1946.11.15

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 66η

(Ὥρα 6.40′ μ. μ.).

Παρασκευὴ 15 Νοεμβρίου 1946

Προεδρία κ. Ι. Γ. ΘΕΟΤΟΚΗ

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Λ. Ταλιαδοῦρος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§4Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἦτο καλόν, προκειμένου περὶ ἀναφορῶν, νὰ ἀνακοινοῦνται εἰς τὴν Βουλὴν ὅσαι ἀφοροῦν ζητήματα γενικῆς σημασίας, ἐὰν πρόκειται περὶ ὑποθέσεων μικροδιοικητικῆς ἐνεργείας νὰ διαβιβάζωνται εἰς τὰ ἁρμόδια Ὑπουργεῖα.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ αὐτό, διότι θὰ ἐπέλθῃ μεγαλυτέρα χρονοτριβή, ἐὰν τὸ Προεδρεῖον εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ ἐλέγξῃ ποῖαι ἀναφοραὶ εἶναι γενικῆς σημασίας καὶ ποῖαι δὲν εἶναι. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Σ. Σγουρόγλου ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§6Σ. ΣΓΟΥΡΟΓΛΟΥ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Χ. Λαδᾶς καὶ Λ. Ἰασονίδης καταθέτουν ὑπόμνημα τῶν κατοίκων τῶν κάτωθι χωρίων: Πρασινάδος, Σύλλης, Διποτάμου, Τραχωνίου, Ποταμακίων, Βουνοπλαγιᾶς, ἀπαρτιζόντων τὰς Κοινότητας Σύλλης καὶ Διποτάμου τῆς μεθοριακῆς ζώνης τοῦ Τριγώνου Παρανεστίου, τοῦ Νομοῦ Δράμας, ζητούντων ἐπισκευὴν καταστραφεισῶν οἰκιῶν των, χορήγησιν ἀροτριώντων ζώων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Κ. Μπέλλας καταθέτει ὑπόμνημα τῶν Φοντανίδη, Σίμογλου καὶ Προσκούρη ἀντιπροσώπων τοῦ Συλλόγου ὑπαλλήλων Ἐφοδιασμοῦ Θεσσαλονίκης, αἰτούντων τὴν ἔγκρισιν ὀργανισμοῦ ὑπηρεσίας Ἐφοδιασμοῦ 5ου διαμερίσματος, διαβάθμισιν, οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν κλπ. Ἐπιτροπὴ Βορειοηπειρωτικοῦ Ἀγῶνος Ἰωαννίνων διαμαρτύρεται διὰ τὰς πραττομένας ἐκτελέσεις Ἑλλήνων, παρὰ τῶν Ἀλβανῶν. Ἡ Ὁμοσπονδία Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Θεσσαλονίκης ζητεῖ ρύθμισιν τῶν ζητημάτων κινήσεως αὐτοκινήτων συνεταιριστικῶν ὀργανώσεων. Ἐπιτροπὴ δημοσίων ὑπαλλήλων Καλαμῶν ζητεῖ ταχεῖαν ἐπίλυσιν αἰτημάτων της. Ὁ Πρόεδρος Σχολικῆς Ἐφορίας Ἁγίου Νικολάου Καστρίου διαμαρτύρεται δι’ ἐνέργειαν Ἐπιθεωρητοῦ δημοτικῶν σχολείων Μαντινείας–Κυνουρίας ἀποσπάσαντος τὸ προσωπικὸν τοῦ σχολείου των εἰς τὴν ἕδραν του καὶ ζητοῦν ἀποστολὴν προσωπικοῦ διὰ συμπλήρωσιν τῶν κενῶν θέσεων τοῦ ἐν λόγῳ σχολείου. Αἱ Σταφιδικαὶ Ἑνώσεις Κορινθίας, Αἰγιαλείας κλπ. διαμαρτύρονται κατὰ τῆς διαταγῆς Α.Σ.Ο. περὶ παραδόσεως σταφιδοκάρπου καὶ ἀποθηκῶν εἰς ἐμπόριον Πατρῶν, Αἰγίου καὶ ζητοῦν ἀνάκλησιν τῆς διαταγῆς ταύτης. Ἡ Ἕνωσις Συν)σμῶν Κερκύρας, ζητεῖ ἐφαρμογὴν νόμου 3905 «περὶ προστασίας τιμῶν ἐλαίου» ἐκ μέρους τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης. Ἐπιτροπὴ οἰκογενειῶν ἐχόντων κρατουμένους εἰς τὰς φυλακὰς Καλλιθέας διαμαρτύρονται διὰ τὴν μὴ εἰσέτι κατάργησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 6)1945 Σ. Π. Ἐπιτροπὴ εὑρισκομένων εἰς τὰς φυλακὰς Καλλιθέας δυνάμει τοῦ νόμου «περὶ πλουτησάντων» ζητεῖ ἀναθεώρησιν ἀποφάσεων. Ὁ Γεώργιος Λαγκούσης κάτοικος Θεσσαλονίκης ὑπόδικος κρατούμενος εἰς φυλακὰς Παύλου Μελᾶ βάσει τῆς ὑπ’ ἀριθ. 6)1945 Σ. Π. ζητεῖ τὴν ἀποφυλάκισίν του. Ἡ Ἑλένη χήρα Γεωργίου Δρίβα, κάτοικος Ἀμφίσσης, ἀναφέρει φόνον τοῦ συζύγου καὶ υἱοῦ της παρὰ ληστοσυμμοριτῶν Παναγιώτου Βαχλαΐδη καὶ Νικολάου Μαλισσοῦ καὶ ζητεῖ λῆψιν μέτρων ἀσφαλείας ζωῆς της. Τὸ ἐργατικὸν προσωπικὸν τῆς Ἠλεκτρικῆς Ἑταιρείας Ἀθηνῶν–Πειραιῶς καὶ Φαλήρου ὑποβάλλει ὑπόμνημα κατὰ τοῦ κατατεθέντος ὑπὸ τοῦ τέως Ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως κλάδου ἀσφαλίσεως κατὰ τῆς ἀσθενείας» παρὰ τοῦ Ταμείου προσωπικοῦ τῆς ἐν λόγῳ Ἑταιρείας. Ἡ Ἐπιτροπὴ Νόμπελ τοῦ Νορβηγικοῦ Κοινοβουλίου δι’ ἐγκυκλίου καθιστᾷ γνωστὸν ὅτι τὴν 10 Δεκεμβρίου 1947 θέλει λάβει χώραν ἡ ἀπονομὴ τοῦ βραβείου Νόμπελ διὰ τὴν Εἰρήνην. Οἱ ὑποψήφιοι θέλουσι ὑποδειχθῆ ὑπὸ Ἐπιτροπῆς τοῦ Κοινοβουλίου. Ὁ κ. Δ. Χέλμης (Ὑπ. Οἰκονομικῶν), καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τρόπου πληρωμῆς ἀνταλλάγματος χρήσεως ἐπιτάκτων πλωτῶν μέσων». Ὁ κ. Φ. Δραγούμης (Ὑπ. Στρατιωτικῶν), καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ ἁρμοδιοτήτων τοῦ Ὑφυπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν». Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Σταθόπουλος, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ μέτρων ἐπιεικείας».

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§8Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑφ. Στρατιωτικῶν). Ἐθεώρησα ὑποχρέωσίν μου, κύριοι βουλευταί, μόλις φθάσας ἐκ Θεσσαλονίκης ὅπου μετέβην τὴν πρωΐαν σήμερον, νὰ δώσω εἰς τὴν Βουλὴν καὶ διὰ τῆς Βουλῆς εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ὁλόκληρον, ὡρισμένας πληροφορίας καὶ διαπιστώσεις ἐκ τῶν μέχρι τοῦδε συγκεντρωθεισῶν, σχετικῶς μὲ τὸ προχθεσινὸν ἐπισόδιον εἰς τὰ Ἑλληνοβουλγαρικὰ σύνορα. Ἐκπληρῶν τὴν ὑποχρέωσιν αὐτήν, πρὸς τὴν Βουλήν, ἐκπληρῶ συγχρόνως καὶ δευτέραν ὑποχρέωσιν ἐξάρσεως τοῦ ἀγῶνος, ὁ ὁποῖος συνετελέσθη ἐκεῖ ἀπὸ τὰ ὀλίγιστα τμήματα, τὰ ὁποῖα ὑπῆρχον καὶ ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἔσπευσαν, καὶ ἐξάρσεως τῆς ὅλης ἐργασίας, ἡ ὁποία συντελεῖται καὶ συνετελέσθη ὑπὸ τοῦ Στρατοῦ. Θὰ σᾶς δώσω κύριοι, μερικὰ φύλλα τῆς ἐφημερίδος «Φῶς» τῆς Θεσσαλονίκης, εἰς τὴν ὁποίαν ὑπάρχει ἕνα σχεδιάγραμμα πολὺ καλό, διὰ νὰ δυνηθῆτε νὰ παρακολουθήσετε τὸν τρόπον τῆς ἐπιθέσεως καὶ τὴν ἐξέλιξιν τῶν τμημάτων, πῶς ἐκινήθησαν ἀστραπιαίως καὶ ταχύτατα τὰ τμήματα διὰ νὰ σπεύσουν εἰς τὸν τόπον τῆς ἐπιθέσεως, εἰς τὸν τόπον τοῦ ἀγῶνος.

§9ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὰ ἀποτελέσματα;

§10Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Μᾶς εἶναι εὐχάριστο, κ. Πρόεδρε, διότι πρώτη φορά......

§11ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Μὴ διακόπτετε.

§12Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Σᾶς συγχαίρω, λέγω, διότι πρώτη φορὰ θὰ μᾶς ἀνακοινωθῇ τί συμβαίνει.

§13Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑφ. Στρατιωτικῶν). Εἶναι ἀναμφισβητήτως λίαν ἐνθαρρυντικόν, συγκινητικὸν μάλιστα, τὸ γεγονὸς τοῦ τρόπου καὶ τῆς εὐψυχίας μὲ τὴν ὁποίαν ἐπολέμησαν οἱ στρατιῶται, γεγονὸς τὸ ὁποῖον δὲν μᾶς τὸ δίδουν ἄλλαι πληροφορίαι, ἀλλὰ μᾶς τὸ δίδουν αὐτὰ ταῦτα τὰ γεγονότα, διότι δὲν ξεύρω ἂν ἔχετε πληροφορηθῆ, ὅτι ἐν συνεχείᾳ τῆς ἐπιθέσεως κατὰ τοῦ Σκρᾶ ὁλόκληρον τὴν νύκτα τῆς χθὲς εἰς τὴν παραπλεύρως θέσιν τοῦ Σκρᾶ, Ἀρχάγγελος, ἐγένετο νέα ἐπίθεσις, ἡ ὁποία ἀπεκρούσθη μὲ βαρυτάτας ἀπωλείας διὰ τοὺς ἐπιτεθέντας, εἰς σημεῖον μάλιστα ποὺ νὰ λέγῃ τὸ δελτίον ὅτι τὸ πεδίον τῆς μάχης ἀπὸ νεκροὺς εἶναι κεκαλυμμένον. Ἐκεῖ ἦσαν 40 στρατιῶται, οἱ ὁποῖοι ἠμύνθησαν κατὰ πολλαπλασίων καὶ τοὺς ἀπώθησαν μὲ βαρυτάτας ἀπωλείας διὰ τοὺς ἐπιτιθεμένους. Ἐπίσης ἐνθαρρυντικὸν καὶ γεγονὸς ἐμπνέον ἐμπιστοσύνην εἶναι ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον ἐκινήθησαν πρὸς ἐνίσχυσιν τὰ ἄλλα τμήματα. Βεβαίως οὔτε ἐγὼ ἔχω τὰς λεπτομερείας τὰς στρατιωτικὰς, οὔτε εἶναι ὀρθὸν νὰ ἐκτεθῇ εἰς τὴν Βουλὴν ἡ ὅλη διάταξις τῶν στρατευμάτων. Ὑπάρχει ὅμως ἀναμφισβητήτως ἕνας πλόκαμος, ὁ ὁποῖος κατέχει τὴν ὅλην περιοχήν, διεσπαρμένος καὶ εἶναι φυσικὸν εἰς τὰ ἐνδιάμεσα τμήματα νὰ γίνῃ μία ἐξ ἀπίνης ἐπίθεσις. Τὰ γεγονότα ἐξειλίχθησαν ὡς ἑξῆς: Ἐπετέθησαν 4.30′ τῆς προχθὲς δύναμις ἀνερχομένη εἰς 500 ἕως 600 συμμορίτας ἐναντίον τοῦ Βορείου Σκρᾶ ὅπου ἦτο ἕδρα ἑνὸς λόχου μὲ 2 διμοιρίας τῆς 3ης διμοιρίας εὑρισκομένης εἰς τὸ φυλάκιον τῆς προκαλύψεως. Τὸ Σκρᾶ εἶναι μία ὑψηλὴ τοποθεσία, ἡ ὁποία ἀπέχει 3 χιλιόμετρα ἀπὸ τῶν συνόρων. Ἠμύνθησαν αἱ 2 διμοιρίαι τῶν 40 ἀνδρῶν ἀπὸ 4.30′ π.μ. μέχρι τῆς 12.30′ μ.μ. (Χειροκροτήματα, εὖγε). Ἦτο τοιοῦτος ὁ ἀριθμὸς τῶν συμμοριτῶν, ὥστε αὐτοὶ διέθετον καὶ ὑπόλοιπα τμήματα, τὰ ὁποῖα ἀπέκρουσαν καὶ ἀντέστησαν εἰς τὸν λόχον Φανοῦ — Β.Α. τοῦ Σκρᾶ — ὁ ὁποῖος ἔσπευσε εἰς ἐνίσχυσιν τῶν ἀμυνομένων. Ἀντέστησαν οἱ συμμορῖται κατὰ τοῦ λόχου Φανοῦ καὶ ἐμπλέκονται εἰς νέαν μάχην, ὑπῆρχον καὶ ἄλλα τμήματα Νοτίως τοῦ Φανοῦ εἶχον δὲ τοποθετήσει καὶ μερικὰς νάρκας οἱ συμμορῖται, αἱ ὁποῖαι ἠμπόδισαν τὴν κίνησιν τοῦ τάγματος Ἀξιουπόλεως, τὸ ὁποῖον ἐπίσης ἔσπευσε διὰ νὰ εὑρεθῇ εἰς τὸν τόπον τῆς ἐπιθέσεως. Ὁ λόχος Φανοῦ διελύθη, διότι ἐνέπεσε εἰς ἐνέδραν, θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε δὲ νὰ μὴ μοῦ κάμῃ ἐντύπωσιν ὅτι τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὸ γεγονὸς ὅτι ὁ λοχαγός του Σισμάνης ἐνέπεσε εἰς ἐνέδραν, διότι εὑρέθη ὑποχρεωμένος νὰ ἐκλέξῃ μεταξὺ δύο λύσεων, ἢ νὰ ἀκροβολισθῇ δηλαδὴ καὶ νὰ προχωρήσῃ βραδέως καὶ μὲ σύνεσιν ἀλλ’ ἀσφαλῶς, ἢ νὰ ριψοκινδυνεύσῃ διὰ νὰ φθάσῃ ταχύτερον πρὸς ἐνίσχυσιν καὶ ἐν ἀνάγκῃ νὰ ἐμπέσῃ εἰς ἐνέδραν. Ἐπροτίμησε τὴν δευτέραν λύσιν καὶ ἔπεσε, διότι ἐκαλεῖτο συνεχῶς καὶ ἐντατικῶς εἰς βοήθειαν. Ἔσπευσε ὁ ἀείμνηστος αὐτὸς ἥρως τῆς Μάνης εἰς ἐνίσχυσιν καὶ ἐνέπεσε εἰς ἐνέδραν ὁ λόχος αὐτοῦ, ὁ ὁποῖος καὶ ὑπέστη τὰς βαρυτέρας ἀπωλείας εἰς ὁπλίτας. Ὁ λόχος τοῦ Σκρᾶ ἔχασε ὅλους τοὺς ἀξιωματικοὺς μὲ ἐπικεφαλῆς τὸν Ταγματάρχην Πάστρα, ὁ ὁποῖος συμπτωματικῶς εὑρίσκετο ἐκεῖνο τὸ βράδυ εἰς τὸν λόχον, γεγονὸς τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύει ὅτι οἱ Ταγματάρχαι δὲν συνηθίζουν νὰ μένουν εἰς τὰ μετόπισθεν ἀλλὰ μεταβαίνουν εἰς πολλὰς περιπτώσεις εἰς τοὺς λόχους πρὸς ἐπιθεώρησιν, εἰς τὴν πρώτην γραμμήν. Τὸ Σκρᾶ ἀνεκατελήφθη χθὲς τὸ ἀπόγευμα εἰς τὰ 6.30′ μ.μ. καὶ χθὲς εἰς τὸ Σκρᾶ παρουσιάσθη μία φρικώδης εἰκών. 50 κάτοικοι, μεταξὺ τῶν ὁποίων ἓν βρέφος 2 ἐτῶν, γυναῖκες καὶ γέροντες κατακρεουργημένοι.

§14ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Αἶσχος.

§15Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑφ. Στρατιωτ.). Ὅλα τὰ σπίτια τοῦ χωρίου καμμένα καὶ λεηλατημένα.

§16Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Αὐτὰ ἔκαμαν τὰ καθάρματα, τὰ ὁποῖα ἰσχυρίζονται ὅτι ἀποτελοῦν πολιτικὸν κόμμα.

§17Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑφ. Στρατιωτ.). Δὲν σᾶς ἀναφέρω, κύριοι βουλευταί, διότι δὲν θεωρῶ σκόπιμον νὰ ἀναφέρω λεπτομερείας εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι πλὴν αὐτῶν τῶν κινήσεων, ἐκινήθησαν καὶ ἄλλα τμήματα, ἐπειδὴ εἰς τὸ Στρατηγεῖον ἐγεννήθη μιὰ ὑπόνοια ὅτι ἠμποροῦσε νὰ ἔχωμεν καὶ ἄλλοθεν ἐπίθεσιν. Μετὰ τὴν ἀνακατάληψιν τοῦ Σκρᾶ, οἱ συμμορῖται διωκόμενοι ἀπεχώρησαν, τινὲς μὲν εἰσελθόντες εἰς ξένον ἔδαφος πρὸς Βορρᾶν, ἄλλοι δὲ πρὸς τὸ ὄρος Πάϊκον. Τὴν νύκτα τῆς χθές, ἐπηκολούθησε ἄλλη ἐπίθεσις κατὰ τοῦ Ἀρχαγγέλου, ὅστις κεῖται ἀριστερὰ τοῦ Σκρᾶ. Ἐκεῖ τὸ χωρίον ὑπερήσπιζε μικρὸν τμῆμα στρατοῦ ἐνισχυθὲν καὶ ἀπὸ ἄλλο μικρὸ τμῆμα, τὸ ὁποῖον κατώρθωσε νὰ περάσῃ ἐξ Ἀρδέας. Ἐγένετο ὁλονύκτιος καὶ ἀγωνιώδης διὰ τοὺς παρακολουθοῦντας, διὰ τηλεφώνου, ἀγὼν ὁ ὁποῖος κατέληξε εἰς τὴν ἀπόκρουσιν τῶν ἐπιτεθέντων μὲ τὰς βαρυτάτας δι’ αὐτοὺς ἀπωλείας, τὰς ὁποίας ἀνέφερα προηγουμένως. Ἤδη ἡ κατάστασις ἀπεκατεστάθη πλήρως ὑπὲρ ἡμῶν, καὶ δὲν μένει εἰμὴ ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰν ὁ ἄφθαστος ἡρωϊσμὸς τῶν πεσόντων τέκνων τῆς Ἑλλάδος, πιστῶν εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τῆς Ἑλληνικῆς Ἱστορίας καὶ τῆς Ἑλληνικῆς στρατιωτικῆς παραδόσεως, καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην τὸ ἔγκλημα, τὸ ὁποῖον περιέβαλε αὐτοὺς ποὺ παρουσιάζονται ὑπὸ μορφὰς παντοειδεῖς, ἀκόμη καὶ εἰς τὰ σύνορα, ἐξ οὗ ἀποδεικνύεται ὅτι τὰς ἐπιθέσεις των δὲν τὰς κάμουν ὡς δῆθεν διωκόμενοι καὶ πιεζόμενοι, ὡς ἰσχυρίζονται. Εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, κύριοι βουλευταί, καίτοι δὲν κατώρθωσα νὰ ἐπικοινωνήσω μὲ λαϊκὸν κόσμον πολὺν, ἐκ τῶν ὀλίγων ὅμως τοὺς ὁποίους εἶδα, παρετήρησα πλὴν τῆς βαθυτάτης λύπης καὶ τῆς ἀγανακτήσεως διὰ τοὺς ἐγκληματίας αὐτοὺς καὶ μίαν διάχυτον ἀπαίτησιν τοῦ λαοῦ ἀπὸ τὸ Κράτος καὶ ἀπὸ τὸν πολιτικὸν κόσμον νὰ προσέξωμεν τὸν στρατὸν τὸν μαχόμενον, νὰ ἐνισχύσωμεν τοὺς ἀκρίτας μας, οἱ ὁποῖοι ἐμμένουν καὶ θὰ ἐμμείνουν εἰς τὸν ἀγῶνα τοῦ Ἔθνους καὶ τῆς αἰωνίας Ἑλλάδος. (Χειροκροτήματα).

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Παπανδρέου ἔχει τὸν λόγον.

§19Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἠκούσαμε μὲ βαθυτάτην συγκίνησιν τὴν ἐξιστόρησιν τῆς τραγῳδίας τῶν συνόρων μας· ἐπιθυμοῦμε νὰ ἐκφράσωμε τὸν θαυμασμόν μας καὶ τὴν εὐγνωμοσύνη μας πρὸς τοὺς ἥρωας τῆς ὑπερασπίσεως τῆς ἐθνικῆς μας ἀνεξαρτησίας καὶ τῆς ἐθνικῆς μας ἀκεραιότητος. (Χειροκροτήματα). Ἄλλη μία φορὰ εἴμεθα ὑπερήφανοι διὰ τὰ τέκνα τῆς Ἑλλάδος καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁλόκληρος ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ἐπιθυμεῖ νὰ παράσχῃ πρὸς τὸν μαχόμενον στρατόν μας τὴν βεβαίωσιν, ὅτι ὁλόκληρον τὸ Ἔθνος εἶναι παραστάτης εἰς τὸν ἀγῶνα του. (Χειροκροτήματα). Ἐὰν συνεχίζωμεν τὴν συζήτησιν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ ἐὰν ἀσκοῦμεν ἔλεγχον διὰ τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι διὰ νὰ καταλήξωμεν εἰς τὸ συμπέρασμα, κατὰ ποῖον τρόπον μιμούμενοι τὸν Ἐθνικόν μας Στρατόν, θὰ εἶναι δυνατὸν καὶ ὁ πολιτικὸς κόσμος, ἀλλὰ κατ’ ἐξοχὴν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιτελέσῃ καὶ αὐτὴ ὁλόκληρον τὸ καθῆκον της. (Χειροκροτήματα).

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὸ κείμενον τηλεγραφήματος, τοῦ ἀποσταλέντος ὑπὸ τοῦ Προεδρείου τῆς Βουλῆς ἐξ ὀνόματος τοῦ Σώματος, πρὸς τὰς ἐπαγγελματικὰς ὀργανώσεις Θεσσαλονίκης, ἔχον οὕτω: «Τηλεγράφημά σας 14 τρέχοντος αὐθημερὸν ἀνεκοινώθη Βουλὴν, ἐκφράσασα βαθυτάτην λύπην καὶ ἀποτροπιασμὸν διὰ στυγερὸν ἔγκλημα Σκρᾶ στόπ. Λυπεῖται ζωηρῶς διότι λόγῳ γενομένης ταφῆς ἡρωϊκῶς πεσόντων ὑπερασπιστῶν Πατρίου ἐδάφους δὲν κατέστη δυνατὴ ἡ ἐκπροσώπησις τοῦ Σώματος κατὰ κηδείαν αὐτῶν στόπ. Βουλὴ θέλει ὑποστηρίξῃ πᾶν μέτρον ἀνακουφίσεως οἰκογενειῶν θυμάτων. ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΒΟΥΛΗΣ Ι.

ΘΕΟΤΟΚΗΣ».

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Γονατᾶς, ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§22Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ (Ἀντιπρόεδρος Κυβερνήσεως). Παρεκάλεσα τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, ὅπως μοῦ δώσῃ τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως, διὰ νὰ παρακαλέσω τὴν Βουλήν, ὅπως δεχθῇ νὰ συνεχισθῇ σήμερον ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Θεσσαλονίκης κ. Κωστοπούλου, ἡ ὁποία ἀρξαμένη κατὰ τὴν προηγουμένην ἡμέραν τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου καὶ μὴ περαιωθεῖσα ἀπεφασίσθη ὑπὸ τῆς Βουλῆς νὰ συνεχισθῇ κατὰ τὴν ἑπομένην συνεδρίασιν τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, ἡ ὁποία εἶναι ἡ σημερινή.

§23Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Μετὰ τὴν κατάθεσιν τῶν φακέλλων.

§24Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ (Ἀντιπ. Κυβερν.). Ἐλπίζω, ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις δὲν θὰ ἔχῃ ἀντίρρησιν, διότι ἐκείνη εἶναι ἡ ὁποία προεκάλεσε τὴν πρόταξιν τῆς ἐπερωτήσεως καὶ νομίζω, ὅτι εἶναι καιρὸς νὰ τερματισθῇ αὐτὴ ἡ συζήτησις, ἡ ὁποία δίδει λαβὴν εἰς τὴν σκανδαλοθηρίαν νὰ γεμίζουν αἱ ἐφημερίδες μὲ μυθιστορήματα.

§25Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρόεδρ. Κυβερν.). Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι ὀρθῶς ἐτέθη τὸ ζήτημα σχετικῶς μὲ τὴν ἐπερώτησιν ἀπὸ τὸν κύριον Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἐφ’ ὅσον δίδει ἀφορμὰς εἰς σχόλια, τὰ ὁποῖα ἀπέχουν πολὺ τῆς ἀληθείας καὶ εἰς ἐκμετάλλευσιν, ἡ ὁποία δύναται νὰ χαρακτηρισθῇ ὄχι ἡ πρέπουσα. Νομίζω λέγω, ὅτι ἡ ἐπερώτησις πρέπει νὰ προταχθῇ διὰ νὰ τερματισθῇ ἡ συζήτησις ἐπ’ αὐτῆς καὶ μετὰ νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν Νομοθετικὴν ἐργασίαν.

§26Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ καμμία ἀντίρρησις ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις ἐπιθυμεῖ τὴν πρόταξιν αὐτοῦ τοῦ θέματος παρὰ τὴν ἀντίθετον χθεσινὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, ἐφ’ ὅσον ὅμως ὡς προϋπόθεσις ἐτέθη ὅτι θὰ ἔχουν κατατεθῆ οἱ φάκελλοι καὶ κατετέθησαν μόνον οἱ φάκελλοι τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν ἀλλὰ δὲν ἔχουν κατατεθῆ οἱ φάκελλοι τῆς Διευθύνσεως ἀλλοδαπῶν καὶ πρὸ παντὸς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις. Ἐὰν ὅμως ἡ Κυβέρνησις νομίζῃ ὅτι παρὰ τὴν μὴ κατάθεσιν τῶν φακέλλων καὶ τὴν γενικωτέραν ἐνημέρωσιν τῆς Βουλῆς πρέπει νὰ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἔχωμεν καμμίαν συζήτησιν.

§27Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν θέτει ἐν ἀμφιβολίᾳ τὴν καλὴν πίστιν τοῦ κυρίου Ἀντιπροεδρεύοντος τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ νὰ ἔρχεται ὁ κύριος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ νὰ ἀποκαλῇ ἐκμετάλλευσιν τὸ γεγονὸς ὅτι εἰς ἄνθρωπον περὶ τοῦ ὁποίου ὑπάρχει ἡ ἔκθεσις τοῦ Ἕλληνος Προξένου τοῦ Τιὲν Τσέν, καὶ τῆς ὑπηρεσίας Ναρκωτικῶν τῆς Ἀγγλίας, νὰ ἔρχεται ἡ Κυβέρνησις καὶ νὰ τοῦ δίδῃ διπλωματικὰ διαβατήρια καὶ ἐπίσημον ἀποστολὴν ὁμολογῶ ὅτι τὸ πρᾶγμα αὐτὸ μὲ καταπλήσσει. (Χειροκροτήματα).

§28Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Ἡ γνώμη τοῦ Ἐθνικοῦ Κόμματος τῆς Ἑλλάδος εἶναι ὅτι ἀσφαλῶς θὰ ἔπρεπε νὰ τεθῇ τέρμα εἰς μίαν συζήτησιν ἀρξαμένην ἤδη ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ κυρίου Κωστοπούλου, θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὅμως νὰ ἐκφράσω τὴν ἀπορίαν μου πῶς προτάσσει τὸ θέμα αὐτὸ ἑνὸς ἄλλου σοβαρωτάτου θέματος, τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ σήμερον τὴν κοινὴν γνώμην καὶ τὴν Βουλὴν καὶ κατὰ τὴν ἀντίληψίν σας ἴσως καὶ ἔξω τῶν ὁρίων τῆς Ἑλλάδος τῶν συμμάχων μας. Τὸ θέμα αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα τῆς δημοσίας ἀσφαλείας καὶ νομίζω ὅτι θὰ ἦτο οὐχὶ ὀρθὸν νὰ ἐπανέλθῃ ἡ Βουλὴ ἐπὶ ἑνὸς ἄλλου θέματος διὰ τὸ ὁποῖον ἀπαιτεῖται ὅπως ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τοῦ Σοσιαλιστικοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος εἶπεν, ἀπαιτεῖται νὰ προσκομισθῇ ὁ πλήρης φάκελλος τῆς ὑποθέσεως Ρεϊζίνη. Θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον κύριον Πρόεδρον τῆς Βουλῆς ὅπως καὶ τὸν ἀξιότιμον κύριον Γονατᾶν νὰ μὴ ἐπιμείνῃ ἐπὶ τῆς ἀπόψεώς του τοὐλάχιστον διὰ τὴν ἀποψινὴν συνεδρίασιν ἕως ὅτου τερματισθῇ τὸ θέμα τῆς δημοσίας ἀσφαλείας. (Χειροκροτήματα).

§29Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. Νομίζω ὅτι ὑπὸ τὰς παρούσας τραγικὰς συνθήκας ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκεται ἡ Βουλὴ καὶ μὲ τὴν συγκίνησιν μὲ τὴν ὁποίαν ἠκούσαμεν τοὺς λόγους τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν διὰ τὴν ἀπώλειαν τόσων Ἑλλήνων εἰς τὰ σύνορά μας, εἶναι μία κατάπτωσις νὰ συζητῶμεν δι’ ἕνα παληοεβραῖον πῶς κατώρθωσε καὶ ἐπῆρε διαβατήριον. Οὔτε ἐν τῇ αἰθούσῃ οὔτε ἔξω αὐτῆς εἶναι δυνατὸν νὰ θέσῃ τις ὑπὸ οἱανδήποτε ἀμφισβήτησιν ἢ ὑπὸ κρίσιν τὴν ἀξιοπρέπειαν καὶ τὸ κῦρος τοῦ κυρίου Γονατᾶ (χειροκροτήματα). Δὲν νομίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἐπιτρέπεται ἡ Βουλὴ νὰ ἀσχοληθῇ μὲ τὸ ζήτημα τοῦτο. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θεωρῶ ἐπιβεβλημένον εἶναι τὸ ἑξῆς: Ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι καθ’ οἱονδήποτε τρόπον ἕνας ἀγύρτης κατώρθωσε νὰ πάρῃ ἕνα διαβατήριον διὰ τὸ ἐξωτερικόν, νὰ ἀνακληθῇ καὶ νὰ ἀνακληθῇ καὶ ἡ ἐγγραφή του ὡς πολίτου Ἕλληνος, καὶ τὸ διαβατήριόν του τὸ διπλωματικὸν ἐὰν τοιοῦτον τι τοῦ ἐδόθη. Κατὰ συνέπειαν νομίζω ὅτι ὑπὸ τοιαύτας περιστάσεις, τὸ νὰ ἀσχολῆται τὸ Σῶμα τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας μὲ τέτοια ζητήματα τὸ θεωρῶ μάταιον καὶ διὰ τὸ Σῶμα καὶ διὰ τὰ μέλη ἀκριβῶς τὰ ὁποῖα νομίζουν ὅτι πρέπει νὰ ἀσχολῶνται μὲ τοιούτου εἴδους θέματα εἰς τὰς παρούσας περιστάσεις. Ἐὰν αἱ περιστάσεις ἦσαν ὁμαλώτεραι ἴσως θὰ ἦτο ἐξεταστέον τὸ ζήτημα, ἀλλὰ σήμερον δὲν ἐπιτρέπεται νὰ προχωρήσωμεν εἰς τοιούτου εἴδους μικρὰ ζητήματα.

§30Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ αἷμα τῶν θυμάτων εἶναι νωπὸν θὰ ἐδημιουργεῖτο εἰς τὴν κοινὴν γνώμην ἐπαχθεστάτη ἐντύπωσις ἐὰν τὸ Κοινοβούλιον ἤρχιζε πάλιν νὰ συζητῇ διὰ τὸ θέμα τοῦ Ρεϊζίνη. Θὰ κάμω τὴν ἑξῆς παράκλησιν, νὰ συνεχισθῇ σήμερον ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς δημοσίας ἀσφαλείας. Διὰ τὸν κύριον Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καμμία ἐντὸς τοῦ Κοινοβουλίου δὲν διετυπώθη μομφὴ ἀκόμη καὶ ἑπομένως εἶναι πάντοτε δι’ ἡμᾶς ὁ σεβαστὸς καὶ λευκὸς πολιτικὸς τὸν ὁποῖον ἐγνωρίζαμεν (χειροκροτήματα). Ἐφ’ ὅσον τοιοῦτον ζήτημα δὲν ἐτέθη δὲν ὑπάρχει κανεὶς λόγος, διότι τὰ δημοσιογραφικὰ ὄργανα γράφουν ἢ δὲν γράφουν τινὰ περὶ Ρεϊζίνη, νὰ ἀσχοληθῇ ἀμέσως τὸ σῶμα μὲ τὸ ζήτημα. Παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις αὐτὴ εὐθὺς μετὰ τὸ πέρας τῆς συζητήσεως τοῦ θέματος τῆς Δημοσίας Τάξεως.

§31Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Εἶναι ὀλίγον περίεργον ὅτι ἡ ἰδία πλευρὰ ἀπὸ τὴν ὁποίαν ὑπεβλήθη ἡ ἐπερώτησις σήμερον παρουσιάζεται ὑπαναχωροῦσα. Θέτουσα τὸ ζήτημα τῆς δημοσίας ἀσφαλείας ζητεῖ τὴν ἀναβολήν. Εἶναι ἐγγεγραμμένοι ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῆς δημοσίας τάξεως, πλέον τῶν 64 καὶ ἑπομένως ἡ συζήτησις θὰ διαρκέσῃ μίαν ἑβδομάδα, ἐν τῷ μεταξὺ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὴν πρόθεσιν καὶ τὸν σκοπὸν νὰ ἐκμεταλλευθοῦν ἕνα ἐκκρεμὲς ζήτημα τὸ κάνουν κατὰ τρόπον ἀηδῆ. Δι’ αὐτὸ ἐὰν τὸ σῶμα ἔχει τὴν ἀντίληψιν ὅτι δὲν ἀξίζει περισσότερον νὰ τὸ συζητήσωμεν ¼ καὶ νὰ τελειώνωμεν.

§32Γ. ΜΕΛΑΣ. Ἐὰν ὁ κύριος Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δηλώσῃ ὅτι ἔπεσε θῦμα μιᾶς πλάνης, ποὺ εἶναι ἀνθρώπινον γεγονός, δὲν θὰ ὑπάρχῃ πλέον τὸ ζήτημα.

§33Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Μὲ ἀναγκάζετε νὰ ἀναγνώσω τηλεγράφημα τὸ ὁποῖον ἔλαβον πρὸ ὀλίγης ὥρας ἐκ Νέας Ὑόρκης ἀπὸ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας μὲ ἡμερομηνίαν χθεσινὴν τὸ ὁποῖον ἔχει ὡς ἑξῆς: «Ἐζήτησα προσωπικῶς τὰ πιστοποιητικὰ τοῦ Ρετζίνη. Ἐβεβαιώθην ὅτι κατηγορία συνεργασίας μὲ ἐχθροὺς Συμμάχων συκοφαντική. Διαβατήριον ἐν τάξει μὲ Ἑλληνικὴν ὑπηκοότητα ἐξεδόθη Σαγκάην. Κατέχει ἔγγραφα καὶ φωτογραφίας ἀποδεικνύοντα ἀντιθέτως διαρκῆ συνεργασίαν μὲ Ἀμερικανοὺς ἐπισήμους κατὰ διάρκειαν πολέμου. Ἐνταῦθα σχέσεις του καὶ ἐπαφαὶ χρήσιμοι εἰς Κράτος. Ἀβραάμ». Ἐὰν σᾶς ἀρκεῖ αὐτὸ καὶ ἔχει ἐγκυρότητα πλήρη ἠμπορεῖτε νὰ κηρύξητε περαιωμένην τὴν συζήτησιν.

§34Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Ἄ!... ἀπὸ τὸν κύριον Ἀβραάμ;

§35Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ (Κορινθίας). Ὅταν ὁ κύριος Ἀβραὰμ ἦτο εἰς τὴν παράταξίν σας ἦτο καλός.

§36Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Ὁ ὑποβαλὼν τὴν ἀναφορὰν κατὰ τοῦ Ρετζίνη δὲν εἶναι τακτικὸς Πρόξενος. Πρόκειται περὶ ἀμίσθου Προξένου, ὁ ὁποῖος ἐξ ἀντιζηλίας ὑπέβαλε τὴν ἀναφοράν.

§37Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρόεδρ. Κυβερν.). Εἶναι ἀνάγκη νὰ προσθέσω εἰς ὅσα εἶπεν ὁ κύριος Ἀρχηγὸς τοῦ Κόμματος τῶν Βενιζελικῶν Φιλελευθέρων, ὅτι ἡ Κυβέρνησις καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν διέταξεν ἤδη ἔλεγχον τόσον διὰ τὸ διαβατήριον αὐτὸ ὅσον καὶ διὰ τὰ ἄλλα διαβατήρια, τὰ ὁποῖα ἀπ’ ἀρκετοῦ χρόνου, ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως καὶ ἐντεῦθεν, ἐκδίδονται ὡς ὑπηρεσιακά. Τὸ ἀποτέλεσμα τοῦ ἐλέγχου, ἂς μὴ ἀμφιβάλῃ ἡ Βουλὴ ὅτι θὰ τεθῇ ὑπ’ ὄψιν της. Ἐπίσης δὲν πρέπει ν’ ἀμφιβάλῃ ἡ Βουλὴ ὅτι τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ληφθοῦν θὰ εἶναι ἄμεσα καὶ ραγδαῖα. Αὐτὴν τὴν δήλωσιν ἤθελα νὰ κάμω καὶ νὰ προσθέσω ὅτι ὁ ἔλεγχος ἀσκεῖται αὐτὴν τὴν στιγμὴν καὶ δὲν νομίζω ὅτι ἡ νευρικότης χρειάζεται εἰς αὐτὰς τὰς ὑποθέσεις, ἀλλὰ ἡ βαθεῖα ἐξέτασις τῶν πραγμάτων.

§38Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Τὰ θέματα εἶναι σαφῆ. Ὑπῆρξε χθὲς μία ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, ἡ ὁποία προτάσσει τὸ θέμα τῆς δημοσίας τάξεως καὶ ἀποτελεῖ κοινὴν συνείδησιν τοῦ Ἔθνους, ὅτι τὸ θέμα εἶναι μέγα, εἶναι ἱερὸν καὶ εἶναι ἐπεῖγον. Ἐπίσης ὑπάρχει ὁ πρόσθετος λόγος ὅτι ὁ φάκελλος, ὁ ἐνδιαφέρων φάκελλος δὲν κατετέθη. Καὶ ἀπορῶ πῶς μετὰ τὴν παροχὴν αὐτῆς τῆς διαβεβαιώσεως ἐπιδιώκεται μολαταῦτα ἡ συνέχεια μιᾶς συζητήσεως, ἐπὶ τῆς ὁποίας δὲν ἐπῆλθεν ἡ διαφώτισις τῆς Βουλῆς ἐκ τῶν ἐπισήμων κειμένων. Νομίζω ὅτι τὸ ἄθροισμα τῶν δύο λόγων ἐπιβάλλει τὴν πρόταξιν τοῦ θέματος τῆς δημοσίας τάξεως.

§39Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). (εἰρωνικῶς). Βλέπετε ὅτι ὁ κύριος Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος ἀποδίδει ἐξαιρετικὴν σημασίαν εἰς αὐτὸ τὸ γεγονὸς τὸ τραγικὸν ὅτι εἰς ἕνα ἄνθρωπον ἀνετέθη, ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐπισήμου ἐξουσιοδοτήσεως, νὰ δώσῃ πληροφορίας εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν πραγμάτων. Ἐξακολουθεῖ δηλαδὴ νὰ θεωρῇ τρομερὸν τὸ κακούργημα τὸ ὁποῖον ἐγένετο εἰς βάρος τοῦ Κράτους. (Ἐν ὀργῇ πρὸς τὸν κύριον Παπανδρέου). Καὶ εἶσθε ἕτοιμος νὰ προασπίσητε τὰ συμφέροντα τοῦ Κράτους σεῖς περισσότερον ἐμοῦ; (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς δεξιᾶς).

§40Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶμαι ὁ ὑποβαλὼν τὴν ἐπερώτησιν καὶ δὲν ἐννοῶ νὰ μὴ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις. Δὲν εἶμαι ἱκανοποιημένος ἀπὸ τὰς δηλώσεις τοῦ κυρίου Προέδρου καὶ τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ τῶν Δημοσίων Ἔργων. Ὑφίσταται τὸ θέμα οὐσιαστικῶς. Δὲν κατετέθησαν οἱ φάκελλοι, αἱ δὲ διαβεβαιώσεις τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ τῆς Ἐμποοικῆς Ναυτιλίας δὲν μὲ ἱκανοποιοῦν. Εἶναι διαβεβαιώσεις ἑνὸς Ὑπουργοῦ, ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει γνῶσιν τῆς ὑποθέσεως. Ἐὰν ὁ κύριος Ἀβραὰμ ἔχῃ γνῶσιν τῆς ὑποθέσεως, εἶναι ἀναμεμιγμένος καὶ αὐτὸς εἰς τὴν σκανδαλώδη αὐτὴν ὑπόθεσιν. (Δημιουργεῖται θόρυβος καὶ ἀντεγκλήσεις). Τὸ θέμα δὲν ἔχει κανένα προσωπικὸν χαρακτῆρα, πρὸς τὸν κύριον Γονατᾶν. Ἔχει χαρακτῆρα ἐλέγχου ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν ἀπόκτησιν ἑλληνικῆς ἰθαγενείας, τὴν ἔκδοσιν διαβατηρίου καὶ τὴν ἔκδοσιν ἑνὸς εἰδικοῦ ἐγγράφου, δι’ οὗ ὑφίσταται ὁ κύριος Ν. Ρεϊζίνης ὡς ἐκπρόσωπος τῆς Ἑλλάδος. Αὐτὴ εἶναι ἡ οὐσία. Τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν καὶ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν, καθὼς καὶ εἰς τὴν Ὑπηρεσίαν Ἀλλοδαπῶν, εἶναι ἀδιάσειστα. Ἐγράφη καὶ εἰς τὸν Τύπον καὶ ἰσχυρίζεται καὶ ἡ Κυβέρνησις ὅτι αὐτὰ δὲν εἶναι σωστὰ καὶ ὅτι ὁ κύριος Ρεϊζίνης εἶναι συνεργάτης τῶν Ἀμερικανῶν. Πλάνη. Διότι τόσον ἀπὸ τὸν Πρόξενον τοῦ ......... ὅσον καὶ ἀπὸ προγενέστερα ἔγγραφα.........

§41Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Δὲν Πρόκειται περὶ Προξένου. Πρόκειται περὶ ἀμίσθου Προξένου, πρόκειται περὶ ἐμπόρου.

§42ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Κατόπιν τῆς διαβεβαιώσεως τοῦ κυρίου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ὅτι ἐδόθη ἐντολὴ νὰ γίνῃ ἔλεγχος ὅλων τῶν διαβατηρίων, ὑποθέτω ὅτι παρέλκει πᾶσα συζήτησις διότι ἄλλως ἀποδεικνύεται ὅτι δὲν εἶναι καλόπιστος ὁ κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος.

§43Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Διατὶ δὲν κατετέθησαν οἱ φάκελλοι;

§44Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. Ἄν ὑποτεθῇ ὅτι δεχθῶμεν ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ ὁποῖα καταγγέλλετε....

§45Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι ἐγώ.

§46Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. ..... εἶναι ἀκριβῆ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πλανηθῇ καὶ ὁ καλύτερος ἄνθρωπος;

§47Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Οὐδεμίαν ἀντίρρησιν ἔχω ἐγώ, ἐὰν ἐπλανήθη.

§48Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρόεδρος Κυβερν.). Ἤθελα νὰ γνωρίζω τὰ ἑξῆς: Πότε περίπου ἐξεδόθη τὸ διαβατήριον;

§49Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὴν 30ὴν Αὐγούστου.

§50Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρόεδρ. Κυβερν.). Πότε ἦλθαν τὰ ἔγγραφα αὐτά, τὰ ὁποῖα, ὡς λέγετε, ἀποδεικνύουν τὸ κακὸν ποιόν;

§51Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ τὴν 22αν Σεπτεμβρίου 1946.

§52Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρόεδρ. Κυβερν.). Ὅταν εἶπον, λοιπόν, εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ μία ἔρευνα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, αὐτὸ ἠννόουν. Διότι, ὅταν τότε ἐδόθη τὸ διαβατήριον καὶ κατόπιν ἦλθαν τὰ ἔγγραφα αὐτά, εἶναι πολὺ πιθανὸν νὰ ἐπῆλθε μία πλάνη.

§53ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αὐτὸ θὰ ἀποδειχθῇ ἐκ τοῦ ἐλέγχου· καὶ τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν διενεργεῖται ὁ ἔλεγχος πρέπει νὰ μὴ ἐξακολουθήσῃ ἡ περαιτέρω συζήτησις.

§54Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κύριος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως διὰ τῆς τελευταίας του διακοπῆς ἀποδέχεται νὰ γίνῃ ἔλεγχος ἐπὶ τῶν πράξεων τῆς Κυβερνήσεως καὶ νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὸ πόρισμα. Οὐδεμίαν ἀντίρρησιν ἔχομεν. Ὥστε ἅμα ἡ Κυβέρνησις ἐπλανήθη θὰ ὁμολογήσῃ τὴν πλάνην της.

§55Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριοι βουλευταί· ὁμιλῶν τὴν 5 Νοεμβρίου ἀπὸ τοῦ ἐθνικοῦ τούτου βήματος εἰς περικοπὴν τοῦ λόγου μου, ἔλεγον, καὶ φρονῶ πὼς εἶχον δίκαιον ὅταν ἔλεγον, ὅτι τοὺς ἄνδρας ὁ λαὸς τοὺς πολιτικοὺς ὀφείλει νὰ τοὺς γνωρίζῃ ἀπὸ τὴν δρᾶσιν των τὴν ἐπαγγελματικήν. Βάσει τοῦ γεγονότος τούτου, τοῦ τοσοῦτον πασιδήλου, ἀλλὰ καὶ σοβαροῦ, ὀφείλω νὰ τονίσω ὑπερηφάνως ὅτι δὲν ὑπάρχει Ἕλληνας, δὲν ὑπάρχει Ἑλληνίς, ποὺ νὰ μὴ ἐγνώρισε τὸν Γονατᾶν (χειροκροτήματα) εἴτε εἰς τὰ πεδία τῶν μαχῶν εἴτε εἰς τὴν πολιτικὴν καὶ μάλιστα ἡ πτέρυξ ἐκείνη ἥτις τὸν ἐτίμησε μὲ τὰ ἀνώτατα ἀξιώματα. Καὶ φρονῶ ὅτι εἶχε δίκαιον ὁ Λυσίας ὅταν ἔλεγεν ὅτι: «εὐγνωμονοῦμεν τοὺς κατηγόρους διότι μᾶς δίδουν τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἀποδείξωμεν τὸ πάλλευκον τοῦ παρελθόντος μας». Μὲ τὴν βάσιν ταύτην λέγω, κύριοι βουλευταί, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ κανεὶς ὅσον εὐτελῶς, ὅσον ἀτίμως καὶ ἐὰν σκέπτεται, νὰ δημιουργήσῃ κατηγορίας ἐναντίον ἐκείνου, τὸν ὁποῖον πᾶς Ἕλλην καὶ καλόπιστος ἀντίπαλος λέγει ὅτι εἶναι ὁ μεγαλύτερος Ἕλλην, ὁ Στυλιανὸς Γονατᾶς. (Χειροκροτήματα).

§56Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ὅταν οἱ Γερμανοὶ ἦσαν εἰς Θεσσαλονίκην, σεῖς κύριε Κωστόπουλε, τὶ ὑπηρεσίαν ἐκτελούσατε ὡς ἰατρός; (Θόρυβος, ἀντεγκλήσεις, κωδωνοκρουσίαι).

§57Γ. ΣΙΔΕΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε· Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ μοῦ χαρίσῃ τὴν προσοχήν της διὰ δύο μόνον λεπτὰ τῆς ὥρας. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, μὴ μὲ διακόψετε μόνον· δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι τὸ θέμα τῆς Δημοσίας Τάξεως εἶναι γενικωτέρου ἐνδιαφέροντος. Ἐφ’ ὅσον ὅμως ἡ συζήτησις ἐπὶ ἐπερωτήσεως θιγούσης μέλος ἐπιφανὲς τῆς Κυβερνήσεως ἐπῆρεν τὴν διάστασιν αὐτὴν καὶ ἐφ’ ὅσον ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Δημοσίων Ἔργων ζητεῖ νὰ συνεχισθῇ ὁ ἔλεγχος, προτείνω νὰ στέρξῃ ἡ Βουλὴ νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως.

§58Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί· νομίζω ὅτι, καθ’ ἣν στιγμὴν τὸ Ἔθνος ἀγωνιᾷ, ἡ ἐθνικὴ ἀντιπροσωπεία θὰ ἦτο ἀναξία νὰ κατατρύχεται αὐτὴν τὴν στιγμὴν μὲ ἕνα πρόσωπον τὸ ὁποῖον, κατὰ τὰ λεγόμενα αὐτοῦ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, εἶναι ὕποπτον. Ἀλλὰ ἐγὼ θὰ ἐδεχόμην ἀκόμη ὅτι εἶναι ὁ ἄριστος τῶν Ἑλλήνων......

§59Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ (Ὑπ. Δημ. Τάξεως). Τί εἶπον ἐγώ;

§60Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Εἰς τὸ «Ἔθνος»......

§61Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ (Ὑπ. Δημ. Τάξεως). Τὸ διέψευσα ἐπανειλημμένως.

§62Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ἀνεξαρτήτως ὅμως αὐτοῦ καὶ ἐὰν ἐπρόκειτο λέγω περὶ τοῦ ἀρίστου τῶν Ἑλλήνων δὲν νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐδικαιοῦτο εἰς ἕνα πρόσωπον τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι καθόλου γνωστόν, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει κανένα δεσμὸν πρὸς τὴν χώραν τὴν Ἑλληνικήν, μὲ τόσην ἐλαφρότητα νὰ τοῦ δίδῃ ὄχι μόνον τὸ Ἑλληνικὸν διαβατήριον ἀλλὰ συγχρόνως καὶ ἐντολὴν νὰ ἐκπροσωπήσῃ τὴν Ἑλλάδα εἰς τοὺς οἰκονομικοὺς κύκλους τῆς Ἀμερικῆς. Διὰ τοῦτο προτείνω νὰ τερματισθῇ ἡ συζήτησις καὶ ζητῶ, κάνω τὴν πρότασιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀνακαλέσῃ τὸ διαβατήριον. Πρόκειται περὶ ξένου ἀνθρώπου ἔστω καὶ ἐὰν πιθανῶς ἔχῃ τὴν Ἑλληνικὴν ἰθαγένειαν — συγχρόνως νὰ σταματήσῃ ἡ ἀποστολὴ ἡ ὁποία τοῦ ἀνετέθη καὶ νὰ θεωρηθῇ ἡ συζήτησις περαιωμένη. Αὐτὴν τὴν πρότασιν ἔχω νὰ κάμω.

§63ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα. (Χειροκροτήματα).

§64Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ (Ἀντ. Κυβερν.). Ἐὰν τὸ πρᾶγμα δὲν εἶχε τόσην σημασίαν ὅσην αὐτὴν τὴν στιγμὴν θέλει ν’ ἀποδώσῃ ἡ Κυβέρνησις, διότι ἐδόθη μία παραγγελία, μία παράκλησις εἰς ἕνα Ἕλληνα τοῦ ἐξωτερικοῦ νὰ δίδῃ πληροφορίας καὶ οὐδὲν πλέον τούτου......

§65ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν εἶναι Ἕλλην.

§66Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Εἶναι Ἕλλην.

§67Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ (Ὑπ. Δημ. Τάξεως). Κύριοι βουλευταί, τὸ θέμα τὸ ὁποῖον θίγετε περὶ τῆς Ἑλληνικῆς ὑπηκοότητος τοῦ περὶ οὗ πρόκειται, λύεται σαφῶς ἐκ τῶν ἑξῆς ἐπισήμων ἐγγράφων τῶν φερόντων τὴν ὑπογραφὴν τοῦ σημερινοῦ ὑπουργοῦ τὰ ὁποῖα εἶναι τὰ ἑξῆς: Ἔγγραφον ἀπευθυνόμενον πρὸς τὴν 4ην Ἀναθεωρητικὴν Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων. «Ὁ ἐν λόγῳ ...... (ἀναγινώσκει) ......». (Θόρυβος). Μὴ ταρασσέσθω ἡ καρδία ἡμῶν. «Ὑπέβαλεν ἔγγραφον αἴτησιν.......... (ἀναγινώσκει) ........». Τὸ Ὑπουργεῖον, Διεύθυνσις Ὑπηρεσίας Ἀλλοδαπῶν, διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 100504)22.8.46 ἐγγράφου του παρέχει τὰς ἀκολούθους πληροφορίας. «Οὗτος ἐγεννήθη ...... (ἀναγινώσκει) ......». (Θόρυβος). Ὁ θόρυβος ὑπάρχει μόνον ὅταν πρόκειται περὶ διαθέσεως ἀντιπολιτευτικῆς (χειροκροτήματα). Ἀκούσατε, λοιπόν. Τὸ βῆμα εἶναι ἐλεύθερον καὶ εἰς οὐδένα ἀπαγορεύεται νὰ ἀνέλθῃ ἐπὶ τοῦ βήματος καὶ νὰ ἀντικρούσῃ. Ἀλλὰ— ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ ἡ φράσις — διὰ τῶν μὴ ἐνδεδειγμένων διακοπῶν, διὰ τοιούτου τρόπου καὶ εἰς τοιοῦτον ζήτημα, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ἱκανὰ ταῦτα πάντα διὰ νὰ προσδώσουν κῦρος εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν (θόρυβος). Τὸν λέγετε καὶ Κινέζον καὶ Βούλγαρον καὶ τοῦτο καὶ ἐκεῖνο ἀλλὰ ἀπὸ τὰ ἔγγραφα εἴδατε τὶ ἀποδεικνύεται.

§68Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ (Ἀντ. Κυβερν.). Ἐφ’ ὅσον οἱ Ἀρχηγοὶ τῆς ἀντιπολιτεύσεως, οἱ εἰς τόσον ὑψηλὸν τόνον κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν ὁμιλήσαντες, εἶπον σήμερον ὅτι δὲν εἶναι ἄξιον τὸ θέμα νὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Βουλήν, ἐγὼ δὲν ἔχω λόγον νὰ ἐπιμείνω εἰς τὴν πρόταξιν τῆς ἐπερωτήσεως.

§69Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Δὲν νομίζω ὅτι πρόκειται περὶ αὐτοῦ, Κύριε Πρόεδρε. Ἐγὼ ἔκαμα συγκεκριμένην πρότασιν.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατόπιν τούτων, ἡ συζήτησις κηρύσσεται περαιωμένη καὶ εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. (Θόρυβος).

§71Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. Δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ὀρθὸν τοῦτο, διότι ὅλη ἡ ὑπόθεσις παραμένει σκοτεινή.

§72Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Μέσω συνεχιζομένου θορύβου). Νομίζω ὅτι παρεξηγήθη ἡ πρότασις τὴν ὁποίαν ἔκαμον. Δὲν ἐπρότεινα νὰ τερματισθῇ ἡ συζήτησις. Εἶπον ὅτι, ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις δέχεται νὰ τοῦ ἀνακαλέσῃ τὸ διαβατήριον καὶ τὴν ἀποστολὴν διὰ τὴν ὁποίαν ἐστάλη εἰς τὴν Ἀμερικήν, ἡμεῖς τοὐλάχιστον ἐκάμαμεν πρότασιν νὰ σταματήσῃ ἡ συζήτησις. Ὁ κύριος Γονατᾶς ἀπήντησεν ἐντελῶς διαφορετικά. Πρέπει νὰ ἀπαντήσῃ ἐπὶ ἐκείνου τὸ ὁποῖον εἶπον.

§73Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Μοῦ κάμνει ἐντύπωσιν ὅτι μὲ τόσην ἐλαφρότητα συνειδήσεως καταδικάζετε ἕνα ἄνθρωπον καὶ θέλετε νὰ τοῦ πάρετε τὸ διαβατήριον καὶ νὰ τὸν ἐκθέσετε εἰς τὴν κοινὴν γνώμην. Ἡ συνείδησις ἡ ἰδική μου δὲν ἐπιτρέπει νὰ ἐκδώσω καταδικαστικὴν ἀπόφασιν κατὰ οἱουδήποτε ἀνθρώπου χωρὶς νὰ ἐξετάσω τὰ πράγματα, ἀλλὰ θὰ ἀνέμενον νὰ ἔλθουν τὰ ἐπίσημα στοιχεῖα. Ἂν νομίζετε ὅτι εἶναι χρήσιμον τοῦτο, ἐγὼ δὲν ἔχω καμμίαν δυσκολίαν καὶ εἰς τὴν Πρεσβείαν νὰ ἀποτανθῶ καὶ ἐὰν ἐκεῖθεν ἔλθουν καταδικαστικὰ στοιχεῖα, τότε καὶ μόνον δύνασθε νὰ τὸν καταδικάσετε (θόρυβος).

§74Γ. ΜΕΛΑΣ. Ἡ ἀξιοπρέπεια ἐπιβάλλει νὰ ἀνακληθῇ τὸ διαβατήριον καὶ ἡ ἰθαγένεια, ὡς φυσικὴ συνέπεια (νέος θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§75Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. ..... (Κάτι λέγει, μὴ ἀκουόμενος λόγῳ τοῦ θορύβου).

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις κηρύσσεται περαιωμένη.

§77Φ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπ. Στρατ.). Κύριοι βουλευταί, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω νομοσχέδιον......

§78Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Παρεμβάλλεται εἰς τὴν συζήτησιν.

§79Φ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπ. Στρατ.)...... νομοσχέδιον κατεπεῖγον διὰ τοῦ ὁποίου καταργεῖται ὁ πίναξ Βʹ καὶ θὰ συγχωνευθῇ μὲ τὸν πίνακα Αʹ τῶν στελεχῶν τοῦ στρατεύματος. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς συμπολιτεύσεως. Φωναὶ ἐκ τῆς ἀντιπολιτεύσεως: Πολὺ ἀργά). Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ λήξῃ ἓν περιλάλητον ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐκράτει τὸ Στράτευμα ἐν ἀνωμαλίᾳ καὶ ἀνησυχίᾳ.

§80Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε τὸν λόγον. (Ἀνέρχεται ἐπὶ τοῦ βήματος διὰ νὰ ὁμιλήσῃ — θόρυβος, διαμαρτυρίαι, κωδωνοκρουσίαι).

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶσθε ἐγγεγραμμένος, μὲ τὴν σειράν σας.

§82Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. Ὅταν ἦλθον εἰς τὸ γραφεῖον σας καὶ σᾶς ἐζήτησα νὰ ἐγγραφῶ, δὲν ἦτο ἐγγεγραμμένος κανείς. (Θόρυβος, διαμαρτυρίαι— ὁ κύριος Δημητρᾶτος κατέρχεται τοῦ βήματος).

§83Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κύριος ἀρχηγὸς τῶν Βενιζελικῶν Φιλελευθέρων ἔκαμε μίαν πρότασιν. (Θόρυβος, φωναί, κωδωνοκρουσίαι).

§84Γ. ΚΟΥΓΙΟΥΜΤΖΟΓΛΟΥ. Ἠκούσθη μία φωνὴ ἐκ τῆς πτέρυγος ἐκείνης «σκυλολόϊ», νὰ ἀνακαλέσουν. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§85Α. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Ἡ ἀνάκλησις δὲν εἶναι ἀρκετή.

§86Δ. ΖΗΣΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀνέρχεται ἐπὶ τοῦ βήματος). Θὰ δώσω μίαν ἐξήγησιν. (Θόρυβος, διαμαρτυρίαι).

§87Μ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, διακόψατε τὴν συνεδρίασιν ἐπὶ πέντε λεπτά.

§88ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι. (Τινὲς βουλευταὶ ἀνέρχονται εἰς τὸ βῆμα διὰ νὰ ἐμποδίσουν τὸν κύριον Ζησόπουλον νὰ ὁμιλήσῃ).

§89Δ. ΖΗΣΟΠΟΥΛΟΣ. Παρεξηγήθη μία φράσις. Θὰ ἀνακαλέσω ἐὰν νομίζετε....... (Θόρυβος, φωναὶ κωδωνοκρουσίαι).

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις ἐπὶ 5 λεπτά. (Ὥρα 8.20′ μ. μ.).

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 8.30′ μ. μ.).

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Κύριοι βουλευταί, παρακαλῶ εἰς τὰς θέσεις σας. Ὁ κύριος Ζησόπουλος, ἐξέφρασε τὴν λύπην του καὶ ἀνεκάλεσεν καὶ συνεπῶς τὸ ἐπεισόδιον θεωρεῖται λῆξαν. Ὁ κύριος Γ. Παπανδρέου ἔχει τὸν λόγον.

§92Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὅλοι ἐδοκιμάσαμεν λύπην, ἀπὸ μίαν ταραχώδη συνεδρίασιν, ὅπως διεξήχθη πρὸ τῆς διακοπῆς καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὅλοι θέλομεν νὰ ἐξαγάγωμεν τὸ συμπέρασμα ὅτι τοῦ λοιποῦ, θὰ ἔπρεπε νὰ πειθαρχήσωμεν τὴν νευρικότητά μας καὶ νὰ καταβάλωμεν πᾶσαν προσπάθειαν διὰ τὴν τάξιν τῶν ἐργασιῶν τῆς συνελεύσεως. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἰδικήν μας πτέρυγα ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἐπίσης ἐξεδηλώθη νευρικότης, διὰ τὴν ὁποίαν λυπούμεθα, παρέχω τὴν ὑπόσχεσιν αὐτὴν διὰ τὸ μέλλον. Τὸ θέμα ὅπως ἐτέθη, θὰ πρέπει νὰ εὕρῃ μίαν λύσιν. Εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ σύγχυσις ἐπὶ τοῦ ζητήματος, ποῖον θέμα πρέπει νὰ συζητηθῇ. Ἡ ἄποψις, ἡ ἰδική μας, ὑπῆρξεν, ὅτι, διότι τὸ θέμα τῆς Δημοσίας Τάξεως εἶναι μέγα, διότι κατεχόμεθα ὅλοι ἀπὸ τὴν ἱερὰν συγκίνησιν τῆς χθεσινῆς τραγῳδίας, δι’ αὐτὸ ἔπρεπε νὰ προταχθῇ, διότι μόνον μὲ τὸν τρόπον αὐτὸν ἀνταποκρινόμεθα εἰς τὸ παγκόσμιον αἴσθημα τοῦ δοκιμαζομένου μας Ἔθνους. Προσεθέσαμεν ὡς πρόσθετον λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον ἐπεβάλετο ἡ ἀναβολή, τὸ πραγματικὸν γεγονός, τὸ ὁποῖον καὶ τὸ Προεδρεῖον δύναται νὰ διαπιστώσῃ καὶ τὸ ὁποῖον διαπιστώνεται ἐκ τῆς ἁπλῆς ἀναγνώσεως τοῦ κειμένου τοῦ φακέλλου, ὅτι τὰ κύρια ἔγγραφα, τὰ σχετικὰ μὲ τὴν συνέχισιν τοῦ ἐλέγχου, δὲν κατετέθησαν, καὶ ἦτο φυσικὸν εἰς πᾶσαν περίπτωσιν καὶ αὐτὸς μόνον ὁ λόγος, αὐτομάτως νὰ ὁδηγῇ εἰς τὴν ἀνάγκην τῆς ἀναβολῆς τῆς συζητήσεως. Περαιτέρω ἡ καλὴ θέλησις τῆς ἀντιπολιτεύσεως ἐξεδηλώθη καὶ μὲ τὴν πρότασιν τοῦ ἀρχηγοῦ τῶν Βενιζελικῶν Φιλελευθέρων. Εἶπεν ὁ κύριος Βενιζέλος, ἂν θέλετε νὰ ἀνακαλέσετε τὸ διαβατήριον καὶ τὴν οἰκονομικὴν ἀποστολήν, εἴμεθα πρόθυμοι νὰ θεωρήσωμεν λῆξαν τὸ θέμα. Τὸ δυστύχημα ὑπῆρξεν, ὅτι ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἡρμηνεύθη ἡ ἄσκησις τοῦ ἐλέγχου, ὡς προσωπικὴ ἐπίθεσις. Ὄχι, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, καὶ κ. Ἀντιπρόεδρε, ἠσκήσαμεν τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον ἔχομεν ὡς Ἀντιπολίτευσις νὰ ἐλέγχωμεν τὰς Κυβερνητικὰς πράξεις. Ἀλλὰ δὲν ἐπεδόθημεν, ἀπὸ τὰς τάξεις αὐτὰς εἰς οὐδεμίαν προσωπικὴν ἐπίθεσιν, διότι δὲν ἀνήκει εἰς τὰς συνηθείας μας καὶ λυπούμεθα διότι ἀπὸ τὰς ἰδικάς σας τάξεις ἐχρησιμοποιήθη προσωπικὸς προκλητικὸς τόνος, τὸν ὁποῖον ἀπορρίπτομεν διότι δὲν δεχόμεθα τὰς προκλήσεις σας. Θὰ συνεχίσωμεν μὲ τὴν ἰδίαν ἠρεμίαν τὴν συνέχειαν τῆς συζητήσεως. Προτείνομεν κύριε Πρόεδρε καὶ παρακαλοῦμεν τὸν κύριον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ δηλώσῃ, ἐὰν εἶναι σύμφωνος, διὰ νὰ δώσωμεν τέρμα εἰς τὴν συζήτησιν. Ἡμεῖς, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις δηλώσῃ, ὅτι ἔχει τὸ θέμα ὑπὸ ἐξέτασιν καὶ ὅταν περατωθῇ ὁ ἔλεγχος ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, τὸ θέμα θὰ ἔλθῃ εἰς τὴν Βουλήν, μὲ σχετικὴν ἀνακοίνωσιν τῆς Κυβερνήσεως, δηλοῦμεν, ὅτι εἴμεθα πρόθυμοι νὰ ἀποδεχθῶμεν αὐτὴν τὴν ἀνακοίνωσιν. Ἐὰν ὅμως ἡ Κυβέρνησις, μεθ’ ὅλα ταῦτα ἐπιμένῃ εἰς τὴν συζήτησιν, τῆς καταλογίζομεν ἀκεραίαν τὴν εὐθύνην καὶ ἀποδεχόμεθα τὴν συζήτησιν. (Χειροκροτήματα).

§93Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ (Ἀντιπρόεδρος Κυβερνήσεως). Ἡμεῖς, ἐπανειλημμένως ἐθέσαμεν τὸ ζήτημα, ὅτι πᾶν ὅτι ἐπράξαμεν, τὸ ἐπράξαμεν ἐν τῇ συνειδήσει, ὅτι κάνομεν τὸ καθῆκον μας. Εἴπομεν ἐπίσης καὶ λέγω καὶ τώρα, ὅτι ἐγὼ δὲν ταυτίζω τὴν εὐθύνην μου μετὰ τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν δέχομαι ἡ Κυβέρνησις νὰ ταχθῇ ἀλληλέγγυος, ἐν τῇ προκειμένῃ περιπτώσει, μὲ τὸ ζήτημα αὐτό, τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη. Ἑπομένως ἐγὼ δέχομαι, ὅπως ἐδήλωσα καὶ προηγουμένως, νὰ γίνῃ ὁποιοσδήποτε ἔλεγχος, διότι ὁ ἔλεγχος τῶν πράξεων τῶν πολιτικῶν ἀνδρῶν, δι’ ἐμὲ καὶ τῶν ἰδιωτικῶν μου πράξεων, πρέπει νὰ εἶναι ὑπὸ τὸν κοινὸν ἔλεγχον. Δέχομαι νὰ ἐξετασθῇ καὶ ὅπως καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐδήλωσεν, ὅτι θὰ κάνῃ γενικὸν ἔλεγχον ὅλων τῶν διαβατηρίων, 1200 νομίζω εἰδικῶν διαβατηρίων ἀπὸ μέρους τῶν προηγουμένων Κυβερνήσεων, δέχομαι νὰ ζητηθοῦν στοιχεῖα ἀπὸ τὰς ἁρμοδίας ἀρχὰς καὶ ἐὰν ἐκ τῶν στοιχείων αὐτῶν, ἀποδειχθῇ, ὅτι ἡ κρίσις ἡ πρώτη, τὴν ὁποίαν ἐσχηματίσαμεν ἐκ τῶν στοιχείων, τὰ ὁποῖα εἴχομεν μέχρι τῆς στιγμῆς ἐκείνης, ἦτο ἐσφαλμένη, ἐγὼ πρῶτος θὰ ἀναγνωρίσω ὅτι πρέπει νὰ ἀνακληθῇ πᾶν ὅ,τι ἔπραξα.

§94Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κατόπιν τῶν δηλώσεων τοῦ κ. Γονατᾶ, συμφώνως μὲ τὰς ὁποίας θὰ γίνῃ ὁ ἔλεγχος καὶ ἡ Ἀντιπροσωπεία θὰ λάβῃ γνῶσιν τοῦ πορίσματος τοῦ Κυβερνητικοῦ ἐλέγχου, εἴμεθα σύμφωνοι, νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὸ θέμα τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θεωρεῖται τερματισθεῖσα, λοιπόν, ἡ συζήτησις καὶ εἰσερχόμεθα εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν.

§96Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Δὲν πρόκειται νὰ θίξω οὐδὲν ἐκ τῶν ζητημάτων, τὰ ὁποῖα ἐπροκάλεσαν οἱ ἀξιότιμοι Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων. Θέλω νὰ εἴπω ὀλίγα τινὰ ἐπὶ τῶν λυπηρῶν ἐπεισοδίων, τὰ ὁποῖα ἔλαβον χώραν τὴν ἑσπέραν αὐτήν. Τὸ Κοινοβούλιον, κύριοι, ἀνήκει εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ἀποτελεῖ προκεχωρημένον σταθμὸν τῆς ἐξελίξεως τοῦ πολιτισμοῦ του καὶ προσβλέπει πρὸς αὐτὸ ὡς εἰς ἐκπρόσωπον τῆς Λαϊκῆς Μεγαλειότητος. Δὲν ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ καταρρίπτωμεν αὐτό, εἰς ὃ σημεῖον καταρρίπτουν ἐπεισόδια, οἷα εἶναι τὰ πρὸ ὀλίγης ὥρας λαβόντα χώραν. Ἐπιθυμῶ ἐπίσης νὰ ὑπομνήσω εἰς τοὺς νέους συναδέλφους, τοὺς μὴ ἔχοντας κοινοβουλευτικὴν πεῖραν, ὡς καὶ εἰς τοὺς παλαιοτέρους, ὅτι αἱ ἀντεγκλήσεις καὶ ἡ δημιουργία ἐπεισοδίων δὲν ἀποτελοῦν κοινοβουλευτικὴν ἀρετήν. Ἐὰν τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κατανοηθῇ, πρέπει νὰ ληφθῇ μέριμνα διὰ τοῦ Κανονισμοῦ, ὅπως περιφρουρηθῇ ἡ ἀξιοπρέπεια τοῦ Κοινοβουλίου πρὸ τῶν ὀμμάτων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ παρακολουθούντων τὰς ἐργασίας μας ἡμετέρων καὶ ξένων. Καὶ πρὸς τοῦτο πρέπει νὰ προβλεφθοῦν κυρώσεις ἐναντίον ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι, ὀχυρούμενοι ὄπισθεν τῆς ἐλευθερίας τοῦ λόγου, νομίζουν ὅτι δύνανται νὰ προκαλοῦν ζητήματα καὶ νὰ δημιουργοῦν ἐπεισόδια ἐξευτελίζοντα τὸ Κοινοβούλιον καὶ καταρρίπτοντα τὸ κῦρος τοῦ Σώματος. Δι’ αὐτὸ προτείνω εἰς ὑμᾶς, κ. Πρόεδρε, ὅπως συστήσητε Ἐπιτροπὴν νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα ἐπὶ τῷ τέλει νὰ προστεθοῦν διατάξεις εἰς τὸν Κανονισμὸν τῆς Βουλῆς, αἱ ὁποῖαι νὰ προβλέπουν ἐπὶ τοιούτων περιπτώσεων, οὕτως ὥστε νὰ προλαμβάνωνται τοιαῦτα ἐπεισόδια, τὰ ὁποῖα καὶ ἡμᾶς αὐτοὺς θίγουν, ἀλλὰ καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὁ ὁποῖος εἶναι ἄξιος ἀξιοπρεποῦς Κοινοβουλίου. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς αἰθούσης καὶ τῶν θεωρείων).

§97Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Θὰ ἐπεθύμουν μόνον νὰ προσθέσω τὴν παράκλησιν πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ εἶναι σύντομος ὁ χρόνος τῆς ἀνακοινώσεως, καί, ταὐτοχρόνως, νὰ κατατεθῇ πλήρως ὁ φάκελλος εἰς τρόπον, ὥστε ὅταν ἐπανέλθῃ πρὸς συζήτησιν τὸ θέμα, νὰ εἶναι ἡ Βουλὴ ἐνήμερος.

§98Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Θὰ γίνῃ τὸ ταχύτερον αὐτό.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐτερματίσθη. Εἰσερχό-

μεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Συνέχεια τῆς μόνης συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ ἀναστολῆς τῆς διώξεως ἐπὶ παραβάσει τοῦ Γʹ ψηφίσματος καὶ τῶν περὶ παρανόμου ὁπλοφορίας διατάξεων». Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Μεταφορῶν ἔχει τὸν λόγον.

§100Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ (Ὑπ. Μεταφορῶν). Θὰ παρεκάλουν τὴν Βουλήν, ὅπως δεχθῇ νὰ προταχθῇ ἡ συζήτησις καὶ ἡ ψήφισις τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3 νομοσχεδίου τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, δεδομένου ὅτι τοῦτο εἶναι ἀπολύτως ὑπηρεσιακὸν καὶ λόγοι γενικώτεροι ἐπιβάλλουν τὴν ταχυτέραν ψήφισιν αὐτοῦ. Ἐπειδὴ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄλλων νομοσχεδίων θὰ μᾶς ἀπασχολήσῃ περισσότερον χρόνον, θὰ παρεκάλουν νὰ ἐπιτραπῇ ἡ ψήφισις αὐτοῦ ἐνωρίτερον. Ἄλλως τε διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ συμπληροῦνται τὰ νομοθετικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἐλήφθησαν πρὸ ὀλίγου χρόνου ἐν σχέσει μὲ τὴν ἀπόδοσιν τῶν Σιδηροδρόμων Ἀλεξανδρουπόλεως–Σβίλιγκραντ. Πρόκειται ἐντελῶς περὶ διατάξεων καθαρῶς ὑπηρεσιακῶν, δηλαδὴ κατὰ τίνα τρόπον θὰ ἀσκηθῇ ὁ ἔλεγχος ὁ οἰκονομικὸς καὶ κατὰ τίνα τρόπον θὰ ἀσκῆται ἡ ἐποπτεία τῶν στρατιωτικῶν ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ, τὸ ὁποῖον θὰ διατηρῇ ἡ Ἑταιρεία τῶν Γαλλοελληνικῶν Σιδηροδρόμων.

§101Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Ἔχομεν νὰ κάμωμεν μερικὰς παρατηρήσεις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου.

§102Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Μὴν ἐπιμείνετε, κ. Ὑπουργέ.

§103Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ (Ὑπ. Μεταφορῶν). Αἱ νεώτεραι διατάξεις, αἱ ὁποῖαι προστίθενται, εἶναι ἐντελῶς ὑπηρεσιακαί. Προέρχονται ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον ἀπὸ τὴν Ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου.

§104Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, σήμερον ἦτο ἡμέρα ἐπερωτήσεων καὶ ἐδέχθημεν, εἰς ἡμέραν ἐπερωτήσεων, νὰ ἔλθῃ τὸ νομοσχέδιον τῆς δημοσίας τάξεως πρὸς συζήτησιν. Εἶναι μία παρεξήγησις ὅταν προσφέρωνται νέα νομοσχέδια. Ἂν δὲν ὑπῆρχε καμμία συζήτησις δὲν θὰ εἶχον ἀντίρρησιν. Ὑποθέτω ὅτι ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου σας θὰ ὑπάρξῃ συζήτησις. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει καὶ παραβιάζομεν ληφθεῖσαν ἀπόφασιν καὶ δὲν ἀνταποκρινόμεθα εἰς τὸ κοινὸν αἴσθημα τῆς Βουλῆς.

§105Γ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ. Ἐνθυμεῖσθε, κ. Ὑπουργέ, ὁπόσον ὑπῆρξε τὸ ἐνδιαφέρον ἡμῶν διὰ τὴν ρύθμισιν τοῦ ζητήματος τῶν Σιδηροδρόμων. Ἐν τούτῳ ὅμως τὸ μεταξὺ ἐμεσολάβησαν τοιαῦτα γεγονότα εἰς τὸν Ἕβρον καὶ πρὸ ὀλίγου μοῦ ἀνεγνώσθη τηλεγράφημα παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου Ὑπουργοῦ τῆς Δημοσίας Τάξεως, διὰ τοῦ ὁποίου ἀναγγέλλεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι καὶ αὐτοὶ ἀκόμη οἱ Σιδηρόδρομοι τῆς Ἀλεξανδρουπόλεως εὑρίσκονται ὑπὸ τὸν ἔλεγχον τῶν συμμοριτῶν. Καὶ ὅτι προχθές, 3 χιλιόμετρα ἔξω τῆς Ἀλεξανδρουπόλεως, ἐσταμάτησαν οἱ συμμορῖται τὴν ἁμαξοστοιχίαν καὶ συνέλαβον τὸν Διοικητὴν Χωροφυλακῆς. Συνεπῶς πρὸ πάσης συζητήσεως διὰ τὴν ρύθμισιν τοῦ ζητήματος τῶν Σιδηροδρόμων Ἀλεξανδρουπόλεως, πρωτεύει ἡ συζήτησις τοῦ ζητήματος τῆς Δημοσίας Τάξεως, βάσει τῆς ὁποίας καὶ κατόπιν τῆς ὁποίας θὰ δυνηθῇ ἡ Κυβέρνησις καὶ τὸ Κράτος νὰ γίνῃ κύριον τῶν Σιδηροδρόμων. Διότι, ἂν δὲν γίνῃ κύριον τῶν Σιδηροδρόμων, εἶναι ματαία ἡ συζήτησις καὶ τοῦ νομοσχεδίου. (Χειροκροτήματα).

§106Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ (Ὑπ. Μεταφορῶν). Δὲν λέγω τίποτε διάφορον τούτου. Ἐγὼ λέγω ὅτι, ἐφ’ ὅσον δὲν πρόκειται νὰ προκαλέσῃ συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον, ὡς καθαρῶς ὑπηρεσιακόν, τότε καὶ μόνον νὰ συζητηθῇ.

§107Γ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ. Πρωτεύει ἡ συζήτησις τῆς κυριαρχίας τοῦ Κράτους ἐπὶ τῶν σιδηροδρόμων διὰ τῆς παγιώσεως τῆς τάξεως.

§108Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Διότι θὰ ὑπάρξῃ συζήτησις, ἄλλως θὰ εἴμεθα σύμφωνοι, κ. Ὑπουργέ. Νὰ ἔλθῃ πρῶτον εἰς τὴν ἡμέραν τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας.

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐγγραφῇ πρῶτον εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς ἑπομένης συνεδριάσεως Νομοθετικῆς ἐργασίας. Ὁ κ. Α. Κωνσταντινίδης ἐπὶ τοῦ ψηφίσματος.

§110Α. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ. Πεῖρα προσωπικῶν ἀγώνων κατὰ τοῦ ἀναρχισμοῦ μὲ ἐδίδαξεν, ὅτι οὗτος δὲν παραδέχεται τὴν ὕπαρξιν ἐν τῷ Κόσμῳ ἐπιεικείας καὶ δικαιοσύνης, ἀλλὰ δι’ ἓν μόνον πρᾶγμα ἐνδιαφέρεται: Διὰ τὴν ἐπιτυχίαν ὡρισμένου τελικοῦ σκοποῦ, γνωστοῦ τοῖς πᾶσι καὶ τὸν ὁποῖον δὲν χρήζει ἀνάγκης νὰ ἀναφέρω εἰς ὑμᾶς. Ἡ αὐτὴ πεῖρα μὲ ἐδίδαξεν, ὅτι ὁ ἀναρχισμὸς εἰς μίαν δύναμιν πιστεύει καὶ ὑπηρετεῖ καὶ ὑποκύπτει, εἰς τὴν δύναμιν τῆς ἀντιστάσεως καὶ τῆς ἰσχύος. Κατὰ συνέπειαν οὐδεμίαν προσοχὴν δίδω εἰς τὸ ψήφισμα τῆς ἐπιεικείας. Ἡμεῖς, κύριοι βουλευταί, ὡς Ἀντιπολίτευσις, ἐψηφίσαμεν τὸ ψήφισμα τῶν ἐκτάκτων μέτρων. Ἡμεῖς ἠσκήσαμεν καλόπιστον ἀντιπολίτευσιν τῶν κυβερνητικῶν πράξεων. Ἀλλὰ τί πρὸς τοῦτο; Πιστεύομεν ὅτι ὁσαδήποτε ψηφίσματα ἐπιεικείας καὶ ἂν κάμωμεν, ἐφ’ ὅσον τὸ κυβερνητικὸν κλῖμα θὰ εἶναι τὸ αὐτό, καὶ ἐφ’ ὅσον, πρὸ παντός, οἱ ἐμπνευσταὶ καὶ οἱ φορεῖς τῆς ἐφαρμογῆς τῶν νόμων θὰ εἶναι τὰ αὐτὰ πρόσωπα, οὐδεμία βελτίωσις τῆς καταστάσεως εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπέλθῃ. Δὲν δίδομεν, κύριοι βουλευταί, καμμίαν σημασίαν εἰς τὸ ψήφισμα αὐτὸ καὶ δὲν θὰ ἀσχοληθῶ μὲ αὐτό. Ἀλλὰ δὲν θὰ ἀσχοληθῶ ἐπίσης οὐδὲ μὲ τὴν τραγικότητα τῆς καταστάσεως, τὴν ὁποίαν ἀντικρίζομεν, δὲν θὰ ἀσχοληθῶ οὐδὲ μὲ τὰς σφαγάς, οὐδὲ μὲ τὰς δολοφονίας τῶν ὀργάνων τῆς τάξεως καὶ τῶν ἀνδρῶν τοῦ στρατοῦ. Βεβαίως ταῦτα μᾶς πληροῦν ὀδύνης, ἀλλὰ εἶναι μία ἱστορία ἡ ὁποία εἶναι γνωστὴ τοῖς πᾶσι καὶ συνεπῶς δὲν χρειάζεται νὰ ἀναφερθῇ καὶ νὰ ἐπαναληφθῇ καὶ πάλιν. Ἐπίσης δὲν θὰ ἀσχοληθῶ οὔτε μὲ τὰς πράξεις οὐδὲ μὲ τὰς παραλείψεις τῶν ὀργάνων τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τόπους, διότι εἶναι ἀληθὲς ὅτι ταῦτα διὰ τῶν πράξεών των δυνατὸν νὰ ἐπέτεινον καὶ ἐχειροτέρευσαν τὴν δημοσίαν τάξιν, ἀλλὰ δὲν τὴν ἐδημιούργησαν. Πρὸ ἡμερῶν, ὁ ἀξιότιμος κ. συνάδελφος, ὁ κ. Σαρρῆς, ἀνέφερεν δὶς ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ὅτι πταίουν οἱ ἡγέται οἱ στρατιωτικοὶ τῆς περιοχῆς τῶν δύο Σωμάτων Στρατοῦ, ὅπου ὁ ἀναρχισμὸς κυρίως δρᾷ, θύει καὶ ἀπολύει. Ὁμολογῶ ὅτι ᾐσθάνθην λύπην διὰ τὴν σκέψιν ταύτην, καὶ τὴν ἐχαρακτήρισα ὡς ἄδικον. Ἀλλά, πλὴν τούτου, ὑπὸ τὰς σημερινὰς κρισίμους περιστάσεις λόγοι παρόμοιοι, εἶναι καὶ ἄστοχοι, διότι δὲν ἐπιτρέπεται εἰς οὐδένα ἐξ ἡμῶν νὰ διασαλεύῃ τὴν πίστιν καὶ τὴν ἐμπιστοσύνην τοῦ λαοῦ καὶ στρατοῦ πρὸς τοὺς διοικητὰς αὐτοῦ.

§111Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Ἐπιτρέπετε, κύριε συνάδελφε, μίαν ἐρώτησιν;

§112Α. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ. Εὐχαρίστως, κύριε συνάδελφε.

§113Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Εἴπατε ὅτι θεωρεῖτε ἄσκοπον τοιαύτην φράσιν ἢ ἄδικον. Θὰ σᾶς παρεκάλουν πολύ, νὰ μοῦ εἰπῆτε εἰς ποῖα γεγονότα ἐστηρίξατε τὴν γνώμην σας αὐτήν, διὰ νὰ ἀποδείξετε ὅτι ἐγὼ ἔχω ἄδικον. Ἐγὼ δὲν δέχομαι τὴν σκοπιμότητα, τὴν ὁποίαν δέχεσθε σεῖς, ὅτι δηλαδὴ ὅταν ἡ κατάστασις εἶναι τοιαύτη δὲν πρέπει νὰ ἀποδίδεται μομφὴ εἰς τοὺς ὑπευθύνους, διότι τοῦτο τὸ θεωρῶ παθητικὴν ἄσκησιν καθήκοντος, ἡ ὁποία αὔριον θὰ ἔχῃ συνεπείας μεγαλυτέρας, ἐὰν δὲν θελήσωμεν νὰ προβλέψωμεν πρὸς τὰ πράγματα μετὰ θετικότητος καὶ νὰ λάβωμεν τὰ προσήκοντα μέτρα. Πείσατέ με, κύριε συνάδελφε, ἐκ τῶν γεγονότων τὰ ὁποῖα ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας περὶ τοῦ ὅτι ἔχω ἄδικον καὶ θὰ παραδεχθῶ ὅτι ἔχω ἄδικον.

§114Α. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ. Τὴν θεωρῶ ἄσκοπον, διότι ὁμολογῶ ὅτι ἡ κατάστασις εἶναι κρίσιμος καὶ δὲν ἐπιτρέπεται εἰς ἡμᾶς νὰ ἀποκρούωμεν τὰς εὐθύνας καὶ νὰ τὰς ἐπιρρίπτωμεν ἐκεῖ ὅπου δὲν ὑπάρχουν.

§115Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Τὰ λεγόμενα ὑπὸ τοῦ κ. συναδέλφου, δὲν ἔχουν ἔννοιαν προσωπικῆς ἀντιθέσεως, ἀλλὰ ἀποτελοῦν ἀνάπτυξιν γενικωτέρας ἀπόψεως.

§116Α. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ. Καὶ τὴν θεωρῶ ἄσκοπον, διότι ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἐξ ὁλοκλήρου τὸν ἔλεγχον τοῦ στρατοῦ καὶ θὰ ἠδύνατο νὰ ἐλέγξῃ οἱονδήποτε στρατιωτικὸν διὰ πρᾶξιν, παράλειψιν ἢ ἐνέργειαν. Τοιοῦτον τὶ δὲν συνέβη μέχρι σήμερον. Ἀλλὰ τὴν θεωρῶ, κύριοι βουλευταί, καὶ ἄσχετον μὲ τὴν κρατοῦσαν ἐν τῷ στρατεύματι κατάστασιν. Ἔλεγον ἄλλοτε, κύριοι βουλευταί, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ὅτι ὁ Στρατός μας καὶ ἀπὸ ἀπόψεως συνθέσεως καὶ ὁπλισμοῦ, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἐκπαιδεύσεως, δὲν προσφέρεται διὰ τὴν καταδίωξιν συμμοριτῶν. Ὅτι δύναται ὁ στρατός μας νὰ πράξῃ εἶναι τοῦτο: Δύναται νὰ διασφαλίσῃ τοὺς κόμβους τῶν συγκοινωνιῶν καὶ τὰς γεφύρας. Δύναται ἐπίσης νὰ ἀποτελέσῃ ἰσχυρὸν ἔρεισμα εἰς διαφόρους πόλεις καὶ κωμοπόλεις, ἐκ τῶν ὁποίων θὰ ὁρμῶντο ἄλλα τμήματα εἰδικῶς ἐκπαιδευμένα καὶ κατάλληλα διὰ καταδίωξιν τῶν συμμοριτῶν. Μετεχειρίσθημεν, κύριοι βουλευταί, τὸν στρατὸν κατὰ τρόπον οὐχὶ κατάλληλον καὶ ὡς ἀποτέλεσμα ἔσχομεν νὰ θερίσωμεν ἀπογοητεύσεις. Ὁ ἀναρχισμὸς κατ’ ἐπανάληψιν μᾶς ἐδήλωσεν διὰ τῶν αἰχμαλώτων, οἱ ὁποῖοι περιῆλθον εἰς τὰς χεῖρας μας, ποίαν τακτικὴν ἀκολουθεῖ καὶ ποίαν ἐκπαίδευσιν λαμβάνει εἰς ξένην Χώραν διὰ νὰ δράσῃ ἐν τῇ Χώρᾳ μας. Μᾶς εἶπεν — διὰ στόματος τοῦ ἀρχιληστάρχου Ἀννίβα — ὅτι ἐπὶ ἑξάμηνον περίπου ἐξεπαιδεύετο εἰς εἰδικὸν χῶρον εἰς τὰ τοῦ κλεφτοπολέμου καὶ τὴν τακτικήν του καὶ μετὰ εἰσήχθησαν εἰς τὴν Χώραν μας διὰ νὰ δράσουν. Ὅταν λοιπὸν ἔχομεν τοιαῦτα δεδομένα, πῶς θέλομεν χρησιμοποιοῦντες στρατὸν ὁ ὁποῖος ἀκολουθεῖ τελείως διάφορον τακτικὴν τοῦ κλεφτοπολέμου, νὰ ἔχωμεν ἀποτελέσματα; Δυστυχῶς τὸ ὅπλον τοῦτο τὸ δυναμικὸν δὲν τὸ ἐχρησιμοποιήσαμεν μέχρι σήμερον ὅπως ἔπρεπε. Ἔχω νὰ σᾶς ἀναφέρω, κύριοι βουλευταί, δύο παραδείγματα, διὰ νὰ καταφανῇ πλήρως ἡ ἀκαταλληλότης τοῦ στρατοῦ πρὸς καταδίωξιν συμμοριῶν.

§117Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Αὐτὸ εἶναι τὸ οὐσιαστικὸν θέμα.

§118Α. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ. Σᾶς ἀναφέρω ὅτι κατὰ τὴν 18 Ὀκτωβρίου 1943 ὀρειβατικαὶ μεραρχίαι τῶν Ἐντελβάϊς καὶ ἄλλα συντάγματα ὀρειβατικὰ τῶν Γερμανῶν, ἐπετέθησαν ἐκ διαφόρων σημείων τῆς Κονίτσης, Ἰωαννίνων, Ἄρτης, Ἀγρινίου, Καρδίτσης καὶ Τρικκάλων πρὸς σκοπὸν νὰ διαλύσουν τὰς Ἐθνικὰς Ὁμάδας, αἱ ὁποῖαι εἶχον τὴν ἕδραν των εἰς τὸν ὀρεινὸν ὄγκον τοῦ Ἀσπροπύργου καὶ Τζουμέρκας. Αἱ ἐπιχειρήσεις διήρκεσαν ἐπὶ 15 ὁλοκλήρους ἡμέρας, καὶ τὸ ἀποτέλεσμα ἦτο νὰ μὴ ἐπιτύχουν οὐδέν. Τοὐναντίον μάλιστα, ὅπου ἐφηρμόσθη ἡ τακτικὴ τοῦ κλεφτοπολέμου ὑπὸ τῶν Ἐθνικῶν Ὁμάδων, οἱ Γερμανοὶ ἀπεκόμισαν θυσίας. Καὶ σᾶς ἀναφέρω καὶ ἄλλο πρόσφατον παράδειγμα. Ἀνώτερος Ἕλλην ἀξιωματικός, ἐκ τῶν ἡρώων τοῦ Ἀλβανικοῦ ἔπους, διετάχθη εἰς ἀποστολὴν ἐκκαθαριστικὴν ἐκ τῆς περιοχῆς τῆς Κονίτσης πρὸς τὴν περιοχὴν τοῦ Νεστορίου καὶ ἐπανελθὼν μοῦ ἔλεγε: «Καθ’ ὅλην τὴν διαδρομὴν οὐδαμοῦ συνηντήσαμεν ἀναρχικὰς ὁμάδας, διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον ὅτι τὸ ἐπληροφοροῦντο ἐνωρίτερον καὶ ἤνοιγον δρόμον διὰ νὰ διέλθωμεν ἡμεῖς ἢ ἐκρύπτοντο εἰς διάφορα δάση. Μίαν μόνον φορὰν καὶ περὶ τὴν ὥραν τῆς δύσεως τοῦ ἡλίου, εἰς μίαν στενωπὸν ἀπεπειράθησαν μᾶς προσβάλουν. Ἠκροβολίσθημεν εἰς μάχην καὶ τὸ σκότος ἐπελθὸν διηκόλυνε τὴν ἀνενόχλητον ἀποχώρησιν τῶν συμμοριτῶν. Τὴν ἑπομένην ἠρωτήσαμεν τοὺς κατοίκους, οἱ ὁποῖοι μᾶς παρετήρουν πανικόβλητοι καὶ ἠκούσαμεν νὰ μᾶς ἀπαντοῦν: «Μὰ τί θέλετε νὰ κάμωμεν; Πῶς θέλετε νὰ σᾶς βοηθήσωμεν; Πιστεύομεν εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀλλὰ σεῖς ἔρχεσθε καὶ ἀπέρχεσθε, ἡμεῖς μένομεν καὶ καθιστάμεθα θύματα τοῦ ἀναρχισμοῦ».

§119Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Καὶ ποῖος πταίει δι’ ὅλα αὐτά;

§120Α. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ. Δὲν εἶναι ὀρθὴ ἡ τακτική, κύριε συνάδελφε.

§121Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Ὁ κ. Πρωθυπουργός, ἡ Κυβέρνησις, δὲν εἶναι οὔτε Μοντγκόμερυ, οὔτε Ἀϊζενχάουερ. Θὰ πάρῃ τὰς πληροφορίας της διὰ νὰ ἴδῃ τὴν χρησιμότητα τοῦ στρατοῦ καὶ τὸν τρόπον τῆς ἐνεργείας του. Διατὶ λοιπὸν ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς θεωρεῖτε ἄσκοπον ἢ ἄδικον τὴν κατηγορίαν;

§122Α. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ. Πταίει, κύριε συνάδελφε, ἡ σύνθεσις τοῦ στρατοῦ.

§123Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἡ ἄποψις τοῦ κ. συναδέλφου, εἶναι σαφής. Πράγματι, διαπιστοῦται δυσχέρεια εἰς τὴν ἀπόδοσιν τοῦ ἀγῶνος, ὁ ὁποῖος διεξάγεται. Πράγματι ὁ στρατὸς ἐνεργεῖ ἡρωϊκῶς καὶ φθάνει εἰς τὴν αὐτοθυσίαν. Ὅτι ὑποστηρίζει ὁ κ. συνάδελφος, καὶ ἀποτελεῖ τὴν ἰδικήν μας πεποίθησιν, εἶναι ὅτι ἡ μέθοδος ἡ ὁποία ἠκολουθήθη εἶναι ἐσφαλμένη.

§124Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε......

§125Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε συνάδελφε, εἶμαι βέβαιος ὅτι δὲν πρόκειται νὰ ἀντιδικήσωμεν, διότι ἔχετε τόσην ἁρμοδιότητα καὶ θὰ εἶναι τόσον σαφὴς ἡ ἄποψίς μας, ὥστε θὰ συμφωνήσωμεν. Ἐκ τῆς πείρας τοῦ παρελθόντος γνωρίζομεν ὅτι ὁ στρατὸς δὲν εἶναι τὸ ἁρμόδιον ὄργανον εἰς ἕναν κλεφτοπόλεμον αὐτῆς τῆς φύσεως. Αὐτὴ εἶναι ἡ βάσις. Ἄρα διὰ τὴν φύσιν τοῦ ἀγῶνος πρέπει νὰ εὑρεθῇ ἄλλο εἶδος ἀντιπάλου. Ποῖον; Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα μιᾶς προσεκτικῆς μελέτης. Τὸ γεγονὸς εἶναι ὅτι ἡ Χωροφυλακή, ὁ Στρατός, ἐπιτελοῦν ἄριστα τὸ καθῆκον των, ἀλλ’ ὡς ἐκ τῆς φύσεώς των δὲν εἶναι ἀποτελεσματικὰ μέσα διὰ τὴν ἐπίτευξιν ἐπιτυχοῦς ἀποτελέσματος. Ἔπρεπε νὰ τὸ γνωρίζωμεν ἐκ τῶν προτέρων καὶ ὑπῆρξεν ἀτύχημα καὶ εὐθύνη ὅτι δὲν τὸ ἀντελήφθημεν ἐγκαίρως. Ἔπειτα ἀπὸ σκληρὰς δοκιμασίας τὰς ὁποίας ὑπέστημεν, εἶναι καιρὸς νὰ ἀποδεχθῶμεν τὴν ἄποψιν τὴν ὁποίαν ὁ συνάδελφος ἀνέπτυξε καὶ νὰ καταλήξωμεν πλέον εἰς πορίσματα, τὰ ὁποῖα θὰ μᾶς ὁδηγήσουν εἰς εὐτυχῆ ἀποτελέσματα. Εἶναι στάδιον συνεργασίας, ὅταν φροντίζωμεν νὰ εὕρωμεν ἐπιτυχεῖς τρόπους συνεννοήσεως, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν καὶ μὲ τὴν θέλησιν τοῦ ρήτορος, εἶναι δυνατὸν νὰ ὁδηγήσῃ ἡ συζήτησις εἰς μίαν διευκρίνισιν ἀπόψεων, ὄχι εἰς μίαν ἀντιδικίαν. Τότε ἡ διακοπὴ πρέπει νὰ εἶναι ἀπολύτως εὐπρόσδεκτος.

§126Γ. ΑΣΤΕΡΙΟΥ. Ὅταν οἱ στρατηγοὶ κάνουν λάθος, τί θὰ ποῦμε ἐμεῖς οἱ πολιτικοί;

§127Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Εἰς τὴν Βουλὴν συζητεῖται θέμα ἀρχῆς, τὰ περαιτέρω δὲν εἶναι θέματα τῆς Βουλῆς.

§128Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, θέλω νὰ μὴ μείνῃ ἡ Βουλὴ μὲ τὴν ἐντύπωσιν ὅτι ὁ στρατὸς καὶ ἡ Χωροφυλακὴ δὲν εἶναι τὰ ἁρμόδια ὄργανα διὰ νὰ ἐπιβάλουν τὴν τάξιν καὶ πιστεύω ἀπολύτως ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. ἀρχηγὸς τοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος λέγοντας τοῦτο, δὲν εἶχεν αὐτὴν τὴν ἔννοιαν.

§129Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Βέβαια ὄχι.

§130Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Ἡ ἄποψις ἡ ἰδική μας, τὴν ὁποίαν ἐξεθέσαμεν πρὸ πολλοῦ καιροῦ, ἀπὸ μηνῶν πολλῶν, καὶ ἡ ὁποία ἐξακολουθητικῶς εἶναι ἑδραία, ἑδραιοτάτη, εἶναι ὅτι ἄλλη πρέπει νὰ εἶναι ἡ δρᾶσις τοῦ στρατοῦ, ἀπάνω εἰς τὸ ζήτημα τοῦ τρόπου τῆς χρησιμοποιήσεώς του, ἐκεῖ διαφωνοῦμεν, δὲν θὰ καταβάλωμεν τὴν ἀνταρσίαν μὲ τὸν ἀέρα, οὔτε θὰ ὁπλίσωμεν τοὺς χωριάτες, δὲν θὰ δημιουργήσωμεν περίπτωσιν ἀναρχίας; Τὸ ἀντίθετον, τὸν στρατὸν θὰ χρησιμοποιήσωμεν, τὴν Χωροφυλακὴν θὰ χρησιμοποιήσωμεν, ἀλλὰ ἐδῶ εἶναι ἡ διαφορά μας, ἄλλον τρόπον χρησιμοποιήσεως ἀπὸ αὐτὸν τὸν ὁποῖον σήμερον δέχονται καὶ ἔχουν οἱ ἰθύνοντες τὸν στρατὸν καὶ τὴν Χωροφυλακήν.

§131Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἔννοια τῶν λόγων μου.

§132Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Ἡ Κυβέρνησις ὀφείλει νὰ γνωρίζῃ ὅτι ὁ τρόπος αὐτὸς δὲν ἦτο ὁ κατάλληλος διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν αὐτοῦ τοῦ θέματος. Αὐτὸ τὸ εἶπον διὰ νὰ μὴ μείνῃ ἡ ἐντύπωσις εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι ἀφοῦ μὲ τὸν στρατὸν, ἀφοῦ μὲ τὴν Χωροφυλακὴν δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἐπιβάλωμεν τὴν τάξιν, τί θὰ γίνωμεν τότε; Ἐγὼ νομίζω ὅτι εἶχον ὑποχρέωσιν νὰ συμπληρώσω τὸν κ. Παπανδρέου.

§133Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐὰν δὲν ἐπροχώρησα εἰς συγκεκριμένην διατύπωσιν τῶν ἀπόψεων αὐτῶν, εἶναι διότι γνωρίζω ὅτι ὁ κ. συνάδελφος θὰ προχωρήσῃ εἰς τὴν συγκεκριμένην διατύπωσιν τῶν ἀπόψεων αὐτῶν. Βεβαίως διὰ τῶν ἐνόπλων δυνάμεων τοῦ Κράτους θὰ ἀντιμετωπισθῇ, ἀλλ’ ὁ τρόπος τῆς διαχειρίσεως τῶν ἐνόπλων αὐτῶν δυνάμεων πρέπει νὰ εἶναι διάφορος. Ὁ κ. συνάδελφος θὰ προβῇ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῶν ἀπόψεων αὐτῶν.

§134Α. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ. Δὲν θὰ πρέπει νὰ νομισθῇ παρ’ οὐδενὸς ὅτι ἔλαβον τὸν λόγον χάριν τοῦ λόγου, ἀλλ’ ἔλαβον αὐτόν, διότι φρονῶ ὅτι δύναμαι νὰ δώσω μίαν θετικὴν πληροφορίαν, προερχομένην ἐκ πείρας, εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Κυβέρνησιν. Δὲν εἶπον ὅτι ὁ στρατός μας δὲν εἶναι ἱκανός, εἶναι ἱκανώτατος, ἡ σύνθεσις, ἡ ὀργάνωσις, ὁ ὁπλισμὸς καὶ ὁ τρόπος τῆς χρησιμοποιήσεώς του, δὲν εἶναι ὁ πραγματικός. Διὰ νὰ πεισθῆτε, θὰ σᾶς φέρω ὀλίγα παραδείγματα τακτικῆς τοῦ κλεφτοπολέμου, τακτικῆς ἡ ὁποῖα ἐδιδάχθη κατὰ τὸν πρόσφατον πόλεμον εἰς τοὺς μεγάλους στρατοὺς, οἱ ὁποῖοι κατήρτισαν εἰδικὸν τμῆμα γενικῶν σαμποτὰζ καὶ κλεφτοπολέμου. Δὲν ἐπιτίθενται οἱ συμμορίται ποτέ, κύριοι βουλευταί, ἐναντίον ἰσχυρῶν τμημάτων, μεταχειρίζονται πάντοτε κατὰ κανόνα τὸ στοιχεῖον τοῦ αἰφνιδιασμοῦ καὶ εἶναι φυσικὸν νὰ ἐπιτυγχάνουν πάντοτε, διότι οἱονδήποτε τμῆμα ὁσασδήποτε ὑπερανθρώπους δυνάμεις καὶ ἂν καταβάλλουν, δὲν θὰ δύναται νὰ παραμένῃ αἰωνίως μὲ τὸ δάκτυλον εἰς τὴν σκανδάλην καὶ νὰ ἀναμένῃ. Ὁ ἀναρχικὸς ἔχει πληροφοριοδότας καταλλήλους, ἀνευρίσκει τὴν κατάλληλον στιγμὴν τῆς ἐξαντλήσεως, προσβάλλει καὶ θανατώνει. Ἐπίσης ὁ ἀναρχισμὸς δὲν ἐπιτίθεται παρὰ κατὰ μικρῶν ὁμάδων ἢ μεμονωμένων στρατιωτῶν. Ἐπίσης δι’ εἰδικῶν σκοπευτῶν δολοφονεῖ τὰ στελέχη τοῦ στρατοῦ τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται μεταξὺ αὐτοῦ καὶ ἀπέρχεται χωρὶς νὰ δίδῃ μάχας καὶ χωρὶς νὰ ἔχῃ ἀπωλείας. Τὸ θέμα τῆς καταστροφῆς τῶν γεφυρῶν δὲν εἶναι θέμα μεγάλης δυνάμεως, ἀλλὰ μιᾶς ὁμάδος ἢ καὶ ἑνὸς ἀνδρὸς ἐὰν πρόκειται περὶ ξυλίνης γεφύρας. Ἐπίσης τὸ νὰ σπείρῃ νάρκας αἱ ὁποῖαι ἐκρήγνυνται κατὰ δικαίων ἢ ἀδίκων εἶναι ἐπίσης θέμα ἑνὸς ἀνδρός. Συνεπῶς ὅλα ταῦτα καταδεικνύουν ὅτι δὲν δυνάμεθα διὰ συνταγμάτων καὶ ταγμάτων νὰ καταδιώξωμεν τὰς ὁμάδας αὐτάς. Ἔχομεν λοιπὸν ἀνάγκην εἰδικοῦ ὀργάνου, εἰδικῶν στρατιωτῶν, εἰδικῶν ἀξιωματικῶν, εἰδικῶς ἐκπαιδευμένων διὰ νὰ στραφῶσιν ἐναντίον αὐτῶν, καὶ νὰ ἐπιφέρουν τὸ ἀποτέλεσμα τὸ ὁποῖον θὰ πρέπει νὰ ἀναμένωμεν, διότι θὰ πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὅτι ὁ συμμορίτης ὅτι δὲν δύναται νὰ κινηθῇ ἐλευθέρως εἰς τοὺς δρόμους, ἀλλὰ θὰ κινδυνεύῃ πάντοτε νὰ δεχθῇ ἐνέδραν εἰδικῶν κομμάντος, οἱ ὁποῖοι νὰ τὸν καταστρέφουν, ἐνῷ μέχρι τῆς στιγμῆς ἐνεδρεύει αὐτὸς μόνος καὶ ἐξοντώνει τὰ ἀμέριμνα τμήματα. Θὰ πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὁ καταδότης ὅτι χεὶρ κεραυνοῦ θὰ ἐπιπέσῃ κατὰ τῆς κεφαλῆς του καὶ τὴν ὁποίαν δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ ἀντιληφθῇ ἢ νὰ ἀντιτάξῃ οἱανδήποτε δύναμιν. Ἔχομεν λοιπὸν ἀνάγκην ὀργανώσεως ἀπὸ τῆς στρατιωτικῆς πλευρᾶς τοῦ ὀργάνου αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον εἶναι ἤδη ὠργανωμένον εἰς ὅλους τοὺς στρατοὺς τοῦ Κόσμου καὶ φρονῶ ὅτι εἰδικὴ κατηγορία τοῦ στρατεύματος, εἰς τὸ ὁποῖον θὰ πρέπῃ νὰ ἐντάξωμεν τοὺς ἀριστεῖς τῶν μονίμων καὶ ἐφέδρων ἀξιωματικῶν, μηδὲ τῶν ὁπλαρχηγῶν, διὰ νὰ μὴ στενοχωρήσω τὸν κ. Γύπαρην, ἐξαιρουμένων ἐφ’ ὅσον εἶναι ἐν γνώσει τῆς τακτικῆς καὶ θέλουν νὰ λάβουν μέρος εἰς τὸν ἀγῶνα τοῦτον. Πάντως δὲν δέχομαι νὰ γίνῃ ἡ καταδίωξις διὰ χωρικῶν ἢ τῶν οἱωνδήποτε ἄλλων τμημάτων, τὰ ὁποῖα θὰ καταλύσουν τὴν ἔννοιαν τοῦ Κράτους, ἐνῷ ἀντιθέτως δὲν θὰ προσφέρουν οὐδὲν εἰς τὸν ἀγῶνα. Διότι ἡ πεῖρα ἐπίσης μᾶς ἐδίδαξεν, ὅτι τὰ τμήματα τὰ ὁποῖα εἶναι ξένα πρὸς τὸν στρατὸν δὲν πειθαρχοῦν καὶ τοῦτο ἐκμεταλλεύονται οἱ ἀντάρται καὶ τὸ ἀποτέλεσμα μοιραίως διαφεύγει. Τοῦτα εἶχον νὰ εἴπω ὡς πρὸς τὴν στρατιωτικὴν ὀργάνωσιν τῶν κομμάντος ἂν θέλετε, εἰς τὴν ὁποίαν, θὰ πρέπει νὰ προβῶμεν καὶ εἰς τὴν ὁποίαν θὰ πρέπει νὰ ἀναθέσωμεν τὴν καταδίωξιν τῶν συμμοριῶν ἐὰν θέλετε νὰ ἀναμένωμεν συντόμως ἀποτελέσματα εὐχάριστα. Ἐπίσης δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου θὰ ἐπιτύχωμεν νὰ μὴ ἐπέρχεται ἡ καταπόνησις τοῦ στρατοῦ μας καὶ νὰ μὴ καταστρέφεται καὶ τὸ ὑλικόν, ὁ ὁπλισμὸς καὶ ἡ ὑπόδησις τούτων. Ὅπως μοῦ ἔλεγεν ὁ ἀναφερθεὶς ἀξιωματικός, τοῦτο μόνον ἐπέτυχεν ἐκ τῆς ἀποστολῆς του, κατὰ τῶν συμμοριτῶν, τὴν ἐξάντλησιν τοῦ στρατοῦ, τὴν καταστροφὴν τοῦ ἱματισμοῦ καὶ τὴν φθορὰν τῆς ὑποδήσεως τῶν στρατιωτῶν. Συμμορίτας δὲν συνήντησεν. Ἐὰν λοιπὸν θέλωμεν νὰ ἐπιτύχωμεν τὴν πραγματικὴν ἐξόντωσιν τῶν κομμουνιστῶν, δὲν ἔχομεν παρὰ νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ὀργάνωσιν παρομοίων τμημάτων στρατοῦ. Παραλλήλως πρὸς ταῦτα, κύριοι βουλευταί, διότι τὸ θέμα εἶναι πολυσύνθετον, δὲν εἶναι ἁπλοῦν, εἶναι θέμα πολιτικόν, εἶναι θέμα κοινωνικόν, εἶναι θέμα οἰκονομικὸν καὶ τέλος εἶναι καὶ θέμα ἀστυνομικόν, θὰ πρέπει νὰ λάβωμεν καὶ ὡρισμένα μέτρα τὰ ὁποῖα θὰ ἐγγυῶνται ὅτι θὰ παραμένουν εἰς τὰ ὄρη μόνον οἱ ἐχθροὶ τῆς Πατρίδος, θὰ παράσχωμεν δηλαδὴ εἰς πολλοὺς παραπλανηθέντας χρυσῆν γέφυραν ἐπιστροφῆς πρὸς τὴν μᾶζαν καὶ τὸν ὄγκον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Φρονῶ ὅτι ἡ ἠθικὴ δύναμις μιᾶς Κυβερνήσεως ἐθνικῆς ἑνότητος, θὰ ἐπέφερε τοιαύτην ἠθικὴν μεταβολὴν καὶ εἰς τὸν λαὸν καὶ εἰς τὸν στρατόν, ὥστε νὰ ἐπιτευχθῇ τὸ εὐχάριστον ἀποτέλεσμα. Ἐπίσης θὰ ἀντιληφθοῦν πλήρως οἱ ἀναρχικοὶ ὅτι παραμένοντες εἰς τὰ ὄρη δὲν ἔχουν νὰ ἐλπίζουν εἰς οὐδεμίαν ἐπιείκειαν καὶ ἐκ τῆς ἀπελπισίας αὐτῆς ταύτης, θὰ ἐπέλθῃ ἐπίσης τὸ εὐχάριστον ἀποτέλεσμα. (Χειροκροτήματα).

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Πιπιλιάγκας ἔχει τὸν λόγον.

§136Χ. ΠΙΠΙΛΙΑΓΚΑΣ. Οὐδεὶς δύναται νὰ ἀμφισβητήσῃ, κύριοι βουλευταί, τὴν ἀγαθὴν πρόθεσιν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν ψηφίσματος τῶν προστατευτικῶν μέτρων. Οὐδεὶς δύναται νὰ ἀμφισβητήσῃ τὴν ἐπιθυμίαν τῆς Κυβερνήσεως ὅπως ἀποκαταστήσῃ πλήρως τὴν ὁμαλότητα εἰς τὴν Χώραν μας. Οὐδεὶς δύναται νὰ ἀμφισβητήσῃ ὅτι ἡ ἔκρυθμος κατάστασις, ἡ ὑφισταμένη εἰς τὴν ὕπαιθρον ὑπὲρ πάντα ἄλλον, τὴν Κυβέρνησιν κρατεῖ ἐν ἀναστατώσει καὶ δὲν τῆς ἐπιτρέπει ὅπως ἐπιδοθῇ εἰς τὸ κύριον ἔργον της, τῆς ἀνασυγκροτήσεως τῆς Χώρας. Ἀλλ’ ὅπως οὐδεὶς δύναται νὰ ἀμφισβητήσῃ τοὺς τρεῖς αὐτοὺς λόγους, ἐπίσης δὲν δύναται νὰ ἀμφισβητήσῃ ὅτι διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν ψηφίσματος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῇ τὸ ἐπιδιωκόμενον ἀποτέλεσμα. Τοὐναντίον ἡμεῖς πιστεύομεν ἀκραδάντως ὅτι ἡ κατάστασις θὰ ἐπιδεινωθῇ καὶ θὰ ἔλθῃ ἡμέρα, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ μετανοήσουν πικρῶς οἱ συλλαβόντες τὴν γνώμην τῆς λήψεως τῶν προτεινομένων πρὸς ψήφισιν προστατευτικῶν μέτρων. Ποῖοι εἶναι, κύριοι βουλευταί, ἐκεῖνοι, ὑπὲρ τῶν ὁποίων προτείνονται τὰ προστατευτικὰ μέτρα, εἶναι γνωστόν. Ἐξεταστέον τυγχάνει ἐὰν πρέπει εἰς ἀνθρώπους δρῶντας ἐναντίον τῆς ἀκεραιότητος τῆς Χώρας, εἰς ἀνθρώπους δρῶντας προδοτικῶς κατ’ αὐτῆς, ἐὰν πρέπει εἰς τοιούτους ἀνθρώπους νὰ προτείνωνται ἵνα ψηφισθῶσι παρὰ τῆς Βουλῆς προστατευτικὰ μέτρα. Τὰ διαδραματιζόμενα γεγονότα εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα, τὰ διαδραματιζόμενα γεγονότα εἰς τὴν Θεσσαλίαν, ἀποδεικνύουν ὅτι δὲν πρόκειται ἁπλῶς περὶ ἁπλῆς συμμοριακῆς ἐνεργείας, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ἐνεργείας ἐσκεμμένης ἐναντίον τοῦ Κράτους, περὶ ἐνεργείας ὠργανωμένης εἰς τὸ ἐξωτερικόν, περὶ ἐνεργείας, ἡ ὁποία ἀνατίθεται εἰς ὄργανα φέροντα ἑλληνικὰ ὀνόματα καὶ πληρωνόμενα ἀπὸ τὸ σλαυϊκὸν χρυσίον. Ἡ κατάληψις ὁλοκλήρου σειρᾶς χωρίων, τόσον εἰς τὴν Δυτικὴν Μακεδονίαν, ὅσον καὶ εἰς τὴν Θεσσαλίαν, ἡ ἐγκατάστασις ἐν αὐτοῖς πολιτοφυλακῆς καὶ λαϊκῶν δικαστηρίων, ἀποδεικνύει περιτράνως ὅτι πρόκειται περὶ ὀργανώσεως, ἡ ὁποία διὰ τῆς ἐνεργείας της αὐτῆς, μοναδικὸν σκοπὸν ἔχει νὰ ἐκθέσῃ τὸ Κράτος εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Καὶ ἀκριβῶς ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου, κύριοι βουλευταί, διηρωτώμην, ὡς ἐκπρόσωπος τοῦ λαοῦ, καθ’ ὁλόκληρον τὴν ἡμέραν τί ἔδει νὰ πράξω ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν ψηφίσματος, νὰ ψηφίσω ἢ ὄχι τοῦτο; Διερευνῶν τὸ ἀρχεῖον μου, ἵνα ἴδω ὅλας τὰς μέχρι τοῦδε συζητήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο εἰς τὸ Κοινοβούλιον ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῆς δημοσίας τάξεως, μεταξὺ τῶν ἄλλων ἀνεῦρον καὶ τὸ περίφημον σύμφωνον τοῦ Πετριτσίου, τὸ ὁποῖον κατέχω τὴν στιγμὴν ταύτην ἐν ἀντιγράφῳ.

§137ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ ἀναγνωσθῇ.

§138Χ. ΠΙΠΙΛΙΑΓΚΑΣ. Καὶ τὸ ὁποῖον, ἐὰν πολλοὶ ἐκ τῶν κ.κ. βουλευτῶν δὲν τὸ κατέχουσιν, εἶμαι εἰς θέσιν νὰ τὸ ἀναγνώσω. Ἰδοὺ τί λέγει τὸ σύμφωνον αὐτό:

ΣΥΜΦΩΝΗΤΙΚΟΝ

Τὸ Κομμουνιστικὸ Κόμμα τῆς Ἑλλάδος καὶ τὸ Κομμουνιστικὸ Κόμμα τῆς Βουλγαρίας, ὕστερα ἀπὸ τὴν διάλυση τῆς Κομμουνιστικῆς Διεθνοῦς καὶ τὶς τελευταῖες ὁδηγίες της καὶ μὲ τὴν ἐπιθυμίαν νὰ ἐργασθοῦν ἀπὸ κοινοῦ διὰ τὴν ταχύτερη καὶ ἀποτελεσματικώτερη δρᾶσι του μὲ τελικὸ σκοπὸ τὴν ἐγκαθίδρυσι στὴ Βαλκανικὴ Ἕνωση Σοβιετικῶν Σοσιαλιστικῶν Δημοκρατιῶν καὶ νὰ λύσουν μιὰ γιὰ πάντα τὶς διαφορὲς ἀνάμεσα στοὺς Λαοὺς τῆς Βαλκανικῆς, ἀποφασίζουν μὲ τοὺς ἀντιπροσώπους τους ποὺ ὑπογράφουν τὸ σύμφωνο αὐτό: αʹ) Τοῦ συντρόφου Γιάννη Ἰωαννίδη ἐκ μέρους τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος τῆς Ἑλλάδος καὶ βʹ) Τοῦ συντρόφου Ντουσὰν Ντασκάλωφ ἀπὸ μέρους τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος τῆς Βουλγαρίας, τὰ ἑξῆς: 1) Τελικὸς σκοπὸς καὶ τῶν δύο Κομμάτων καθορίζεται ἡ ἐγκαθίδρυση στὴ Βαλκανικὴ Ἕνωσης Σοσιαλιστικῶν Δημοκρατιῶν ποὺ θὰ περιλαμβάνῃ τὴν Ἑλλάδα, τὴ Μακεδονία, τὴ Βουλγαρία καὶ τὴ Σερβία. 2) Τὰ Κομμουνιστικὰ Κόμματα Ἑλλάδος καὶ Βουλγαρίας εἶναι ἐλεύθερα νὰ κανονίσουν τὴν τακτικὴ τῆς δράσης τους γιὰ νὰ φθάσουν στὸν τελικὸ σκοπὸ ὅπως αὐτὰ νομίζουν καλλίτερα. 3) Γιὰ τὴν ἀσφάλεια τῶν συνόρων ἀπὸ Βορρᾶ καὶ τὰ δύο Κόμματα θὰ ἐργασθοῦν ὥστε τὰ σύνορα τῆς Βουλγαρίας καὶ τῆς Σερβίας νὰ πιάνουν ἀπὸ τὸ Δούναβη ποταμὸ μὲ τέλος τὰ Βόρεια τοῦ Φιοῦμε στὴν Ἀδριατική. 4) Στὴ Βουλγαρία νὰ δοθῇ διέξοδος ἐδαφικὴ στὸ Αἰγαῖο. 5) Ἡ Ἰσταμποὺλ καὶ τὰ στενὰ τῶν Δαρδανελλίων ν’ ἀποτελέσουν ἀνεξάρτητο καὶ αὐτόνομο Δημοκρατία ὑπὸ τὸν ἔλεγχο τῆς Ε.Σ.Σ.Δ. Ρωσσίας. 6) Ἡ Μακεδονία, ἡ Ἑλληνική, ἡ Βουλγαρικὴ καὶ Σερβικὴ δηλαδὴ ἡ χώρα ποὺ συμπεριλαμβάνεται μέσα στὸν ποταμὸ Νέστο καὶ τὸ ὄρος Ροδόπη πρὸς Ἀνατολάς, τὰ ὄρη Ρίλα, Οὐσνίκωφ, Σὰρ (Σκάρδος) ἀπὸ Βορρᾶ, τὶς Ἀλβανικὲς Ἄλπεις καὶ τὴν Πίνδο ἀπὸ Δυσμάς, τὸ ὄρος Ὄλυμπος καὶ τὸ Αἰγαῖο ἀπὸ Νότο μὲ τὴ Νῆσο Θάσο, νὰ ἀποτελέσουν ἀνεξάρτητη αὐτόνομη Σοβιετικὴ Δημοκρατία μέσα στὴν Ἕνωση Σοβ. Σοσιαλ. Δημοκρατιῶν τῆς Βαλκανικῆς. Ἐπίσημη γλῶσσα θὰ εἶναι ἡ Βουλγαρικὴ καὶ ἡ Ἑλληνική. Τὸ σύμφωνο αὐτὸ διατυπώθηκε Ἑλληνικὰ καὶ Βουλγαρικά. Πετρίτσι τῇ 12 Ἰουλίου 1943.

Γιὰ τὸ Κομμ. Κόμμα Ἑλλάδος

ΓΙΑΝΝΗΣ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ

Γιὰ τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα Βουλγαρίας

ΝΤΟΥΣΑΝ ΔΑΣΚΑΛΩΦ

Αὐτὸ καὶ μόνον τὸ σύμφωνον ἀποτελεῖ στοιχεῖον, τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει εἰς τὴν Βουλὴν νὰ ἀπορρίψῃ ἀσυζητητεὶ τὸ ὑπὸ κρίσιν ψήφισμα, διότι πιστεύομεν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν τὸ Κράτος, με ἀνθρώπους προδίδοντας καταφανῶς τὴν πατρίδα, νὰ ἔρχεται εἰς οἱονδήποτε συμβιβασμὸν (χειροκροτήματα). Οἱ προδόται κτυπῶνται ἀποτελεσματικῶς μὴ ἐπιτρεπομένης οὐδεμιᾶς ἀναβολῆς. Πειράματα εἰς τοιούτου εἴδους ὑποθέσεις νομίζομεν ὅτι δὲν ἐπιτρέπονται καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐνθυμηθῶ τὴν στιγμὴν αὐτὴν μίαν λαϊκὴν Τουρκικὴν παροιμίαν, ἡ ὁποία βεβαίως θὰ λεχθῇ κατ’ ἄλλον τρόπον εἰς τὴν Βουλήν, διότι δὲν ἐπιτρέπεται νὰ λεχθῇ ὅπως πραγματικῶς εἶναι. Λέγει ἡ παροιμία εἰς τὸ τέλος «τὰ λυσσασμένα σκυλιὰ μὴ πηγαίνετε νὰ τὰ χαϊδέψετε, ἀλλὰ σκοτῶστε τα, διὰ νὰ ἀπαλλαγῆτε ἀπὸ τὸ δάγκωμα». Πλὴν ὅμως, ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι ἡ πλειοψηφία τῆς Βουλῆς δεχθῇ τὸ ὑπὸ κρίσιν ψήφισμα καὶ τὸ ἀποτέλεσμα αὐτοῦ, ὅπως πιστεύομεν ἡμεῖς, μετὰ τὴν πάροδον τῆς μηνιαίας προθεσμίας θὰ εἶναι ἄπρακτον, ἠθέλαμεν νὰ ἐρωτήσωμεν τοὺς ἁρμοδίους κυρίους Ὑπουργούς, ποῖα θὰ εἶναι τὰ λυσιτελέστερα καὶ τὰ ριζικώτερα μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ληφθοῦν μετὰ τὴν ἀποτυχίαν τοῦ μέτρου τούτου; Ταῦτα νομίζω ὅτι ἔπρεπε νὰ λέγωνται καὶ εἰς αὐτὸ τοῦτο τὸ ψήφισμα, ὥστε ἐὰν ὑπάρχουν συμμορῖται, οἱ ὁποῖοι πραγματικῶς παρεπλανήθησαν καὶ μετανοήσουν, τοὐλάχιστον νὰ γνωρίζουν ὅτι εἰς ἣν περίπτωσιν δὲν συμμορφωθοῦν μὲ τὰς συστάσεις τῆς Κυβερνήσεως, ἐντὸς τοῦ μηνός, νὰ γνωρίζουν ὅτι θὰ ληφθοῦν δραστικὰ καὶ ἀποτελεσματικὰ μέτρα. Ἐπίσης διερωτῶμαι ἐπὶ τοῦ ἑξῆς ζητήματος: Τὶ δέον γενέσθαι κατὰ τὸ διάστημα τοῦ μηνὸς αὐτοῦ μὲ τὰ 50–60 χωριά, τὰ ὁποῖα εἶναι κατειλημμένα ἀπὸ τοὺς συμμορίτας; Ποῖος θὰ διοικῇ τὰ χωρία ταῦτα; Ἐὰν τὰ μέτρα ἀνασταλῶσι διὰ τὴν δίωξιν αὐτῶν, καὶ θὰ μοῦ ἀπαντήσουν οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοί, ὅτι τὰ μέτρα δὲν θὰ ἀνασταλῶσιν, ἀλλὰ θὰ ἀνασταλῶσιν αὐτά, διότι ὅλοι θὰ περιμένουν εἰς τὰς ἐπαρχίας μήπως αὐτοὶ θελήσουν νὰ συμμορφωθοῦν καὶ νὰ παραδοθοῦν, τότε τὶ θὰ γίνῃ; Κύριοι βουλευταί, πολλάκις εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην ἐγένετο συζήτησις περὶ τῆς δημοσίας τάξεως καὶ ὅλοι μας σχεδόν, ἐκτὸς ἐλαχίστων ἐξαιρέσεων, ἐφωνάζαμεν κατὰ τῆς ἀποσυμφορήσεως, κατὰ τῆς Βαρκίζης, ὅτι αὐτὰ τὰ δύο πταίουν, διότι ἡ κατάστασις περιῆλθεν εἰς ὃ σημεῖον περιῆλθεν. Ἐγὼ λέγω, ὅτι δεδικαιολογημένως ἐφωνάζαμεν, διότι ἡ κατάστασις περιῆλθεν εἰς ὃ σημεῖον περιῆλθεν, ἐξ αἰτίας τῆς ἀποσυμφορήσεως καὶ τῆς Βαρκίζης. Ἀλλὰ σᾶς ἐρωτῶ καὶ ἡμεῖς μὲ τὸ ψήφισμα δὲν πλησιάζομεν πρὸς τὴν ἀποσυμφόρησιν, πρὸς τὴν Βάρκιζαν; Πῶς εἶναι δυνατὸν ἡμεῖς οἱ ὁποῖοι ἐτάχθημεν ἐναντίον τῆς Βάρκιζας καὶ τῆς ἀποσυμφορήσεως, νὰ ψηφίσωμεν ψήφισμα ἀντίθετον πρὸς τὴν ἐντολὴν τὴν ὁποίαν ἐλάβομεν παρὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ; Κύριοι βουλευταί, αἱ ψυχαὶ τοῦ ταγματάρχου Πάστρα καὶ τοῦ λοχαγοῦ Σισμάνη καὶ τῶν λοιπῶν θυμάτων τοῦ Σκρᾶ περιΐπτανται τὴν στιγμὴν ταύτην ὑπὲρ τὰς κεφαλὰς ἡμῶν καὶ μᾶς ἐρωτοῦν, κύριοι βουλευταί, ἐὰν ἐλησμονήσατε τὸ ξηρανθὲν αἷμα δεκάδων χιλιάδων θυμάτων τῶν ἀνάνδρων δολοφόνων, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ λησμονήσετε τὸ νωπὸν καὶ ἀχνίζον αἷμα ἡμῶν καὶ νὰ δώσετε ἄφεσιν ἁμαρτιῶν εἰς τοὺς ἀπάτριδας δολοφόνους μας; Δὲν εἶναι δυνατὸν κύριοι βουλευταί, ἡμεῖς νὰ δεχθῶμεν τοιαύτην ἐνέργειαν, μάλιστα εἰς τὴν σημερινὴν ἡμέραν κατὰ τὴν ὁποίαν ἐκηδεύσαμεν τόσα θύματα. Πρὶν κατέλθω τοῦ βήματος, ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι ἡ Ἑλλὰς τῆς 28 Ὀκτωβρίου ἡ ὁποία εἶπεν ἓν ὄχι, ἡ Ἑλλὰς τοῦ ὄχι τοῦ Ἀπριλίου 1941, μᾶς ἐπιτάσσει νὰ εἴπωμεν καὶ εἰς τὸ παρὸν ψήφισμα ἓν ὄχι, διότι καὶ τὸ ὄχι αὐτὸ πρέπει νὰ γνωρίζετε ὅτι θὰ ἔχῃ ὑψίστην ἐθνικὴν σημασίαν. (Χειροκροτήματα).

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ μίαν ὥραν.

(Ὥρα 9. 40′)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 10. 40′) (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Δ. Λεονάρδος).

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Ὁ κ. Γ. Κουγιουμτζόγλου ἔχει τὸν λόγον.

§141ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία.

§142Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἐγὼ μοῦ φαίνεται εἶμαι μετὰ τὸν συνάδελφον, ἐὰν εἶναι αὐτὴ ἡ κατάστασις, δηλῶ ὅτι δὲν θὰ ὁμιλήσω.

§143ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ διακόψωμεν.

§144Χ. ΛΑΔΑΣ. Ὄχι, νὰ διαβάσωμεν τὸν κατάλογον διὰ νὰ ἴδωμεν ποῖοι ἀπουσιάζουν.

§145Γ. ΚΟΥΓΙΟΥΜΤΖΟΓΛΟΥ. Κύριοι βουλευταί, ἀφ’ ἧς στιγμῆς εἰσῆλθον εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην, ὑπάρχει καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ ὑπάρχει τὸ σοβαρὸν πρόβλημα τῆς δημοσίας τάξεως. Ἡ Κυβέρνησις ἐν τῇ ἐπιθυμίᾳ της ὅπως ἐκπληρώσῃ μίαν ρητὴν ἐντολὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἔλαβεν ὡρισμένα μέτρα πρὸς βελτίωσιν τῆς καταστάσεως, δυστυχῶς ὅμως ἡ κατάστασις ἀντὶ νὰ βελτιωθῇ, ἐπεδεινώθη εἰς ἀφάνταστον σημεῖον. Κύριοι βουλευταί, ὁ χρόνος ρεῖ καὶ τὸν βραδύνοντα οὐ προσδέχεται, διότι ἐὰν ἡ Βουλὴ ἀπὸ τὸ πρωῒ ἕως τὸ βράδυ συσκέπτεται διὰ τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς ποὺ δὲν ἔχουν συναίσθησιν, σᾶς βεβαιῶ ὅτι πλανώμεθα. Αἱ πληροφορίαι αἱ ὁποῖαι ἔρχονται ἀπὸ τὸν Νομὸν Ἕβρου καὶ ὁλόκληρον τὴν Θράκην εἶναι σοβαραί, πρό τινων ἡμερῶν, ἔξωθεν τῆς Κομοτηνῆς, κατελήφθη ἀπὸ τοὺς Κομμουνιστὰς μία κωμόπολις αἱ Σάπισαι, ἔμειναν ἐντὸς τῆς πόλεως ἐπὶ 4 ὥρας, ἀφῄρεσαν ἐμπορεύματα καὶ τρόφιμα καὶ ἀπῆλθον, εἰς ἄλλα χωρία τῆς πόλεως Διδυμοτείχου, ἔσφαξαν καὶ κατεκρεούργησαν ἐθνικιστάς. Καὶ ἡμεῖς σκεπτόμεθα καὶ μᾶς παρουσιάζουν ψηφίσματα πρὸς κατευνασμὸν ἐκείνων οἱ ὁποῖοι προδίδουν αὐτὴν ταύτην τὴν ὑπόστασιν τοῦ Ἔθνους, προδίδουν τὴν πατρίδα, καὶ τὰ ἱερὰ καὶ ὅσια τῆς πατρίδος. Ἐὰν ἐξακολουθήσωμεν νὰ χαϊδεύωμεν τοὺς Κομμουνιστάς, ἀσφαλῶς θὰ περιπέσωμεν εἰς ἓν σφάλμα ἀνεπανόρθωτον. Ὁπότε μοῦ ἔρχεται εἰς τὸν νοῦν μου ἕνα ρητόν: Κρεῖττον εἰς κόρακας ἢ εἰς κόλακας ἐμπεσεῖν· «οἱ μὲν γὰρ νεκρούς, οἱ δὲ ζῶντας ἐσθίουσιν».

§146Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Πῶς ὀνομάζονται οἱ κόλακες εἰς τὴν πολιτικήν; Δημοκόποι.

§147Γ. ΚΟΥΓΙΟΥΜΤΖΟΓΛΟΥ. Ἄν ἐξακολουθήσωμεν νὰ κολακεύωμεν τοὺς κομμουνιστάς, ὅταν θ’ ἀποφασίσωμεν νὰ ὑπερασπίσωμεν τοὺς ἐθνικιστὰς τῆς Μακεδονίας καὶ Θράκης θὰ εὑρεθῶμεν εἰς ἕνα σημεῖον ποὺ νὰ μὴ ἔχωμεν ἐθνικιστάς, διότι κύριοι βουλευταί, τὸ αἴσθημα τῆς αὐτοσυντηρήσεως ἔχει τὰ ὅριά του. Ὅταν εἰς τοὺς ἐθνικιστάς, ὅταν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν τῆς Θράκης καὶ Μακεδονίας ἐπικρέμμιαται ὁ κίνδυνος τοῦ θανάτου ὑπὲρ τὰς κεφαλάς των, τί θέλετε νὰ γίνῃ; Ἡμεῖς θ’ ἀσχολούμεθα μὲ τὸν κατευνασμόν, κύριοι βουλευταί, ἡ Θράκη καὶ ἡ Μακεδονία εἶναι τὰ προχώματα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἀπὸ τῆς ἀρχαιότητος μέχρι σήμερον ἀποτελοῦν τὰ προπύργια τοῦ ἐθνικισμοῦ. Ἡ Θράκη καὶ ἡ Μακεδονία εἶναι ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ἐσταμάτησαν πάντοτε τοὺς βαρβάρους πρὸς διάσωσιν τοῦ ἀθανάτου Ἑλληνικοῦ πνεύματος καὶ πρὸς δόξαν τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος.

§148Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Σήμερον οἱ ἄνθρωποι θαυμάζουν τὰς μελέτας περὶ ἀτόμου. Τὴν θεωρίαν τοῦ ἀτόμου Θρᾷξ πρῶτος ἐθεμελίωσεν, ὁ Δημόκριτος. Καὶ ὁ πρῶτος πρύτανις τοῦ Πανεπιστημίου ἦτο Θρᾷξ, ὁ Σχινᾶς ἀπὸ τὴν Ἀδριανούπολιν. Καὶ ὁ μέγιστος τῶν ἀνθρώπων ὁ Ἀριστοτέλης ἦτο Μακεδών.

§149Γ. ΚΟΥΓΙΟΥΜΤΖΟΓΛΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, ἂν εἰς τὰς τραγικὰς αὐτὰς στιγμὰς δὲν ἀφήσωμεν τοὺς διαπληκτισμοὺς καὶ τὰς ἀντεγκλήσεις καὶ δὲν συνέλθωμεν ἵνα στραφῇ ἀμέριστος ἡ προσοχή μας εἰς Βόρειον Ἑλλάδα τῆς Θράκης καὶ τῆς Μακεδονίας, σᾶς διαβεβαιῶ, ὅτι μίαν ἡμέραν θὰ κλαύσωμεν πικρῶς ἀλλὰ ματαίως. Οἱ κομμουνισταὶ πολλάκις ἦλθον εἰς ἐπαφὴν μὲ τοὺς ἐθνικιστὰς μὲ τὴν προϋπόθεσιν ὅτι θὰ ἐργασθοῦν κάπως εἰλικρινέστερα, δυστυχῶς ὅμως οὐδέποτε ἐφάνησαν εἰλικρινεῖς εἰς τὰς ὑποσχέσεις των. Ἐὰν λοιπὸν ἡ Βουλὴ παραδεχθῇ τὴν κολακείαν ταύτην, παραδεχθῇ τὴν εἰσήγησιν τοῦ ψηφίσματος τοῦ μέλλοντος νὰ ψηφισθῇ ἀπὸ τὴν Βουλήν, σᾶς διαβεβαιῶ ὅτι ἡ κατάστασις θὰ χειροτερεύσῃ. Διατί; Διότι ψηφίσματα κατευνασμοῦ εἰσηγήθησαν καὶ ἀπὸ μέρους τῆς Σοφουλικῆς Κυβερνήσεως ἄνευ ἀποτελέσματος. Δὲν εἶμαι ἐκδικητικὸς ἀλλ’ ἡ ἐπιείκεια ἁρμόζει εἰς ἀνθρώπους καὶ ὄχι εἰς προδότας, ὄχι εἰς ἀντάρτας καὶ ἐγκληματίας. Μὲ τὸ ψήφισμα ἐκεῖνο τῆς ἀποσυμφορήσεως σᾶς διαβεβαιῶ, ὅσοι ἐξῆλθον ἐκ τῶν φυλακῶν, τοὐλάχιστον δι’ ἐκείνους ποὺ γνωρίζω, εἰς τὸν Νομὸν Ἔβρου, ἀπετέλεσαν τοὺς πυρῆνας διὰ τὸν σχηματισμὸν τοῦ ἀνταρτικοῦ εἰς τὰ βουνὰ καὶ τὶς ρεματιὲς τῆς Θράκης. Ὡς πρὸς τὸν τρόπον τῆς καταδιώξεως, κύριοι βουλευταί, ἐπειδὴ ἐχρημάτισα στρατιώτης ἀποσπάσματος, ἐν Μ. Ἀσίᾳ, πρὸς ἐκκαθάρισιν τῆς ὑπαίθρου χώρας ἀπὸ τοὺς Τσέτες, λέγω ὅτι πάντως εἶναι ἡρωϊκὸς ὁ στρατός μας καὶ ἡρωϊκὴ ἡ Χωροφυλακή μας καὶ ἐκτελοῦν τὰ καθήκοντά των, μ’ ὅλα ταῦτα ὁ τρόπος τῆς καταδιώξεως τῶν ἀνταρτῶν φρονῶ ὅτι δὲν εἶναι ὁ ἐνδεδειγμένος. Ἡμεῖς ὅταν ἐπρόκειτο νὰ ἐκκαθαρίσωμεν τὴν χώραν τῆς Μ. Ἀσίας ἀπὸ τοὺς Τσέτες, καιροφυλακτούσαμεν ὅλη τὴ νύχτα στὶς χαράδρες καὶ κατωρθώναμε καὶ πιάναμε τοὺς Τσέτες. Ὁ στρατὸς μετακινούμενος δὲν τὸ κατορθώνει. Εἶναι γεγονὸς αὐτὸ τὸ ὁποῖον σᾶς λέγω. Εἰς τὴν Θράκην ἦτο κάποιος μοίραρχος Ρήγας. Αὐτὸς ἐπῆρε τὸ τουφέκι του καὶ 15 χωροφύλακας καὶ κατώρθωσεν ἐντὸς ὀλίγου χρονικοῦ διαστήματος νὰ ἐνσπείρῃ τὸν πανικὸν εἰς τοὺς ἀντάρτες οἱ ὁποῖοι προσήρχοντο ἀθρόως πρὸς παράδοσιν. Δυστυχῶς ὅμως λόγῳ ἐλλείψεως ἐπαρκοῦς δυνάμεως χωροφυλάκων ἀπεθρασύνθησαν καὶ ἐπληθύνθησαν οἱ ἀντάρται. Δὲν θέλω νὰ μακρυγορήσω περαιτέρω, κύριοι συνάδελφοι ἐπαναλαμβάνω ὅτι πρέπει νὰ προσέξωμεν τὴν Θράκην καὶ τὴν Μακεδονίαν, ἄλλως θὰ κλαύσωμεν πικρῶς. Καὶ διὰ τοὺς λόγους τούτους εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι θὰ καταψηφίσω τὸ ψήφισμα.

§150ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Κουλουμβάκης ἔχει τὸν λόγον.

§151Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐδήλωσα ἐκ τῶν προτέρων ὅτι μὴ ὑπαρχούσης ἀπαρτίας ἀρνοῦμαι νὰ λάβω τὸν λόγον καὶ ζητῶ ν’ ἀναβληθῇ ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν Δευτέραν.

§152ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§153Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Διότι ἡ συζήτησις εἶναι πρὸς διαφώτισιν τοῦ συνόλου τῆς Βουλῆς, ἰδιαίτατα μάλιστα ἐγὼ θὰ προσπαθήσω ἕνα πρόσωπον νὰ διαφωτίσω καὶ ἕνα ἄλλο νὰ καυτηριάσω. Ἀπουσιάζουν καὶ ὁ εἷς καὶ ὁ ἄλλος (χειροκροτήματα). Θέλετε νὰ προχωρήσετε, προχωρήσατε. Ἐγὼ ἀποχωρῶ.

§154ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ διακόψωμεν διὰ τὴν Δευτέραν.

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συνέχεια τῆς μόνης συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ ἀναστολῆς τῆς διώξεως ἐπὶ παραβάσει τοῦ Γʹ Ψηφίσματος καὶ τῶν περὶ παρανόμου ὁπλοφορίας διατάξεων ἀναβάλλεται. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν καὶ ὥραν 6 μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 11.20′ μ. μ.).