1947.05.29

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 123η

Πέμπτη 29 Μαΐου 1947

Προεδρία κ. Ι. Γ. ΘΕΟΤΟΚΗ

(Ὥρα 7.20′ μ. μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Δρόσος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς συνεδριάσεως τῆς 27 Μαΐου ἐ. ἔ.

§2Γ. ΔΡΟΣΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς συνεδριάσεως τῆς 27 Μαΐου ἐ. ἔ. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Ταλιαδοῦρος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Μπάρδας καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ Συνδέσμου Ἐργοληπτῶν Ἰωαννίνων, διαμαρτυρομένων διὰ μελετωμένην τροπολογίαν εἰς τὸν ὑφιστάμενον νόμον, τὸν ἀφορῶντα τὸ Ταμεῖον Συντάξεως Μηχανικῶν Ἐργοληπτῶν Δημοσίων Ἔργων, προβλέπουσαν εἰσδοχὴν νέων μετόχων, βοηθῶν τοπογράφων, τεχνικῶν βοηθῶν ἀξιωματικῶν, χαρτογράφων κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Μπερνίτσας καὶ Γ. Μπάρδας καταθέτουν ἔγγραφον τοῦ ἐπαγγελματικοῦ καὶ βιοτεχνικοῦ Ἐπιμελητηρίου Ἠπείρου, διαμαρτυρομένου κατὰ τοῦ Ὑπουργοῦ Οἰκονομικῶν, διὰ τὴν καθυστέρησιν ἐπὶ ἑξάμηνον καὶ πλέον τῆς ὑπογραφῆς κοινῆς ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ Οἰκονομικῶν καὶ Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, δι’ ἧς ρυθμίζονται αἱ συνδρομαὶ τῶν Ἐπιμελητηρίων. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Α. Μουστρούφης καταθέτει τηλεγράφημα τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Ἀλμυροῦ, ζητούντων λῆψιν μέτρων προστασίας τῶν ἐπὶ τοῦ ἐπικρεμαμένου κινδύνου τῆς καταστροφῆς τῆς πενιχρᾶς ἐσοδείας ὑπὸ τῶν ἀναρχοκομμουνιστῶν καὶ ζητοῦν λῆψιν ἐκτάκτων μέτρων πρὸς διάσωσιν τῆς ἐφετεινῆς ἐσοδείας καὶ προστασίας τῶν χωρικῶν, διὰ τῆς καταλήψεως τῶν ἐπικαίρων σημείων τῆς ὑπαίθρου ὑπὸ τοῦ στρατοῦ καὶ τῆς συγκροτήσεως κινητῶν ἀποσπασμάτων. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Ν. Ράπτης, διαμαρτύρεται διὰ παράλειψιν πόλεως Λαρίσης ἐκ τοῦ νομοσχεδίου Ἀνοικοδομήσεως καὶ ἐγκατάλειψιν αὐτῆς παρ’ ἁρμοδίων. Οἱ μικροϊδιοκτῆται Ρεθύμνης, Ναυπλίου καὶ Πύργου ζητοῦν ἄρσιν τοῦ ἐνοικιοστασίου εἰς τὰς πόλεις κάτω τῶν 15 χιλιάδων κατοίκων καὶ τιμαριθμικὴν ἀναπροσαρμογὴν μισθωμάτων. Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Πατρῶν, διαμαρτύρεται διότι ἠγνοήθη κατὰ τὴν σύνθεσιν τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Πατρῶν καὶ προτείνει ὡς ἀντιπρόσωπόν του τὸν Λ. Ἀντύπαν, Πρόεδρον τοῦ Ἐργατικοῦ Κέντρου Πατρῶν. Ἡ Ἐπιτροπὴ τῶν Κοινοτήτων Λιμεναρίων Θεολόγου καὶ Παναγίας Θάσου, διαμαρτύρεται διὰ τὴν στάσιν τοῦ Νομάρχου Καβάλας, ὡς πρὸς τὰς μεταβολὰς τῶν Κοινοτικῶν Συμβουλίων. Οἱ κάτοικοι τῆς Κοινότητος Σπανοπετρυνῆς Φαλαισίας (Μεγαλοπόλεως), διαμαρτύρεται διὰ τὸν δεκαπλασιασμὸν τῆς φορολογίας δι’ ἀντιμισθίαν ἀγροφυλάκων. Ὁ Ἡρακλῆς Ντᾶνος, Ὑποστράτηγος ἐν Π. Δ., ζητεῖ ὅπως ἐπιτραπῇ εἰς τοὺς Ἕλληνας, τοὺς ἐγκατεστημένους εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν καὶ ἐπιστρέφοντας εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἡ ἰδιοκατοίκησις, ἐφ’ ὅσον αἱ οἰκίαι ἐκτίσθησαν ὑπ’ αὐτῶν πρὸ 20ετίας. Τὸ Καπνεργατικὸν Σωματεῖον Θεσσαλονίκης, ζητεῖ ἄμεσον λύσιν τοῦ καπνικοῦ ζητήματος, αὔξησιν 75% ἐπὶ τῶν ἡμερομισθίων καὶ ἐξασφάλισιν τῶν πόρων του, ἐκ τοῦ ἀσφαλιστικοῦ ὀργανισμοῦ Τ.Α.Κ. Ὁ Ι. Μπάμπας, στρατιωτικὸς συνταξιοῦχος, κάτοικος Ἰωαννίνων, ζητεῖ ἀπαλλαγὴν τῶν συνταξιούχων ἐκ τοῦ ἐνοικιοστασίου καὶ τὴν ἀπελευθέρωσιν τῶν οἰκιῶν πρὸς ἰδιοκατοίκησιν. Οἱ Σύλλογοι τῶν Ἑλλήνων ὁμήρων Βουλγαρίας τοῦ Νομοῦ Δράμας, διαμαρτύρονται διὰ τὴν ἐγκατάλειψίν των καὶ ζητοῦν οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν, ἱματισμόν, ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν κλπ. Ἡ Κοινότης Σταμάτας Ἀττικῆς, διαμαρτύρεται διὰ μελετωμένην ἀπαλλοτρίωσιν ὑπὸ τῶν ἀναπήρων ἀξιωματικῶν δασικῆς ἐκτάσεως 400 στρεμμάτων καὶ ζητεῖ τὴν ματαίωσιν ταύτης. Ὁ Ε. Πέτρου κάτοικος Πειραιῶς, ζητεῖ τὴν ἄρσιν τῆς ἐπιτάξεως τοῦ οἰκοπέδου του ἐκ μέρους τοῦ Δήμου Πειραιῶς. Ὁ Σύνδεσμος Ἐμπόρων Δασικῶν προϊόντων, τὸ Σωματεῖον Πρατηριούχων καυσίμων ὑλῶν, καὶ ἡ Συντεχνία Παλαιοπωλῶν ὑλικῶν κατεδαφίσεως, διαμαρτύρονται δι’ ἐξαίρεσίν των ἐκ τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ νόμου 200)1946 «περὶ ἐνοικιοστασίου». Οἱ Συνεταιρισμοὶ Σφελινοῦ, Μεσοράχης, Δραβίσκου καὶ ἄλλων περιφερειῶν, διαμαρτύρονται διὰ τὴν ἐξευτελιστικὴν ἀγοραστικὴν ἀξίαν τοῦ καπνοῦ καὶ ζητοῦν ταχεῖαν καταβολὴν τῶν ΠΡΙΜ πρὸς ἀνακούφισίν των. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Ν. Ράπτης, διὰ τηλεγραφήματος διερμηνεύει ἀγανάκτησιν λαοῦ Λαρίσης, διότι δὲν περιελήφθη ἡ πόλις Λαρίσης εἰς τὸ νομοσχέδιον περὶ Ἀνοικοδομήσεως. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Λόντος καταθέτει καὶ συνιστᾷ ὑπόμνημα τῶν κατοίκων Γαλατσίου Ἀθηνῶν, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν χορήγησιν ἀδείας ἐκμεταλλεύσεως λατομείου (νταμαρίου) ἐντὸς τοῦ συνοικισμοῦ. Ὁ Ν. Ζέρβας (Ὑπ. Δημ. Τάξεως) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ ἀπὸ 25.2.1947 Ν. Δ. «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ Ν. Δ. 19.4.1921 «περὶ συστάσεως Ἐπιτροπῶν Δημοσίας Ἀσφαλείας». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Μητσόπουλος καταθέτει πρότασιν νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ 8 ἄρθρου τῆς ὑπ’ ἀριθ. 7)1945 Σ. Π.». Ὁ βουλευτὴς κ. Θ. Διακουμόπουλος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 200)1946 Ν. Δ.». Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Ἀριστείδου καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ παρατάσεως προθεσμιῶν τινων τοῦ Θʹ ψηφίσματος «περὶ ἐξυγιάνσεως τῶν Δημοσίων ὑπηρεσιῶν». Ὁ βουλευτὴς κ. Θ. Διακουμόπουλος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπιβολῆς ἐφ’ ἅπαξ εἰδικοῦ φόρου ἐπὶ τῆς προκυψάσης ὠφελείας ὑπὲρ ἀγοραστῶν καπνῶν ἐκ χορηγήσεως εἰς τούτους πιστώσεων ὑπὸ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Δ. Σφαέλλος, Θ. Κιζάνης, Π. Ντεντιδάκης, Α. Μουστρούφης καὶ Δ. Πετροπουλᾶκος καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων φορολογικῶν τινων νόμων». Ἀπαντήσεις Ὑπουργείων ἐπὶ διαβιβασθεισῶν ἐρωτήσεων. Ι. Τοῦ Ὑπουργείου Στρατιωτικῶν. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 300 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Ρέντη, ἔχουσα οὕτω: Διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 44)1.2.1946 Ε.Δ.Τ.Σ. ἀπελύθησαν οἱ Ἔφεδροι Ἀξιωματικοὶ κλάσεως 1937, πλὴν ἐλαχίστων λόγῳ εἰδικότητος. Συγκεκριμένως ἐτηρήθησαν ὑπὸ τὰ ὅπλα: 12 τῶν Διαβιβάσεων 17 τῆς Διαχειρίσεως 6 τῶν Μεταφορῶν 12 τῆς Ὑγειονομικῆς Ὑπηρεσίας Ἔκτοτε, ἤτοι ἀπὸ τῆς ἀπολύσεως τῶν Ἐφέδρων Ἀξιωματικῶν κλάσεως 1937, λόγῳ τῶν συνθηκῶν αἱ ἀνάγκαι εἰς ἐφέδρους Ἀξιωματικοὺς ἀντὶ νὰ μειωθῶσιν ἐπολλαπλασιάσθησαν καὶ ἡ ὑπηρεσία εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην ἀντὶ τῆς ἀπολύσεως ἐφέδρων Ἀξιωματικῶν, τῶν τηρηθέντων ὑποχρεωτικῶς ὑπὸ τὰ ὅπλα, νὰ προβῇ εἰς πρόσκλησιν καὶ ἄλλων ἐφέδρων Ἀξιωματικῶν μεγαλυτέρων κλάσεων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 19 Μαΐου 1947.

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ

II. Τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Ἐπὶ τῆς ἀπὸ 14.5.47 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μουστρούφη, Ν. Ἀθανασίου, Κ. Μπαλτᾶ καὶ Γ. Σταμάτη, ἔχουσα οὕτω: Ἐν σχέσει μὲ τὴν κατατεθεῖσαν τὴν 14.5.47 ὑπ’ ἀριθ. 305 ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μουστρούφη, Ν. Ἀθανασίου, Κ. Μπαλτᾶ καὶ Γ. Σταμάτη εἰς τὴν Βουλήν, περὶ τῆς τιμῆς καὶ τοῦ τρόπου ἐκποιήσεως γεωργικῶν μηχανημάτων, ἔχομεν τὴν τιμὴν ν’ ἀνακοινώσωμεν τὰ ἑξῆς: Τόσον ὁ καθορισμὸς τῆς τιμῆς τῶν διαφόρων γεωργικῶν μηχανημάτων, ὅσον καὶ ὁ τρόπος τῆς ἐκποιήσεως τῶν τυχὸν ἀδιαθέτων τοιούτων μετὰ τὴν 1ην Μαΐου ἐ. ἔ., ἐγένετο ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ διὰ κοινῆς ἀποφάσεως τῶν κ.κ. Ὑπουργῶν Οἰκονομικῶν καὶ Συντονισμοῦ καὶ παρὰ τὰς ἀντιθέτους εἰσηγήσεις καὶ ἀπόψεις ἡμῶν, αἵτινες συνίσταντο εἰς τὴν μείωσιν τῶν τιμῶν διαθέσεως ὡρισμένων γεωργικῶν μηχανημάτων καὶ εἰς τὴν παράτασιν τοῦ χρόνου διαθέσεώς των ἐν συνδυασμῷ πρὸς σχετικὰς οἰκονομικὰς διευκολύνσεις τῶν γεωργῶν. Ἐν ἀναμονῇ δὲ ρυθμίσεως τοῦ ζητήματος ὑπὸ τοῦ Κυβερνητικοῦ Οἰκονομικοῦ Συμβουλίου εἰς ὃ ἀνηνέχθημεν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 59467)4011)28.4.1947 ἐγγράφου ἡμῶν ὑπ’ ὄψει τοῦ ὁποίου ἐθέσαμεν τὸ ὅλον ζήτημα τῆς διαθέσεως τῶν ἐναπομενόντων ἀδιαθέτων γεωργικῶν μηχανημάτων, διετάξαμεν τὴν συνέχισιν τῆς διαθέσεώς των κατὰ τὰ μέχρι τοῦδε ἰσχύοντα καὶ τὴν ἀναστολὴν τῆς διὰ δημοπρασίας ἐκποιήσεως αὐτῶν.

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω δήλωσιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Μελᾶ. «Ἐπειδὴ δὲν συνεπλήρωσα τὴν ἀγόρευσίν μου κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν ἐπὶ τοῦ ἀναφυέντος γενικωτέρου ζητήματος λόγῳ λύσεως τῆς συνεδριάσεως καὶ μὴ ἐπιθυμῶν νὰ ἀπασχολήσω τὸ Σῶμα εἰς ἡμέραν Νομοθετικῆς Ἐργασίας, μὲ θέμα ἔστω καὶ γενικῆς φύσεως, ἀλλ’ ἀνακύψαν ἐκ προσωπικοῦ ζητήματος, δηλῶ ὅτι ἐπιφυλάσσομαι νὰ ἀναπτύξω τὰς περαιτέρω ἐπ’ αὐτοῦ ἀπόψεις μου καὶ νὰ καταθέσω τὰ εἰς χεῖρας μου ὑπάρχοντα στοιχεῖα, κατὰ τὴν ἐπικειμένην συζήτησιν ἐνώπιον τοῦ Σώματος, ἐπὶ σχετικῆς προτάσεως τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων».

§6Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἠγέρθη ζήτημα αἰφνιδίως, ἐντὸς τῆς πόλεως τῶν Ἀθηνῶν, ζήτημα δημοσίας τάξεως, ὑγείας καὶ ἀσφαλείας. Εἰς τὴν συνοικίαν τοῦ Γαλατσίου, ἤρχισε νὰ λειτουργῇ αἰφνιδιαστικῶς λατομεῖον καὶ ἀκούονται ἐκρήξεις δυναμίτιδος ἀνὰ 10–15 λεπτὰ τῆς ὥρας, ὅπου ἡ συνοικία εἶναι ἀνάστατος. Παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ διατάξῃ περὶ τίνος πρόκειται.

§7Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅσον ἀφορᾷ τὴν κατατεθεῖσαν δήλωσιν ἐκ μέρους τοῦ κυρίου βουλευτοῦ Ἀθηνῶν, ζητοῦντος ν’ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις δι’ ἄλλην ἡμέραν, ἐγὼ δηλῶ ὅτι θὰ ἀναχωρήσω ἐντὸς ὀλίγων ἡμερῶν διὰ τὴν Ἑλβετίαν καὶ δὲν θὰ εἶμαι ἐδῶ, διὰ νὰ τοῦ δώσω ἀπάντησιν. Παρακαλῶ νὰ γίνῃ τώρα, ἵνα τοῦ ἀπαντήσω.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ζήτημα, θεωρεῖται λῆξαν.

§9Γ. ΜΕΛΑΣ. Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, ὅπως μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ καταθέσω εἰς τὸ Προεδρεῖον τὸ εἰς χεῖρας μου κείμενον καὶ νὰ γίνῃ μνεία εἰς τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ ὅτι ἐγένετο ἡ κατάθεσις.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Θὰ ἀνακοινωθῇ ἀφοῦ προηγουμένως λάβω γνῶσιν τοῦ περιεχομένου του. Ἤδη εἰ-

σερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Συνέχισις τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ σχεδίου ψηφίσματος περὶ παρατάσεως τῶν προθεσμιῶν τοῦ Θʹ ψηφίσματος «περὶ ἐξυγιάνσεως τῶν Δημοσίων ὑπηρεσιῶν». Κατετέθη πρότασις νομίμως ὑπογεγραμμένη περὶ περιορισμοῦ τοῦ χρόνου τῶν ἀγορεύσεων εἰς 25λεπτον τῶν ἐγγεγραμμένων νὰ ὁμιλήσουν ἐπὶ τοῦ ὑπὸ ψήφισιν ψηφίσματος. Δέχεται ἡ Βουλή;

§11ΦΩΝΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ι. Γιαννόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§13Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὅτι εἶμαι εἷς ἐξ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐπίστευσαν μετὰ φανατισμοῦ εἰς τὴν ἰδέαν τῆς ἐκκαθαρίσεως, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν βέβαια ὄχι τῆς προσωπικῆς ἢ κομματικῆς ἐκκαθαρίσεως, πολὺ δὲ ὀλιγώτερον ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς πολιτικῆς ἐκμεταλλεύσεως, ἀλλ’ ὑπὸ τὴν ἁγνὴν καὶ πατριωτικὴν ἔννοιαν, ὅτι διὰ τῆς ἐκκαθαρίσεως θὰ ἐπροστατεύαμεν τὴν Πατρίδα μας ἔναντι τῶν Κρατικῶν ἐκείνων ὀργάνων ἅτινα ἠπίστησαν καὶ πρὸς τὸν ὅρκον, ἠπίστησαν καὶ πρὸς τὰ στοιχειώδη πατριωτικὰ αἰσθήματα καὶ παρεδόθησαν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν μιᾶς ξενοδούλου μαφίας τῆς ὁποίας σκοπὸς καὶ προορισμὸς εἶναι ἡ ἐξασθένησις τῆς Ἑλλάδος τὴν ὁποίαν θέλει νὰ καταστήσῃ εὐκολωτέραν λείαν τῶν ἐχθρῶν, ἐν τούτοις ὅμως, κύριοι βουλευταί, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ὁμολογήσω ὅτι τὰ ὅσα μέχρι τῆς στιγμῆς ἠκούσθησαν ἐναντίον τοῦ τρόπου μὲ τὸν ὁποῖον χειρίζεται ἡ Κυβέρνησις τὸ ζήτημα τῆς ἐκκαθαρίσεως καὶ ὅσα ἴσως θὰ ἀκουσθοῦν εἰσέτι, κατ’ ἐμὲ εἶναι ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον ἀληθῆ καὶ ἀληθῆ μέχρι τοῦ τραγικοῦ σημείου, ὥστε ὄχι μόνον αἱ πλεῖσται τῶν ὑπηρεσιῶν νὰ γέμουν προδοτῶν, ἀλλὰ καὶ μέχρι τοῦ ἀπελπιστικοῦ σημείου ὥστε ἐπίσημα ἔγγραφα τῆς ἀνωτάτης στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας, τῆς ἐπιτελικῆς ὑπηρεσίας, μεγίστης σπουδαιότητος καὶ ἐξαιρετικῆς μυστικότητος νὰ φθάσουν μέχρι τῶν στηλῶν τοῦ «Ριζοσπάστου» κατ’ ἐπανάληψιν, βέβαια, διὰ τῆς μεσολαβήσεως τῶν ἀσυνειδήτων Κρατικῶν ὀργάνων. Καὶ τίθεται τὸ ἐρώτημα: Ἡ προφανὴς αὐτὴ ἀποτυχία εἰς τὴν ἐκκαθάρισιν τοῦ ὑπαλληλικοῦ σώματος ποῦ ὀφείλεται; Κύριοι βουλευταί, ἀκούομεν καθημερινῶς τὰς δικαιολογίας τῶν ἀξιοτίμων κ.κ. Ὑπουργῶν οἱ ὁποῖοι προφασίζονται ὅτι καθυστερεῖ ἡ ἐκκαθάρισις λόγῳ τῆς ἰδιαιτέρας προνοίας καὶ φροντίδος τὴν ὁποίαν καταβάλλουν ὅπως τὰ συλλεγόμενα στοιχεῖα εἶναι πλήρη καὶ οὕτω ἀποφευχθῇ πᾶσα ἀδικία. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ἡ Βουλὴ νὰ ὑποστηρίξω ὅτι τοιαύτη δικαιολογία εἶναι ἐντελῶς ἀβάσιμος. Κατὰ τὴν ταπεινήν μου γνώμην κυρία ἀφορμὴ καὶ αἰτία τῆς ἀποτυχίας εἶναι ἡ ἔλλειψις πίστεως ἐπὶ τὸ ὑψηλὸν τοῦτο ἔργον τῶν κ.κ. Ὑπουργῶν. Καὶ ἡ ἔλλειψις αὐτὴ πίστεως ἐμφανίζεται ὑπὸ δύο μορφάς, ἢ ὑπὸ τὴν μορφὴν ἀτολμίας ἢ ὑπὸ τὴν μορφὴν τῆς μικροπολιτικῆς. Ἤκουσα τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῆς Παιδείας Ὑπουργὸν ἰσχυριζόμενον, ἐπὶ τῆς δευτέρας μορφῆς τῆς μικροπολιτικῆς, ὅτι τάχα πολλοὶ βουλευταὶ καταβάλλουν διαρκῶς ἐνεργείας παρεμποδιστικὰς τοῦ ἔργου τῆς ἐκκαθαρίσεως. Εἷς ἐκ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων ἔσπευσε νὰ διαμαρτυρηθῇ, ὁ προλαλήσας βουλευτὴς Μεσσηνίας καὶ νὰ εἴπῃ ὅτι ἐκεῖνος οὐδέποτε ἠνώχλησεν ἐπὶ παρομοίου ζητήματος τὸν κύριον Ὑπουργόν. Ἐγώ, ἂς μοῦ συγχωρηθῇ, κύριοι, νὰ ὁμολογήσω, δὲν ὑπάγομαι εἰς τὴν τιμητικὴν αὐτὴν ἐξαίρεσιν τὴν ὁποίαν ἀνεγνώρισε καὶ ὁ κύριος Ὑπουργός. Ἐγὼ ὑπάγομαι εἰς τὸν κανόνα. Εἶμαι δηλαδὴ ἐξ ἐκείνων οἵτινες ἠνώχλησαν τὸν κύριον Ὑπουργόν, διὰ μίαν ἀπομάκρυνσιν ἑνὸς διδασκάλου. Καὶ ἠνώχλησα τὸν κ. Ὑπουργὸν δι’ ἄνθρωπον μὲ τὸν ὁποῖον δὲν συνδέομαι φιλικῶς, δι’ ἄνθρωπον ὁ ὁποῖος δὲν κατάγεται ἀπὸ τὴν περιφέρειάν μου, διὰ νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ διὰ τὴν ἄδικον τοῦ ἀνθρώπου ἐκείνου ἀπομάκρυνσιν, διότι εἶχον ἰδίαν πεῖραν τῶν ἐθνικῶν φρονημάτων του καὶ ἔδωσεν οὕτω ἀφορμὴν νὰ μὴ συντελεσθῇ ἡ ἀδικία ἐκείνη, ὅτι αἱ ἐνοχλήσεις τῶν κ.κ. βουλευτῶν, συντελοῦν εἰς τὴν διαφώτισιν τῶν κυρίων Ὑπουργῶν καὶ ὄχι εἰς τὴν παρεμπόδισιν τοῦ σπουδαίου αὐτοῦ ἔργου. Ὁ λόγος, κύριοι βουλευταί, διὰ τὸν ὁποῖον ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα τοῦτο ὅμως, δὲν εἶναι διὰ νὰ ἐπαναλάβω καὶ ἐγὼ ὅσα ἐλέχθησαν διὰ τὴν ἀποτυχίαν τῆς ἐκκαθαρίσεως. Ὁ λόγος εἶναι ὅτι ἕνα προσωπικὸν ὑπηρεσιακὸν ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐν τούτοις μπορεῖ νὰ χρησιμεύσῃ ὡς δεῖγμα τοῦ τρόπου μὲ τὸν ὁποῖον χειρίζονται οἱ κ.κ. Ὑπουργοὶ τὴν μεγάλην αὐτὴν ἐξουσίαν τὴν ὁποίαν τοὺς παρέχει τὸ ψήφισμα. Ἀναφέρεται ἀτυχῶς τὸ περιστατικὸν αὐτὸ τὸ προσωπικὸν εἰς μίαν ὑπηρεσίαν ἡ ὁποία διαχειρίζεται τὸ πολυτιμότερον κεφάλαιον καὶ τὴν ἐλπίδα τοῦ μέλλοντος τῆς Ἑλλάδος, τὴν νεολαίαν καὶ εἰς Ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος ἀπολαύει τῆς ἀμερίστου ἐμπιστοσύνης καὶ συμπαθείας μου καὶ τοῦ ὁποίου τὸν ἐθνικισμὸν ἀναγνωρίζω καὶ τονίζω ἰδιαιτέρως. Ὅταν, κύριοι βουλευταί, μετὰ τὴν καταστολὴν τοῦ κινήματος ἐξωπλίσθη ἡ Ἐθνοφυλακὴ καὶ εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου περιφέρειαν, προέβη εἰς συλλήψεις ὀλίγων ἀνθρώπων κατηγορουμένων ὡς ἐνεχομένων εἰς τὰ ἐαμικὰ ὄργια. Ὀφείλω νὰ γνωρίσω εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι αἱ συλλήψεις ἦσαν λίαν περιωρισμέναι καὶ διὰ τὸν λόγον ὅτι εἰς τὴν Ἠλείαν τὰ ἔκτροπα δὲν εἶχον τόσον μεγάλην ἔκτασιν καὶ διότι ὁ ἐπὶ κεφαλῆς τῆς Ἐθνοφυλακῆς ἦτο ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος ἤθελε νὰ μεταχειρισθῇ ἀπόλυτον ἐπιείκειαν ἀπέναντι τῶν παρεκτραπέντων. Μεταξὺ τῶν συλληφθέντων κατελέγοντο καὶ ὀλίγοι διδάσκαλοι. Εἶναι ἀμφίβολον ἐὰν ἔφθασαν οὗτοι τὸν ἀριθμὸν τῶν πέντε καὶ οἱ ὁποῖοι ἦσαν δακτυλοδεικτούμενοι κομμουνισταὶ τῆς περιφερείας μας. Εἷς μάλιστα ἐκ τούτων ἦτο ὁ γραμματεὺς τῆς Νομαρχιακῆς ἐπιτροπῆς ἐκ μέρους τοῦ Κ.Κ.Ε. καὶ ἦτο ὁ γενικὸς διατάκτης παντὸς ὀργίου συμβάντος ἐν τῇ περιφερείᾳ. Τότε εἷς διδάσκαλος, τοῦ ὁποίου τὸ ὄνομα δὲν κάμνω τὴν τιμὴν νὰ ἀναφέρω εἰς τὸ Σῶμα, ἐνόμισεν ὅτι πρέπει νὰ ἐπεμβαίνῃ εἰς τὰ ἔργα τῆς Δικαιοσύνης καὶ τῆς Ἀσφαλείας καὶ νὰ διαμαρτυρηθῇ διὰ τὰς συλλήψεις αὐτάς. Συνεκάλεσε τὸ Δ. Σ. τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ συλλόγου τῆς περιφερείας μας καὶ διετύπωσε τὰ ἑξῆς περίεργα. Ἂς λεχθῇ ὅτι πρόκειται περὶ ἐαμίτου διδασκάλου. Ἔχω τὸ ἐπίσημον πρακτικὸν τῆς συνεδρίας ἐκείνης εἰς τὴν ὁποίαν ὁ διδάσκαλος αὐτὸς φέρεται εἰπών: «Ἡ συνεδρίασις..... (ἀναγινώσκει).....». Δίδεται ὁ λόγος εἰς τὸν ἐν λόγῳ διδάσκαλον, ὁ ὁποῖος λέγει τὰ ἑξῆς: «Τὸ Δ. Σ. ὀφείλει νὰ διαμαρτυρηθῇ διὰ τὰς συλλήψεις συναδέλφων καὶ νὰ μεταβῇ ἐν σώματι εἰς τὰς φυλακὰς διὰ νὰ τοὺς τονώσῃ ἠθικῶς. Τὸ Δ. Σ. ἀπορρίπτει τὴν πρότασιν, διότι δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα ἐπεμβάσεως εἰς τὴν δικαιοσύνην καὶ διοίκησιν». Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπόφασις τοῦ Δ. Σ. Εἰς ἄλλας ὁμαλωτέρας καὶ ὀλιγώτερον ὑπόπτους ἐποχάς, κύριοι βουλευταί, νομίζω, ὅτι παρομοία ἐνέργεια τοῦ διδασκάλου, θὰ ἦτο ἀρκετὴ διὰ νὰ τεθῇ ὑπὸ ἔλεγχον τῶν προϊσταμένων του καὶ νὰ τιμωρηθῇ, διότι εἰς τὸ Δ. Σ. τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ συλλόγου προτείνει παρομοίαν ἐπέμβασιν εἰς τὰ ἔργα τῆς δικαιοσύνης δι’ οἱανδήποτε ὑπόθεσιν συναδέλφου του καὶ ὄχι ὅπως ἐν προκειμένῳ σχετικῶς μὲ τὸν κομμουνισμὸν καὶ τὰ κομμουνιστικὰ ἐγκλήματα. Ἡ ἐνέργεια αὐτὴ τοῦ ἐν λόγῳ διδασκάλου θὰ ἠδύνατο νὰ χρησιμεύσῃ κατὰ τὴν γνώμην μου, ὡς κριτήριον, ὥστε νὰ ὑποστηρίξωμεν, ὅτι ὁ παιδαγωγὸς αὐτὸς μᾶς εἶναι ἄχρηστος, διότι ἐμφανίζεται ὡς ὕποπτος, δεδομένου μάλιστα, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ ἐαμίτου. Ἐν τούτοις οὐδέποτε θὰ ἐνεφανιζόμην μὲ τὴν ἀξίωσιν τῆς ἀπομακρύνσεως τοῦ παιδαγωγοῦ αὐτοῦ, ἄνευ ἄλλων στοιχείων, διότι ἴσως ἐπηγαίναμε πολὺ μακρυά. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, δι’ ὄνομα τῆς Πατρίδος, δι’ ὄνομα τῆς ἱερᾶς νεολαίας μας, δι’ ὄνομα τοῦ διδασκαλικοῦ κλάδου, δι’ ὄνομα τῶν ἐθνικοφρόνων διδασκάλων, οἱ ὁποῖοι ὑπέφεραν καὶ ἐμαρτύρησαν, φρονεῖτε, ὅτι ὁ διδάσκαλος αὐτὸς ἦτο ἄξιος ἰδιαιτέρας τιμῆς καὶ προτιμήσεως; Καὶ ὅμως ὁ διδάσκαλος αὐτός, κύριοι, ἀναγνωρίζεται ὡς ἐκ τῶν πρώτων καὶ μεταξὺ τῶν δέκα προαγομένων διὰ τὴν θέσιν τοῦ ἐπιθεωρητοῦ καταλογίζεται καὶ οὗτος.

§14Β. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μοὶ ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν; Δὲν γνωρίζω ὑπὸ ποίας συνθήκας ἐγένετο τὸ πρακτικόν, οὔτε πολὺ περισσότερον γνωρίζω ποῖοι ἦσαν οἱ κρατούμενοι διὰ τοὺς ὁποίους συνέστησεν ὁ δημοδιδάσκαλος τὴν «ἠθικὴν τόνωσιν». Δὲν ξεύρω ἂν ὅλοι οἱ κρατούμενοι εἶναι κομμουνισταὶ καὶ ἂν μεταξὺ αὐτῶν ἦσαν καὶ ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι δὲν ἦσαν κομμουνισταὶ καὶ οἱ ὁποῖοι ἐνδεχομένως ἀπελύθησαν. Ἀλλὰ γνωρίζω πολὺ καλὰ ὅτι ὁ περὶ οὗ πρόκειται, δὲν ὑπῆρχεν ἔνδειξις ὅτι εἶναι κομμουνιστής. Ἀντιθέτως, ἔχει ἐθνικὸν παρελθὸν καὶ ἀνήκει εἰς οἰκογένειαν ὑποστηρίξασαν τὸν ἐθνικὸν ἀγῶνα.

§15Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ θὰ προχωρήσω εἰς τὴν συζήτησιν καὶ ἡ Βουλὴ θὰ κρίνῃ ἂν διὰ τῆς προαγωγῆς τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ ἐπράχθη ἓν ἔγκλημα εἰς βάρος τῆς παιδείας καὶ τῶν ἐθνικοφρόνων παιδαγωγῶν. Διὰ νὰ ζωγραφισθῇ ὅμως τὸ πρᾶγμα καὶ διὰ νὰ ἔχετε πλήρη εἰκόνα αὐτοῦ, θὰ σᾶς εἴπω ἔναντι τίνος προετιμήθη οὗτος. Ἦτο ἕνας ἄλλος διδάσκαλος, ὁ ὁποῖος δικαιωματικῶς ἠξίου τὴν θέσιν τοῦ ἐπιθεωρητοῦ, ἀπὸ τὴν οἰκογένειαν τοῦ ὁποίου ἐκρεουργήθη ἕνας ἀπὸ τοὺς ἐαμίτας καὶ τοῦ ὁποίου ὁ ἀδελφὸς ἦτο ὅμηρος μαζί μου ἐπὶ 8μηνον ὁλόκληρον, ὁ ὁποῖος ἐμαρτύρησε καὶ ὁ ὁποῖος ἔφθασε νὰ εἶναι ὑπόπτου ὑγείας ἀπὸ τὴν κακομεταχείρισιν τῶν ἐαμιτῶν. Ἀκούσατε τὰ προσόντα τοῦ διδασκάλου αὐτοῦ, ἔναντι τοῦ ὁποίου προετιμήθη ὁ ἄλλος. (Ἀναγινώσκει).

§16Α. ΠΑΠΑΔΗΜΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Αὐτὸ ποὺ κάμνετε τώρα, κύριε συνάδελφε, ἀποτελεῖ ἔλεγχον διὰ τὸν ὁποῖον πρέπει καὶ ἐγὼ νὰ ἀπαντήσω διὰ νὰ ἀπολογηθῶ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς διὰ τὴν πρᾶξιν αὐτὴν. Διὰ νὰ ἀπαντήσω, κατὰ τὸν Κανονισμὸν τῆς Βουλῆς εἶναι ἀδύνατον κατὰ τὴν διαδικασίαν τὴν ὁποίαν σεῖς ἠρχίσατε. Πρέπει κατὰ συνέπειαν νὰ καταθέσητε μίαν ἐπερώτησιν, διὰ ν’ ἀπαντήσω ἐπ’ αὐτῶν τὰ ὁποῖα λέτε.

§17Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγώ, κ. Ὑπουργέ, κρίνω ἤδη τὸ ψήφισμα, τοῦ ὁποίου ζητεῖται ἡ παράτασις, κρίνω τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον ἐφηρμόσθη τὸ ψήφισμα τοῦτο καὶ ἐκφράζω τὰς ἀντιλήψεις μου. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, πρὸς τιμὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας, διὰ τὸν ὁποῖον ἡ ἐκτίμησίς μου εἶναι ἀπεριόριστος, ὅτι ἡ προαγωγὴ αὐτὴ ἀναμφισβητήτως ὀφείλεται εἰς κάποιαν πίεσιν, εἰς τὴν ὁποίαν ὅμως εἶχα τὴν ἀξίωσιν νὰ ἀνθέξῃ ὁ ἐθνικόφρων Ὑπουργός, ὁ παραδειγματικὸς Ὑπουργός. Αὐτὴν τὴν ἀξίωσιν εἶχα, εἰς τρόπον, ὥστε, νὰ μὴ εἶναι δυνατὸν νὰ δημιουργηθοῦν εὐλόγως παράπονα εἰς τὸν διδασκαλικὸν κόσμον ὅτι ἀντὶ τοῦ ἀξίου αὐτοῦ διδασκάλου προετιμήθη ἕνας ἐαμίτης, ὁ ὁποῖος ἠξίου ἀπὸ τοὺς συναδέλφους του νὰ πᾶνε εἰς τὰς φυλακὰς νὰ τονώσουν τὸ φρόνημα τῶν κρατουμένων κομμουνιστῶν.

§18Α. ΠΑΠΑΔΗΜΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Δὲν δύνασθε, κ. συνάδελφε, νὰ ὁμιλῆτε περὶ πιέσεως, διότι οὐδεὶς εἶναι εἰς θέσιν νὰ πείσῃ ἐμὲ οἱονδήποτε ἀνάστημα καὶ ἂν ἔχῃ. Περὶ πλάνης δύνασθε νὰ ὁμιλήσητε ἀλλ’ ὄχι περὶ πιέσεως.

§19Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς αὐτὸ ἀποβλέπει ἡ ὁμιλία μου, ἵνα τοῦ λοιποῦ ἀποφευχθοῦν πλάναι, αἱ ὁποῖαι, ὅπως γνωρίζετε, κοστίζουν φοβερά.

§20Β. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν ἔχετε καὶ τὸ οὐσιαστικὸν δίκαιον μὲ τὸ μέρος σας. Διότι μπορεῖ νὰ εἶναι ἄριστος ἐκεῖνος τὸν ὁποῖον ὑπονοεῖτε καὶ τὸν ὁποῖον γνωρίζω καὶ ἐκτιμῶ καὶ ἐγώ, ἀλλὰ καὶ ἐκεῖνος, ὁ προτιμηθείς, εἶναι ἐξ ἴσου ἄριστος, ἀπὸ ἀπόψεως οὐσιαστικῶν προσόντων. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν δήλωσιν τὴν ὁποίαν ἀνεγνώσατε, σᾶς εἶπον, ὅτι εἶναι ξεκρέμαστη, διότι δὲν μποροῦμεν νὰ κρίνωμεν περὶ ποίων κρατουμένων ὁμιλεῖ. Διότι, σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ἐκρατοῦντο τότε καὶ ἐαμῖται, οἱ ὁποῖοι καὶ ἀπελύθησαν. Ἑπομένως οὔτε τὸ οὐσιαστικὸν δίκαιον ἔχετε μαζί σας.

§21Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁμιλεῖ διὰ τοὺς ὁμοϊδεάτας συναδέλφους του.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισε τὸ τέταρτον διὰ τὰς ἀγορεύσεις, θὰ τὸ σεβασθῆτε;

§23Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εὑρίσκομαι εἰς τὸ τέρμα τοῦ λόγου μου, κ. Πρόεδρε. Διὰ τῆς κριτικῆς τὴν ὁποίαν ἀσκῶ, κ.κ. βουλευταί, δὲν σημαίνει οὔτε ὅτι θέλω νὰ ἐπιτεθῶ ἐναντίον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, οὔτε ὅτι κηρύσσομαι ἐναντίον τοῦ ψηφίσματος περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας ἐξυγιάνσεως. Ἀντιθέτως εἶμαι τῆς γνώμης, ὅτι ἡ πρότασις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας, περὶ μακροτέρας παρατάσεως, πρέπει νὰ γίνῃ ἀποδεκτή. Διότι δὲν νομίζω ὅτι εἶναι σκόπιμον μετὰ ἕνα μῆνα νὰ ἐπανέλθωμεν ἐδῶ καὶ νὰ χάσωμεν πολυτίμους ὥρας εἰς μακρηγορίας μὲ τὴν ἐκ νέου συζήτησιν τοῦ ψηφίσματος τούτου. Δι’ αὐτὸ ἡ παράτασις πρέπει νὰ εἶναι μακροτέρα. Ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα, ἦτο νὰ ἀναφέρω τὸ περιστατικὸν αὐτό, καὶ νὰ διαφωτίσω τὴν Βουλήν, εἰς τρόπον, ὥστε, τοῦ λοιποῦ οἱ ἀξιότιμοι κ.κ. Ὑπουργοί, προκειμένου νὰ προβοῦν εἰς ἀπομάκρυνσιν καὶ κρίσιν τῶν ὑπαλλήλων, νὰ ἐλέγχουν τὰ πράγματα ἐξ ὅλων τῶν πλευρῶν καὶ νὰ λείψῃ ἡ μικροπολιτικὴ εἰς κρισίμους ἐθνικὰς στιγμὰς, ὡς αἱ σημεριναί. Κύριοι βουλευταί, αἱ ἐθνικαὶ περιστάσεις μᾶς ἐπιβάλλουν νὰ ὑποστηρίξωμεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἐγὼ εἶμαι ἐξ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι φανατικῶς τὴν ὑποστηρίζουν. Καὶ τὴν ὑποστηρίζω, διότι ἀντιλαμβάνομαι, ὅτι αὐτὸ εἶναι τὸ συμφέρον τῆς Πατρίδος. Πρέπει ὅμως καὶ ἡ Κυβέρνησις, οἱ κ.κ. Ὑπουργοί, νὰ μὴ ἐπωφελοῦνται τῶν περιστάσεων διὰ τὴν ἱκανοποίησιν μικροπολιτικῶν ἐπιδιώξεων. Πρέπει νὰ συναισθανθοῦν τὰς περιστάσεις καὶ νὰ ἀρθοῦν ὑπεράνω τοῦ ταπεινοῦ ἐπιπέδου τῆς μικροπολιτικῆς, διὰ νὰ ἀνταποκριθοῦν εἰς τὰς προσδοκίας καὶ τοὺς πόθους τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐθνικόφρονος κόσμου.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς ἔχει τὸν λόγον.

§25Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ὁμιλῶν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, τελευταῖον, εἶπεν ὀλίγας λέξεις αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ χαρακτηρισθοῦν ὡς μία ἔκκλησις πρὸς ὁλόκληρον τὴν Βουλὴν νὰ συναγερθῶμεν ἅπαντες διότι μᾶς συνέχει ὅλους ἡ αὐτὴ ἐθνικὴ εὐθύνη. Οἱ λόγοι αὐτοί, πράγματι, λεγόμενοι ἀπὸ ἐκπρόσωπον ἀνώτατον τοῦ Κράτους καὶ ὑπεύθυνον εἰς ἕνα τῶν κυριωτέρων τομέων τῆς δημοσίας ζωῆς, δέον νὰ τύχουν τῆς ἀπαιτουμένης προσοχῆς. Πράγματι, μᾶς συνέχει ὅλους ἡ αὐτὴ ἐθνικὴ εὐθύνη. Ἀλλ’ ἀτυχῶς αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ μᾶς ἐπιβάλῃ νὰ ἀνερχώμεθα ἐπὶ τοῦ βήματος αὐτοῦ καὶ ἄνευ προκαταλήψεων καὶ ἄνευ ἀντιπαθειῶν νὰ λέγωμεν τὰς γνώμας μας πρὸς πλήρη διαφώτισιν τοῦ Σώματος, τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς κοινῆς γνώμης. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον καὶ ἐγὼ ἀνῆλθον σήμερον εἰς τὸ βῆμα διὰ νὰ ὁμιλήσω ἐν συντομίᾳ ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον, ναὶ μὲν ἐμφανίζεται ὑπὸ τὴν μορφὴν τοῦ νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον συνιστᾷ μίαν ἁπλῆν παράτασιν προθεσμιῶν, ἀλλ’ ἐν τούτοις, λόγῳ τοῦ σοβαροῦ του θέματος, ἐπιβάλλει νὰ κάμωμεν μίαν ἀνασκόπησιν ὅλων ἐκείνων τὰ ὁποῖα ἐλέχθησαν κατὰ τὴν κυρίαν τοῦ νομοσχεδίου συζήτησιν. Ὅταν τὸ πρῶτον ἐψηφίσθη τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, εὑρισκόμεθα ἐκτὸς τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ τότε ἐξεφράσαμεν τὰς γνώμας μας, ἀπὸ τοῦ ἰδίου βήματος καὶ ὡς βουλευταί, καὶ ὡς κόμμα καὶ ἀνεγνωρίσαμεν τὴν ἀνάγκην τῆς ἐξυγιάνσεως τοῦ δημοσιοϋπαλληλικοῦ κόσμου, καὶ ἀνεγνωρίσαμεν τὴν ἀνάγκην τῆς ἀνασυγκροτήσεως τοῦ διοικητικοῦ μας ὀργανισμοῦ. Ἀλλ’ ὑπεστηρίξαμεν, ὅτι ἡ ἐξυγίανσις αὐτὴ ἐπιβάλλεται νὰ εἶναι ἐξυγίανσις ποιοτική, ἐπιβάλλεται νὰ εἶναι μακρὰν πάσης κομματικῆς προκαταλήψεως. Δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι καὶ ἡ Κυβέρνησις, εἰσηγουμένη τὸ ψήφισμα τοῦτο καὶ ἡ Βουλὴ ψηφίζουσα εἶχε τὴν ἐντύπωσιν, εἶχε τὴν ἐπιθυμίαν ἡ ἐκκαθάρισις νὰ σταθῇ εἰς τὸ ὕψος αὐτῆς. Ἀλλὰ ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ μέχρι τοῦ νὰ ὁμολογήσωμεν σήμερον, ὅτι ἡ ἐξυγίανσις ἔλαβε πράγματι τὴν μορφὴν αὐτήν, ὑπάρχει μία τεραστία διαφορά. Καὶ θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ δι’ ὀλίγων νὰ ἀνατρέξω εἰς τοὺς λόγους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι, δυστυχῶς συνετέλεσαν ὥστε σήμερον ὁμιλοῦντες ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ νὰ μὴ εἴμεθα διατεθειμένοι νὰ ψηφίσωμεν αὐτὸ καὶ νὰ δώσωμεν τὴν παράτασιν τὴν ὁποίαν ζητεῖ ἡ Κυβέρνησις. Διότι δὲν πιστεύομεν, ὅτι μὲ τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον ἐγένετο μέχρι σήμερον ἡ ἐκκαθάρισις καὶ ἀντεμετωπίσθη τὸ σοβαρώτατον αὐτὸ ζήτημα τῆς ἐξυγιάνσεως, ἐὰν ὁ ἴδιος τρόπος πράγματι ἐξακολουθήσῃ θὰ ἔχωμεν τὸ ἀποτέλεσμα τὸ ὁποῖον ποθοῦμεν, θὰ ἔχωμεν ἀποτέλεσμα τὸ ὁποῖον καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐπιθυμεῖ. Ὑπεστηρίξαμεν τὴν ἀνάγκην τῆς ποιοτικῆς ἐκκαθαρίσεως, ἀλλ’ ἐκκαθαρίσεως στρεφομένης κατὰ παντός, ἀνεξάρτητα ἀπὸ τὰ πολιτικά του φρονήματα. Ὑπεστηρίξαμεν ὅτι ἡ σημερινὴ εἰρηνικὴ περίοδος τὴν ὁποίαν διατρέχομεν ἐπιβάλλει νὰ μὴ σκεφθῶμεν μὲ τὸ πνεῦμα ἐκεῖνο, τὸ προπολεμικὸν, μὲ τὸ ὁποῖον, εἰς παλαιοτέρας ἐποχὰς ἐγένοντο αἱ ἐκκαθαρίσεις. Ἐνθυμούμεθα ὅλοι ὅτι πρὸ τῆς κατοχῆς, πρὸ τῆς δικτατορίας, ἐγένοντο ἐκκαθαρίσεις. Ὑπῆρχον καὶ τότε πολιτικὰ κόμματα, ἀντιτιθέμενα, ὑπῆρχον καὶ τότε κομματικαὶ ἀντιθέσεις βαθεῖαι, αἱ ὁποῖαι εἶχον ὡς ἀποτέλεσμα ὅταν ἡ μία παράταξις κατελάμβανε τὴν ἐξουσίαν νὰ προβαίνῃ εἰς μίαν ὁμαδικὴν ἐκκαθάρισιν τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν διὰ νὰ στελεχώσῃ αὐτοὺς μὲ πρόσωπα τῆς ἐμπιστοσύνης της. Καὶ τότε βέβαια αἱ ἐκκαθαρίσεις αὐταὶ ἦσαν ἐπιζήμιαι διὰ τὸν τόπον μας. Ἀλλ’ ἡ ζημία δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ εἶναι τόσον μεγάλη ὅσον εἶναι σήμερον. Διότι τότε ὅλαι αἱ πολιτικαί, καὶ κομματικαὶ παρατάξεις ἐκινοῦντο ἐντὸς τοῦ αὐτοῦ ἐθνικοῦ πλαισίου. Τότε ἡ διαδοχὴ τῶν καταστάσεων δὲν ἦτο τόσον ἐπικίνδυνος, ὅσον εἶναι σήμερον. Τότε, ὅλοι εἶχον ὡς σκοπὸν πρόγραμμα ἀντικειμενικὸν τοῦ ὁποίου ἡ ἐπικράτησις ἠδύνατο νὰ γίνῃ διὰ τῶν αὐτῶν μέσων. Σήμερον ὅμως ἡ περίοδος εἶναι τελείως διαφορετικὴ ἀπὸ τὴν περίοδον ἐκείνην. Διότι σήμερον εἴμεθα εἰς μίαν μεταβατικὴν περίοδον τοῦ πολιτικοῦ μας βίου, κατὰ τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἐργασθῶμεν μετὰ προσοχῆς διὰ νὰ δυνηθῶμεν τὸ συντομώτερον νὰ μεταβῶμεν ἀπὸ τὴν ἀνωμαλίαν εἰς τὴν ὁμαλότητα, διὰ νὰ μπορέσωμεν νὰ σταθεροποιήσωμεν τὰς πολιτικάς μας δυνάμεις ἐντὸς τοῦ ἐθνικοῦ μας πλαισίου καὶ πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ Ἔθνους. Σήμερον εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι μὲ τὴν ἀνωμαλίαν τῆς πολιτικῆς μας ζωῆς, ὑπέχομεν ὅλοι μίαν εὐθύνην. Καὶ δὲν ἔχομεν, κύριοι συνάδελφοι, παρὰ μὲ μίαν καλὴν πίστιν νὰ ἀνατρέξωμεν εἰς τὸ παρελθὸν καὶ νὰ ἀναλογισθῶμεν τὴν περίοδον τὴν σκληρὰν τῆς κατοχῆς καὶ νὰ σκεφθῶμεν τὶ ἐπράξαμεν τότε ἡμεῖς ὡς πολιτικοὶ ὀργανισμοὶ ὡργανωμένοι. Τί ἐπράξαμεν διὰ νὰ κατορθώσωμεν νὰ ποδηγετήσωμεν τὸν λαὸν καὶ νὰ μὴ τὸν ἀφήσωμεν νὰ γίνῃ ἕρμαιον οἱασδήποτε προπαγάνδας; Ἐπράξαμεν ὅ,τι ἔπρεπε νὰ πράξωμεν; Εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ τὸ πράξωμεν; Ὅλοι ἐνθυμούμεθα, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι κατὰ τὴν περίοδον τῆς κατοχῆς ἐὰν ὑπῆρξεν ἀγὼν ἀντιστάσεως ἐκ μέρους τῆς ἐθνικόφρονος παρατάξεως, ὑπῆρξε διότι ὠφείλετο εἰς τὴν ἀτομικὴν πρωτοβουλίαν δυναμικῶν παραγόντων. Ἐὰν ἐνεφανίσθη ὁ Ζέρβας, ἐὰν ἐνεφανίσθη ὁ Ψαρρός, ἐὰν ἐνεφανίσθησαν οἱ Καπεταναῖοι εἰς τὴν Κρήτην καὶ οἱ ἄλλοι ὀργανωταὶ τῆς Ἐθνικῆς ἀντιστάσεως, ὅλοι αὐτοὶ ἐνεφανίσθησαν ὄχι διότι ἦσαν κόσμος ὡργανωμένος ὡς πολιτικὸς ὀργανισμὸς καὶ μὲ κατευθύνσεις, ἀλλὰ διότι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐπρωτοστάτησαν εἶχον τὸ θάρρος καὶ τὴν ψυχικὴν δύναμιν νὰ λάβουν τὴν πρωτοβουλίαν καὶ νὰ ἀγωνισθοῦν. Δὲν ἦτο λοιπὸν ποτὲ δυνατὸν ἡ πρωτοβουλία αὐτὴ τῶν δυναμικῶν παραγόντων νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν ὡργανωμένην προσπάθειαν τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος, τὸ ὁποῖον ἦτο τὸ μόνον τότε εἰς θέσιν, ὡργανωμένον πραγματικῶς, νὰ δράσῃ συνωμοτικῶς καὶ νὰ ὀργανώσῃ ἀγῶνα ἀντιστάσεως. Ἐφ’ ὅσον λοιπὸν ἀναγνωρίζομεν ὅλοι καὶ ὁμολογοῦμεν ὅτι κατὰ τὴν περίοδον ἐκείνην ὡς πολιτικὸς ὀργανισμὸς δὲν ὑπήρχομεν, διότι εἴμεθα ἀπαράσκευοι καὶ δὲν ἠδυνάμεθα νὰ πράξωμεν τὸ καθῆκον μας, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ κρίνωμεν μετ’ ἐπιεικείας ὅλην ἐκείνην τὴν λαϊκὴν μᾶζαν, τὴν δυναμικήν, τὴν ἀνήσυχον, ἡ ὁποία παρασυρομένη ἀπὸ αἰσθήματα περισσότερον ζωηρὰ καὶ μὴ καθοδηγηθεῖσα ἀπὸ ἡμᾶς, ἠκολούθησε τὴν πεπλανημένην ὁδὸν. Καὶ ὅταν ἐρχώμεθα σήμερον νὰ ἀποφασίσωμεν καὶ νὰ κρίνωμεν τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, καὶ ὅταν ἐρχώμεθα σήμερον νὰ ἐξυγιάνωμεν τὴν δημοσίαν ζωὴν καὶ νὰ ἐκκαθαρίσωμεν τὸν ὑπαλληλικὸν κλάδον —πρᾶγμα ἀπαραίτητον διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὸ ἔργον τῆς ἀνασυγκροτήσεως— εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ σκεφθῶμεν χωρὶς φόβον, χωρὶς πάθος, χωρὶς μῖσος καὶ προκατάληψιν. Εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ σκεφθῶμεν ἐὰν καὶ ἡμεῖς τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ὡς πολιτικός, ἐπαναλαμβάνω, κόσμος ὡργανωμένος, ἐδώσαμεν τὰς κατευθύνσεις ἐκείνας, τὰς ὁποίας ἔπρεπε νὰ δώσωμεν διὰ νὰ μὴ ἀκολουθήσῃ ὁ κόσμος ἐκεῖνος ἄλλην γραμμήν. Καὶ ὅταν ἐμφανίζωνται ἐνώπιόν μας καὶ ζητοῦν ἀπὸ ἡμᾶς ἐπιείκειαν, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ τὴν δώσωμεν αὐτὴν τὴν ἐπιείκειαν. Καὶ μόνον ὅσοι ἐξ αὐτῶν ἐνέχονται ἐπὶ τῇ βάσει συγκεκριμένων στοιχείων, μόνον ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι πράγματι, ἔχουν εἰς βάρος των ἀποδεικτικὰ στοιχεῖα, ἀποδεικνύοντα δικαστικῶς ἐγκληματικὴν δρᾶσιν, καὶ ἐγκληματικὴν ψυχολογίαν, μόνον αὐτοί, κατὰ τὴν ἰδικήν μου γνώμην, ἔπρεπε νὰ εἶναι ὑπόλογοι σήμερον καὶ μόνον αὐτοί, ἔπρεπε νὰ εἶναι ἐκκαθαριστέοι. Ἐν τούτοις, ἐνώπιόν μας, ἔχομεν σωρείαν παραδειγμάτων ὑπαλλήλων ἀνωτέρων μὲ 15ετῆ καὶ 20ετῆ ὑπηρεσίαν, ἀρίστων ὑπαλλήλων, εἰς τὰς Τραπέζας καὶ τὰς ἄλλας δημοσίας ὑπηρεσίας, οἱ ὁποῖοι ἀπεμακρύνθησαν ἐπὶ τῇ βάσει ἀνευθύνων καὶ ἀνεξελέγκτων καταγγελιῶν, ἐπὶ τῇ βάσει ἀστυνομικῶν εἰσηγήσεων, ἐπὶ τῇ βάσει προσωπικῶν ἀντιθέσεων καὶ κομματικῶν ὑπολογισμῶν. Καὶ δὲν θέλω διὰ τὸ ζήτημα αὐτό, νὰ κατηγορήσω τοὺς Ὑπουργούς, διότι ὁμολογῶ, ὅτι ἐκ τῆς προσωπικῆς ἐπαφῆς τὴν ὁποίαν εἶχον μετ’ αὐτῶν, διεπίστωσα ὅτι οἱ Ὑπουργοὶ μὲ καλὴν πίστιν ἠθέλησαν νὰ κάμουν τὴν ἐκκαθάρισιν, ἀλλ’ ἐνεπλάκησαν καὶ δὲν ἠδυνήθησαν νὰ ἐλέγξουν τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα τοὺς ὑπεβάλλοντο. Ἐκεῖ εἶναι τὸ σφάλμα των καὶ ἐκεῖ νομίζω, ὅτι δὲν ἔπρεπε ἐπ’ οὐδενὶ λόγω νὰ δεχθῇ ἡ Κυβέρνησις, δὲν ἔπρεπε νὰ δεχθῇ οἱονδήποτε κόμμα ὑπὸ τὰς σημερινὰς δυσχερεῖς συνθήκας ὑπὸ τὰς ὁποίας περνοῦμεν νὰ ἀναλάβῃ τὰς εὐθύνης μιᾶς τόσον μεγάλης ἐθνικῆς σημασίας πράξεως, ὅπως εἶναι ἡ ἐκκαθάρισις τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν μὲ στοιχεῖα τόσον ἐλλιπῆ, μὲ τὴν προσωπικὴν μόνον γνώμην τοῦ ὑπευθύνου Ὑπουργοῦ. Ἔπρεπε νὰ φροντίσῃ νὰ διασφαλίσῃ κατὰ παντός, τὴν πρᾶξιν αὐτήν, τῆς ἐκκαθαρίσεως, ὄχι μόνον διὰ τὸ συμφέρον αὐτῆς τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ καὶ διὰ τὸ συμφέρον αὐτοῦ τοῦ τόπου, διότι ἐὰν ἡ Κυβέρνησις, ἀντὶ τῆς προσωπικῆς κρίσεως τοῦ Ὑπουργοῦ, τῆς ἀνεξελέγκτου, καθιέρωνε τὸν θεσμόν τῶν ὑπηρεσιακῶν Συμβουλίων, ἀντὶ τῆς κρίσεως, λέγω, τῆς ἀνεξελέγκτου καθιέρωνε τὸν θεσμὸν τῶν διακομματικῶν συμβουλίων, διὰ τοὺς ἀνωτέρους, κατὰ τρόπον τοιοῦτον ὥστε νὰ μετέχουν αὐτῆς τῆς κρίσεως ὑπευθύνως, ὅλα τὰ πολιτικὰ ὄργανα ὅλα τὰ πολιτικὰ κόμματα, τὰ ὑπεύθυνα τοῦ τόπου, τότε ἡ ἐκκαθάρισις θὰ περιωρίζετο ἐκεῖ ποὺ θὰ ἔπρεπε νὰ περιορισθῇ καὶ ἡ ἐκκαθάρισις, θὰ ἦτο ἀντικειμενικὴ καὶ ἡ Κυβέρνησις θὰ ἦτο ἄτρωτος, ἀπὸ τὰς κρίσεις καὶ τὰς δημαγωγίας τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἢ ἄλλων ἴσως στοιχείων. Δυστυχῶς, σήμερον εὑρισκόμεθα πρὸ ἑνὸς τραγικοῦ θεάματος καὶ διὰ νὰ χαρακτηρίσω πόσον τραγικὸν εἶναι τὸ θέαμα, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, ν’ ἀναφέρω ἓν ἐπεισόδιον μόνον ἀπὸ τὰ πολλά, τοῦ ὁποίου παρέστην μάρτυς εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ σεβαστοῦ καὶ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας. Μίαν ἡμέραν εἰς τὸ γραφεῖον του, προσῆλθε διαμαρτυρόμενος βουλευτὴς τῆς Συμπολιτεύσεως, διότι ὁ κ. Ὑπουργός, προέβη εἰς διορισμὸν δῆθεν κομμουνιστοῦ, καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐδήλωσεν ὅτι, διωρίσθη κατόπιν συστάσεως βουλευτοῦ. Καὶ ἠναγκάσθη ὁ Ὑπουργὸς νὰ θέσῃ εἰς ἐνέργειαν τὸ σύστημα τῶν ὑπευθύνων δηλώσεων βουλευτῶν. Εὑρισκόμενος ἐν καλῇ πίστει προσεπάθει νὰ ἀνεύρῃ τὴν ἀλήθειαν, μὲ ὅλην τὴν εὐσυνειδησίαν ἡ ὁποία τὸν διακρίνει. Δὲν ἠδυνήθη νὰ τὴν ἀνεύρῃ καὶ εἶναι φυσικόν, διότι, πῶς εἶναι δυνατὸν κύριοι συνάδελφοι, ἡμεῖς πολιτευόμενοι, οἱ ὁποῖοι αἰσθανόμεθα τὴν πίεσιν τῶν διαφόρων φίλων καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ κρίνωμεν μίαν περίοδον κατὰ τὴν ὁποίαν οἱ πλεῖστοι ἐξ ἡμῶν ἀπουσιάζομεν ἐκ τοῦ τόπου, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ κάμωμεν εἰσηγήσεις ἀντικειμενικὰς καὶ ὑπευθύνους; Καὶ τοιούτων εἰσηγήσεων εἶναι θύματα, οἱ Ὑπουργοί, εἶναι θῦμα ἡ Κυβέρνησις, καὶ οἱ προϊστάμενοι τῶν διαφόρων ὑπηρεσιῶν. Δὲν ἔχω δὲ ἐπίσης παρὰ νὰ προσθέσω τὸ κλασσικὸν παράδειγμα, τῆς ἰδιαιτέρας μου πατρίδος, τῆς Κρήτης, εἰς τὴν ὁποίαν, κύριοι συνάδελφοι, ἐκλήθησαν εἰς ἀπολογίαν ἑκατοντάδες δημοσίων ὑπαλλήλων, ὡς συμμετασχόντες εἰς τὸ κίνημα τοῦ Δεκεμβρίου, ἐνῷ γνωρίζομεν ὅλοι μας, ὅτι οὐδέποτε συνέβη κίνημα εἰς τὴν Κρήτην καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῆς τῆς κατηγορίας, καλοῦνται νὰ ἀπολογηθοῦν ὑπάλληλοι, ὄχι μόνον κομμουνισταὶ ἀλλὰ ἐθνικόφρονες, οἱ ὁποῖοι ἐφέρθησαν μὲ τὸν πλέον ἔντιμον τρόπον κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς κατοχῆς. Διὰ νὰ διορθωθῇ τὸ κακόν, εἶναι ὑποχρεωμένη ἡ Κυβέρνησις νὰ θεσπίσῃ διάταξιν διὰ τῆς ὁποίας, θὰ εἶναι ὑποχρεωτικὴ διὰ τὸν Ὑπουργὸν καὶ διὰ τὴν Κυβέρνησιν ἡ γνώμη τῶν ὑπηρεσιακῶν συμβουλίων. Τὰ ὑπηρεσιακὰ συμβούλια, εἶναι εἰς θέσιν νὰ κρίνουν ἀνεπηρέαστα, νὰ κρίνουν ἀντικειμενικά.

§26Ε. ΓΑΛΕΝΙΑΝΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἔχετε παράδειγμα, νὰ ἐξεκαθαρίσθη κακῶς, ὑπάλληλος, ὁ ὁποῖος νὰ μὴ ἦτο κομμουνιστής;

§27Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Πολλὰ παραδείγματα. Μά, κύριε συνάδελφε, καὶ σεῖς ὁ ἴδιος διεμαρτυρήθητε, διότι ἐκλήθησαν εἰς ἀπολογίαν ὑπάλληλοι, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐθνικόφρονες καὶ θέλετε νὰ κάνετε διακοπάς;

§28Γ. ΑΣΤΕΡΙΟΥ. Δὲν ἀποτελεῖ ἐκκαθάρισιν ἡ ἀπολογία.

§29Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἡ ἀπολογία εἶναι τὸ πρῶτον στάδιον τῆς ἐκκαθαρίσεως. Κύριοι συνάδελφοι, θέλομεν νὰ προλάβωμεν μίαν πρᾶξιν, ἡ ὁποία θὰ ἔχῃ μίαν δυσμενῆ συνέπειαν εἰς βάρος μας. Κατὰ τὴν γνώμην, τὴν ἰδικήν μου, ὑπῆρξε σφάλμα τεράστιον, τὸ νὰ ἀναλάβουν οἱ Ὑπουργοὶ ἀνεξελέγκτως καὶ ὑπὸ τὴν εὐθύνην αὐτῶν, τὴν ἐκκαθάρισιν τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν. Ἔχομεν δὲ τὴν ἀξίωσιν καὶ ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, καὶ ἀπὸ τοὺς ἐν τῇ Κυβερνήσει ἀρχηγούς, τοὐλάχιστον, ἐὰν δὲν εἶναι δυνατόν, δι’ ὁλόκληρον τὴν χώραν, τοὐλάχιστον διὰ τὴν ἰδιαιτέραν μας πατρίδα, τὴν Κρήτην, εἰς τὴν ὁποίαν οὐδὲν συνέβη μέχρι σήμερον δικαιολογοῦν ἐκκαθάρισιν κομματικήν, νὰ τεθῇ διάταξις εἰς τὸ νομοσχέδιον, διὰ τῆς ὁποίας, ἡ γνώμη τοῦ ὑπηρεσιακοῦ συμβουλίου, νὰ εἶναι ὑποχρεωτικὴ διὰ τὸν Ὑπουργόν, διότι μόνον οὕτως θὰ ἐμπνευσθῇ ἐμπιστοσύνη εἰς ὁλόκληρον τὸν ὑπαλληλικὸν κόσμον, ὅτι πράγματι ἡ ἐκκαθάρισις εἶναι ἀντικειμενική. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶναι τὸ πρᾶγμα, ὅσον φαίνεται, ἁπλοῦν, δὲν εἶναι τὸ πρᾶγμα, ὅσον φαίνεται, εὔκολον. Εἶναι ἀνάγκη νὰ δώσωμεν ἰδιαιτέραν σημασίαν εἰς τὸν τομέα αὐτόν, διότι οἱαδήποτε Κυβέρνησις καὶ ἡ σοφωτέρα καὶ ἡ ἱκανωτέρα, ἐὰν δὲν κατορθώσῃ πρωτίστως, νὰ ἐπιτύχῃ τὴν πραγματικὴν ἐξυγίανσιν τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν ὥστε νὰ ὑπάρξῃ πράγματι εἰς τὸν κρατικὸν ὀργανισμὸν ὁ πραγματικός, εἰλικρινὴς καὶ ἱκανὸς φορεὺς τῶν Κυβερνητικῶν ἀποφάσεων, δὲν εἶναι δυνατόν, λέγω, ἡ ἱκανωτέρα Κυβέρνησις, νὰ προχωρήσῃ εἰς τὸ ἔργον της καὶ θὰ ἀνατραπῇ. (Χειροκροτήματα).

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Καλλίας ἔχει τὸν λόγον.

§31Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Θὰ κρίνω, κύριοι συνάδελφοι, τὸ ψήφισμα αὐτό, καθ’ ἑαυτό, δηλαδή, ὡς νομοθέτημα ηὐξημένης τυπικῆς δυνάμεως, ὄχι ἀπὸ συμβατικῆς τινος σκοπιᾶς, συμπολιτευτικῆς ἢ ἀντιπολιτευτικῆς. Τὸ πρόβλημα τῆς ἐξυγιάνσεως τέμνει 2 κύκλους. Ὁ εἷς κύκλος εἶναι κύκλος νομιμότης, δικαιοσύνης, ποιότητος καὶ συμφέροντος Δημοσίων Ὑπηρεσιῶν. Ὁ ἄλλος κύκλος, εἶναι κύκλος, σκοπιμότητος, ταχύτητος, δημοσίας τάξεως, ἐθνικῆς ἀσφαλείας. Οἱ 2 αὐτοὶ κύκλοι φαίνονται ἐκ πρώτης ὄψεως ὅτι ἀντιστρατεύονται, ὁ εἷς τὸν ἄλλον. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ὑπάρχουν ἀντιθέσεις μεταξὺ τῶν μελῶν τῆς Βουλῆς, διότι ἄλλοι μὲν ἐπιθυμοῦν ταχύτητα ἄνευ ἐγγυήσεων, ἄλλοι δὲ ἀποδίδουν τὸν κύριον ρόλον, εἰς τὰς ἐγγυήσεις. Ἡ πραγματικότης, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι, ὅτι ὁ εἷς κύκλος δὲν ἀντιστρατεύεται τὸν ἄλλον, διότι ὑπάρχουν 2 τρόποι, διὰ τῶν ὁποίων ἀγωνίζεται κανεὶς ἐναντίον τῆς ἀνομίας. Ὁ ἕνας εἶναι ὁ ἀγὼν πρὸς καταστολὴν τῆς ἐκραγείσης ἀνταρσίας, ὁ ἄλλος εἶναι ὁ περιορισμὸς τοῦ κύκλου ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι χάνονται διὰ τὴν Ἑλλάδα. Ἰδού, λοιπόν, ὅτι καὶ ὁ δεύτερος κύκλος, ἐκ τῆς ἀπόψεως τῆς σκοπιμότητος, τῆς δημοσίας τάξεως, τῆς ἀσφαλείας, δὲν εἶναι ἀμελητέος. Εὑρισκόμεθα εἰς μίαν ἐποχὴν κρισιμωτάτην, δὲν εὑρισκόμεθα εἰς ἐποχὴν κατασταλαγμένην, εἰς ἐποχὴν στατικήν, ἀλλὰ εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν αἱ συνειδήσεις κυμαίνονται, καὶ μία ἀδικία σημαίνει ἀπώθησιν πρὸς τὸν κρημνόν, σημαίνει ὁριστικὴν ἀπώλειαν διὰ τὴν Ἑλλάδα. Εἶναι, λοιπὸν, ἀνάγκη δι’ αὐτὸν τὸν ἐθνικὸν λόγον, ὄχι μόνον διὰ τὴν ἀπονομὴν δικαιοσύνης εἰς τὰ ὄργανα τοῦ Κράτους, εἶναι ἀνάγκη νὰ προσέξωμεν ἰδιαιτέρως. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ἐπανειλημμένως ἐξεδήλωσα τὴν γνώμην μου, ἀδιστάκτως μὲν ὑπὲρ τῆς ἐξυγιάνσεως, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ὑπηρετοῦν τὸ Κράτος, οἱ ἐχθροὶ τῆς πατρίδος, οἱ ἐχθροὶ τῆς δημοσίας τάξεως, οἱ ἐχθροὶ τῆς νομιμότητος, ἀλλὰ συγχρόνως κατὰ τοῦ συστήματος τὸ ὁποῖον καθιερώθη ὑπὸ τῶν ψηφισμάτων, τὰ ὁποῖα κατὰ καιροὺς ἔχουν τεθῆ εἰς ἐνέργειαν. Ἐγένετο πολὺς λόγος, καὶ μεγάλη ἔξαρσις μέχρι σήμερον δι’ ἓν νομοθέτημα, διὰ μίαν διαταγήν, τοῦ Προέδρου Τρούμαν, ὁ ὁποῖος λαμβάνει μέτρα εἰς τὴν Χώραν αὐτήν, εἰς τὴν Χώραν τῆς Δημοκρατίας, ἐναντίον τῶν κομμουνιστῶν καὶ τῶν φασιστῶν δημοσίων ὑπαλλήλων. Νομίζω, καὶ ἐγὼ ὅτι ἀξίζει ἰδιαιτέρας προσοχῆς αὐτὴ ἡ διάταξις. Ἀνήκει ὄντως εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα ἀποδεικνύουν, ὅτι καὶ ἡ Δημοκρατία καὶ ἡ Ἐλευθερία ἔχουν τὴν ἀπόφασιν, νὰ μὴ εἶναι παθητικαί, ἀλλὰ ἔχουν τὴν θέλησιν καὶ τὴν δυνατότητα νὰ ζήσουν καὶ θὰ ζήσουν. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, ἐνῷ κατ’ ἀρχὴν τὰ μέτρα εἶναι ἄξια πολλῆς προσοχῆς, εἶναι ἐπίσης ἀνάγκη νὰ ἐξετάσωμεν μὲ προσοχὴν τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον εἶναι δυνατόν, νὰ ἐγκλιματισθοῦν καὶ νὰ πολιτογραφηθοῦν εἰς τὸν τόπον μας. Ἀλλὰ ἐπειδὴ προηγουμένως ὡμίλησα περὶ ἐγγυήσεων καὶ περὶ διαδικασίας, νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε δι’ ἐλαχίστον, νὰ ἐκθέσω τοὺς ὅρους, ὑπὸ τοὺς ὁποίους γίνεται ἡ ἐκκαθάρισις εἰς τὴν Μεγάλην Δημοκρατίαν τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν. Τί εἶναι, κύριοι συνάδελφοι, τὸ Ἀμερικανικὸν σύστημα; Τί ἀπαιτεῖ διὰ τὴν ἐκκαθάρισιν ὡρισμένων κατηγοριῶν ὑπαλλήλων; Πρῶτον, ἐμπεριστατωμένην ἔρευναν. Λέγει: «..... (ἀναγινώσκει).....». Ἀλλ’ αἱ ἐγγυήσεις, δὲν σταματοῦν ἐδῶ. Ἐπιτρέπεται ἔφεσις κατὰ τῆς συστάσεως πρὸς ἀπόλυσιν, πρὸς τὸν ἐπὶ κεφαλῆς τοῦ Ὑπουργείου ἢ Ὀργανισμοῦ. «..... (ἀναγινώσκει).....». Καὶ τέλος, ἐπιτρέπεται ἀναθεώρησις ἐνώπιον Ἀναθεωρητικοῦ Συμβουλίου, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τμῆμα τῆς μονίμου Ἐπιτροπῆς Δημοσίων Ὑπηρεσιῶν. Αὗται, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι αἱ ἐγγυήσεις, καὶ ὅταν ἀποβλέπωμεν μὲ τόσην δικαίαν ἐκτίμησιν, πρὸς τὰ μέτρα τῆς μεγάλης αὐτῆς Χώρας, πρέπει νὰ τὰ ἐξετάζωμεν ἐν τῷ συνόλῳ. Ἐπικροτῶ λοιπόν, ἀναμφισβητήτως τὴν διαδικασίαν, συμμορφοῦμαι, βεβαίως, πρὸς τοὺς θεσμοὺς καὶ νομίζω, ὅτι κατὰ τὸν τρόπον αὐτὸν εἶναι δυνατόν, νὰ ἐπεκταθῇ ἐκκαθάρισις, μὲ μόνιμα ἀποτελέσματα, καὶ διὰ τὰς Δημοσίας Ὑπηρεσίας καὶ διὰ τὴν Ἑλλάδα. Ἡ ἰδική μας ἐκκαθάρισις, ποῦ στηρίζεται ὅμως;

§32Δ. ΛΟΝΤΟΣ. Ὁ πρῶτος νόμος εἶναι πράγματι, ὅπως τὸν λέγετε. Ἀλλὰ πρόκειται περὶ Χώρας εὑρισκομένης εἰς εἰρήνην καὶ ὄχι εἰς ἐμφύλιον πόλεμον καὶ εἰς ἀνώμαλον κατάστασιν καὶ δεύτερον πρόκειται περὶ νόμου παγίου, ὁ ὁποῖος ζῇ διαρκῶς, διότι ὁ νόμος αὐτὸς εἶναι προστατευτικὸς τῆς Πολιτείας εἰς τὸ διηνεκές, δηλαδὴ ὅπως ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας, τὸ κείμενον τοῦ σχετικοῦ νόμου ἐφαρμόζεται πάντοτε διὰ τοὺς εὑρισκομένους εἰς τὰς ὑπηρεσίας καὶ παρακολουθεῖται ἡ ἐφαρμογή του, ἀπὸ ὡρισμένα Συμβούλια, οὕτως ὥστε, οὔτε τώρα, οὔτε εἰς τὸ μέλλον, νὰ μὴ εἰσέρχωνται κομμουνισταὶ ἢ ἄλλοι, ἔχοντες ὁλοκληρωτικὰς διαθέσεις. Ἑπομένως, ἡ διαφορά, εἶναι εἰς τὸ νὰ κάμνωμεν, καὶ ὀφείλομεν νὰ κάμνωμεν, ἕνα ἄλλον διὰ τὸ διηνεκές, ἀλλὰ προκειμένου περὶ τοιούτου νόμου, ἄλλα εἶναι τὰ κριτήρια.

§33Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Κύριε συνάδελφε, σᾶς ἀπαντῶ, ὅτι διὰ τὴν ἄμεσον ἄμυναν τῆς Πολιτείας, ὑπάρχει ὁ θεσμὸς τῆς διαθεσιμότητος, μὲ τὸν ὁποῖον εἶναι δυνατόν, νὰ ἀπομακρυνθοῦν ὅλα τὰ ὕποπτα καὶ ἐπικίνδυνα στοιχεῖα. Ἡ ὁριστικὴ ἀπόλυσις ὅμως, εἶναι κάτι περισσότερον, διότι συνεπάγεται καὶ ἕνα ἄλλον κίνδυνον, ἤτοι μαζὶ μὲ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀπολυθοῦν ὀρθῶς....

§34Γ. ΑΣΤΕΡΙΟΥ. Κύριε Καλλία, ἡ διαθεσιμότης, θὰ ἦτο καλύτερον νὰ λείπῃ, διότι ἐκκολάπτει ἓν στίγμα, τὸ ὁποῖον δὲν βγαίνει ποτέ.

§35Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Ἀφήσατέ με, νὰ εἴπω, πῶς γίνεται ἡ ἔρευνα. Ἐγὼ δὲν ξεκινῶ, ἀπὸ τὴν προκατάληψιν, ὅτι οἱ Ὑπουργοί, ἔχουν κακὴν πίστιν, ἀλλὰ ξεκινῶ ἀπὸ τὸ ἑξῆς: Οἱ ὑπάλληλοι δὲν κρίνονται ἐπὶ τῇ βάσει μιᾶς ὑπηρεσιακῆς διαδικασίας καθ’ οἱονδήποτε τρόπον. Τὸ κύριον στοιχεῖον κρίσεως, εἶναι ἡ ἔκθεσις τῆς ἁρμοδίας καταδιωκτικῆς ἀρχῆς. Ἐκτιμῶ βαθύτατα τὰ ὄργανα, τὰ καταδιωκτικά, τοῦ Κράτους, τὰ ὁποῖα θυσιάζουν καὶ αὐτὴν τὴν ζωήν των, ἀμυνόμενα ὑπὲρ τοῦ Ἔθνους καὶ τῆς δημοσίας τάξεως, ἀλλὰ μὲ τοῦτο, δὲν σημαίνει, ὅτι εἶναι προπαρασκευασμένα, διὰ νὰ κρίνουν ταῦτα πάντα κατὰ τὸ δίκαιον, ἐπειδὴ αἱ πράξεις, τὰς ὁποίας κρίνω δὲν εἶναι πράξεις, αἱ ὁποῖαι ἔλαβον χώραν κατὰ τὸν χρόνον τῆς ἰδικῆς των ὑπηρεσίας, στηρίζονται πρὸ παντὸς ἐπὶ ὑποδείξεων ὡρισμένων στοιχείων, τὰ ὁποῖα πλανῶνται βαθύτατα, ὅταν νομίζουν ὅτι ἐξυπηρετοῦν τὴν Ἑλλάδα εὐρύνοντες τὸν κύκλον τῶν ἐχθρῶν της. Αὐτός, εἶναι, κύριοι συνάδελφοι, ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον, θεωρῶ τὸ σύστημα ἐπικίνδυνον καὶ δὲν νομίζω, ὅτι ὅταν θεωρῶ ἓν σύστημα ἐπικίνδυνον, δὲν συμβιβάζεται πρὸς τὴν ἀντίληψίν μου αὐτὴν ἡ παραχώρησις προθεσμίας ὑπὲρ τῆς παραμονῆς τοῦ κακοῦ αὐτοῦ συστήματος. Τώρα, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ἔλειπεν ἐπὶ τέλους τὸ ἄρθρον 2, τὸ ὁποῖον ἐξακολουθῶ ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς νὰ τονίζω, ὅτι ἀποτελεῖ βολὴν κατὰ τῆς ἐννοίας τῆς καλῆς διοικήσεως καὶ προσετίθετο ἡ κρίσις αὐτὴ τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας, θὰ ἐβελτιώνετο ἀσφαλῶς τὸ νομοθέτημα κατὰ πολύ. Νὰ φύγῃ ἡ εὐχέρεια τῆς κρίσεως ἄνευ Συμβουλίου καὶ νὰ προστεθῇ ὁ ἔλεγχος τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας, ὁ ὁποῖος μάλιστα εἶχε γίνει δεκτὸς ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ὁ ὁποῖος δὲν ἐδέχθη ὅμως τοῦτο, διὰ νὰ μὴ ἐπιβαρυνθῇ τὸ Συμβούλιον ἀπὸ φόρτον ἐργασίας, ἀλλὰ ἐδέχθη τὴν προσφυγὴν εἰς Συμβούλιον, ἀποτελούμενον ἀπὸ 3 ἀνωτάτους Δημοσίους Ὑπαλλήλους. Κύριοι συνάδελφοι, αὐτὰ ἐπὶ τοῦ σώματος τοῦ ψηφίσματος. Ὑπάρχει μία πρότασις, τοῦ συναδέλφου κ. Μιχαλακοπούλου, διὰ τοὺς πολεμιστάς. Νομίζω, ὅτι ἀναμφισβητήτως πρέπει τοὐλάχιστον νὰ δεχθῶμεν προτίμησιν εἰς τοὺς διορισμοὺς τῶν πολεμιστῶν. Εἰς περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν ἔχει λυθῆ κατὰ τρόπον ὀργανικώτερον, κατὰ τρόπον θετικώτερον καὶ πληρέστερον τὸ ζήτημα τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν πολεμιστῶν τῆς ζώνης τῶν πρόσω, οἱ ὁποῖοι ἀπελύθησαν δυνάμει τῆς 59 Συντακτικῆς Πράξεως, εἴτε εἰς ἣν περίπτωσιν ἡ ἀποκατάστασις δὲν εἶναι ἀκεραία, ἀναμφισβητήτως πρέπει νὰ τεθῇ αὐτὴ ἡ προτίμησις εἰς τὸ ψήφισμα. Ὑπάρχει, κύριοι συνάδελφοι, καὶ κάποια ἄλλη πρότασις, τὴν ὁποίαν ἀπ’ ἀρχῆς ἐγὼ προέτεινον, ἡ ὁποία εἶναι ἡ ἑξῆς: Ἐκτὸς τῶν πολεμιστῶν, τῶν ὁποίων ὁ ἀριθμὸς εἶναι μεγάλος, αἱ ὑπόλοιποι θέσεις πρέπει νὰ καταργηθοῦν, τοὐλάχιστον ἐκκενούμεναι, διότι ἀποτελεῖ μίαν εὐκαιρίαν ἐλαττώσεως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ συγχρόνως ριζικωτέρας μερίμνης βελτιώσεως τῆς οἰκονομικῆς των θέσεως. Δι’ ὅσας δὲ θέσεις ὑπάρχουν κενά, νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ θεσμὸς τῶν μετατάξεων καὶ ὅπου τελικῶς παρίσταται ἀνάγκη συμπληρώσεως, πρέπει νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὸ σύστημα τῶν διαγωνισμῶν, διότι, καθ’ ὃν τρόπον χωροῦμεν, μειώνομεν συνεχῶς τὸ ἐπίπεδον τῆς ποιότητος τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀποβλέψωμεν μὲ στοργὴν πρὸς τὸ Σῶμα, καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ὑλικῆς ἱκανοποιήσεως, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῆς ἐξασφαλίσεως τῆς ποιότητος τῶν εἰσερχομένων. (Χειροκροτήματα).

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Τσάτσος ἔχει τὸν λόγον.

§37Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Κύριοι, ὑπῆρξα ἀνέκαθεν ἔνθερμος θιασώτης τῆς ἐξυγιάνσεως τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν καὶ δὴ ἀπ’ ἀρχῆς ὑπεστήριξα ὅτι, ἡ ἐξυγίανσις, ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας, πρέπει νὰ συντελεσθῇ δι’ ἐκτάκτων νομοθετημάτων, διαφωνῶν πρὸς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐθεώρουν ὅτι ἦτο δυνατὸν ἡ ἐξυγίανσις νὰ συντελεσθῇ ἐντὸς τοῦ πλαισίου τῆς κειμένης νομοθεσίας. Ἔπρεπε νὰ λάβωμεν ἔκτακτα μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπέτρεπον μίαν ταχεῖαν ἐξυγίανσιν καὶ τὰ ὁποῖα ταὐτοχρόνως θὰ ἀντεμετώπιζον δραστικῶς ὅλην τὴν πολιτικὴν ἀντίδρασιν, τὴν ὁποίαν παρουσιάζει μία δύναμις ὠργανωμένη, ἡ δύναμις τοῦ κομμουνισμοῦ, τὴν ὁποίαν τὰ ἁπλᾶ Ὑπηρεσιακὰ Συμβούλια δὲν ἦσαν ποτὲ εἰς θέσιν μόνα των νὰ ἀντιμετωπίσουν. Κατ’ ἀρχήν, ἑπομένως, ἔπρεπε νὰ δεχθῶμεν τὴν ἀνάγκην θεσπίσεως ἑνὸς ψηφίσματος ἐξυγιάνσεως. Οἱ λόγοι διὰ τοὺς ὁποίους ἐπεβάλλετο ἡ ἐξυγίανσις ἡ ἔκτακτος, ἦσαν ὅμως περιοριστικῶς οἱ λόγοι, διὰ τοὺς ὁποίους ἀκριβῶς ἠθέλαμεν καὶ τὰ ἔκτακτα αὐτὰ μέτρα, τὴν ἐξυγίανσιν ἀπὸ τὰ ἀντεθνικὰ στοιχεῖα. Ἦτο ἑπομένως ἀπ’ ἀρχῆς, νόσημα βαρὺ τοῦ ψηφίσματος ἐξυγιάνσεως ἡ θέσπισις διατάξεως, ἐπιτρεπούσης τὴν ἀπόλυσιν διὰ λόγους ἀνικανότητος τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων. Ἐκκαθάρισις διὰ λόγους ἀνικανότητος, ἔπρεπε νὰ γίνεται μὲ τὴν νόμιμον διαδικασίαν. Ἡ ἐκκαθάρισις δι’ ἐκτάκτων μέτρων ἔπρεπε νὰ γίνῃ μόνον διὰ τὸ ἔκτακτον νόσημα τῆς ἀνταρσίας, τὸ ὁποῖον παρουσιάζει ἡ Χώρα μας κατὰ τοὺς τελευταίους χρόνους. Ἀτυχὴς ἦτο ἐπίσης, ἡ διατύπωσις τῆς δευτέρας παραγράφου, διότι ἦτο καὶ εὐρυτέρα τοῦ δέοντος, ἀπὸ μιᾶς πλευρᾶς, ἀλλὰ καὶ στενωτέρα τοῦ δέοντος ἀπὸ μιᾶς ἄλλης. Ἐν πρώτοις, ἡ διάταξις αὐτή, ἔρριπτε τὸ βάρος της εἰς τὴν ἀνάμιξιν εἰς τὸ Δεκεμβριανὸν κίνημα, καὶ περαιτέρω χωροῦσα, ἔλεγεν ὅτι, ἐκτὸς τῆς συμμετοχῆς εἰς τὸ Δεκεμβριανὸν κίνημα, λόγος τῆς ἐξυγινάσεως εἶναι καὶ ἡ δρᾶσις ἢ ἡ συμμετοχὴ εἰς ἀνατρεπτικὰς πράξεις. Ἡ διατύπωσις ἦτο ἐξ ἀρχῆς πρόχειρος. Σήμερον, μάλιστα, ποὺ ἔχομεν ἐνώπιον ἡμῶν τὸ διάταγμα τοῦ Τρούμαν, βλέπομεν ὅτι ἡ διατύπωσις τοῦ ἄρθρου 2 ἔπρεπε νὰ εἶναι καὶ εὐρυτέρα καί, ἴσως, ὀλιγώτερον ἐξειδικευμένη, ἐν σχέσει μὲ τὴν περίπτωσιν τοῦ κινήματος. Διατὶ κάμνομεν τὴν ἐκκαθάρισιν; Τὴν κάμνομεν διὰ νὰ τιμωρήσωμεν, διὰ νὰ ἐκδικηθῶμεν; Ὄχι, βεβαίως. Ἡμεῖς θέλομεν τὴν ἐκκαθάρισιν, διὰ νὰ ἔχωμεν εἰς τὸ μέλλον μίαν καλῶς λειτουργοῦσαν δημοσίαν ὑπηρεσίαν. Ἑπομένως, ἔπρεπεν ὁλόκληρος ἡ προοπτικὴ τοῦ νομοθετήματος νὰ στρέφεται πρὸς τὸ μέλλον. Ἐάν, φέρ’ εἰπεῖν, εἴχαμεν ἕνα συμμετασχόντα εἰς τὸ κίνημα τοῦ Δεκεμβρίου, κατόπιν ὅμως εἰλικρινῶς δηλώσαντα μετάνοιαν, δημόσιον ὑπάλληλον, διατὶ πρέπει νὰ τὸν ἐκκαθαρίσωμεν; Ἐὰν δέ, ἀντιστρόφως, ἔχωμεν ὑπάλληλον, ὁ ὁποῖος οὐδαμῶς συμμετέσχεν εἰς τὸ κίνημα — καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ κρίσιμος περίπτωσις — ὁ ὁποῖος ὅμως μεταγενεστέρως ἐξεδήλωσεν ἀντεθνικὰς διαθέσεις, αὐτὸν δὲν θὰ τὸν ἐκκαθαρίσωμεν; Ἐὰν δὲ αὐταὶ αἱ ἀντεθνικαί του διαθέσεις δὲν ἐξεδηλώθησαν διὰ δράσεως ἢ συμμετοχῆς εἰς τὸ στρατιωτικὸν κίνημα, ἀλλὰ διὰ προπαγάνδας ὡρισμένων ἰδεῶν, αἱ ὁποῖαι ἀμέσως καθάπτονται τῆς ἀνεξαρτησίας τοῦ Ἔθνους, θὰ διαφύγῃ; Δὲν θὰ διαφύγῃ, διότι εἰς τὴν πρᾶξιν τὸν χώνομεν εἰς τὴν παράγραφον τῆς ἀνικανότητος· ἀλλ’ αὐτὸ δὲν εἶναι λύσις. Ἔπρεπεν ἀπ’ ἀρχῆς, εὐθέως νὰ ἔχωμεν τὴν νομικὴν διατύπωσιν, ἡ ὁποία θὰ ἔθιγεν ὅλους, τοὺς ὁποίους θὰ ἔπρεπε νὰ θίξωμεν καὶ νὰ μὴ θίγῃ ἐκείνους, τοὺς ὁποίους εἴχομεν κάθε λόγον νὰ ἀπαλλάξωμεν ἀπὸ τὴν ἐκκαθάρισιν.

§38Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Τὸ κριτήριον ἔπρεπε νὰ εἶναι τὸ ἐθνικὸν φρόνημα. Οὔτε ἡ ἱκανότης, οὔτε ἡ ἀνικανότης.

§39Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Ὁ κ. Λυκουρέζος εἰς τὴν ἀγόρευσίν του ἔθεσε τὸ ζήτημα καὶ τὸ ἔθεσε καλῶς. Ἔκαμε μίαν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν ἐγὼ δὲν ἀποδέχομαι ἀπολύτως, ἀλλὰ τῆς ὁποίας τὰς σκέψεις κατ’ ἀρχὴν ἀποδέχομαι. Λέγει τὸ ἑξῆς: «..... (ἀναγινώσκει).......». Δὲν διαβάζω τοῦ κ. Λυκουρέζου, διαβάζω τὴν ἰδικήν μου. «..... (ἀναγινώσκει).....». Μὲ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν, ἡ ὁποία συμπίπτει λίγο ἢ πολὺ μὲ τὴν ἔννοιαν τῆς νομιμοφροσύνης, ὅπως ἐκδηλοῦται εἰς τὸ διάταγμα τοῦ Τρούμαν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχωμεν συμπληρώσει τὸ νομοθέτημα αὐτό. Οὔτε αὐτὸ δὲν ἔγινεν· ἀλλ’ ἔγινε κάτι χειρότερον. Ὁλόκληρος ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ ψηφίσματος ἔγινε μὲ μίαν διάθεσιν στροφῆς πρὸς τὸ παρελθόν. Τὸν ἐκκαθαρίζω αὐτόν, διότι μετέσχε τοῦ κινήματος. Δὲν τὸν ἐκκαθαρίζω αὐτόν, διότι δὲν μετέσχε τοῦ κινήματος. Ἐνῷ δὲν ἔπρεπε νὰ ἔχωμεν αὐτὸ τὸ κριτήριον, ἀλλὰ μελλοντικὸν κριτήριον. Τὸν ἐκκαθαρίζω αὐτόν, διότι σήμερον εἶναι κακὸς ὑπάλληλος ἢ δὲν τὸν ἐκκαθαρίζω, διότι ἄλλοτε μὲν ὑπῆρξε κινηματίας, ἀλλὰ σήμερον εἶναι νομιμόφρων. Εἶναι δὲ αὐτὸ τὸ κριτήριον, τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ ἰσχύσῃ. Δυστυχῶς, οὔτε αὐτὸ ἐτέθη εἰς ἐφαρμογήν.

§40Γ. ΑΣΤΕΡΙΟΥ. Θὰ ἦτο ἀνεκτὸν νὰ ἐγίνετο αὐτό, λόγῳ τοῦ κλίματος;

§41Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Εἶπον ἄλλοτε κάτι, κύριε συνάδελφε, τὸ ὁποῖον ἤδη ἐπαναλαμβάνω. Ὅτι πρέπει νὰ θεσπίσωμεν μίαν γενικὴν ἀρχήν, ἕνα μόνιμον θεσμόν, ὁ ὁποῖος νὰ καθορίζῃ ὅτι ναὶ μὲν ἔχει ὁ δημόσιος ὑπάλληλος ὅλας τὰς ἀτομικὰς ἐλευθερίας, τὰς ὁποίας ἔχει ὁ κοινὸς πολίτης, ἀλλὰ λόγῳ τῆς ἰδιότητός του ἔχει περιορισμούς τινας, ἔχει δεσμεύσεις, ἔχει ὑποχρεώσεις καὶ τὰς ὑποχρεώσεις αὐτὰς ἔπρεπε νὰ τὰς καθορίσωμεν. Αὐταὶ αἱ ὑποχρεώσεις, εἶναι ἡ ἀφοσίωσις εἰς τὸ πολιτικὸν καθεστώς, τὸ ὁποῖον κρατεῖ σήμερον εἰς τὴν Χώραν. Αὐτὸν τὸν κανόνα ἔπρεπε νὰ τὸν θέσωμεν, ὡς μόνιμον κανόνα, ὥστε νὰ ἀποτελῇ παράβασιν, πειθαρχικὸν παράπτωμα ἡ παράβασις αὐτοῦ. Σήμερον ὅμως, ποὺ μὲ ἐρωτᾶτε, ἐὰν ὑπάρχῃ τὸ κλῖμα, θὰ σᾶς ἀπαντήσω ὅτι σήμερον ὑπάρχει τὸ κλῖμα καὶ ἔχομεν καὶ διεθνῶς τὴν εὐχέρειαν νὰ παρακολουθήσωμεν ἀνάλογον νομοθέτημα, τὸ ὁποῖον ἐφαρμόζεται εἰς μίαν δημοκρατικὴν χώραν, τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας τῆς Ἀμερικῆς.

§42ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Μήπως πρέπει νὰ ἀρχίσωμεν ἀπὸ τὴν ἀρχήν;

§43Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Κύριε συνάδελφε, μὲ προλαμβάνετε. Ἡ διαδικασία ἀπέτυχε, καὶ ἀπέτυχε καὶ ἀπὸ τὰς δύο πλευράς, καὶ διότι ὑπῆρξεν εἰς πολλὰς περιστάσεις, ἐπιεικεστέρα τοῦ δέοντος καὶ διότι ὑπῆρξεν εἰς πολλὰς περιστάσεις αὐστηροτέρα τοῦ δέοντος. Τὰ αἴτια τῆς ἀποτυχίας εἶναι ἡ τροχοπέδη τῶν ἐπιτροπῶν ἐξ ὑπαλλήλων καὶ διότι ἐδημιουργήθη σκοπίμως ἀπὸ τοὺς κομμουνιστὰς ἕνας ὄγκος καταγγελιῶν καὶ μαρτυριῶν, ὁ ὁποῖος ἠμπόδισε τὴν ἐκκαθάρισιν. Ἡ παράτασις αὐτῆς τῆς διαδικασίας, τὴν ὁποίαν μᾶς ζητεῖ ἡ Κυβέρνησις, ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι δι’ ἐμὲ σημαίνει παράτασιν μιᾶς ἀποτυχίας ἑνὸς κακοῦ, ἄνευ διορθώσεως. Δι’ αὐτὸ εἶμαι ἐναντίον τῆς παρατάσεως αὐτῆς. Προβλέπω ὅτι ἡ παράτασις αὐτή, δὲν θὰ εἶναι καὶ ἡ τελευταία, ἀλλὰ θὰ ἐπακολουθήσῃ καὶ ἄλλη. Καὶ δι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι ταχύτερον θὰ πᾶμε ἂν λάβωμεν γενναῖα μέτρα. Θὰ ἀρχίσωμεν ἐξ ὑπαρχῆς τὴν ἐκκαθάρισιν, ἂν γίνῃ δεκτὸν αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὑπεστήριξα. Ἂς γίνῃ μία Πολιτικὴ Διακομματικὴ Ἐπιτροπή, τὴν ὁποίαν νὰ καταρτίσουν τὰ κόμματα ἐκ προσώπων τῆς ἐμπιστοσύνης των καὶ αὐτὴ ἂς προβῇ εἰς τὴν ἐκκαθάρισιν. Καὶ νὰ ὑπάρχῃ καὶ δευτέρου βαθμοῦ, πάλιν Πολιτικὴ Ἐπιτροπή. Μὲ αὐτὴν τὴν μέθοδον πιστεύω, ὅτι καὶ ἡ ταχύτης θὰ ὑπάρξῃ καὶ ποιοτικῶς θὰ ἔχωμεν καλυτέραν ἐκκαθάρισιν, ἀλλ’ ἐπὶ πλέον θὰ κερδίσωμεν κάτι, τὸ ὁποῖον σήμερον δὲν κερδίζομεν, ὅσον καὶ ἂν φωνάζωμεν, ὅσον καὶ ἂν εἶναι πολλαὶ αἱ ψῆφοι τῆς Συμπολιτεύσεως, τὸ ἀδιάβλητον καὶ ἑπομένως τὸ σταθερὸν τῆς ἐκκαθαρίσεως καὶ ἑπομένως ἐξασφαλίζομεν ὅτι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι σήμερον θὰ ὑποστοῦν τὴν ἐκκαθάρισιν, θὰ ἠξεύρουν πολὺ καλὰ, ὅτι καὶ νὰ ἀλλάξῃ ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ σωθοῦν, ἐνῷ σήμερον ζοῦν μὲ τὴν πεποίθησιν ὅτι θὰ ἐπανέλθουν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν μὲ τὴν πρώτην ἀλλαγήν. Καὶ εἶναι καὶ κάτι ἄλλο, κύριοι συνάδελφοι, τὸ ὁποῖον θὰ κερδίσωμεν: Ἑνότητα κρίσεως. Εἰς κάθε Ὑπουργεῖον, ὑπάρχουν διάφορα τεκμήρια. Εἰς ἄλλα Ὑπουργεῖα ἔγινεν ἐκκαθάρισις εὐρεῖα καὶ αὐστηρά, εἰς ἄλλα δὲν ἔγινε παρὰ περιωρισμένη καὶ ἐπιεικής. Ἂν ἔχετε ἑνιαίαν ἐπιτροπήν, θὰ ἔχετε ἑνιαίαν κρίσιν. Αὐτὰ εἶχα νὰ εἴπω ἐπὶ τῆς διαδικασίας. Ἀλλὰ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶναι δι’ ἐμὲ ἀπολύτως ἀκατάληπτον, προκειμένου περὶ παρατάσεως, εἶναι ἡ παράτασις τοῦ ἄρθρου 3. Δὲν εἶναι δυνατόν, κύριοι, νὰ ἀφίσωμεν πλέον εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὸ δικαίωμα νὰ διορίζῃ χωρὶς τὴν κανονικὴν διαδικασίαν. Δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ ἐπιτρέπωμεν καὶ εἰς τοὺς ἀντιπάλους της νὰ τὴν μέμφωνται, ὅτι θέλει τὴν παράτασιν μόνον καὶ μόνον διότι, θέλει νὰ διορίζῃ ἄλλους εἰς τὴν θέσιν τῶν ἐκκαθαριζομένων. Πρέπει νὰ ἀπαλλαγῇ ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ αὐτὴν τὴν κατηγορίαν καὶ διὰ νὰ ἀπαλλαγῇ πρέπει νὰ καταργηθῇ ἡ διάταξις αὐτὴ καὶ νὰ μὴ ὑπάρχῃ πλέον ἡ παράτασις τῶν διορισμῶν. Οὐδεὶς διορισμὸς νὰ γίνεται. Ἐπειδὴ δὲ ἡ ὄρεξις ἔρχεται τρώγοντας, σᾶς παραπέμπω εἰς τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν ὡρισμένοι συνάδελφοι εἰσήγαγον καὶ οἱ ὁποῖοι προτείνουν, ὄχι μόνον ὑπάλληλοι, ἀλλὰ καὶ καθηγηταὶ Πανεπιστημίου νὰ διορίζωνται εἰς τὰς θέσεις τῶν ἐκκαθαριζομένων. Ἂν δὲ προχωρήσωμεν καὶ εἰς ἄλλην συζήτησιν τοῦ ψηφίσματος, μετὰ 2–3 μῆνας, θὰ ἔλθουν καὶ ἄλλαι τροπολογίαι καὶ θὰ ἀνοίξῃ πάλιν ἡ ὄρεξις καὶ θὰ θέλωμεν νὰ προχωρήσωμεν καὶ εἰς τὴν πλήρωσιν καὶ ἄλλων θέσεων, ἄλλων ὑπαλλήλων. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον καταστρέφομεν τὸ ἔργον τῆς ἐξυγιάνσεως, τὸ διαβάλλομεν καὶ τὸ ζημιώνομεν, δὲν τὸ ἐξυπηρετοῦμεν. Ἐκείνην τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν δέχομαι εἶναι τοῦ συναδέλφου κ. Μιχαλακοπούλου, εἰς τὴν ὁποίαν ἀπολύτως συμφωνῶ καὶ ἐγώ. Ἂν γίνῃ δεκτὴ ἡ διάταξις τῆς παρατάσεως καὶ τοῦ ἄρθρου 10, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐγὼ δὲν τὸ ψηφίζω, τότε τοὐλάχιστον ἂς γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία, καθ’ ἣν προτιμῶνται εἰς τὴν πλήρωσιν τῶν θέσεων αὐτῶν οἱ παλαιοὶ πολεμισταί, τοὺς ὁποίους ἐπὶ πολὺ μακρὸν ἤδη ἐλησμονήσαμεν. (Χειροκροτήματα).

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχει τὸν λόγον.

§45Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Τὸ ὑπὸ τὴν κρίσιν ὑμῶν, κύριοι βουλευταί, νομοσχέδιον, εἶναι γνωστόν, ὅτι προνοεῖ περὶ παρατάσεως τῶν προθεσμιῶν τοῦ ψηφίσματος τῆς ἐκκαθαρίσεως. Τὸ ἁπλοῦν νομοθέτημα, αὐτό, ἔδωκε τὴν εὐκαιρίαν καὶ τὴν ἀφορμήν, νὰ ἀκουσθοῦν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, πολλαὶ καὶ εὔγλωττοι ὁμιλίαι συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι ἐπέκρινον περισσότερον τὴν ἀρχὴν τοῦ ψηφίσματος, τὸ ὁποῖον ἤδη ἔχει ψηφισθῆ καὶ εἶναι νόμος τοῦ Κράτους, παρὰ τὴν ἀρχὴν τῆς παρατάσεως τοῦ ψηφίσματος αὐτοῦ, δι’ ὀλίγους μῆνας, ὅπως ζητεῖ ἡ Κυβέρνησις. Πολὺ εὐρύτεραι ἐπικρίσεις ὑπῆρξαν, ἀπὸ τὴν ἀξιωματικὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἀπὸ τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων. Τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων, μὲ τοὺς ἀξιοτίμους αὐτοῦ ἀγορητάς, δὲν ἔκαμε τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ ἐπαναλάβῃ καὶ νὰ ἀναγνώσῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, τὴν δήλωσιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ἀρχικῶς, προτοῦ ψηφισθῇ τὸ ψήφισμα περὶ ἐξυγιάνσεως καὶ ἡ ὁποία δήλωσις λέγει: «...... (ἀναγινώσκει) ......». Δι’ αὐτὸ δὲν πρόκειται νὰ ἀναγνωρισθῇ τὸ ψήφισμα τοῦτο, ὅταν τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων ἔλθῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ὑποθέτω, ὅτι ἡ δήλωσις αὐτὴ γενομένη πρωθυστέρως καὶ δογματικῶς, ὅτι ἡ Κυβέρνησις αὐτή, θὰ κάμῃ μίαν ἐκκαθάρισιν κομματικήν, ἐξασθενίζει, ἀπολύτως, τὰ ἐπιχειρήματα τὰ ὁποῖα ἔφερον οἱ κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἐν τῇ ἐφαρμογῇ παρουσιάσθησαν ὡρισμέναι ἀδικίαι ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἔκανε τὴν ἐκκαθάρισιν, διότι δὲν εἶχον ἀπολύτως τὴν σκέψιν τὴν ἀμερόληπτον, διὰ νὰ κρίνουν, ἐφ’ ὅσον ἐκ τῶν προτέρων ἐδήλωσαν, ὅτι πᾶν, τὸ ὁποῖον, θὰ κάμῃ ἡ Κυβέρνησις, εἶναι κομματικῆς ἀντιλήψεως καὶ συνεπῶς δὲν εἶναι δυνατόν, νὰ θεωρηθῇ, οὔτε κἂν μία αὐτῆς πρᾶξις, ὅτι εἶναι δικαία! Ὅταν ὑπάρχουν τοιαῦται ἀντιλήψεις, βεβαίως, τὰ ἐπιχειρήματα τὰ ὁποῖα φέρονται, ἐξασθενοῦν, ἐὰν μὴ καταπίπτουν ὑφ’ ἑαυτῶν. Ἀλλὰ τί ἀνεφέρθησαν, ἐν τῷ συνόλῳ, ὡς ἐλαττώματα τῆς ἐκκαθαρίσεως, ἀπὸ τοὺς κυρίους βουλευτὰς τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων; Πρῶτον, μία ἀντίθεσις τοῦ Ὑπουργοῦ Δικαιοσύνης, ἡ ὁποία εὑρίσκεται εἰς 2 ἐπιστολάς, αἱ ὁποῖαι κατεχωρήθησαν εἰς τὰ πρακτικά, ἀπὸ τὰς ὁποίας ἐν τοσούτῳ καταφαίνεται μόνον ἡ ἀμεροληψία τῆς Κυβερνήσεως.

§46Χ. ΛΑΔΑΣ. Τὰ λέγετε σεῖς. Δὲν λέγομεν ὅτι κάμνετε μεροληψίαν. Τὰ πρακτικὰ λέγουν, ὅτι ἐξ αὐτοῦ προκύπτει, ὅτι δίδονται εἰς τὸν Ὑπουργόν, ἐσφαλμένες εἰσηγήσεις. Διαβᾶστε τὰ πρακτικά, κύριε Ὑπουργέ. Γράφει, μάλιστα, ἐπὶ λέξει: «Καὶ ὅμως αὐτὸν τὸν ἄνθρωπον παρέστησαν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ὡς ἐξαιρετικὸν ὑπάλληλον μέχρι τοῦ σημείου....», ἄρα λέγει ἀκριβῶς τὰ ἀντίθετα.

§47Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Τί λέγουν τὰ δύο κατατεθέντα ἔγγραφα; Εἰς τὸ πρῶτον, ὁ Ὑπουργὸς λέγει εἰς τὸν ὑπάλληλον: «Ἐπαινῶ τὴν ὑπηρεσίαν σας τὴν σημερινὴν καὶ εὑρίσκω πραγματικῶς ὅτι ἐκτελεῖτε τὸ καθῆκον σας». Εἰς τὸ δεύτερον κατηγορεῖ τὸν ὑπάλληλον, ὅτι εἰς τὸ παρελθὸν διέπραξε μίαν πρᾶξιν, ἡ ὁποία ἀντίκειται εἰς τὸ ψήφισμα. Εὑρίσκετε καμμίαν παλινωδίαν εἰς τὰ δύο αὐτὰ ἔγγραφα ἢ μεροληψίαν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως; Τοὐναντίον, ὁ Ὑπουργὸς λέγει εἰς τὸν ὑπάλληλον: «Κάμνετε καλὰ τὸ καθῆκον σας αὐτὴν τὴν ὥραν καὶ σᾶς συγχαίρω. Καὶ εἰς τὸ ἄλλο: Ἐπειδὴ δὲν ἐπράξατε τὸ καθῆκον σας εἰς τὸ παρελθόν, δι’ αὐτὸ σᾶς κατηγορῶ. Δὲν εἶναι, ἑπομένως, τοῦτο ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον νὰ ἐμφανίζῃ τὴν Κυβέρνησιν ὡς μεροληπτικήν. Ἐκτὸς αὐτοῦ, ἡ ἐπίκρισις ἐστράφη κατὰ τοῦ μεγάλου ὄγκου τῶν ὑπαλλήλων, τοὺς ὁποίους παρουσιάσαμεν ὡς ἐκκαθαριστέους κατὰ τὸ ψήφισμα τῆς ἐξυγιάνσεως. Καί, μάλιστα, κατὰ τὴν ἐπίκρισιν ἐλέχθη, ὅτι ἐφθάσαμεν νὰ ζητῶμεν τὴν ἐκκαθάρισιν καὶ τῶν ἱερέων. Βεβαίως, πρέπει νὰ προβῶμεν καὶ εἰς τὴν ἐκκαθάρισιν τῶν ἱερέων, ἐφ’ ὅσον οὗτοι ἐλησμόνησαν τὸ καθῆκον των καὶ ἐτράπησαν εἰς ὁδοὺς τελείως ξένας πρὸς αὐτό, ἐφ’ ὅσον ἀνῆλθον εἰς τὰ βουνὰ καὶ ἔλαβον ἐκεῖ τὴν μάχαιραν ἐναντίον τῶν ἀδελφῶν των. Ἑπομένως δὲν εἶναι ἐπιχείρημα αὐτό. Διότι οἱοσδήποτε ὀφείλει νὰ δώσῃ λόγον τῶν πράξεών του ἐνώπιον τῆς δικαιοσύνης τῆς Πατρίδος, ἐφ’ ὅσον ἀνεμίχθη εἰς ἀντεθνικὰς ἐνεργείας. Αὐτὰ ἦσαν τὰ δύο πραγματικὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἐνεφάνισεν ἡ Ἀξιωματικὴ Ἀντιπολίτευσις, ὁμιλοῦσα ἐναντίον τοῦ ψηφίσματος. Ἀλλὰ δὲν εἶναι τίποτε τὸ περίεργον εἰς αὐτά. Τὸ περίεργον, κύριοι βουλευταί, ὑπῆρξεν ἡ ἀγόρευσις τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Μεσσηνίας συναδέλφου, κυρίου Λυκουρέζου. Ὁ κ. Λυκουρέζος, λαύρως ἐπετέθη ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως, μὲ μίαν ὀξύτητα ἀσυνήθη εἰς τὰ Κοινοβουλευτικὰ ἤθη, καὶ τὴν κατηγόρησε διὰ χίλια δυὸ ζητήματα, συνοψιζόμενα εἰς τὸ ὅτι ἐπέδειξεν ἔλλειψιν θάρρους, ὡς καὶ ἔλλειψιν σπουδῆς καὶ ἀμεροληψίας καί, ἀντιθέτως, κατὰ ἓν μεγάλον ποσοστόν, κομματικὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν πάντων. Ἔφθασε δὲ ὁ κ. Λυκουρέζος μέχρι τοῦ σημείου νὰ κάμῃ ἓν ταξίδιον εἰς τὴν Ἀμερικήν, διὰ νὰ μᾶς μεταφέρῃ ἐκεῖθεν νέα δόγματα καὶ ἀποφάσεις σχετικῶς μὲ τὴν ἐκκαθάρισιν, χωρὶς νὰ σκεφθῇ ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, ὅτι αἱ ληφθεῖσαι σχετικαὶ ἀποφάσεις ὑπὸ τῆς Ἀμερικανικῆς Κυβερνήσεως δὲν εἶχον ὡς αἰτίαν μίαν ἐπανάστασιν, ὅπως συμβαίνει εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἡ εὐτυχὴς ἐκείνη Πολιτεία δὲν εἶχε τοιαύτην ἐπανάστασιν — καὶ εὔχομαι εἰς αὐτὴν νὰ μὴ τὴν γνωρίσῃ. Ὅταν, ἑπομένως, φθάσωμεν εἰς τὸ σημεῖον, ἐνῷ ἔχομεν ἐν Ἑλλάδι μίαν ἐξαιρετικῶς ἀντεθνικὴν κίνησιν, νὰ θέλωμεν νὰ ἐφαρμόσωμεν καὶ ἐδῶ διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἐλήφθησαν ὑπὸ Κράτους, εἰς τὸ ὁποῖον δὲν συνέβησαν τοιαῦτα πράγματα ὡς παρ’ ἡμῖν, νομίζω, ὅτι μία τοιαύτη σύγκρισις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ νοηθῇ. Ἡ Κυβέρνησις κατηγορήθη καὶ δι’ ἔλλειψιν θάρρους. Εἶναι ἔλλειψις θάρρους, ὅταν οἱ Ὑπουργοὶ ἀνέλαβον τὴν προσωπικὴν εὐθύνην τῆς ἐκκαθαρίσεως τῶν Διευθυντῶν τῶν διαφόρων Ὑπουργείων; Ὁ κ. Τσάτσος εἶπε νὰ γίνῃ μία Διακομματικὴ Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία νὰ ἀναλάβῃ τὴν εὐθύνην τῆς ἐκκαθαρίσεως. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἡ γνώμη αὕτη εἶναι συζητήσιμος. Ἀλλ’ ὁ κ. Τσάτσος λησμονεῖ ὅτι τοιαύτην πρότασιν ἡ Κυβέρνησις δὲν τὴν ἀπέκρουσεν, ἀλλ’ οἱ Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων δὲν συνεφώνησαν ἐπ’ αὐτοῦ. Δὲν ἐπιθυμῶ ὅμως νὰ ἐπεκταθῶ ἐπ’ αὐτοῦ, διότι δὲν εἶναι τὸ θέμα. Θὰ ἐπανέλθω, διὰ νὰ σᾶς ἐξηγήσω διατὶ ἔγινε τὸ ψήφισμα. Ὁ κ. Τσάτσος ἐπιθυμεῖ νὰ θέσωμεν νέας βάσεις τοῦ ψηφίσματος, εἰς αὐτὸ δὲ συμφωνεῖ καὶ ὁ κ. Λυκουρέζος. Ἀλλ’ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἐρωτῶ, τί θὰ γίνῃ ἡ ἑτέρα ἐπίκρισις διὰ τὴν μὴ μέχρι σήμερον ἐπίσπευσιν τῆς ἐκκαθαρίσεως; Εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνατρέψωμεν καὶ νὰ ρίψωμεν εἰς τὸν κάλαθον τῶν ἀχρήστων ὅ,τι ἔγινε μέχρι σήμερον καὶ νὰ ἀρχίσωμεν ἀπὸ τὴν ἀρχήν;

§48Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Ὑποβαλὼν τὴν πρότασιν αὐτήν, ἔχω τὴν πεποίθησιν ὅτι μία τοιαύτη ἐπιτροπὴ θὰ ἠδύνατο χρησιμοποιμοῦσα τοὺς ἐσχηματισμένους φακέλλους, τοὺς ἐν τοῖς Ὑπουργείοις εὑρισκομένους καὶ συνεχίζουσα τὴν ἐργασίαν, ἡ ὁποία δὲν συνεχίζεται εἰς πολλὰ Ὑπουργεῖα, νὰ τελειώσῃ τὴν ἐκκαθάρισιν καὶ τὴν ἐξ ὑπαρχῆς ἀναθεώρησιν τῶν γενομένων, ταχύτερον ἀπὸ ὅ,τι θὰ τὴν τελειώσετε σεῖς, συνεχίζοντες τὴν αὐτὴν διαδικασίαν. Ὡς πρὸς τὴν πρότασιν τῆς Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς, πράγματι ἐγὼ ἐὰν ἤμην Κυβέρνησις, θὰ τὴν ἔκαμνα ἐπισήμως καὶ θὰ ἄφινα εἰς τοὺς ἀρνουμένους τὴν εὐθύνην τῆς μὴ ἀποδοχῆς της.

§49Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Σᾶς εὔχομαι — καὶ δὲν πρόκειται περὶ μιᾶς κοινῆς φράσεως — νὰ εἶσθε εἰς τὴν Κυβέρνησιν, διὰ νὰ κάμετε αὐτά, ἀλλὰ ὅπως εἶναι συντεθειμένη ἡ Βουλή, δὲν ὑπῆρξε τοιαύτη πρότασις ἀπὸ κανένα, ὁ ὁποῖος ὁπωσδήποτε νὰ ἔχῃ κάποιο ὕψος μεγαλύτερον ἀπὸ τὸ ἰδικόν σας. Ἐὰν ὑπῆρχε τοιοῦτόν τι θὰ ἤμην σύμφωνος καὶ ἐγώ, διότι τότε θὰ ἀπηλλασσόμεθα ἀπὸ ὅλας αὐτὰς τὰς κατηγορίας, αἱ ὁποῖαι ἐπιρρίπτονται προσωπικῶς ἐναντίον μας καὶ δὲν θὰ ἔφερεν οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν εὐθύνην. Ἐδείξαμεν, λοιπόν, θάρρος ἐξαιρετικόν, μὲ τὸ νὰ ἀναλάβωμεν τοιαύτην ὑπόθεσιν καὶ δὲν ἐδείξαμεν μόνον θάρρος, ἀλλὰ καὶ ἀμεροληψίαν μεγάλην. Διότι, ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι πρόκειται περὶ τοῦ πρώτου μέρους τῆς ἐκκαθαρίσεως τῶν ἀνωτάτων ὑπαλλήλων, ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ ἀμεροληψία τῆς Κυβερνήσεως ἔφθασε μέχρι τοῦ σημείου τοῦ νὰ ἐλέγχωνται οἱ Ὑπουργοί, οἱ ὁποῖοι ἔκαμαν τὰς ἐκκαθαρίσεις καὶ αἱ ἀποφάσεις αὐτῶν νὰ γίνουν ἀντικείμενον νέας ἐξετάσεως ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ἐὰν ἦσαν ἀκριβεῖς καὶ δίκαιαι. Διότι, ἐλέχθη ἤδη ἀπὸ βουλευτήν, ὅτι ὑπῆρξε συνυπουργός, ἐν συναρχηγίᾳ δέ, ὁ ὁποῖος ἔφερεν ἐνώπιον τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου πρὸς ἀναθεώρησιν ἀπόφασιν, ἀπολύτως ἀφορῶσαν ἀνώτερον ὑπάλληλον καὶ γενομένην ἀπὸ Ὑπουργόν, Ἀρχηγὸν δὲ κόμματος, καὶ ἐδήλωσεν ὅτι ἐπιθυμεῖ τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον νὰ κρίνῃ, ἐὰν πραγματικῶς ἡ ἀπόφασις αὐτὴ τοῦ Ὑπουργοῦ ἦτο δικαία καὶ ἐὰν δὲν ἦτο δικαία νὰ ἀναθεωρηθῇ. Καὶ ὁ Ὑπουργός, ὁ ὑπὸ τοιαύτην κατηγορίαν πρὸς στιγμὴν τεθείς, ἐδέχθη τοῦτο, ὡς καὶ ἡ Κυβέρνησις, καὶ ἐγένετο συζήτησις καὶ δὲν ἐπανῆλθεν ὁ ἐκ τῆς ὑπηρεσίας ἐκκαθαρισθεὶς εἰς αὐτὴν διότι ἀπεδείχθη ὅτι ὁ Ὑπουργὸς εἶχε δίκαιον. Ἐφθάσαμεν δηλαδὴ τὴν ἀμεροληψίαν εἰς τοιοῦτον σημεῖον ὥστε νὰ μεταβληθῶμεν εἰς κατηγορουμένους. Ἰδοὺ μέχρι ποῦ ὠθήσαμεν τὴν δικαίαν κρίσιν. Ἀλλὰ λέγει, ὁ κ. Λυκουρέζος, δὲν ἔχομεν σθένος. Ἐὰν τοιαύτη τοῦ καθήκοντος ἀντίληψις δὲν εἶναι σθένος, πότε ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ ἐρωτήσω τί εἶναι τὸ σθένος; Ἐλέχθη ἐπίσης, ὅτι δὲν ἐδείξομεν σπουδὴν. Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι εἰς ἓν καὶ μόνον Ὑπουργεῖον ὑπῆρχον 10.000 φάκελλοι ὑπαλλήλων ἐκκαθαριστέων, οἱ ὁποῖοι ἐτέθησαν ὑπὸ διαθεσιμότητα. Παρακαλῶ νὰ συλλάβετε εἰς τὴν σκέψιν σας τί εἶναι 10.000 φάκελλοι καὶ τὶ ἐργασία ἀπαιτεῖται διὰ τὴν ἐξέτασιν τοῦ τεραστίου αὐτοῦ ὄγκου τῶν ὑποθέσεων. Ἐὰν πρὸ αὐτῶν τῶν πυραμίδων τῶν φακέλλων ἐδεικνύαμεν σπουδὴν τότε ἔπρεπε νὰ κάμωμεν ἐκκαθάρισιν εἰς τὸ πόδι, ἐκκαθάρισιν πρόχειρον, προχειρολόγον ἔκδοσιν φετφάδων! Ἀλλὰ τότε θὰ ἐλέγατε εἰς ἡμᾶς. Πῶς ἐπιτρέπεται ἡ προχειρολογία, ὅταν πρόκειται περὶ ἀνωτάτων ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ἀξιοῦν, προκειμένου περὶ τῆς τιμῆς των, νὰ τεθοῦν ὑπ’ ὄψει ἡμῶν ὅλα τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ἀποδεικνύουν ὅτι εἶναι ἔνοχοι, καὶ νὰ τοὺς δοθοῦν τὰ μέσα νὰ προσκομίσουν ὅλα τὰ στοιχεῖα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα θὰ φέρουν εἰς τὰς ἐπιτροπάς, διὰ νὰ ἀποδείξουν ὅτι εἶναι ἀθῶοι; Τὶ θὰ ἐλέγατε ἐὰν ἠρχόμεθα ἐδῶ μὲ ἐλαφρὰν τὴν καρδίαν νὰ σᾶς βεβαιώσωμεν, ὅτι ἐκάμομεν τὴν ἐκκαθάρισιν αὐτῶν τῶν 10.000 φακέλλων εἰς ἓν μόνον Ὑπουργεῖον μέσα σὲ 3–4–5 μῆνας; Θὰ ἐλέγατε τότε δικαίως, ὅτι αὐτὴ δὲν εἶναι ἐκκαθάρισις, παρὰ κομματικὴ ἢ ἀνόητος; Διότι δὲν γίνεται, κ.κ. βουλευταί, ἐκκαθάρισις προκειμένου περὶ τῆς τιμῆς τοῦ ἄλλου μὲ ραγδαίαν σπουδήν. Ὀφείλετε νὰ ἀκούσετε τὸν ὑπάλληλον, νὰ ἐρευνήσετε τὰ ἔγγραφά του, ν’ ἀκούσετε τοὺς μάρτυράς του καὶ τότε νὰ ἀποφασίσετε. Ἄλλως μὴ ὁμιλῶμεν περὶ ἐκκαθαρίσεως καὶ οἱ τοιαῦτα πράττοντες τότε μόνον θὰ ἦσαν ἄξιοι κατακραυγῆς. Ἀλλὰ κατηγορήθημεν ἀκόμη καὶ διὰ μεροληψίαν. Ποία εἶναι ἡ ἀμεροληψία, κ.κ. βουλευταί, διὰ τὴν ὁποίαν μᾶς κατηγορεῖ ὁ κ. Λυκουρέζος ὅτι ἐδείξαμεν; Ὁ κ. Λυκουρέζος λέγει κατὰ τὴν ἀγόρευσίν του: «Ἐνῷ εἶχον τεθῆ ........... (ἀναγινώσκει)............ .........ἐπανέφερεν 9 ἐξ αὐτῶν». Λοιπόν, ἐνῷ ἐκοινοποίησα κατηγορητήριον ἐναντίον 9, ὅταν ἔγινεν ἡ ἐξέτασις τῶν φακέλλων τοὺς ἐπανέφερα καὶ τοὺς 9. Ἀλλὰ διατὶ νὰ μὴ τοὺς ἐπαναφέρω, ἐὰν ἀπὸ τὴν ἐξέτασιν τῶν φακέλλων ἀπεδείχθη ἡ ἀθωότης των; Ὁ κ. Λυκουρέζος, λέγει, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ τοὺς ἐπαναφέρω. Διότι, οὕτω διεψεύσαμεν τὸ κατηγορητήριον. Ἄκουσον, ἄκουσον! Ἅμα γίνῃ ἕνα κατηγορητήριον ἐναντίον ἑνὸς ὑπαλλήλου πρέπει σώνει καὶ καλὰ νὰ τὸν καταδικάσωμεν, διότι ἄλλως θὰ διαψεύσωμεν τὸ κατηγορητήριον! Ὡς τὸ κατηγορητήριον νὰ εἶναι ἀπόφασις καὶ δὴ ἀνέκκλητος! Λέγει, ἀκόμη, ὁ κ. Λυκουρέζος, ὅτι τὸ ἄρθρον 2 τοῦ ψηφίσματος «..... (ἀναγινώσκει)......». Ἀλλὰ παρέλειψε νὰ εἴπῃ, ὅτι κατὰ τὴν ἀπόφασίν του ὁ Ὑπουργὸς δὲν εἶναι ἐλεύθερος, διότι τὸ ψήφισμα ἀπαιτεῖ καὶ «συνεργασίαν» τοῦ ὑπαλλήλου. Ἀλλ’ ἐάν, κ.κ. βουλευταί, δὲν ἀποδειχθῇ ἡ συνεργασία αὐτή, τί ἐπιθυμεῖτε νὰ κάμῃ ὁ Ὑπουργός; Νὰ μὴ τὸν ἐπαναφέρῃ; Ἀλλὰ δεσμεύεται ὁ Ὑπουργὸς ἀπὸ τὸ ψήφισμα. Τοῦτο, σαφῶς λέγει, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχῃ συνεργασία. Θὰ ἦτο ἄκρα ἀδικία, ἐὰν δὲν τοῦ δώσωμεν τὸ δικαίωμα νὰ ἐπανέλθῃ ἐφ’ ὅσον οὐδεμία ἀποδεικνύεται συνεργασία; Ἄλλη κατηγορία, ἐπίσης, τοῦ κ. Λυκουρέζου εἶναι: «.......... (ἀναγινώσκει)..........».

§50Χ. ΛΑΔΑΣ. Ὑποθέτω, ὅτι ὁ κ. Λυκουρέζος δὲν ἀποδίδει τὴν εὐθύνην εἰς σᾶς, ἀλλὰ εἰς τὸ συμβούλιον.

§51Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ἐγὼ ἀκριβῶς ἀνέφερον τὰ παραδείγματα ἐκεῖνα ἐκ τῶν ὁποίων προκύπτει, ὅτι οἱ δικαστικοί, διὰ τοὺς ὁποίους ἐβεβαιώθη ὅτι εἶναι κομμουνισταί, ἐπαναφέρονται εἰς τὴν ἐνέργειαν, διότι δὲν προέκυψε συνεργασία εἰς τὸ κίνημα. Ἀκριβῶς δὲ ἀνέφερα τὰ παραδείγματα αὐτὰ διὰ νὰ ὑποστηρίξω τὴν ἀνάγκην τῆς ἐπεκτάσεως τῶν λόγων τῆς ἐκκαθαρίσεως, καὶ τὴν παραδοχὴν τῆς τροπολογίας, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον......

§52Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Καὶ τὴν ὁποίαν εἴχομεν ὑποβάλει καὶ τὴν πρώτην φοράν, καὶ δὲν ἐγένετο ἀποδεκτή.

§53Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Καὶ διὰ νὰ καταδείξω ὅλα τὰ ἄτοπα αὐτὰ εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχουν δικαστικοὶ λειτουργοί, οἱ ὁποῖοι νὰ εἶναι συνειδητοὶ κομμουνισταί.

§54Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Ἐὰν θέλετε νὰ εἶμαι ἔντιμος Ὑπουργὸς ἔχω τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐκτελέσω τὸ ψήφισμα ὡς ἔχει. Ἐὰν ὑμεῖς τὸ ἐπιθυμῆτε νὰ εἶναι διάφορον, δηλαδὴ νὰ ἀποβάλλεται τῆς ὑπηρεσίας, πᾶς ὅστις ἀποδεικνύεται ἁπλῶς κομμουνιστής, ἔστω ἄνευ συνεργασίας, τοῦτο εἶναι αἱ πεποιθήσεις σας, ἀλλ’ ὄχι τὸ ψήφισμα. Ἀλλὰ ὅταν εἶμαι δεσμευμένος νὰ ἐκτελέσω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον λέγει τὸ ψήφισμα καὶ τὸ ψήφισμα εἶναι ρητόν, τότε δὲν βλέπω διατὶ κατηγορούμεθα. Διότι δὲν ἠδυνάμεθα νὰ κάμωμεν ἄλλως.

§55Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἡμεῖς ἠθελήσαμεν νὰ λύσωμεν τὰς χεῖρας σας καὶ δὲν τὸ ἐδέχθητε σεῖς. Σᾶς ἐπροτείναμεν νὰ ἐλαφρώσωμεν τοὺς λόγους καὶ ἠρνήθητε νὰ τὸ δεχθῆτε.

§56Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Διότι δὲν τὸ ἐδέχθη τότε ἡ Κυβέρνησις. Οὔτε δύναται νὰ λεχθῇ ὅτι πταίει ὁ Ὑπουργός, ἐφ’ ὅσον ἀκολουθεῖ τὴν γνωμοδότησιν τῆς Ἐπιτροπῆς.

§57Χ. ΛΑΔΑΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἔχει τὴν κυρίαν εὐθύνην.

§58Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Ἐὰν Ἐπιτροπὴ ἀποτελουμένη ἀπὸ τὸν Εἰσαγγελέα τοῦ Ἀρείου Πάγου, ἀπὸ τρεῖς Ἀρεοπαγίτας δὲν φέρει εὐθύνην, τότε ἀναιροῦμεν τὴν δικαστικὴν βάσιν. Ἐγὼ φέρω μόνον τὴν ἠθικὴν εὐθύνην, ὅτι ἀπεδέχθην τὴν γνώμην τῆς Ἐπιτροπῆς. Αὐτὴν τὴν ἀναλαμβάνω πλήρως.

§59Χ. ΛΑΔΑΣ. Ὁ Ὑπουργὸς μόνον κρίνει.

§60Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Θὰ ἐπεθύμουν νὰ προσκομισθοῦν οἱ φάκελλοι. Θὰ ἐβλέπατε τότε ἐκ τῶν φακέλλων τούτων, ὅτι ὡς Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ἔλαβον ὑπ’ ὄψιν μου τὴν γνώμην εἴτε τῆς πλειοψηφίας, εἴτε τῆς μειοψηφίας τῆς Ἐπιτροπῆς, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἐπισήμων ἀποδείξεων. Ἐὰν ἤκουα τὸν κ. Λυκουρέζον, θὰ ἔπρεπε νὰ κρίνω παρὰ τὴν γνώμην τῆς πλειοψηφίας ἢ ἔστω τῆς μειοψηφίας. Ἀλλὰ τότε θὰ ἐπεκρινόμην δικαίως ὅτι ἤκουσα ἐξωδίκους πληροφορίας διὰ νὰ ἀποφασίσω καὶ ὄχι τὰ ἐπίσημα γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἀπέρρευσαν ἀπὸ ἐνόρκους μαρτυρίας. Τοῦτο θὰ ἔλεγε τότε ὁ κ. Λυκουρέζος.

§61Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ἐγὼ λέγω τοῦτο, ὅτι σεῖς ὡς Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ἔχετε τὴν εὐθύνην καὶ ἐπιτρέψατέ μου, νὰ σᾶς ὑποβάλω τὸ ἐρώτημα: Ὅταν ἐκ τῆς ἀποφάσεως τοῦ Συμβουλίου, διεπιστώσατε, ὅτι πρόκειται περὶ Δικαστικῶν λειτουργῶν, οἱ ὁποῖοι εἶναι συνειδητοὶ κομμουνισταί, σᾶς ἐρωτῶ, ἀναλαμβάνετε τὴν εὐθύνην νὰ ἐπαναφέρετε εἰς τὸ Δικαστικὸν Σῶμα αὐτοὺς τοὺς Δικαστικοὺς καὶ δὲν νομίζετε, ὅτι πρέπει νὰ τοὺς ἀφήσετε εἰς διαθεσιμότητα καὶ νὰ σπεύσητε νὰ εἰσηγηθῆτε ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὰ μέτρα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα, θὰ ἀποτρέψουν τὴν ἐπάνοδον αὐτῶν εἰς τὸ Δικαστικὸν Σῶμα; Σᾶς ἐρωτῶ, κύριε Ὑπουργέ, καὶ ἐκεῖ εἶναι τὸ θέμα.

§62Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Δὲν ἀρκεῖ κατὰ τὸ ψήφισμα νὰ εἶναί τις ἁπλῶς κομμουνιστής, ἀλλὰ νὰ συνήργησεν ὡς τοιοῦτος κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν καθηκόντων του. Ἀλλ’ ἔχετε ἐξηκριβωμένον τοῦτο ἀπὸ ἐπίσημα ἔγγραφα;

§63Χ. ΛΑΔΑΣ. Ἀπὸ τὰς ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς.

§64Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Ἀκριβῶς αἱ ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς ρητῶς λέγουν τὸ ἀντίθετον, συνήθως ἐν τῇ πλειοψηφίᾳ καὶ ἐνίοτε ἐν τῇ μειοψηφίᾳ αὐτῶν. Ὁ Ὑπουργὸς θὰ ἠδύνατο νὰ πταίῃ ἐὰν προέβαινεν εἰς κύρωσιν μιᾶς ἄλλης γνώμης, ἐκτὸς τῆς γνώμης τῆς πλειοψηφίας ἢ τῆς μειοψηφίας τῆς Ἐπιτροπῆς. Τότε δικαίως θὰ ἐπεκρινόμην ὅτι ἐξῆλθον τῶν καθηκόντων μου, διότι ἤκουσα ἀνευθύνους εἰσηγήσεις. Ἀλλ’ ἐγὼ ἠκολούθησα τὴν γνώμην τῆς πλειοψηφίας ἢ τῆς μειοψηφίας, καὶ κάμνω ἀκόμη τὴν δήλωσιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὅτι οὐδέποτε ἐξῆλθον ἀπὸ τὴν γνώμην τῆς πλειοψηφίας ἢ τῆς μειοψηφίας. Αὐτὰ διαπιστοῦν τὰ ἔγγραφα. Ἀλλὰ ταῦτα οὐδόλως προσεκομίσθησαν ἀπὸ τὸν ἐπικρίνοντα, κύριον βουλευτήν. Ἐν τοσούτῳ αὐτὸ ἀπήτουν τὰ κοινοβουλευτικὰ ἔθιμα. Ὅταν ἀνεγιγνώσκοντο τὰ ἔγγραφα αὐτά, ἀντὶ τῶν κενῶν σημερινῶν λόγων καὶ ἐλαφρῶν ἐπικρίσεων ἡ Βουλὴ θὰ ἐπείθετο ὅτι καταγγελία οὐδόλως ὑφίσταται οὔτε κατ’ ἐμοῦ, οὔτε κατ’ οὐδενὸς ἄλλου συναδέλφου, καθόσον τὸ πᾶν συνετελέσθη κατὰ τὸ ψήφισμα. Ἄλλο εἶναι ἂν δὲν σᾶς ἀρέσουν αἱ διατάξεις του· εἶναι ἐν τούτοις ἡ ἀπόφασις τῆς πλειοψηφίας ἣν ὀφείλομεν ὅλοι νὰ σεβώμεθα πράγματι.

§65Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, παρ’ ὅλον τὸν ἰδιαίτερον σεβασμόν, τὸν ὁποῖον τρέφω εἰς τὸ πρόσωπόν σας θὰ ἤμην εὐτυχὴς ἐὰν ἠδυνάμην ἀπολύτως νὰ ἐγκρίνω τὰς ἐνεργείας σας καὶ νὰ μὴ ἀναγκάζωμαι νὰ τὰς ἐπικρίνω, Ἀλλ’ Ὑμεῖς, κύριε Ὑπουργέ, ἀπηυθύνατε κατηγορίαν ἐναντίον μου, ἡ ὁποία δὲν εὐσταθεῖ. Δὲν ἀνήκει εἰς ἐμέ, νὰ προσκομίζω φακέλλους, τοὺς ὁποίους δὲν ἔχω εἰς χεῖρας μου. Ἐγὼ φέρω ὡρισμένας πληροφορίας, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁποίων θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἐπιμείνω. Ἐὰν αἱ πληροφορίαι μου αὗται, ἀναιροῦνται ἀπὸ τοὺς φακέλλους, τοὺς ὁποίους ἔχει τὸ Ὑπουργεῖον εἰς χεῖρας του, εἰς Ὑμᾶς ἐναπόκειται, κύριε Ὑπουργέ, νὰ φέρετε αὐτοὺς τοὺς φακέλλους. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε ὅμως, νὰ βοηθήσω τὴν μνήμην σας καὶ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ὑπάρχει ἀπόφασις τῆς Ἐπιτροπῆς, ὁμόφωνος, τὴν ὁποίαν σεῖς ἔπρεπε νὰ ἀκολουθήσητε ὡς Ὑπουργός, τῆς ἐκ 5 Ἀρεοπαγιτῶν Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία λέγει τοῦτο: Ὅτι ὁ ἐν λόγῳ Πρωτοδίκης εἶναι συνειδητὸς κομμουνιστής, ὡς προκύπτει ἀπὸ ἀναφορὰς τοῦ Προέδρου Πρωτοδικῶν καὶ τοῦ Νομάρχου. Παρὰ ταῦτα, ἐπειδὴ δὲν βεβαιοῦται συνεργία εἰς τὸ κίνημα, ἀναγκαζόμεθα νὰ προτείνωμεν τὴν ἐπαναφοράν του. Ἐρωτῶ, κύριε Ὑπουργέ, ἀνέχεσθε νὰ ἐπαναφέρετε εἰς τὸ Δικαστικὸν Σῶμα Δικαστικόν, ὁ ὁποῖος βεβαιοῦται ὅτι εἶναι συνειδητὸς κομμουνιστής, διότι δὲν συμμετέσχεν εἰς τὸ κίνημα; Ἐπ’ αὐτοῦ θὰ ἤθελον μίαν κατηγορηματικὴν ἀπάντησίν σας.

§66Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Νὰ σᾶς ἀπαντήσω πάλιν. Πρῶτον, ἀποδεικνύεται ἀπὸ αὐτά, τὰ ὁποῖα λέγετε ἤδη, ὅτι ἐγὼ οὐδέποτε ἀπέστην, ἀλλ’ ἠκολούθησα τὴν γνώμην τῆς ὁλομελείας τῆς Ἐπιτροπῆς. Ἀλλ’ ὁ κ. Λυκουρέζος λέγει, ὅτι δὲν εἶχον δίκαιον αὐτοὶ οἱ 5 νὰ γνωμοδοτήσουν ὑπὲρ τῆς διατηρήσεώς των εἰς τὰς θέσεις, ἐγὼ δὲ ὤφειλον νὰ διατάξω τὴν ἀπόλυσιν. Ἀλλὰ τότε τί θὰ ἐγίνετο τὸ ψήφισμα διὰ νὰ εὐχαριστήσωμεν τὸν κ. Λυκουρέζον;

§67Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε σεῖς, ὡς Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ἔχοντες τὴν πολιτικὴν εὐθύνην τῆς ἐκκαθαρίσεως, δέχεσθε νὰ ἐπαναφέρετε εἰς τὸ δικαστικὸν Σῶμα ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι εἶναι βεβαιωμένον ὅτι εἶναι κομμουνισταί;

§68Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Κύριοι συνάδελφοι, σᾶς ἐπανέλαβον πλειστάκις τὶ λέγει τὸ ψήφισμα καὶ ἄξιος Ὑπουργὸς ἔχων πολιτικὴν εὐθύνην δὲν εἶναι παρὰ ὁ ἐφαρμόζων πιστῶς τὴν ἀπόφασιν τῆς Ἀναθεωρητικῆς αὐτῆς Βουλῆς ποὺ λέγεται ψήφισμα. Λέγετε ἀκόμη ὅτι ἔδει νὰ φέρω τὰ ἔγγραφα. Ἀλλ’ οὐδόλως ἐγνώριζον τὴν ἐπίθεσίν σας. Σᾶς ἐνόμιζον κοινοβουλευτικὸν καὶ ἤλπιζον ὅτι θὰ ἐζητούσατε τὴν κατάθεσιν τῶν ἐγγράφων καὶ θὰ ὑπεβάλλατε μίαν ἐπερώτησιν, ὥστε νὰ φέρω τότε τὰ σχετικὰ ἔγγραφα. Ἀντ’ αὐτοῦ, τώρα ἔρχεσθε καὶ μοῦ λέγετε ὅτι αὐταὶ εἶναι αἱ πληροφορίαι μου. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κύριε Λυκουρέζε, νὰ σᾶς εἴπω ὅτι αἱ πληροφορίαι σας αὐταὶ δὲν εἶναι ἀκριβεῖς, ὅταν δὲν στηρίζωνται ἐπὶ ἐγγράφων, διότι μόνον τὰ ἔγγραφα εἶναι ἐκεῖνα, ποὺ λέγουν τὴν ἀλήθειαν καὶ τοιαῦτα ἔγγραφα οὔτε τὰ ἐζητήσατε, οὔτε ἐφέρατε ἔστω ἰδικά σας, ὧν νὰ ἐλέγξωμεν τὴν ἀκρίβειαν.

§69Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Σεῖς δὲν ἀρνεῖσθε τὰς πληροφορίας μου. Σεῖς μοῦ λέγετε ὅτι συνεμορφώθητε πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ ψηφίσματος, δὲν ἠρνήθητε τὰ γεγονότα αὐτά.

§70Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Ὑπῆρχε τότε καὶ 4η παράγραφος ἡ ὁποία εἶχε καὶ ἐλαφρὰς περιπτώσεις, καὶ τότε μερικοὶ ἐκ τῶν βουλευτῶν, εἶχον χαλάσει τὸν κόσμον νὰ ἀπαλειφθῇ ἡ διάταξις αὐτή.

§71Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Δέν ἐπιτρέπεται βάσει ἐξαιρετικῶν διατάξεων νὰ κάμετε ποιοτικὴν ἐκκαθάρισιν.

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ ζητῆτε τὸν λόγον. Ἐὰν πρόκειται νὰ ὁμιλῆτε χωρὶς νὰ ζητῆτε τὸν λόγον τότε εἶναι περιττὸς ὁ Πρόεδρος. Διὰ νὰ κάμετε διακοπὰς πρέπει νὰ δέχεται τοῦτο καὶ ὁ ρήτωρ καὶ ὁ Πρόεδρος.

§73Γ. ΑΣΤΕΡΙΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Τσάτσου καὶ κ. Λυκουρέζου δὲν τὴν δέχεσθε; διὰ νὰ τελειώνωμεν τὴν ἐκκαθάρισιν;

§74Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Καταλαβαίνετε τὶ θὰ γίνῃ ἐὰν δεχθῶ τὴν τροπολογίαν αὐτήν; Θὰ ἀρχίσωμεν πάλιν ἀπὸ τὴν ἀρχὴν τὴν ἐκκαθάρισιν. Πιστεύετε, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ καταργήσωμεν ὅλας τὰς ἀποφάσεις τῶν ἐκκαθαρίσεων, αἱ ὁποῖαι ἐξεδόθησαν μέχρι σήμερον, καὶ νὰ ἀρχίσωμεν πάλιν ἀπὸ τὴν ἀρχήν;

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Θεοτόκης ἔχει τὸν λόγον.

§76Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐδῶ τὸ θέμα εἶναι τὸ ἑξῆς: Ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ ἡ Κυβέρνησις συνεφώνησαν ἐπὶ τῆς ἐθνικῆς ἀνάγκης νὰ ἐκκαθαρισθῇ ἡ κρατικὴ μηχανὴ ἀπὸ τοὺς κομμουνιστάς. Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα καὶ αὐτὸ ἐπιδιώκει καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Βουλή. Σεῖς ὀρθῶς ἰσχυρίζεσθε ὅτι, ὅπως ἔχει τὸ ψήφισμα, δὲν σᾶς δίδεται τὸ δικαίωμα νὰ λάβετε ὑπ’ ὄψει συγκεκριμένα στοιχεῖα, διὰ τῶν ὁποίων ἀποδεικνύεται ὅτι εἶναι μὲν κομμουνισταί, ἀλλὰ δὲν ὑποπίπτουν εἰς τὰς διαφόρους περιπτώσεις τοῦ ἐν ἰσχύϊ ψηφίσματος. Ἐπομένως καὶ δὲν ἀρνεῖσθε, κύριε Ὑπουργέ, τὰ ὅσα λέγει ὁ κ. Λυκουρέζος, ἐπὶ τῶν ἀποδεδειγμένων στοιχείων, ὅτι τινὲς τῶν δικαστικῶν εἶναι κομμουνισταί, ἀλλὰ λέγετε, ὅτι δὲν δύνασθε νὰ λάβετε ὑπ’ ὄψιν αὐτὰ τὰ στοιχεῖα διὰ νὰ προχωρήσετε εἰς τὴν ἐκκαθάρισιν.

§77Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Ὄχι δὲν εἶπα αὐτό.

§78Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἀρνεῖσθε, ὅτι ἡ ὁλομέλεια τοῦ Συμβουλίου εἰς τὴν ἀπόφασίν της ἐχαρακτήρισεν αὐτοὺς ὡς κομμουνιστάς, ἀλλ’ ὄχι ὡς ἐκκαθαριστέους;

§79Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Θέλετε νὰ κάμωμεν μίαν πραγματικὴν κοινοβουλευτικὴν συζήτησιν; Τότε ὀφείλομεν νὰ ἔχωμεν ἔγγραφα. Ὁ κ. Λυκουρέζος λέγει ὅτι ἔχει πληροφορίας καὶ τοῦ ἀπαντῶ ὅτι, διὰ νὰ συζητῶμεν, πρέπει νὰ ἔχωμεν ἔγγραφα.

§80Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ὅλη αὐτὴ ἡ συζήτησις συνοψίζεται εἰς τὸ ἑξῆς: Ὅτι καὶ ἐὰν ἀκόμη ἦτο ἀποδεδειγμένον ὅτι ἦσαν κομμουνιστικῶν φρονημάτων ἀλλὰ δὲν ὑπέπιπτον εἰς τὰς δύο περιπτώσεις ἐνεργοῦ ἀναμίξεως εἰς τὸ Δεκεμβριανὸν κίνημα, πάλιν σεῖς ὡς ὑπεύθυνος Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης διὰ τὴν ἐκκαθάρισιν τοῦ δικαστικοῦ Σώματος, δὲν θὰ ἠδύνασθε νὰ τοὺς ἐκκαθαρίσητε, διότι δὲν εἴχατε ἀποδεδειγμένην τὴν συμμετοχήν των εἰς ἐπαναστατικὰς πράξεις. Αὐτό, ὅμως, δὲν εὑρίσκεται σύμφωνον μὲ τὸ πνεῦμα τῆς Συνελεύσεως καὶ τῆς Κυβερνήσεως, ὅπου καὶ ἡ Συνέλευσις καὶ ἡ Κυβέρνησις ἕνα μόνον ἔχουν ὑπ’ ὄψει των καὶ ἐπιδιώκουν, τὴν πραγματικὴν ἀπαλλαγὴν τῆς κρατικῆς μηχανῆς ἀπὸ λειτουργούς, οἱ ὁποῖοι ἔχουν παρεκκλίνει τῶν ἐθνικῶν μας παραδόσεων. Ἀντὶ λοιπόν, νὰ γίνεται συζήτησις, ἡ ὁποία ἕνεκα τῶν ρητῶν διατάξεων τοῦ ψηφίσματος περὶ ἐξυγιάνσεως νὰ μὴ σᾶς δίδῃ τὸ δικαίωμα νὰ εὑρίσκεσθε εἰς ἀνταπόκρισιν μὲ τὴν θέλησιν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, προχωρήσατε εἰς τὴν ἀποδοχὴν τῆς τροπολογίας ὑπὸ τὴν εὐρυτέραν βάσιν, διὰ νὰ ἐκτελέσητε αὐτό, εἰς τὸ ὁποῖον ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία προφανῶς ἀποβλέπει. Ἰσχυρίζεσθε ὅτι αὐτὴ θὰ παρατείνῃ τὴν ἐκκρεμότητα. Εἰς αὐτὸ θὰ σᾶς ἀπαντήσω καὶ πιστεύω ὅτι ἐν προκειμένῳ ἐκπροσωπῶ καὶ τὴν ὁμόθυμον γνώμην τῆς Βουλῆς. Δὲν ἔχει σημασίαν ὁ χρόνος, ἔχει σημασίαν τὸ ἐθνικὸν ἔργον τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει νὰ πραγματοποιηθῇ ἡ ἐκκαθάρισις. Ἐὰν τώρα θὰ χρειασθῇ περισσότερον χρονικὸν διάστημα δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν, διότι αὐτὸ δὲν δύναται νὰ ὑπολογισθῇ μὲ μῆνες, διότι εἶναι ὑπόθεσις, ἡ ὁποία, ἐὰν δὲν ὁλοκληρωθῇ θὰ πλήξῃ τὸ Ἔθνος ἐπὶ ἔτη.

§81Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Ὁ κ. Λυκουρέζος εἶπεν ὅτι πρέπει νὰ δείξωμεν σπουδὴν ἀλλ’ ἐξ ἄλλου ἐπιθυμεῖ νὰ ξαναρχίσωμεν ψηφίζοντες νέον ψήφισμα. Ἀλλ’ ἐὰν ξαναρχίσωμεν ἡ ἀνάγκη τῆς ταχύτητος δέν ἐπιτυγχάνεται. Ὥστε ὁ κ. Λυκουρέζος ἢ ὑμεῖς δὲν θέλετε τὴν σπουδὴν. Τότε ὅμως διατὶ κόπτεσθε νὰ τελειώνωμεν; Δὲν πιστεύει ἐν τούτοις κανεὶς μεταξὺ ὑμῶν ὅτι θὰ τελειώσωμεν ποτὲ καὶ δὴ ταχέως θέτοντες πάλιν ὑπὸ ἐξέτασιν καὶ δὴ ἐπὶ νέων βάσεων χιλιάδας ὑποθέσεων καὶ φακέλλων. Αὐτὸ ὅπερ λέγω ἀναιρεῖ τὸ ἐπιχείρημα ὁλόκληρον. Ἐρωτᾶτε, διατὶ δὲν δέχομαι τὴν τροπολογίαν; Εἰς αὐτὸ ἀπαντῶ: Ἂν ἤθελον δεχθῆ τοιαύτην τροπολογίαν θ’ ἀνατρέψω ὁλόκληρον τὸ ψήφισμα.

§82Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Καὶ σᾶς ἐρωτῶ τί σημασίαν ἔχει;

§83Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Δὲν ἔχει ἴσως δι’ Ὑμᾶς σημασίαν, ἔχει ὅμως διὰ τὴν ὑπαλληλίαν καὶ διὰ τὴν Ἑλλάδα μεγάλην τοιαύτην. Νὰ σταματήσῃ ἡ ἀναστάτωσις ὅσον τάχιον. Ἄλλωστε μία τοιαύτη πρότασις δὲν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀποφασισθῇ διὰ μιᾶς τροπολογίας, ὑποβαλλομένης ὑπὸ ἑνὸς βουλευτοῦ καὶ ὑποστηριζομένης ὑπό τινων μόνον συναδέλφων. Τοιαύτη πρότασις δέον νὰ ὑποβληθῇ ἐπισήμως ὑπὸ ἑνὸς κόμματος καὶ νὰ ἐξετασθῇ ὑφ’ ὁλοκλήρου τῆς Βουλῆς. Εἶναι δυνατὸν νὰ σκεφθῆτε νὰ ἀνατρέψητε ὁλόκληρον τὸ ψήφισμα πλαγίως, οἱονεὶ διὰ τοῦ παραθύρου; Καὶ νὰ ψηφίσωμεν ὀλίγοι βουλευταὶ ἀπόψε ἕνα νέον; Δυνατὸν ἡ γνώμη σας νὰ εἶναι ὀρθὴ ὡς προσωπική, ὡς γνώμη τοῦ κ. Θεοτόκη, ἀλλ’ ἡ Κυβέρνησις δὲν δύναται νὰ τὴν ἐνστερνισθῇ καὶ τὴν θεωρήσῃ συζητήσιμον ἀπὸ ὑμᾶς μόνον προερχομένην. Λοιπόν, προχωρῶ, κύριοι βουλευταί.

§84Κ. ΘΕΟΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ψήφισμα ἔχει διάταξιν ἡ ὁποία εἶναι τόσον εὐρεῖα, ὥστε δύναται νὰ περιλάβῃ ὄχι μόνον τοὺς κομμουνιστάς, ἀλλὰ καὶ τοὺς ἀσυνειδήτους ἀκόμη κομμουνιστάς. Ἡ διάταξις αὐτὴ εἶναι ἡ ἑξῆς: «... ............... (ἀναγινώσκει)..............».

§85Χ. ΛΑΔΑΣ. Κατηργήθη αὐτή.

§86Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Τώρα, κύριοι βουλευταί, ἂς εἰσέλθωμεν ὀλίγον καὶ εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου, διότι μέχρι τῆς στιγμῆς ὁμιλοῦμεν περὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ ψηφίσματος καὶ ὄχι περὶ τῆς παρατάσεως τῆς προθεσμίας, περὶ ἧς πρόκειται. Ποῖος εἶναι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ζητεῖται ἡ παράτασις τοῦ ψηφίσματος τῆς ἐξυγιάνσεως; Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶναι ἐκτὸς ἀμφισβητήσεως εἶναι ὅτι ἡ παράτασις δὲν ζητεῖται διὰ νὰ ἐξυπηρετήσῃ πολιτικοὺς λόγους. Ἡ εὔρυνσις τοῦ χρόνου εἰς τὴν ἐκκαθάρισιν, δὲν δύναται νὰ ἐπιδιώκῃ κομματικοὺς σκοπούς. Ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐπιδιώκουν κομματικοὺς σκοποὺς σπεύδουν, μὴ γνωρίζοντες ἂν αὔριον θὰ κατέχουν ἀκόμη τὴν ἐξουσίαν. Τοὐναντίον ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ζητεῖ τὴν εὔρυνσιν τοῦ χρόνου τὸ κάμνει διὰ νὰ βοηθήσῃ τὸ ἔργον τῆς ἐκκαθαρίσεως καὶ ἐξυπηρετήσῃ τὴν συνείδησήν του. Ὅταν ἡ ἐκκαθάρισις γίνεται καλῶς καὶ ἐντίμως, χρειάζεται χρόνος διὰ τὴν συλλογὴν τῶν στοιχείων. Ἐξ ἄλλου καὶ ὁ κρινόμενος ὑπάλληλος χρειάζεται χρόνον διὰ νὰ συλλέξῃ στοιχεῖα καὶ ἐξασφαλίσῃ τὰ μέσα τῆς ἀμύνης του ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία θὰ τὸν κρίνῃ. Καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν ὁμιλοῦμεν ὑπάρχουν πολλοὶ ὑπάλληλοι οἱ ὁποῖοι ζητοῦν μίαν παράτασιν τῆς προθεσμίας διότι δὲν δύνανται ἀμέσως νὰ προσκομίσουν στοιχεῖα καὶ μάρτυρας ἐπὶ τῇ βάσει τῶν καταθέσεων τῶν ὁποίων θὰ θεμελιώσουν τὴν ἄμυνάν των. Ἔχομεν δὲ πλείστας ἀποφάσεις αἵτινες ἀνετράπησαν ἀπὸ τὰς ἰδίας Ἐπιτροπὰς βάσει νεωτέρων στοιχείων προσκομισθέντων ἀπὸ τοὺς κατηγορηθέντας. Δὲν εἶναι λοιπόν, ἀκριβὲς ὅτι, ἐπιζητεῖται ἐξυπηρέτησις κομματικῶν σκοπῶν διὰ τῆς παρατάσεως τῆς προθεσμίας. Ἀντιθέτως, πρόκειται δι’ αὐτῆς νὰ ἐξυπηρετηθῇ ἡ δικαιοσύνη, ἡ ὁποία δὲν ἐξυπηρετεῖται ὅταν λαμβάνωνται ἐπιτροχάδην ἀποφάσεις. Μὴ λησμονῆτε ἀκόμη, ὅτι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἐκκαθαρίζεται ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν βάσει τοῦ ψηφίσματος, ὑφίσταται μίαν βαρεῖαν ἠθικὴν μείωσιν, διότι τοῦ καθάπτεται ὅτι δὲν εἶναι Ἕλλην. Ἀντιλαμβάνεσθε τί εἶναι διὰ τὸν ὑπόλοιπον βίον ἑνὸς δικαστοῦ μία τοιαύτη ἀπόφασις. Πρέπει ὁ κρίνων νὰ ἔχῃ χρόνον, μέσα, ἔγγραφα, μάρτυρας, διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ εἴπῃ, ὅτι ὁ ὑπάλληλος αὐτὸς δὲν εἶναι ἄξιος τῆς Πατρίδος. Γιὰ σκεφθῆτε λίγο, κύριοι βουλευταί, σεῖς, οἱ ὁποῖοι ζητεῖτε νὰ σπεύσωμεν εἰς αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν, αὐτὸ ποὺ λέγεται «ἀγωνία τῶν ὑπαλλήλων». Ἡ ἀγωνία εἶναι μήπως δὲν κριθοῦν μὲ ὅλα τὰ μέσα μὲ τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ κριθοῦν. Καὶ ὅταν διατυπώνωνται διαμαρτυρίαι, αὗται εἶναι τῶν ὑπαλλήλων, διότι ἐπισπεύδεται ἡ κρίσις χωρὶς νὰ ὑπάρχουν ὅλα τὰ ἀπαραίτητα στοιχεῖα. Ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία εἶναι συντεθειμένη μὲ συμμετοχὴν τῶν πλείστων ἐν τῇ Βουλῇ κομμάτων δὲν εἶναι δυνατὸν οὐδὲ ἐπιτετραμμένον νὰ σπεύσῃ εἰς τὴν λῆψιν ἀποφάσεων, αἱ ὁποῖαι κατασπιλώνουν τὴν τιμὴν καὶ τὴν ὑπόληψιν ὑπαλλήλων. Ἡ πολιτεία ὅ,τι θέλει εἶναι νὰ ἐξέλθουν τῆς ὑπηρεσίας ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ ἀποδειχθοῦν, ὅτι πράγματι εἶναι ἐπικίνδυνοι ὑπάλληλοι, διότι ἂν ἀντιθέτως δὲν ἀποδειχθῇ αὐτό, τότε θὰ εἶναι εὐτελὴς ἡ πολιτεία, ἥτις θὰ σπεύσῃ ἄνευ συλλογῆς πλήρων στοιχείων νὰ κάμῃ ἐν σπουδῇ ἐκκαθάρισιν καὶ ἀφίσῃ οὕτως ἔκθετον, τὴν ὑπόληψιν ἀθώων ὑπαλλήλων. Ἠκούσατε τί εἶπε χθὲς ὁ κ. Λαδᾶς, ὅταν ἔφερεν ὡς παράδειγμα τὸν κ. Ρέντην. Ἐὰν ἐπὶ τῇ βάσει προχείρων στοιχείων μιᾶς ἐφημερίδος ἐκρίνετο ὁ ἔντιμος οὗτος συνάδελφος ἔδει ν’ ἀποφασίσωμεν τὴν ἀποπομπήν του ἀπὸ τὸ Σῶμα καὶ θὰ τὸ εἴχομεν εἰς τὴν συνείδησίν μας ὅτι ἐκάμομεν μίαν ἄδικον πρᾶξιν. Ἰδοὺ ποῦ φέρει ἡ σπουδὴ εἰς τοιαῦτα σοβαρὰ ζητήματα. Ἐπαναλαμβάνω, τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἔντιμον· τὸ νομοθέτημα δὲν πρόκειται παρὰ νὰ περιφρουρήσῃ τὸν ὑπάλληλον καὶ τὴν ἐντιμότητα αὐτοῦ. Τὸ νομοθέτημα δὲν πρόκειται νὰ ὠφελήσῃ κομματικῶς κανένα. Τὸ νομοσχέδιον πρόκειται νὰ ὠφελήσῃ τὸν ὑπάλληλον, ὥστε νὰ ἔχῃ τὸν χρόνον διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ συλλέξῃ ὅλα τὰ στοιχεῖα ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ βασισθῇ μία δικαία γνώμη δι’ αὐτόν. Τὸ νομοθέτημα εἶναι ἠθικόν, διότι πρόκειται νὰ περιφρουρήσῃ τὴν τιμὴν τοῦ κρατικοῦ ὑπαλλήλου, ὥστε νὰ κριθῇ δικαίως. Αὐτὴ εἶναι ὅλη ἡ βάσις τοῦ νομοθετήματος.

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§88ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συνέχισις τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ σχεδίου ψηφίσματος περὶ παρατάσεως τῶν προθεσμιῶν τοῦ Θʹ ψηφίσματος «περὶ ἐξυγιάνσεως τῶν Δημοσίων Ὑπηρεσιῶν», ἀναβάλλεται. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6 μ. μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, ὡς ἐν τῷ Κανονισμῷ καθορίζεται. (Ὥρα 9.45′ μ. μ.).