1933.10.31

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 52α

ΤΡΙΤΗΣ 31 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1933

Προεδρία κ. Χ. ΒΟΖΙΚΗ

(Ὥρα 6 μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Νὰ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως)

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν ἐπιστολὴν τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Φιλελευθέρων ληφθεῖσαν σήμερον τὴν 1 μ. μ. ἔχουσαν οὕτω: (ἀναγινώσκει). Κύριε Πρόεδρε, Ἐνώπιον τῆς Βουλῆς διατελεῖ ἐκκρεμὴς ἀπὸ τῆς 3ης Μαΐου, ἀπὸ ἕξ δηλαδὴ μηνῶν, πρότασις τοῦ βουλευτοῦ Κραναίας περὶ καταδιώξεώς μου ἐνώπιον τοῦ εἰδικοῦ δικαστηρίου, ὡς ἠθικοῦ δῆθεν αὐτουργοῦ τοῦ ἐπαναστατικοῦ κινήματος τῆς 6ης Μαρτίου. Ἐν τούτοις καὶ ἐκ τῆς φύσεως τῆς κατηγορίας ταύτης, καὶ κατὰ ρητὴν διάταξιν τοῦ νόμου «περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν» (ἄρθρα 4 καὶ 6 καὶ 11), αἱ τοιαῦται προτάσεις πρέπει νὰ ἀποφασίζωνται ὑπὸ τῆς Βουλῆς τὸ ταχύτερον. Ὡς δικαιολογία τῆς παρατάσεως τῆς ἐκκρεμότητος ταύτης, ἔμαθα ὅτι προβάλλεται ἡ ἀνάγκη τῆς συμπληρώσεως τῆς ἐκ τῆς προτάσεως ταύτης ἀγορεύσεώς μου, ἡ ὁποία, ὅπως γνωρίζετε, διεκόπη βιαίως...

§3ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Διατὶ βιαίως; Δὲν εἶναι ἀκριβὲς αὐτό.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀναγνώσω κατὰ λέξιν τὸ ἔγγραφον. Δὲν θὰ εἴπῃ αὐτὸ ὅτι υἱοθετῶ ὅσα γράφει. (συνεχίζει τὴν ἀνάγνωσιν). ...κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 15ης Μαΐου ἐ. ἔ. Ἐπειδὴ ἡ ἐπάνοδός μου εἰς τὴν Βουλὴν καθίσταται ὑπὸ τὰς δεδομένας περιστάσεις ἀδύνατος, ἡ δὲ ἐκκρεμότης τῆς κατ’ ἐμοῦ κατηγορίας δὲν ἐπιτρέπεται νὰ διαιωνίζεται, παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, νὰ ἀνακοινώσητε εἰς τὴν Βουλὴν· ὅτι παραιτοῦμαι τοῦ δικαιώματος νὰ συνεχίσω τὴν ἀπάντησίν μου, καὶ ζητῶ νὰ ληφθῇ ὑπ’ αὐτῆς ἀπόφασις ἄνευ ἀναβολῆς.

Μετ’ ἐξόχου τιμῆς

ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ

Ἀθῆναι τῇ 31 Ὀκτωβρίου 1933 Κύριον Χ. Βοζίκην Πρόεδρον τῆς Βουλῆς Ἐνταῦθα Ἐπίσης ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: — Ἐπιτροπὴ καταθετῶν Τραπέζης Τρικκάλων, ζητεῖ τὴν τροποποίησιν τοῦ νόμου τῆς 25ης Ἰουλίου 1932 δι’ οὗ ἐδημιουργήθησαν πλεῖσται θέσεις ἐκκαθαριστῶν καὶ μικρῶν ὑπαλλήλων. — Ὁ Σύνδεσμος Ἐλαιοχρωματιστῶν καὶ Κοσμηματογράφων Καλαμῶν διαμαρτύρεται διὰ τὴν τελείαν ἐγκατάλειψίν των καὶ ζητεῖ τὴν ἐπιβολὴν μικρᾶς φορολογίας ἐπὶ τῶν εἰσερχομένων χρωμάτων, τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων κλπ. — Ἀνάπηροι καὶ θύματα πολέμου Κορίνθου καὶ Διδυμοτείχου διαμαρτύρονται διὰ τὴν κατάργησιν τῆς μονοπωλήσεως τοῦ καπνοῦ καὶ ζητοῦν τὴν ἐπαναφορὰν αὐτοῦ καὶ τὴν ἐπέκτασιν καὶ εἰς πόλεις ἐχούσας πληθυσμὸν ἄνω τῶν 10 χιλιάδων κατοίκων. — Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. ΨΑΡΡΑΣ καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ ἰατρικοῦ Ἐμπορικοῦ καὶ Ἐπαγγελματικοῦ Συλλόγου Πόρου, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν ὑπὸ τοῦ ἠλεκτρολογικοῦ τμήματος τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνίας αὔξησιν τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος. — Ὁ βουλευτὴς κ. Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ καταθέτει τηλεγράφημα Ἐπιτροπῆς γονέων καὶ κηδεμόνων Δομβραίνης, ζητούντων τὴν συμπλήρωσιν τοῦ σχολείου των. — Ὁ Σύλλογος Πολυτέκνων Εὐρυτανίας διαμαρτύρεται διὰ τὴν μελετωμένην ἐπιβολὴν λιμενικοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ἐμπορευμάτων τῶν προοριζομένων διὰ τὴν Εὐρυτανίαν καὶ ζητεῖ τὴν ἀπαλλαγήν των ταύτης, καθόσον τὰ ἐμπορεύματα ταῦτα δὲν διέρχονται διὰ τοῦ λιμένος Στυλίδος, ἀλλὰ ἔρχονται σιδηροδρομικῶς ἐξ Ἀθηνῶν. — Οἱ κατώτεροι δικαστικοὶ ὑπάλληλοι Λαμίας, ζητοῦν τὴν ἀπάλειψιν τῆς διατάξεως δι’ ἧς παραμένουσι στάσιμοι καὶ ἐν τῷ αὐτῷ βαθμῷ οἱ στερούμενοι ἀπολυτηρίου Γυμνασίου ἐκ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ διαβαθμίσεως τῶν κατωτέρων δικαστικῶν ὑπαλλήλων». — Πολιτοκρατούμενοι εἰς τὰς φυλακὰς Σερρῶν, διὰ χρέη πρὸς τὸ Δημόσιον, ζητοῦν τὴν ἄρσιν τοῦ ἀναχρονιστικοῦ μέτρου τῆς προσωποκρατήσεως δι’ ὀφειλὰς πρός τε τὸ Δημόσιον καὶ τοὺς ἰδιώτας. — Ὁ Σύλλογος Πολεμοπαθῶν «Γκέρλιτς» Λαρίσης, ζητεῖ τὴν ἀποζημίωσίν των. — Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. ΚΡΑΝΙΩΤΑΚΗΣ καταθέτει ψήφισμα τοῦ Συνδέσμου Ἀναπήρων καὶ Θυμάτων Πολέμου Δράμας, ζητοῦντος τὴν κατάργησιν τοῦ νόμου 5833. —Ὁ Σύνδεσμος Συνταξιούχων Τροχιοδρομικῶν καὶ Αὐτοκινητιστῶν Α.Π.Π., ζητεῖ τὴν μὴ ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου δι’ οὗ παρέχεται σύνταξις εἰς τοὺς ἀπολυθέντας κατὰ τὰς ἀπεργίας τοῦ 1932 τροχιοδρομικούς. —Ὁ λαὸς Φλωρίνης, ἐν συλλαλητηρίῳ, διαμαρτύρεται κατὰ τῆς Γεν. Διοικήσεως Μακεδονίας, ζητούσης νὰ ἀνεγείρῃ συνοικισμὸν Μοναστηριωτῶν ἐκτὸς τοῦ σχεδίου πόλεως Φλωρίνης. —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. ΑΘΗΝΟΓΕΝΗΣ, Δ. ΧΕΛΜΗΣ,

Α. ΤΖΙΒΑΣ, Α. ΕΥΤΑΞΙΑΣ, Γ. ΤΣΟΧΑΣ, Δ. ΛΟΝΤΟΣ,

Λ. ΤΣΙΡΙΓΩΤΗΣ, Ι. ΑΝΔΡΙΟΠΟΥΛΟΣ, Κ. ΒΕΡΡΟΙΟ-

ΠΟΥΛΟΣ καὶ Λ. ΚΡΙΕΖΗΣ ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου: «Περὶ ἐπανακτήσεως τοῦ βαθμοῦ τοῦ παραιτηθέντος τεχνίτου τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου καὶ ἐπαναδιορισθέντος μὲ κατώτερον βαθμὸν καὶ περὶ ὑπολογισμοῦ τοῦ ἐκτὸς ὑπηρεσίας χρόνου ὡς συνταξίμου». —Ἡ ἐπὶ τῆς ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ ΚΟΙΝΟΒ. ΕΠΙΤΡΟΠΗ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 5602 περὶ δανείων μεταξὺ ἀλλοδαπῶν εἰς τὴν ἀλλοδαπήν» —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. ΔΗΜ. ΧΕΛΜΗΣ, Α. ΤΖΙ-ΒΑΣ, ΓΕΩΡΓ. ΧΛΩΡΟΣ ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 5333 κλπ. περὶ ἱδρύσεως Ταμείου Συντάξεως καὶ αὐτασφαλείας τῶν ἰατρῶν ἐν Ἑλλάδι» ὡς καὶ τοῦ νόμου 5090. —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ν. ΚΡΑΝΙΩΤΑΚΗΣ, Κ. ΤΣΟΥ-

ΚΑΛΑΣ, ΓΡ. ΕΥΣΤΡΑΤΙΑΔΗΣ, Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ, Α. ΠΑΓ-

ΖΗΣ καὶ Σ. ΣΧΙΝΑΣ ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῆς 2ας παραγράφου τοῦ μόνου ἄρθρου τοῦ 5543 νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 15 Ὀκτωβρίου 1922 Ν. Δ. «περὶ διακανονισμοῦ τοῦ χρόνου ὑπηρεσίας καὶ τῶν ἀποδοχῶν τῶν ἐξ ἀποστρατείας, διαθεσιμότητος κλπ. ἀνακληθέντων ἀξιωματικῶν τῆς χωροφυλακῆς». —Ὁ βουλευτὴς κ. Λ. ΤΣΙΡΙΓΩΤΗΣ ὑποβάλλει πρότασιν νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ διὰ τοῦ Π. Δ. τῆς 24)4)30 κωδικοποιηθέντος νόμου 4564 «περὶ σειρᾶς ἀρχαιότητος ἀξιωματικῶν». Ἡ ἐπὶ τῶν ΝΑΥΤΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΒ. ΕΠΙΤΡΟΠΗ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ προστασίας τῶν ἀνέργων ἐργατῶν θαλάσσης καὶ τῶν οἰκογενειῶν αὐτῶν».

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ μειώσεως τῶν προσφυγικῶν χρεῶν» Ὁ κ. Ἀθηνογένης.

§6Α. ΑΘΗΝΟΓΕΝΗΣ. Κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἐκθέσω τὰς ἀπόψεις μου. Τὸ ζήτημα τοῦτο συνεζητήθη εὐρύτερον χθές. Προκειμένου σήμερον ἐν συνόλῳ νὰ τερματίσωμεν τὸ νομοσχέδιον, διὰ νὰ τὸ καταστήσωμεν νόμον καὶ νὰ σκορπίσωμεν τὰς εὐεργετικὰς αὐτοῦ διατάξεις εἰς τὰς διακοσίας χιλιάδας προσφύγων, οἱ ὁποῖοι εὐεργετοῦνται ἐξ αὐτοῦ, εἶναι ἀνάγκη νὰ λεχθῶσιν ἀκόμη μερικαὶ λέξεις, ἐκ τῶν ὁποίων μέρος ἀναφέρεται πρὸς τὰς προσπαθείας τῶν ἀντιπάλων ἡμῶν τῶν πολιτικῶν, οἵτινες, ἐπιθυμοῦντες νὰ ἰδιοποιηθῶσι τὰ πλεονεκτήματα τῆς εὐεργεσίας, ἡ ὁποία παρέχεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, ὑποστηρίζουσιν ἐκ τῆς πλευρᾶς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι ὁ Ἀρχηγός των, ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, εἶχε τὴν αὐτὴν σκέψιν προηγουμένως περὶ μειώσεως τῶν χρεῶν καὶ ὅτι ἐπρόκειτο νὰ τὴν πραγματοποιήσῃ. Ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ ὁ κ. Κύρκος ἀνέγνωσεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὰ ἀποσπάσματα ὅλων τῶν λόγων τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Φιλελευθέρων καὶ ἐντὸς τῆς Βουλῆς, ἐκτὸς τῆς Βουλῆς, ἐκ τῶν ὁποίων ἀπεδείχθη περιτράνως ὅτι οὐδέποτε ἐσκέφθη νὰ παράσχῃ πρὸς τὸν κόσμον τῶν ἐνδιαφερομένων τὰ εὐεργετήματα, τὰ ὁποῖα παρέχει τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Συμπληρωματικῶς τῶν ἀποδείξεων τούτων ἔχω νὰ προσθέσω τὰ ἑξῆς. Τῷ 1929 ἡ τότε Κυβέρνησις, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς εἰσαγωγῆς τῶν ἀνταλλαξίμων ὁμολογιῶν εἰς τὸ Χρηματιστήριον τοῦ Λονδίνου, συνωμολόγησε μετὰ τῆς Ἀγγλικῆς Τραπέζης τῶν Χάμπρο μίαν σύμβασιν δι’ ἧς παρέχει, πλὴν ἄλλων ἐγγυήσεων, καὶ τὰς εἰσπράξεις ἐκ τῶν χρεῶν τῶν προσφύγων, τῶν ἀποκατασταθέντων διὰ τοῦ τμήματος τοῦ τριμεροῦς δανείου. Βραδύτερον, τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1930, ἐν Λωζάννῃ ἐπίσης ἐγένετο μία ἄλλη σύμβασις μεταξὺ τοῦ κ. Παπαδάτου, ἐνεργοῦντος κατ’ ἐντολὴν τῆς Κυβερνήσεως τῶν Φιλελευθέρων, καὶ τοῦ κ. Ἔντεν ἀντιπροσώπου τῆς Δημοσιονομικῆς Ἐπιτροπῆς τῆς Κοινωνίας τῶν Ἐθνῶν, τὴν δὲ 10ην Δεκεμβρίου 1930 ἐγένετο σύμβασις μεταξὺ Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ τῆς ὁποίας ἐτερματίζετο τὸ ἔργον τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀποκαταστάσεως καὶ ἀνελάμβανεν αὐτὸ ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα. Δι’ ὅλων αὐτῶν τῶν συμβάσεων ὁ κ. Ἐλ. Βενιζέλος παρέσχεν ὡς ἕν ἀντίκρυσμα τῶν διαφόρων οἰκονομικῶν ὅρων αὐτῶν καὶ τὰ προσφυγικὰ χρέη αὐτὰ διὰ τὰ ὁποῖα ἀκούεται σήμερον τὸ πρῶτον, ὅτι ἐσκέπτετο καὶ τοὺς πρόσφυγας. Αὐτὰς δηλαδὴ τὰς ὀφειλὰς τῶν προσφύγων τὰς ἔχει παραχωρήσει καὶ δι’ αὐτῶν ἔχει προικοδοτήσει διὰ συμβάσεως τὴν Τράπεζαν τὴν Ἀγροτικήν. Ἐνόει δηλαδὴ δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου νὰ καταστήσῃ τὰ χρέη αὐτά, τὰ ὁποῖα ἦσαν τόσον ἄδικα καὶ διὰ τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ ληφθοῦν τὰ μέτρα αὐτά, τὰ ὁποῖα λαμβάνονται, νὰ γίνουν ἀντικείμενον ἀναγκαστικῆς εἰσπράξεως ἐκ μέρους ξένων ὀργανισμῶν. Ἐξ αὐτῶν ἀποδεικνύεται πόσον ἀνακριβὲς εἶναι αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὑποστηρίζουν οἱ φίλοι του σήμερον, ὅτι καὶ ἐκεῖνος ἐσκέπτετο νὰ κάμῃ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις ἐκτελεῖ. Τὸ δεύτερον μέρος τῆς ὁμιλίας μου εἶναι ὀλίγαι λέξεις, τὰς ὁποίας ἔχω νὰ εἴπω κατὰ τὸν ἐπίλογον τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, ἀναφερόμεναι πλέον εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰδικώτερον πρὸς τὴν ἐκ τῶν τριῶν Ὑπουργῶν Ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία ἐπεξειργάσθη τὸ οἰκονομικὸν τοῦτο ζήτημα τῶν προσφύγων καὶ νὰ ἐπαναλάβω μίαν μικρὰν διασάφησιν, ἡ ὁποία δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι θὰ εὕρῃ εὐμενῆ ἀπήχησιν ἐν τῇ συνειδήσει ὅλων τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ προσφυγικὸς κόσμος ὑπέκυψεν εἰς τὴν σκληρὰν μοῖραν τοῦ ἐκπατρισμοῦ καὶ εἰς τὴν ἀπόφασιν τὴν ληφθεῖσαν περὶ ἀποξενώσεως τῶν περιουσιακῶν δικαίων, τὰ ὁποῖα τοῦ κατωχύρωσεν ἡ ἐν Λωζάννῃ ὑπογραφεῖσα σύμβασις τῆς ἀνταλλαγῆς, καὶ σᾶς εἶπα τότε, ἐπαναλαμβάνω δὲ καὶ σήμερον, ὅτι ἡ θυσία τὴν ὁποίαν ὑπέστησαν εἰς ἀριθμοὺς τοὺς ὁποίους κατήρτισαν οἱ πολιτικοί, οἱ ὁποῖοι συνεργάζονται σήμερον μετὰ τῆς ἀντιπάλου παρατάξεως, ἡ θυσία τοῦ κόσμου αὐτοῦ ἀνέρχεται εἰς 42 δισεκατομμύρια σταθεροποιημένων δραχμῶν. Δηλαδή, μεταξὺ τῆς διαφορᾶς τῆς ἐν Ἑλλάδι ἐγκαταλειφθείσης Μουσουλμανικῆς περιουσίας καὶ τῆς ἐν Τουρκίᾳ ἐγκαταλειωθείσης Ἑλληνικῆς περιουσίας, ἡ διαφορὰ ἡ ὁποία κατὰ τὰς συμβάσεις ἔδει νὰ καταβληθῇ εἰς τὸν κόσμον τὸν ἐδῶ ἐλθόντα, ἡ διαφορὰ αὐτὴ ἀνέρχεται εἰς 42 δισεκατεμμύρια σταθεροποιημένων δραχμῶν, κατὰ τὸν λογαριασμὸν τὸν ὁποῖον ὑπεστήριξε κατ’ ἐπανάληψιν ὁ κ. Γεώργιος Καφαντάρης. Τὴν ὑπέστησαν τὴν θυσίαν αὐτὴν ἐπὶ Κυβερνήσεως τοῦ κ. Ἐλ. Βενιζέλου· ἐπὶ τῶν ἡμερῶν αὐτοῦ ἐκλήθησαν οἱ ξένοι, οἱ οὐδέτεροι, οἱ ὁποῖοι ἀπετέλουν μέλη τῆς Μικτῆς Ἐπιτροπῆς, καὶ ἐμπνεύσει τῆς τότε ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ἐξήνεγκον ἀπόφασιν διὰ τῆς ὁποίας ἀπεφάνθησαν, ὅτι αἱ δύο αὐταὶ περιουσίαι, αἱ ἐγκαταλειφθεῖσαι ἑκατέρωθεν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκτιμηθοῦν, λόγῳ τοῦ μακροῦ χρόνου καὶ τῶν τεχνικῶν δυσχερειῶν, καὶ ὅτι ἐὰν ἀκόμη ὑποτεθῇ ὅτι αἱ ἐνδιαφερόμεναι Κυβερνήσεις ἦσαν διατεθειμέναι νὰ ἐκτιμήσουν τὰς περιουσίας τὰς ἐγκαταλειφθείσας, ὅτι αἱ δύο αὐταὶ περιουσίαι, κατὰ πᾶσαν πιθανότητα, θὰ ἐξισοῦντο. Ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ τοῦ ἀποφθέγματος, προκληθέντες ἐγκληματικῶς εἰς βάρος ἑνὸς ὁλοκλήρου λαοῦ ἀτυχοῦς παρὰ τῆς τότε Κυβερνήσεως, κατέληξαν εἰς τὸ συμπέρασμα τὰ δύο Κράτη, ὅτι αἱ δύο ἑκατέρωθεν περιουσίαι ἐξισοῦνται. Προέκυψε τότε τὸ συμπέρασμα, τὸ θλιβερὸν συμπέρασμα, τὸ ὁποῖον καὶ τὸ δεχόμεθα καὶ τὸ ὁποῖον ἀποδέχονται οἱ ἐνδιαφερόμενοι μέ τινας ἐπιφυλάξεις, ὅτι αἱ ἀξιώσεις των πλέον αἱ οἰκονομικαὶ δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ περιορισθῶσιν ἐντὸς τοῦ οἰκονομικοῦ πλαισίου τῆς ἀξίας τῶν ἐν Ἑλλάδι ἐγκαταλειφθεισῶν Μουσουλμανικῶν περιουσιῶν, ἄνευ ἐπιβολῆς καὶ ἐπιβαρύνσεως τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἐπὶ τῇ βάσει τῶν οἰκονομικῶν τούτων ἀντιλήψεων, ἡμεῖς, οἱ μελετήσαντες εἰδικώτερον τὸ ζήτημα τοῦτο, ἐκάμαμεν ὡρισμένας ὑποσχέσεις καὶ ὡρισμένας ἐπαγγελίας, μία ἐκ τῶν ὁποίων, Κύριοι, ἥτις κρατεῖ ἐν ἀρκετὰ μεγάλῃ συγκινήσει τὸν ἐνδιαφερόμενον κόσμον, εἶνε ἡ γνωστὴ ἐπαγγελία τῆς καταβολῆς τοῦ 25%...

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Εὐστρατιάδη, ἔχετε τὴν καλωσύνην νὰ μὲ ἀναπληρώσητε μίαν στιγμήν;

§8ΓΡ. ΕΥΣΤΡΑΤΙΑΔΗΣ. Εὐχαρίστως.

§9Α. ΑΘΗΝΟΓΕΝΗΣ. Κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν σᾶς ἐξήγησα Κύριοι, πῶς προῆλθεν αὐτὴ ἡ ἀξίωσις τοῦ 25%. Νὰ μοῦ ἐπιτραπῇ, δι’ ὅσους δὲν ἦσαν ἐκ τῶν κ. Συναδέλφων κατὰ τὴν ἡμέραν ἐκείνην ἐδῶ, διὰ δύο λέξεων νὰ ἐπαναλάβω τὴν ἐξήγησιν ἐκείνην. Ὅταν ἀπετιμήθησαν αἱ περιουσίαι τῶν ἐνδιαφερομένων ἀνταλλαξίμων, ὑπὸ τῶν 1660 ἐπιτροπῶν, τὸ σύνολον τῆς ἀξιώσεως ἀνήρχετο εἰς ἕν τεράστιον, εἰς ἕν ἰλιγγιῶδες ποσόν, 310 δισεκατομμυρίων λιρῶν Τουρκικῶν χρυσῶν. Ἐπιτροπὴ πολυμελὴς ἐκ τῶν διανοουμένων τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου, ὑπὸ τὴν Προεδρίαν τοῦ κ. Γαρέζου, διωρίσθη τότε ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως διὰ νὰ κάμῃ ἕνα ἔλεγχον, μίαν περικοπὴν καὶ μίαν μείωσιν τοῦ ἐκτιμηθέντος αὐτοῦ ποσοῦ. Καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ ἐκείνη, ἐργασθεῖσα ἐπὶ ἑξάμηνον περίπου, περιέκοψε κατὰ μέσον ὅρον ἕν 30% ἐπὶ τῆς ὁλικῆς ἐκείνης ἐκτιμήσεως τῶν 310 δισεκατομμυρίων λιρῶν. Ἐπηκολούθησε κατόπιν τὸ ψήφισμα τοῦ Ἀπριλίου τοῦ 1925, δι’ οὗ ἀπεφασίσθη ἡ καταβολὴ ποσοστοῦ κλιμακωτοῦ ἐπὶ τοῦ περικοπέντος ὑπολοίπου καὶ ὅπερ ποσοστὸν ἀνέρχεται κατὰ μέσον ὅρον εἰς 20%, ἤτοι ἐφηρμόσθη ἐπὶ τοῦ περικοπέντος ποσοῦ νέα περικοπὴ κατὰ μέσον ὅρον ἀνελθοῦσα εἰς 90%, δηλαδὴ ἂν εἷς δικαιοῦχος εἶχε πιστωθῇ μὲ χιλίας λίρας, ἡ ἐπιτροπὴ τῶν ὁμαδικῶν περικοπῶν τὰς περιέκοψε εἰς 700 λίρας, καὶ αὐτὰς τὰς 700 λίρας διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν ἔναρξιν τῶν πληρωμῶν τὰς 700 λίρας ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα διὰ τοῦ ὁμολογιακοῦ δανείου τῶν ἀνταλλαξίμων τὰς περιέκοψε κατὰ 90% καὶ παρέμεινεν ἕν ποσὸν 70 λιρῶν. Αὐτὸ τὸ ποσὸν τῶν 70 λιρῶν, ὅπερ περιέμεινεν ἐκ τῶν χιλίων λιρῶν, παρεπέμφθησαν οἱ δικαιοῦχοι νὰ εἰσπράξωσιν ἀπὸ ἕνα σοβαρὸν οἰκονομικὸν ὀργανισμόν, ὅστις λέγεται Ἐθνικὴ Τράπεζα. Ἀλλὰ καὶ ἐκεῖ ἡ Διοίκησις τῆς Τραπέζης, διὰ λόγους προνοίας καὶ συντηρητικότητος, περιέκοψε τὰ 25%, μὲ τὴν δήλωσιν ὅτι πρόκειται περὶ προσωρινοῦ μέτρου. Αὐτὴ ἡ δήλωσις, Κύριοι, εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ κόσμου τῶν δικαιούχων παρέμεινεν ὡς τίτλος ὡς ἕν δικαίωμα ἀναφαίρετον. Ἐπὶ πλέον ὁ δικαιοῦχος καὶ μετὰ τὴν πρώτην αὐτὴν περικοπὴν δὲν ἐπληρώθη εἰς μετρητά, ἀλλ’ ἐπληρώθη εἰς ὁμολογίας τῶν ὁποίων ἡ πραγματικὴ ἀξία ἀνήρχετο τότε εἰς 50% ἐπὶ τῆς ὀνομαστικῆς τοιαύτης. Δηλαδὴ ἡ ὁμολογία, ἡ ὁποία τοῦ ἐδίδετο διὰ χιλίας δραχμάς, ἐξηργυροῦτο ἀντὶ 500 δρχ. Δι’ ὅλους αὐτοὺς τοὺς λόγους εἴπομεν ὅτι εἶναι ζήτημα τὸ ὁποῖον παρουσιάζει ὑψίστην ἠθικὴν ὑποχρέωσιν καὶ αὐτὸ εἶναι τὸ 25% πρέπει μὲ κάθε τρόπον νὰ τοὺς τὸ ἀποδώσωμεν, ἀφοῦ διὰ τῆς θυσίας τῶν ἐπιλοίπων περιουσιῶν ἐξυπηρετήσαμεν μεγάλα συμφέροντα πολιτικά, ἐκρατήθησαν οἱ ὁμογενεῖς ἐν Κωνσταντινουπόλει, ἀπηλλάγημεν καὶ τοῦ βάρους τῶν ἐντατικῶν ἐξοπλισμῶν καὶ διεσκευάσθη μία ἄλλη κατάστασις πραγμάτων, ἡ ὁποία εἶναι ἐπωφελὴς εἰς τὰ καθόλου συμφέροντα τοῦ Κράτους. Τὸ ποσοστὸν αὐτό, Κύριοι, τὸ 25%, ἔχομεν τὴν πεποίθησιν ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξευρεθῇ ἐκ τῆς καλῆς ἐκκαθαρίσεως τῆς μουσουλμανικῆς περιουσίας, ἡ ὁποία ἐκ τῶν συμβάσεων εἶναι προωρισμένη, ἀποκλειστικῶς νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὴν ἔννοιαν ταύτην, τουτέστι νὰ λάβωσιν ἀποζημιώσεις οἱ ἀνταλλάξιμοι, οἱ ὁμογενεῖς τέως Τοῦρκοι ὑπήκοοι. Ἐὰν εἰλικρινῶς καὶ ἀκριβοδικαίως διατεθῇ ἅπασα ἀνεξαιρέτως ἡ ἐν Ἑλλάδι Μουσουλμανικὴ ἀκίνητος περιουσία εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ κατὰ τὴν σύμβασιν ἀνταλλαγῆς προορισμοῦ της, ἄνευ καταπατήσεων, ἀσφαλῶς θὰ ἀρκέσῃ διὰ νὰ πληρωθῇ τὸ 25%. Ἀτυχῶς ἡ περιουσία αὐτὴ ὑπέστη δύο καταπατήσεις, καταπατήσεις παρὰ τῶν ἰδιωτῶν καὶ καταπατήσεις παρὰ τοῦ Κράτους. Ὅταν ὅμως ἡμεῖς λέγομεν ὅτι θὰ ἀρκέσῃ καὶ ὅτι διὰ τῆς Κυβερνήσεως τῆς ἐθνικῆς ἐννοίας, καὶ τοῦ ἠθικοῦ ρυθμοῦ, ἡ ὁποία ἔρχεται νὰ ἀναλάβῃ τὴν ἐπανόρθωσιν τῶν ἀδικιῶν αὐτῶν, ἃς δὲν ἠθέλησε νὰ ἐπανορθώσῃ ἡ Κυβέρνησις τῶν ἄλλων, δι’ αὐτὸ καὶ μόνον πιστεύομεν ὅτι εἶναι δυνατὴ ἡ πραγματοποίησις τῆς δοθείσης ὑποσχέσεως. Καὶ ὅσον ἀφορᾷ μὲν τὰς ἰδιωτικὰς καταπατήσεις, κατηρτίσθησαν τὰ συνεργεῖα ἐρεύνης, τὰ ὁποῖα ἐνεργήσαντα καταλλήλως, ἀνεκάλυψαν καὶ ἀπέδωκαν περιουσίας, κατὰ τὰς πληροφορίας τοῦ ἁρμοδίου Διευθυντοῦ τῆς Τραπέζης, αἱ ὁποῖαι ἀπεδόθησαν ἐκ τῶν συνεργείων ἐρεύνης ἐκ καταπατήσεων μουσουλμανικῆς περιουσίας, ἀνερχομένας εἰς 1.200 ἑκατομμύρια δραχμῶν, ἐνῷ, κατὰ τὰς ἃς εἶχον ἰδιωτικὰς πληροφορίας, τὰ καταπατηθέντα ἀνήρχοντο εἰς 800 ἑκατομμύρια.

§10Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἄλλο σκάνδαλον πάλιν αὐτό.

§11Α. ΑΘΗΝΟΓΕΝΗΣ. Ἀλλά, Κύριοι, ἀσχέτως πρὸς τὰς καταπατήσεις τῶν ἰδιωτῶν, ἔχομεν κάποιον ἄλλον παράγοντα, ὁ ὁποῖος ἐνῷ ἔπρεπε νὰ εἶναι τὸ ὑπόδειγμα τῆς ἠθικῆς καὶ τῆς ἀρετῆς καὶ τῆς δικαιοσύνης, καὶ ἀπὸ αὐτὸν νὰ πηγάζῃ τὸ δίδαγμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἀκολουθῶμεν οἱ πολῖται, ἐκεῖνος ἔδωκε τὸ παράδειγμα τῆς καταπατήσεως. Καὶ ὁ παράγων αὐτὸς εἶναι τὸ Κράτος, τὸ Κράτος τοῦ παρελθόντος, εὐτυχῶς, καὶ οὐχὶ τὸ Κράτος τοῦ παρόντος. Θὰ σᾶς ἀναφέρω τί εἴδους καταπάτησιν ἔκαμεν εἰς βάρος τῆς περιουσίας ταύτης τὸ Κράτος. Ἡ πρώτη καὶ ἱστορικὴ καὶ σκανδαλώδης καὶ ἐγκληματικὴ καταπάτησις ἐγένετο ὑπὸ τοῦ κ. Ἐλευθερίου Βενιζέλου, ἐκπροσωποῦντος τὴν Ἑλλάδα κατὰ τὰς διαπραγματεύσεις τῆς εἰρήνης ἐν Λωζάννῃ. Καθὼς καὶ προηγουμένως εἶπα, Κύριοι, εἶχεν ὑπογραφῆ ἡ συνθήκη τῆς εἰρήνης ἐν Λωζάννῃ τὴν 24ην Ἰουλίου 1923. Οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν διαφόρων Κρατῶν ἐπῆραν τοὺς πίλους των καὶ ἡτοιμάζοντο νὰ ἀναχωρήσουν. Τουρκοκρής τις, μέλος τῆς τουρκικῆς ἀντιπροσωπείας, ὀνόματι Σελήμ Σελιανάκης, πλησιάζει τὸν κ. Ἐλευθέριον Βενιζέλον, θωπεύει τοὺς ὤμους του καὶ τὸν παρακαλεῖ, ἐν ὀνόματι τοῦ πατριωτισμοῦ του, νὰ ὑπογράψῃ ἕν ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον μάλιστα εἶχεν ἕτοιμον καὶ τοῦ ὑπέβαλεν. Ὁ κ. Βενιζέλος τὸ διαβάζει καὶ τοῦ λέγει. Δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν, καμμίαν δυσκολίαν, νὰ τὸ ὑπογράψω τὸ ἔγγραφον αὐτό, μόνον εἰς τὸ τέλος του θὰ βάλω «ὑπὸ τὸν ὅρον τῆς ἀμοιβαιότητος». Τὶ ἦτο τὸ ἔγγραφον αὐτό; Ἦτο ἡ γνωστὴ 9η δήλωσις. Διὰ τῆς ὑπογραφῆς τοῦ ἐγγράφου αὐτοῦ παρὰ τῆς ἐν Λωζάννῃ ἑλληνικῆς ἀντιπροσωπείας, κατεπατήθη περιουσία μουσουλμανική, ἐξαιρεθεῖσα τῆς ἀνταλλαγῆς, ἀξίας περίπου ἑνὸς δισεκατομμυρίου δραχμῶν. Ἐν τούτοις, Κύριοι, οἱ Τοῦρκοι ἀντιπρόσωποι ἐν Λωζάννῃ, καὶ ἰδίᾳ ὁ δεύτερος ἀντιπρόσωπος, ὁ Ριζᾶ Νούρ, λόγῳ τῆς ἐπιφυλάξεως, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. Βενιζέλος, ἠρνήθησαν νὰ ὑπογράψουν τὸ πρωτόκολλον αὐτό, τὸ ὁποῖον ἔκτοτε ὠνομάσθη 9η δήλωσις, καὶ δι’ αὐτὸ θὰ δῆτε εἰς τὰς δέκα πράξεις, ἐξ ὧν ἀποτελεῖται ἡ συνθήκη τῆς εἰρήνης, ὅτι ὅλαι φέρουν τὰς ὑπογραφὰς ὅλων τῶν συμβληθέντων Κρατῶν, ἐκτὸς τῆς πράξεως αὐτῆς, διὰ τῆς ὁποίας ἐδεσμεύθη ἡ Ἑλλὰς διὰ τῆς ὑπογραφῆς τοῦ κ. Ἐλ. Βενιζέλου καὶ Κακλαμάνου. Μόνον δὲ μετὰ μίαν ὁλόκληρον διετίαν, ἀφοῦ οἱ εὐσυνείδητοι ἀντιπρόσωποι τοῦ Τουρκικοῦ Κράτους ἐπῆγαν εἰς τὴν πατρίδα των καὶ ἐξήτασαν κτηματολογικῶς τὸ ζήτημα καὶ ἀφοῦ ἐβεβαιώθησαν ὅτι δὲν ὑφίσταται ἀντίστοιχος ὑποχρέωσις καὶ κίνδυνος τῆς Τουρκίας νὰ ἐπιστρέψῃ κτήματα ἑλλήνων ἀναχωρησάντων, ἔκαμεν ἓν ἔγγραφον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν, δι’ οὗ δηλοῦται ὅτι τὸ πρωτόκολλον, τὸ μονοπλεύρως ὑπογραφὲν παρὰ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, γίνεται δεκτὸν καὶ παρὰ τῆς Τουρκικῆς Πολιτείας, καὶ οὕτω ἡ 9η δήλωσις κατέστη πρᾶξις ἀμφοτεροβαρής. Αὐτὴ εἶναι ἡ πρώτη ἱστορικὴ καὶ μεγάλη καταπάτησις, εἰς βάρος τῆς Μουσουλμανικῆς περιουσίας. Ἓν δισεκατομμύριον περίπου ἐστοίχισεν αὐτὴ ἡ ἐλευθεριότης τοῦ κ. Ἐλευθερίου Βενιζέλου. Αὐτὴ λοιπὸν εἶναι, Κύριοι, μία πρώτη καταπάτησις, ἡ ὁποία ἐγένετο ἀπὸ τὸν ἀντιπρόσωπον τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους καὶ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος, ὡς προστῆσαν εἶναι ἀνεύθυνον διὰ τὴν ἀνόρθωσιν τῆς ζημίας αὐτῆς. Ἔρχομαι κατόπιν εἰς ἄλλα μερικώτερα γεγονότα. Εἶναι τὸ ζήτημα τῶν λεγομένων ἀνωμάλων δικαιοπραξιῶν. Ἐκεῖ βέβαια εἶναι μία ἄλλη φορὰ γεγονότων, τὰ ὁποῖα ἐδημιούργησαν μίαν νέαν ἀφαίμαξιν καὶ ἀποδεκάτισιν τῆς περιουσίας αὐτῆς. Τῷ 1912, εἰς τὰς εὐτυχεῖς ἐκείνας ἡμέρας κατὰ τὰς ὁποίας τὰ ὅρια ἡμῶν ἐπεξετείνοντο πρὸς βορρᾶν καὶ πολλοὶ Τοῦρκοι ἀνεχώρουν, δύο δυνάμεις τῆς Δύσεως, ἔχουσαι βλέψεις πρὸς ἀνατολὰς καὶ βλέπουσαι ὅτι διαφεύγει τὸ ἔδαφος τῆς Τουρκικῆς Αὐτοκρατορίας, διὰ τοῦ ὁποίου ἤλπιζον νὰ προελάσουν πρὸς ἀνατολάς, ἐπεδίωξαν δι’ ἄλλων οἰκονομικῶν συνδυασμῶν ἵνα ἀποκτήσουν δικαιώματα ἐπὶ τῶν Τουρκικῶν αὐτῶν ἐδαφῶν. Αἱ χῶραι αὐταὶ εἶναι ἡ Αὐστρία καὶ Γερμανία, αἵτινες διὰ σοβαρῶν κεφαλαιούχων ἤρχισαν νὰ ἀγοράζουν ἀθρόως τὰ κτήματα τῶν ἀναχωρούντων Μουσουλμάνων. Τὸ Κράτος τὸ ἑλληνικὸν ἐνωτισθέν τῆς τοιαύτης κινήσεως ἀπηγόρευσεν αὐστηρῶς τὴν πώλησιν τῶν ἀκινήτων τῶν ἀναχωρούντων Μουσουλμάνων. Οἱ ὁμογενεῖς κάτοικοι τῶν Νέων Χωρῶν ἰσχυρίζονται ὅτι προτροπῇ τῶν Ἑλληνικῶν Ἀρχῶν προέβησαν εἰς ἀγορὰς ἀκινήτων καὶ δι’ ἰδιωτικῶν ἐγγράφων, μὲ τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι μίαν ἡμέραν τὸ Κράτος θὰ νομιμοποιήσῃ τὰς πράξεις αὐτάς. Οὕτω ἐπωλήθησαν περὶ τὰς ἑξήκοντα χιλιάδας στρεμμάτων περίπου, ὧν ἡ ἀξία εἶναι ἀρκετή, διότι εἶναι τὰ καλλίτερα κτήματα. Ἦλθεν ὁ μέγας πόλεμος, ἡ συνέχισις τῆς ἀπαγορεύσεως ἐξηκολούθησεν. Ἐπηκολούθησεν ἡ σύμβασις τῆς ἀνταλλαγῆς καὶ ἀπὸ ἀπόψεως κτηματολογικῆς καὶ νομικῆς, τὰ κτήματα αὐτὰ ἀνῆκον κατὰ κυριότητα εἰς τοὺς Μουσουλμάνους τοὺς ἀνταλλαγέντας καὶ λόγῳ τῆς συμβάσεως τῆς ἀνταλλαγῆς, καὶ τῶν ἀνταλλαγέντων Μουσουλμάνων. Αἱ χιλιάδες τῶν στρεμμάτων, τὰ ὁποῖα ἐπῆραν οἱ γηγενεῖς τῶν νέων χωρῶν ἀνωμάλως, ἔδει κατὰ αὐστηρὸν δίκαιον νὰ περιληφθῶσιν εἰς τὴν ἀνταλλάξιμον Μουσουλμανικὴν περιουσίαν, τὸ Κράτος ἔκρινε καλὸν δι’ εἰδικῶν νόμων καὶ χάριν κοινωνικῆς σκοπιμότητος, νὰ νομιμοποιήσῃ τὴν κυριότητα τῶν οὕτω ἀνωμάλως κτηθέντων ἀκινήτων εἶναι ὅμως ἀφ’ ἑτέρου δίκαιον νὰ πιστωθῇ ὁ δικαιοῦχος ἀνταλλάξιμος κόσμος διὰ τῆς ἀξίας τῶν οὕτω ἀποσπασθέντων Μουσουλμανικῶν ἀκινήτων διὰ τῆς μεθόδου τῆς κυρώσεως τῶν ἀνωμάλων δικαιοπραξιῶν. Τρίτη καταπάτησις ἐγένετο κατὰ τὸν ἑξῆς τρόπον, ἦλθεν ἡ περίπτωσις τῆς διαθέσεως 8.000.000 στρεμ. γαιῶν ἀνταλλαξίμων ὑπὲρ ἀποκαταστάσεως τῶν ἀγροτῶν προσφύγων καὶ γηγενῶν ἡ ἀξία τῶν γαιῶν αὐτῶν ἐκανονίσθη κατὰ τοὺς ὅρους τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου, ἐνῷ τοὐναντίον κατὰ τοὺς ὅρους τῆς συμβάσεως ἀνταλλαγῆς ἔδει νὰ κανονισθῇ εἰς τὴν ἀγοραίαν ἀξίαν τῶν γαιῶν τούτων καὶ δι’ αὐτῆς νὰ πιστωθῇ ὁ δικαιοῦχος κόσμος. Τὸ τοιοῦτον προκύπτει σαφῶς ἐκ τῶν πρακτικῶν τῆς σχετικῆς συζητήσεως, τῆς διεξαχθείσης κατὰ Ἰανουάριον τοῦ 1923 ἐνώπιον τῆς ὑπὸ τὸν κ. Μοντάναν ὑποεπιτροπῆς ἐπὶ τῆς Ἀνταλλαγῆς τῶν Ἑλληνοτουρκικῶν πληθυσμῶν. Ἡ ἐκ τῆς τοιαύτης διαθέσεως τῆς περιουσίας ταύτης ἐνέργεια ἐζημίωσε τὴν ἀξίαν τῆς ἀνταλλαξίμου Μουσουλμανικῆς περιουσίας κατὰ 3.000 ἑκατομμύρια δραχμῶν ὡς ἔγγιστα. Τετάρτη περίπτωσις καταπατήσεως εἶναι ἡ ἑξῆς. Κατέφυγον εἰς τὴν Χώραν μας διάφοροι ὁμογενεῖς, προερχόμενοι ἐκ τῶν περιφερειῶν τοῦ Καυκάσου, τοῦ Κὰρς καὶ τοῦ Ἀρδαχάν. Οἱ ὁμογενεῖς αὐτοὶ δὲν ἦσαν ἀνταλλάξιμοι, κατὰ τὴν ἔννοιαν τῆς συμβάσεως τῆς ἀνταλλαγῆς. Τὰ διαμερίσματα τοῦ Καυκάσου καὶ Κὰρς καὶ Ἀρδαχάν, δυνάμει τῆς Βερολινείου συνθήκης, εἶχον παραχωρηθῆ εἰς τὸ Ρωσσικὸν Κράτος ἀπὸ τοῦ 1880, καὶ οἱ ὁμογενεῖς αὐτοὶ ἦσαν Ρῶσσοι ὑπήκοοι. Συνεπείᾳ τῶν τελευταίων γεγονότων τοῦ μεγάλου πολέμου, κατέφυγον οἱ ὁμογενεῖς αὐτοὶ εἰς Ἑλλάδα, τὸ δὲ Κράτος δικαίως, ἀσκοῦν καὶ ὑπὲρ αὐτῶν κοινωνικὴν πολιτικὴν καὶ κοινωνικὴν πρόνοιαν, τοὺς ἀπεκατέστησε καὶ τοὺς περισυνέλλεξε καὶ οὐχὶ ἐκ τῶν ἰδίων του πόρων, ὡς ὤφειλεν, ἀλλ’ ἐκ τῆς μουσουλμανικῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας, ἡ ὁποία ἦτο προωρισμένη διὰ τοὺς ἐκ Τουρκίας ἀνταλλαξίμους ὁμογενεῖς, τετάρτη ἑπομένως καταπάτησις τοῦ Κράτους γενομένη εἰς βάρος τῆς περιουσίας ταύτης. Ὑπάρχει ἡ πέμπτη ἀκόμη περίπτωσις κρατικῆς καταπατήσεως, εἶναι δὲ ἡ ἑξῆς: μέρος τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου ἐγκατεστάθη παρὰ τὴν μεθόριον διὰ νὰ τακτοποιηθῇ καὶ ἡ ἐθνολογικὴ κατάστασις τοῦ τόπου μας καὶ ἡ ἀσφάλεια τῶν συνόρων, ἀλλὰ οἱ ἐγκατασταθέντες ὑπέφεραν μεγάλως ἀπὸ ἀπόψεως συγκοινωνιακῆς καὶ ἀπὸ ἀπόψεως κοινοχρήστων ἔργων, καὶ ἀπὸ ἀπόψεως σχολείων, καὶ ἠπείλουν νὰ ἀφήσουν τὰ μέρη καὶ νὰ κατέλθωσιν εἰς τὰς πόλεις. Τὸ Κράτος ἐπῆρε προχείρως, ἀλλὰ μέχρι σήμερον ἀνεπιστρεπτεί, ἐκ τοῦ ὁμολογιακοῦ κεφαλαίου, τοῦ προωρισμένου διὰ τὴν ἀποζημίωσιν τῶν ἀνταλλαξίμων ὁμογενῶν, περίπου 150 ἑκατομμύρια καὶ τὰ διέθεσε διὰ νὰ κάμῃ ἔργα κοινῆς ὠφελείας ὑπὲρ τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἦτο δίκαιον νὰ γίνῃ ἐκ τοῦ συνόλου τῶν πόρων τῆς Χώρας. Ἔχομεν λοιπὸν τὴν πέμπτην καταπάτησιν. Ἡμεῖς, ὅταν εἴπομεν ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ δοθῇ τὸ 25%, εἴχομεν πλήρη τὴν ἀντίληψιν τοῦ ποσοῦ ὅπερ ἐξεπροσώπει, ἀνερχομένου εἰς 3½ δισεκατομμύρια δραχμῶν, ἀλλὰ συγχρόνως εἴχομεν τὴν πεποίθησιν ὅτι ἡ περιουσία ἡ μουσουλμανικὴ εἰλικρινῶς καὶ καλοπίστως διατιθεμένη ἠμπορεῖ ὄχι αὐτὸ τὸ ποσὸν νὰ καλύψῃ, ἀλλὰ καὶ τὰς ἀνειλημμένας ὑποχρεώσεις νὰ ἐξυπηρετήσῃ. Εἴχομεν ἐπίσης ὑπ’ ὄψει τοῦτο, ὅτι διὰ μιᾶς τοιαύτης πράξεως, σἂν καὶ αὐτήν, ἡ ὁποία γίνεται σήμερον, τῆς ἀφέσεως, τῆς μειώσεως τῶν χρεῶν κατὰ 40%, ἐπανέρχεται αὐτομάτως συμψηφισμὸς τοῦ 25% ἐπὶ διακοσίων χιλιάδων οἰκογενειῶν προσφυγικῶν, ἀλλ’ ἐξ αὐτῶν τῶν διακοσίων χιλιάδων, εἴκοσι χιλιάδες εἶναι ἐκ Βουλγαρίας, αἱ ὁποῖαι δὲν ὑπάγονται εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν ἀνταλλαξίμων, καθὼς καὶ οἱ Ἕλληνες ὑπήκοοι καὶ οἱ φυγάδες Κωνσταντινουπολῖται, ἐπὶ τῶν καθαρῶς ἀνταλλαξίμων ὁμογενῶν, τῶν καὶ πολυπληθεστέρων, ἐπέρχεται συμψηφιστικὴ ἀπόσβεσις τοῦ 25% κατὰ ποσὸν περίπου 1.200 ἑκατομμυρίων. Ὁ συνδυασμὸς δὲ οὗτος εἶναι ἔτι μᾶλλον ἱκανοποιητικὸς, διότι δι’ αὐτοῦ ἐκπληροῦται ἐν μέρει ἡ δοθεῖσα ὑπόσχεσις ἐξ ὁλοκλήρου καὶ ἐπὶ πλέον κατὰ 15% ὑπὲρ τῶν ἀπορωτέρων τάξεων, αἵτινες εἶναι ὀφειλέτιδες πρὸς τὸ Δημόσιον. Ἑπομένως εἴμεθα εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ δηλώσωμεν, ὅτι κατὰ τὴν αʹ περίοδον τῆς ἑξαμήνου θητείας μας, παρ’ ὅλας τὰς ἀντιδράσεις, παρ’ ὅλην τὴν θύελλαν, τὴν ὁποίαν μᾶς ἐξαπέλυσεν ὁ ἐσωτερικὸς σάλος τῆς Χώρας, κατωρθώσαμεν νὰ ἐκπληρώσωμεν ἕν μέγιστον μέρος ὑπὲρ τῶν πενομένων τάξεων καὶ μένομεν πιστοὶ εἰς τὴν ἰδέαν ὅτι θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐξεύρωμεν τὸ ὑπόλοιπον, ἀφ’ ἑνὸς συνομολογοῦντες νέαν σύμβασιν μετὰ τῆς Ἐθνικῆς Τρεπέζης περὶ τοῦ τρόπου τῆς ρυθμίσεως τῆς ἐναπομεινάσης περιουσίας, διὰ τῆς ὁποίας ἐλπίζομεν νὰ αὐξήσωμεν τὴν περιουσίαν ταύτην σοβαρώτατα. Ἀφ’ ἑτέρου πιστεύομεν ὅτι τὸ Κράτος ἐν καταλλήλαις στιγμαῖς οἰκονομικῆς εὐημερίας, θὰ θελήσῃ νὰ ἐπανορθώσῃ αὐτὰ τὰ μεγάλα ἀδικήματα, τὰ ὁποῖα συνετελέσθησαν διὰ τῶν καταπατήσεων, τὰς ὁποίας σᾶς ἀνέφερα.

§12Λ. ΚΡΙΕΖΗΣ. Εἰς τὶ ποσὸν ἀνέρχεται τὸ 25%;

§13Α. ΑΘΗΝΟΓΕΝΗΣ. Εἰς 3½ δισεκατομμύρια. Λοιπόν, Κύριοι, αὐτὴν τὴν ὑποχρέωσιν θεωρῶ δίκαιον νὰ τὴν κρατήσωμεν ὡς κόρην ὀφθαλμοῦ, αὐτὴν ἡ ὁποία ἐγένετο ἀφορμὴ νὰ μᾶς συνδέσῃ τὸ πρῶτον μὲ τὸν κόσμον αὐτόν, μὲ τὸν ὁποῖον μᾶς ἐχώριζαν ἀτελεύτητοι ραδιουργίαι, καὶ ἐφόσον ἡ ὑπόσχεσις αὐτὴ ἵσταται ἠθικῶς καὶ νομικῶς, νομίζω ὅτι εἶναι δίκαιον, ὅτι εἶναι πρέπον νὰ παρακαλέσωμεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ νὰ βοηθήσωμεν ὅλοι διὰ νὰ πραγματοποιηθῇ. Δὲν πρόκειται περὶ πράξεως, ἡ ὁποία θὰ γίνῃ σήμερον ἢ αὔριον, ὡς μία τραπεζιτικὴ ἐπιταγὴ ἢ μία συναλλαγματικὴ ὄψεως. Εἶνε ἕν πρόγραμμα, μία ἐπανόρθωσις ἀδικίας ἐντὸς τῆς προθεσμίας τὴν ὁποίαν αἱ οἰκονομικαὶ συνθῆκαι θὰ μᾶς παρουσιάσουν. Ἡ τακτικὴ αὕτη ἀποτελεῖ τὴν ἀντίθεσιν πρὸς τὴν σκληρότητα, τὴν ἀδικίαν, τὴν ὁποίαν ἀντέταξε πρὸς τὸν κόσμον αὐτὸν οἱ πολιτικοί μας ἀντίπαλοι, οἱ ὁποῖοι τοὺς εἶπον: Ἐγὼ κάμνω αὐτό, δὲν ἔχω νὰ ἀκούσω τίποτε· θέτω πλάκα θανάτου ἐπὶ τῶν ζητημάτων σας. Αὐτὰ εἶχον νὰ εἴπω ἐν ἐπιλόγῳ κατὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ καὶ νὰ παρακαλέσω ὅπως ἡ Κυβέρνησις θεωρήσῃ ὡς ἱερὰν ὑποχρέωσίν της τὸ ζήτημα τοῦτο, θεωρήσῃ δὲ τὴν μείωσιν τῶν χρεῶν ὡς πρῶτον μέτρον καὶ ἀπαρχὴν τῆς ἐφαρμογῆς σταθεροῦ οἰκονομικοῦ προγράμματος πρὸς ὁλοκληρωτικὴν ἐπανόρθωσιν τῆς γενομένης ἀδικίας, ἀφ’ ἑνὸς διὰ τῶν ἐκτεθεισῶν καταπατήσεων τῆς Μουσουλμανικῆς περιουσίας, ἀφ’ ἑτέρου δὲ διὰ τοῦ παρὰ τοῦ ὑπὸ τῆς Τραπέζης γενομένου ἀκρωτηριασμοῦ. (Χειροκροτήματα).

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χατζηγιάννης.

§15Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Δύο λέξεις, Κύριοι Βουλευταί, ἐπειδὴ ἀπουσίαζον κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν, διὰ νὰ ἐξάρω τὴν σημασίαν τοῦ νομοθετήματος τῆς παρούσης Κυβερνήσεως. Καὶ τὴν ἐξαίρω διὰ τρεῖς λόγους. Πρῶτον, διότι εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι τὰ χρέη, τὰ ὁποῖα ἐφορτώθησαν εἰς τὴν ράχην τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου, δὲν ὑπῆρξαν παραγωγικά. Ἀπὸ ὅλα τὰ χρέη, τὰ ὁποῖα συνήφθησαν ὑπὲρ τῶν προσφύγων, ἕν μέγα μέρος διέρρευσεν εἰς κέρδη τῶν διαμέσων καὶ εἰς ἄλλας σπατάλας, ψιχία δὲ μόνον ἔλαβαν οἱ πρόσφυγες διὰ τὴν ἀποκατάστασιν αὐτῶν. Δεύτερον ἡ περιουσία, ἡ ὁποία ἀφέθη ἀπὸ τὸν προσφυγικὸν κόσμον ἐν Τουρκίᾳ, ὑπῆρξε τεραστίως ἀνωτέρα ἀπὸ ὅ,τι ὑπολογίζεται. Ἐὰν ἠθέλομεν ζητήσει ἕνα δίκαιον συμψηφισμὸν τῆς ἀφεθείσης ἐκεῖ περιουσίας καὶ ἐκείνης τὴν ὁποίαν ἐλάβομεν ἐδῶ, θὰ ἠδυνάμεθα νὰ φθάσωμεν καὶ μέχρι τελικῆς διαγραφῆς τῶν προσφυγικῶν χρεῶν. Δὲν ὑποστηρίζω τοῦτο, διότι αὐτὸ τὸ ὁποῖον θὰ δοθῇ, θὰ χρησιμεύσῃ διὰ τὴν ἐγκατάστασιν ἄλλων ἀστέγων προσφύγων. Ἀλλά, Κύριοι, ἐκτὸς τῶν δύο αὐτῶν λόγων, ὑπάρχει καὶ τρίτος, περισσότερον σημαντικός, ὁ ἑξῆς. Ὅτι ἡ ἐγκατάστασις τῶν ἑκατὸν εἴκοσι χιλιάδων ἀγροτικῶν οἰκογενειῶν, ὑπῆρξεν ἀτελεστάτη. Ὁ κλῆρος εἰς τὴν Μακεδονίαν εἶναι μόλις 8, 10 ἢ 15 στρέμματα, κλῆρος ἀνεπαρκέστατος. Ἐὰν ἀφήναμεν εἰς τὸν ἀγροτικὸν κόσμον τεράστια βάρη, ἀνώτερα ἀπὸ τὰς δυνάμεις του θὰ εἴχομεν τὸν κίνδυνον νὰ ἐγκαταλείψουν τὴν ὕπαιθρον χώραν, καὶ νὰ διαρρεύσουν εἰς τὰς πόλεις, καὶ νὰ ἐπαυξήσουν τὸν ἄνεργον πληθυσμὸν τῶν πόλεων. Κατὰ τοῦτο ἡ Κυβέρνησις, ἐλαττώνουσα τὰ βάρη τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου, καθιστᾷ μᾶλλον βιωσίμους τοὺς ὅρους τῆς ζωῆς του. Ἀλλ’ ἀκόμη, ἐὰν συνδέσω τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ μὲ ἕν ἄλλο νομοσχέδιον τῆς ἐπαυξήσεως τοῦ κλήρου τῶν προσφύγων τῆς Μακεδονίας καὶ τῆς Θράκης διὰ τῶν γαιῶν, αἱ ὁποῖαι ἀποκαλύπτονται ἀπὸ τὰ παραγωγικὰ ἔργα, τὰ δύο μέτρα συνδυάζουν μίαν πληρεστέραν ἀποκατάστασιν τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου. Καὶ τώρα, εἶναι δίκαιον νὰ λεχθῇ τοῦτο, ὅτι ἡ Κυβέρνησις τῶν Φιλελευθέρων, ἥτις ἐπῆρε τὸ μονοπώλιον τῆς προστασίας τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου, πρὸ τριετίας ἐδῶ εἰσηγεῖτο νομοσχέδιον, δυνάμει τοῦ ὁποίου εἰς τὴν Μακεδονίαν, ὅπου ὁ κλῆρος εἶναι κατ’ ἐξοχὴν ἀνεπαρκής, ἀπὸ τὰς γαίας, αἱ ὁποῖαι θὰ ἀπεκαλύπτοντο ἀπὸ τὴν λίμνην τοῦ Ἀματόβου καὶ τοῦ Ἀρτζάν, θὰ ἐπεστρέφοντο ὀκτὼ χιλιάδες στρεμμάτων καινουργῶν εἰς ἕνα ἰδιοκτήτην ὡς ἀποζημίωσις ὀκτὼ χιλιάδων στρεμμάτων, ἐπιταχθέντων δι’ ἐγκατάστασιν προσφύγων;

§16ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πῶς λέγεται ὁ ἰδιοκτήτης αὐτός;

§17Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Πρόκειται περὶ τοῦ κτήματος Κιλινδίρ, ἰδιοκτήτης τοῦ ὁποίου εἶναι ὁ κ. Χρυσάφης, Διευθυντὴς τῆς Τραπέζης Ἀθηνῶν. Τὸ κτῆμα αὐτὸ ἀποτελεῖται ἀπὸ δεκαὲξ χιλιάδας στρεμμάτων. Ἐπετάχθησαν διὰ τὰς ἀνάγκας τῶν προσφύγων ὀκτὼ χιλιάδες καὶ ἀπεκατεστάθησαν πρόσφυγες. Εἰς τὸ 1930 εἰσηγεῖτο ἡ Κυβέρνησις τῶν Φιλελευθέρων νόμον περὶ ἀναπαλλοτριώτου ἐσαεὶ τῶν ὑποδειγματικῶς αὐτοκαλλιεργουμένων κτημάτων. Μέσα εἰς τὰ ὑποδειγματικῶς αὐτὰ αὐτοκαλλιεργούμενα κτήματα, ἦτο καὶ τὸ Κιλινδίρ, τὸ Γαρδίκι καὶ ἕν ἄλλο, τρία ἐν ὅλῳ ὡς ὑποδειγματικῶς αὐτοκαλλιεργούμενα κτήματα. Καὶ ἔλεγε τὸ ἑξῆς: οἱ πρόσφυγες, ὅταν θὰ ἀποκαλυφθοῦν αἱ γαῖαι, θὰ φύγουν ἀπὸ τὸ Κιλινδὶρ καὶ θὰ ἐγκατασταθοῦν εἰς τὰς γαίας τοῦ Ἀματόβου. Ἐὰν ὅμως προτιμήσουν νὰ παραμείνουν ἐκεῖ, τότε ὁ ἰδιοκτήτης, ἀντὶ χρημάτων, θὰ ἀποζημιωθῇ μὲ ἴσης ἐκτάσεως γαιῶν ἀπὸ τὴν λίμνην τοῦ Ἀματόβου. Δηλ. εἰς μίαν χώραν, ὅπου στενάζει ὁ κόσμος ἀπὸ ἔλλειψιν κλήρου ἐπαρκοῦς, εἰς τὴν χώραν αὐτήν, ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις, ἡ φιλοπροσφυγική, ἔλεγεν ὅτι ὀκτὼ χιλιάδες στρεμμάτων ἀπὸ τὰς γαίας τοῦ Ἀματόβου θὰ ἀποτελέσουν τὴν ἀποκατάστασιν τοῦ ἰδιοκτήτου τοῦ Κιλινδίρ. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι λόγῳ τῆς ἀντιδράσεως, τὴν ὁποίαν εὗρε τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο, δὲν ἐψηφίσθη, ἀλλὰ παρέμεινεν ἀναπαλλοτρίωτος ἐσαεὶ ἡ ἔκτασις τῶν 8.000 στρεμμάτων, ὡς κτήματος ὑποδειγματικοῦ, ὅπως παρέμεινε καὶ κάποιο ἄλλο κτῆμα, τὸ ὁποῖον πρὸ τριῶν ἐτῶν ἐξῃρεῖτο τῆς ἀπαλλοτριώσεως ὡς ἀνεπίδεκτον καλλιεργείας!! Ἐκεῖνο τὸ κτῆμα τὸ ὁποῖον πρὸ τριῶν ἐτῶν ἦτο ἀνεπίδεκτον καλλιεργείας, μετὰ τριετίαν ἀπηλλάγη τῆς ἀπαλλοτριώσεως, ὡς ὑπόδειγμα ἐπιστημονικῆς αὐτοκαλλιεργείας. Νά, Κύριοι, ἡ πολιτικὴ ὑπὲρ τῶν προσφύγων. Πρέπει νὰ λεχθοῦν αὐτά. Δὲν μὲ ἐνδιαφέρει ἐὰν ὁ κόσμος ὁ προσφυγικὸς θὰ εἶναι ἀκόμη τυφλός, καὶ θὰ φαντάζεται ὅτι εἶναι μονοπωλιακὴ ἡ προστασία τῶν Φιλελευθέρων. Δι’ ἡμᾶς δὲν ὑπάρχουν τάξεις, οὔτε προσφυγικαὶ οὔτε γηγενεῖς. Ὑπάρχουν Ἕλληνες, καὶ ἂν λαμβάνομεν αὐτὰ τὰ μέτρα, τὰ λαμβάνομεν, διότι ἐπιθυμοῦμεν ὅπως αὐτὸς ὁ κόσμος ὁ ἑλληνικὸς καταστῇ παραγωγικός, καταστῇ αὐτάρκης, καταστῇ στοιχεῖον προόδου καὶ εὐημερίας διὰ τὸν τόπον αὐτόν. (Χειροκροτήματα).

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν.

§19Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Γίνεται μία φραστικὴ διόρθωσις εἰς τὴν περικοπὴν τῆς παραγράφου. (ἀναγινώσκει).

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ σύνολον. (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ὀργανώσεως καὶ διοικήσεως τοῦ ἐν Τριπόλει Νοσοκομείου «Ἡ Εὐαγγελίστρια» (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 5333 κλπ. περὶ ἱδρύσεως Ταμείου συντάξεως καὶ αὐτασφαλίσεως τῶν ἰατρῶν ἐν Ἑλλάδι κλπ.»

§23Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ἐν τῷ νομοσχεδίῳ ὑπάρχει διάταξις, καθ’ ἣν ἡ κενουμένη θέσις τοῦ Διευθυντοῦ, πληροῦται ἐντὸς διαστήματος 15 ἡμερῶν. Ἀλλὰ τὸ ἀμέσως ἑπόμενον ἄρθρον ἔχει ἄλλην διάταξιν, ἡ ὁποία λέγει, ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται νὰ μείνῃ κενὴ ἡ θέσις πέρα τοῦ μηνός. Ἔχει διορθωθῇ ἀπὸ τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τῆς Ὑγιεινῆς, διεγράφη τὸ πρῶτον μέρος «ἐντὸς 15 ἡμερῶν» καὶ ἔμεινε τὸ «ἐντὸς μηνός».

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτόν. (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 22 Ἰουλίου 1933 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ ὀργανισμοῦ τῶν Σμυριδωρυχείων Νάξου ἐπὶ τῆς ὑπηρεσίας μεταλλείων» (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 4838 περὶ ἐκπαιδεύσεως στελεχῶν» (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις τοῦ ὑπὸ τῆς Γερουσίας τροποποιηθέντος σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 5686 περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 5–7–33 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων 4817 καὶ 4932 κλπ., ἀφορώντων τὴν προστασίαν τῆς ἐγχωρίου παραγωγῆς». (Ψηφίζεται εἰς μόνην συζήτησιν)

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ προαγωγῆς τῆς σηροτροφίας» Ὁ κ. Χατζηλίας.

§29Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Τὸ νομοσχέδιον περὶ προστασίας τῆς σηροτροφίας ἀφορᾷ καὶ τὴν περιφέρειαν τῆς ὁποίας εἶμαι ἐκπρόσωπος, τὸν νομὸν Ἕβρου, ὁ ὁποῖος παράγει τὰ περισσότερα κουκούλια ἀπὸ κάθε ἄλλην περιφέρειαν τῆς Ἑλλάδος. Ἀπὸ μικρᾶς ἡλικίας μέχρι σήμερον παρακολουθῶ τὴν σηροτροφίαν, ὥστε, ὅ,τι καὶ ἂν ἀναπτύξω προέρχεται ἀπὸ ἄμεσον ἀντίληψιν τῶν πραγμάτων. Πρὸ πολλῶν ἐτῶν εἰς τὴν περιφέρειαν τοῦ νομοῦ μου προήγετο ἡ σηροτροφία, διότι ἡ ἀξία ἑνὸς χιλιογράμμου κουκουλίων ἰσοδυνάμει μὲ 17 ἕως 18 ὀκάδας ἄρτου, ἐνῷ τώρα ἡ ἀξία ἑνὸς χιλιογράμμου κουκουλίων ἰσοδυναμεῖ μόλις μὲ 7 ὀκάδας ἄρτου. Τότε ἰσοδυνάμει μὲ 7 ὀκάδας κρέατος καὶ τώρα ἰσοδυναμεῖ μόνον μὲ δύο. Κάμνω αὐτὴν τὴν ἁπλῆν σύγκρισιν διὰ νὰ μὴ μᾶς μπερδέψουν οἱ ἀριθμοὶ καὶ οἱ τιμάριθμοι. Τότε ἰσοδυνάμει μὲ 7 ὀκάδας ζακχάρεως καὶ τώρα μόνον μὲ δύο καὶ κἄτι. Ἑπομένως ἡ ἀνταλλακτικὴ ἀξία τῶν κουκουλίων τῆς ἐποχῆς ἐκείνης ἦτο τριπλασία περίπου τῆς σημερινῆς. Δι’ αὐτό, τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ὅποιος ἔκτιζε σπίτι, τὸ ἔκτιζεν ὡς σηροτροφεῖον. Δὲν ἔκτιζε σπίτι διὰ τὴν οἰκογένειάν του, ἀλλ’ ἔκτιζε σπίτι κατάλληλον νὰ τρέφῃ κουκούλια καὶ ἔκαμνε καὶ ἕν δωμάτιον διὰ τὴν οἰκογένειάν του. Τώρα ὁ κόσμος κτίζει σπίτια πολὺ μικρά, διὰ νὰ στεγάσῃ τὴν οἰκογένειάν του καὶ ἑπομένως ἀκατάλληλα διὰ τὴν παραγωγὴν κουκουλίων. Τότε ὁ κόσμος, ὄχι μόνον ἀντικαθίστα τὰ παλαιὰ δένδρα δι’ ἄλλων νέων, ἀλλὰ καὶ κάθε ἔκτασιν ἀκάλυπτον προσεπάθει νὰ τὴν φυτεύσῃ μὲ μωρεόδενδρα καὶ εἶχε τὴν ὑπομονὴν νὰ ἀναμένῃ μέχρις ὅτου μεγαλώσουν καὶ τοῦ χρησιμεύσουν εἰς τὴν ἐργασίαν του. Τώρα, ὄχι μόνον δὲν φυτεύουν νέα δένδρα, ὄχι μόνον δὲν ἀντικαθιστοῦν τὰ γηράσαντα, ἀλλὰ κατήντησε νὰ κόπτουν τοὺς μωρεοκήπους καὶ νὰ μεταχειρίζωνται τὰ δένδρα ὡς καύσιμον ὕλην. Τὸ εἶδα μὲ τὰ μάτια μου αὐτὸ καὶ ἐπόνεσε ἡ ψυχή μου. Ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας φθίνει βέβαια ἡ σηροτροφία, φθίνει καὶ θὰ ἐξακολουθήσῃ νὰ φθίνῃ ἂν δὲν ληφθοῦν ριζικὰ μέτρα. Περιωρίσθη ἡ σηροτροφία μόνον εἰς ἐκείνας τὰς οἰκογενείας, αἱ ὁποῖαι ἔτυχε νὰ ἔχουν ἕν παλαιὸν σπίτι ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ μεγάλα, τὰ ὁποῖα σὺν τῷ χρόνῳ καταρρέουν καὶ ἑπομένως ἐκλείπει τὸ ἕτερον σκέλος τῆς παραγωγῆς τῶν κουκουλίων. Καὶ μοιραίως ἡ σηροτροφία θὰ ἐλαττώνεται ἕως ὅτου ἐκλείψῃ μαζὶ μὲ τὴν κατεδάφισιν καὶ τῶν τελευταίων ἠρειπωμένων σπιτιῶν καὶ μαζὶ μὲ τὴν ἀποξήρανσιν καὶ τῶν τελευταίων μωρεοδένδρων. Ἑπομένως εἶναι ἀνάγκη νὰ ληφθῶσι ριζικὰ μέτρα καὶ οὐχὶ μέτρα, τὰ ὁποῖα δὲν θὰ ὠφελήσουν τὴν κατάστασιν, παρὰ θὰ τὴν παρατείνουν, χωρὶς ἐλπίδα ἀνανεώσεως τοῦ ἐνθουσιασμοῦ τῶν ἐκτροφέων. Τὰ ριζικὰ ταῦτα μέτρα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ληφθῶσιν, εἶναι κυρίως ἡ φροντὶς πρὸς αὔξησιν τῆς τιμῆς. Ἀλλὰ τὸ ζήτημα αὐτὸ θὰ τὸ ἀφήσω τελευταῖον. Πρέπει νὰ δημιουργήσωμεν συνθήκας τοιαύτας, ὥστε ἡ ἐπιχείρησις τῆς ἐκτροφῆς κουκουλίων νὰ εἶναι οἰκονομικῶς αὐτάρκης αὐτὴ καθ’ ἑαυτήν. Ἄν, δηλαδή, εἰς κεφαλαιοῦχος θελήσῃ νὰ ἀγοράσῃ ὀλίγα στρέμματα ἀκαλύπτου γῆς καὶ ἐξοδεύσει κεφάλαια διὰ νὰ φυτεύσῃ μωρέας, καὶ ἐξοδεύσει κεφάλαια διὰ νὰ κτίσῃ ἕν σηροτροφεῖον καὶ κάμει ἐπιχείρησιν, ἡ ἐπιχείρησις αὐτὴ θὰ πρέπει διὰ νὰ σταθῇ οἰκονομικῶς νὰ δίδῃ ἕνα τόκον εἰς τὰ κεφάλαια, ὥστε νὰ ζήσῃ ἡ οἰκογένεια τοῦ ἐπιχειρηματίου. Μόνον ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας εἶναι δυνατὸν νὰ ὀρθοποδήσῃ καὶ νὰ μὴ καταστραφῇ ἡ σηροτροφία. Ἀλλ’ ὅπως ἔχουν σήμερον τὰ πράγματα μία τοιαύτη ἐπιχείρησις δὲν ἀποδίδει οὔτε 3% ἐπὶ τῶν κεφαλαίων. Ἐξετάζων τὸ νομοσχέδιον θὰ ἀκολουθήσω τὴν σειρὰν τῶν ἄρθρων τούτου. Διὰ τοῦ ἄρθρου 1ου τοῦ νομοσχεδίου καταργεῖται, κ. Ὑπουργέ, τὸν ἔγγειον φόρον 3%, ὅστις ἀναβιβάζεται εἰς 4.6% καὶ σᾶς ἐκφράζομεν τὰς εὐχαριστίας μας διὰ τοῦτο. Ἀλλὰ διὰ τῆς καταργήσεως τοῦ φόρου τούτου καταργεῖται συγχρόνως καὶ τὸ σύστημα, τὸ κρατοῦν μέχρι σήμερον, τῆς πωλήσεως τῶν κουκουλίων εἰς δημοσίας ἀγοράς, ὅπερ σύστημα εἶναι εὐεργετικώτατον διὰ τοὺς παραγωγούς. Δι’ αὐτὸ θὰ ἔφθανα μέχρι τοῦ σημείου νὰ προτείνω, κ. Ὑπουργέ, μετὰ τὴν κατάργησιν τοῦ φόρου αὐτοῦ, ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ ἄλλος τρόπο διατηρήσεως τοῦ συστήματος τῶν ἀγορῶν νὰ τεθῇ ἔστω εἷς φόρος 1%, ὅστις νὰ χρησιμεύσῃ διὰ μέρος τῶν δαπανῶν τὰς ὁποίας θὰ ἀντιμετωπίσωμεν, ἐφόσον ἠθέλατε δεχθῆ τὰς προτάσεις μου ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Συμβαίνει μὲ τὸ ζήτημα τῶν ἀγορῶν τὸ ἑξῆς· Εἰς τὴν Παλαιὰν Ἑλλάδα τὰ κουκούλια τὰ ἐκτρέφει ὁ κόσμος καὶ τὰ πωλεῖ εἰς τὸν τυχόντα μεσίτην, ὁ ὁποῖος θὰ παρουσιασθῇ στὸ χωριὸ καὶ προσφέρει μίαν οἱανδήποτε τιμήν. Εἰς τὸ χωριὸ ὁ ἄνθρωπος αὐτός, ὁ ὁποῖος ἔχει ὀλίγα κουκούλια, δὲν ἠξεύρει τὴν ἀγοράν, οὔτε τῆς Ἑλλάδος, οὔτε τοῦ ἐξωτερικοῦ. Πολλοὶ μάλιστα φθάνουν μέχρι τοῦ σημείου νὰ τὰ πωλοῦν ὄχι μὲ τὴν ὀκᾶν, ἀλλὰ μὲ τὸ μέτρημα καὶ ὅσα βγοῦν— ἐν τῷ μεταξὺ τὸν κόβει εἰς τὸ καντάρι καὶ εἰς τὴν τιμὴν καὶ ζημιώνονται μέχρι καὶ 20%. Εἰς ἡμᾶς δὲν ὑπάρχει αὐτὸ τὸ σύστημα. Τὰ κουκούλια ἐντὸς 16 ἡμερῶν ἀπὸ τὴν στιγμὴν πού θὰ γίνουν βόμβυκες πρέπει νὰ πωληθοῦν, διότι ἄλλως βγαίνουν πεταλοῦδες. Γίνεται δὲ ἀγορὰ ἐπίσημος τὴν ὁποίαν συνιστᾷ τὸ Κράτος.

§30Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὅτε ἐπρόκειτο νὰ καταργηθῇ ὁ φόρος αὐτὸς, ἐτέθην ἐν ἐπαφῇ μὲ τοὺς κουκουλοπαραγωγοὺς τῆς περιφερείας σας καὶ εἶπον ὅτι καλὸν θὰ ἦτο νὰ διατηρηθῇ μία δραχμὴ φόρος, ὥστε νὰ ἐξακολουθήσουν αἱ δημόσιαι ἀγοραί, αἱ ὁποῖαι γίνονται. Ἡ ἀπάντησις ὑπῆρξε νὰ μᾶς ἱκετεύσουν νὰ καταργήσωμεν ἐντελῶς τὸν φόρον, ἀλλὰ νὰ διατηρήσωμεν τὰς ἀγοράς. Δι’ ἑνὸς ἄρθρου, τὸ ὁποῖον προσθέτω εἰς τὸ τέλος, διατηροῦμεν τὰς ἀγοράς, θὰ τὰς ἐπιβλέπουν δὲ ἀστυνομικὰ ὄργανα.

§31Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ὁ Ἔφορος δὲν θὰ παρίσταται;

§32Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Προσθέτομεν καὶ τὸν Ἔφορον.

§33Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ὁ Ἔφορος κάμνει προκήρυξιν, εἰς τὴν ὁποίαν λέγει, τὴν τάδε τοῦ μηνὸς ἄρχεται ἡ ἀγορὰ κουκουλιῶν κλπ., ὁρίζει τὴν πλάστιγγα, τὸν δημόσιον κήρυκα, οἱ δὲ ἔμποροι πάντοτε εἰς τὰς ἀγορὰς αὐτὰς προσπαθοῦν νὰ ἐκπέσουν τὰς τιμὰς 5–10%. Ἀμέσως ὁ Οἰκ. Ἔφορος σταματᾷ τὴν πώλησιν τῶν κουκουλίων, ἔρχεται εἰς ἐπαφὴν μὲ τὰς ἄλλας ἀγοράς, λαμβάνει ἀπαντήσεις τηλεφωνικὰς ἢ τηλεγραφικάς, διαφωτίζει τοὺς παραγωγοὺς καὶ ἐξαναγκάζει τοὺς ἐμπόρους νὰ συμμορφωθοῦν μὲ τὰς τιμάς, τὰς κρατούσας γενικῶς. Ἑπομένως, ἡ προστασία, ἡ ὁποία γίνεται εἰς τοὺς παραγωγούς, εἶναι πολὺ μεγάλη, διότι ὁ παραγωγὸς χωρικὸς ἔρχεται μὲ τὰ κοφίνια του γεμᾶτα, παραδίδει τὰ κουκούλια ἐκεῖ, γίνεται ἡ πώλησις, ἔχει ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν πλάστιγγα, πρῶτον διότι εἶναι δημοσία πλάστιγξ, ἔπειτα καταγράφεται ὑπὸ τοῦ ὑπαλλήλου τῆς Οἰκον. Ἐφορείας τὸ ὄνομά του, ἢ ὀκάδες, ἢ μᾶλλον τὰ χιλιόγραμμα, τὰ ὁποῖα ἐπώλησε καὶ τὸ ὄνομα τοῦ ἐμπόρου ποὺ τὰ ἠγόρασε καὶ μὲ ἕν σημείωμα πηγαίνει καὶ πληρώνεται. Αὐτὰ δὲν πρέπει νὰ λείψουν.

§34Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὰ λαμβάνω ὑπ’ ὄψιν μου.

§35Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Χαίρω πολύ, διότι τὴν ἀτέλειαν τοῦ ἀρχικοῦ νομοσχεδίου τὴν ἔχετε συμπληρώσει. Τὸ 2ον ἄρθρον ὁμιλεῖ περὶ ἀσφαλειῶν.

§36Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἡ ἐπιτροπὴ τῆς γεωργίας, ἐπρότεινεν, ὅπως αἱ ἀσφάλειαι εἶναι μέχρι 50%, ὥστε νὰ εἶναι συνασφαλιστὴς ὁ παραγωγὸς κατὰ τὸ ἥμισυ.

§37Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Θὰ γεννηθοῦν πολλὰ ζητήματα. Τὰ κουκούλια, κατὰ κυτίον τῶν 25 γραμμαρίων, δίδουν 65 χιλιόγραμμα ὅταν ἐπιτύχουν, ἀλλὰ συνήθως οἱ χωρικοὶ δὲν παίρνουν παρὰ 35–40 χιλιόγραμμα, διότι δὲν τὰ περιποιοῦνται καλά. Θὰ ἔχουν τότε ἀξίωσιν νὰ τοὺς πληρώσῃ ἡ ἀσφάλεια τὸ 50%, ἐπὶ ποίας ὅμως παραγωγῆς κατὰ κυτίον; Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἀσφαλίσωμεν καὶ τὴν καταστροφὴν τῶν κουκουλίων συνεπείᾳ καταστροφῆς τῶν μωρεοδένδρων ἀπὸ καιρικὰς μεταβολάς, χάλαζαν, πάχνην....

§38Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δυνάμει τοῦ νόμου περὶ συστάσεως Ταμείου Ἀσφαλίσεως χαλάζης, δύναται νὰ γίνῃ τοιαύτη ἀσφάλισις.

§39Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Νὰ γίνεται μία μόνον ἀσφάλισις καὶ νομίζω ὅτι προτιμότερον θὰ ἦτο νὰ ἀσφαλίσωμεν μόνον τοὺς κινδύνους κατὰ τῆς καταστροφῆς τῶν φύλλων ἀπὸ θεομηνίας κλπ., καὶ νὰ μὴ ἀσφαλίσωμεν τὰ κουκούλια ἀπὸ τὰς ἐξ ἀμελείας τοῦ παραγωγοῦ ἀσθενείας, διότι πολλαὶ ἀσθένειαι τῶν κουκουλίων δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο, παρὰ παραμέλησις τοῦ ἐκτροφέως νὰ τὰ διαθρέψῃ καλά, νὰ τὰ ἀπολυμάνῃ κλπ. Ἅμα ἀνάψουν τὰ φύλλα, καταστρέφεται τὸ κουκούλι. Εἶναι τόσον λεπτὸν πρᾶγμα ὁ μεταξοσκώληξ. Δι’ αὐτὸ φοβοῦμαι, ὅτι, μὲ τὴν πρώτην δυσκολίαν ποὺ θὰ εὑρίσκουν οἱ μὴ συστηματικοὶ ἐκτροφεῖς, θὰ ἀδιαφοροῦν διὰ τὴν καταστροφὴν τῆς παραγωγῆς των, ἀφοῦ θὰ λάβουν τὴν ἀσφάλειαν. Καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ ὀπισθοδρομήσωμεν ἀντὶ νὰ προχωρήσωμεν. Δι’ αὐτὸ λέγω νὰ ἐθέτομεν μόνον τὰς θεομηνίας, τὰ φύλλα...

§40Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὥστε θέλετε νὰ περιορισθῇ ἡ ἀσφάλεια μόνον εἰς τὰ δένδρα;

§41Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Εἰς καταστροφὴν τῆς ἐκτροφῆς, λόγῳ τῆς καταστροφῆς τῶν φύλλων καὶ εἰς καταστροφὰς τῶν κουκουλίων γενικωτέρας ἐκτάσεως, καὶ νὰ ὁρίσωμεν 75% τὴν ζημίαν κατ’ ἀνώτατον ὅριον, νὰ ἀφήσωμεν δὲ ἀνοικτὸν τὸ ζήτημα τῶν ὀκάδων κατὰ κυτίον, διότι τὸ ζήτημα τῶν ὀκάδων ποικίλει ἀναλόγως τοῦ μέρους. Εἰς τὸ Διδυμότειχον καὶ τὸ Σουφλὶ εὑρίσκουν 60 χιλιόγραμμα κατὰ κυτίον, εἰς τὰ χωριὰ εὑρίσκουν ὀλιγώτερα, μέχρι 30. Μὲ τὴν ἀσφάλειαν θὰ ξεκαθαρίζεται ἑκάστοτε τὸ ζήτημα τῶν ὀκάδων. Νὰ θέσωμεν ὅμως τὰ 75% τῆς ζημίας νὰ πληρώνῃ ἡ ἀσφάλεια καὶ τὰ 25% μόνον τῆς ζημίας νὰ εἶναι εἰς βάρος τοῦ ἐκτροφέως. Εἰς τὸ ἄρθρον 3 δίδεται ἀτέλεια εἰς τὰ τελλάρα καὶ τὰς στάσεις. Ἡ ἀτέλεια αὕτη εἶναι ἀσήμαντος. Ἄν ὑποτεθῇ ὅτι ὑπάρχει περίπτωσις νὰ καταθέσῃ κανεὶς κεφάλαια διὰ σηροτροφεῖα, θὰ πρέπει νὰ ἔχῃ ἀτέλειαν ξυλείας διὰ τὴν κατασκευήν των. Ἄρθρον 4ον. Ἐκεῖ θὰ ἔπρεπε νὰ αὐξήσωμεν τὰς 50.000 διὰ βραβεῖα χρηματικά, εἰς 100.000.

§42Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐγὼ προτείνω νὰ διαγραφῇ καὶ αὐτὸ καὶ νὰ τεθῇ «ποσόν τι». Τὸ ποσὸν αὐτὸ θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ καθορίσωμεν ἀναλόγως.

§43Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἅμα δὲν ὁρίσετε καθόλου ποσόν, δὲν θὰ εἶναι εὔκολον ἔπειτα νὰ ἀναγραφῇ εἰς τὸν Προϋπολογισμόν. Θὰ ἠδυνάμεθα ἐπίσης νὰ προσθέσωμεν βραβεῖα χρηματικὰ διὰ τοὺς συμβάλλοντας διὰ μελετῶν ἢ συγγραμμάτων ἢ καθ’ οἱονδήποτε ἄλλον τρόπον εἰς τὴν προαγωγὴν τῆς σηροτροφίας, διότι εἶναι δυνατὸν νὰ γράψῃ τις σύγγραμμα διὰ τὴν προαγωγὴν τῆς σηροτροφίας, ὁπότε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ παρέχηται κάποια ἐνίσχυσις εἰς τὸν ἐργαζόμενον κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ὑπὲρ τῆς σηροτροφίας. Ἄρθρον 5ον. «Ἀπαγορεύεται ἡ ἐκρίζωσις δένδρων πλὴν ἂν χορηγήσῃ τὴν ἄδειαν ἡ ἁρμοδία γεωργικὴ ὑπηρεσία». Ποῦ θὰ εὑρεθῇ αὐτὴ ἡ ὑπηρεσία εἰς τὰ χωριὰ καὶ τὰς πόλεις, ποὺ δὲν ὑπάρχει γεωργικὴ ὑπηρεσία;

§44Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὁ γεωργικὸς ὑπάλληλος εἶναι ὁ καταλληλότερος δι’ αὐτὴν τὴν ἐργασίαν.

§45Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Μὰ δὲν ὑπάρχουν παντοῦ ὑπάλληλοι. Π. χ. εἰς τὸν νομόν Ἕβρου δὲν ὑπάρχουν, παρὰ μόνον εἰς τὴν Ὀρεστιάδα, κοστίζουν δὲ τόσον τὰ ναῦλα, ὥστε οὔτε θὰ ὑπάγουν νὰ τοῦ ζητήσουν τὴν ἄδειαν, οὔτε καὶ αὐτὸς θὰ τοὺς ἀντιληφθῇ ἂν κόψουν μωρεόδενδρα καὶ ἔτσι θὰ δημιουργῶνται παραβάσεις καὶ ὁ κόσμος θὰ ταλαιπωρῆται διωκόμενος. Δι’ αὐτὸ προσθέσατε καὶ τὴν δασικὴν ἀρωγήν, διότι Δασικαὶ Ἀρχαὶ ὑπάρχουν παντοῦ, καὶ εἰς αὐτὰ τὰ χωριὰ ἀκόμη, οὕτως ὥστε, ἂν ὑποτεθῇ ὅτι θέλει τις νὰ λάβῃ ἄδειαν, νὰ μὴ τρέχῃ 30 καὶ 50 χιλιόμετρα, ἀλλὰ νὰ ἠμπορῇ νὰ εὕρῃ εὔκολα τὸν δασονόμον εἰς τὸν ὁποῖον νὰ ὑποβάλῃ τὴν αἴτησίν του διὰ νὰ λάβῃ τὴν ἄδειαν. Εἰς τὸ ἄρθρον 6ον ἀπαγορεύετε τὴν ἐμπορίαν τῶν σπόρων εἰς τοὺς διαφόρους. Ἠξεύρετε ὅτι ὁ ἐκτροφεὺς κουκουλίων δὲν παίρνει ὅλον τὸν σπόρον του ἀπὸ τὸν ἴδιον σποροπαραγωγόν. Προκειμένου νὰ ἀγοράσῃ πέντε κυτία σπόρου κουκουλίων, θὰ πάρῃ ἀπὸ πέντε παραγωγοὺς ἀπὸ ἕνα κουτί, πάντως ἀπὸ περισσοτέρους τοῦ ἑνός. Ἐπειδὴ δὲ δὲν εἶναι εὔκολον νὰ ὑπάγῃ νὰ εὕρῃ τοὺς πέντε παραγωγούς, πηγαίνει εἰς τὸν ἔμπορόν του. Διότι δὲν πρόκειται μόνον περὶ γεωργῶν, ἀλλὰ καὶ περὶ ἀστῶν, μικροεπαγγελματιῶν, οἱ ὁποῖοι ἐκτρέφουν κουκούλια. Ὅλοι αὐτοὶ εὑρίσκουν ἕνα ἔμπορον, ὁ ὁποῖος τοὺς κάμνει πίστωσιν καὶ πολλάκις τοὺς δανείζει καὶ χρήματα κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἐκτροφῆς.

§46Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Πρέπει νὰ ἔχουν ἄδειαν, διότι ἂν δὲν ἔχουν, ὁποιοσδήποτε ἠμπορεῖ νὰ κάμνῃ τὸν ἔμπορον. Ποῖος θὰ τὸν ἐμποδίσῃ;

§47Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ὁ τυχὸν ἔμπορος ἀγοράζει ἀπὸ τοὺς σποροπαραγωγοὺς κυτία σπόρου, τὰ ὁποῖα δίδει εἰς τοὺς ἐκτροφεῖς, ὄχι ἐπὶ πληρωμῇ, ἀλλὰ μὲ δύο χιλιόγραμμα κατὰ κυτίον, ἐφόσον ἐπιτυγχάνουν. Ἐὰν δὲν ἐπιτύχουν δὲν λαμβάνει τίποτε. Καὶ τοῦτο συμβαίνει, διότι ὁ ἐκτροφεὺς δὲν ἔχει χρήματα διὰ νὰ πληρώσῃ τὰ πέντε κυτία 400 καὶ 500 δραχμὰς καὶ προτιμᾷ νὰ πληρώσῃ εἰς εἶδος.

§48Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐγὼ λέγω κατόπιν ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ νὰ ἐπιτρέπηται νὰ δοθῇ μία ἄδεια πωλήσεως καὶ εἰς ἄλλα πρόσωπα.

§49Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Αὐτὸ εἶνε δύσκολον. Εἰς τὴν διανομὴν τῶν σπόρων λαμβάνουν μέρος δεκάδες προσώπων εἰς ἑκάστην ἐπαρχίαν. Δὲν θὰ εἶνε λοιπὸν εὔκολον καθεὶς ἐξ αὐτῶν νὰ πηγαίνῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον νὰ λάβῃ ἄδειαν.

§50Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Νὰ εἶναι γενικὴ ἡ ἄδεια;

§51Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Μὲ τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον ἐκράτει μέχρι σήμερον, ὁ κόσμος ἔκαμνε τὴν δουλειά του, διότι εἰς ἕν χωρίον ὑπῆρχεν ἕνας μεγάλος μπακάλης, ὁ ὁποῖος ἐπρομήθευε τὸ μισὸ χωριό, εἰς τὸ ὁποῖον ἐδάνειζε καὶ ἔδιδε καὶ πίστωσιν. Ἀπὸ αὐτὸν τὸν μπακάλη ὁ ἐκτροφεὺς ἐζήτει τὸν σπόρον οὗτινος εἶχεν ἀνάγκην, ὁρίζων ὁ ἴδιος τὸν σποροπαραγωγόν, ἀπὸ τὸν ὁποῖον ἤθελε νὰ πάρῃ τὸν σπόρον, διότι τὸν ἐθεώρει καλύτερον, ἐπειδὴ τὸν εἶχε δοκιμάσει καὶ πέρυσιν. Αὐτὸ εἶναι τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον ἀνέκαθεν ἐκράτει καὶ διὰ τὸ ὁποῖον οὐδὲν ἠγέρθη παράπονον, διότι ὁ ἔμπορος δὲν ἐζήτει χρήματα, ἀλλὰ δύο χιλιόγραμμα κουκούλια διὰ κάθε κυτίον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐπετύγχανεν. Ὡσαύτως, ἐπειδὴ οἱ περισσότεροι ἐκτροφεῖς κουκουλίων εἶναι ἀστοί, οὐδεμίαν ἔχουν σχέσιν μὲ τοὺς συνεταιρισμοὺς τοὺς πιστωτικούς. Ἄν θὰ κάμουν συνεταιρισμοὺς εἰς τὸ μέλλον διάφοροι ἐκτροφεῖς κουκουλίων, ἀλλάζει τὸ ζήτημα. Πρὸς τὸ παρὸν ὅμως ἂς ἐπιτραπῇ ἐλευθέρως τὸ ἐμπόριον τῶν σπόρων εἰς οἱονδήποτε πρόσωπον, ἀρκεῖ οἱ σπόροι τοὺς ὁποίους θὰ ἔχῃ νὰ εἶναι ἀπὸ ἀνεγνωρισμένους σποροπαραγωγοὺς ἀδειούχους. Εἰς τὸ ἄρθρον 7ον, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κ. Ὑπουργέ, νὰ διατυπώσω ἐκ μέρους τῶν κατοίκων τῆς περιφερείας ἐκείνης τὸ παράπονον, ὅτι τὸ Κράτος ἕως τώρα δὲν ἐφρόντισε σοβαρῶς δι’ αὐτοὺς ὅπως φροντίζει δι’ ὅλους τοὺς ἄλλους κλάδους. Ἀπὸ τεσσαράκοντα ἐτῶν ἐνθυμούμεθα ὅτι τὸν σποροποιὸν ἐπηγγέλλετο ἐκεῖνος, ὅστις ἐλάμβανε δίπλωμα ἀπὸ τὴν Τουρκικὴν Σχολὴν τῆς Προύσσης, ὁ ὁποῖος ἦτο ἐπιστήμων σποροποιός. Ἀφότου ὅμως τὰ μέρη ἐκεῖνα ὑπήχθησαν εἰς τὸ ἐλεύθερον Κράτος, βλέπομεν σποροποιοὺς ἀγραμμάτους οἱ ὁποῖοι λαμβάνουν ἁπλῶς μίαν ἄδειαν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον. Καὶ τώρα ἀκόμη βλέπω διὰ τοῦ νομοσχεδίου νὰ ἐξακολουθῇ νὰ συνεχίζεται τὸ ἴδιον σύστημα. Γνωρίζω ἐγὼ ἀγραμμάτους ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι εἶνε σποροποιοὶ καὶ οἱ οἱ ὁποῖοι παίρνουν ἓν μικροσκόπιον καὶ θέτουν τὴν φίρμα τους. Τὸ νομοσχέδιον λέγει ὅτι θέλει πιστοποιητικὸν ἀπὸ αὐτὸν τὸν σποροποιὸν ὅτι ὁ ὑποψήφιος ἠσκήθη περὶ τὰ δύο ἔτη πλησίον του, ὅτι θὰ ὑποστῇ οὗτος ἐξετάσεις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας ἐνώπιον ὑπαλλήλων, τοὺς ὁποίους θὰ ὁρίσῃ ὁ Ὑπουργὸς καὶ οἱ ὁποῖοι ἴσως νὰ μὴ ἔχουν ἰδέαν ἀπὸ κουκούλια, καὶ οἱ ὑπάλληλοι αὐτοὶ θὰ ἐκδώσουν ἄδειαν ἥτις θὰ τοῦ ἐπιτρέπῃ νὰ κάμνῃ τὸν σποροποιόν. Ποῖον εἶναι τὸ ἀποτέλεσμα; Τὸ ἀποτέλεσμα εἶναι αὐτὸ ποὺ σᾶς λέγω, ὅτι ὁ κάθε χωρικὸς ὑποβάλλει κατ’ ἔτος ὅλους τοὺς σποροποιοὺς εἰς ἐξέτασιν· τίνος σπόρος θὰ ἐπιτύχῃ διὰ νὰ πάρῃ τὸ ἑπόμενον ἔτος ἀπὸ αὐτὸν ἀντὶ ἑνὸς δύο κυτία, καὶ τίνος θὰ ἀποτύχῃ διὰ νὰ χάσῃ τὸ εἰσόδημά του ὁ ἄνθρωπος καὶ νὰ μὴ ξαναπάρῃ σπόρον ἀπὸ αὐτόν. Καὶ δι’ αὐτὸ εἰσάγεται ἀκόμη σπόρος Γαλλικός, διότι ἔχουν ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν Γαλλικὴν ταινίαν. Αὐτὴν λοιπὸν τὴν κατάστασιν νὰ μὴ τὴν ἀφήσωμεν νὰ διαιωνίζηται. Νὰ μὴ ἀφήσωμεν τοὺς ἐκτροφεῖς νὰ ὑποβάλλουν εἰς δοκιμασίαν ὅλους τοὺς σποροποιοὺς καὶ νὰ ἀποκτοῦν μὲ μεγάλην των ζημίαν πεῖραν. Πολλοὶ σπόροι εἶναι καλοὶ βεβαίως, ἀλλὰ ἄλλοι δὲν εἶναι. Πρέπει νὰ ἱδρυθῇ σχολὴ μονοετοῦς φοιτήσεως.

§52Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Πρέπει νὰ εἶναι ἀπόφοιτοι τοῦ Γυμνασίου.

§53Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Βεβαίως, νὰ καθιερώσητε δὲ ὅσοι ἔχουν διπλώματα σχολῆς τινος ἐκ τῶν ἐν ἐνεργείᾳ σποροποιῶν, νὰ εἶναι ἐλεύθεροι, ὅσοι δὲν ἔχουν ἐξ αὐτῶν νὰ τοὺς ὑποχρεώσητε ἐντὸς διετίας νὰ φοιτήσουν εἰς τὴν σχολήν, ἣν θὰ ἱδρύσητε καὶ οὕτω νὰ ἀποκτήσουν τὴν ἄδειαν, διὰ νὰ μὴ ἐξακολουθοῦν νὰ καταστρέφουν τὴν περιουσίαν τοῦ πτωχοῦ παραγωγοῦ. Δυνατὸν δὲ νὰ εἶναι μεταβατικὴ ἡ Σηροτροφικὴ Σχολή, δηλ. ἓν ἔτος νὰ λειτουργήσῃ εἰς τὸ Σουφλί, ἓν ἔτος εἰς τὴν Ἔδεσσαν τρίτον ἔτος εἰς τὰς Καλάμας, τέταρτον ἔτος εἰς τὰ Χανιά, καὶ καταργήσατέ την ὅταν νομίσητε ὅτι οἱ ἐξελθόντες σποροποιοὶ εἶναι ἐπαρκεῖς. Ἡ λειτουργία δὲν πρόκειται νὰ κοστίσῃ πολὺ εἰς τὸ Κράτος. Μόνον 200 χιλιάδας δραχμῶν κατ’ ἔτος εἶναι ἐπαρκεῖς διὰ νὰ λειτουργήσῃ καὶ τὰ χρήματα ὑπάρχουν ἀπὸ τὴν φορολογίαν. Δέχεσθε τὴν ἵδρυσιν σχολῆς μεταβατικῆς, κ. Ὑπουργέ;

§54Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Θὰ σᾶς ἀπαντήσω κατόπιν.

§55Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Πάντως σᾶς κάμνω ἔκκλησιν ἐκ μέρους τῶν ἐκτροφέων κουκουλίων, οἱ ὁποῖοι πρέπει νὰ παύσουν ἰδίαις δαπάναις νὰ ὑποβάλλουν εἰς δοκιμασίαν τοὺς σπόρους. Πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ἡ ἐμπιστοσύνη ὅτι ὁ σπόρος, τὸν ὁποῖον παίρνουν ἀπὸ ἐπιστήμονα σποροποιόν, τὸν ὁποῖον ἔχει διδάξει τὸ Κράτος, εἶναι καλῆς ποιότητος, καὶ δέον ν’ ἀποκατασταθῇ ἡ ἐμπιστοσύνη εἰς τὸν ἕλληνα ἐκτροφέα, καὶ νὰ μὴ καθυστερῇ εἰς τοῦτο ἡ Ἑλλάς, ὥστε νὰ εἰσάγωμεν Γαλλικὸν σπόρον ἐδῶ, ὁ ὁποῖος καὶ λόγῳ τῆς μεταφορᾶς του εἶναι δυνατὸν νὰ ἀλλοιοῦται.

§56Β. ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς τὰ μέρη τὰ ἰδικά σας νὰ διδάσκηται ἡ σηροτροφία εἰς τὰς Γεωργικὰς Σχολάς;

§57Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Δέον νὰ ὑπάρχῃ εἷς ὡρισμένος ἀριθμὸς διδασκάλων, οἱ ὁποῖοι νὰ μετεκπαιδεύωνται εἰς τὴν Σχολὴν καὶ νὰ διδάσκουν σηροτροφίαν εἰς τὴν τελευταίαν τάξιν τοῦ Δημοτικοῦ Σχολείου.

§58Β. ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ. Κατηργήσαμεν τὰ Γυμνάσια καὶ ἀντ’ αὐτῶν ἱδρύσαμεν ἄλλα σχολεῖα, γεωργικά. Εἰς αὐτὰ νὰ διδάσκεται ἡ σηροτροφία καὶ νὰ διδάξουν ἀκριβῶς εἰς τὰ μέρη ὅπου ἡ σηροτροφία ἀκμάζει.

§59Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Αὐτὰ τὰ τριτάξια πρακτικὰ σχολεῖα θὰ εἶναι δύο ἢ τρία εἰς ἕκαστον νομόν. Δὲν ὠφελεῖ ὀλίγοι μαθηταὶ νὰ μάθουν ὀλίγα σηροτροφικά. Δημοτικὰ Σχολεῖα ὑπάρχουν σὲ κάθε χωριό· ἑπομένως ἂν ὅλοι οἱ χωρικοὶ μάθουν ὡρισμένας τινὰς γνώσεις περὶ σηροτροφίας, τοῦτο θὰ εἶναι συντελεστικὸν τῆς προαγωγῆς τῆς σηροτροφίας. Εἰς τὸ ἄρθρον 7ον διὰ τοὺς σποροποιοὺς ὁμιλεῖτε περὶ ἀκροάσεων ἁπλῶς μαθημάτων εἰς τὴν πτηνοτροφικὴν σχολὴν Ἀθηνῶν. Δὲν εἶναι σοβαρὰ αὐτὰ τὰ πράγματα. Δὲν εἶναι δυνατὸν μὲ αὐτὰ νὰ ἑδραιώσωμεν τὴν ἐμπιστοσύνην εἰς τὸν ἐκτροφέα. Πρέπει νὰ ἐκπαιδευθοῦν συστηματικῶς.

§60Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Γίνεται παρακολούθησις.

§61Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἀπὸ τὴν πτηνοτροφικὴν σχολὴν Κηφισίας δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐξέλθῃ σποροποιός.

§62Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τοὺς ὑποβάλλομεν εἰς ἐξετάσεις κατόπιν.

§63Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Σᾶς εἶπα, ὅτι πρέπει νὰ ἑδραιώσωμεν τὴν πεποίθησιν τοῦ κόσμου, ὅτι ὁ σπόρος προέρχεται ἀπὸ ἐπιστήμονα, διδαχθέντα εἰς εἰδικὴν σχολήν. Σᾶς εἶπα τί γίνεται τώρα. Δὲν ὑπάρχει χωρικός, ὁ ὁποῖος νὰ πάρῃ πέντε κυτία ἀπὸ τὸν ἴδιον σποροποιόν, διὰ τὴν ἔλλειψιν ἐμπιστοσύνης εἰς τὸν σπόρον. Καὶ κατ’ ἀνάγκην, ὅπως σᾶς εἶπα, πρέπει νὰ μετεκπαιδευθοῦν καὶ οἱ ἔχοντες προσωρινὰς ἀδείας. Ἐντὸς διετίας νὰ φοιτήσουν εἰς τὴν σηροτροφικὴν σχολὴν διὰ νὰ μάθουν κἄτι περισσότερα, νὰ γίνουν ἐπιστήμονες καὶ αὐτοί. Εἰς τὸ ἄρθρον 9ον, ἔχετε μίαν φορολογίαν τριῶν δραχμῶν κατὰ κυτίον διὰ τοὺς σποροποιούς. Εἶναι νομίζω ὑπερβολικόν, ὁ σποροποιὸς διὰ τὰ 10.000 κυτία, ποὺ θὰ παραγάγῃ, π. χ., νὰ δίδῃ 30.000 δραχμῶν.

§64Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἡ κατανάλωσις τὰ δίδει.

§65Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἐγὼ τὰ ἀφήνω εἰς τὴν διάθεσιν ὑμῶν, ἀλλὰ τὸ θεωρῶ πολὺ ὑπερβολικόν, διότι θὰ ὑπάρχουν σποροποιοί, οἱ ὁποῖοι θὰ πληρώνουν 30 καὶ 40 χιλιάδας δρ. χωρὶς νὰ ἠξεύρουν τί θὰ κερδήσουν ὡς καθαρὰν πρόσοδον. Θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ πληρώνουν 1½ καὶ νὰ τοὺς δώσῃ τὸ Κράτος καὶ τὰ ψυγεῖα, τὰ ὁποῖα κατ’ ἀνάγκην πρέπει νὰ γίνουν, διότι οἱ σπόροι πρέπει νὰ ἔχουν ὡρισμένην θερμοκρασίαν, διὰ νὰ διατηρηθοῦν. Ὁ κουκουλόσπορος εἰς ὡρισμένας ἐποχὰς, ἀναλόγως τῶν καιρικῶν μεταβολῶν καὶ ἀναλόγως τοῦ κλίματος, πρέπει νὰ εἰσάγηται εἰς τὰ ψυγεῖα καὶ νὰ ἐξάγηται ἀπὸ αὐτὰ πάλιν ἀναλόγως τοῦ καιροῦ, διότι οἱ διάφοροι σποράδες, μὴ ἔχοντες ψυγεῖα, τὸν κυκλοφοροῦν εἰς ἀκατάλληλον ἐποχὴν καὶ ἐνίοτε ὅταν ὁ ἐκτροφεὺς τὸν παίρνει, εὑρίσκει μέσα κουκούλια ποὺ ἔχουν ἤδη σπάσει τὸ κέλυφος. Αὐτὸ πρέπει νὰ ἀποφευχθῇ διὰ τῆς ἱδρύσεως εἰς τὰ κυριώτερα κέντρα ψυγείων. Τὰ κυτία τὰ ὑπολογίζω εἰς 200.000. Ἐξ αὐτῶν 80.000 ἐξάγονται εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Μένουν 120 χιλιάδες, πρὸς 3 δραχμάς, ἔχομεν 360 χιλιάδας δραχμῶν, τὰς ὁποίας πρέπει νὰ πληρώσουν οἱ σποροπαραγωγοί, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θεωρῶ ὅτι εἶναι ὑπερβολικόν. Διὰ τοῦ ἄρθρου 10 συνιστᾶται μία μόνιμος ἐπιτροπή. Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ προστεθῇ καὶ εἷς ἀντιπρόσωπος τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης.

§66Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δύναται νὰ παρασταθῇ. Τὸ διαλαμβάνω.

§67Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Καὶ δὲν ἠξεύρω ἐὰν εὑρίσκετε σκόπιμον σεῖς ὁ Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, νὰ εἶσθε καὶ Πρόεδρος τοῦ Εἰδικοῦ Συμβουλίου. Νομίζω ὅτι δὲν εἶναι πολὺ σωστὸ αὐτό, νὰ παίρνετε ἀποφάσεις εἰς τὸ συμβούλιον καὶ νὰ τὰς ἐκτελῆτε πάλιν σεῖς, ὑπὸ ἄλλην ἰδιότητα, ὡς Ὑπουργός. Θὰ ἔπρεπε νὰ προστεθῇ «ὁ διευθυντὴς τῆς Γεωργίας».

§68Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Διαγράφεται ἐντελῶς. Εἰς τὸ ἄρθρον 11ον....

§69Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Νὰ κάμητε ἕν ἰδιαίτερον ἄρθρον, κ. Ὑπουργέ, καὶ νὰ καταργήσητε τὸν ἐξαγωγικὸν δασμὸν 8%. Ἀπὸ τὸν δασμὸν αὐτὸν δὲν εἰσπράττετε τίποτε, διότι δὲν ἐξάγεται οὔτε μία ὀκᾶ κουκούλι εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἐὰν ἀντιστραφοῦν ποτε οἱ ὅροι καὶ ἀρχίσῃ ἐξαγωγὴ κουκουλίων ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα, τότε θὰ ἔχωμεν καιρὸν νὰ νομοθετήσωμεν αὐτὸν τὸν δασμόν. Τώρα ποὺ ὑπάρχει ὁ δασμὸς δὲν γίνεται τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ πιέζουν τοὺς ἐκτροφεῖς κουκουλίων οἱ βιομήχανοι, διότι δυνατὸν νὰ εἴπουν εἰς τοὺς ἐκτροφεῖς οἱ βιομήχανοι: «διὰ νὰ τὰ ἐξαγάγω εἰς τὸ ἐξωτερικὸν θὰ πληρώσω φόρον 8% καὶ ναῦλον» καὶ μὲ τὴν δικαιολογίαν αὐτὴν δυνατὸν νὰ ἐκβιάσουν τοὺς παραγωγοὺς διὰ νὰ τοὺς παίρνουν εὐθηνότερο τὸ κουκούλι των. Ἐπειδὴ δὲ προβλέπεται ὅτι ἡ παραγωγὴ τῶν ἐγχωρίων κουκουλίων θὰ ἐξυπηρετήσῃ τὴν ἐγχώριον βιομηχανίαν ἐπὶ πολλὰ ἔτη καὶ τὸ Κράτος δὲν ἔχει νὰ εἰσπράξῃ τίποτε, νομίζω, ὅτι εἶναι καλὸν νὰ καταργηθῇ ὁ ἐξαγωγικὸς δασμός. Τώρα θὰ ἀναπτύξω τὰ διάφορα κόλπα τῶν ἐμπόρων καὶ βιομηχάνων, τὰ ὁποῖα μετέρχονται διὰ νὰ καταπιέζουν τοὺς παραγωγούς. Πρὸ ἑνὸς καὶ ἡμίσεος ἔτους, κατὰ Ἰούνιον, ποὺ γίνεται ἡ ἐξαγορὰ τῶν κουκουλίων, συνέβησαν τὰ ἑξῆς. Τότε ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἔδωκεν ἄδειαν εἰσαγωγῆς κουκουλίων ξηρῶν 22.000 χιλιογράμμων, διὰ νὰ μὴ κλείσουν τὰ ἐργοστάσια καὶ ἐπαναστατήσουν οἱ ἐργάται. Δεδομένου δὲ ὅτι ἐπὶ δεκαπέντε μόνον ἡμέρας γίνεται ἡ πώλησις καὶ ἐπειδὴ κατὰ τὰς δεκαπέντε αὐτὰς ἡμέρας ἔγινεν ἐνέργεια καὶ ἐδόθη ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργείου ἄδεια εἰσαγωγῆς, ἀμέσως τὰ κουκούλια ἔπεσαν κατὰ 10 –12 δραχ. Παρέστην ὁ ἴδιος εἰς τὸ Διδυμότειχον. Ὅταν ἐδόθη ἡ ἄδεια αὐτή, ἐσταμάτησεν ἡ ἀγορά, ὅλοι δὲ οἱ χωρικοὶ ἐπὶ τρεῖς ἡμέρα ἔμειναν τὴν νύκτα εἰς τοὺς δρόμους μὲ τὰ κοφίνια, διότι οἱ ἔμποροι ἤθελαν νὰ τοὺς καταπιέσουν καὶ νὰ πάρουν εὐθηνότερα τὰ κουκούλιά των. Τώρα ἕν ἄλλο ζήτημα. Κατὰ τὴν ἐποχὴν τῆς ἀγορᾶς, ἔρχονται οἱ ἔμποροι καὶ λέγουν: «ἡ Τράπεζα δὲν μᾶς δανείζει. Μᾶς ἐδάνεισεν ἕν μέρος καὶ ἠγοράσαμεν. Τώρα ἐσταμάτησεν ἡ Τράπεζα, δὲν μᾶς δίδει χρήματα. Ἡμεῖς οἱ βιομήχανοι δὲν ἔχομεν». Καὶ πράγματι, εἷς βιομήχανος δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἔχῃ ρευστὸν χρῆμα διὰ νὰ ἀγοράσῃ τὴν πρώτην ὕλην ὁλοκλήρου τοῦ ἔτους διὰ τὸ ἐργοστάσιόν του.

§70Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς Ἐθν. Οἰκονομίας). Δὲν πρέπει νὰ ἔχῃ.

§71Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Λοιπόν, κατ’ ἀνάγκην ὁ βιομήχανος, ἔχει ἀνάγκην τῆς ἐνισχύσεως τῆς Τραπέζης, καὶ κατ’ ἀνάγκην τότε, ἐὰν δὲν παρεμβῇ ἡ Τράπεζα, παρεμβαίνει τὸ ἐμπόριον μεταξὺ βιομηχανίας καὶ παραγωγῆς καὶ κερδίζει καὶ αὐτὸ εἰς βάρος τοῦ παραγωγοῦ. Διὰ τοῦτο εἶναι ἀνάγκη νὰ προβλέψωμεν καὶ τὴν περίπτωσιν αὐτήν, καὶ τὴν στιγμήν, ποὺ δὲν δύναται νὰ βοηθήσῃ τὸ Κράτος, νὰ παρεμβάλλῃ τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος, ἵνα ἀναπροεξοφλῇ τὰς προεξοφλήσεις τῶν ἄλλων Τραπεζῶν, ἐπὶ ἐνεχύρῳ κουκουλίων, εἰς τρόπον ὥστε, νὰ μὴ ὑπάρχῃ τὸ ἐπιχείρημα ἐκ μέρους τῶν βιομηχάνων, ὅτι δὲν τοὺς δίδει ἡ Τράπεζα χρήματα καὶ σταματοῦν τὰς ἀγοράς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον εἶναι καταστροφὴ διὰ τοὺς παραγωγούς, διότι εἰς δύο τρεῖς ἡμέρας πιθανὸν νὰ τρυπήσουν τὸν βόμβυκα καὶ νὰ ἐξέλθουν αἱ πεταλοῦδες καὶ θὰ πρέπει ἢ νὰ πᾶνε νὰ τὰ ψήσουν εἰς φοῦρνον, ἢ νὰ τὰ δώσουν ὅσα κι’ ὅσα, καὶ τοῦτο συμβαίνει, διότι δὲν ὑπάρχουν ἐπαρκεῖς πιστώσεις. Πρὸς πρόληψιν τῶν πραγμάτων αὐτῶν, θέτω αὐτὸ τὸ ἄρθρον....

§72Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ποῖον εἶναι τὸ ἄρθρον αὐτό;

§73Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Θὰ σᾶς τὸ εἴπω παρακάτω. Πέρυσιν ἠγοράσθησαν κουκούλια εἰς τὴν ἔναρξιν τῆς ἀγορᾶς, εἰς πολὺ καλὰς τιμὰς διὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, διότι οἱ βιομήχανοι συνηγωνίζοντο μεταξὺ των ποῖος θὰ ἀγοράσῃ περισσότερα, ἔστω καὶ ἀκριβώτερα, κουκούλια, διὰ νὰ ἐξασφαλίσουν τὴν πρώτην ὕλην εἰς τὰ ἐργοστάσιά των, διότι οὔτε πέρυσιν, οὔτε ἐφέτος εἶχον τὴν πεποίθησιν ὅτι θὰ τοὺς δοθῇ ἡ ἄδεια νὰ φέρουν κουκούλια ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, διότι λέγουν: «Ὁ Ὑπουργὸς δὲν θὰ δώσῃ ἄδειαν πρῶτον, δεύτερον δὲν ὑπάρχει ἐπαρκὲς συνάλλαγμα καὶ ἑπομένως δὲν γνωρίζομεν μήπως μὲ τὴν ὑπάρχουσαν ἀπαγόρευσιν ἐξαγωγῆς συναλλάγματος, μείνωμεν ἄνευ πρώτης ὕλης. Ἑπομένως, πρέπει τώρα νὰ σπεύσωμεν νὰ ἀγοράσωμεν ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερον, καὶ ἔσπευδον καὶ ἠγόραζον εἰς μεγαλειτέραν τιμὴν κατὰ 30% καὶ 40% ἀπὸ τὴν τιμὴν τοῦ ἐξωτερικοῦ. Μάλιστα ὑπάρχει μεταξὺ τῶν Ὑπουργῶν Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ Γεωργίας ἡ ἑξῆς διαφορά. Σεῖς, ὡς Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, δὲν ἐπροσθέσατε ἐπὶ τοῦ 30% καὶ τὰ ἔξοδα τῆς μεταφορᾶς ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἐνῷ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας ἐτηλεγράφει 30% πλέον τῶν ἐξόδων μεταφορᾶς. Διατί ἐκάματε αὐτὸ τὸ πρᾶγμα; Διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας τοὺς ἔλεγε· δὲν σᾶς δίδω ἄδειαν νὰ φέρετε ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, ἐφόσον δὲν ἀγοράζετε τὰ ἐγχώρια κουκούλια...

§74Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Καὶ ἐφόσον ὁ παραγωγὸς ἀρκεῖται εἰς τὸ 30%.

§75Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ὁ παραγωγὸς εἶναι ὁ ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος δὲν ἤγειρε καμμίαν ὑπερβολικὴν ἀξίωσιν. Μὲ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον γίνεται ἡ ἀγοραπωλησία εἰς τὰ μέρη μας, ὁ παραγωγὸς ἄγεται ὡς πρόβατον ἐπὶ σφαγήν. Παρουσιάζει τὸ κουκούλι του. Ὁ εἷς ἔμπορος δίδει τιμὴν π. χ. 46, ὁ ἄλλος 46 καὶ ½, 47 καὶ ½, ἕνα, δύο, τρία καὶ κατακυροῦται. Κάθεται ὁ παραγωγὸς μὲ σταυρωμένα τὰ χέρια. Ζυγίζονται τὰ κουκούλια, τὰ γράφει ὁ ὑπάλληλος τῆς Οἰκονομικῆς Ἐφορείας καὶ μὲ ἕν σημείωμα ποὺ τοῦ δίδει, ὁ ἔμπορος, πηγαίνει εἰς τὸ γραφεῖόν του καὶ πληρώνεται. Δὲν ἠξίωσεν οὐδὲν ὁ παραγωγός. Δὲν ὑπάρχει τοιαύτη τις ἀντίρρησις ἐκ μέρους τοῦ παραγωγοῦ, ὥστε νὰ καταπεισθῇ καὶ νὰ ἀρκεσθῇ εἰς τὴν τιμήν, ὅπως ἐτηλεγράφησαν οἱ κ. κ. Ὑπουργοί. Καὶ δὲν ἤμην εἰς θέσιν νὰ ὁμιλήσω, ὅτε συνεζητήθη ἐδῶ τὸ ζήτημα τῶν κουκουλίων, διότι ἤμην ἀσθενής...

§76Σ. ΜΠΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Πάντως ἐδιαβάσατε.

§77Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἐδιάβασα. Ἀλλ’ ἦσαν ἐκτὸς τῆς πραγματικότητος πολλὰ σημεῖα.

§78Σ. ΜΠΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν ἐψηφίσθη τὸ νομοσχέδιον εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ὅλα τὰ μέλη συνεχάρησαν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, διότι ἀπὸ τὸ 1914 οὐδέποτε ἐλήφθη μέτρον περὶ προστασίας τῆς σηροτροφίας, ὁ Συνάδελφός μας δὲ κ. Χρυσοστόμου, ὁ ὁποῖος εἶναι εἰδικὸς εἰς τὰ κουκούλια, εἶχε δηλώσει ὅτι θὰ ἤρχετο νὰ συγχαρῇ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας.

§79Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ὀφείλω νὰ δηλώσω ὅτι καὶ ἡ Κυβέρνησις, καὶ ἰδίᾳ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, ἔχει ἁγνὸν ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν καὶ ὅτι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν του θὰ γίνουν πολλοὶ εὐεργετικοὶ νόμοι, διότι καὶ διὰ τοὺς ἀποκατασταθέντας ἀγροτικῶς γηγενεῖς καὶ διὰ τοὺς ἀγρότας πρόσφυγας καὶ διὰ τοὺς ἀστοὺς ἐν γένει ὑπέβαλε τόσα εὐεργετικὰ νομοσχέδια, ὥστε νὰ προκύπτῃ ἡ ὑποχρέωσις τῶν εὐχαριστιῶν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία ἐκπροσωπεῖται ἐν προκειμένῳ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, αὐθόρμητος. Ὅλα αὐτὰ λοιπόν, πρῶτον τὸ ὅτι ὑπάρχει ἔλλειψις πιστώσεων, τῶν Τραπεζῶν, δεύτερον τὸ ὅτι δίδεται ἐκ μέρους τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ ἄδεια εἰσαγωγῆς κουκουλίων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰς ἀκατάλληλον ἐποχήν, τρίτον τὸ ὅτι ἓν ἀθῶον τηλεγράφημα ποὺ ἔκαμεν ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ τοὺς ἔλεγεν ὅτι 30% θὰ πάρετε περισσότερον ἀπὸ τὴν τιμὴν τῶν κουκουλίων τοῦ ἐξωτερικοῦ, ὅλα αὐτὰ τὰ μέτρα εἰς τὴν ἐποχὴν αὐτὴν τὴν κρίσιμον μετατρέπονται ἀπὸ τοὺς ἐμπόρους εἰς κόλπα πρὸς καταδυνάστευσιν τοῦ παραγωγοῦ, διὰ νὰ ἐξαγορασθῇ τὸ κουκούλι του εἰς ἐξευτελιστικὴν τιμήν. Ἔχω τεσσαράκοντα χρόνια ποὺ παρακολουθῶ τὰ κουκούλια. Δὲν ὑπῆρξε χρόνος κατὰ τὸν ὁποῖον νὰ μὴ ἔκαμαν καὶ ἕνα κόλπο οἱονδήποτε καὶ ἐπὶ μίαν, δύο, τρεῖς ἡμέρας νὰ καταρρίπτουν τὰς τιμὰς καὶ νὰ κερδίζουν ἀρκετὰ ἑκατομμύρια δραχμῶν εἰς βάρος τῶν παραγωγῶν. Μέχρις αὐτοῦ τοῦ σημείου ἠμποροῦν νὰ φθάσουν οἱ ἔμποροι καὶ οἱ βιομήχανοι, διὰ νὰ κερδοσκοπήσουν. Ἀδιαφοροῦν τελείως ἂν καταστρέφεται αὐτὴ ἡ ὕπαρξις τοῦ πτωχοῦ παραγωγοῦ. Δι’ αὐτὸ πρὸς ἐξασφάλισιν ὅλων αὐτῶν τῶν κινδύνων ἀπὸ τὰ κόλπα των, προτείνω τὰ ἑξῆς ἄρθρα καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ συμφωνήσητε καὶ σεῖς. Ἀρχίζω ἀπὸ τὴν ἐπιβολὴν τοῦ εἰσαγωγικοῦ δασμοῦ. Ἄρθρον 12ον. «Εἰς τὰ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαγόμενα κουκούλια ἐπιβάλλεται δασμὸς 30% ἐπὶ τῆς πραγματοποιηθείσης μέσης τιμῆς τοῦ προϊόντος ἐν τῷ ἐσωτερικῷ, καθοριζομένης ἐφάπαξ ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς σηροτροφίας τοῦ ἄρθρου 10 κατὰ μῆνα Σεπτέμβριον ἑκάστου ἔτους, δι’ ἀποφάσεως αὐτῆς δημοσιευομένης εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ εἰσαγωγικὸς οὗτος δασμὸς ἐπιστρέφεται εἰς τοὺς ἐξάγοντας βιομηχανικὰ προϊόντα τῶν κουκουλίων εἰς τὸ ἐξωτερικόν». Ἔμαθα ὅτι εἶσθε σύμφωνος νὰ ἐπιβάλητε ἕνα εἰσαγωγικὸν δασμὸν 15%.

§80Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐπὶ τῆς ἀξίας.

§81Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ποίας ἀξίας; Τοῦ ἐσωτερικοῦ; Εὐτυχῶς ἡ συζήτησις, τὴν ὁποίαν ἔκαμα πρὸ ὀλίγου, σᾶς κατετόπισε καὶ εἴμεθα σύμφωνοι εἰς τὰ δεδομένα, διὰ νὰ προχωρήσω παρακάτω. Σᾶς ἐρωτῶ: διατὶ οἱ ἔμποροι, οἱ βιομήχανοι ἔδιδον 40% περισσότερον;

§82Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Διότι δὲν τοὺς δίδεται ἡ ἄδεια νὰ εἰσαγάγουν κουκούλια, δηλαδὴ τὸ κάμνω, μὴ ἔχων νόμον νὰ ἐπιβάλω δασμὸν καὶ νὰ προστατεύσω τὸ κουκούλι, τὸ κάμνω δι’ ἄλλων μέτρων.

§83Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Πολὺ καλά. Εἶσθε ἄξιος συγχαρητηρίων, διότι ἐκρατήσατε εἰς καλὰς τιμὰς τὸ κουκούλι. Ἀλλὰ τώρα σᾶς ἐρωτῶ. Μετὰ τὴν ἐπιβολὴν τοῦ φόρου τῶν 15%, θὰ ἠμπορεῖτε νὰ τοὺς ἀπαγορεύσητε τὴν εἰσαγωγὴν καὶ νὰ φοβῶνται ὅτι θὰ στερηθοῦν πρώτης ὕλης, ὥστε νὰ ἀγοράζουν εἰς μεγαλειτέρας τιμάς;

§84Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν θὰ ἔχω λόγον νὰ τὸ κάμω.

§85Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἐπὶ τῆς τιμῆς τοῦ ἐξωτερικοῦ θὰ προστεθοῦν εἰς τὸ μέλλον 15% καὶ ἑπομένως θὰ ἀγοράζουν εὐθηνότερα οἱ βιομήχανοι τὰ κουκούλια μας ἀπὸ ὅσον τὰ ἠγόρασαν τελευταίως καὶ συνεπῶς διὰ τοῦ μέτρου τούτου θὰ πέσῃ ἡ τιμὴ τῶν κουκουλίων.

§86Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὶ θὰ εἰπῇ τὸ 15%; Τὸ 15%, Κύριοι,— διότι ἔγινε σύσκεψις μὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας— δὲν εἶναι κανεὶς καββαλιστικὸς ἀριθμὸς. Εἶναι τὸ 30% τῆς προστασίας, διότι 15% δασμὸς θὰ εἴπῃ 30% καὶ τοῦ συμπαρομαρτοῦντος φόρου. Διὰ νὰ εἶμαι ἀκριβέστερος, κατὰ τοὺς λογαριασμοὺς τῶν ὑπηρεσιῶν, εἶναι 29.50%, δηλαδὴ προστίθεται ὁ λιμενικός, ὁ δημοτικὸς κλπ. κλπ., καὶ δὲν εἶναι 15, εἶναι 29.50%.

§87Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἐπὶ τῆς ἀξίας τοῦ ἐξωτερικοῦ.

§88Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐπὶ τῆς ἀξίας τοῦ ἐξωτερικοῦ.

§89Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Τὰ πράγματα ἀλλάζουν μὲ τὴν ἐξήγησιν ποὺ μοῦ δίδετε.

§90Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀσφαλῶς ἀλλάζουν. Ἐγώ, ὡς ἐδήλωσα εἰς τὴν Βουλὴν—ἐξετίμησα —καλῶς ἢ κακῶς —ἄλλο ζήτημα.— Ὁ κ. Χρυσοστόμου καὶ ἄλλοι κ. Βουλευταὶ μὲ ἐπέκριναν, δριμύτατα μάλιστα, διότι ἐνόμιζον ὅτι ἔπρεπε νὰ δώσω μεγαλειτέραν προστασίαν. Ἐγὼ ἐνόμισα ὅτι ἡ προστασία τοῦ 30% εἶναι τοιαύτη, ὥστε καὶ τὸν παραγωγὸν προστατεύει καὶ εἶναι τὸ ὅριον τὸ ὁποῖον δὲν θὰ κάμψῃ τὸν βιομήχανον. Οἱ βιομήχανοι λέγουν, ὅτι ἡ προστασία εἶναι μεγάλη. Οἱ παραγωγοὶ λέγουν ὅτι εἶναι μικρὰ ἡ προστασία. Αὐτὸ εἶναι ζήτημα βεβαίως ἐκτιμήσεως καὶ κάθε εἷς εἶναι ἐλεύθερος νὰ τὸ κάμῃ. Ἐγὼ συνεπὴς πρὸς ἐκείνην τὴν ἐκτίμησιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμα καὶ ἐν συνεννοήσει μετὰ τοῦ Συναδέλφου μου κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας, καὶ μελετήσαντες μετὰ τῶν ὑπηρεσιῶν μας τὸ ζήτημα, εἴπομεν, διὰ νὰ μὴ ἔχωμεν προστριβὰς μὲ τοὺς βιομηχάνους καὶ περιγράψωμεν τὸν νόμον. —Θὰ κλείσω τὸ ἐργοστάσιον. Δὲν ἔχω κουκούλι, πρέπει νὰ μοῦ δώσῃς σήμερον, διότι δὲν προφθάνω νὰ ἀγοράσω ἀπὸ τὸν παραγωγόν — αὐτὸν τὸν φόρον, αὐτὴν τὴν προστασίαν ποὺ ἐδώκαμεν περιγράψαντες τὴν προστασίαν τῆς εἰσαγωγῆς, αὐτὸν τὸν φόρον θὰ τὸν κάμωμεν 29.50%. Θέλω ἀκόμη νὰ ἐρωτήσω ὑμᾶς, κ. Συνάδελφε, τὸ 30% τὸ θεωρεῖτε ἐπαρκῆ προστασίαν; Ναὶ ἢ οὔ;

§91Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Εἰλικρινῶς σᾶς λέγω ὅτι αὐτὸ εἶναι ἕν μέγα βῆμα καὶ μία καλὴ προστασία.

§92Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὅταν εἰς αὐτὸ προσθέσητε καὶ τὰ ἔξοδα τῆς μεταφορᾶς, τότε; Ἀκόμη πρέπει νὰ προσθέσητε καὶ δραχμὰς 4.60 ἐκ τοῦ καταργουμένου φόρου τῆς ἐγγείου παραγωγῆς.

§93Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἡμεῖς ἔχομεν καθῆκον νὰ κυττάξωμεν τὸ συμφέρον καὶ τῶν παραγωγῶν κουκουλίων, καὶ τῆς βιομηχανίας, καὶ ἑπομένως ὡρίσαμεν ὡς ἀνώτατον ὅριον τὸ 30%. Ἄν τὰ κουκούλια πέσουν ἔξω, θὰ πέσουν καὶ αἱ τιμαί των ἐδῶ, διότι ἄλλως δὲν θὰ ἠμπορῇ νὰ γίνῃ συναγωνισμὸς εἰς τὴν μέταξαν καὶ νὰ αὐξηθῇ ἡ ἐξαγωγὴ καὶ νὰ γνωρίζῃ ἡ Βουλή, ὅτι ἤδη ἤρχισε τοιαύτη.

§94Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων, ὁ ὁποῖος, ὡς ἐκπρόσωπος τῶν παραγωγῶν, θὰ ἐπιτεθῶ κατὰ τῆς βιομηχανίας, τὴν ὁποίαν ἄλλωστε θεωρῶ ἀπαραίτητον διὰ τὴν ὕπαρξιν τῶν παραγωγῶν, μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι ἔπρεπεν οἱ βιομήχανοι, ἔχοντες τὴν κολοσσιαίαν προστασίαν τοῦ Κράτους διὰ τὸν συναγωνισμὸν τῶν ἔξωθι ἐρχομένων μεταξωτῶν, νὰ διαθέσωσι καὶ κἄτι ἀκόμη ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν. Πρέπει νὰ προστατευθῇ ἡ παραγωγὴ διὰ τῆς μεγάλης φορολογίας τῶν ἔξωθεν εἰσαγομένων, διὰ νὰ ἠμπορέσουν νὰ ζήσουν καὶ αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ σταθῇ τὸ κοινωνικὸν καθεστὼς μὲ ἀδικίας τόσον μεγάλας. Πρέπει νὰ ἴδητε τὸν παραγωγόν. Ἔχει τὸ σπίτι του ὁλόκληρον χρόνον καὶ περιμένει νὰ τὸ χρησιμοποιήσῃ αὐτὸν τὸν μῆνα τῆς ἐκτροφῆς· ὁλόκληρος ἡ οἰκογένεια καταγίνεται αὐτὸν τὸν μῆνα μὲ τὰ κουκούλια. Ἔχουν τὶς μωριές των ποὺ καλλιεργοῦν καὶ φροντίζουν διὰ τὴν ἐκτροφὴν τῶν σκωλήκων. Κάμνουν σἂν τρελλοὶ ὅλον αὐτὸ τὸ διάστημα ἀπὸ ὑπερβολικὸν κόπον καὶ εἰς τὸ τέλος νὰ λαμβάνουν ἕν μικρὸν ποσόν; Μὲ τὰς δαπάνας τὰς ὁποίας ἔκαμαν τοὺς πιάνει ἀπελπισία. Δὲν εἶναι δυνατὸν αὐτὸ νὰ ἐξακολουθήσῃ. Ἐπὶ τέλους, ἡ κυρία, ἡ ὁποία θέλει νὰ φορέσῃ μεταξωτὸν φόρεμα, ἂς πληρώσῃ κάτι τι περισσότερον καὶ δι’ ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος κοπιάζει.

§95Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Νομίζετε ὅτι στηριζόμεθα ἐπὶ τῆς κυρίας, ἡ ὁποία θὰ φορέσῃ μεταξωτόν; Ἄλλωστε ἐδόθησαν πρὸς ἐνίσχυσιν γενικῶς τῆς παραγωγῆς 600 ἑκατομμύρια.

§96Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Νὰ σᾶς ἀναγνώσω καὶ ἄλλα ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως τὰ διατύπωσα, καὶ τὰ ὁποῖα νομίζω θὰ εἶναι χρήσιμα διὰ τὴν ἀποτελεσματικὴν προστασίαν τῆς σηροτροφίας. (ἀναγινώσκει). Ἄρθρον 13. «Κατὰ τὴν συγκομιδὴν τῶν κουκουλίων καὶ πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῶν ἀγορῶν ἑκάστου ἔτους, ἀποφάσει τῆς κατὰ τὸ ἄρθρον 10 ἐπιτροπῆς σηροτροφίας, ὁρίζεται ἐνδεικτικῶς μέση τιμὴ πωλήσεως αὐτῶν κατὰ χιλιόγραμμον καὶ κατ’ ὀκᾶν χλωρῶν κουκουλίων εἰς κατηγορίας. Διὰ τὸν καθορισμὸν τῆς τιμῆς ταύτης λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν 1) ἡ ἀνάγκη τῆς ἱκανοποιήσεως τοῦ παραγωγοῦ, 2) αἱ τιμαὶ τοῦ ἐξωτερικοῦ, τὰς ὁποίας δύναται νὰ ὑπερβῇ ἡ οὕτω καθοριζομένη τιμὴ πωλήσεως τῶν κουκουλίων ἐν τῷ ἐσωτερικῷ μέχρις 60%, 3) ἡ ἐντὸς λογικῶν ὁρίων ἱκανοποίησις τοῦ βιομηχάνου, λαμβανομένης ὑπ’ ὄψιν τῆς τιμῆς πωλήσεως τῶν προϊόντων αὐτῶν ἐν συνδυασμῷ μὲ τὸν προστατευτικὸν δασμὸν ἐπὶ τῶν εἰσαγομένων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ ὁμοίων βιομηχανικῶν προϊόντων, ἐπιβαρυνομένης ἐν ἀνάγκῃ τῆς καταναλώσεως χάριν τοῦ παραγωγοῦ». Αὐτὴν λοιπὸν τὴν μέσην τιμήν, ἂν τὴν καθιερώσωμεν, θὰ εἶναι μία ρύθμισις δικαία, ἰδίως διὰ τοὺς παραγωγούς, οἱ ὁποῖοι θὰ λέγουν ὅτι τὴν τιμὴν τὴν ὁποίαν τοὺς ὁρίζει ἡ ἐπιτροπὴ σηροτροφίας, εἶναι ἡ ἀνωτέρα δυνατὴ τιμὴ καὶ τοιαύτη, ὥστε καὶ οἱ βιομήχανοι νὰ ἠμποροῦν νὰ τὴν πληρώσουν καὶ ἡ κατανάλωσις νὰ τὴν ἀνέχεται, εἰς τρόπον ὥστε νὰ ὑπάρξουν οὕτω οἱ ἀπαραίτητοι ὅροι πρὸς διατήρησιν καὶ προαγωγὴν τῆς σηροτροφίας. Αὐτὰ τὰ πράγματα ἠμποροῦν πολὺ καλὰ νὰ γίνουν. Βεβαίως θὰ παρουσιασθῇ κάποια ἀντίδρασις ἀπὸ τὴν βουλιμίαν τῶν ἐπιθυμούντων νὰ ἀγοράσουν εὐθηνὰ κουκούλια, δεδομένου ὅτι ὁ κύριος προορισμὸς τοῦ ἐμπόρου εἶναι τὸ κέρδος καὶ ὅσῳ μεγαλείτερον εἶναι τόσῳ καλλίτερα διὰ τὸν ἔμπορον. Ἀλλὰ θὰ ἔπρεπε καὶ οἱ παραγωγοὶ ἀφ’ ἑτέρου νὰ ὀργανωθοῦν, ὥστε δι’ ἀποτελεσματικῶν μέτρων νὰ δυνηθοῦν νὰ ἀντιμετωπίσουν τὴν βουλιμίαν ταύτην τῶν ἐμπόρων.

§97Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Καὶ τὸ Κράτος εἶναι ἐδῶ νὰ τοὺς προστατεύσῃ.

§98Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Μεταξὺ τῶν ἄλλων ἔχω καὶ ἄλλο ἄρθρον, τὸ ἑξῆς. (ἀναγινώσκει). «Ἄρθρ. 14. Ἄδειαι εἰσαγωγῆς κουκουλίων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ χορηγοῦνται, μετὰ γνώμην τῆς Ἐπιτροπῆς Σηροτροφίας, ἀποφάσει τῶν Ὑπουργῶν Γεωργίας καὶ Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μόνον μετὰ τὴν κατάρτισιν τῆς στατιστικῆς τῆς πραγματοποιηθείσης παραγωγῆς ἐν τῷ ἐσωτερικῷ κατ’ ἀναλογίαν τῆς δυναμικότητος τοῦ ἐργοστασίου ἑκάστου αἰτοῦντος βιομηχάνου καὶ τῆς ἀγορασθείσης ὑπ’ αὐτοῦ ποσότητος ἐν τῷ ἐσωτερικῷ, ἐφόσον ἐξηγοράσθη ὁλόκληρος ἡ παραγωγὴ τοῦ ἐσωτερικοῦ καὶ ἐφόσον ἐπιτρέπει τοῦτο ἡ συναλλαγματικὴ κατάστασις τῆς Χώρας. Αὐτὸ τὸ ἄρθρον θὰ συνεῖχε τοὺς βιομηχάνους εἰς ἕνα φόβον. Μήπως αὔριον δὲν μᾶς δώσουν τὴν ἄδειαν, διότι δὲν ἠγοράσθησαν τὰ κουκούλια τοῦ ἐσωτερικοῦ ὅλα; Ἢ μήπως δὲν μᾶς δώσουν ἄδειαν, διότι ἐχειροτέρευσεν ἡ συναλλαγματικὴ κατάστασις τῆς Χώρας; Δι’ αὐτὸ καὶ ἡμεῖς σἄν φρόνιμοι βιομήχανοι, θὰ δώσωμεν μίαν καλὴν τιμὴν καὶ ἂς ἀγοράσωμεν τὰ κουκούλια. Αὐτὸς ὁ φόβος συνεῖχε τοὺς βιομηχάνους καὶ πέρυσι καὶ ἐφέτος καὶ ἔσπευδον ἐξ ἰδίων των νὰ δώσουν 30 καὶ πλέον τοῖς ἑκατὸν μεγαλειτέραν τιμὴν τοῦ ἐξωτερικοῦ, διὰ νὰ ἀγοράσουν κουκούλια. Πρέπει νὰ ἐξακολουθήσῃ νὰ ὑφίσταται ὁ φόβος αὐτός, διότι ἄλλως τὶ θὰ κάμουν νομίζετε οἱ βιομήχανοι; Θὰ ἀνοίξουν ἐδῶ αἱ ἀγοραὶ τῶν κουκουλίων καὶ οἱ βιομήχανοι δι’ ἀντιπροσώπων των εἰς τὰς διαφόρους πόλεις τοῦ ἐξωτερικοῦ, θὰ ἀγοράζουν ἐκεῖ κουκούλια καὶ θὰ καλύπτουν τὰς ἀνάγκας των.

§99Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μὰ τοὺς ἔχομεν φόρον 30%.

§100Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐκτὸς τοῦ φόρου πρέπει νὰ ἔχουν καὶ ἄδειαν διὰ τὴν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαγωγὴν τῶν κουκουλίων.

§101Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Αὐτὸ ἀκριβῶς λέγω. Νὰ ἐξασφαλισθῇ τὸ ζήτημα τοῦτο τῆς ἀδείας, ὥστε τὸν βιομήχανον νὰ τὸν συνέχῃ ὁ φόβος ὅτι πιθανὸν νὰ μὴ τοῦ χορηγηθῇ ἡ ἄδεια τῆς εἰσαγωγῆς ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, ὥστε νὰ σπεύδῃ καὶ νὰ ἀγοράζῃ ἀπὸ τὸν παραγωγὸν ἐνταῦθα, διὰ νὰ ἀσφαλισθῇ ἀπὸ πρώτην ὕλην.

§102Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Κύριε Συνάδελφε, καὶ διὰ τὸ ζήτημα αὐτὸ ὑπάρχουν περιοριστικοὶ νόμοι. Ἄνευ ἀδείας δὲν ἠμπορεῖ κανεὶς νὰ φέρῃ κουκούλια.

§103Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Πειράζει νὰ τὸ θέσητε καὶ πάλιν εἰς τὸν νόμον;

§104Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Πειράζει, διότι εἶναι δυνατὸν μετὰ πάροδον διετίας, μὲ τὰ μέτρα προστασίας τὰ ὁποῖα λαμβάνομεν, νὰ καλύψωμεν τὴν εἰσαγωγικὴν ποσότητα. Ποῖος εἶναι ἐκεῖνος ὁ βιομήχανος, ὁ ὁποῖος, ἐφόσον εὑρίσκει τὸ κουκοῦλι εἰς τὸν τόπον του, θὰ φροντίσῃ νὰ φέρῃ ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, ἐφόσον θὰ καλύψωμεν τὴν κατανάλωσιν;

§105Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἔχω καὶ ἕν ἄλλο ἄρθρον, ὅπερ λέγει τὰ ἑξῆς. «Ἄρθρον 15. Ἐπιτρέπεται νὰ κυροῦται διὰ Διατάγματος σύμβασις μετὰ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, παρεχομένης αὐτῇ τῆς ἐγγυήσεως τοῦ Κράτους, δι’ ἀναπροεξόφλησιν τῶν ἐπὶ ὑποθήκῃ δανείων ἐπὶ κουκουλίων καταβαλλομένων ὑπὸ τῶν λοιπῶν Τραπεζῶν, μέχρι τοῦ ποσοῦ τῶν 35 ἑκατομμυρίων δραχμῶν, ἐφόσον τὰ δάνεια ταῦτα ἤθελον χορηγηθῇ εἰς τοὺς συνεταιρισμοὺς ἐκτροφέων κουκουλίων ἢ εἰς τοὺς βιομηχάνους μετάξης κατὰ τὴν περίοδον τῆς συγκομιδῆς τοῦ προϊόντος τούτου. Τὸ ποσοστὸν τῶν χορηγουμένων δανείων εἰς τοὺς συνεταιρισμοὺς ὁρίζεται ἐν τῇ ὡς ἄνω συμβάσει εἰς 75% τῆς ὁριζομένης τιμῆς πωλήσεως ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς σηροτροφίας».

§106Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Αὐτὸ δὲν θὰ τὸ δεχθῇ ποτὲ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, διότι μέχρι τῆς στιγμῆς ὑπάρχει ἐγγύησις τοῦ Δημοσίου διὰ 1.600 ἑκατομμύρια.

§107Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. 35 ἑκατομμύρια, κ. Ὑπουργέ, εἶναι σκιώδης ἐγγύησις. Δὲν εἶναι ἐπαρκῆ, οὔτε ὅμως καὶ θὰ χρησιμοποιηθοῦν. Ἀλλὰ θὰ εἶναι ἕν ὅπλον εἰς χεῖρας τῆς Κυβερνήσεως. Ἐὰν ξεπέφτουν αἱ τιμαὶ διὰ τὴν ἔλλειψιν πιστώσεων, νὰ δύναται τὸ Κράτος νὰ ἐμφανίζεται εἰς τοὺς βιομηχάνους καὶ νὰ τοὺς ὑποχρεώνῃ νὰ ἀγοράζουν τὰ κουκούλια μὲ τὴν ηὐξημένην τιμήν, παρέχον πιστώσεις διὰ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Ἀφ’ ἑτέρου οἱ παραγωγοὶ θὰ πρέπει νὰ ὀργανωθοῦν εἰς συνεταιρισμούς, ὥστε νὰ δύνανται νὰ ἀποξηραίνουν τὰ κουκούλια των. Τοὺς περιορισμοὺς αὐτοὺς τοὺς ἐννοῶ μὲ κύριον φόρον ὄχι 15%, ἀλλὰ 25% καὶ μὲ τὰ πρόσθετα καὶ λοιπὰ ἔξοδα πέραν αὐτοῦ τοῦ φόρου.

§108Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν θεωρεῖτε τὴν προστασίαν τοῦ 30% (δηλ. 15% μὲ τὰ πρόσθετα) ἐπαρκῆ διὰ τὴν παραγωγὴν ἐν σχέσει μὲ ὅ,τι δύναται νὰ σηκώσῃ ἡ βιομηχανία; Διότι καμμία δὲν εἶναι ἐπαρκὴς προστασία.

§109Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Φυσικά, ἐὰν κρίνετε οὕτω τὸ ζήτημα. Ἐὰν ἦσθε ἐδῶ εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς ὁμιλίας μου, θὰ ἐβλέπετε ποῦ ἔκαμα σύγκρισιν τῶν τιμῶν καὶ τῆς ἀγοραστικῆς ἀξίας τῶν κουκουλίων μὲ τὰ διάφορα εἴδη. Καὶ εἶπα ὅτι πρὸ 20 καὶ 30 ἐτῶν, ὅτε ἤκμαζεν ἡ σηροτροφία, μὲ ἕν χιλιόγραμμον κουκουλίων ἠγόραζεν ὁ παραγωγὸς 17 ὀκάδας ἄρτου καὶ κατ’ ἀναλογίαν ἄλλα προϊόντα, ἐνῷ τώρα ἀγοράζει μόνον 6 ἢ 7 ὀκ. ἄρτου. Συνεπῶς, ἡ προστασία πρέπει νὰ εἶναι πολὺ μεγάλη ἂν αὕτη εἶναι ἀνεξάρτητος τῆς βιομηχανίας. Ἔχω καὶ ἄλλο ἄρθρον περὶ ἱδρύσεως σηροτροφικῶν ψυγείων καὶ σηροτροφικῶν σταθμῶν. «Ἄρθρον 16. Ἱδρύονται σηροτροφικὰ ψυγεῖα εἰς τὰ κυριώτερα σποροπαραγωγικὰ κέντρα, ὁριζόμενα δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργείου τῆς Γεωργίας. Τὰ τῆς εἰσαγωγῆς καὶ τῆς ἐξαγωγῆς τῶν κουκουλοσπόρων εἰς ἕκαστον τούτων ἀναλόγως τῶν ἑκάστοτε τοπικῶν καιρικῶν συνθηκῶν ὡς καὶ τὰ τῆς λειτουργίας τούτων θέλουσι καθορισθῆ διὰ Διατάγματος. Δύνανται διὰ Διατάγματος νὰ ἱδρυθῶσι καὶ σηροτροφικοὶ σταθμοὶ εἰς τὰ κυριώτερα κουκουλοπαραγωγικὰ κέντρα, ὧν ὁ ἀριθμὸς, αἱ ἕδραι καὶ ὁ σκοπὸς θέλουσι καθορισθῆ διὰ Διατάγματος». Θὰ ἔπρεπε νὰ ἱδρύσωμεν ἐπίσης δύο ἢ τρεῖς σταθμοὺς σηροτροφικοὺς δοκιμαστικῶς εἰς διάφορα μέρη. Νὰ σᾶς εἴπω μερικὰ παραδείγματα. Εἰς τὰ μέρη μας πρέπει νὰ εἶναι μωρέα 1.50 ἕως 2 μέτρα διὰ νὰ διατηρηθῇ, διότι ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον αἱ μωρέαι εἶναι φυτευμέναι εἰς τὴν κοιλάδα τοῦ Ἕβρου καὶ ὁσάκις γίνονται πλημμύραι, τὰ ὕδατα φθάνουν 1½ καὶ δύο μέτρα ὕψος. Ἵνα διατηρηθοῦν συνεπῶς αἱ μωρέαι πρέπει νὰ ἔχῃ περὶ τὰ δύο μέτρα ὕψος ὁ κορμός των. Οἱ ἰδιοκτῆται τῶν μωρεῶν αὐτῶν πηγαίνουν, ἐν καιρῷ πλημμυρῶν μὲ τὰς λέμβους νὰ εὕρουν τὸ κτῆμά των μέσα εἰς τὴν πλήμμυραν διὰ νὰ κόψουν φύλλα καὶ ἐκθρέψουν τὰ κουκούλιά των. Ὥστε εἰς τὰ μέρη τὰ ἰδικά μας δὲν δύνανται νὰ εὐδοκιμήσουν αἱ μωρέαι τῶν τριῶν ἐτῶν, οἱ θάμνοι, ὅπως εὐδοκιμοῦν εἰς ἄλλα μέρη.

§110Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Εἰς ἄλλα μέρη χρησιμοποιοῦν τὰς μωρέας καὶ ὡς φράκτας.

§111Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Νὰ σᾶς εἴπω ἀκόμη τὸ ἑξῆς χαρακτηριστικόν, ὅτι εἰς τὴν Καρατζόβαν ὑπάρχουν μουριὲς τῶν ὁποίων ὁ μίσχος τῶν φύλλων εἶναι πολὺ λεπτὸς καὶ μακρὸς καὶ ὅταν φυσᾷ ὁ δυνατὸς ἄνεμος ἀπὸ βορρᾶ, ὁ μίσχος κινεῖται πολὺ καὶ ἀποκόπτεται καὶ τὰ φύλλα πίπτουν. Εἰς τὰ ἰδικά μας μέρη ὁ μίσχος τῶν φύλλων εἶναι μικρός. Ἰδοὺ λοιπὸν μία παρατήρησις ἰδιάζουσα, δυναμένη νὰ χρησιμεύσῃ εἰς ἀλλαγὴν τοῦ εἴδους τῶν μωρεῶν σύν τῷ χρόνῳ εἰς τὴν ρηθεῖσαν περιφέρειαν. Αὐταὶ αἱ παρατηρήσεις ἀποδεικνύουν πόσον σπουδαῖα πράγματα δύνανται νὰ γίνουν εἰς ἕνα σηροτροφικὸν σταθμόν, τὰ ὁποῖα γίνονται βέβαια εἰς τὴν Εὐρώπην. Ἔχει μεγάλην σπουδαιότητα νὰ εὑρεθῇ καὶ ἐδῶ εἷς καλὸς παρατηρητής, νὰ κάμῃ συγγράμματα καὶ νὰ περιγράψῃ τὰ εἴδη τῶν μωρεοδένδρων ποὺ θὰ εἶναι χρήσιμα τοπικῶς καὶ τὰς ἀνάγκας τῶν κουκουλίων δι’ ἕκαστον κλῖμα. Διότι, ὅταν περιγραφοῦν ταῦτα, οἱ Εὐρωπαῖοι ἔχουν ὑπ’ ὄψει των τὴν ἰδικήν των περιφέρειαν, καὶ τὰς ἰδιαιτέρας αὐτῆς τοπικὰς συνθήκας, καὶ εἶναι ζήτημα ἂν αἱ συνθῆκαι αὐταὶ προσαρμόζονται εἰς ἄλλα μέρη. Εἶναι ζήτημα ἐὰν τὰ γραφόμενα π. χ. διὰ τὴν Ἰταλίαν ἢ ὡρισμένην ἐπαρχίαν αὐτῆς, δύνανται νὰ ἐφαρμόζωνται καὶ εἰς τὴν ἐπαρχίαν τὴν ἰδικήν μας. Ἐγὼ σᾶς λέγω, ὅτι δὲν δύνανται ἀκόμη νὰ προσαρμοσθοῦν τὰ ἴδια εἰς ὅλας τὰς ἐπαρχίας τῆς Ἑλλάδος, διότι εἰς τὰ ἰδικά μας μέρη π.χ. κάμνει ψῦχος πολύ. Ἔχομεν θερμοκρασίας καὶ 10–20 βαθμοὺς κάτω τοῦ μηδενός, τὸν χειμῶνα, ἐνῷ εἰς τὰς Καλάμας, φερ’ εἰπεῖν, δὲν συμβαίνει τὸ ἴδιον. Τὸ κλῖμα εἶναι θερμόν καὶ δὲν εἶναι δυνατόν, παρὰ ἡ διαφορὰ τοῦ κλίματος νὰ ἔχῃ διάφορα ἀποτελέσματα. Ὅλα αὐτὰ τὰ πράγματα δὲν ἐμελετήθησαν, δι’ αὐτὸ προτείνω νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία μου, νὰ ἱδρύσητε τοὺς γεωργικοὺς σταθμούς, διὰ νὰ γίνεται μία ἐπιστημονικωτέρα καλλιέργεια τῆς μωρέας καὶ μελέτη τῶν ζητημάτων τῆς προαγωγῆς τῆς σηροτροφίας. Ἄλλωστε, ὅταν ὑπάρχει ἁγνὸν καὶ εἰλικρινὲς ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τοῦ παραγωγοῦ, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ γίνωσιν ὅλα αὐτὰ δεκτά. Πρέπει ἐπίσης νὰ ληφθῶσι μέτρα ἀπαγορεύσεως διὰ τὴν τεχνητὴν μέταξαν.

§112Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐλήφθησαν μέτρα. Θὰ ἀναγκάσωμεν τοὺς ἐμπόρους νὰ πωλοῦν μὲ τὴν πραγματικὴν περιεκτικότητα.

§113Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Σᾶς βεβαιῶ ὅτι ἐπρόκειτο νὰ διεξαγάγωμεν ἔλεγχον καὶ ἀγῶνα δεινὸν διὰ τὸ ζήτημα τοῦ εἰσαγωγικοῦ δασμοῦ, ἀλλὰ τώρα μὲ τὸ 15% αὐξανόμενον εἰς 30% ὁπωσδήποτε μετριάζεται ὁ ἀγών.

§114Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἔχω ἐδῶ πίνακα, ἐκ τοῦ ὁποίου ἐξάγεται ὅτι τὸ 15% εἶναι τῶν ναύλων καὶ τῶν ἄλλων ἐξόδων μέχρι Πειραιῶς ἐπὶ τῆς ἀξίας τῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ κουκουλίων. Αὐτὸ εἶναι ἐπίσημος πλέον βεβαίωσις.

§115Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Εἰς τὸν φόρον 15% τί προστίθεται ἀκόμη;

§116Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κατὰ κιλὸν τὰ ἔξοδα ἐξωτερικῶν ἀνέρχονται εἰς 23 δραχμάς. 14 καὶ 55 εἶναι ἡ διαφορὰ ἀξίας ἐξόδων ἐσωτερικοῦ καὶ ἐξωτερικοῦ.

§117Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Πόσον τοῖς ἑκατὸν ἐπὶ τῆς ἀξίας ἀναλογοῦν τὰ ἔξοδα;

§118Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὸ 15% τοῦ φόρου δὲν εἶναι 15 δρχ., εἶναι 15% ἐπὶ τῆς ἀξίας τῶν κουκουλίων εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς ἕν συμπέρασμα, πρέπει νὰ συνεννοηθῶμεν, διὰ ποῖα κουκούλια θὰ ὁμιλήσωμεν, τὰ ξηρὰ ἢ τὰ νωπά. Ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν φέρομεν τὰ ξηρά. Ὅταν λέγομεν 15%, λέγομεν 15% τῆς ἀξίας τῶν κουκουλίων, εἴτε νωπὰ εἶναι, εἴτε ξηρά, διότι τὰ νωπὰ ἔχουσι τὸ ⅓ τῆς τιμῆς. Ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν φέρομεν ξηρὰ κουκούλια, τὰ μεταφορικὰ καὶ τὰ ἔξοδα ὅλα ἀνέρχονται εἰς 23 δραχμὰς τὸ κιλόν. Τώρα, ἐὰν ὑποθέσωμεν ὅτι ἡ τιμὴ τῶν ξηρῶν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν εἶναι 100 δρχ., θὰ προσθέσωμεν ἄλλας 15, δηλαδὴ ἐν ὅλῳ 38. Ἐὰν ἀφαιρέσωμεν τὰς ὀκτώ, ποὺ ἔχουσιν ἔξοδα καὶ τὰ τοῦ ἐσωτερικοῦ, ἔχομεν μόνον 30 δραχμάς.

§119Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἀκριβῶς αὐτὸ σᾶς λέγω. Νὰ μᾶς εἴπητε πόσον τοῖς ἑκατὸν ὑπελογίσατε τὰ ἔξοδα;

§120Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἡ διαφορὰ μεταξὺ τῆς τιμῆς ἑνὸς κιλοῦ ξηρῶν κουκουλίων καὶ ἑνὸς ἐκ τοῦ ἐσωτερικοῦ εἶναι 30%.

§121Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἑπομένως δὲν εἶναι παρὰ μικρὰ ἡ διαφορὰ, ὅταν ὅλα μαζὶ ὑπολογίζονται μέσα εἰς τὸ 30 ἐπὶ τοῖς ἑκατόν.

§122Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὅ,τι εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας. Ἀπεφασίσαμεν νὰ δώσωμεν 30%. Ἔβαλα τὴν ὑπηρεσίαν μου καὶ τῆς εἶπα· εὗρε τὸ ποσοστὸν τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ θέσωμεν ὡς φόρον διὰ νὰ ἔχῃ ἀναλογίαν 30%, καὶ ἐπειδὴ δὲν ἠμπόρεσαν νὰ εὕρουν τὸ 30%, τὸ ἐκάμαμεν 29.50%.

§123Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, εὐχαριστῶ τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν μέριμνάν της ὑπὲρ τῶν κουκουλοπαραγωγῶν, ἣν χαρακτηρίζω ὡς τὸ πρῶτον βῆμα καὶ εὔχομαι νὰ μὴ πέσῃ ἡ τιμὴ τῶν κουκουλίων εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ὥστε νὰ εὑρεθῶμεν ταχέως εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ λάβωμεν καὶ ἄλλην προστασίαν. Νὰ θεωρηθῇ συνεπῶς αὕτη ἱκανοποιητικὴ καὶ ὡς ἐπιχείρησις ἡ σηροτροφία νὰ σταθῇ καὶ νὰ προαχθῇ. (Χειροκροτήματα).

§124Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον συνεζητήθη ἐπαρκέστατα εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῆς Γεωργίας, παρόντος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας, καὶ ὁμοφώνως ἡ Ἐπιτροπὴ συνεχάρη τὴν Κυβέρνησιν, διότι ἐγκαινιάζει πολιτικὴν σηροτροφικήν, ἡ ὁποία δὲν ὑπῆρχεν ἐν Ἑλλάδι. Ἐκεῖ ὅπου ἡ Ἐπιτροπὴ ἦλθεν, ὄχι εἰς διαφωνίαν, ἀλλ’ ἀφέθη ἐν ἐκκρεμότητι, ἂς εἴπωμεν, ἦτο τὸ ζήτημα τοῦ δασμοῦ. Διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας μᾶς εἶπεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ συνεννοηθῇ μετὰ τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας.

§125Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Πολὺ ὀρθῶς.

§126Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἤδη ἔχομεν τὴν δήλωσιν, ὅτι δύο Ὑπουργοὶ νομοθετοῦν ὅπως δοθῇ προστασία πραγματικὴ διὰ τὴν ἐγχώριον σηροτροφίαν. Τὸ ποσὸν τῶν 30% εἶναι ἐπαρκές, ἀλλ’ ἐκεῖνο ποὺ ἤθελα νὰ παρακαλέσω, εἶναι νὰ ληφθῇ κάποιο θετικὸν μέτρον, διότι φοβοῦμαι τὴν καταστρατήγησιν καὶ θὰ ἐξηγηθῶ. Καὶ σήμερον ὑπάρχει ἔλλειψις εἰς τὴν ἐγχώριον βιομηχανίαν. Δὲν δύναται νὰ ζήσῃ μόνον ἀπὸ τὴν ἐγχώριον παραγωγὴν κουκουλίων ἡ βιομηχανία καὶ ἀναγκάζεται νὰ φέρῃ ἔξωθεν κουκούλια, καὶ ἀφοῦ φέρει ἔξωθεν, ἐν τούτοις παραμένουν ἄπειρα ποσὰ κουκουλίων ἀπώλητα...

§127Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Διότι ζητοῦν 200 δραχμὰς εἴς τινας περιφερείας.

§128Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Ἰδοὺ τηλεγράφημα τῶν παραγωγῶν Ἁγυιᾶς. Ὁ ἴδιος ὁ δήμαρχος Ἁγυιᾶς μοῦ εἶπεν ὅτι ζητοῦν 200 δραχμὰς πράγματι, καὶ τὸν ἠρώτησα διατὶ τοῦτο. Μοῦ ἀπήντησε, διότι ἔτσι θέλουν.

§129Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Πάντως ἔχω τοῦτο νὰ συστήσω εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ἐπὶ τοῦ ἄρθρ.10. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δοθῇ καὶ δικαιοδοσία τοιαύτη, ὥστε νὰ ρυθμίζῃ τὰς τιμὰς μὲ τὴν ἀναλογίαν τοῦ 30%.

§130Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ αὐτό.

§131Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου τὸ ἑξῆς· Θέλω μερικὰς ἐγγυήσεις, διότι δὲν πιστεύω εἰς τὴν ἁρμονίαν τῆς ἐργασίας τῆς μεγάλης βιομηχανίας μὲ τὴν παραγωγήν, οὔτε θὰ ἐξαρτήσω τὴν προστασίαν τῆς παραγωγῆς ἀπὸ τὸν οἶκτον ἢ τὰ φιλάνθρωπα αἰσθήματα τῆς βιομηχανίας. Δὲν πιστεύω εἰς τὴν ἁρμονίαν τῶν ἐργαζομένων τάξεων, διότι τὰ συμφέροντά των εἶναι ἀντίθετα. Καὶ ἔρχεται τὸ Κράτος νὰ τὰ ρυθμίσῃ, ἐνῷ παραλλήλως πρὸς τὴν βιομηχανίαν τῆς σηροτροφίας, ἔχομεν τὴν βιομηχανίαν τοῦ βάμβακος, ἡ ὁποία ἔχει προστασίαν καὶ ἐπὶ τῶν ὑφασμάτων 200%. Καὶ ὅταν ἔφθασε τὸ βαμβάκι τῆς Κωπαΐδος 7 δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν καὶ ἐζήτουν μίαν προστασίαν δασμοῦ 15% ἐπὶ τῆς ἀξίας τοῦ εἰσαγομένου βάμβακος, ἐκήρυξαν λὸκ–ἄουτ οἱ βιομήχανοι, διότι δὲν ἤθελαν τοῦτο, ἐνῷ εἶχον 200% προστασίαν τῶν νημάτων. Ἐγὼ λέγω τοῦτο, ὅτι ἂν ὑπάρχουν εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐπιχειρηματίαι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τελείως προστατευθῆ, εἶναι οἱ βιομήχανοι αὐτοί. Ἐφόσον λοιπὸν ἡ βιομηχανία ἡ ἰδική μας ἔχει προστασίαν ἐπὶ τῶν ὑφασμάτων καὶ μεταξωτῶν 200%, διατὶ νὰ μὴ τῆς εἴπωμεν· σὲ προστατεύω Καπνοβιομηχανία ἀπέναντι τῆς ἔξω τόσον ἐπαρκῶς, ὥστε νὰ εἶναι ἐξοντωτικὴ διὰ τὴν ζωήν, ἀλλ’ ὑπὸ τὸν ὅρον ὅτι θὰ μοῦ ἀπορροφήσῃς τὴν ἐγχώριον παραγωγήν. Διότι ἂν ὑπάρξῃ 30% προστασία ἐπὶ τῆς σηροτροφίας τῆς ἐγχωρίου, δὲν τὴν ἀγοράζουν.

§132Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Θὰ δοθῇ ἄδεια ἐξαγωγῆς.

§133Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Διατί; Διὰ νὰ συναγωνισθῇ τὴν ξένην βιομηχανίαν; Ἔχει τὸ περιθώριον τῆς προστασίας ἐπὶ τῶν ὑφασμάτων.

§134Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἔκαμε τρόπον τινά, ἐμπειρικὸν παρεμβατισμόν. Λέγει δηλ. εἰς τὸν παραγωγόν: πρόσεξε καλά. Θὰ ἀνοίξω τὶς πόρτες. Δὲν θέλουν οἱ βιομήχανοι νὰ πάρουν μὲ 30%, δὲν ἐπιτρέπω τὴν εἰσαγωγήν. Αὐτὴ ἦτο ἡ ἀπορία τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Προοδευτικοῦ Κόμματος κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συζήτησιν, διατὶ νὰ ὑποχρεώσω τοὺς ἀνθρώπους νὰ τὸ πωλήσουν μὲ 30%.

§135Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Καὶ μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου, θὰ ὑπάρχῃ αὐτὴ ἡ ἀσφαλιστικὴ δικλείς;

§136Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Ἀσφαλέστατα.

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας.

§138Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κύριοι Βουλευταί, τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἔχει κατατεθῆ πρὸ μηνῶν πολλῶν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὸ ὁποῖον ἐγκαίρως ἐπεξειργάσθη ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῆς Γεωργίας, ἀποτελεῖ καὶ τοῦτο μέτρον τῆς Κυβερνήσεως διὰ νὰ προστατευθῇ ἡ ἐγχώριος παραγωγή. Ἀλλὰ διὰ τὰ μέτρα αὐτὰ τῆς προστασίας, ὤφειλεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει της τὸν ἑξῆς σπουδαῖον παράγοντα. Ἡ παραγωγὴ κουκουλίων, διὰ νὰ εἶναι ἀπευθείας καταναλώσιμος, πρέπει νὰ μεταβληθῇ εἰς ἄλλο εἶδος, δηλαδὴ εἰς μέταξαν καὶ ἐκ τῆς μετάξης νὰ γίνουν τὰ διάφορα ὑφάσματα. Δὲν εἶναι λοιπὸν τὰ κουκούλια κατ’ εὐθεῖαν καταναλώσιμα. Καὶ ἐνῷ εἰς τὴν προστασίαν τῶν διαφόρων μας προϊόντων, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπευθείας καταναλώσιμα, εἴτε μεταποιοῦνται εἰς εἴδη καταναλώσεως πρώτης ἀνάγκης, ἡμεῖς οἱ ἀγρόται εὑρισκόμεθα πάντοτε σχεδὸν ἐν ἀντιθέσει πρὸς τὴν βιομηχανίαν. Εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν πρέπει νὰ εἴμεθα σύμφωνοι μετὰ τῆς βιομηχανίας, διότι τὸ εἶδός μας μόνον οὕτω εἶναι δυνατὸν νὰ καταναλωθῇ. Σήμερον ἡ παραγωγή μας εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ μὴ καλύπτῃ τὰς ἀνάγκας τῆς βιομηχανίας. Ἡ παραγωγή μας φθάνει τὸ πολὺ εἰς 1.700 χιλιάδας, αἱ δὲ ἀνάγκαι τῆς βιομηχανίας μας ἀνέρχονται περίπου εἰς 1.870 χιλιάδας μέχρι δύο ἑκατομμυρίων. Ἑπομένως, ἐπειδὴ δὲν εἴμεθα εἰς θέσιν ἡμεῖς οἱ παραγωγοὶ νὰ παράγωμεν ὅλο τὸ κουκούλι, τοῦ ὁποίου ἔχει ἀνάγκην ἡ βιομηχανία μας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πιέσωμεν τὴν βιομηχανίαν νὰ μὴ συμπληρώσῃ τὰ κουκούλια τῶν ὁποίων ἔχει ἀνάγκην πρὸς μεταξοποίησιν, εἰσάγουσα ταῦτα ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν. Ἔχομεν δὲ πάντα λόγον νὰ ἐλπίζωμεν, ἡ βιομηχανία τῆς μετάξης νὰ ἀνδρωθῇ, νὰ ἀναπτυχθῇ, καὶ ἰδίως εἰς τὸ ἐξαγωγικὸν αὐτῆς ἐμπόριον. Ἔχομεν τὸ μέγα προτέρημα, ἡ Ἑλλὰς νὰ εὑρίσκεται γεωγραφικῶς εἰς τοιοῦτον σημεῖον τῆς Ἀνατολικῆς λεκάνης τῆς Μεσογείου, ὥστε νὰ εἶναι δυνατόν, διὰ τοῦ εὐφυεστάτου ἑλληνικοῦ πνεύματος, νὰ εἰσδύσῃ εἰς ὅλας τὰς Ἠπείρους, αἱ ὁποῖαι περιβάλλουν τὴν Ἀνατολικὴν Μεσόγειον. Ἔχομεν λοιπὸν πάντα λόγον νὰ προωθήσωμεν τὴν βιομηχανίαν, οὕτως, ὥστε προωθοῦντες ἐκ παραλλήλου καὶ τὴν σηροτροφίαν, νὰ φθάσωμεν μίαν ἡμέραν νὰ ἐνισχύσωμεν ταύτην τόσον, ὥστε νὰ ἀποτελέσῃ καὶ αὐτὴ ἕνα ἐπιπρόσθετον πυρῆνα γεωργικῆς οἰκονομίας εἰς τὴν μικράν μας ἀγροτικὴν οἰκογένειαν. Πρέπει νὰ γνωρίζητε, κ. Βουλευταί, ὅτι εἰς τὴν Μακεδονίαν, εἰς τὴν Θεσσαλίαν, καὶ εἰς τὴν Θράκην, ἡ σηροτροφία δύναται σπουδαίως νὰ ἀναπτυχθῇ. Δύναται δὲ νὰ ἀναπτυχθῇ, διότι γνωρίζετε, ὅτι, ἰδίως ἡ Μακεδονία καὶ ἡ Θεσσαλία, εἶναι ἄδενδροι καὶ εἶναι δυνατὸν σπουδαίως νὰ ἀναπτυχθῇ ἡ καλλιέργεια τῶν μωρεοδένδρων. Ἐφόσον, λοιπόν, δυνηθῇ τοῦτο νὰ γίνῃ, θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναπτυχθῇ καὶ ἡ σηροτροφία. Ἐκ παραλλήλου ὅμως, ἐννοεῖται, ἠθέλησεν ἡ Κυβέρνησις, μὲ τὰ μέτρα αὐτὰ τῆς προαγωγῆς τῆς σηροτροφίας, νὰ λάβῃ καὶ τὰ μέτρα τὰ ἐξασφαλίζοντα μίαν λογικὴν καὶ συμφέρουσαν τιμὴν πωλήσεως τῶν κουκουλίων, ὥστε ἀκριβῶς νὰ μὴ εἶναι δυνατὸν νὰ συμβῇ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ ἀξιότιμος κ. Συνάδελφος Ἔβρου, κ. Χατζηλίας, δηλαδὴ στραγγαλισμὸς ἐκ μέρους τῆς βιομηχανίας τῶν παραγωγῶν. Ἡ Κυβέρνησις ἤδη ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου ἔχει λάβει μέτρα τοιαῦτα, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν οἱ παραγωγοὶ νὰ προστατευθῶσιν ἀπὸ τοῦ νὰ εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ πωλήσουν εἰς ὡρισμένην ἐποχὴν τὴν παραγωγὴν τῶν κουκουλίων, καὶ πρὸς τοῦτο προσπαθεῖ νὰ ἱδρύσῃ εἰς τὰ διάφορα σημεῖα ὅπου ὑπάρχουν παραγωγοὶ κουκουλίων, ἀποπνικτικοὺς κλιβάνους καὶ ὄχι ἀποξηραντικούς, οὕτως ὥστε νὰ γίνῃ ἡ ἀπόπνιξις ἐγκαίρως τῶν κουκουλίων καὶ ἑπομένως οἱ παραγωγοὶ νὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ κρατοῦν τὰ κουκούλια, χωρὶς αὐτὰ νὰ διατρέχουν τὸν κίνδυνον τῆς καταστροφῆς. Τὸ ζήτημα τῆς σηροτροφίας, κ. Συνάδελφοι, ἀπησχόλησεν ἐπὶ ἔτη τὴν Ἑλλάδα, καὶ ἐνῷ ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις εὑρέθη πολλάκις εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ ἔχῃ μίαν συμπαγεστάτην πλειονοψηφίαν εἰς τὸ Σῶμα τοῦτο, καὶ μίαν πολὺ εὐπειθῆ πλειονοψηφίαν εἰς τὸ Σῶμα τῆς Γερουσίας, ἐν τούτοις οὐδέποτε κατώρθωσε νὰ παρουσιάσῃ πρὸ τῆς Βουλῆς νομοσχέδιον περὶ τῆς σηροτροφίας. Διατὶ δὲν τὸ κατώρθωσεν; Ἡ ἀνάγκη τῆς βελτιώσεως τῶν ὅρων τῶν σηροτρόφων εἶναι σημερινή; Ἐγεννήθη εἰς τοὺς ἕξ μῆνας, ὅπου διευθύνει τὴν Ἑλλάδα ἡ Κυβέρνησις τῶν συνεργαζομένων κομμάτων, ἢ εἶναι ἀνάγκη, ἡ ὁποία ὑφίστατο καὶ προγενεστέρως; Ἡ ἀνάγκη ὑφίστατο καὶ προγενεστέρως. Ἐξ ὅσων ἔχω πληροφορηθῆ, ἐπανειλημμένως ἐγένοντο συσκέψεις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας, οὐδέποτε δὲ κατέληξαν αἱ συσκέψεις αὗται εἰς ἀπόφασιν, πολὺ δὲ ὀλιγώτερον εἰς τὴν κατάθεσιν νομοσχεδίου, ὡς τὸ κατετεθὲν ὑπ’ ἐμοῦ νομοσχέδιον. Τὸ μόνον κενόν, τὸ ὁποῖον παρουσίαζε τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον κατεθέσαμεν, ἦτο τὸ σημεῖον τῆς φορολογίας τῶν εἰσαγομένων κουκουλίων, δὲν εἶχε δὲ περιληφθῇ τοῦτο, διότι πρῶτον ἡ Κυβέρνησις ἤθελε νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα ἐπισταμένως. Δεύτερον ἤθελε νὰ ἀκούσῃ καὶ τὰς γνώμας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἤθελε νὰ ἀκούσῃ καὶ τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς, καὶ νὰ γίνῃ ἡ σχετικὴ μελέτη μεταξὺ τῶν δύο Ὑπουργείων, διὰ νὰ ἴδωμεν, πῶς θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἡ ἐπιβάρυνσις, χωρὶς διὰ τῆς ἐπιβαρύνσεως αὐτῆς νὰ τρέχῃ κίνδυνον ἡ βιομηχανία μας. Τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἀντιπροσωπευόμενον ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, κ. Πεσματζόγλου, συνετέλεσε πράγματι δι’ ὅλων τῶν φώτων του εἰς τὸ νὰ διατυπωθῇ ἡ φορολογία αὐτὴ καὶ συνεφώνησαν ὅλοι ὅτι ἔπρεπε νὰ τεθῇ μία φορολογία ἐπὶ τῶν εἰσαγομένων κουκουλίων, ἐμελετήσαμεν δὲ ποίαν φορολογίαν θὰ ἦτο δυνατὸν ἡ βιομηχανία νὰ βαστάσῃ. Διότι τὸ νὰ ἔρχεται ἡ Κυβέρνησις καὶ νὰ λέγῃ ὅτι «ἐπιβάλλω τὸν τάδε φόρον εἰς τὸ τάδε προϊὸν καὶ τὸν δεῖνα φόρον εἰς τὸ δεῖνα προϊόν» ἀβασανίστως, λαμβάνουσα μόνον ὑπ’ ὄψιν της τὶ θὰ εἴπουν εἰς αὐτὴν τὴν περίπτωσιν οἱ παραγωγοὶ καὶ ἂν θὰ χειροκροτήσουν ἢ ὄχι, θὰ ἦτο σφάλμα μέγιστον, κυβερνητικόν. Πράγματι, λοιπόν, ἐμελετήσαμεν τὸ ζήτημα καὶ ἐφθάσαμεν εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι θὰ ὠφείλαμεν νὰ θέσωμεν τὸν φόρον τοῦ 15% ἐπὶ τῆς ἀξίας τῶν εἰσαγομένων κουκουλίων. Οἱ κ. κ. βιομήχανοι, τοὺς ὁποίους, πρὶν φέρωμεν τὴν τροπολογίαν εἰς τὴν Βουλήν, ἐθεωρήσαμεν καλὸν νὰ καλέσωμεν διὰ νὰ τοὺς κατατοπίσωμεν καὶ νὰ τοὺς εἴπωμεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις κατέληξεν εἰς τὴν ἀπόφασιν νὰ θέσῃ φόρον 15%, οὕτως ὥστε νὰ προστατευθῇ ἡ παραγωγή, διεμαρτυρήθησαν ἐπὶ παρουσίᾳ καὶ τῶν δύο συνεργαζομένων Ὑπουργῶν. Ἡμεῖς τοὺς εἴπομεν ὅτι ἀμετάκλητος ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ τεθῇ ὁ φόρος αὐτός, ὁ προστατευτικός. Μᾶς ἀπήντησαν ὅτι θὰ προσφύγουν καὶ εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ διαμαρτυρηθοῦν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐγένετο. Ἀλλὰ παρὰ τὰς διαμαρτυρίας πρὸς τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος ἀναγνωρίζει πλήρως ὅτι πρέπει ἡ σηροτροφία νὰ προστατευθῇ, ἐφέραμεν σήμερον ἄρθρον, διὰ τοῦ ὁποίου τίθεται ὁ φόρος αὐτός. Τὸ ἄρθρον αὐτὸ διατυποῦται οὕτω καὶ τίθεται ὡς πρῶτον ἄρθρον: «Ἐπιβάλλεται ἐπὶ τῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ κλπ.» (ἀναγινώσκει). Νομίζω ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτὴ εἶναι πλήρης, διότι ἀντιπροσωπεύονται τὰ τρία ἐνδιαφερόμενα Ὑπουργεῖα, ἀντιπροσωπεύεται δὲ καὶ ἡ τάξις τῶν βιομηχάνων καὶ ἡ τάξις τῶν παραγωγῶν. Ἐκτὸς τούτου, διὰ τῆς προσθήκης τοῦ ἄρθρου 2....

§139Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἐφάπαξ θὰ καθορίζεται;

§140Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Θὰ μεταβάλλεται ἀναλόγως τῆς μεταβολῆς τῆς τιμῆς. Ἡ Κυβέρνησις ἀκριβῶς διότι δὲν σκέπτεται ἐκ τῆς ἐπιβολῆς τοῦ φόρου αὐτοῦ νὰ ἐνισχύσῃ τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους, ὁ ὁποῖος θὰ εἶχε βεβαίως ἀνάγκην ἐνισχύσεως, ἀλλὰ σκέπτεται νὰ ἐνισχύσῃ τὴν σηροτροφίαν, τὸ ἐξ αὐτοῦ προϊὸν τοῦ φόρου καταθέτει δι’ ἴδιον λογαριασμὸν εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, ὅπως εἰς τὸ μέλλον διατίθεται ὑπὲρ τῆς ἐνισχύσεως τῆς σηροτροφίας. Πρέπει νὰ γνωρίζητε, κ. Βουλευταί, ὅτι ἂν καὶ πολλάκις εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐλέχθησαν περὶ ψυγείων καὶ ἐγράφησαν ποίαν μεγάλην σημασίαν διὰ τὴν σηροτροφίαν ἔχουν τὰ ψυγεῖα, μέχρι τῆς ἐποχῆς κατὰ τὴν ὁποίαν ἀνελάβομεν τὴν διακυβέρνησιν, ἀπὸ τοῦ παρελθόντος ἤδη Νοεμβρίου, οὐδέποτε ἐφηρμόσθη τὸ σύστημα τῆς ἱδρύσεως ἐν Ἑλλάδι τῶν ψυγείων. Ἤδη δύναμαι νὰ ἀναγγείλω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι κατὰ τὸ τρέχον ἔτος θὰ εἶναι ἕτοιμα πρὸς λειτουργίαν δέκα ψυγεῖα εἰς τὴν Ἑλλάδα. Δηλ. εἰς τὸ Σουφλί, Κομοτινήν, Θεσσαλονίκην, Ἔδεσσαν, Γουμένιτσαν, Αἴγιον, Τύρναβον, Κύμην, Χανιά. Θὰ εἶναι δὲ τότε δυνατὸν ὁ σπόρος, ὅπως καλῶς γνωρίζετε οἱ προερχόμενοι ἀπὸ περιφερείας σηροτροφικάς, νὰ ψύχεται κατὰ τὸν χειμῶνα, διότι ἡ καλὴ αὐτοῦ ἐκκόλαψις προϋποθέτει καλὴν κατὰ τὸν χειμῶνα ψῦξιν καὶ καλὴν διατήρησιν. Ὅθεν βλέπετε, ὅτι ἤδη ἡ Κυβέρνησις, χωρὶς νὰ ἔχῃ ἰδιαίτερα μέσα, χωρὶς νὰ ἔχῃ κἂν δυναμικότητα περισσευμάτων παχυλῶν, τὰ ὁποῖα ἄλλοτε ὑπῆρχον, ἐφρόντισε καὶ αὐτὸ τὸ ζήτημα νὰ τὸ κατευθύνῃ καὶ νὰ τὸ βελτιώσῃ καὶ νὰ συμπληρώσῃ τὴν μεγίστην αὐτὴν ἔλλειψιν, ἡ ὁποία ὑπῆρχεν. Εἰς τὸ ἄρθρον 3 προστίθεται διάταξις, οὕτως ὥστε ἡ ἐπιτροπὴ τῆς σηροτροφίας νὰ ἔχῃ γνώμην ἐπὶ τοῦ ποσοῦ τὸ ὁποῖον θὰ διαθέτῃ ὁ Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας κατ’ ἔτος ἀπὸ τὰ ἐκ τῆς φορολογίας προκύψοντα ποσά.

§141ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖα ποσά;

§142Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Τὰ ποσὰ τὰ ὁποῖα θὰ εἰσπράττωνται ἀπὸ τὸ τέλος εἰσαγωγῆς κουκουλίων. Προστίθεται δὲ καὶ 4ον ἄρθρον, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀπολύτως δίκαιον, ὥστε ὁ φόρος ὁ ὁποῖος ἐπιβάλλεται σήμερον, δηλαδή, τὸ 15%, νὰ ἐπιστρέφηται εἰς τοὺς βιομηχάνους, ἐφόσον πρόκειται περὶ μετάξης, ἡ ὁποία ἐξάγεται εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Διότι θὰ ἦτο πολὺ ἄδικον πρᾶγμα νὰ πληρώνουν φόρον διὰ τὰ κουκούλια, τὰ ὁποῖα εἰσάγουν διὰ νὰ συμπληρώσουν τὴν κατανάλωσίν των, καὶ κατόπιν εἰς τὴν ἐξαγομένην μέταξαν, ἡ ὁποία πρόκειται νὰ συναγωνισθῇ τὰς μετάξας ὅλου τοῦ κόσμου, νὰ μὴ εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ τοὺς ἐπιστρέψωμεν τὸν φόρον.

§143ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Πολὺ σωστά.

§144Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τώρα, χωρὶς νὰ εἰσέλθω εἰς ὅλας τὰς λεπτομερείας τῶν τροπολογιῶν, τὰς ὁποίας ἔχουν ὑποβάλει διάφοροι Συνάδελφοι, θὰ ἀναγνώσω ἕν πρὸς ἕν τὰ ἄρθρα, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ τὰ δεχθῶμεν τροποποιημένα, οὕτως ὥστε καὶ ἡ Βουλὴ νὰ εἶναι ἐν γνώσει ποίας τροπολογίας δεχόμεθα καὶ οἱ Κύριοι, οἱ ὁποῖοι ἐνδιαφέρονται, νὰ ἀκούσουν καὶ πῶς ταῦτα διατυποῦνται. Ἤθελα μόνον, πρὶν ἀναγνώσω τὰ διάφορα ἄρθρα, νὰ ἀπαντήσω ἐπὶ τῶν σπουδαίων σημείων, τὰ ὁποῖα ἔθιξεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Ἕβρου. Καὶ ἀπ’ αὐτά, πρῶτον τὸ ζήτημα τῆς σηροτροφικῆς σχολῆς. Καθὼς γνωρίζετε, σηροτροφικαὶ εἰδικαὶ σχολαὶ δὲν γίνονται εἰς τὰ διάφορα Κράτη, ὅπου καλλιεργεῖται καὶ προάγεται ἡ σηροτροφία καὶ τοῦτο, διότι αἱ εἰδικαὶ σχολαὶ σηροτροφίας θὰ εἶχον πολὺ περιωρισμένην ἐποχὴν δράσεως. Διὰ τοῦτο συνήθως εἰς ὅλας τὰς ἀνωτέρας ἢ μέσας ἢ κατωτέρας γεωργικὰς σχολάς, προστίθεται μία τάξις εἰς τὴν ὁποίαν δύνανται νὰ ἀναπτυχθοῦν οἱ ἐνδιαφερόμενοι εἰς τὴν σηροτροφίαν. Ἡμεῖς ἐσκέφθημεν ὅτι σήμερον ὀφείλομεν νὰ θέσωμεν ἐν ἐφαρμογῇ αὐτὸ τὸ σύστημα εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ ἐλπίζω ὅτι θὰ δυνηθῶμεν κατὰ τὸ ἐρχόμενον ἔτος, πρὶν ἢ ἀρχίσῃ ἡ ἐποχὴ τῆς ἐκτροφῆς, νὰ προσθέσωμεν μίαν τάξιν σηροτροφίας εἰς τὸ Πανεπιστήμιον Θεσσαλονίκης, οὕτως ὥστε ἡ τάξις αὐτή, ἡ σηροτροφική, νὰ ἔχῃ τὴν εὐχέρειαν νὰ παρακολουθήσῃ τὰς ἐκτροφὰς τῆς Θεσσαλονίκης, τῆς Γουμενίτσης καὶ τῆς Ἀνατ. Θράκης. Διὰ τὴν ἀνάπτυξιν περαιτέρω τῆς σηροτροφίας, ἡ Κυβέρνησις σκέπτεται κατὰ πόσον θὰ ἦτο δυνατὸν εἰς τὰ μέρη αὐτὰ ἀκριβῶς, εἰς τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ προωθήσωμεν τὴν καλλιέργειαν αὐτήν, νὰ εἰσαγάγῃ ἀναγκαστικῶς τὸ μάθημα τῆς σηροτροφίας εἰς τὰ Δημοτικὰ Σχολεῖα. Διότι εἰς τὰ Δημοτικὰ σχολεῖα ἀναπτύσσονται οἱ μικροί μας τοῦ μέλλοντος γεωργοί. Καὶ συγχρόνως ἂν δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν μὲ τὰ σχολεῖα αὐτὰ νὰ συνδυάσωμεν μικρὰ φυτώρια, οὕτως ὥστε οἱ μικροὶ αὐτοὶ μαθηταὶ νὰ παρακολουθοῦν ἀπὸ τῆς νεαρᾶς των ἡλικίας τὰ μωρεόδενδρα εἰς τὰς διαφόρους αὐτῶν ποικιλίας καὶ εἰς τὴν ἀνάπτυξίν των. Προσεχέστατα πρόκειται νὰ εἰσηγηθῶ εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον, εἰδικῶς διὰ τὰς περιφερείας Μακεδονίας, Θράκης καὶ Θεσσαλίας καὶ ὑπ’ εὐθύνην τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου μέχρις ὅτου γίνῃ τοῦτο μελλητικός θεσμὸς τοῦ Κράτους, νὰ παρέχωμεν εἰς οἱονδήποτε δωρεὰν μωρεόδενδρα, ἐφόσον ἔχομεν. Ὀφείλω δὲ συγχρόνως νὰ εἴπω, ἵνα γνωρίζῃ ἡ Βουλή, ὅτι ἤδη ἔλαβον ὅλα τὰ μέτρα, διὰ νὰ παραγγελθῇ ἐπαρκὴς σπόρος, ὥστε εἰς ὅλα τὰ φυτώριά μας τῶν νέων χωρῶν καὶ τῆς Θεσσαλονίκης, νὰ γίνῃ κατὰ τὸ τρέχον ἔτος μία μεγάλη καλλιέργεια μωρεοδένδρων. Βλέπετε ὅτι εἰς ὅλα ἔχομεν δώσει μίαν κατεύθυνσιν. Διὰ τὸ ἄλλο, ἐπίσης ἐνδιαφέρον ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ κ. Βουλευτής, τῶν σταθμῶν. Καθὼς γνωρίζετε, σήμερον ἡ Ἑλλὰς διαιρεῖται εἰς ὡρισμένας γεωργικὰς περιφερείας, τῶν ὁποίων ἑκάστη ἀποτελεῖ ἕν γεωργικὸν ταμεῖον. Ὑπάρχει δυνατότης μὲ τοὺς προϋπολογισμοὺς τοὺς ὁποίους ἔχομεν—πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θὰ ἀναπτύξω δι’ ὀλίγων κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Γεωργίας, θὰ ἴδητε ὅτι κατὰ τὸ τρέχον ἔτος, παρὰ τὸν δυστυχῆ αὐτὸν προϋπολογισμόν, ἐνισχύσαμεν ὅλα τὰ Γεωργικὰ Ταμεῖα μὲ πολὺ μεγαλείτερα ποσὰ ἐκείνων τῶν ὁποίων ἔτυχον κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος, καὶ εἶναι δίκαιον εἰς τὰ Γεωργικὰ αὐτὰ Ταμεῖα νὰ γίνῃ μία προώθησις ἀκριβῶς τῶν μελετῶν τῶν διαφόρων αὐτῶν μωρεοδένδρων, ὅπου τοῦτο ἐπιβάλλει ἡ ἀνάγκη. Δὲν εἶναι παρὰ μόνον ἀνάγκη τὰ σχετικὰ Συμβούλια τῶν Γεωργικῶν Ταμείων νὰ λάβουν πρὸς τοῦτο ἀπόφασιν, σήμερον δὲ πρέπει νὰ λεχθῇ ὅτι τοιαύτη μελέτη ὑπάρχει. Ἔχομεν μελετήσει καὶ τὰ διάφορα εἴδη τῶν μωρεοδένδρων καὶ ποῖα πρέπει νὰ προτιμήσωμεν καὶ διατὶ πρέπει νὰ τὰ προτιμήσωμεν, διότι, καθὼς γνωρίζετε, τὰ διάφορα μωρεόδενδρα παράγουν διαφόρων εἰδῶν φύλλα, διαφόρου σκληρότητος κλπ., καὶ ἑπομένως, ἄλλα εἶναι κατάλληλα διὰ τὴν πρώτην ἐκτροφὴν καὶ ἄλλα διὰ τὸ δεύτερον, τρίτον καὶ τέταρτον στάδιον. Ἐν σχέσει μὲ τὴν σποροποιΐαν, —καὶ αὐτὸ ἤθελα νὰ τὸ ἀναφέρω εἰς τὴν Βουλὴν διὰ νὰ τὸ γνωρίζῃ,— ἡ σποροποιΐα ἔχει κάμει προόδους. Ἔχομεν φθάσει εἰς τὸ εὐχάριστον σημεῖον νὰ ἐξάγωμεν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν σπόρους σημαντικούς, ἡ δὲ εἰσαγωγή μας σπόρων ἔχει φθάσει εἰς τὸ μίνιμουμ. Σήμερον, ἐνῷ ἡ εἰσαγωγή μας ἔφθασε περίπου τὰς 24.000 κυτία, —ἔφθασε δὲ τὸ 1922 εἰς 32.000 κυτία — τῶν 25 γραμμαρίων, ἔχομεν κατέλθη εἰς τὰ 2.800 κυτία. Βλέπετε, λοιπόν, ὅτι κατωρθώσαμεν νὰ καλύπτωμεν τὰς ἀνάγκας μας ἐκ τῆς ἰδίας σποροπαραγωγῆς. Δυστυχῶς ὅμως εἷς ἢ δύο πολὺ καλοὶ σποροποιοί, οἱ ὁποῖοι κατώρθωσαν νὰ εἰσαγάγουν τοὺς ἑλληνικοὺς σπόρους εἰς τὴν Τουρκίαν καὶ τὴν Περσίαν, μᾶς ἔφυγαν ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα καὶ μετέθησαν εἰς τὴν Τουρκίαν διὰ νὰ παράγουν ἐκεῖ σπόρους. Ἦλθεν ὅμως καὶ στιγμή, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ ἐξαγωγή μας ἀνήρχετο εἰς 140.000 κυτία καὶ σήμερον, μόλις κατῆλθεν εἰς τὰς 68.000. Τώρα θ’ ἀναγνώσω τὰ διάφορα ἄρθρα ὡς ἐτροποποιήθησαν — ἀλλάζομεν δὲ τοὺς ἀριθμούς, διότι ἐτέθησαν τέσσαρα πρῶτα ἄρθρα, τὰ ἄρθρα τῆς φορολογίας καὶ τῆς διαθέσεως. Ἑπομένως, τὸ 1ον ἄρθρον λαμβάνει τὸν ἀριθμὸν 5, εἰς αὐτὸ δὲ προστίθεται (ἀναγινώσκει) «αἱ δυνάμει τοῦ ἄρθρου κλπ.». Ἑπομένως εἴμεθα σύμφωνοι μὲ αὐτά, ποὺ εἴπετε σεῖς. Εἰς τὸ ἄρθρον 2 — νῦν 6 — ἡμεῖς λέγομεν ὅτι ἐπιθυμοῦμεν νὰ ἀσφαλίσωμεν τὴν ἐκτροφήν. Σεῖς εἴπετε τὴν ἐκτροφήν, ἐφόσον πρόκειται περὶ θεομηνιῶν...

§145Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Θεομηνιῶν εἰς τὰ μωρεόδενδρα.

§146Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας).... ἐκεῖ δὲ εἴπετε, εἰς τὴν ἀσφάλειαν νὰ συμμετέχῃ καὶ ἡ σηροτροφία μὲ 25%, ἐνῷ ἡμεῖς καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ ὑπεδείξαμεν ὅτι θὰ ἦτο καλὸν νὰ συμμετέχῃ μὲ 50%. Δηλ. ἂν ἀσφαλίζωνται καὶ ἡ ἀσφάλεια πρόκειται νὰ τοὺς δώσῃ σήμερον 20 δραχμάς, νὰ τοὺς δώσῃ μόνον 10, διὰ νὰ μὴ γίνωνται ἀμελεῖς περὶ τὴν ἐκτροφήν.

§147Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Τί δέχεσθε; 50;

§148Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Νὰ παραμείνῃ. Ἐπίσης, λαμβάνομεν μέτρα, ὥστε οἱ ὅροι τῆς ἀσφαλίσεως νὰ κανονίζωνται ὑπὸ τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τοῦ Ταμείου Χαλάζης, οἱ ὁποῖοι, βεβαίως, δὲν θὰ εἶναι καὶ τόσον ἐλαφροί, ὅσον νομίζετε, διότι θὰ λάβῃ τὰ μέτρα του τὸ συμβούλιον τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Χαλάζης, νὰ δώσῃ ὅρους τοιούτους, ὥστε νὰ μὴ ριψοκινδυνεύσῃ τὸ ταμεῖον ἀσφαλίσεως ἐκ κακῶν ὅρων.

§149Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Θέσατε ὅμως καὶ τὰ μωρεόδενδρα.

§150Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὰ θέτομεν. Ἐπίσης τὸ ἄρθρον 7 — πρώην 3 — παραμένει ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς. Προσετέθησαν «κλάδοι χρήσιμοι διὰ τὴν ἐκτροφὴν ἐκ τῶν πλησιεστέρων δασῶν, ἐκτὸς ἂν ταῦτα εἶναι προστατευτικά» διὰ νὰ μὴ χαλάσουν τὰ προστατευτικὰ δάση.

§151Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Προσθέσατε εἰς τὰ τυχὸν σηροτροφεῖα.

§152Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Καλά. Καὶ τὴν ξυλείαν τῶν σηροτροφείων καὶ ὑλικῶν. Εἰς τὸ ἄρθρον 4 — νῦν 8 — δὲν καθορίζομεν τὸ ποσόν. Τὸ ἀφήνομεν ἀκαθόριστον, διὰ τὰ βραβεῖα, καὶ θὰ κάμωμεν καὶ τὴν προσθήκην, τὴν ὁποίαν λέγετε, ὅτι δύνανται νὰ βραβευθῶσι καὶ οἱ συμβάλλοντες διὰ συγγραμμάτων ὑπὲρ τῆς ἀναπτύξεως τῆς σηροτροφίας. Εἰς αὐτὸ γίνεται προσθήκη, κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ ἀναγραφόμενον εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν ποσὸν κανονίζεται δι’ εἰδικῆς ἀποφάσεως τῶν Ὑπουργῶν Οἰκονομικῶν καὶ Γεωργίας. Τὸ ἄρθρον 5 — νῦν 9 — «ἀπαγορεύεται κλπ.» (ἀναγινώσκει), διότι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως μᾶς ὑπέδειξεν ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ γίνῃ ἡ προσθήκη «εἰς τὰ συνιστῶντα φυτείας μωρεοδένδρων», διότι, λέγει, ἂν εἶναι ἓν μεμονωμένον μωρεόδενδρον καὶ εἷς θέλει νὰ τὸ ἐκριζώσῃ, θὰ εἴχωμεν πρωτόκολλα, ἱστορίες κλπ. Ἐθέσαμεν, λοιπόν, αὐτὴν τὴν προσθήκην. «Ἄνευ ἀδείας τῆς ἁρμοδίας γεωργικῆς ἢ δασικῆς ἀρχῆς...κλπ.» (ἀναγινώσκει). Εἰς τὸ ἄρθρον 10 εἴπετε, ὅτι θέλετε νὰ ἀπαλειφθῇ ἡ ἀπαγόρευσις τῆς ἐμπορίας ὑφ’ οἱουδήποτε. Φοβοῦμαι ὅτι ἡ ἀπαγόρευσις θὰ προκαλέσῃ σάλον ἐκ μέρους τῶν σποροποιῶν, οἱ ὁποῖοι θὰ εἴπουν, ὅτι οἱοιδήποτε θὰ πωλοῦν, οἱοιδήποτε δύνανται καὶ νὰ παράγουν—διότι εἶναι δύσκολον πρᾶγμα νὰ τοὺς ἐξελέγξητε. Εἰς αὐτὸ τὸ ἄρθρον προσθέτω τὴν ἑξῆς παράγραφον: (ἀναγινώσκει) «τοῦ παραχθέντος κλπ.», διότι, ἀληθῶς, θὰ ἐθέτομεν πειρασμὸν εἰς αὐτοὺς ποὺ τοὺς ἔχουν παράγει. Τώρα εἰς τὸ ἄρθρον 7, τὸ ὁποῖον λαμβάνει τὸν ἀριθμὸν 11, ἔχει γίνει ἡ ἑξῆς προσθήκη, διότι αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὑπεστηρίξατε ὅτι θὰ ἦτο καλὸν νὰ δώσωμεν μίαν κατεύθυνσιν εἰς τοὺς σποροποιοὺς εἶναι ὀρθότατον, ἀλλ’ αὐτοὶ ὑφίστανται τώρα, 70–80 ἄνθρωποι εἶναι εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα, εἶναι δυνατὸν νὰ τοὺς καταργήσωμεν ἀπὸ τὴν μίαν ἡμέραν εἰς τὴν ἄλλην χωρὶς νὰ ἔχωμεν τοὺς νέους, οἱ ὁποῖοι θὰ κάμουν αὐτὴν τὴν ἐργασίαν; Καλόν, λοιπόν, θὰ ἦτο νὰ ὁρίσωμεν πῶς θὰ γίνῃ εἰς τὸ μέλλον ἡ ἀνάπτυξις, ἀλλὰ νὰ μὴ καταργήσωμεν διὰ μιᾶς τοὺς ὑφισταμένους. Θέτω, λοιπόν: «ἀπόφοιτοι ὅμως τοῦ Γυμνασίου», οὕτως ὥστε νὰ γνωρίζουν τὰ ἀπαραίτητα πράγματα.

§153Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ἀποφοίτους γυμνασίου διὰ τοὺς μέλλοντας;

§154Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Μάλιστα. «Κατ’ ἐξαίρεσιν κλπ.» (ἀναγινώσκει), οὕτως ὥστε νὰ ὑπόκηνται εἰς μίαν δοκιμασίαν, ἡ ὁποία νὰ εἶναι ἐπιτυχής. Δὲν βλέπω ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν σήμερον νὰ περιορίσωμεν ἄλλως τὸν παραγωγὸν τῶν σπόρων.

§155Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Τί μέτρα λαμβάνετε διὰ τὸ μέλλον;

§156Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὅταν ἡ Σχολὴ τὴν ὁποίαν θέλομεν νὰ ἱδρύσωμεν, θὰ ἀποφέρῃ καρπούς, τότε δυνάμεθα νὰ κάμωμεν εἰδικὸν νόμον κατὰ τὸν ὁποῖον αἱ ὑπάρχουσαι ἄδειαι σήμερον ἰσχύουν ἐπὶ μίαν διετίαν. Κατόπιν θὰ ἀφαιρεθοῦν καὶ θὰ ὑποστοῦν μίαν δοκιμασίαν, ἄλλως θὰ λάβουν τὰς ἀδείας οἱ νέοι.

§157Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Αὐτὸ σᾶς εἶχον εἴπῃ καὶ ἐγώ.

§158Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Ναί, ἀλλὰ δὲν ἠμπορῶ νὰ τὸ θέσω σήμερον εἰς τὸν νόμον. Εἰς τοὺς σποροπαραγωγοὺς θὰ εἴπωμεν: δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σπείρῃς διάφορα εἴδη κουκουλίων. Θὰ σᾶς εἴπομεν ἡμεῖς ποῖα κουκούλια θὰ πάρετε, οὕτως ὥστε νὰ ρυθμίσωμεν καὶ τὴν παραγωγὴν τῶν σπόρων. Ἡ λέξις εἶναι ἀκριβής. Ἐκεῖ δὲ προστίθεται εἰς τὸ τέλος τῆς πρώτης παραγράφου: «Μετὰ γνώμην τῆς Ἐπιτροπῆς Σηροτροφίας». Εἰς τὸ 13ον ἄρθρον, τὸ προηγούμενον 9ον, τὰς τρεῖς δραχμὰς τὰς ὁποίας λαμβάνομεν εἶναι τίποτε. Ἐγὼ νομίζω ὅτι πρέπει νὰ αὐξηθῇ, διότι πρῶτον τοὺς δίδομεν τὰ ψυγεῖα δωρεάν. Δεύτερον καὶ ἡ ταινία αὐτὴ στοιχίζει. Ἐπίσης θὰ πρέπῃ νὰ κλεισθοῦν, θὰ πρέπῃ νὰ ἐξετασθοῦν. Πρέπει, λοιπόν, νὰ γίνεται μία κάποια εἴσπραξις. Ἀλλ’ ἀπαλλάσσομεν τοῦ φόρου τὰ ἐξαγόμενα εἰς τὸ ἐξωτερικὸν κυτία, οὕτως ὥστε νὰ δυνάμεθα ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι παράγουν σπόρους εἰς ἄλλας Χώρας, νὰ τοὺς συναγωνιζώμεθα. Εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν εἶμαι τελείως σύμφωνος νὰ δύναται νὰ παρίσταται ὁ Ὑπουργὸς ὁσάκις θέλει. Ἑπομένως διαγράφεται. Ἐφόσον δὲν μετέχει πλέον ὁ Ὑπουργός, πρέπει νὰ δώσωμεν τὴν προεδρίαν εἰς κάποιον.

§159Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς νὰ εἶναι Πρόεδρος.

§160Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Μάλιστα. Ὁ Διευθυντὴς τῆς Γεωργίας θὰ εἶναι Πρόεδρος. Τέλος, ἀντὶ τοῦ 11, τὸ ὁποῖον διαγράφεται, τίθεται ἄρθρον 15ον, τὸ ὁποῖον κανονίζει τὸ ζήτημα τῶν ἀγορῶν περὶ τῶν ὁποίων ὡμιλήσαμεν, καὶ τὸ ὁποῖον ἐγὼ διετύπωσα ἐδῶ ὡς ἑξῆς: «Ἡ πώλησις τῶν κουκουλίων...κλπ.» (ἀναγινώσκει), διότι ἂν ἴδωμεν ὅτι ἡ δημοσία ἀγορὰ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ εἰς τὸν Τύρναβον ἢ ἀλλαχοῦ, θέλομεν καὶ ἐκεῖ νὰ ἔχωμεν τὸ δικαίωμα νὰ τὴν εἰσαγάγωμεν.

§161Σ. ΜΠΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Παρισταμένου τοῦ Διευθυντοῦ.

§162Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δὲν ὑπάρχει λόγος.

§163Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Παρισταμένου τοῦ Ἐφόρου ἢ τοῦ ἀναπληρωτοῦ τούτου κατὰ τὴν ζύγισιν.

§164Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Καὶ ἀστυνομικοῦ ὀργάνου, ἐπιβλέποντος.

§165Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Διὰ τὴν ζύγισιν νὰ θέσητε ὅτι ὁ Οἰκονομικὸς Ἔφορος ἢ ὁ ἀναπληρωτής του κρατοῦν λογαριασμόν, στατιστικήν.

§166Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Θέλετε νὰ τὸ θέσωμεν εἰς τὸν νόμον αὐτό;

§167Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Μάλιστα. Τοῦ Ἐφόρου ἢ τοῦ ἀναπληρωτοῦ του, κρατοῦντος ἀκριβῆ πίνακα τῶν πράξεων.

§168Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τῶν ἡμερησίων πράξεων;

§169Β. ΧΑΤΖΗΛΙΑΣ. Μάλιστα.

§170Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Αἱ λεπτομέρειαι τοῦ παρόντος νόμου κανονίζονται διὰ Προεδρικοῦ Διατάγματος. Δὲν θέλω νὰ εἴπω, κ. Βουλευταί, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἶναι τέλειον, ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι εἶναι ἓν μέγα βῆμα πρὸς τὴν πρόοδον καὶ τὴν ὑποστήριξιν τῆς σηροτροφίας. (Χειροκροτήματα).

§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν ὡς ἐτροπολογήθη;

§172ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Γίνεται δεκτὸν εἰς βʹ ἀνάγνωσιν ὡς ἐτροπολογήθη, ἀναβληθείσης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου)

§173Σ. ΜΠΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἂν ἦτο δυνατόν, τὸ «περὶ ἀποκαταστάσεως» νὰ περάσῃ αὔριον πρῶτον.

§174ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂς κατατεθῇ μία σημείωσις τῶν προτάσεων, οὕτως ὥστε τὸ πρωΐ ποὺ θὰ κανονισθῇ ἡ Ἡμερησία Διάταξις νὰ κανονισθοῦν αὐτά. Ἐφάπαξ συζήτησις τοῦ ὑπὸ τῆς Γερουσίας μετὰ τὴν ψήφισίν του ὑπὸ τῆς Βουλῆς τροποποιηθέντος σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 20)7)33 Ν. Δ. «περὶ ὀργανώσεως τῆς λογιστικῆς καὶ διαχειριστικῆς ὑπηρεσίας τῶν Ὑγειονομικῶν Ἱδρυμάτων καὶ Ὑπηρεσιῶν ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Κρατικῆς Ὑγιεινῆς καὶ Ἀντιλήψεως ὡς καὶ τοῦ τρόπου τῆς προσλήψεως κατωτέρου προσωπικοῦ αὐτῶν» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφάπαξ συζήτησις τοῦ ὑπὸ τῆς Γερουσίας μετὰ τὴν ψήφισίν του ὑπὸ τῆς Βουλῆς τροποποιηθέντος σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 22)7)33 Ν. Δ. «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως ἐνίων ὀργανικῶν διατάξεων τοῦ Ὑπουργείου Κρατικῆς Ὑγιεινῆς καὶ Ἀντιλήψεως» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§176ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφάπαξ συζήτησις τοῦ ὑπὸ τῆς Γερουσίας, μετὰ τὴν ψήφισίν του ὑπὸ τῆς Βουλῆς τροποποιηθέντος σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπολογισμοῦ τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1929–30» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§177ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ Π. Δ. τῆς 19–11–32 κωδικοποιηθέντος νόμου 5446 περὶ στρατιωτικῆς ἱεραρχίας καὶ στρατιωτικῶν προβιβασμῶν» Ὁ κ. Τζίβας.

§178Α. ΤΖΙΒΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὀρθὸν καὶ δίκαιον εἶναι, ἡ τροπολογία, τὴν ὁποίαν προτείνω νὰ γίνῃ δεκτή. Νὰ περιληφθοῦν δηλαδὴ καὶ οἱ ἀξιωματικοὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἀπεστρατεύθησαν, λόγῳ σωματικῆς ἀνικανότητος, ἀπὸ 1ης Αὐγούστου 1931. Αὐτοὶ δὲ εἶναι 2–3 μόνον καὶ ἡ δαπάνη εἶναι ἐλαχίστη.

§179Γ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Τὴν δέχομαι μολονότι εἶμαι κατὰ τῆς παρεισαγωγῆς εἰς τὸ νομοσχέδιον διατάξεων, αἱ ὁποῖαι φέρουν προσωπικὸν χαρακτῆρα. Ἀλλ’ ἐπειδὴ πρόκειται περὶ ἑνὸς προφανοῦς ἀδικήματος, τὴν δέχομαι. Διότι, ἐφόσον ἐλήφθη πρόνοια διὰ τοὺς μετὰ τὸ 1932, οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, οἵτινες πρὸ ὀλίγου εἶχον ἀποστρατευθῆ, πρέπει νὰ τύχουν καὶ αὐτοὶ τοῦ εὐεργετήματος. Δέχομαι τὴν τροπολογίαν.

§180ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν ὡς ἐτροπολογήθη. (Γίνεται δεκτὸν ὡς ἐτροπολογήθη ἀναβληθείσης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου)

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ἑρμηνείας τῆς παραγράφου 2 τοῦ ἄρθρου μόνου τοῦ νόμου 5543 περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 13 Ὀκτωβρίου 1922 Β. Δ. «περὶ διακανονισμοῦ τοῦ χρόνου ὑπηρεσίας καὶ τῶν ἀποδοχῶν τῶν ἐξ ἀποστρατείας, διαθεσιμότητος κλπ. ἀνακληθέντων ἀξιωματικῶν Χωροφυλακῆς»

§182Π. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Εἰς αὐτὸ ἡ Ἐπιτροπὴ διέγραψε μίαν φράσιν ἐκεῖ ποὺ λέγει «ἔστω...κλπ.» (ἀναγινώσκει). Αὐτὸ τὸ διέγραψεν ἡ Ἐπιτροπὴ ἀφ’ ἑνὸς διότι ἀντίκειται εἰς τὸν νόμον, ἀφ’ ἑτέρου δὲ διότι δημιουργεῖ εἰς τὸ Ταμεῖον νέας ὑποχρεώσεις.

§183Γ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Νὰ γίνῃ δεκτὸν μὲ τὴν διαγραφήν.

§184ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν ὅπως ἐτροπολογήθη. (Γίνεται δεκτὸν εἰς βʹ ἀνάγνωσιν ἀναβληθείσης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου)

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τῆς ὑπὸ τῆς Γερουσίας τὸ πρῶτον ψηφισθείσης προτάσεως νόμου: «Περὶ οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως τῆς νυκτερινῆς Ἐπαγγελματικῆς Σχολῆς τοῦ Ἐπαγγελματικοῦ καὶ Βιοτεχνικοῦ Ἐπιμελητηρίου Βόλου» Ὁ κ. Ἀποστολίδης.

§186Β. ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ. Εἰς τὸν Βόλον, κ. Βουλευταί, δὲν σᾶς εἶναι ἄγνωστον, ὅτι αἱ βιομηχανίαι ἐπετέλεσαν προόδους σημαντικάς, τιμώσας τὴν πόλιν τοῦ Βόλου ἰδιαιτέρως, ἀλλὰ καὶ τὴν Ἑλλάδα γενικώτερον, ὅπως εἶναι ὁ οἶκος Παπαγεωργίου κ. ἄ. Αἱ βιομηχανίαι αὐταὶ ἔχουν ἀνάγκην βεβαίως μιᾶς συστηματικωτέρας ἐργασίας ἐκ μέρους τῶν βοηθητικῶν ὑπηρεσιῶν καὶ τοῦ κατωτέρου μηχανικοῦ προσωπικοῦ. Ἠσθάνθησαν αὐταὶ αἱ βιομηχανίαι καὶ αἱ ἄλλαι βιοτεχνικαὶ ἐπιχειρήσεις, ἠσθάνθησαν ὅλαι αὐταὶ τὴν ἀνάγκην τῆς τελειοποιήσεως τοῦ ἐργατικοῦ των προσωπικοῦ. Καὶ αὐτὸ φυσικὰ τὸ προσωπικὸν θὰ τελειοποιῆται διὰ μιᾶς Σχολῆς τεχνητῶν καὶ μηχανικῶν. Ἡ Σχολὴ αὐτὴ ἱδρύθη ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν ἰδίᾳ πρωτοβουλίᾳ, ἐλειτούργησαν δύο χρόνια καὶ ἐσταμάτησε, διότι ὁ οἰκονομικὸς παράγων δὲν τὴν ἐνίσχυσε. Μετά τινα ἔτη ἐπανελήφθη ἡ λειτουργία τῆς Σχολῆς αὐτῆς καὶ μετὰ δύο χρόνια διεκόπη ἡ λειτουργία τῆς Σχολῆς. Κατ’ ἀμφοτέρας τὰς περιόδους οἱ καρποὶ ὑπῆρξαν ἄριστοι, οἱ ἐξελθόντες τῆς Σχολῆς αὐτῆς εἰσιν κατηρτισμένοι ἄριστα, ἦσαν πρώτης τάξεως πρακτικοὶ καὶ θεωρητικοὶ τεχνικοί. Ἀπὸ τοῦ 1930, μετὰ τὴν δευτέραν διακοπήν, ἤρχισε λειτουργοῦσα ἡ Σχολὴ μὲ μίαν τάξιν τὴν πρώτην καὶ τὸ 1931 γίνεται ἡ δευτέρα καὶ ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου ἔγινεν ἡ τρίτη τάξις. Ἡ Σχολὴ συντηρεῖται ἀπὸ μίαν εἰσφορὰν τοῦ Δήμου Παγασσῶν, ἀνερχομένην εἰς 12.500 δραχμῶν ἐτησίως, ἀπὸ μίαν εἰσφορὰν τοῦ Ἐμπορικοῦ καὶ Βιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Βόλου, ἀνερχομένην εἰς 35–40.000 δραχμῶν κατ’ ἔτος, ἀπὸ ἐλαχίστας εἰσφορὰς τοῦ Δημοσίου, ἀνερχομένας εἰς 12½ χιλιάδας δραχμῶν κατ’ ἔτος καὶ ἀπὸ εἰσφορὰς τῶν βιομηχανιῶν τῆς πόλεως. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας μὲ ἀπαλλάσσει τοῦ κόπου νὰ ἐξάρω τὴν πρόοδον καὶ τὴν δρᾶσιν τῆς Σχολῆς αὐτῆς καὶ τὰ ἀποτελέσματα, διότι αὐτὸς οὗτος ἀντελήφθη ποῖος ὀργασμὸς καὶ πόση προσπάθεια γίνεται καὶ πόση θέλησις ἀξιόλογος καὶ ἀξιέπαινος παρατηρεῖται ἀπὸ τοὺς μαθητάς, οἱ ὁποῖοι σημειωτέον ἐργάζονται καθ’ ὅλην τὴν ἡμέραν καὶ φοιτῶσι τὴν νύκτα 2–3 ὥρας εἰς τὴν Σχολὴν αὐτήν. Διὰ νὰ μὴ προσκόψῃ καὶ πάλιν εἰς τὸν οἰκονομικὸν παράγοντα ἡ λειτουργία, ἡ ἀπρόσκοπτος, τῆς Σχολῆς, διὰ νὰ λειτουργήσῃ ἡ Σχολὴ αὐτὴ πρὸς ὄφελος τῶν βιομηχανιῶν καὶ τῶν μαθητῶν, οἱ ὁποῖοι θὰ συμπληρώσουν τὰς πολλὰς ἐλλείψεις, τὰς ὁποίας ἔχουν, διότι εἶναι πτωχὰ παιδιὰ καὶ μόλις ἔχουν ἐξέλθη ἀπὸ τὸ Δημοτικὸν Σχολεῖον, διὰ νὰ γίνουν καὶ αὐτοὶ αὐτάρκεις καὶ νὰ ἔχουν ἐφόδια εἰς τὴν ζωήν των, ὑπεβλήθη εἰς τὴν Γερουσίαν μία πρότασις νόμου, ἡ ὁποία τίθεται καὶ ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς, τὴν ὁποίαν Βουλὴν παρακαλῶ νὰ ψηφίσῃ.

§187ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πόσα εἶναι, κ. Συνάδελφε;

§188Β. ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ. Ζητοῦμεν διὰ τῆς προτάσεως νόμου νὰ ἐπιβληθῇ μία φορολογία ἕως 5 λεπτὰ κατὰ κιλοβὰτ ἐπὶ τοῦ καταναλισκαμένου εἰς τὴν πόλιν τοῦ Βόλου ἠλεκτρικοῦ ρεύματος. Αὐτὴ εἶναι μηδαμινὴ φορολογία, διότι καταναλίσκουν αἱ οἰκίαι αἱ πτωχαὶ κατὰ μέσον ὅρον 5–10 κιλοβάτ. Θὰ πληρώνουν 25 λεπτὰ ἕως 50, κατὰ μῆνα, διὰ τὴν συντήρησιν τῆς Σχολῆς.

§189Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Ἄλλον πόρον δὲν ἔχετε;

§190Β. ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ. Ἔχομεν 12½ χιλιάδας δραχμῶν κατ’ ἔτος ἀπὸ τὸ Κράτος. Αἱ βιομηχανίαι συνεισφέρουν 40 χιλ. δρχ. τὸν χρόνον, οἱ πόροι τῆς Σχολῆς εἶναι 90.000 περίπου κατ’ ἔτος.

§191Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Θὰ ἔπρεπεν αἱ βιομηχανίαι νὰ συνεισφέρουν περισσότερα κατ’ ἔτος καὶ ὄχι νὰ ἐπιβαρύνετε τὸν καταναλωτήν.

§192Β. ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ. 25 λεπτὰ τὸν μῆνα δὲν εἶναι φορολογία, οὔτε ἐπιβάρυνσις.

§193Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Νὰ βαρύνῃ τοὺς πλουσίους καὶ ὄχι τοὺς πτωχοὺς κατοίκους.

§194Β. ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ. Πρόκειται περὶ μηδαμινοῦ ποσοῦ, ἀναξίου λόγου, ἐν ἀντιθέσει πρὸς τὴν εὐγνωμοσύνην, τὴν ὁποίαν αἰωνίως θὰ τρέφουν οἱ ἄνθρωποι ἐκεῖνοι πρὸς τὴν κοινωνίαν Βόλου. Ἐπὶ πλέον ὑπάρχει ἕν γήπεδον εἰς τὴν διάθεσιν τῆς Σχολῆς, ὑπάρχει ἕν πλῆρες σχέδιον ἀνοικοδομήσεως τῆς Σχολῆς, ἡ ὁποία θὰ εἶναι ἰδιόκτητος, καὶ ἀπὸ τὴν ὁποίαν θὰ προσδοκᾷ ἡ κοινωνία τοῦ Βόλου καὶ αἱ ἐργαζόμεναι τάξεις μεγάλους καρπούς, οἱ ὁποῖοι θὰ συνίστανται εἰς τὰ ἐφόδια μὲ τὰ ὁποῖα θὰ ἐξέλθουν εἰς τὴν βιοπάλην τὰ πτωχὰ παιδιὰ τοῦ λαοῦ τοῦ Βόλου.

§195Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Ὁ Δῆμος νὰ ἐπιβάλῃ φορολογίαν κατὰ μέτρον εἰς τὰ ὑφάσματα.

§196Β. ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ. Ἡ φορολογία τοῦ Δήμου εἶναι σημαντική. Δὲν ἠμπορεῖ ὁ Δῆμος νὰ ἐπιβάλῃ καὶ ἄλλην φορολογίαν. Ὑπάρχουν πολλαὶ σχολαὶ ἐκεῖ, αἱ ὁποῖαι συντηροῦνται ἔτσι μὲ φορολογίας. Ἐλπίζω ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ θελήσῃ νὰ κάμῃ δεκτὴν τὴν πρότασιν ταύτην.

§197Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Δὲν ἔχω νὰ προσθέσω τίποτα.

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτή. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§199ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν αὔριον. (Ὥρα 9 καὶ 45 μ.μ.)