1946.05.24

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 9η

Παρασκευὴ 24 Μαΐου 1946

Προεδρία κ. Ι. Γ. ΘΕΟΤΟΚΗ

(Ὥρα 5.30′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθοῦν τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως.

§2Π. ΚΑΛΛΙΓΚΑΤΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ, νὰ γράφωνται κάπως ἐκτενέστερον αἱ ἀγορεύσεις τῶν βουλευτῶν.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂν ἔχητε ἀντιρρήσεις ἐπὶ τῶν πρακτικῶν, νὰ μᾶς τὰς φέρετε. Μὴ λησμονῆτε ὅτι λόγῳ τῆς παρατάσεως τῶν συνεδριάσεων, τὰ πρακτικὰ γράφονται εἰς προκεχωρημένας ὥρας. Οὔτε τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ὅμοια πρὸς τὰ ἐστενογραφημένα. (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν) Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ βουλευτὴς κ. Ὀρφανὸς νὰ δώσῃ τὸν νενομισμένον ὅρκον. (Προσέρχεται ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Βασ. Ὀρφανὸς καὶ δίδει τὸν ὑπὸ τοῦ Συντάγματος καθωρισμένον ὅρκον ἔχοντα οὕτω: Ὀμνύω εἰς τὸ ὄνομα τῆς Ἁγίας καὶ Ὁμοουσίου καὶ Ἀδιαιρέτου Τριάδος νὰ φυλάξω πίστιν εἰς τὴν Πατρίδα καὶ εἰς τὸν Συνταγματικὸν Βασιλέα, ὑπακοὴν εἰς τὸ Σύνταγμα καὶ τοὺς νόμους τοῦ Κράτους καὶ νὰ ἐκπληρώσω εὐσυνειδήτως τὰ καθήκοντά μου).

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἄξιος. Ἄξιος.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλεῖται ὁ κ. Γραμματεὺς ν’ ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὰς ἀναφορὰς κλπ.

§6Γ. ΔΡΟΣΟΣ. (Γραμματεὺς Προεδρείου ἀναγινώσκει). Ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς Ἀντιπροσώπων Νέας Ζηλανδίας ἀποστέλλει τὸ κάτωθι τηλεγράφημα ἔχον οὕτω: «Ἐξοχώτατον Ἰωάννην Θεοτόκην Πρόεδρον Βουλῆς Ἀθῆναι Τὸ ψήφισμά σας εὗρε τὴν Βουλὴν τῶν Ἀντιπροσώπων πρὸς τὸ παρὸν ἐν διακοπῇ Πρόεδρος Βουλῆς Ἀντιπροσώπων Νέας Ζηλανδίας» Ἡ Πανηπειρωτικὴ Ἀδελφότης Ἀθηνῶν διὰ ψηφίσματός της ζητεῖ τὴν πλήρη δικαίωσιν τῶν Ἐθνικῶν μας πόθων καὶ τὴν ἐνσωμάτωσιν τῆς Βορείου Ἠπείρου μετὰ τῆς Μητρὸς Ἑλλάδος. Ὁ Λαὸς περιφερείας Νέστου διὰ ψηφίσματός του ζητεῖ τὴν πλήρη δικαίωσιν τῶν Ἐθνικῶν μας διεκδικήσεων, ἐξασφάλισιν τῶν συνόρων, τὴν ἔκδοσιν ἐγκληματιῶν πολέμου καὶ ἐκφράζει τὴν εὐχὴν ὅπως οἱ σύμμαχοι ἀπορρίψουν τὰς ἰταμὰς καὶ αὐθάδεις ἀξιώσεις τῶν Βουλγάρων. Ὁ Λαὸς τῆς Ἐπαρχίας Νέστου διὰ ψηφίσματός του ζητεῖ τὴν ἐξασφάλισιν τῶν συνόρων, τὴν πλήρη ἀπόδοσιν τῶν ἐθνικῶν μας δικαίων καὶ τὴν ἀποζημίωσιν τῶν καταστραφέντων παρὰ τῶν κατακτητῶν χωρίων των κλπ. Ἡ Ἐπιτροπὴ Χωροφυλάκων φυλακισθέντων Καλλιθέας δι’ ὑπομνήματός των πρὸς τὴν Βουλὴν παρακαλεῖ ὅπως καταργηθῇ ἡ Συντακτικὴ Πρᾶξις 6)1945 καὶ ἐπανεξετασθοῦν τὰ αἴτια τῆς φυλακίσεώς των. Αἱ οἰκογένειαι ἐκτελεσθέντων πατριωτῶν περιόδου Κατοχῆς 1941–44 Ἀθηνῶν δι’ ὑπομνήματός των ζητοῦν τὴν λῆψιν μερίμνης διὰ τὰς οἰκογενείας των, τὴν τροποποίησιν τοῦ Νόμου 812, τὴν ἐξομοίωσιν τοῦ τρόπου συντάξεως μὲ τὰ θύματα τοῦ Ἀλβανικοῦ κλπ. Ἡ Ἕνωσις Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Βερροίας διαμαρτύρεται διὰ τὴν παντελῆ ἐγκατάλειψιν τῆς πολυπληθοῦς ἀγροτικῆς τάξεως καὶ ζητεῖ τὴν μελέτην τοῦ ἀγροτικοῦ προβλήματος, πλῆρες σύστημα ὀργανώσεως ἐγχωρίου παραγωγῆς, εἰσαγωγὴν ἐργαλείων κλπ. Ἡ ἐπιτροπὴ κατοίκων Φιλιατρῶν ζητεῖ τὴν ἐπαναλειτουργίαν τοῦ Ταμείου τῆς πόλεως ταύτης. Ἡ Πανελλήνιος Ὁμοσπονδία ἰδιοκτητῶν αὐτοκινήτων Ἀθηνῶν παρακαλεῖ ὅπως ἀνασταλῇ ἡ ἰσχὺς τοῦ νόμου 1086, μέχρι κυρώσεώς του ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Ὑπερτριάκοντα κάτοικοι Καλαμῶν παρακαλοῦν ὅπως μὴ ἀπολυθῇ δυνάμει νόμου ἀποσυμφορήσεως ὁ συλληφθεὶς Πανταζῆς Φράγκος ἐπικεκηρυγμένος διὰ γεγονότα Μελιγαλᾶ καὶ ἐνεχόμενος εἰς χιλιάδας ἐγκλημάτων, καταργηθῇ δὲ νόμος περὶ ἀποσυμφορήσεως. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος Γουμενίτσης διαβιβάζει παράκλησιν Προέδρου Κοινότητος Παιωνίας ὅπως ἐπανιδρυθῇ Ἐπαρχία καὶ διορισθῇ Ἔπαρχος. Ὁ Ἐμπορικὸς Σύλλογος Πειραιῶς ὑποβάλλει ἀντίγραφον ἐγγράφου του πρὸς τοὺς ὑπουργοὺς Συντονισμοῦ, Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ Οἰκονομικῶν ἐν τῷ ὁποίῳ ἐκτίθενται αἱ ἀπόψεις του ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου περὶ ἱδρύσεως Ἐμπορικοῦ Ὀργανισμοῦ τῆς Ἑλλάδος. Ὁ Σύνδεσμος καθεκλοτεχνιτῶν Ἀθηνῶν–Πειραιῶς ζητεῖ τὴν νόμιμον συγκρότησιν ὀγδόου Πανελλαδικοῦ Συνεδρίου. Ἡ Ἕνωσις Συνεταιρισμῶν Ἄρτης–Φιλιππιάδος διαμαρτύρεται διὰ μελετωμένην ἐνέργειαν περιορισμοῦ αἱρετῶν Συμβούλων καὶ ζητεῖ τὴν ματαίωσιν ταύτης. Ὁ Πρόεδρος πυροπαθῶν Γιαννιτσῶν ζητεῖ τὴν λῆψιν μέτρων διὰ τὴν στέγασιν πυροπαθῶν ἀγροτῶν. Ὁ Λαὸς Κοζάνης ζητεῖ πραγματοποίησιν Ἐθνικῶν μας διεκδικήσεων. Ἡ Πανελλήνιος Ἕνωσις ὁμήρων ζητεῖ ἐξεύρεσιν ἐργασίας, τὴν παροχὴν δωρεὰν σπόρου, ἀτελῆ ἐγγραφὴν τῶν τέκνων των εἰς τὰ σχολεῖα, διανομὴν ἱματισμοῦ, χορήγησιν ἰατρικῆς περιθάλψεως κλπ. Ἡ Πανελλήνιος Ἕνωσις Ἀναπήρων Τραυματιῶν Ἐθνικοῦ Ἀπελευθερωτικοῦ Ἀγῶνος διαμαρτύρεται διὰ τὴν ἐγκατάλειψιν αὐτῶν ὑπὸ τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων καὶ ζητεῖ ἀναγνώρισιν αὐτῶν ὡς ἀναπήρων πολέμου, ἐξομοίωσιν μὲ τοὺς ἀναπήρους 1940–41 κλπ. Οἱ καπνεργάται Καρδίτσης διαμαρτύρονται δι’ ἀπελπιστικὴν κατάστασιν καπνεργατῶν καὶ καπνεργατριῶν καὶ ζητοῦν τὴν λῆψιν μέτρων διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν καπνοπαραγωγῶν, τὴν ἄμεσον ἔγκρισιν τῶν ζητουμένων πόρων ἐκ τοῦ ΤΑΚ κλπ. Ἡ κτηματικὴ Ἕνωσις ἀγοραστῶν ἀκινήτων Κερκύρας ζητεῖ τὴν κατάργησιν τῆς ἀδίκου καὶ παραλόγου ὑπ’ ἀριθ. 114|1946 Συντακτικῆς Πράξεως. Ἡ Ἕνωσις Δημοσιοϋπαλληλικῶν Ὀργανώσεων Θεσσαλονίκης διὰ ὑπομνήματός της ὑποβάλλει θερμὴν παράκλησιν, ὅπως ἡ Κυβέρνησις ἐπιδείξῃ ἀμέριστον ἐνδιαφέρον ὑπὲρ δεινοπαθούσης τάξεως αὐτῶν. Ἡ Ἕνωσις Συνεταιρισμῶν Κρεσταινῶν διαμαρτύρεται διὰ μελετωμένην ἀπόλυσιν ἀντιπροσώπων Συνεταιρισμῶν ἀγροτικοῦ κόσμου καὶ ζητεῖ προαγωγὴν Γεωργικῆς Οἰκονομίας. Τὸ Σωματεῖον Ἐργατοτεχνιτῶν Δήμου Ἀθηνῶν ζητεῖ τὴν ἀπόρριψιν προσφυγῆς ἀμφισβητήσεως, νόμιμον συγκρότησιν ὀγδόου Πανελλαδικοῦ ἐργατικοῦ Συνεδρίου. Ὁ Λαὸς πόλεως Πατρῶν διὰ ψηφίσματός του ζητεῖ τὴν κατάπαυσιν διώξεως πληθυσμοῦ Βορείου Ἠπείρου, τὴν ταχεῖαν ἕνωσιν Δωδεκανήσου μετὰ τῆς μητρὸς Ἑλλάδος ὡς καὶ τὴν πλήρη ἱκανοποίησιν τῶν Ἐθνικῶν μας πόθων. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἀγορᾶς Ἀκινήτων περιόδου κατοχῆς 1941–44 ζητεῖ τὴν κατάργησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 114 Συντακτικῆς Πράξεως. Ὁ Πανελλήνιος Σύνδεσμος Πολιτικῶν Συνταξιούχων ζητεῖ τὴν ἱκανοποίησιν τῶν αἰτημάτων του. Κάτοικοι Αὐλωναρίου ὑποβάλλουν παράκλησιν νὰ ἐπανέλθῃ Ποιμενάρχης Καρυστίας ὁ κ. Παντελεήμων. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Π. Κανελλόπουλος, Κ. Καλλίας, Κ. Τσάτσος, Π. Κατσώτας καὶ Π. Παπαληγούρας καταθέτουν πρότασιν νόμου μετὰ αἰτιολογικῆς ἐκθέσεως, περὶ ἀπονομῆς ἑλληνικῆς ἰθαγενείας εἰς τὸν Ἐρρῖκον ἢ Ἰάκωβον Χάϊμ τοῦ Γαβριὴλ. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. Κουλουμβάκης, Π. Μουτζουρίδης, Ν. Σπέντζας, Κ. Δημητρακόπουλος κλπ. καταθέτουν πρότασιν νόμου «περὶ προσθήκης διατάξεως εἰς τὸν νόμον 1119]46».

§7Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Μὲ τὴν εὐκαιρίαν αὐτὴν παρακαλῶ νὰ κατατεθῇ ὁλόκληρος ὁ σχετικὸς φάκελλος τῶν διαπραγματεύσεων, ὁ ἀφορῶν τὸν Ὀργανισμὸν Ἐμπορίου.

§8Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Ἤδη ἐζήτησα ἐγγράφως τὴν κατάθεσίν του.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρέπει νὰ ζητηθῇ ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ.

Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

Ὁ κύριος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει τὸν λόγον.

§10Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Κύριοι βουλευταί, εἶμαι εὐτυχὴς ὅτι, τερματίζων τὴν συζήτησιν ἡ ὁποία ἐπὶ τριάκοντα ὁλοκλήρους ὥρας ἀπησχόλησε τὴν Ἐθνικὴν ταύτην τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσιν, τερματίζων λέγω, τὴν συζήτησιν αὐτήν, νομίζω ὅτι δὲν ἔχω πολλὰ νὰ προσθέσω εἰς ὅσα διὰ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων ἡ Κυβέρνησις ἐξήγγειλε πρὸς τὴν Βουλήν. Χαιρετίζω μετ’ ἰδιαιτέρας ἱκανοποιήσεως τὴν γενομένην ἐξονυχιστικὴν ἐργασίαν ἐκ μέρους τοῦ Σώματος ἐπὶ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων. Μία Βουλή, προελθοῦσα ἐκ τῶν τελευταίων ἐκλογῶν μετὰ δεκαετῆ ὁλόκληρον στέρησιν ἐκπροσωπήσεως τοῦ Λαοῦ εἰς τὴν διακυβέρνησιν τῆς Χώρας, ἦτο ἀπολύτως δικαιολογημένον, ὅπως εἰς τὰς προγραμματικὰς αὐτῆς δηλώσεις δώσῃ τὴν ἔκτασιν ἐκείνην τὴν ὁποίαν τὸ Σῶμα ἔκρινεν ἀναγκαίαν νὰ δώσῃ. Δὲν θέλω, οὔτε ἐπιθυμῶ, τὴν στιγμὴν αὐτὴν νὰ εἰσέλθω εἰς οὐδεμίαν ἐκ τῶν λεπτομερειῶν τῆς διεξαχθείσης συζητήσεως. Ἡ συζήτησις διὰ τὴν Κυβέρνησιν κατέδειξεν ὡρισμένα γεγονότα τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν αὕτη παρὰ νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν. Τὸ κυριώτερον γεγονὸς εἶναι, ὅτι κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων κατὰ τὴν ὁποίαν ὡμίλησαν ἀλληλοδιαδόχως 31 ἀντιπρόσωποι ἐκ τῆς ἀντιπολιτεύσεως καὶ 22 ἐκ τῆς συμπολιτεύσεως, κατεδείχθη ὅτι αἱ προγραμματικαί δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως ἐκφράζουν πραγματικῶς εἰς τὴν παροῦσαν στιγμὴν ὅ,τι τὸ Ἔθνος ἐκ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως ἀνέμενεν. Αἱ ἐπικρίσεις ἐστράφησαν κυρίως οὐχὶ περὶ τὰ τεθέντα ζητήματα, τῶν ὁποίων ἡ ἀξία δὲν ἠμφισβητήθη, ἀλλὰ διότι ἐθεωρήθησαν τινὰ ἐξ αὐτῶν ὡς ἀτελῶς θιγέντα ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Διεξήχθη δὲ περαιτέρω ἡ συζήτησις περὶ τοῦ πῶς καὶ κατὰ ποῖον τρόπον θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιδιωχθοῦν οἱ διάφοροι σκοποί, τοὺς ὁποίους ἔθετεν ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸ ἔργον της. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις κατὰ τὰς προγραμματικάς της δηλώσεις δὲν προέβη εἰς λεπτομερείας ἐπὶ τοῦ τρόπου καὶ τοῦ χρόνου τῶν διαφόρων ἀποφάσεων, τὰς ὁποίας θέλει λάβει καὶ εἰσαγάγει ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, τοῦτο ἔπραξε διότι τὸ Λαϊκὸν Κόμμα, τοὐλάχιστον καὶ πέραν τοῦ ἔτους, εἰς ἐπανειλημμένας δηλώσεις ἀλλὰ καὶ διὰ τοῦ προγράμματός του, ἐξέθεσεν ἐνώπιον τοῦ Λαοῦ, ὅλας ἐκείνας τὰς ἀντιλήψεις, πεποιθήσεις καὶ γνώμας του, αἱ ὁποῖαι ἄλλως τε καὶ ἔτυχον τῆς ἐγκρίσεως αὐτοῦ. Νομίζω ὅτι διαπιστώνω, ὅτι καὶ αἱ γενόμεναι τυχὸν ἐπικρίσεις περὶ τὴν ἀτέλειαν τῶν δηλώσεων αὐτῶν δὲν ἀφοροῦν παρὰ μόνον ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἀντιμετωπίσθησαν διὰ τοῦ προγράμματος τοῦ Κόμματος, ἀντιμετωπίσθησαν διὰ τῶν διαφόρων αὐτοῦ διακηρύξεων, εἴτε διὰ τῆς διακηρύξεως ἐκείνης, τὴν ὁποίαν τὸ Λαϊκὸν Κόμμα ἐξήγγειλε διὰ τὰς ἐθνικὰς καὶ οἰκονομικὰς τοῦ Ἔθνους διεκδικήσεις κατ’ Ἀπρίλιον τοῦ 1945, εἰς τὴν θέσιν τὴν ὁποίαν ἔλαβε κατὰ τὸν Νοέμβριον 1945, εἴτε περαιτέρω μετὰ τοὺς προγραμματικοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους ἐξήγγειλα προεκλογικῶς. Νομίζω ὅτι τόσον τὸ πρόγραμμα, ὅσον καὶ αἱ διακηρύξεις ὡς καὶ οἱ προγραμματικοὶ προεκλογικοὶ λόγοι, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τὸ μεταξὺ τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος καὶ τοῦ Λαοῦ συμβόλαιον, δίδουν τὰς λύσεις τῶν διαφόρων ζητημάτων, τὰ ὁποῖα ἐθίγησαν εἴτε ἐκ τῆς ἀντιπολιτεύσεως εἴτε ἐκ τῶν συμπολιτευομένων βουλευτῶν. Ἔχω τὴν γνώμην ὅτι ἡ Κυβέρνησις δέον νὰ ἐμμείνῃ ἐπὶ τῶν προγραμματικῶν αὐτῆς δηλώσεων ἐν τῇ πεποιθήσει ὅτι ἡ Βουλὴ προερχομένη ἐκ τῶν προσφάτων ἐκλογῶν κατὰ τὸ ἥμισυ καὶ πλέον, ἀνανεωθεῖσα εἰς τὰ στελέχη της, μεταξὺ τῶν ὁποίων καταλέγεται καὶ μεγάλος ἀριθμός, περὶ τοὺς 50 βουλευταί, οἱ ὁποῖοι ἀνήκουν εἰς τὰς διαφόρους παρατάξεις, καὶ ἔλαβον ἐνεργὸν μέρος κατὰ τὴν ἐθνικὴν ἀντίστασιν, ἡ ὁποία οὕτω πως ἐκπροσωπεῖται πληρέστατα ἐν τῇ Βουλῇ, ἀλλὰ καὶ εἰδικώτερον ἐν τῷ Ἐθνικῷ Κόμματι τὸ ὁποῖον παρίσταται ἐν τῇ Βουλῇ, νομίζω λέγω ὅτι μία τοιαύτη Βουλὴ δὲν ἦτο δυνατὸν παρὰ ν’ ἀντιμετωπίσῃ τὰ ζητήματα τοῦ Ἔθνους ἐν τῇ κατευθύνσει ἐκείνῃ, τὴν ὁποίαν ἐνόμιζεν ἡ Κυβέρνησις ἡ προελθοῦσα ἐκ τῆς λαϊκῆς πλειοψηφίας, ὅτι θὰ εἶναι ἡ δέουσα διὰ νὰ λύσῃ τὰ ἐθνικὰ ζητήματα καὶ τὸ οἰκονομικὸν καὶ τὸ δημοσιονομικὸν καὶ τὰ τῆς δημοσίας τάξεως καὶ ὅλα τὰ ἄλλα τὰ ὁποῖα ἀπαιτοῦνται διὰ τὴν εὐημερίαν τοῦ τόπου (χειροκροτήματα παρατεταμένα). Ὑπάρχουν θέματα τὰ ὁποῖα πρὸς στιγμὴν ἐθεωρήθη ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ χωρίσουν ριζικῶς τὴν Βουλήν. Ἕν τῶν θεμάτων ἐχαρακτηρίσθη παρὰ τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων ὡς θέμα καυστικόν. Νομίζω ὅτι καὶ αὐτὸ παρακάμπτεται εὐκόλως, δοθέντος ὅτι ἡ σχετικὴ συζήτησις θὰ ἦτο εὐχερὲς ἀλλὰ καὶ ἐπιβεβλημένον νὰ διεξαχθῇ διὰ τὸν καθορισμὸν τῆς διατυπώσεως τοῦ ἐρωτήματος, τὸ ὁποῖον θὰ τεθῇ εἰς τὸν Λαὸν διὰ τὸ μέλλον Δημοψήφισμα, κατὰ τὴν σχετικὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία θὰ διεξαχθῇ εὐθὺς ὡς ἡ Κυβέρνησις καλέσῃ τὴν Βουλήν, ὅπως διὰ ψηφίσματος καθορίσῃ τοὺς ὅρους τοῦ Δημοψηφίσματος. Νομίζω κατόπιν τούτων, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δύναται πραγματικῶς καὶ μετὰ πεποιθήσεως νὰ ἀποβλέπῃ εἰς τὴν ἐμπιστοσύνην τοῦ Σώματος, τὴν ὁποίαν καὶ ζητεῖ σήμερον διὰ τῆς ψηφοφορίας εἰς τὴν ὁποίαν θὰ κληθῆτε ἐντὸς ὀλίγου ν’ ἀποφανθῆτε ἐπὶ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως (χειροκροτήματα παρατεταμένα).

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπανδρέου ἔχει τὸν λόγον.

§12Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριοι βουλευταί, κατὰ τὴν σημερινὴν δευτερολογίαν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, ἀπεκομίσαμεν τὴν ἐντύπωσιν ὅτι, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, οὐδὲν οὐσιῶδες προσέθηκεν εἰς τὰς ἀρχικὰς προγραμματικάς του δηλώσεις, καὶ διὰ τοῦτο, δὲν θεωροῦμεν ἐπιβεβλημένον ὅπως καὶ ἡμεῖς λάβωμεν ἐκ νέου τὸν λόγον. Ἐπιφυλασσόμεθα ὅταν προσκομισθῇ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὸ ψήφισμα τῆς προκηρύξεως τοῦ Δημοψηφίσματος, νὰ ἀναπτύξωμεν εὐρύτερον τὰς ἀπόψεις μας, ὅταν θὰ λάβωμεν τὸν λόγον μὲ τὴν εὐκαιρίαν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας, καὶ κατὰ τὴν ἄσκησιν τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, ἰδίως ἐπὶ τοῦ μεγάλου θέματος τῆς τάξεως. Ἐκεῖνο ὅμως τὸ ὁποῖον ἐπιθυμοῦμεν νὰ ἐπισημάνωμεν εἶναι ὅτι ἱκανοποίησιν ἐδοκιμάσαμεν καὶ ἡμεῖς ἀπὸ τὴν εὐρεῖαν συμμετοχὴν τῆς Βουλῆς εἰς τὴν κριτικὴν τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων, ἀλλὰ ταὐτοχρόνως καὶ θλίψιν διὰ τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα συνέβησαν εἰς τὴν Βουλήν, καὶ τὰ ὁποῖα ἀσφαλῶς δὲν ἐβοήθησαν εἰς τὴν ἐξύψωσιν τοῦ κύρους της. Καὶ ἐκφράζομεν τὴν εὐχὴν ὅπως εἰς τὸ μέλλον, ἡγουμένης τῆς πλειοψηφίας εἰς τὴν ὁποίαν ἀνῆκεν ἡ πρωτοβουλία τῆς ἐπιθέσεως, ἐξυψωθῇ τὸ ἐπίπεδον τῆς συζητήσεως τῆς Βουλῆς, εἰς τρόπον ὥστε νὰ καταστῇ ἀξία τῆς κοινῆς ἐμπιστοσύνης (χειροκροτήματα).

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ, ὅτι ἐκ μέρους τῶν βουλευτῶν κ. κ. Α. Καψάλη, Γ. Δρόσου, Ν. Γρηγοριάδη, Χ. Ζαλοκώστα, Σ. Μαρκεζίνη, Π. Λυκουρέζου, Σ. Παπουτσάνη, Ξ. Ριζοπούλου, Ε. Δεδούση καὶ Ε. Γονῆ κατετέθη ἡ κάτωθι πρότασις: (Ἀναγινώσκει) «Ἡ Βουλὴ ἀκούσασα τὰς προγραμματικὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως, καθὼς καὶ τὴν γενομένην ἐπ’ αὐτῶν συζήτησιν, ἐγκρίνει ταύτας καὶ παρέχει τὴν ἐμπιστοσύνην της εἰς τὴν Κυβέρνησιν». Κατετέθησαν ἐπίσης εἰς τὸ Προεδρεῖον αἱ ἑξῆς δηλώσεις: (Ἀναγινώσκει) Δήλωσις Τὸ Ἐργατικὸν Κόμμα μὲ τὴν πεποίθησιν ὅτι ὑποβοηθεῖ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν μεγάλων καὶ ποικίλων προβλημάτων ποὺ ἐνδιαφέρουν τὸ Ἔθνος καὶ τὸν Λαόν, θὰ δώσῃ ψῆφον ἐμπιστοσύνης πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Α. Δημητρᾶτος Δήλωσις Θὰ παράσχω ψῆφον ἐμπιστοσύνης εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἐλπίζων ὅτι θὰ δώσῃ καὶ εἰς τὸ στρατιωτικὸν καὶ εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἀσφαλείας κλπ. τὴν προσήκουσαν ἐθνικὴν λύσιν τὴν ἐπιβαλλομένην ἐκ τῶν περιστάσεων πρὸς ἐπανόρθωσιν τῶν γενομένων σφαλμάτων. Ἀθῆναι 24 Μαΐου 1946 Νικόλαος Ἀν. Δαρβέρης Βουλευτὴς Θεσσαλονίκης Δήλωσις Τὸ Κόμμα τῶν Ἐθνικοφρόνων λόγῳ ἀσθενείας τοῦ Ἀρχηγοῦ του, δὲν θὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἐκφέρῃ τὴν γνώμην του ἐπὶ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως. Ἐπιφυλάσσεται ὅμως ὅταν αἱ ἐπαγγελίαι τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν Λαὸν ἀποκρυσταλλωθῶσιν εἰς νομοσχέδια νὰ ἐκφέρῃ ἐπ’ αὐτῶν τὴν γνώμην του. Ἐπὶ τοῦ παρόντος παρέχει τὴν ἐμπιστοσύνην του εἰς τὴν Κυβέρνησιν καίτοι ἀπολύτως διαφωνεῖ ὅσον ἀφορᾷ τὸ κεφάλαιον τῶν ἐθνικῶν μας διεκδικήσεων, τὰς ὁποίας εὑρίσκει λίαν περιωρισμένας.

Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ.

Δήλωσις Χαραλ. Ἀλιβιζάτου Βουλευτοῦ Κεφαλληνίας καὶ Ἰθάκης Ἀποβλέπων εἰς τὴν ἀνάγκην ἐνισχύσεως τῆς Κυβερνήσεως πρὸς πραγμάτωσιν τῶν προγραμματικῶν αὐτῆς δηλώσεων καὶ δὴ τὴν ὑπεράσπισιν τῶν ἐθνικῶν μας διεκδικήσεων, τὴν ἀποκατάστασιν τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος διὰ τῆς ταχείας διενεργείας τοῦ Δημοψηφίσματος καὶ τῆς ἐμπεδώσεως τῆς τάξεως καὶ τοῦ κράτους τοῦ νόμου, ὥστε, ἀπερίσπαστος ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς νὰ βαδίσῃ εἰς τὸ ἔργον τῆς ἐθνικῆς, οἰκονομικῆς καὶ κοινωνικῆς ἀνασυγκροτήσεώς του, δηλῶ ὅτι θέλω παράσχει ψῆφον ἐμπιστοσύνης εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Χ. Ἀλιβιζᾶτος Δήλωσις Νικολάου Α. Φωκᾶ Βουλευτοῦ Κεφαλληνίας καὶ Ἰθάκης Ἀποβλέπων εἰς τὴν ἀνάγκην τῆς ἐνισχύσεως τῆς Κυβερνήσεως πρὸς πραγμάτωσιν τῶν προγραμματικῶν αὐτῆς δηλώσεων καὶ δὴ τὴν ὑπεράσπισιν τῶν ἐθνικῶν μας διεκδικήσεων, τὴν ἀποκατάστασιν τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος διὰ τῆς ταχείας διενεργείας τοῦ Δημοψηφίσματος καὶ τῆς ἐμπεδώσεως τῆς τάξεως καὶ τοῦ Κράτους τοῦ νόμου, ὥστε ἀπερίσπαστος ὁ Ἑλληνικὸς Λαὸς νὰ βαδίσῃ εἰς τὸ ἔργον τῆς ἐθνικῆς, οἰκονομικῆς καὶ κοινωνικῆς ἀνασυγκροτήσεώς του, δηλῶ ὅτι θέλω παράσχει ψῆφον ἐμπιστοσύνης εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ν. Φωκᾶς Δήλωσις Βουλευτοῦ Καβάλλας κ. Παναγιώτου Παπαδοπούλου Ὡς Γενικὸς Γραμματεὺς τοῦ ἀγῶνος Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως Ἀνατολικῆς Μακεδονίας–Θράκης 1941–1945, αἰσθάνομαι τὴν ὑποχρέωσιν νὰ καταθέσω ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὴν ἀκόλουθον δήλωσιν: Πρὸ 33 ἐτῶν μὲ τὴν ἀνταλλαγὴν τοῦ Ἑλληνοτουρκικοῦ πληθυσμοῦ, ἡ Πατρὶς ἐνεπιστεύθη τὰ Ἑλληνοβουλγαρικὰ σύνορα εἰς τοὺς ἐκ Πόντου, Μικρᾶς Ἀσίας καὶ Θράκης πατριώτας, οἱ ὁποῖοι γυμνοί, ἀνυπόδητοι καὶ μὲ πλείστας ἄλλας στερήσεις, ἐκράτησαν ὑψηλὰ καὶ ὑπερήφανα τὴν Ἑλληνικὴν σημαίαν εἰς τὰ σύνορά μας, ὅπου κάθε Ἕλλην καὶ κάθε μία Ἑλληνὶς προσφέρει ὑπηρεσίαν μονίμου καὶ ἀκοιμήτου φρουροῦ. Τὸν Μάρτιον τοῦ 1941, ἡ Κυβέρνησις ἔχουσα ὑπ’ ὄψει τὰς ἐναντίον τῆς Χώρας μας ἐπιθετικὰς διαθέσεις τῆς Χιτλερικῆς Γερμανίας, διέταξε τὴν ἀπομάκρυνσιν τοῦ ἀμάχου πληθυσμοῦ ἀπὸ τὴν συνοριακὴν περιοχήν, καὶ οὕτω οἱ Ἀκρῖται μας ἐγκαταλείψαντες τὰ χωρία των καὶ μέγα μέρος τῶν περιουσιῶν των, ἃς εἶχον ἀποκτήσει μὲ τὴν ἄοκνον ἐργασίαν 23 ἐτῶν, μετεφέρθησαν εἰς τὸ ἐσωτερικὸν τῆς Χώρας. Ἡ ἐχθρικὴ κατοχὴ εὗρε τὰ σύνορά μας κενὰ καὶ οἱ ὕπουλοι καὶ θρασύδειλοι Βούλγαροι, οἱ ὁποῖοι ἠκολούθησαν τοὺς γενναιοδώρους αὐθέντας των Γερμανούς, ἐλεηλάτησαν καὶ κατέστρεψαν τὸ πᾶν εἰς τὰ συνοριακά μας χωρία. Οἱ ἡρωϊκοί μας Ἀκρῖται, οἵτινες προσεφέρθησαν ὁλοκαύτωμα καὶ εἰς τὸν ἔνδοξον ἀγῶνα τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως ὑπὸ τὴν φωτεινὴν ἀρχηγίαν τοῦ δοξάσαντος τὰ Ἑλληνικὰ ὅπλα ἀρχηγοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ Θράκης κ. Ἀντωνίου Φωστερίδου, ἐπιστρέφουν ἤδη εἰς τὰ ἐρειπωμένα χωρία των στεγαζόμενοι ἐντὸς προσωρινῶν καλυβῶν, γυμνοὶ καὶ ἀνυπόδητοι, ἀλλὰ πιστοὶ πάντοτε καὶ ἀφοσιωμένοι εἰς τὴν Πατρίδα μας. Ὑπὸ τὰς τραγικὰς ὅμως ὡς ἄνω συνθήκας εἶναι ἀπολύτως βέβαιον ὅτι δὲν θὰ δυνηθοῦν ν’ ἀντιμετωπίσουν τὸν ἐρχόμενον χειμῶνα. Εἶναι ἑπομένως ἐπιβεβλημένον ἐθνικὸν καθῆκον νὰ ἐνισχυθοῦν κατ’ ἐξαίρεσιν καὶ ἄνευ ἀναβολῆς καὶ ν’ ἀποκατασταθοῦν πρὸ τῆς ἐλεύσεως τοῦ χειμῶνος οἱ Ἀκρῖταί μας, ἵνα μὴ γυμνωθοῦν τὰ σύνορα. Μὲ ἐξαιρετικὴν ἀνακούφισιν διεπιστώσαμεν ὅτι ἡ προσοχὴ τῆς Κυβερνήσεως ἐστράφη μὲ πολὺ ἐνδιαφέρον εἰς τὴν ἀνοικοδόμησιν τῆς Χώρας παρὰ τὰς πολλαπλὰς δυσχερείας ποὺ ἀντιμετωπίζει. Πιστεύομεν ὅτι μὲ τὴν βοήθειαν ὅλων μας θὰ ἀντιμετωπισθοῦν ἀποτελεσματικῶς μέχρι τοῦ χειμῶνος τὰ ἔργα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θὰ ἠπείλουν τὴν Χώραν μας μὲ κινδύνους σοβαροὺς κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ χειμῶνος. 20–5–46 Π. Παπαδόπουλος

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ ψηφοφορία.

§15Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Συμφώνως πρὸς τὸ Σύνταγμα τοῦ 1911, ποὺ ἰσχύει, οἱ ὑπουργοὶ δὲν λαμβάνουν μέρος εἰς τὴν ψηφοφορίαν ἐπὶ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων.

§16Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Τὸ ζήτημα τοῦτο ἐλύθη ἐπὶ Κυβερνήσεως Στράτου τὸ 1922.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλοῦνται οἱ κ.κ. Παπαληγούρας, Λυκουρέζος, Ροζάκης καὶ Καροῦσος νὰ προσέλθουν ὡς ψηφολέκται. (Προσελθόντων τῶν ψηφολεκτῶν διεξαγάγεται ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν αὐτῶν ὀνομαστικὴ ψηφοφορία τοῦ κ. Μπασιάκου ἐκφωνοῦντος τὰ ὀνόματα). Περατωθείσης τῆς ψηφοφορίας ὁ κ. Πρόεδρος ἀνακοινοῖ:

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψήφισαν ἐν ὅλῳ 344 ἐξ ὧν εἰς τὸ ΝΑΙ 209, εἰς τὸ ΟΧΙ 113 καὶ παρόντες 22 ἠρνήθησαν ψῆφον κατὰ τὸ κάτωθι πρωτόκολλον.

Συνεπῶς ἡ πρότασις ἐγένετο δεκτὴ (ραγδαῖα χειροκροτήματα).

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χέλμης, ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§20Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Λαμβάνω τὴν τιμήν, κύριοι βουλευταί, νὰ καταθέσω ἐνώπιον τοῦ Σώματος σχέδιον νόμου «Περὶ συστάσεως Ὀργανισμοῦ διὰ τὴν σύνταξιν προγράμματος ἀνασυγκροτήσεως». Ὁ λόγος, ὁ ὁποῖος ἐπέβαλε τὴν κατάρτισιν τοῦ νόμου αὐτοῦ εἶναι ὅτι μέχρι σήμερον δὲν ὑπῆρχεν ὄργανον συντονιστικὸν τῶν διαφόρων τομέων τῶν δεομένων ἀνασυγκροτήσεως. Ὑπάρχουν διάφορα προγράμματα κατεσπαρμένα εἰς διαφόρους ὑπηρεσίας. Ἀλλ’ ἕνα ὄργανον συγκεντρωτικοῦ συντονισμοῦ τὸ ὁποῖον νὰ καταρτίσῃ ἕνα γενικὸν πρόγραμμα ἀνασυγκροτήσεως, νὰ ἀξιολογήσῃ δὲ εἰς τὸ πρόγραμμα αὐτὸ τὰς ζημίας καὶ τὰς ὀφειλομένας ἐπανορθώσεις μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς, δὲν ὑπῆρχε. Προβλέπει λοιπὸν τὴν ὕπαρξιν ἑνὸς ὀργανισμοῦ τοιούτου, ὁ ὁποῖος θὰ συγκεντρώσῃ ἀπὸ ὅλας τὰς ὑπηρεσίας ὅλα τὰ κατὰ μέρος προγράμματα, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν διὰ νὰ τὰ κατατάξῃ εἰς ἕνα συνθετικὸν πρόγραμμα ἀνασυγκροτήσεως τῆς Χώρας, τὸ ὁποῖον θὰ εἶναι ἀπολύτως χρήσιμον καὶ ἀπαραίτητον διὰ τὴν ἐξυπηρέτησίν μας. Προκειμένου περὶ τῶν δανείων τὰ ὁποῖα λαμβάνομεν ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, ἰδίως τοῦ δανείου τῶν 25 ἑκατομμυρίων δολλαρίων, δέον νὰ δυνηθῶμεν νὰ προτάξωμεν ἐκείνας τὰς δαπάνας καὶ νὰ ζητήσωμεν τὴν ἀξιολόγησιν ἐκείνων τῶν ἔργων, τὰ ὁποῖα προηγοῦνται κατὰ λόγον ἀναγκαιότητος, αὐτὴν δὲ τὴν ἐργασίαν τὴν ἀναθέτομεν εἰς ἕνα ὀργανισμὸν ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖται ἀπὸ ἁρμόδια πρόσωπα, τὰ ὁποῖα τάχιστα θὰ κατορθώσουν συγκεντροῦντα ὅλας τὰς ἐπὶ μέρους αὐτὰς ἐργασίας καὶ προτάσεις νὰ καταρτίσουν τὸ γενικὸν πρόγραμμα ἀνασυγκροτήσεως τῆς Χώρας. Τὸ νομοσχέδιον τὸ θεωροῦμεν κατεπεῖγον καὶ παρακαλοῦμεν ὅπως συζητηθῇ καὶ ἐγκριθῇ κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς προσεχοῦς Δευτέρας.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, συμφωνεῖτε νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν καὶ νὰ ὁρίσωμεν διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν καὶ ὥραν 6ην μ. μ. ὁπότε θὰ γίνῃ ἡ ἐκλογὴ τοῦ δευτέρου κοσμήτορος καὶ ὁ κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος;

§22Γ. ΣΙΔΕΡΗΣ. Ἐκ μέρους διαφόρων βουλευτῶν, οἱ ὁποῖοι κατοικοῦν εἰς μεμακρυσμένας συνοικίας, ἔχω τὴν ἐντολὴν νὰ παρακαλέσω ὅπως μὴ παρατείνωνται αἱ συνεδριάσεις τοῦ Σώματος πέραν τῆς ὥρας ποῦ ὑπάρχουν μεταφορικὰ μέσα, διότι ἀναγκάζονται νὰ πηγαίνουν μὲ τὰ πόδια εἰς τὰς οἰκίας των. Νὰ λάβωμεν ὡς κανόνα νὰ διακόπτωμεν τὴν 10ην μ.μ.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐζητήσαμεν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Μεταφορῶν νὰ διατεθῇ λεωφορεῖον πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν 27ην τρέχοντος μηνὸς καὶ ὥραν 6ην μ.μ. (Ὥρα 7.40 μ.μ.)