1933.09.06

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 34η

ΤΕΤΑΡΤΗΣ 6 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 1933

Προεδρία κ. Χ. ΒΟΖΙΚΗ

(Ὥρα 6 καὶ 30 μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: — Ὁ Γεώργιος Γιαννᾶκος, κάτοικος Γυθείου, διαμαρτύρεται κατὰ τοῦ μηχανικοῦ Γυθείου. — Ὁ Δαυῒδ Ἀρδίτης, ἕλλην ἰσραηλίτης, κάτοικος Ξάνθης, ζητεῖ τὴν ἀνανέωσιν τῆς ἀδείας του βιομηχανίας σιγαρέττων. — Οἱ καπνεργάται, οἱ ἀνήκοντες εἰς τὸ Ἐθνικὸν Ριζοσπαστικὸν κόμμα Θεσσαλονίκης, ζητοῦν τὴν σύλληψιν τῶν καταχραστῶν διὰ τὰς ἀποκαλυφθείσας καταχρήσεις εἰς βάρος τοῦ ΤΑΚ κλπ. —Ὁ Κωνσταντῖνος Κοντόγεωργας, καπνοβιομήχανος, παρακαλεῖ, ὅπως εἰς τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀποζημιώσεως καταστραφέντων καπνοβιομηχάνων, προστεθῇ τροπολογία, καθ’ ἣν νὰ συμπεριληφθῶσιν ἀποζημιούμενοι καὶ οἱ καπνοβιομήχανοι, οἵτινες διέκοψαν τὰς ἐργασίας των ἀπὸ τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1930 καὶ ἐντεῦθεν. —Ἡ ἕνωσις σχολικῶν ἐφορειῶν Θεσσαλονίκης, διαμαρτύρεται κατὰ τῆς διευθύνσεως τοῦ Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, διεκδικούσης τὴν περιουσίαν τοῦ ταμείου ἐκπαιδευτικῆς προνοίας, ἀνηκούσης εἰς τὰ σχολεῖα τῆς δημοτικῆς καὶ μέσης ἐκπαιδεύσεως. —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ, Ν. ΒΛΙΑΜΟΣ καὶ Ε. ΚΩΝΣΤΑΣ καταθέτουσιν σχέδιον νόμου: «Περὶ ὀργανώσεως τῆς οἰνοπαραγωγῆς Σάμου». —Οἱ ἰατρικοὶ σύλλογοι Φλωρίνης, Μεσσήνης, Χαλκίδος, Ἀμαλιάδος, Κοζάνης, Πατρῶν, Σερρῶν, Λέσβου κλπ. ζητοῦν τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου «περὶ ταμείου ὑγειονομικῶν καὶ ἰατρικῶν συλλόγων». —Οἱ κάτοικοι ἀγρόται Μπισινίου Δράμας διαμαρτύρονται διὰ τὰς γενομένας ὑπὸ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης κατασχέσεις καὶ πλειστηριασμοὺς καὶ ζητοῦν τὴν κατάπαυσιν τῶν κατασχέσεων καὶ τὴν ἀποφυλάκισιν τῶν κρατουμένων διὰ φόρους καὶ χρέη πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν. —Οἱ κάτοικοι τοῦ Πόρτο–Λάγου ἐκφράζουν τὴν εὐγνωμοσύνην των πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, διὰ τὴν προαγωγὴν τοῦ Τελωνείου των καὶ ὑποβάλλουν θερμὴν παράκλησιν, διὰ τὴν ἐπίσπευσιν τῆς ἱδρύσεως συνεργείου συγκεντρώσεως σίτου. Ἡ ἐπὶ τῆς ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ Ε-ΠΙΤΡΟΠΗ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς ἐπὶ τῶν ὑποβληθεισῶν αὐτῇ δικογραφιῶν κατὰ τῶν βουλευτῶν κ. κ. Ι. ΠΑ-

ΠΑΔΑΚΗ, Κ. ΚΑΛΚΑΝΗ, Α. ΖΑΝΝΑ, Α. ΤΑΝΟΥΛΑ,

Θ. ΔΕΣΥΛΛΑ, Σ. ΠΑΪΠΕΤΗ, Σ. ΜΠΙΝΟΠΟΥΛΟΥ, Ε.

ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ, Μ. ΜΑΝΤΑ, Θ. ΧΑΒΙΝΗ, Π. ΓΑΡΟΥΦΑ-

ΛΙΑ, Σ. ΤΡΙΚΟΥΠΗ, Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗ, Σ. ΠΙΣΤΟΛΑΚΗ

Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗ, Ε. ΚΩΝΣΤΑ, Δ. ΔΗΜΑΔΗ, Α. ΘΕ-

ΟΛΟΓΙΤΗ, Ν. ΣΠΕΝΤΖΑ, Ν. ΚΟΥΠΑΡΟΥΣΟΥ καὶ Π. ΛΕ-

ΒΑΝΤΗ.

Ἡ ἐπιτροπὴ ἀποφαίνεται, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀποχρῶν λόγος πρὸς ἄρσιν τῆς ἀσυλίας τῶν ὡς ἄνω κ. κ. βουλευτῶν πρὸς ποινικὴν αὐτῶν δίωξιν. —Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ καταθέτει αἴτησιν ἐπιτροπῆς κουρέων, δι’ ἧς παρακαλοῦν ὅπως προτιμηθῇ ἡ συζήτησις τῆς προτάσεως νόμου «περὶ καταργήσεως περιοριστικῶν διατάξεων ἐλαχίστου ὁρίου τιμῶν». —Ὁ βουλευτὴς κ. Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ συνδέσμου μεταξοπαραγωγῶν Γουμενίτσης, ζητοῦντος τὴν μὴ ψήφισιν τοῦ κατατεθέντος νομοσχεδίου «περὶ σηροτροφίας». —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. ΑΘΗΝΟΓΕΝΗΣ, Δ. ΧΕΛΜΗΣ καὶ Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ καταθέτουσιν ἀναφορὰν τοῦ Α. Πετρίδη περὶ λήψεως μέτρων προστασίας τῆς ταπητουργίας. Οἱ κ. κ. Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας) καὶ Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) ὑποβάλλουν σχέδιον νόμου: «Περὶ παροχῆς βοηθήματος εἰς τοὺς καλαθοποιοὺς τῆς περιφερείας Ἄρτης». Οἱ κ. κ. Ι. ΜΑΚΡΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς Κρατικῆς Ἀντιλήψεως καὶ Ὑγιεινῆς) Α. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΣ (Ὑπουργὸς Ναυτικῶν) καὶ Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) ὑποβάλλουσι σχέδιον νόμου: «Περὶ μεταρρυθμίσεως τοῦ Λαχείου Ἐθνικοῦ Στόλου καὶ Κρατικῆς Προνοίας». Ἡ ἐπὶ τῶν ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΒ. ΕΠΙΤΡΟΠΗ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις αὐτῆς ἐπὶ τῶν κάτωθι σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ ἐνεργείας κρατήσεων ἐκ τῶν ἀποδοχῶν τῶν Δημοσίων Ὑπαλλήλων μηνιαίας συνδρομῆς ὑπὲρ τῆς Λέσχης Δημοσίων Ὑπαλλήλων». 2) «Περὶ τοῦ Λαχείου Ἐθνικοῦ Στόλου καὶ Κρατικῆς Προνοίας» 3) «Περὶ κυρώσεως τῶν ἰσολογισμῶν τῶν ἐτῶν 1921– 22 μέχρι καὶ τοῦ 1928–29». 4) «Περὶ κυρώσεως τῶν ἀπολογισμῶν τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους τῆς χρήσεως 1921–22 μέχρι καὶ τοῦ 1929–30» 5) «Περὶ καταργήσεως τῆς ὑπηρεσίας Πολεμικῶν Ἀποζημιώσεων κλπ.» 6) «Περὶ ἄνευ δημοπρασίας ἐκποιήσεως γηπέδων τοῦ Δημοσίου ἐν Ἡγουμενίτσῃ καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 115 τοῦ ἀπὸ 11)12 Νοεμβρίου 1929 Διατάγματος περὶ διοικήσεως Δημοσίων Κτημάτων» 7) «Ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου «περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νόμου 5250 τοῦ 1931 περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου 4752 περὶ τροποποιήσεως τοῦ ὀργανισμοῦ καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου Πολιτικῶν Ὑπαλλήλων» 8) «Ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ κώδικος περὶ φορολογίας καθαρῶν προσόδων» 9) «Περὶ φόρου κύκλου ἐργασιῶν» Ἡ ἐπὶ τῶν ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις αὐτῆς ἐπὶ τῶν κάτωθι σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Νόμου 4436 καὶ 5213 περὶ προσλαμβανομένου εἰς τὸν Στρατὸν ἰδιωτικοῦ προσωπικοῦ». 2) «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 5203 περὶ στελέχους ἐφέδρων ἀξιωματικῶν καὶ περὶ καταργήσεως Προπαρασκευαστικῆς Σχολῆς Ὑπαξιωματικῶν» 3) «Περὶ ἀνασυντάξεως τῶν περιοδευόντων Στρατιωτικῶν Συμβουλίων» Ἡ ἐπὶ τῆς ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΚΟΙΝΟΒ. ΕΠΙΤΡΟΠΗ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ὀργανώσεως ἀναγκαστικῶν οἰνοποιητικῶν Συνεταιρισμῶν Ἀττικοβοιωτίας καὶ ὀργανισμοῦ προστασίας οἰνοπαραγωγῶν Ἀττικοβοιωτίας». Ἡ ἐπὶ τῶν ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΒ. ΕΠΙΤΡΟΠΗ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τῆς τελευταίας περιόδου τοῦ ἄρθρου 7 τοῦ νόμου περὶ Στρατολογίας». Ὁ κ. Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου: «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 184 «περὶ συστάσεως Ἐμπορικῶν καὶ Βιομηχανικῶν Ἐπιμελητηρίων» ὡς ἐ«τροποποιήθη διὰ τοῦ Ν. Δ. τῆς 2ας Νοεμβρίου 1923» καὶ παρακαλεῖ ὅπως χαρακτηρισθῇ ὑπηρεσιακόν. —Ὁ βουλευτὴς κ. Α. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων περὶ τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Ἀρτεργατῶν». —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ, Γ. ΠΑΡΑΒΑΝΤΗΣ

Α. ΛΙΒΙΕΡΑΤΟΣ, Α. ΝΤΑΛΙΠΗΣ, Γ. ΤΣΟΝΤΟΣ ΒΑΡ-

ΔΑΣ, Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ κλπ. ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν Νόμων «περὶ ἐκτελέσεως Δημοσίων Ἔργων» —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. ΑΘΗΝΟΓΕΝΗΣ, Ν. ΚΡΑΝΙΩ-ΤΑΚΗΣ, Ε. ΜΑΝΩΛΑΤΟΣ καὶ Γ. ΤΣΟΧΑΣ ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου περὶ ἰδιωτικοῦ προσωπικοῦ τοῦ Ὑπουργείου Στρατιωτικῶν». —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ, Λ. ΚΡΙΕΖΗΣ καὶ Α. ΛΑΓΟΥΡΟΣ ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ Λαχείου Ἐθνικοῦ Στόλου καὶ Κρατικῆς Προνοίας». —Ὁ βουλευτὴς κ. Β. ΑΛΕΞΑΤΟΣ ὑποβάλλει προσθήκην ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 6 Ἰουλίου 1933 Ν. Δ. περὶ παροχῆς φορολογικῶν διευκολύνσεων καὶ μειώσεων εἰς τοὺς ὀφειλέτας ἐκ φόρων τοῦ Δημοσίου κ. λ.π.». —Ὁ βουλευτὴς κ. Μ. ΛΑΙΛΙΟΣ ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μεταρρυθμίσεως τῆς φορολογίας καπνοῦ». —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. ΠΑΡΑΒΑΝΤΗΣ, Δ. ΒΟΥΛ-

ΤΖΟΣ, Δ. ΧΕΛΜΗΣ, Γ. ΕΥΣΤΡΑΤΙΑΔΗΣ, Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ,

Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ, Θ. ΔΕΣΥΛΑΣ, Δ. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥ-

ΛΟΣ, Σ. ΠΑΪΠΕΤΗΣ, Κ. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ κλπ. ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καθορισμοῦ τοῦ ἀριθμοῦ καὶ τῶν ὀργανικῶν θέσεων τῶν ἀξιωματικῶν τεχνιτῶν κλπ. τοῦ συνεργείου τῆς Δ.Ρ.Χ.Ν.». —Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ ἑξῆς σχεδίου νόμου «περὶ φορολογικῶν διευκολύνσεων κλπ».

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἀναφορῶν καί ἐρωτήσεων. Ὁ κ. Βασιλικὸς ἐπὶ ἀναφορᾶς τῆς ἑνώσεως Θρακῶν Θεσσαλονίκης, διαμαρτυρομένης κατὰ τοῦ ὑπαλλήλου τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν Κ. Τενεκίδου.

§3Β. ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ. Συνιστῶ ἀναφορὰν ἑνώσεως Θρακῶν Θεσσαλονίκης πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν. Παρακαλῶ ὅπως ληφθοῦν ἀνάλογα μέτρα ἐναντίον τοῦ ὑπαλλήλου Τενεκίδου, ἐφόσον ἐκ τῆς ἐρεύνης, ἡ ὁποία θὰ ἐνεργηθῇ ἀποδειχθοῦν βάσιμα τὰ παράπονα τῆς ἐν λόγῳ ἑνώσεως.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τρικούπης ἐπὶ ἀναφορᾶς Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Εὐηνοχωρίου.

§5Σ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ράλλης ἐπὶ ἀναφορᾶς συνεταιρισμῶν συκοπαραγωγῶν Μεσσήνης κλπ.

§7ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τρικούπης ἐπὶ ἀναφορᾶς Ἐμπορικοῦ Συλλόγου Μεσολογγίου κλπ.

§9Σ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Συνιστῶ θερμῶς τὴν ἀναφορὰν ταύτην.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ράλλης ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Ἰωλαΐνης καὶ κατοίκων Νερομύλου.

§11ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Ὁ κόσμος αὐτὸς ἔχει ὄχι μόνον εὔλογον ἀξίωσιν, ἀλλ’ ἔχει καὶ μίαν ἄλλην πολὺ σπουδαιοτέραν ταύτης. Ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα πιέζει ἐξαιρετικὰ τοὺς ἀγρότας, ἐνῷ ἐτάχθη νὰ τοὺς παράσχῃ διαφόρους προστασίας καὶ διευκολύνσεις καὶ δὴ τὴν παράτασιν τῶν προθεσμιῶν πρὸς πληρωμὴν τῶν ἀγροτικῶν χρεῶν. Ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα, ἐνῷ ἱδρύθη διὰ νὰ προστατεύσῃ τὸν ἀγρότην, μετεβλήθη εἰς κεφαλαιοκρατικὸν συγκρότημα, τὸ ὁποῖον καταπιέζει αὐτούς, καὶ ἡ παράκλησις, τὴν ὁποίαν θερμῶς ὑποβάλλω πρὸς ὑμᾶς καὶ εἰς ὁλόκληρον τὴν Κυβέρνησιν, εἶναι, ὅπως συμφώνως πρὸς τὰς ἐπαγγελίας της περὶ προστασίας τῶν ἀγροτῶν, δεχθῇ τὰ αἰτήματα αὐτῶν, καὶ δὴ τὴν παράτασιν τῶν προθεσμιῶν πρὸς πληρωμὴν τῶν χρεῶν των, καὶ νὰ μεταβάλῃ τὸ κεφαλαιοκρατικὸν αὐτὸ συγκρότημα εἰς ὀργανισμὸν πραγματικῆς προστασίας τῶν ἀγροτῶν.

§12Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Νὰ διαβιβασθῇ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ὅστις ὑπεσχέθη ὅτι θὰ ἐπεμβῇ παρὰ τῇ Ἀγροτικῇ Τραπέζῃ. Ἡ Κυβέρνησις, ἐφόσον ἀποδειχθῇ ὅτι ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα δὲν ἐκτελεῖ τὸ καθῆκόν της, πρέπει νὰ ἐπεμβῇ κατὰ τρόπον ἐντονώτερον.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μοσχούλας.

§14Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος Συνάδελφος, ἐν σχέσει πρὸς τὴν πολιτικὴν, τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα, δὲν προέρχονται μόνον ἀπὸ τὴν ἀναφερομένην ἐπαρχίαν, ἀλλ’ εἶναι γενικὴ κραυγὴ ἐξ ὅλης τῆς Ἑλλάδος. Ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα δὲν εἶναι πλέον τὸ ἀγαθοεργὸν κατάστημα, τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ παράσχῃ τὴν συνδρομήν του εἰς τοὺς ἀγρότας καὶ νὰ ὑποκαταστήσῃ ἐν τούτῳ τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν οἱ ἀγρόται ἦσαν περισσότερον εὐχαριστημένοι, διότι, δύναμαι νὰ τὸ εἴπω ἀπροκαλύπτως, ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα, πολιτεύεται. Ὅσα εἶπεν ὁ κ. Συνάδελφος, πρέπει νὰ ἐκτεθοῦν ἐν πλάτει, διὰ νὰ λάβῃ γνῶσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας καὶ νὰ λάβῃ τὰ προσήκοντα μέτρα. Ἀλλ’ ὄχι μόνον τοῦτο. Πρέπει καὶ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς νὰ ἐπιληφθῇ τοῦ ζητήματος, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ἔπειτα ἀπὸ τὴν καταστροφήν, τὴν ὁποίαν ὑπέστησαν οἱ σταφιδοπαραγωγοί, νὰ ἀνεχθοῦν μίαν τοιαύτην πολιτικὴν τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης. Ἐὰν δὲν εὑρισκόμεθα εἰς τὰς παραμονὰς τῆς διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, θὰ ἐπρότεινα νὰ ἐγενικεύετο ἡ συζήτησις.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσιριγώτης ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Ριγγιλίων, ζητούντων, ὅπως τὰ ἀτμόπλοια «Ἅγ. Ζώνη» καὶ «Κατίνα» παραλαμβάνουν ἐπιβάτας.

§16Λ. ΤΣΙΡΙΓΩΤΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν, ὅπως ἐπιβάλῃ εἰς τὰ ἀτμόπλοια αὐτά, νὰ παραλαμβάνουν ἐπιβάτας, διότι οἱ κάτοικοι Ριγγιλίων οὐδὲν ἄλλο μέσον συγκοινωνίας ἔχουσιν.

§17ΑΛ. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Θὰ ἐξετάσω μετὰ πάσης εὐμενείας τὴν αἴτησιν ταύτην. Ὀφείλω ὅμως νὰ σᾶς παρατηρήσω, ὅτι ἡ ἀπαγόρευσις νὰ παραλαμβάνουν τὰ ἀτμόπλοια αὐτὰ ἐπιβάτας, προῆλθεν ἀπὸ τὰς διαμαρτυρίας τῶν πραγματικῶν ἐπιβατηγῶν πλοίων.

§18Ν. ΚΑΡΤΣΩΝΑΣ. Τότε, νὰ ὁρισθῇ, ὅτι τὰ ἀτμόπλοια αὐτὰ δὲν ἠμποροῦν νὰ παραλαμβάνουν ἐπιβάτας μόνον κατὰ τὰς δύο ἡμέρας τῆς ἑβδομάδος, κατὰ τὰς ὁποίας ἐκτελεῖται ἡ συγκοινωνία τῆς ἐπαρχίας Πυλίας μὲ τὰς Καλάμας, διὰ τῶν ἄλλων ἐπιβατηγῶν πλοίων.

§19ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε, συμφωνῶ εἰς τὸ ὅτι ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Συνάδελφος, νὰ ὑποχρεωθοῦν τὰ ἀτμόπλοια αὐτὰ νὰ μεταβάλουν τὰ δρομολόγιά των, ὥστε νὰ μὴ συμπίπτουν κατὰ τὰς αὐτὰς ἡμέρας καὶ ὥρας, διότι, ἐὰν θέλετε νὰ μεταβῆτε εἰς οἱονδήποτε μέρος τῆς ἐπαρχίας Πυλίας, θὰ ὑποστῆτε μίαν ταλαιπωρίαν ἀνεπιθύμητον. Θὰ μεταβῆτε μέχρι Καλαμῶν καλά, ἀλλ’ ἐκεῖθεν οἱ δρόμοι εἶναι κατεστραμμένοι καὶ δὲν ὑπάρχει μέσον συγκοινωνίας καὶ ἀρχίζει ἀρχέγονος πλέον μεταφορικὴ συγκοινωνία δι’ ἀλόγων καὶ λοιπῶν ζώων. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ συντελέσητε καὶ σεῖς εἰς τὸ νὰ ἱκανοποιηθῇ ἡ ἀξίωσις τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν καὶ νὰ ἐπιτραπῇ εἰς τὰ ἀτμόπλοια νὰ παραλαμβάνουν ἐπιβάτας, καθ’ ἃς ἡμέρας δὲν πηγαίνουν ἀτμόπλοια ἄλλων ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιρειῶν.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μοσχούλας.

§21Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Καὶ ἐγὼ ὑποβάλλω θερμὴν παράκλησιν, διότι ἡ αἴτησις αὐτὴ εἶναι δικαιοτάτη.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κριμπᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν σταφιδοπαραγωγῶν Κατσαροῦ κλπ. διαμαρτυρομένων διὰ τὴν ἀναβολὴν φορτώσεων σταφιδοκάρπου.

§23Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, καὶ παρακαλῶ νὰ ληφθῇ φροντὶς, ὅπως μὴ ἐπαναληφθῇ τοῦτο.

§24Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Εἰς ἀπάντησιν τῆς ἀναφορᾶς αὐτῆς σᾶς δηλῶ ὅτι, ἤδη ἔχω διατάξει τὸν Α.Σ.Ο. νὰ ἐπιληφθῇ τῆς ἐξετάσεως τοῦ ζητήματος. Ἐὰν ἀποδειχθοῦν ἀληθῆ τὰ καταγγελλόμενα, δὲν θὰ διστάσω νὰ λάβω αὐστηρὰ μέτρα ἐναντίον τῶν ὑπαιτίων.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μάλλωσης ἔχει τὸν λόγον.

§26Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Παιδείας, εἰς τὴν Βουλὴν διεβιβάσθη χθὲς ἔγγραφον τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, διὰ τοῦ ὁποίου αὕτη διαμαρτύρεται κατὰ τῆς ψηφίσεως τοῦ νόμου περὶ τῶν ἱερῶν μονῶν Κεφαλληνίας καὶ Λευκάδος, ἰσχυριζομένη ὅτι ὁ ψηφισθεὶς νόμος εἶναι ἀντισυνταγματικὸς καὶ ὅτι κατεστράφησαν καὶ συνετρίβησαν τὰ περιουσιακὰ συμφέροντα τοῦ Ο.Δ.Ε.Π. καὶ ἄλλων. Ἐγὼ βέβαια λαμβάνων τὸν λόγον, δὲν ἔχω ἰδιαίτερον ἐνδιαφέρον, οὔτε διὰ τὴν Κεφαλληνίαν, οὔτε διὰ τὴν Λευκάδα. Λαμβάνω ὅμως τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς ταύτης, διότι ἔχω πικρὰν πεῖραν τῆς δράσεως αὐτοῦ τοῦ περιφήμου Ο.Δ.Ε.Π. ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν τὴν ἰδικήν μου. Ἐκεῖ ἔχομεν μίαν Μονὴν, ἱστορικὴν τῶν Ἁγίων Ἀναργύρων, καὶ ὁ προϊστάμενος τοῦ τοπικοῦ Συμβουλίου τοῦ ΟΔΕΠ, σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ὕδρας καὶ Σπετσῶν, κ. Καραμάνος, ὄχι μόνον ἐφαρμόζει τὰ πλέον ἀπάνθρωπα μέτρα, διὰ τὴν σύλληψιν καὶ τὴν φυλάκισιν πρὸς ἐξόφλησιν μικρῶν χρεῶν ἀπὸ ἀγρότας, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἐνοικιάσει ἀγροκτήματα τῶν μονῶν αὐτῶν. Ἔφθασεν ἀκόμη εἰς τὸ σημεῖον νὰ ἀποστείλῃ καὶ ἔγγραφα πρὸς τὰς Ἀστυνομικὰς Ἀρχάς, διὰ τῶν ὁποίων ἐκτρέπεται τῶν ὁρίων τῆς δικαιοδοσίας του, ὡς Μητροπολίτου, μεταβαλλόμενος αὐτόχρημα εἰς κοινὸν εἰσπράκτορα Τραπέζης ἢ Δημοσίου Ταμείου. Ἤθελα λοιπὸν νὰ συστήσω εἰς τὴν Βουλὴν, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τοῦ ἐγγράφου αὐτοῦ τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, νὰ σκεφθῇ τὶ πρέπει νὰ πράξῃ ἀπέναντι τῆς διοικήσεως τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ Ο.Δ.Ε.Π., ὁ ὁποῖος δὲν κάμνει τίποτε ἄλλο, ἀπολύτως τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ διασπαθίζῃ τὸ χρῆμα τὸ ἐκκλησιαστικὸν εἰς διαφόρους ἄλλας ἀνάγκας, παρὰ διὰ τὰς πραγματικὰς ἀνάγκας τοῦ κλήρου. Εἴμεθα ὅλοι Βουλευταὶ ἐπαρχιῶν καὶ βλέπομεν ὅτι οἱ ἱερεῖς, καίτοι πένονται, ὅμως δὲν λαμβάνουν παρὰ ἐλάχιστα σχεδὸν ψιχία, ἐνῷ ἀντιθέτως οἱ Μητροπολῖται καὶ— περὶ αὐτῶν ὁμιλῶ μετὰ βαθυτάτου σεβασμοῦ— καὶ οἱ ἱεράρχαι ἀποζῶσι κατὰ τρόπον, τὸν ὁποῖον δὲν δύναμαι νὰ ὀνομάσω.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀλεξᾶτος.

§28ΒΡ. ΑΛΕΞΑΤΟΣ. Κύριοι Βουλευταὶ θὰ ἀνέμενον ἄλλο τι ἀπὸ τὴν Ἱερὰν Σύνοδον καὶ ἀπὸ τὸν Ἅγιον Μητροπολίτην Ἀθηνῶν, ἀλλὰ τὸ ὅτι θὰ ἐλάμβανε τὸ θάρρος καὶ ἡ Ἱερὰ Σύνοδος, καὶ ὁ Ἅγ. Μητροπολίτης, νὰ δώσουν μαθήματα καὶ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας περὶ συνταγματικότητος ἢ μὴ συνταγματικότητος τῶν ψηφιζομένων νόμων καὶ περὶ τῆς ἀπὸ συνταγματικῆς καὶ νομικῆς ἀπόψεως ὀρθότητος ἐκείνων, τὰ ὁποῖα συζητεῖ καὶ ψηφίζει ἡ Βουλή, αὐτὸ φυσικὰ δὲν τὸ ἀνέμενα ἀπὸ τοὺς ἁγίους πατέρας, τῶν ὁποίων ἂς ἔχομεν τὴν εὐχὴν ἐν πάσῃ περιπτώσει. Θὰ ἠθέλομεν, καὶ ἴσως ἔλθῃ στιγμή, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἀσχοληθῇ ἡ Βουλὴ γενικώτερον διὰ τὸ περίφημον αὐτὸ σύστημα τῶν περιφήμων αὐτῶν ὀργανισμῶν τοῦ ΟΔΕΠ, καὶ ὑποθέτω ὅτι θὰ σκεφθῇ ἡ Βουλὴ, ὅτι ἕν ἀπὸ τὰ— ἵνα μὴ μεταχειρισθῶ βαρεῖαν φράσιν— ἀπὸ τὰ πολλὰ παραπτώματα τῆς Κυβερνήσεως τοῦ παρελθόντος, τῆς Κυβερνήσεως τῶν Φιλελευθέρων, ἀπὸ τὰ μεγάλα δηλαδὴ παραπτώματα, τὰ ὁποῖα ἔθιγον καὶ τὸ ἐθνικὸν, καὶ τὸ θρησκευτικόν, καὶ τὸ ἐκκλησιαστικὸν αἴσθημα τῆς Χώρας, ἦτο ὁ νόμος αὐτός, τὸν ὁποῖον ἔχομεν ὑπ’ ὄψει. Διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ νοηθῇ ποτὲ, ὅτι ἓν καθεστὼς ἐκκλησιαστικὸν, τὸ καθεστὼς τῶν Μονῶν, τὸ ὁποῖον ἔζησεν ἐπὶ ὁλοκλήρους ἑκατονταετίας, καὶ τὸ ὁποῖον, καθὼς τοὐλάχιστον γνωρίζομεν ἡμεῖς ἐκ τῆς ἱστορίας, προσέφερε πολυτίμους ὑπηρεσίας εἰς τὴν Χώραν καὶ εἰς τὸ ἔθνος....

§29Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Καὶ εἰς τὸν ἀγῶνα.

§30ΒΡ. ΑΛΕΞΑΤΟΣ. .. καὶ εἰς τὸν ἀγῶνα τὸν ἐθνικόν, ὅτι τὸ καθεστὼς αὐτὸ θὰ ἐπλήσσετο κατὰ τὸν τρόπον, κατὰ τὸν ὁποῖον ἐπλήγη ὑπὸ τοῦ νομοθετήματος τοῦ ἀφορῶντος τὸν ΟΔΕΠ, μόνον καὶ μόνον, κ. Βουλευταί, καὶ ὑποθέτω ὅτι πρὸς τοῦτο οὐδεὶς ἐξ ὑμῶν ἔχει ἀντίρρησιν, μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ ἱκανοποιηθοῦν ὡρισμένοι φίλοι, ὡρισμένων Ὑπουργῶν, ὡρισμένων μάλιστα Ὑπουργῶν τῆς Κυβερνήσεως τῶν Φιλελευθέρων. Ἐὰν, κ. Βουλευταί, ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῶν Ἐλευθεροφρόνων ἔλαβε μίαν ἐξαιρετικὴν μέριμναν δι’ ὡρισμένας Μονὰς τῆς νήσου Κεφαλληνίας καὶ Λευκάδος, καὶ ἄλλοι ἐκ τῶν ἀξιοτίμων Βουλευτῶν, δι’ ὡρισμένας Μονὰς τῆς λοιπῆς Χώρας, εἰς τοῦτο δὲν τὸν ὤθησαν λόγοι, τοὺς ὁποίους πιθανὸν νὰ φαντάζηται ὅτι ἔχει, ἵνα διὰ τοῦ ἐγγράφου αὐτῆς ἡ Ἱερὰ Σύνοδος συνηγορήσῃ ἐπὶ τῆς ὀρθότητος τῶν συλλογισμῶν του, ἀλλὰ διότι εἶχε καὶ ἐκ τῶν ὑφισταμένων νόμων ἓν δικαίωμα νὰ πράξῃ τοῦτο. Πλεῖστοι ἐκ τῶν κ. κ. Βουλευτῶν, ἰδίως οἱ προερχόμενοι ἀπὸ τὴν Ἑπτάνησον, γνωρίζουν, ὅτι τὸ καθεστὼς τῶν Μονῶν τῶν νήσων Κεφαλληνίας καὶ τῆς λοιπῆς Ἑπτανήσου, διέπεται ὑπὸ ἰδίων κανόνων, τοὺς ὁποίους δὲν γνωρίζω ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ θίξῃ καὶ νὰ προσβάλῃ ὁ νόμος τοῦ ΟΔΕΠ. Δὲν εἴχομεν, δυστυχῶς, καὶ ὀφείλω νὰ τὸ ὁμολογήσω καὶ ὀφείλω νὰ τὸ εἴπω εἰς τὴν Βουλὴν μετὰ πικρίας, δὲν εἴχομεν, τὴν ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν συνεζητεῖτο καὶ ἐψηφίζετο ὁ νόμος τοῦ ΟΔΕΠ, δὲν εἴχομεν τοὺς ἀξίους ἐν τῇ Βουλῇ, τοὺς ἀξίους τῆς Κεφαλληνίας ἀντιπροσώπους, διὰ νὰ διαμαρτυρηθοῦν ἐναντίον αὐτοῦ τοῦ νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον, ὄχι μόνον προσβάλλει γενικώτατα ἓν καθεστώς, ὅπερ, ἐπαναλαμβάνω, ἐπὶ αἰῶνας ἔζησεν ἐν Ἑλλάδι, ἀλλὰ προσβάλλει καὶ ἓν καθεστώς, τὸ ὁποῖον συνταγματικῶς δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ προσβληθῇ, τὸ καθεστὼς τὸ ὑφιστάμενον ἐν Κεφαλληνίᾳ. Καὶ ἂν, λέγω, οὔτε ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Ἐλευθεροφρόνων, οὔτε ἡμεῖς ἠθελήσαμεν νὰ φέρωμεν γενικωτέραν συζήτησιν ἐπὶ τῆς βάσεως αὐτοῦ τοῦ νόμου, τῆς βάσεως τῆς συνταγματικῆς καὶ τῆς ἐθνικῆς, νὰ τὸ εἴπω οὕτω, ἐπράξαμεν τοῦτο πρὸς ἀποφυγὴν ἄλλων περιπλοκῶν καὶ ἐζητήσαμεν ἕνεκα τούτου τὴν ἐξαίρεσιν ὡρισμένων μονῶν τῆς Κεφαλληνίας, μονῶν τῶν ὁποίων ἡ σημασία εἶναι ἐξαιρετική. Ἄλλωστε τὴν ἐξαίρεσιν δι’ ὡρισμένας Μονάς, κάμνει εἰς τὰς διατάξεις αὐτοῦ καὶ ὁ ἴδιος ὁ νόμος τοῦ Ο.Δ.Ε.Π. Εἶναι γνωστόν, ὅτι εἰς τὴν νῆσον Κεφαλληνίαν ὑπάρχει ἡ Μονὴ τοῦ Ἁγίου Γερασίμου, εἰς τὴν Ζάκυνθον εὑρίσκεται ἡ Μονὴ τοῦ Ἁγίου Διονυσίου καὶ εἰς τὴν Κέρκυραν, ἡ Μονὴ τοῦ Ἁγίου Σπυρίδωνος, ὅπου εὑρίσκονται τὰ σεπτὰ λείψανα τῶν Ἁγίων καὶ ὅπου προστρέχουν ἀπὸ τὰ πέρατα τῆς Ἑλλάδος ἄπειροι χριστιανοί, διότι πιστεύεται, τοὐλάχιστον ἀπὸ τοὺς πιστούς, ἀπὸ τοὺς φιλοθρήσκους Ἕλληνας, ὅτι τὰ λείψανα ταῦτα ἔχουσι τὴν θείαν χάριν νὰ θεραπεύουν ὡρισμένας νόσους. Καὶ οἱ προσερχόμενοι ἑκάστοτε ἀπὸ τὰ πέρατα τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν Μονὴν τοῦ Ἁγίου Γερασίμου εὑρίσκουσιν ἄσυλον, εὑρίσκουσι τροφήν, εὑρίσκουσι στέγην, εὑρίσκουσι πᾶσαν περίθαλψιν δι’ ἐξόδων τῆς Μονῆς, διότι, ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον, οἱ προσερχόμενοι εἰς τὴν Μονὴν τοῦ Ἁγίου Γερασίμου εἶναι πένητες καὶ τὰ ἔξοδα αὐτῶν καταβάλλει ἡ Μονὴ ἀπὸ τὴν μικρὰν, τὴν πενιχρὰν, τὴν πενιχροτάτην περιουσίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει. Τὰ ἔξοδα δὲ αὐτὰ πολλάκις φθάνουν εἰς τόσον ποσὸν, ὥστε ἡ Μονὴ νὰ εἶναι χρεωμένη. Καὶ αἱ μοναχαί, αἱ διαιτώμεναι εἰς τὴν Μονὴν ἐκείνην, εἰς τὴν ὁποίαν ἀφήνουν τὴν ζωήν των, εἰς τὴν ὁποίαν ἀφήνουν τὴν ψυχήν των καὶ εἰς τὴν ὁποίαν ἀκόμη ἐργάζονται καὶ εἰς τὴν ὁποίαν ἔχουν ἀφιερώσει καὶ περιουσίαν, διότι ἄνευ παραχωρήσεως ὡρισμένης περιουσίας δὲν δύναται νὰ καταταγῇ μία μοναχὴ εἰς τὴν Μονήν, αἱ μοναχαὶ αὐταί, πολλάκις πεινῶσι καὶ διαιτῶνται μόνον μὲ τὸν ξηρὸν κρίθινον ἄρτον, ὁ ὁποῖος ἐξοικονομεῖται ἀπὸ τὴν Μονήν. Καὶ ὄχι μόνον τῶν προσερχομένων πληρώνει τὰ ἔξοδα ἡ Μονή, ἀλλ’ ἐπικουρεῖ καὶ τὰς λοιπὰς Μονάς, αἱ ὁποῖαι εἶναι σχεδὸν μετόχια τῆς Μονῆς αὐτῆς, διότι καὶ αἱ Μοναὶ αὐταὶ περιθάλπουσιν ἐκείνους, τοὺς ὁποίους δὲν ἐπαρκεῖ ἡ Μονὴ τοῦ Ἁγίου Γερασίμου νὰ περιθάλψῃ. Αἱ Μοναὶ λοιπὸν αὐταί ἐζητήθη νὰ ἐξαιρεθῶσι τοῦ περιφήμου ὀργανισμοῦ καὶ διαμαρτύρεται διὰ τοῦτο ἡ Ἱερὰ Σύνοδος, ὡσὰν νὰ ἐπρόκειτο ὁ λαὸς τῆς Κεφαλληνίας νὰ καρπωθῇ ἀπὸ τὰς πλουσίας ἐκείνας Μονάς, τὰς ὁποίας δὲν πρόκειται νὰ καρπωθῶσιν οἱ περίφημοι ὑπάλληλοι καὶ τὸ συγκρότημα ὁλόκληρον τοῦ ὀργανισμοῦ τὸ Ο.Δ.Ε.Π. (Χειροκροτήματα).

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας.

§32Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Κύριε Πρόεδρε, ἀφοῦ διαμαρτυρηθῶ, δι’ ὅσα ἐλέχθησαν ἐκ μέρους τῶν ἀξιοτίμων κ. κ. Βουλευτῶν, ἐν σχέσει πρὸς τὸν Ο.Δ.Ε.Π., ὅτι διασπαθίζει οὗτος τὴν περιουσίαν τῶν Μονῶν καὶ ὅτι οἱ κατὰ τόπους Ἐπίτροποι, οἱ ὁποῖοι προΐστανται τῶν τοπικῶν Συμβουλίων, φέρονται μετὰ βιαιότητος πρὸς τοὺς κατοίκους διὰ τὴν εἴσπραξιν τῶν ὀφειλομένων εἰς τὸν Ο. Δ.Ε.Π., ἔχω νὰ δηλώσω τὸ ἑξῆς. Ὅτι τὸ ἔγγραφον τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, τὸ ὁποῖον, δυστυχῶς, ἐγράφη εἰς ὕφος στερούμενον τῆς ὀφειλομένης εὐλαβείας καὶ πρὸς τὸ Σῶμα τὸ Νομοθετικόν, πρὸς τὸ ὁποῖον ἀπετάθη, καὶ πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως...

§33Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δέν δύναται νὰ μείνῃ ἀπαρατήρητον τοῦτο, κ. Ὑπουργέ.

§34Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας).... ὀφείλω, λέγω, νὰ δηλώσω ὅτι τὸ ἔγγραφον τοῦτο ἔδωκεν ἀφορμὴν εἰς τοὺς κ. κ. Βουλευτὰς νὰ λάβωσι τὸν λόγον καὶ θέσωσιν ἐπὶ τάπητος ὅλον τὸ ζήτημα τοῦ Ο.Δ.Ε.Π. Σᾶς γνωρίζω δ’ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ, ὅτι τόσον ὁ ὀργανισμὸς τοῦ ΟΔΕΠ, ὅσον καὶ ὁ ὀργανισμὸς τοῦ ΤΑΚΕ, ἀπασχολοῦσιν ἀπὸ πολλοῦ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας. Ἐπειδὴ ὅμως ἀναμένεται προσεχῶς ἡ σύγκλησις τῆς Ἱεραρχίας, τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας θὰ ζητήσῃ τὴν γνώμην αὐτῆς καὶ ἐπὶ τῶν δύο αὐτῶν μεγάλων ζητημάτων καὶ εἰς τὴν προσεχῆ Σύνοδον τῆς Βουλῆς θὰ ὑποβάλῃ σχετικὸν νομοσχέδιον. Ἐπὶ τοῦ παρόντος, ἂς ἀρκεσθῶσιν οἱ κ. κ. Βουλευταὶ εἰς τὴν δήλωσιν αὐτήν, ὅτι τὸ ζήτημα μελετᾶται καὶ ὅτι θὰ ὑποστῇ πιθανὸν μεταρρυθμίσεις τινὰς ὁ ὀργανισμὸς, τοσοῦτον μᾶλλον, καθόσον τὸ ἔγγραφον, κ. Πρόεδρε, τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, πρὸς τὴν ὁποίαν ὁ σεβασμὸς τοῦ προϊσταμένου τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας ὑπῆρξε πάντοτε ἀπεριόριστος, εἶναι ὀλίγον δηκτικὸν, διότι φαίνεται ὅτι ἡ Ἱερὰ Σύνοδος, ἀσχολουμένη Pro domo suo, δὲν ἐνδιαφέρεται διὰ τὰ ἄλλα. Ὡς γνωστὸν, ὁ Ο.Δ.Ε.Π. ἔχει προορισμὸν τὴν συγκέντρωσιν τῆς περιουσίας τῶν διαφόρων Μονῶν, ἐκ τῆς ὁποίας ἐξασφαλίζεται ὁ μισθὸς τοῦ ἀνωτέρου κλήρου καὶ ἰδία τῶν ἐπισκόπων. Καὶ ὁμιλεῖ ἡ Ἱερὰ Σύνοδος περὶ ἀντισυνταγματικότητος τοῦ νόμου, ἐνῷ ὁ νόμος οὐδέν ἔχει τὸ ἀντισυνταγματικόν· τοὐναντίον ἐπαναφέρονται τὰ πράγματα ἐκεῖ ὅπου πρότερον ἦσαν. Ἄν πρόκειται περὶ ἀντισυνταγματικότητος νόμου, αὕτη εὕρηται ἐν τῷ νόμῳ, ὁ ὁποῖος ἀφήρεσε τὰς περιουσίας ἀπὸ τὰς Μονάς. Αὐτὰ ἄλλωστε εἶναι ζητήματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἀφοροῦν τὴν Ἱερὰν Σύνοδον καὶ λυποῦμαι διότι ὑπεισῆλθεν αὕτη εἰς θέματα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐκτὸς ἀπολύτως τῆς ἁρμοδιότητός της.

§35Ε. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Δὲν γνωρίζω κατὰ πόσον ἡ ἀναφορὰ αὐτὴ εἶναι εὔλογος καὶ δικαία, οὔτε ἔχω ὑπ’ ὄψει τὰς λεπτομερείας, τὰς ὁποίας ὁ προλαλήσας Συνάδελφος ἀνέφερεν. Ἀλλ’ ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ μέχρι τοῦ σημείου τοῦ νὰ καταργηθῇ ὁ ΟΔΕΠ, ὡς θεσμὸς ἐπιβλαβής, ἡ ἀπόστασις εἶναι πολὺ μεγάλη. Διότι γνωρίζω καὶ ἐγώ, ὅπως καὶ ὅλη ἡ κοινωνία, ὅτι ὁ Ο.Δ.Ε.Π. εἶναι ὀργανισμὸς χρησιμώτατος εἰς τὴν κοινωνίαν, ὅτι συνετέλεσεν εἰς τὴν ἵδρυσιν πολλῶν Μητροπόλεων, ὅτι διετήρησε καὶ διατηρεῖ μεγάλα εὐαγῆ ἱδρύματα καὶ ὅτι ἐν γένει εἶναι χρησιμώτατος εἰς τὴν ἑλληνικὴν κοινωνίαν.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μεταξᾶς.

§37Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἡ Ἱερὰ Σύνοδος, θὰ ἔπρεπε νὰ εἶχεν ὑπ’ ὄψει της, ὅτι ὁ νόμος τοῦ ΟΔΕΠ, ὅσον ἀφορᾷ τὴν Ἑπτάνησον, εἶναι ἀντισυνταγματικός, διότι κατὰ τὴν συνθήκην τῆς ἑνώσεως τῆς Ἑπτανήσου μετὰ τῆς Ἑλλάδος, τὴν συνομολογηθεῖσαν τῷ 1863, τὸ θρησκευτικὸν καθεστὼς παραμένει ἀμετάβλητον. Τοῦτο ἐψηφίσθη καὶ ἀπὸ τὴν Ἐθνοσυνέλευσιν τοῦ 1864. Ἐὰν ἡμεῖς οἱ ἑπτανήσιοι Βουλευταὶ ἐθεωροῦμεν πάντοτε ἀνάξιον νὰ ἐπεμβαίνωμεν εἰς τοιαῦτα ζητήματα εἰς τὴν Βουλήν, δὲν σημαίνει ὅτι πράγματι ὁ νόμος τοῦ ΟΔΕΠ, ὅσον ἀφορᾷ τὴν Ἑπτάνησον, δὲν εἶναι ἀντισυνταγματικός. Ἐὰν δὲ δὲν ἐπεμείναμεν εἰς αὐτὸ τὸ ζήτημα, δὲν ἕπεται ὅτι πρέπει νὰ φθάσωμεν καὶ μέχρι τοῦ σημείου νὰ μὴ ἐπαναφέρωμεν τὰ πράγματα εἰς τὸ πρώην καθεστώς, τὸ ὁποῖον καὶ συνταγματικὸν εἶναι καὶ δίκαιον καὶ ὠφέλιμον δι’ ὅλον τὸν τόπον καὶ διὰ τὴν Ἑπτάνησον.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 20–7–33 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως ἀπεφάσεως Ὑπουργῶν Οἰκονομικῶν καὶ Ἐθνικῆς Οἰκονομίας τῆς καθοριζούσης τὴν ἀξίαν τῆς μεταλλικῆς δραχμῆς καὶ περὶ διαφόρων δασμολογικῶν διευκολύνσεων ἐπὶ ἐκκρεμοτήτων». Ὁ κ. Χατζηγιάννης.

§40Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριοι, λυποῦμαι ὅτι ἔλαβον γνῶσιν τοῦ Διατάγματος τούτου πρὸ ὀλίγων στιγμῶν, καὶ ἐφόσον ψηφίζεται ἤδη τοῦτο εἰς τὸ σύνολον, εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ τὸ καταψηφίσω ὁλόκληρον. Κύριοι Βουλευταί, φρονῶ, ὅτι ἕνα ἀπὸ τὰ ἔργα τῆς παρούσης Βουλῆς εἶναι νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν διάταξιν 55 τοῦ Συντάγματος περὶ συστάσεως ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία νὰ ἐρευνήσῃ τὰ σκάνδαλα τοῦ παρελθόντος. Καὶ ὅταν ἡ Βουλὴ αὐτὴ ἔχῃ τοιαύτην ἀποστολήν, νὰ ἀποκαταστήσῃ τὸν ἠθικὸν ρυθμὸν εἰς τὴν Χώραν, ἐγὼ δὲν νομίζω ὅτι δικαιοῦται νὰ ψηφίσῃ Διατάγματα, τὰ ὁποῖα θὰ κλονίσουν τὸ κῦρός της εἰς τὴν κοινὴν γνώμην. Τὸ ἄρθρον 4 ὁλόκληρον, τὸ ἄρθρον 14 § 1 καὶ τὸ ἄρθρον 2 § 2 ὁμιλοῦν περὶ ἀμνηστεύσεως πράξεων ποινικῶν. Δηλαδή, ὅσοι ἔμποροι τοῦ Πειραιῶς κατηνάλωσαν λαθρεμπορικῶς ἐμπορεύματα, καὶ ὄχι μόνον κατεχράσθησαν τὸν δημόσιον πλοῦτον, ἀλλὰ παρέβησαν καὶ διατάξεις τοῦ ποινικοῦ δικαίου, τώρα θὰ ἀμνηστευθοῦν. Δὲν ἐπλήρωσαν οὔτε τὸν νόμιμον φόρον καὶ θὰ τοὺς ἀμνηστεύσωμεν δι’ ὅλας τὰς εὐθύνας. Ἐρχόμεθα ἀκόμη, ἀποφάσεις καταδικαστικὰς τοῦ δικαστηρίου, νὰ τὰς ἀκυρώσωμεν καὶ νὰ ἐπιτρέψωμεν ἐπανασυζήτησιν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νέου νόμου, ὁ ὁποῖος λέγει: «Ἐπιτρέπεται ἀναθεώρησις κλπ.» (ἀναγινώσκει). Καὶ τὸ ἄρθρον 14 § 4 ἐδαφ. γʹ λέγει: «Αἱ μέχρι τῆς δημοσιεύσεως κλπ.» (ἀναγινώσκει). Καὶ διὰ τοῦ ἄρθρου 7 τὸ ποσὸν τῶν 35.000 δραχμῶν ἀναβιβάζεται εἰς 75.000 δραχμῶν. Ὅσοι δηλαδὴ λαθρέμποροι τοῦ Πειραιῶς κατεχράσθησαν ἐκ τοῦ δημοσίου ταμείου δασμὸν ἀξίας 75.000 δραχμῶν καὶ ὑπέκειντο εἰς εὐθύνας, ὄχι μόνον ἀστικάς, ἀλλὰ καὶ ποινικάς, ἀμνηστεύονται καὶ αὐτοί. Λυποῦμαι, ὅτι δὲν ἠμπορῶ νὰ ψηφίσω τὰς τοιαύτας διατάξεις, διότι νομίζω, ὅτι ἔργον τῆς παρούσης Βουλῆς δὲν πρέπει νὰ εἶναι ἡ ἀμνήστευσις τῶν λαθρεμπόρων. Ἐὰν θέλετε, Κύριοι, νὰ ἀμνηστεύσωμεν παραβάσεις ποινικάς, σᾶς ἐρωτῶ· διατὶ τὸν χωρικόν, τὸν ἀγράμματον, ποὺ κλέπτει μία κατσίκαν ἀπὸ πεῖνα, τὸν καταδικάζομεν τρία χρόνια φυλακὴ καὶ τὸν μεγαλέμπορον τοῦ Πειραιῶς, ὁ ὁποῖος εἶναι πλούσιος καὶ ἠξεύρει ὅτι παραβαίνει τὸν νόμον, τὸν ἀθωόνομεν;

§41Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει οἱ κ. κ. Βουλευταὶ νὰ ὁμιλοῦν μὲ τὴν πρώτην ἐντύπωσιν, τὴν ὁποίαν λαμβάνουν ἀπὸ τὰ νομοσχέδια, καὶ μάλιστα πρὶν ἀκούσουν τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργόν. Νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν δύναται νὰ ἀρνηθῇ μίαν διευκόλυνσιν εἰς τοὺς ἐμπόρους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐπλήγησαν ἐκ τῆς κρίσεως καὶ ἰδίᾳ μετὰ τὴν ἄρσιν τῆς συμβάσεως.

§42Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριοι, ἐὰν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, διὰ τοῦ τύπου, εἶχε στηλιτεύσει τοὺς τριακοσίους αὐτοὺς ἐμπόρους ὡς λαθρεμπόρους, τὸ δὲ Ἐμπορικὸν Ἐπιμελητήριον Ἀθηνῶν διεμαρτυρήθη, διὰ νὰ μετριάσῃ τὴν δυσμενῆ παρὰ τῇ κοινῇ γνώμῃ ἐντύπωσιν, ὅτι δὲν εἶναι τριακόσιοι, ἀλλ’ ὀλιγώτεροι. Δὲν ἠμποροῦν οἱ λαθρέμποροι, οἱ ὁποῖοι παρέβησαν κανόνας τοῦ Ποιν. Δικαίου, νὰ ἀμνηστευθῶσιν. Ἄλλο διευκόλυνσις καὶ ἄλλα ἀμνηστεία.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν.

§44Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Τὸ ζήτημα, Κύριοι, τῶν ἀποταμιεύσεων ἐν γένει Ἀθηνῶν– Πειραιῶς, δὲν εἶναι οὔτε χθεσινόν, οὔτε προχθεσινόν. Αὐτὸ χρονολογεῖται ἀπὸ τοῦ 1926, δηλαδὴ ἀφ’ ὅτου ἤρχοντο ἐμπορεύματα εἰς τὰ τελωνεῖα. Οἱ τελῶναι ἀντὶ τῆς εἰσπράξεως τῶν δασμῶν, ἐχορήγουν πιστώσεις, οὕτως εἰπεῖν, εἰς τοὺς ἐμπόρους, ἢ ἐδέχοντο ἀποταμιεύσεις εἰς τὰς ἰδιωτικὰς ἀποθήκας. Αὐτὸ ἦτο τὸ χειρότερον ἀπὸ ὅλα. Οὕτω, ἀποταμιεύοντες ἐν εἴδη transito εἰς τὰς ἰδιωτικὰς ἀποθήκας τὰ ἐμπορεύματα, ἐπετύγχανον οἱ ἔμποροι νὰ ἀποσύρουν τὰ ἐμπορεύματα ὀλίγον κατ’ ὀλίγον, μὴ παρακολουθούσης τῆς Δημοσίας Ἀρχῆς τὴν ἀπόσυρσιν. Ἄλλωστε ὁ τρόπος τῆς παρακολουθήσεως εἶναι δυσχερέστατος, καὶ δὴ διὰ τὸ Κράτος, ἐγὼ σᾶς βεβαιῶ καὶ ὡς πρώην Δ)ντὴς Τραπέζης, ὅτι δὲν εἶναι εὔκολος ἡ παρακολούθησις ἰδίως τῶν ἰδιωτικῶν ἀποθηκῶν...

§45Λ. ΚΡΙΕΖΗΣ. Τὸ αὐτὸ συμβαίνει καὶ σήμερον.

§46Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Πρωτίστως λοιπόν, ὅταν εἶναι ἰδιωτικαὶ αἱ ἀποθῆκαι. Ὡς ἐκ τούτου, ὀλίγον κατ’ ὀλίγον ἐδημιουργήθη τὸ γεγονὸς ὅτι εἶχον ἀποσυρθῆ ἐμπορεύματα καὶ διατεθῆ, τῶν ὁποίων ὁ δασμὸς δὲν εἶχε πληρωθῆ.

§47ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἰς τὶ ποσὸν ἀνήρχοντο;

§48Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς ὀκτακόσια ἑκατομμύρια. Τὸ ποσὸν τοῦτο ἤρχισε νὰ κανονίζηται βραδύτερον ἀπὸ τοῦ 1929–30. Κατωρθώθη δὲ τὸ ἐμπόριον αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ μὴ ὀφείλῃ πάρα πολλά, κατωρθώθη ὥστε τὸ ἐμπόριον νὰ ἔχῃ ἤδη πληρώσει τὰ δύο τρίτα, νὰ ὀφείλωνται δὲ περίπου διακόσια πεντήκοντα ἑκατομμύρια. Ἐπ’ αὐτῶν λοιπὸν τῶν ὑπολοίπων, τὰ ὁποῖα κατὰ τὰ δύο τελευταῖα ἔτη οὕτω ἐμειώθησαν, χορηγοῦν αἱ Κυβερνήσεις τὰς διευκολύνσεις. Βεβαίως ὑπῆρξε μία κατάχρησις τῶν ἐμπόρων νὰ μὴ καταβάλλουν τοὺς δασμούς, πάντως ὅμως φέρει μεγάλην εὐθύνην καὶ τὸ Κράτος, διότι δὲν παρηκολούθησε τὴν κατάστασιν, εἰς τρόπον, ὥστε τὸ ἐμπόριον νὰ εὕρῃ εὐκολίας, συντελούσας εἰς τὴν αὔξησιν τῶν εἰσαγωγῶν κατὰ τὴν περίοδον τοῦ 1927–30, καθ’ ἥν περιελαμβάνετο καὶ αὐτὸς ὁ λόγος εἰς τὰ αἴτια τῆς καταστροφῆς. Ἐκτὸς τοῦ ὅτι τὸ ἐμπόριον κατὰ τὴν περίοδον ἐκείνην εἶχε τὴν εὐκολίαν τοῦ νὰ ἔχῃ ἐξασφαλίσῃ πιστώσεις εἰς τὸ ἐξωτερικόν, διότι ἐχορηγοῦντο αἱ πιστώσεις ἀνέτως, ὑπῆρχον καὶ αἱ διευκολύνσεις τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους καὶ εἰσήγοντο ἐμπορεύματα ἐπὶ μὴ ἀμέσῳ καταβολῇ τῶν δασμῶν. Ὑπολογίσατε, λοιπόν, ὅτι τὰ πράγματα αὐτὰ συνέπεσαν κατὰ τὴν περίοδον πρὸ τῆς κρίσεως μέχρι τοῦ 1928–29. Ἐν τῷ μεταξὺ ἐπῆλθεν ἡ κρίσις τοῦ 1929, τὸ δὲ Κράτος ἠθέλησε μὲ τὴν ἔκρηξιν τῆς κρίσεως νὰ ἐνημερωθῇ μὲ τὸ ἐμπόριον. Τὸ πρᾶγμα δὲν ἦτο δυνατόν, διότι παραλλήλως πρὸς τὰ χρέη, τὰ ὁποῖα ἐσχηματίσθησαν ἐπῆλθεν ἡ κρίσις δι’ ἧς ἡ διάθεσις τῶν εἰδῶν κατέστη δυσχερὴς καὶ αὐτὰ τὰ εἴδη πληθωρικά. Ὡς ἐκ τούτου ἠναγκάσθησαν αἱ Κυβερνήσεις νὰ εἶναι ὑποχωρητικαί. Τί ἠδύνατο νὰ πράξῃ ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις; Ἡ Κυβέρνησις δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι κατώρθωσε νὰ ἐπιτύχῃ τὸ ἑξῆς, τὸ ὁποῖον δὲν εἶχον κατορθώσει οἱ προκάτοχοί μας. Ἐνῷ αἱ προκάτοχοι Κυβερνήσεις συνεζήτουν κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη μὲ τὸ ἐμπόριον περὶ προθεσμιῶν, σὲ πόσα δηλαδὴ χρόνια, θὰ ἐπληρώνετο ἡ καθυστέρησις, χωρὶς νὰ κάμουν ἔναρξιν πληρωμῆς τοῦ χρέους, ἡμεῖς ἐθέσαμεν χρονικὰς περιόδους καὶ δι’ αὐτούς, καὶ εἴπομεν ὅτι καὶ δι’ αὐτὸ τὸ χρέος πρέπει νὰ ὑπάρξῃ μία ἀρχὴ καὶ ἓν τέλος, δηλ. ὡρίσαμεν, ὅτι ἀπὸ τὴν ἡμέραν, ποὺ θὰ ἐψηφίζετο τὸ νομοθέτημα, θὰ ἤρχιζαν αἱ δόσεις, αἵτινες θὰ ὤφειλον πλέον νὰ καταβληθοῦν ἐμπροθέσμως, ἐν ᾗ περιπτώσει δὲ δὲν κατεβάλλετο μία ἐξ αὐτῶν ἐμπροθέσμως θὰ κατηργοῦντο αἱ διευκολύνσεις καὶ θὰ ἤρχιζαν αἱ συνέπειαι τῶν διώξεων.

§49Λ. ΚΡΙΕΖΗΣ. Εἰς ποῖον ποσὸν ἀνέρχεται τὸ καθυστέρημα;

§50Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς 250 ἑκατομμύρια. Ἔχω δὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι, καὶ ὡς ἐκ τῆς παρακολουθήσεως τῶν ὀφειλετῶν τούτων διαβλέπω, ὅτι θὰ ἐπιτευχθῇ τοῦτο καὶ διὰ τοὺς ὑπολοίπους ὀφειλέτας, τοὺς μὴ τακτοποιηθέντας — ἐπὶ τῶν ἑξακοσίων ἐτακτοποιήθησαν οἱ διακόσιοι — δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ τακτοποιηθῶσιν καὶ οἱ μέχρι σήμερον καθυστεροῦντες. Ἔχω τὴν ἰδέαν ὅτι τὸ Κράτος θὰ εἰσπράξῃ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὰ ὀφειλόμενα. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἓν σύστημα, τὸ ὁποῖον κρατεῖ ἐπὶ τόσα ἔτη, ἡμεῖς νὰ τὸ μεταβάλωμεν, ἀξιοῦντες τὴν ἐξόφλησιν τῶν χρεῶν, ἄνευ τῆς χορηγήσεως τῶν ἄνω προθεσμιῶν.

§51ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἰς πόσας δόσεις ἀποπληρώνεται τὸ χρέος;

§52Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς 60 δόσεις. Πρέπει νὰ εἴμεθα εὐχαριστημένοι, ποὺ θὰ εἰσπράξωμεν τὰ ὀφειλόμενα ὑπὸ τὰς παρούσας στιγμὰς τῆς μεγάλης κρίσεως, ποὺ διατρέχει τὸ ἐμπόριον. Ἄλλωστε τὰ χρέη αὐτὰ ὀφείλονται, ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν, εἰς τὴν ἐνθάρρυνσιν τοῦ Κράτους, νὰ χορηγήσῃ τὰς ἀρχικὰς διευκολύνσεις. Ὥστε, ἂν εἰσπράξῃ τὸ Κράτος τοὺς ὀφειλομένους δασμοὺς, ἔστω καὶ μὲ τὰς ἄνω προθεσμίας, πρέπει νὰ μείνῃ ἀπολύτως εὐχαριστημένον.

§53Σ. ΜΠΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Πῶς προῆλθε τὸ ζήτημα τῶν τελωνείων ἀπὸ τὴν ἀποταμίευσιν;

§54Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶπον, ἐν μέρει φέρει τὴν εὐθύνην τὸ Κράτος, διότι ἐχορήγησε πιστώσεις, ἐνῷ δὲν ἔπρεπε...

§55Σ. ΜΠΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ ὑπάλληλοι, οἱ ἐντεταλμένοι, ἔπρεπε νὰ ἔχουν δύο κλειδιὰ καὶ νὰ εἶναι εἰς τὸ ὕψος των, διότι μὲ τὸ σύστημα τῶν ἀποταμιεύσεων εἰς τὴν ἐλευθέραν ζώνην Θεσσαλονίκης καὶ εἰς τὸν Πειραιᾶ ἔχουν κάμει οἱ κύριοι αὐτοὶ ὑπάλληλοι ὁλόκληρα μέγαρα. Ἤδη οἱ ἴδιοι ὑπάλληλοι εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι διευθύνουν καὶ σήμερον. Δὲν παρῆλθε μήν, ποὺ σᾶς εἶχα εἴπῃ, νὰ ὁρίσητε μερικοὺς ὑπαλλήλους ἱκανοὺς διὰ νὰ παύσουν αἱ καταχρήσεις καὶ νὰ παύσῃ καὶ τὸ λαθρεμπόριον. Δυστυχῶς ὅμως, παρ’ ὅλα αὐτά, ἐξακολουθεῖ ἡ ἰδία κλίκα νὰ διευθύνῃ τὸ Ὑπουργεῖον.

§56Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν χορηγοῦνται πλέον διευκολύνσεις.

§57Σ. ΜΠΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ ὑπάλληλοι αὐτοὶ μὲ τοὺς τόκους τῶν χρημάτων ἔχουν κάμει μέγαρα.

§58ΕΜ. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ. Ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἶναι ὀρθά. Πρόκειται περὶ μιᾶς κακῆς κληρονομίας τῆς παρελθούσης Κυβερνήσεως, τὴν ὁποίαν ἔρχεται ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις νὰ διορθώσῃ μὲ τὸν καλύτερον δυνατὸν τρόπον.

§59Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὄχι νὰ διορθώσῃ, νὰ συνεχίσῃ.

§60ΕΜ. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ. Ἀλλὰ καὶ ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Λαρίσης Βουλευτὴς εἶναι ὀρθά. Πράγματι, φέρει εὐθύνην τὸ Κράτος, διότι ἠμέλησε νὰ ἐφαρμόσῃ τὸν νόμον περὶ ἰδιωτικῶν ἀποθηκῶν, ἀλλὰ περισσοτέραν εὐθύνην φέρουν οἱ ἔμποροι τοῦ Πειραιῶς, οἱ ὁποῖοι ἐζημίωσαν τὸ Κράτος πλέον τοῦ ἑνὸς δισεκατομμυρίου. Τώρα τὶ θὰ εἰσπράξῃ εἰς πέντε ἔτη αὐτὸ εἶναι ἄδηλον. Πρόκειται ὅμως καὶ περὶ τοῦ ἑξῆς. Σάμιοι οἰνέμποροι μέχρι τοῦ 1928 κατεδικάσθησαν δι’ ἐπανειλημμένων ἀποφάσεων, διὰ τὸν φόρον οἰνοπνεύματος, διότι εἶχεν ὁρισθῆ ἀρχικῶς πολὺ μικρὸς 2%, καὶ κατόπιν τὸ Γεν. Χημεῖον τὴν ὥρισε πολὺ ἀνωτέραν 8.50%. Ἐπὶ τῇ βάσει λοιπὸν τοῦ παλαιοῦ αὐτοῦ νόμου, οἱ Σάμιοι ἔμποροι κατεδικάσθησαν νὰ πληρώσουν 500.000 δραχμῶν. Ἐζήτησαν νὰ πληρώσουν τὰ μισά, ἀλλ’ εἴπετε ὅτι δὲν τὸ δέχεσθε, διότι φοβεῖσθε τὴν ἐπέκτασιν. Αὐτοὶ ζητοῦν τώρα νὰ κάμετε ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐκάματε δι’ ὅλους τοὺς παραβάτας τῶν τελωνειακῶν νόμων καὶ δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι παρέβησαν τὸν νόμον περὶ καπνοῦ καὶ σιγαροχάρτου. Τοὺς δίδετε δηλαδὴ τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσουν τὴν ἀναθεώρησιν ἀποφάσεων τελεσιδίκων. Ἀφοῦ ἐχαρίσατε 1.000 ἑκατομμύρια εἰς τοὺς ἐμπόρους τοῦ Πειραιῶς, τὰ ὁποῖα ἐζημίωσαν διὰ τῆς μεθόδου τῶν ἰδιωτικῶν ἀποθηκῶν, τὸ Δημόσιον, ἢ κυριολεκτικώτερον, ἔκλεψαν, διατὶ δὲν μᾶς δίδετε τὸ ἴδιον δικαίωμα νὰ ζητήσωμεν ἀπὸ τὸ Διοικητικὸν Δικαστήριον νὰ ἀναθεωρηθοῦν αἱ ἀποφάσεις. Ἡμεῖς δὲν σᾶς ζητοῦμεν τίποτε ἄλλο, παρὰ ὅ,τι ἐκάματε διὰ τοὺς παραβάτας ἐν γένει τῶν τελωνειακῶν νόμων καὶ δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι παρέβησαν τὸν φόρον τοῦ καπνοῦ καὶ τοῦ σιγαροχάρτου. Νὰ ἐπεκτείνητε καὶ εἰς ἡμᾶς αὐτὴν τὴν διάταξιν. Σᾶς παρακαλοῦμεν λοιπόν, ἀφ’ ἑνὸς νὰ παρατείνετε αὐτὴν τὴν προθεσμίαν, ἡ ὁποία λήγει μετ’ ὀλίγας ἡμέρας, νὰ τὴν παρατείνετε μέχρι τέλους Δεκεμβρίου 1933, διότι τὸ Διάταγμα, τὸ ἐπικυρούμενον σήμερον, ἐδημοσιεύθη πρὸ δύο περίπου μηνῶν καὶ οἱ περισσότεροι ἄνθρωποι δὲν ἔλαβον καιρὸν νὰ ἀσκήσουν τὸ ἔνδικον μέσον, τὸ ὁποῖον χορηγεῖτε, καὶ ἀφ’ ἑτέρου τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον δίδετε διὰ τὴν ἀναθεώρησιν εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι παρέβησαν τὸν τελωνειακὸν ἐν γένει νόμον καὶ τὸν νόμον περὶ σιγαροχάρτου καὶ καπνοῦ, νὰ τὸ ἐπεκτείνετε καὶ δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι παρέβησαν δῆθεν τὸν νόμον περὶ οἰνοπνεύματος. Καὶ λέγω δῆθεν, διότι τὸ Δικαστήριον τοὺς κατεδίκασεν ὡς ζημιώσαντας τὸ Δημόσιον, ἐνῷ ἐπρόκειτο περὶ καθαρᾶς φύρας. Ἡ παράκλησίς των εἶναι δικαιοτάτη. Ἄλλωστε καὶ πάλιν εἰς Δικαστήριον τοῦ Κράτους θὰ ἀνατεθῇ ἡ ὑπόθεσίς των.

§61Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ τὸ λάβω ὑπ’ ὄψιν μου, δὲν ἠμπορεῖ ὅμως νὰ τεθῇ εἰς τὸ σημερινὸν νομοσχέδιον, διότι πρόκειται περὶ τῆς ψηφίσεως τοῦ συνόλου.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χατζηγιάννης.

§63Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἀπὸ τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἀνέμενα νὰ θέση τὰ πράγματα εἰς τὴν θέσιν των. Ἔπρεπε νὰ μᾶς εἴπῃ, ὅτι αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον εἶναι κληρονομία τοῦ παρελθόντος.

§64Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Τὸ εἶπα. Εἶπα ὅτι εἶναι συνέπεια τῆς σπατάλης τοῦ 1927– 1932.

§65Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἤδη πρὸ αὐτοῦ τοῦ νομοθετήματος ὑπῆρχεν ὁ νόμος 5520, ὁ ὁποῖος ἀπήλλαξε τῶν ποινικῶν εὐθυνῶν τοὺς κ. ἐμπόρους καὶ τοὺς ἐπέβαλε νὰ πληρώσουν εἰς 30 δόσεις. Τώρα σεῖς τὰς κάμνετε 60. Νὰ εἶσθε βέβαιος, ὅτι δὲν θὰ πληρωθοῦν καὶ αὐτά.

§66Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ πληρωθοῦν.

§67Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, λέγω τοῦτο, ὅτι ἐφόσον εὑρίσκεσθε εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ συνεχίσητε ἕν νομοθέτημα παλαιόν, θὰ ἔπρεπε νὰ εἴπητε ὅτι σεῖς τὸ ἀποδοκιμάζετε ἀπὸ ἠθικῆς ἀπόψεως, ἀλλ’ ἐπειδὴ τὸ εὑρίσκετε ἕτοιμον, ἠναγκάσθητε νὰ τὸ δεχθῆτε. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κ. Ὑπουργέ, ἐγὼ διαμαρτύρομαι, διότι εἰς τοὺς κακομοίρηδες τοὺς χωρικοὺς καὶ ὅταν ἀκόμη καταστρέφονται ἀπὸ χάλαζαν, ἀπὸ πλημμύρας καὶ ἀνομβρίας, οἱ χωροφύλακες ἐκτελοῦν ἐντάλματα διὰ 5 καὶ 50 δραχμάς. Διὰ τοὺς μεγαλοσχήμους ὅμως τῆς πρωτευούσης καὶ τοῦ Πειραιῶς, πάντοτε ὑπάρχουν πῦλαι ἀνοικταὶ νὰ ἀποφύγουν τὸν φόρον. Δὲν θὰ πάρετε οὔτε πεντάρα. Τὸ μόνον, τὸ ὁποῖον κάμνομεν, εἶναι νὰ ἐπιβραβεύωμεν τοὺς κακοπίστους καὶ τοὺς ἀσυδότους.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μπασιάκος.

§69Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Ἀπόψε εἰς τὴν Βουλὴν κατατίθενται νομοσχέδια φορολογικά, διὰ τῶν ὁποίων ὁ ἑλληνικὸς λαὸς ἐπιβαρύνεται μὲ πεντακόσια ὁλόκληρα ἑκατομμύρια. Τοῦτο τὶ σημαίνει; Ὅτι ὑπάρχει τόσον μεγάλον ἔλλειμμα εἰς τὸν Προϋπολογισμόν, ὥστε εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἀπευθυνθῶμεν εἰς τὸν λαὸν καὶ νὰ ζητήσωμεν εἰσφορὰν πεντακοσίων ἑκατομμυρίων. Ὅταν λοιπὸν ζητοῦμεν ἀπὸ τὸν ἑλληνικὸν λαὸν πεντακόσια ὁλόκληρα ἑκατομμύρια, ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ προσέχωμεν οἱανδήποτε ὀπήν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν εἶναι δυνατὸν νὰ διαρρεύσῃ ὁ δημόσιος θησαυρός. Διὰ τῶν νομοσχεδίων, τὰ ὁποῖα εἶχεν ὑποβάλει ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις, διέρρευσαν ὁλόκληρα δισεκατομμύρια καὶ ὠφελήθησαν ὡρισμένοι κύριοι λαθρέμποροι τοῦ Πειραιῶς, εἰς βάρος ὁλοκλήρου τοῦ λαοῦ. Ἐκεῖνα, διὰ τὰ ὁποῖα κατηγορήσαμεν ἡμεῖς τοὺς προκατόχους, δὲν ἔχομεν κανὲν δικαίωμα νὰ τὰ ἐπαναλάβωμεν. Θὰ ἔπρεπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἀποδοκιμάσῃ ὅλας αὐτὰς τὰς πράξεις τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως, καὶ νὰ δηλώσῃ εὐθαρσῶς, ὅτι ἐὰν ἡ παροῦσα Κυβέρνησις εὑρέθη εἰς τὴν θέσιν νὰ ὑποβάλῃ νομοσχέδια παρεμφερῆ ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς, τὰ νομοσχέδια αὐτὰ δὲν ἀπηχοῦν τὰς ἀντιλήψεις καὶ τοὺς σκοποὺς τῆς παρούσης Κυβερνήσεως, ἀλλὰ εἶναι ἀποτέλεσμα ἑνὸς κακοῦ παρελθόντος. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐδήλωσεν, ὅτι τὸ παρὸν νομοσχέδιον εἶναι κληρονομία παλαιά. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὅμως νὰ ἀντείπω. Ἐφόσον ἔχομεν τὸν νόμον 5420, ὁ ὁποῖος, καλῶς ἢ κακῶς, ἐρρύθμισε τὰς σχέσεις μεταξὺ τῶν ἀποταμιευτῶν καὶ τοῦ Κράτους, διατὶ ἐρχόμεθα σήμερον καὶ ὑποβάλλομεν νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου παρέχομεν καὶ ἄλλας διευκολύνσεις; Ἄς σταματήσῃ τὸ κακὸν μέχρις ἐδῶ καὶ νὰ μὴ προχωρήσωμεν. Ἔχω καὶ μίαν ἄλλην παρατήρησιν. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τὰς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας ὅταν συντάσσουν νομοσχέδια καὶ τὰ στέλλουν ἐνώπιον τῶν Νομοθετικῶν Σωμάτων, ὀφείλουν νὰ γνωρίζουν τὰ ἑξῆς. Ὅτι ἔχομεν ἓν Σύνταγμα, ἕνα καταστατικὸν χάρτην, ὁ ὁποῖος διέπει τὸν τρόπον τοῦ καταρτισμοῦ τῶν νομοσχεδίων. Δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ ὑποβάλωνται διατάξεις ἀντισυνταγματικαί. Καὶ εἶναι ἀντισυνταγματικαί, διότι πρὸ ἡμερῶν ὑπέμνησα ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 84 τοῦ Συντάγματος, κατὰ τὸ ὁποῖον ἀμνηστεία ἐπὶ κοινῶν ἀδικημάτων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρεσχεθῇ οὔτε διὰ νόμου. Πῶς λοιπόν, ἔρχεσθε καὶ νομοθετεῖτε καὶ λέγετε, ὅτι «οἱ παραβάται... (ἀναγινώσκει) ...ἀπαλλάσσονται πάσης ποινῆς;». Πρόδηλος λοιπὸν εἶνε ἡ ἀντισυνταγματικότης αὐτῆς τῆς διατάξεως. Ὑπάρχει καὶ ἄλλη. «Ε τὰς περιπτώσεις.... (ἀναγινώσκει) ...δὲν ἐπιβάλλεται οἱαδήποτε ποινή...». Πῶς ἔρχεσθε σεῖς ὁ Ὑπουργὸς καὶ ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία καὶ θέλετε νὰ ἀμνηστεύσητε τὸ κοινὸν τοῦτο ἀδίκημα τῆς λαθρεμπορίας καὶ δὲν παραπέμπονται εἰς τὰ ποινικὰ δικαστήρια ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι κατεχράσθησαν ὁλόκληρα ἑκατομμύρια ἀπὸ τὸν λαόν, οἱ λεγόμενοι ἀποταμιευταὶ ἰδιωτικῶν ἀποθηκῶν Πειραιῶς; Χρειάζεται προσοχή, κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐὰν δὲ ἔχετε πολλαπλὰς πιέσεις, τότε ὁλόκληρος ἡ Βουλή, σύσσωμος, θὰ ἀποδοκιμάσῃ τοὺς κυρίους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ γλυτώσουν ὁλόκληρα ἑκατομμύρια εἰς βάρος τοῦ λαοῦ.

§70Κ. ΚΟΡΟΖΟΣ. Εἶσθε κατὰ τοῦ νομοσχεδίου; Τὸ νομοσχέδιον ἔχει δημιουργήσει σχέσεις. Δὲν ἠμπορεῖ αὐτὸ νὰ ἀποσυρθῇ.

§71Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Παρεισάγει καὶ νέας διευκολύνσεις. Δὲν ἐπαναλαμβάνει τὰς παλαιὰς διατάξεις.

§72Κ. ΚΟΡΟΖΟΣ. Ἐγὼ ὑπῆρξα εἰσηγητὴς τοῦ νομοσχεδίου εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως καὶ σᾶς λέγω, ὅτι ἐπαναλαμβάνει τὰς διατάξεις τοῦ παρελθόντος. Ἔχουν δημιουργηθῇ σχέσεις καὶ δὲν ἠμπορεῖτε σήμερον νὰ ρίψετε εἰς τὴν φυλακὴν ὁλόκληρον τὸν ἐμπορικὸν κόσμον.

§73Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Οὐδεμία σχέσις δύναται νομίμως νὰ ἔχῃ δημιουργηθῆ, διότι τὸ νομοθετικὸν ἐκεῖνο Διάταγμα ἐτέλει ὑπὸ τὴν διαλυτικὴν αἵρεσιν τῆς ἐγκρίσεως παρὰ τῶν Νομοθετικῶν Σωμάτων.

§74Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Πρόκειται περὶ τῆς εἰς τὸ σύνολον ψηφίσεως.

§75Ε. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ οἱ κ.κ. Συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι ἐπιμένουν νὰ ἀποσυρθῇ τὸ νομοσχέδιον, κάμουν μίαν μεγάλην παράλειψιν. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἐκυρώθη καὶ ὑφίσταται καὶ ἐφηρμόσθη ἀπὸ 2½ μηνῶν. Πῶς λοιπόν, ἀφοῦ ἤδη ἐφηρμόσθη, θὰ ἀποσυρθῇ; Τὸ νομοσχέδιον ἐπικυρώνει διάταξιν, ἡ ὁποία ἐπέρασεν ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ἰσχύει ἀπὸ τριῶν μηνῶν.

§76Λ. ΤΣΙΟΚΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον συνεζητήθη εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως καὶ εἰσάγεται τώρα εἰς τὴν Βουλήν. Ἀφοῦ εἰσάγεται νὰ ψηφισθῇ, δὲν ἔπρεπε νὰ κάμῃ τε νέας τροπολογίας. Ἔπρεπε νὰ εἰσαχθῇ ὅπως ἀκριβῶς ἐψηφίσθη ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπήν. Ὡς μέλος τῆς Ἐπιτροπῆς ὀφείλω νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλήν, ὅτι καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις συνεφώνησεν ὅτι, διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, κατοχυροῦνται παλαιαὶ ἐκκρεμότητες. Δὲν ἔπρεπεν ὅμως ὁ κ. Ὑφυπουργὸς νὰ δεχθῇ νέας τροπολογίας.

§77Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν — διότι ὑπάρχει μία παρανόησις — εἰσήχθη εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως, εἰς τὴν ὁποίαν παρίστατο καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις, ἐκπροσωπουμένη μάλιστα ὑπὸ τῶν κ. κ. Παπαναστασίου καὶ Παπανδρέου, συνεζητήθη διὰ μακρῶν εἰς δύο καὶ τρεῖς συνεδριάσεις. Καὶ ἐνθυμεῖσθε πολὺ καλά, ὅτι ἐψηφίσθη, τῶν μὲν βουλευτῶν τῆς ἐξουσιοδοτήσεως παρασχόντων περισσότερα καὶ ζητούντων περισσότερα ἀπὸ ὅσα παρεῖχεν ὁ κ. Ὑπουργός, τοῦ δὲ κ. Ὑπουργοῦ διαρκῶς ἀνθισταμένου καὶ προστατεύοντος τὰ συμφέροντα τοῦ Δημοσίου. Ἦλθεν αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον σήμερον εἰς τὴν Βουλὴν νὰ κριθῇ. Ἀλλ’ εἶναι ἤδη νόμος τοῦ Κράτους, ἀπὸ τοῦ Ἰουλίου. Ἔχει ἤδη δημιουργήσει συνθήκας, συμβάσεις, συμφέροντα, καὶ ταὐτοχρόνως καὶ ὑποχρεώσεις καὶ δικαιώματα τοῦ Δημοσίου. Πῶς θέλετε τώρα νὰ ἀποσυρθῇ;

§78ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἶναι Ν. Δ. καὶ τελεῖ ὑπὸ τὴν κύρωσιν τῆς Βουλῆς.

§79Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Ἔχουν ἐκδοθῆ πλεῖσται ἀποφάσεις ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ τοῦ Διατάγματος.

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.

§81Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Κύριοι Βουλευταί, ἐπὶ τῆς συζητήσεως γίνεται κἄποια ἀταξία. Τὰ νομοσχέδια, ὅταν ἔρχονται εἰς ψήφισιν εἰς τὸ σύνολον, δὲν εἶναι δεκτικὰ συζητήσεως ἐπὶ τῶν κατ’ ἰδίαν διατάξεων. Μόνη συζήτησις δύναται νὰ γίνῃ ἐπὶ τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου καὶ καθόσον ὑπάρχει διάταξις ἀντιτιθεμένη. Ἐπὶ εἰδικῆς διατάξεως, κατὰ τὸν Κανονισμόν, δὲν γίνεται συζήτησις. Ἡ συζήτησις θὰ γίνῃ ἐπὶ τοῦ συνόλου καὶ ἂν ὑπάρχῃ λόγος, ὁ ὁποῖος νὰ καθιστᾷ ἀπαράδεκτον τὸν σύνολον. Δὲν ἐπιτρέπεται δὲ συζήτησις, ὄχι μόνον ἂν ὑπάρχῃ μία διάταξις, ἡ ὁποία διὰ τὸν Α ἢ Β λόγον δὲν ἔπρεπε νὰ ψηφισθῇ, ἀλλὰ καὶ ἐφόσον ἀκόμη ὑπάρχει ἀντισυνταγματικὴ διάταξις. Ἀλλὰ τοιαύτη συζήτησις ἐξ ὅσων ἤκουσα ταύτην τὴν ἑσπέραν, δὲν γίνεται. Ἂν ἡ διάταξις αὐτὴ, ἡ ὁποία ἐτέθη εἶναι ὀρθὴ ἢ ὄχι ἢ ἔπρεπε νὰ διορθωθῇ κατὰ τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν, ἢ νὰ γίνῃ τοῦτο βραδύτερον δι’ ἄλλου νομοσχεδίου, ἀλλὰ ἀπόψε ὄχι. Ἡ διόρθωσις, τὴν ὁποίαν ζητεῖτε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἀπόψε. Ἐξ ὅσων δὲ ἔχω ὑπ’ ὄψει, πρόκειται περὶ νομοσχεδίου πρὸς ἐπικύρωσιν Ν. Διατάγματος, τὸ ὁποῖον ἐξεδόθη κατὰ τὴν διαδικασίαν τοῦ ἄρθρου 77 τοῦ Συντάγματος, γνωρίζετε δὲ ὅτι τὰ Νομοθετικὰ Διατάγματα, τὰ ὁποῖα ἐκδίδονται κατὰ τὴν διαδικασίαν τοῦ ἄρθρου 77 τοῦ Συντάγματος, εἶναι νόμοι ὑπὸ διαλυτικὴν ἔγκρισιν: τοὐτέστιν, ἂν ἐπικυρωθοῦν ἐντὸς τοῦ χρόνου τῶν τεσσάρων μηνῶν, ἐκλείπει ἡ αἵρεσις καὶ εἶναι νόμοι. Ἂν δὲν ἐπικυρωθῶσιν, παύουν νὰ ἰσχύουν εἰς τὸ ἑξῆς. Μέχρι τῆς ἡμέρας, κατὰ τὴν ὁποίαν ἀπερρίφθησαν ὑπὸ τῆς Βουλῆς καὶ τῆς Γερουσίας ἢ παρέλθῃ τὸ χρονικὸν διάστημα τῶν τεσσάρων μηνῶν, χωρὶς νὰ εἰσαχθῶσιν εἰς τὰ Νομοθετικὰ Σώματα, τὰ Διατάγματα ταῦτα παύουν νὰ ἰσχύουν ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν. Δι’ αὐτὸ σᾶς παρακαλῶ νὰ μὴ γίνεται συζήτησις, ἡ ὁποία δὲν πρέπει νὰ γίνεται. Ἐξ ὅσων πληροφοροῦμαι, ἡ διάταξις, ἡ ὁποία προσβάλλεται, ὄχι μόνον δὲν ὑπεστηρίχθη κατὰ τὴν νομοθετικὴν ἐξουσιοδότησιν, ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἀλλὰ ρητῶς ἐκ τῶν προτέρων εἶχε δηλωθῆ ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ δὲν ἠδύνατο νὰ εἰσαχθῇ εἰς τὸ νομοσχέδιον, ἀλλ’ ὅτι, ὅταν θὰ ἤρχετο τὸ Νομοθετικὸν Διάταγμα πρὸς ἐπικύρωσιν εἰς τὴν Βουλήν, τότε ἠδύνατο νὰ προταθῇ. Ἀλλὰ, δυστυχῶς, δὲν ἐξεπληρώθησαν αἱ προθέσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, διότι, πιεσθεὶς ἀπὸ πολλοὺς ἐκ τῶν κ. κ. Βουλευτῶν, ἐπείσθη καὶ ἐδέχθη τὴν διάταξιν, διότι ἄλλως θὰ εὑρίσκετο εἰς τὴν ἀνάγκην ν’ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον.

§82Λ. ΤΣΙΟΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν ἦλθεν εἰς τὴν Βουλὴν ὅπως τὸ κατήρτισεν ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή. Ὑπέστη τροπολογίας. Ἐφόσον ὑπέστη τροπολογίας, θὰ ἠδυνάμεθα νὰ τὸ ψηφίσωμεν κατ’ ἄρθρον. Δι’ αὐτὸ διεμαρτυρήθην εἰς τὸν κ. Πρόεδρον.

§83ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Νὰ τὸ ἀποσύρετε, κ. Ὑπουργέ.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαθανάσης.

§85Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, ὑπάρχει μία παρανόησις. Ἡμεῖς δὲν ἀντετάχθημεν οὔτε ἀντιτασσόμεθα εἰς τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου. Ἀντιτασσόμεθα κατὰ τῶν διατάξεων ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι προσετέθησαν μετὰ τὸ κείμενον τοῦ ψηφιζομένου ἐν τῷ συνόλῳ Νομοθετικοῦ Διατάγματος. Τὰ ἄρθρα αὐτά, μὴ συζητηθέντα καὶ μὴ ψηφισθέντα εἰς δύο ἀναγνώσεις, δὲν δύνανται νὰ λάβωσι τὴν ἰσχὺν νόμου, διότι ἡ τοιαύτη ψήφισίς των εἶναι ἀντισυνταγματική. Τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου τὸ ἐδέχθημεν καὶ τὸ ψηφίζομεν, ἀλλὰ ἐὰν ψηφίσωμεν καὶ τὰς ἄλλας διατάξεις, ἡ ἐπιψήφισις δὲν δύνανται νὰ τοὺς δώσῃ οὐδεμίαν ἰσχύν, διότι δὲν ἐψηφίσθησαν, ὡς ὁρίζει τὸ Σύνταγμα. Αὐταὶ εἶναι αἱ παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας εἶχον νὰ κάμω.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ καταργήσεως δασμολογικῶν τινῶν ἀπαλλαγῶν καὶ περὶ καταβολῆς τῶν δασμῶν» (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως ἢ θέσεως ἐν ἰσχύϊ διεθνῶν κανονισμῶν πρὸς ἀποφυγὴν συγκρούσεως πλοίων» (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 35 τῆς Ποινικῆς Δικονομίας» (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 20 Ἰουλίου 1933 Ν. Δ. «περὶ ὀργανώσεως τῆς Λογιστικῆς καὶ Διαχειριστικῆς ὑπηρεσίας τῶν Ὑγιειονομικῶν Ἱδρυμάτων» (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου. «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 22 Ἰουλίου 1933 Ν. Δ. «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως ἐνίων ὀργανικῶν διατάξεων τοῦ Ὑπουργείου Κρατικῆς Ὑγιεινῆς καὶ Ἀντιλήψεως» (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ἀστικῶν σχολείων» (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 22 Ἰουλίου 1933 Ν. Δ. «περὶ καθορισμοῦ τῆς μεταβλητῆς «σ» εἰς τοὺς τύπους πωλήσεως τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας κλπ.» (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου. «Περὶ συντάξεως νέων πινάκων προαγωγῶν τοῦ προσωπικοῦ τῶν Τ.Τ.Τ.» (Ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συγόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ κατατάξεως ἐφάπαξ ὑποκελευστῶν βʹ τάξεως τορπιλλοτεχνιτῶν» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφάπαξ συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 1–7–33 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τῶν ἀφορωσῶν τὴν ὀργάνωσιν τῆς ὑπηρεσίας τῶν Σ.Ε.Ρ. τοῦ Πολυτεχνείου» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ἐθελοντῶν στρατευσίμων ἀεροπορίας ἐλαττώσεως τῆς θητείας στρατευσίμων καὶ τροποποιήσεως ἄρθρων τινῶν σχετικῶν νόμων ἀεροπορίας» (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ κώδικος περὶ φορολογίας τῶν καθαρῶν προσόδων» (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ μεταρρυθμίσεως τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ» (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ φορολογίας κύκλου ἐργασιῶν» (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ παρατάσεως τῆς ὑπὸ τοῦ Νόμου 5738 προβλεπομένης χρονικῆς περιόδου διὰ τὴν προσωρινὴν διοίκησιν τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους κλπ. διὰ τὴν χρῆσιν 1933 –34» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος συμβάσεως περὶ εἰσπράξεως τῶν πρὸς τὸ Δημόσιον χρεῶν ἐκ τῆς ἀποκαταστάσεως προσφύγων» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ἀποκαταστάσεως τῶν σεισμοπαθῶν Χαλκιδικῆς Λαγκαδᾶ καὶ Σοχοῦ» Ὁ κ. Β. Βασιλικός.

§103Β. ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ. Παρῆλθεν ἔτος, κ. Βουλευταί, ἀπὸ τῆς ἀποφράδος ἐκείνης ἡμέρας, καθ’ ἣν ἡ ὡραία καὶ ἱστορικὴ Χαλκιδική, μεταβάλλετο ἀπὸ τὴν μανίαν τοῦ τραγικοῦ ἐγκελάδου εἰς σωρὸν ἐρειπίων, εἰς τὸν ὁποῖον ὁ πόνος καὶ ἡ ἀπόγνωσις ἐπεκάθησαν. Ὡς γνωρίζετε, τραγικαὶ ὑπῆρξαν αἱ συνέπειαι ἐκ τῆς σκληρᾶς αὐτῆς δοκιμασίας διὰ τὸν ἀτυχήσαντα πληθυσμὸν τῆς Χαλκιδικῆς, ἡ ὁποία, δυστυχῶς, δὲν ηὐτύχησε μέχρι τῆς ἡμέρας τῆς καταστροφῆς νὰ αἰσθανθῇ τὴν μέριμναν καὶ τὴν κρατικὴν στοργήν. Ἦτο μοιραῖον, φαίνεται, διὰ τὴν ἔνδοξον πατρίδα τοῦ Ἀριστοτέλους, νὰ μὴ τύχῃ τῆς κρατικῆς ἀντιλήψεως, εἰμὴ κατόπιν μιᾶς τραγικῆς δι’ αὐτὴν δοκιμασίας. Ἡ φωνὴ τοῦ πόνου τῆς Χαλκιδικῆς ἔσχε πράγματι βαθεῖαν ἀπήχησιν εἰς τὴν ἑλληνικὴν ψυχήν. Ἀξιοθαύμαστος καὶ συγκινητικὴ ἐξεδηλώθη ἡ ἀνθρωπίνη ἀλληλεγγύη, εὐθὺς μετὰ τὴν καταστροφὴν ὑπὲρ τῶν θυμάτων αὐτῆς, ἀλλ’ ἱκανοποιητικὴ καὶ ἀνακουφιστικὴ ὑπῆρξεν ἐπίσης καὶ ἡ κρατικὴ μέριμνα ὑπὲρ τῶν σεισμοπαθῶν, διὰ τὴν προσωρινὴν στέγασιν αὐτῶν, ἐν τῷ μέτρῳ πάντοτε τῆς δυνατότητος τοῦ Προϋπολογισμοῦ καὶ τῆς ὀργανωτικῆς, ἂς τὸ ὁμολογήσωμεν, ἀναπαρκείας τῶν ὑπηρεσιῶν μας. Μετὰ καρτερικότητος καὶ ὑπομονῆς οἱ σεισμοπαθεῖς διῆλθον ὅλον τὸν χειμῶνα ὑπὸ τὰ προσωρινὰ παραπήγματα, μὲ τὴν ἐλπίδα, ὅτι ταχέως θὰ ἔβλεπον καὶ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ οἴκου των. Ἤλπιζεν ἡ Χαλκιδική, ὅπως καὶ ἡμεῖς ἠλπίζομεν, ὅτι ταχέως θὰ ἀνεγερθῇ ὁ οἶκός των, ὅτι ταχέως θὰ ἔβλεπαν μίαν ἀναδημιουργίαν, μίαν ἀναγέννησιν, τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον τὴν διακυβέρνησιν τῆς Χώρας εἶχεν ἀναλάβει τὸ Λαϊκὸν κόμμα καὶ τὰ μετ’ αὐτοῦ συμπράττοντα ἄλλα κόμματα τῆς Χώρας. Αἱ ἐλπίδες καὶ αἱ προσδοκίαι μας αὐταὶ δὲν διεψεύσθησαν εὐτυχῶς. Ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῆς Κρατικῆς Ὑγιεινῆς καὶ Ἀντιλήψεως, ἐπισκεφθεὶς ἐπὶ τόπου τὴν σεισμόπληκτον περιοχὴν καὶ αἰσθανθεὶς βαθύτατα τὸν πόνον τῶν θυμάτων, ἔρχεται διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου νὰ διακηρύξῃ πῶς ἡ Κυβέρνησις τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος ἐννοεῖ τὴν δημοσίαν ἀντίληψιν. (ἀναγινώσκει). «Ἂν εἰς ἄλλους χρόνους —λέγει ἐν τῇ εἰσηγητικῇ του ἐκθέσει ὁ κ. Ὑπουργός— ἡ παροχὴ τοῦ Κράτους ἢ τῆς Κοινωνίας εἶχε τὴν μορφὴν προαιρετικῆς ἐλεημοσύνης, σήμερον παρά τε τῇ ἐπιστήμῃ καὶ θετικῇ αὐτῆς ἐφαρμογῇ, ἐγένετο δεκτὸν ὅτι ἡ δημοσία ἀντίληψις, ἐκπορευομένη ἀπὸ τὴν βαθυτέραν συνείδησιν τῆς δημοσίας ἀλληλεγγύης, ἀποτελεῖ ὑποχρέωσιν τοῦ ὠργανωμένου κοινωνικοῦ συνόλου. Ὅταν βίαιον γεγονός, (πόλεμος, σεισμός, θεομηνία) ἐπιφέρει καταστροφὴν εἰς τὸ μέρος, καθῆκον τοῦ συνόλου εἶναι νὰ μερισθῇ τὰς συνεπείας διὰ νὰ μετριάσῃ αὐτάς. Χωρὶς τὴν ὑψηλοτέραν αὐτὴν ἀντίληψιν, τὸ Κράτος θὰ ἦτο ἄθροισμα ἀσύντακτον ἀτόμων, ἄνευ ἐσωτέρας συνοχῆς καὶ ἄνευ ὀργανικῶν δεσμῶν ψυχικῶν». Καὶ ἔρχεται τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, μὲ ποιάν τινα χρονικὴν καθυστέρησιν, ἀλλὰ τῆς καθυστερήσεως οὔσης δεδικαιολογημένης, λόγῳ τῶν ἀλλεπαλλήλων κυβερνητικῶν ἐναλλαγῶν καὶ τοῦ ἐκλογικοῦ σάλου. Δὲν θὰ ἔπρεπε, Κύριοι Βουλευταί, νὰ ἀντιπαρέλθῃ ἀπαρατήρητον καὶ ἕν ἄλλο σημεῖον, τὸ ὁποῖον εἶναι εἰς τὸ ἐνεργητικὸν τοῦ ἁρμοδίου ἐπὶ τῆς Δημοσίας Ἀντιλήψεως Ὑπουργοῦ, τὸ σημεῖον, καθ’ ὅ ἐκ τῆς πείρας τῆς πικρᾶς τοῦ παρελθόντος, ὡδηγήθη ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸ νὰ χωρήσῃ εἰς τὸ ἔργον τῆς ἀνοικοδομήσεως, ἀφήνουσα ἀπόλυτον ἐλευθερίαν εἰς τοὺς σεισμοπαθεῖς καὶ ἀποκλείουσα οὕτω τὴν μεσολάβησιν ἑταιρειῶν, ἐργολάβων καὶ λοιπῶν κερδοσκόπων καὶ ἐκμεταλλευτῶν. Ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ἔρχεται ἀναμφισβητήτως νὰ ὁλοκληρώσῃ τὴν ὑπὲρ τῆς Χαλκιδικῆς μέριμναν καὶ στοργήν της. Ἡ δημιουργικὴ πνοή, ἡ ὁποία ἤρχισε γενομένη ἤδη αἰσθητὴ εἰς τὴν Χαλκιδικήν, διὰ τῆς ἐνάρξεως συγκοινωνιακῶν καὶ ἄλλων ἔργων ὑδρεύσεως, χάρις εἰς τὸ ζωηρὸν ἐνδιαφέρον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας, εἴμεθα βέβαιοι ὅτι, ὁλοκληρουμένη διὰ τοῦ ἔργου τῆς ἀνοικοδομήσεως, θὰ δώσῃ νέαν ζωὴν εἰς τὴν ἐπαρχίαν αὐτήν. Τὸ ἐμπεριστατωμένον ὑπὸ κρίσιν «περὶ ἀποκαταστάσεως τῶν σεισμοπαθῶν Χαλκιδικῆς, Λαγκαδᾶ καὶ Σωχοῦ» νομοσχέδιον, διανοῖγον νέους ὁρίζοντας εἰς τὴν Χαλκιδικήν, εἴμεθα βέβαιοι ὅτι καὶ πολὺ ταχέως θὰ μᾶς ἐπιτρέψῃ νὰ εἴπωμεν ὅτι οὐδὲν κακόν ἀμιγὲς καλοῦ. Δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω περισσότερον, Κύριοι Βουλευταί. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε μόνον νὰ τονίσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ὁ λαὸς τῆς Χαλκιδικῆς, ὁ ὁποῖος πάντοτε περιέβαλε μὲ τὴν ἐμπιστοσύνην τὸ Λαϊκὸν κόμμα, ἀναμένει σήμερον ἀπὸ τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν, τὴν λαϊκήν, ἀπὸ τὴν ἐθνικὴν Κυβέρνησιν, τὴν ἀνατολὴν καλλιτέρων ἡμερῶν. Ἡ τραγικὴ καταστροφὴ τῆς Χαλκιδικῆς, ἂς γίνῃ ἀφορμή, Κύριοι Βουλευταί, τῆς ἀναγεννήσεως ἑνὸς προσφιλοῦς τμήματος τῆς Χώρας, τὸ ὁποῖον μέχρι τοῦδε δὲν ἐγνώρισεν εἰμὴ τὴν λήθην καὶ τὴν ἐγκατάλειψιν.

§104ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Τανούλας.

§105Α. ΤΑΝΟΥΛΑΣ. Κατόπιν τῶν ὅσα ἐλέχθησαν ἀπὸ τὸν προλαλήσαντα Συνάδελφον, θεωρῶ ἐντελῶς περιττὸν νὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλήν, εἴτε μὲ διαφόρους κρίσεις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, εἴτε μὲ γνώμας, τὰς ὁποίας ἄλλωστε ἐξεθέσαμεν εἰς τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργόν, κληθέντες ὑπ’ αὐτοῦ. Ἐκεῖνο μόνον, τὸ ὁποῖον ἔχω νὰ τονίσω, ἐπωφελούμενος τῆς εὐκαιρίας, πρὸς τὴν Βουλὴν εἶναι, ὅτι ἡ Χαλκιδική, μία ἐκ τῶν πλουσιωτέρων ἐπαρχιῶν τῆς Ἑλλάδος, ὑπῆρξεν ἡ μόνη ἴσως ἐπαρχία, ἡ ὁποία ἔχει ἐγκαταλειφθῇ ὁλοτελῶς. Ἡ ἐπαρχία αὕτη δὲν ἐγνώρισε ποτέ τὴν κρατικὴν μέριμναν καὶ εἶναι ἐντελῶς βυθισμένη μέσα εἰς τὸ σκότος, στερουμένη τῶν ἀγαθῶν τοῦ σημερινοῦ πολιτισμοῦ, ἴσως — καὶ θὰ τὸ εἴπω — διότι εἶχε τὸ ἀτύχημα εἰς τὰ περασμένα χρόνια νὰ κυβερνᾶται ὁ τόπος ἀπὸ τὸ κόμμα τῶν Φιλελευθέρων καὶ εἶχε τὸ θάρρος νὰ ἐκδηλώνῃ τὰ φρονήματά της. Ἑπομένως ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος πρέπει νὰ ἀντιληφθῇ —καὶ ὑποθέτω ὅτι ἀντιλαμβάνεται— ὅτι ἔχει μίαν ἐπὶ πλέον ὑποχρέωσιν, ἐκτὸς τῆς ὑποχρεώσεως τῆς κρατικῆς, ὑποχρέωσιν ἀκόμη καὶ ὡς κόμματος, διότι ἡ Χαλκιδικὴ ὑπέφερεν εἰς τὸ παρελθὸν καὶ διὰ τὰ πολιτικά της φρονήματα. Τὸ παρὸν νομοσχέδιον εἶναι μία ἐκδήλωσις τῆς κρατικῆς ἀλληλεγγύης καὶ ἔρχεται διὰ πρώτην φορὰν νὰ καταδείξῃ τὴν κυβερνητικὴν μέριμναν ὑπὲρ τῆς περιφερείας τῆς Χαλκιδικῆς. Καὶ δυνάμεθα οὕτω νὰ εἴπωμεν ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. Συνάδελφος πολὺ ὀρθῶς ἐτόνισεν ὅτι κανὲν κακὸν δὲν ὑπάρχει εἰς τὸν κόσμον, τὸ ὁποῖον νὰ μὴ ἔχῃ καὶ τὴν καλήν του ὄψιν. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ θὰ παρεκάλουν τὴν Κυβέρνησιν, νὰ ἐνδιαφερθῇ περισσότερον καὶ διὰ τὴν λοιπὴν Χαλκιδικήν, ἡ ὁποία ἔχει τόσα ἐδάφη πλουτοπαραγωγικὰ πρὸς ἐκμετάλλευσιν καὶ ἐν τούτοις στερεῖται παντελῶς συγκοινωνιακῶν μέσων.

§106ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἔχει σταλῆ εἰδικὸν συνεργεῖον μὲ ἀρκετοὺς ἐργάτας, ὁ ἀριθμὸς τῶν ὁποίων θὰ αὐξηθῇ κατόπιν, δι’ ἐκτέλεσιν ἔργων ὁδοποιΐας.

§107Α. ΤΑΝΟΥΛΑΣ. Αὐτὰ τὰ ἔργα, κ. Ὑπουργέ, ἀφοροῦν τὴν βόρειον Χαλκιδικήν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εὐχαριστήσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Προνοίας καὶ ὁλόκληρον τὴν Κυβέρνησιν, διὰ τὸ πατρικὸν ὄντως ἐνδιαφέρον καὶ διὰ τὴν ταχύτητα τῶν ἐνεργειῶν, εἰς τὰς ὁποίας προέβη ὅσον ἀφορᾷ τοὺς σεισμοπλήκτους πληθυσμούς. Εἶμαι ὅμως ὑποχρεωμένος νὰ κάμω, μετὰ λύπης μου, μίαν παρατήρησιν, τὴν ἑξῆς. Ἴσως γνωρίζει ἡ Κυβέρνησις, καὶ εἰδικώτερον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὅτι εἰς τὴν Χαλκιδικὴν ὑπάρχουν μεταλλεῖα, εἰς τὰ ὁποῖα ἐργάζονται περὶ τοὺς 1.500–2.000 ἐργάται. Καὶ ἄλλοτε μοῦ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία νὰ εἴπω ὅτι ἡ ἑταιρία αὐτή, ἐξασκεῖ μίαν ἀγρίαν ἐκμετάλλευσιν καὶ καταπίεσιν ἐπὶ τῶν ἐργατῶν. Καὶ παρὰ τὰς ἐπανειλημμένας διαμαρτυρίας μου, καὶ παρὰ τὰ ἐπανειλημμένα διαβήματα τὰ ἰδικά μου, οὐδὲν ἐλήφθη μέτρον. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, παρὰ τὴν δοθεῖσαν ὑπόσχεσιν, δὲν ἐφρόντισε νὰ ἀποστείλῃ ἕνα ἐπιθεωρητὴν ἐργασίας πρὸς ἐξακρίβωσιν ὅλων τῶν καταπιεστικῶν ὀργίων τῶν μεταλλείων Στρατονίκης. Καὶ αὐτὰ εἶχον νὰ εἴπω, ὅσον ἀφορᾷ διὰ τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Γενικώτερον ὅμως θὰ ἤθελα νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας νὰ ἐκτελέσῃ τὴν δοθεῖσαν ὑπόσχεσιν καὶ νὰ ἀποστείλῃ ἐπιθεωρητὴν ἐργασίας εἰς τὰ μεταλλεῖα.

§108Β. ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν τελευταίαν παρατήρησιν τοῦ κ. Συναδέλφου, ἔχω νὰ ἀντιπαρατηρήσω, ὅτι ἡ ἑταιρία αὐτή, ἐφαρμόζει μίαν κοινωνικὴν πολιτικήν, ὥστε θὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον ἂν καὶ ἄλλαι ἑταιρεῖαι ἐξεδήλωνον παρομοίαν πολιτικήν.

§109Α. ΤΑΝΟΥΛΑΣ. Αὐτὸ δὲν εἶναι ὀρθόν, κ. Συνάδελφε.

§110Β. ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ. Ἐγὼ αὐτὴν τὴν γνώμην ἔχω.

§111Α. ΤΑΝΟΥΛΑΣ. Καὶ ἐγὼ παρακαλῶ νὰ σταλῇ εἰς ἐπιθεωρητὴς νὰ ἐξετάσῃ ἐὰν αὐτὰ εἶναι ἀληθῆ.

§112ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας.

§113Ι. ΜΑΚΡΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Πιστεύω, Κύριοι Βουλευταί, ὅλοι θὰ συμφωνήσετε μετ’ ἐμοῦ, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀσχοληθῇ ἡ Βουλὴ ἐν ὀλίγῳ χρόνῳ ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομ)δίου, ὄχι μόνον διότι καθ’ ἑαυτὸ ἔχει κοινωνικήν τινα ἀξίαν, ἡ ὁποία πρέπει νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον ἰδιαιτέρας μερίμνης τῆς ἐθνικῆς ἀντιπροσωπείας, ἀλλὰ διότι ὅλη ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν παθόντων ἐκ τῶν σεισμῶν πληθυσμῶν τῆς Χαλκιδικῆς καὶ τοῦ Λαγκαδᾶ, ὅλη αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις ἀποτελεῖ μίαν ὑγιεστάτην ἐκδήλωσιν τῆς ψυχῆς τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἐξεδήλωσεν οὗτος ἀπόλυτον τὴν συμπάθειάν του πρὸς τοὺς παθόντας καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι καὶ ἡ ἐθνικὴ ἀντιπροσωπεία, συμφωνοῦσα πρὸς τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑποβάλλεται ὑπὸ τὴν πεφωτισμένην κρίσιν τῶν Νομοθετικῶν Σωμάτων, δὲν θὰ περιωρισθῇ εἰς τὸ τυπικὸν καθῆκον νὰ περιβάλῃ διὰ τοῦ κύρους αὐτῆς τὰ προτεινόμενα μέτρα ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ θὰ θελήσῃ νὰ ἀκουσθῇ ἡ φωνὴ αὐτῆς ὡς ὁ παλμὸς ὁλοκλήρου τοῦ ἔθνους διὰ τὴν δοκιμασθεῖσαν ἱστορικὴν χερσόνησον. Θὰ ἦτο παράλειψις, ἐὰν, ὁμιλῶν περὶ τῶν καταστροφῶν τῆς Χαλκιδικῆς, δὲν ἔστρεφον εὐγνώμονα ἀνάμνησιν πρὸς τὸ μέγα Ἀγγλικὸν ἔθνος, τὸ ὁποῖον ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς ἐστάθη παραστάτης καὶ ἀρωγὸς εἰς τὴν δοκιμαζομένην ἐπαρχίαν. Ὀφείλω ἑπομένως νὰ στρέψω καὶ ἐγὼ προσωπικῶς, καὶ ὅλη ἡ Βουλὴ εὐγνώμονα τὴν σκέψιν πρὸς τὸν ἀγγλικὸν στόλον, ὅστις ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς ἔτρεξε καὶ παρέσχε τὰς πρώτας βοηθείας εἰς τὸν λαὸν ἐκεῖνον, τὸν ἐν ἀπογνώσει τελοῦντα, καὶ ὁ ὁποῖος ἐσυνέχισε τὴν εὐγενεστέραν παράδοσιν ἐν τούτῳ, δαπανήσας ὁλόκληρα δέκα ἑκατομμύρια, διὰ τὴν προσωρινὴν στέγασιν καὶ περίθαλψιν τῶν θυμάτων. Ἀλλὰ καὶ ἡ ἑλληνικὴ πρωτοβουλία δὲν ὑστέρησε. Προσέφερε καὶ αὕτη πᾶν ὅ,τι ἠδύνατο ἐκ τοῦ ὑστερήματός της. Πρῶτον, ὁ κ. Γενικὸς Διοικητὴς Μακεδονίας, εὐθὺς ἀπὸ τῶν πρώτων ἡμερῶν τῆς ἐμφανίσεώς του ἐν τῇ Γενικῇ Διοικήσει, ἔσπευσε νὰ ἐξετάσῃ ἐπὶ τόπου τὰς ἀνάγκας τῆς περιοχῆς. Ἐξήτασε πράγματι ἐπὶ τόπου τὴν κατάστασιν, ἠρεύνησε τὰ δυνατὰ μέσα τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν ζημιῶν, ἦλθεν εἰς ἐπαφὴν μετὰ τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία δι’ αὐτοῦ καὶ δι’ ἐμοῦ προῆλθεν εἰς μίαν νεωτέραν ἔρευναν δι’ ἐπιτοπίου ἐξετάσεως, ἐκ τῆς ὁποίας διεπιστώθησαν αἱ γενικαὶ ἀνάγκαι τῆς σεισμοπλήκτου ἐπαρχίας. Τὴν ἐργασίαν ταύτην, Κύριοι, ἐπηκολούθησεν εὐθὺς ἀμέσως μία ἐργασία καθαρῶς ἐπιστημονική. Προσέθηκα συνεργεῖα, τὰ ὁποῖα ἐξετέλεσαν τὴν ἐντολήν των ἐντὸς τοῦ συντομωτάτου δυνατοῦ χρονικοῦ διαστήματος τῶν τριῶν μηνῶν καὶ συνετελέσθη μία κατ’ ἐξοχὴν ἐπιστημονικὴ ἐργασία. Διεπιστώθη δηλαδὴ πόση ἦτο ἡ ἔκτασις τῶν ζημιῶν καὶ τίνες αἱ ἀνάγκαι, αἱ ὁποῖαι ἤδη ἐμφανίζονται διὰ τὴν συμπλήρωσιν, διὰ τὴν ἀποκατάστασιν, διὰ τὴν στέγασιν τῶν ἀστέγων εἰσέτι κατοίκων τῆς Χαλκιδικῆς, τοῦ Λαγκαδᾶ καὶ τοῦ Σωχοῦ. Ἀφοῦ ἡ ἐργασία αὐτὴ συνεπληρώθη καὶ ἀπετέλεσεν ἕν δεδομένον, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἦτο δυνατὸν νὰ στηριχθοῦν ὅλαι αἱ βάσεις, τόσον τῶν τεχνικῶν, ὅσον καὶ τῆς οἰκονομικῆς ἐρεύνης τοῦ ὅλου προβλήματος, ἡ Κυβέρνησις μετὰ σπουδῆς, ἔχουσα τεχνικοὺς συμβούλους, πρὸς τοὺς ὁποίους εἶμαι ὑποχρεωμένος καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου νὰ ἀπευθύνω θερμὰς εὐχαριστίας, κατήρτισε τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον μετὰ προηγουμένην ἔρευναν καὶ τῶν προτάσεων, αἱ ὁποῖαι ὑπεβλήθησαν παρὰ διαφόρων οἴκων. Ἐπὶ τῇ βάσει, Κύριοι, τῆς ἐρεύνης, ἡ ὁποία ἐγένετο, ἀπεδείχθη ὅτι 2.500 οἰκήματα ἔχουν ἀνάγκην ἀνοικοδομήσεως, εἴτε διότι κατεστράφησαν ὁλοκληρωτικῶς ἐκ τοῦ σεισμοῦ, εἴτε διότι ὑπέστησαν τοιαύτας βλάβας, ὥστε νὰ μὴ εἶναι κατοικήσιμα. 8.000 δὲ οἰκήματα εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπισκευασθοῦν. Ἡ ὅλη δαπάνη τοῦ ἔργου ὑπελογίσθη, κατὰ μετριωτάτους ὑπολογισμοὺς εἰς 120.000.000 δραχ. Ἡ Κυβέρνησις, Κύριοι, νομίζει χρέος της νὰ ἔλθῃ ἐπίκουρος εἰς τὸ ἔργον τοῦτο τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν σεισμοπαθῶν. Κύριοι, ὀφείλω ν’ ἀπευθύνω χάριτας εἰς τοὺς προλαλήσαντας ἀξιοτίμους ἐκ Χαλκίδος συναδέλφους, οἱ ὁποῖοι εὐηρεστήθησαν νὰ κάμουν φιλόφρονα μνείαν τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ κ. Γεν. Διοικητοῦ Μακεδονίας καὶ ἐμοῦ. Ὀφείλω ὅμως νὰ εἴπω τοῦτο, ὅτι ἀποδέχομαι ὡς ἐκδηλώσεις ἁπλῶς φιλοφροσύνης τοὺς λόγους αὐτῶν, διότι πιστεύω ὅτι καὶ παρ’ αὐτοῖς, καὶ παρὰ παντί, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπολίπῃ ἡ ἀντίληψις, ὅτι, τῆς Κυβερνήσεως χρέος ὑπῆρξε νὰ στρέψῃ μὲ πᾶσαν δυνατὴν ταχύτητα τὴν μέριμναν αὐτῆς εἰς τὸ καθῆκον τοῦτο, τῆς ὁλοκληρώσεως τῆς στεγάσεως τῶν παθόντων σεισμοπαθῶν. (Χειροκροτήματα). Ἄν, Κύριοι, εἰς χρόνους παρελθόντας τὰ Κράτη ὑπελάμβανον ὅτι ἀπετέλει παραχώρησιν αὐτῶν πᾶν ὅ,τι ἔδιδον εἰς ὁμοίου εἴδους περιπτώσεις, τὰ Κράτη σήμερον ἔχουν μίαν ἄλλην ἀντίληψιν —ὅτι ἀποτελεῖ χρέος τοῦ ὠργανωμένου συνόλου νὰ μὴ μένῃ ἀδιάφορον, ὅταν πλήττεται— καὶ πλήττεται κατὰ τοιοῦτον τρόπον —τὸ μέρος. Ἐγκατελείφθησαν σήμερον, Κύριοι, αἱ παλαιαὶ θεωρίαι, ὅτι πᾶσα ζημία τῶν ἰδιωτῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποτελῇ ἀντικείμενον μερίμνης τοῦ Κράτους. Ἔχομεν σήμερον ἀντίθετα παραδείγματα ὅλων τῶν πεπολιτισμένων Κρατῶν, ὅπως τῆς Γαλλίας, ἡ ὁποία κατέστησε διὰ νόμου τοῦ 1919 ὅλους τοὺς Γάλλους ἀλληλεγγύους καὶ συνυποχρέους ἔναντι τῶν ἐκ τοῦ πολέμου ζημιῶν. Ἔχομεν τὸ παράδειγμα τῆς Γερμανίας, ὅπου, ἐπίσης, τὸ Κράτος διεκήρυξε τὴν ἀλληλεγγύην τῶν πολιτῶν ἔναντι θεομηνιῶν, αἱ ὁποῖαι προῆλθον ἐκ πλημμυρῶν ἢ ἄλλων αἰτίων παραπλησίων πρὸς τὰς αἰτίας, αἱ ὁποῖαι ἐπέφερον τὴν καταστροφὴν εἰς τὴν ὡραίαν χώραν τῆς Χαλκιδικῆς. Ἀλλὰ πέραν τούτου ἡ Κυβέρνησις αἰσθάνεται τὸ καθῆκον νὰ διακηρύξῃ, ὅτι ἡ ἀντίληψις τοῦ Κράτους γενικῶς δὲν ἀποτελεῖ σήμερον παραχώρησιν τοῦ Κράτους, δὲν ἀποτελεῖ δωρεάν, δὲν ἀποτελεῖ κἄτι τι προαιρετικῶς παρεχόμενον εἰς τοὺς πολίτας αὐτοῦ. Σήμερον τὸ Κράτος ἔχει τὴν ἀντίληψιν ὅτι, ἀπὸ βαθυτάτην συνείδησιν τῆς κοινωνικῆς καὶ τῆς ἐθνικῆς, ἐν προκειμένῳ, ἀλληλεγγύης, ἐκπορεύεται ὑποχρέωσις αὐτοῦ νὰ σταθῇ παράπλευρον τοῦ δοκιμαζομένου μέρους τοῦ ὠργανωμένου κοινωνικοῦ συνόλου. Καὶ ἡ Κυβέρνησις χωρεῖ πρὸς τὸ καθῆκον τοῦτο μὲ τὴν βαθεῖαν συνείδησιν, ὅτι ἐκπληροῖ μίαν ὑψηλοτέραν ὑποχρέωσιν πρὸς τὴν ἀποστολὴν αὐτῆς— τοιαύτας δ’ ἀντιλήψεις ἔχουσα αἰσθάνεται τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὴν ἐθνικὴν ἀντιπροσωπείαν νὰ ἔλθῃ καὶ αὐτὴ ἀρωγὸς εἰς τὸ ἐπιδιωκόμενον ἔργον. Ἀλλ’ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἡ φωνή, τὴν ὁποίαν ἀπευθύνει ἡ Κυβέρνησις πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, θὰ εὕρῃ μίαν βαθυτάτην ἠχώ, ὄχι μόνον εἰς τὴν συνείδησιν τῆς ἀντιπροσωπείας, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ ὅλου ἔθνους, τὸ ὁποῖον προθύμως θὰ δώσῃ τὸν ὀβολόν του, διὰ ν’ ἀποκατασταθῶσι τὰ ἐρείπια τῶν οἴκων τῶν σεισμοπλήκτων ἀδελφῶν τῆς Χαλκιδικῆς, τοῦ Σωχοῦ καὶ τοῦ Λαγκαδᾶ. Τὸ ἥμισυ τῆς δαπάνης αὐτῆς ἀναλαμβάνει τὸ Κράτος ἀπευθείας, ὑπὸ τύπον ὑποχρεωτικῆς εἰσφορᾶς εἰς τοὺς σεισμοπλήκτους, τὸ ἕτερον ἥμισυ παρέχεται διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ὑπὸ τύπον ἐγγυήσεως, τὴν ὁποίαν θὰ δώσῃ τὸ Κράτος εἰς πιστωτικοὺς ὀργανισμούς, οἵτινες θὰ δώσωσι δάνεια εἰς τοὺς σεισμοπλήκτους ἐπὶ ἐμπραγμάτῳ ἀσφαλείᾳ αὐτῶν τούτων τῶν ἀκινήτων. Ὑπεβλήθησαν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν περὶ τὰς δέκα πέντε προτάσεις ξένων οἴκων. Πᾶσαι αὗται αἱ προτάσεις εἶχον ὡς βάσιν τὴν ἀνάληψιν ἐργολαβιῶν, ἐργολαβιῶν, τῶν ὁποίων ἐὰν αἱ προτάσεις ἐγένοντο δεκταί, θὰ ἀπῄτουν ὑπὲρ τὰ 250 ἑκατομμύρια. Ἡ Κυβέρνησις ὅμως, ἀντὶ τούτου, ἐνόμισεν ὅτι, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐν προκειμένῳ ἔδει νὰ γίνῃ, ἦτο νὰ προσαρμοσθῇ εἰς ἕνα τεχνικὸν τύπον, τὸν ὁποῖον ἀπὸ τεχνικῆς μὲν ἀπόψεως συνεβούλευσαν εἰδικώτατοι τεχνικοί, ἀπὸ ἀπόψεως δὲ οἰκονομικῆς ἐπέβαλον τὰ πράγματα καὶ αἱ ἀνάγκαι. Ὁ τύπος αὐτὸς ἦτο τύπος τοῦ ξυλοπήκτου σπιτιοῦ, ὁ ὁποῖος παρέχει ἀπόλυτον τὸ ψυχολογικὸν αἴσθημα τῆς ἀσφαλείας, εἶναι ὁ τύπος τοῦ σπιτιοῦ τοῦ χρησιμοποιηθέντος ἐν Ἰταλίᾳ ἀπὸ τριῶν αἰώνων, καὶ ὁ ὁποῖος ἀπετέλεσε μίαν παράδοσιν, παράδοσιν ἐπιβληθεῖσαν εἰς ὁλόκληρον τὴν Ἰταλίαν καὶ μέλλουσαν ν’ ἀποτελέσῃ καὶ εἰς τὸ μέλλον παράδοσιν καὶ διὰ τὴν Ἑλλάδα, διότι, ἐπαναλαμβάνω, ἐπὶ πλέον ἐξασφαλίζει ἀπόλυτον δομικὴν ἀσφάλειαν καὶ δίδει εἰς τὸν κατοικοῦντα τὸ ψυχολογικὸν αἴσθημα τῆς ἀσφαλείας, προσαρμόζεται δ’ ἐξ ἄλλου εἰς τὰς οἰκονομικάς μας ἀνάγκας καὶ πρὸ παντὸς ἐξυπηρετεῖ τὸ οἰκονομικὸν μέρος τῆς στεγάσεως, κατὰ τρόπον ἀπολύτως συμφέροντα. Διότι δι’ ὅλους τοὺς ἄλλους τύπους, οἱ ὁποῖοι ἐνδεχομένως τεχνικῶς νὰ ἐξασφαλίζουν μίαν ἀντισεισμικότητα, θὰ ἦτο ἀναγκαῖον νὰ προσφύγωμεν εἰς ἐργολαβίαν, ἑπομένως εἰς ἐκμετάλλευσιν. Θὰ εἴχομεν μίαν ἐξαγωγὴν συναλλάγματος, θὰ εἴχομεν προμήθειαν ὑλικῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, θὰ εἴχομεν ὅλα τὰ κακά, τὰ ὁποῖα ἔχομεν εἰς παρομοίας περιπτώσεις, καὶ εἰδικῶς, εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς στεγάσεως Κορίνθου. Ὅσα σφάλματα, τὰ ὁποῖα ἐκ τῶν ὑστέρων βλέπομεν, διεπράχθησαν ἐκεῖ, ἦσαν σφάλματα, τὰ ὁποῖα προσπαθεῖ τὸ νομοσχέδιον νὰ ἀποφύγῃ, ἐκλέξαν τὴν ἁπλουστέραν μορφήν, ἡ ὁποία προσαρμόζεται εἰς τὰς ἀνάγκας τῶν κατοίκων τῆς Χαλκιδικῆς. Διὰ τοῦ τύπου αὐτοῦ, ὁ ὁποῖος, ἐπαναλαμβάνω, θὰ εἶναι καὶ ὁ εὐωνότερος, διὰ τοῦ τύπου αὐτοῦ, θὰ ἐξασφαλισθῇ ἐπὶ πλέον καὶ ἡ χρησιμοποίησις τῶν ἐγχωρίων ὑλικῶν, ξυλείας, κεράμων καὶ ὅλων τῶν ἄλλων οἰκοδομικῶν ὑλικῶν, ἅτινα προσφέρονται εἰς χαμηλοτέρας τιμάς, θὰ χρησιμοποιηθῇ ἡ ἐργασία αὐτῶν τούτων τῶν ἐντοπίων ἐργατῶν καὶ κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος μὲ τὸ ὀλιγώτερον τῆς δαπάνης, θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν τὴν μεγαλειτέραν ἀπόδοσιν εἰς στεγαστικὸν ἀποτέλεσμα. Τὰ ἄλλα μέτρα, τὰ ὁποῖα διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου προβλέπονται, εἶναι μέτρα, ἀφορῶντα ὡρισμένας διευκολύνσεις καὶ ἐπὶ τούτου θὰ ἀποδεχθῶμεν πᾶσαν κρίσιν, καὶ τολμῶ νὰ εἴπω, πᾶσαν βελτίωσιν, ἀπὸ μέρους τούτων. Διότι δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι τέλειον καὶ ἀλάθητον τὸ ἔργον, τὸ ὁποῖον ὑποβάλλω ὑπὸ τὴν κρίσιν ὑμῶν. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω, ὅτι προθύμως ἀποδέχομαι τὰς τροπολογίας, τὰς προταθείσας ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία ἐμελέτησε τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ ἀπὸ μέρους τῆς Βουλῆς ἀντίρρησις, παρακαλῶ νὰ ψηφισθῇ ὡς ἔχει τὸ νομοσχέδιον μετὰ τῶν τροποποιήσεων, διότι καλλίτερον παντὸς ἄλλου ἀντιλαμβάνεται ἡ Βουλὴ τὴν ἀνάγκην, ἡ ὁποία ἐπιβάλλει τὴν σπουδὴν εἰς τὴν ἔναρξιν τῶν ἐργασιῶν. Καὶ εἰς τοῦτο ἔχω ἐκ μέρους τῆς ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως νὰ δώσω μίαν ὑπόσχεσιν, ὅτι καὶ εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο δὲν θὰ ὑστερήσῃ εἰς ταχυτάτην ἐνέργειαν ὅλων ἐκείνων τῶν ἐνεργειῶν, αἵτινες θὰ ἀποτελέσουν πλέον ἐξωτερικὴν ἐκδήλωσιν τῶν πόθων καὶ τῶν διαθέσεων τῆς ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ καὶ ἔμπρακτον ἐμφάνισιν τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα λαμβάνονται διὰ τοῦ νομοσχεδίου. Τερματίζω τὸν λόγον, κ. Βουλευταί, καὶ ὑποθέτω ὅτι ἐκφράζω ὁλοκλήρου τῆς Βουλῆς τὴν γνώμην, ἐὰν εἴπω ὅτι, μαζὶ μὲ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ζητοῦμεν, καὶ ἐλπίζω ὅτι θὰ περιβάλετε διὰ τῆς ἐμπιστοσύνης σας, ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία αἰσθάνεται τὸ καθῆκον νὰ ἀπευθύνῃ τὴν ἐκδήλωσιν τῆς συμπαθείας πρὸς τοὺς ἀδελφοὺς τούτους τῆς Χαλκιδικῆς, οἱ ὁποῖοι πρὸ καιροῦ τόσον δεινῶς ἐδοκιμάσθησαν, καὶ ἐν ὀνόματι τῆς ἐθνικῆς καὶ κοινωνικῆς ἀλληλεγγύης, ἡ ὁποία ἐχαρακτήρισε πάντοτε τὸν ἑλληνικὸν λαόν, θὰ ἀπευθύνωμεν πάντες πρὸς τοὺς πληθυσμοὺς τούτους τὴν διαβεβαίωσιν, ὅτι τὸ ἔθνος ἵσταται παραστάτης, ἵσταται ἀρωγόν, ἵσταται ψυχικῶς ἡνωμένον μετὰ τοῦ λαοῦ τούτου τοῦ συμπαθοῦς, εἰς τὸν ὁποῖον ἀπὸ μέρους ὁλοκλήρου τοῦ ἔθνους μία εἶναι δυνατὸν νὰ δοθῇ εὐχή, ἡ ὁποία δίδεται: γρήγορα νὰ ἀνθίσῃ καὶ πάλιν ἡ ζωὴ εἰς τὸ τμῆμα ἐκεῖνο τῆς ἑλληνικῆς γῆς. (Χειροκροτήματα).

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπερατώθη. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν. Δέχεται τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς;

§115ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, Μάλιστα.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον εἰς μόνην συζήτησιν ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβ. Ἐπιτροπῆς)

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ συστάσεως Λαμπριανιδείου οἰκοκυρικῆς σχολῆς Ἄνω Πεδινῶν Σουδενῶν Ζαγορίου Ἠπείρου» (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον εἰς μόνην συζήτησιν)

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 4078 περὶ ταμείου ἀλληλοβοηθείας ὁπλιτῶν Χωροφυλακῆς» (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τῆς προτάσεως νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ Νόμου 4209 περὶ τροποποιήσεως τοῦ ὀργανισμοῦ τῶν δημοσίων ἔργων κειμένων διατάξεων» Ὁ κ. Μπασιάκος.

§120Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθμὸν 10 παρακαλῶ νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις ὡς εἰσηγητής. Ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἐκφράζει ὡρισμένας σκέψεις, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸν, διὰ τροπολογιῶν, νὰ ἀνατρέπηται ἡ βάσις τοῦ νομοσχεδίου. Αὐτὴν τὴν παρατήρησιν τὴν κάμνω, διότι, ἐνῷ ἐπρόκειτο περὶ ἑνὸς ἄρθρου, σήμερον βλέπω τὸ σχέδιον νὰ ἔχῃ τρία ἄρθρα. Αὐτὸ δὲν πρέπει νὰ γίνεται διὰ τὴν τάξιν.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτόν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ σύνολον)

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας.

§123Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Καθ’ ἥν στιγμὴν ὑποβάλλεται ὑπὸ τῶν ἀξιοτίμων κ. κ. Βουλευτῶν τὸ παρὸν νομοσχέδιον, ταὐτοχρόνως ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας μελετᾷ ἀνάλογον σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ ἱκανοποιήσῃ κατ’ ἀρχήν, κατὰ βάσιν τὰς ἀξιώσεις, τῶν κ. κ. Βουλευτῶν, θὰ παρακαλέσω τοὺς ἀξιοτίμους κ. κ. Βουλευτάς, νὰ ἀποσύρουν τὸ νομοσχέδιον καὶ δίδω τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι ἐντὸς ὀλίγου καὶ ἐπὶ τῆς αὐτῆς βάσεως καὶ πλέον σύμφωνον μὲ τὰ πράγματα θὰ ὑποβληθῇ νομοσχέδιον.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀποσύρεται ἡ ἐγγεγραμμένη εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν πρότασις νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου «περὶ ἱδρύσεως ταμείου ἀσφαλείας Βουλευτῶν καὶ Γερουσιαστῶν» Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας.

§125Γ. ΠΕΣΜΑΤΖΟΓΛΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Κύριοι Βουλευταί, λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω σχέδιον νόμου: «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου «περὶ ἐκλογῆς τῶν ἐπαγγελματικῶν ἀντιπροσώπων τῶν Ἐπιμελητηρίων». Ὁ ὑπάρχων νόμος ἔχει κἄτι τι κενόν. Ἐν ᾗ περιπτώσει ὁ Ὑπουργὸς εὑρεθῇ εἰς τὴν ἀνάγκην δι’ ὡρισμένας παραβάσεις νὰ διαλύσῃ τὴν πεντηκονταμελῆ ἐπιτροπὴν τοῦ Ἐπιμελητηρίου καὶ δὲν ἔχουν γίνη αἱ ὑπὸ τοῦ νόμου προβλεπόμεναι ἐκλογαὶ πρὸ τριετίας ὁ νόμος δὲν λέγει πῶς πρέπει νὰ γίνουν αἱ ἐκλογαί. Ἄν κάμωμεν τὰς ἐκλογὰς ἐπὶ τῇ βάσει τῶν παλαιῶν καταλόγων, εἶναι δυνατὸν νὰ λάβουν εἰς αὐτὰς μέρος καὶ πτωχεύσαντες ἔμποροι ἢ καὶ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι παρητήθησαν τοῦ ἐμπορικοῦ ἐπαγγέλματος, ἐνῷ ἀντιθέτως δὲν θὰ λάβουν μέρος οἱ νέοι ἔμποροι. Θὰ παρακαλέσω, ἐὰν δέχεται ἡ Βουλή, νὰ κηρυχθῇ τὸ νομοσχέδιον ὑπηρεσιακὸν καὶ νὰ ψηφισθῇ αὔριον.

§126ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπανερχόμεθα εἰς τὰ νομοσχέδια τῆς Δικαιοσύνης. Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθμὸν 23 «περὶ μετατροπῆς τῶν ποινῶν» ὁ κ. Περ. Ράλλης.

§128ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν εἶναι οὔτε ἡ ὥρα, οὔτε ἡ σύνθεσις τῆς Βουλῆς κατάλληλος διὰ λόγους. Ἐφιστῶ λοιπὸν τὴν προσοχήν σας ἐπὶ τῶν ἑξῆς σημείων. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1ου. Ὡς ἠξεύρετε, ἐν τῇ πρακτικῇ, ἐθεωρήθη ὅτι ἡ 24ωρος κράτησις, ἡ ἐπιβαλλομένη ὑπὸ πάντων τῶν Προέδρων τῶν πολιτικῶν καὶ ποινικῶν Δικαστηρίων καὶ τῶν Πταισματοδικῶν, διὰ τοὺς θορυβήσαντας ἐν τῷ ἀκροατηρίῳ, ἡ ὁποία, ἀτυχῶς—ἔχομεν δύο μεμονωμένα παραδείγματα, ἕν κατὰ τὸ 1867 ἐν Σύρῳ καὶ ἕν Ἀθήναις— ἐκρίθη ὅτι δύναται νὰ ἐπεκταθῇ ἐπὶ τῶν δικηγόρων ἡρμηνεύθη δηλ. ὅτι δὲν ὑπόκειται ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς κρατήσεως, διότι θεωρεῖται, ὡς ἕν εἶδος ἀστυνομικῆς κρατήσεως, ἀσχέτου πρὸς τὴν κράτησιν, τὴν ὁποίαν ὁ Ποινικὸς Νόμος καθιεροῖ. Διὰ νὰ λείψῃ αὐτὴ ἡ διαφωνία, εἰσηγοῦμαι ὅπως ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1ου νὰ τεθῇ διάταξις, κατὰ τὴν ὁποίαν «αἱ διατάξεις τοῦ παρόντος νόμου ἐφαρμόζονται καὶ ἐπὶ τῆς περιπτώσεως, καθ’ ἥν ὑπὸ τοῦ Προέδρου παντὸς Δικαστηρίου πολιτικοῦ ἢ ποινικοῦ καὶ τοῦ Εἰρηνοδίκου ἢ Πταισματοδίκου ἢ Ἀνακριτοῦ —διότι ἔχομεν καὶ τὸν ἀνακριτήν, ὁ ὁποῖος ἔχει τὸ ἴδιον δικαίωμα— ἀπαγγέλλεται εἰκοσιτετράωρος κράτησις κατὰ τοῦ ἐν τῷ ἀκροατηρίῳ θορυβήσαντος.

§129ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Καὶ ἅμα εἶναι ἀνακριτής;

§130ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἀκροατήριον θεωρεῖται ὄχι μέσα εἰς τὸ Γραφεῖον, διότι μέσα εἰς τὸ Γραφεῖον δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα τῆς κρατήσεως. Διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς δίδεται μία σαφὴς ἑρμηνεία καὶ δὲν θὰ ἐπαναληφθοῦν εἰς τὸ μέλλον τὰ λυπηρὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα συνέβησαν ἐν Σύρῳ καὶ ἐν Πειραιεῖ.

§131ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Δεκτόν αὐτό. Κατὰ συνέπειαν θὰ προστεθῇ ἕν νέον ἐδάφιον δ καὶ ἑπομένως τὸ δ θὰ γίνῃ ε.

§132ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐγὼ ἤθελα νὰ ἀποτρέψω τὰς συλλήψεις καὶ τὰς ἀπαγωγὰς τῶν δικηγόρων εἰς τὸ ἀκροατήριον. Ἐπίσης, νομίζω, ὅτι εἰς τὸ ἄρθρον 1ον ἐδάφιον βʹ, ὁ νομοθετικὸς λόγος, ὁ ὁποῖος ὑπηγόρευσε τὴν τελευταίαν παράγραφον, ὅτι «προκειμένου περὶ γυναικῶν τὸ ὡς ἄνω ὅριον τῶν ἕξ μηνῶν αὐξάνεται εἰς ἕν ἔτος» ὁ ἴδιος νομοθετικὸς λόγος, ἂν ὄχι εἰς μεγαλύτερον βαθμὸν συντρέχει, προκειμένου περὶ τῶν ἀνηλίκων, δοθέντος ὅτι αὐτὸ θὰ προσαρμοσθῇ καὶ πρὸς τὴν ἤδη ὑφισταμένην νομοθεσίαν —ἔστω καὶ ἂν δὲν ἔχει τεθῆ εἰς ἐφαρμογήν— τὴν νομοθεσίαν «περὶ παιδικῶν Δικαστηρίων». Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἄρθρον 16ον παρατηρῶ τὰ ἑξῆς. Ὑπάρχει μία διάταξις, ἡ ὁποία πραγματεύεται περὶ τῆς διαθέσεως τῶν πόρων, τῶν ἀπορρεόντων ἐκ τῆς μετατροπῆς τῶν ποινῶν. Ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι πρέπει νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὴν παλαιὰν διάταξιν τοῦ νόμου 3782, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ νόμου 4132. Ἡ διάταξις αὕτη ἦτο γενικὴ καὶ ἀπεσκόπει τὴν βελτίωσιν τῆς θέσεως τῶν δικαστῶν. Εἰδικώτερον ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου παρατηρῶ τὰ ἑξῆς. Διὰ τὴν παράγραφον αʹ, τὴν ἀφορῶσαν τὴν διάθεσιν τῶν πόρων διὰ τὴν ἀνέγερσιν φυλακῶν, δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἀντίρρησις, ἀλλὰ διὰ τὸ ἐδάφιον γʹ τοῦ ἄρθρου 16, κατὰ τὴν ὁποίαν, διὰ Προεδρικοῦ Διατάγματος, προκαλουμένου ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, μετ’ ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, πρὸς οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν τῶν ἐν Ἀθήναις καὶ Πειραιεῖ κατωτέρων Δικαστικῶν ὑπαλλήλων, ἤτοι γραμματέων Πταισματοδικείων, Ὑπογραμματέων καὶ λοιπῶν, φρονῶ τὰ ἑξῆς· τὴν θεωρῶ ἀπορριπτέαν. Δὲν βαρύνει ἡ διάταξις αὕτη τὸ ἀρχικῶς κατατεθὲν σχέδιον τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶχε τὴν διάταξιν, ὅτι τὸ ποσὸν αὐτὸ τὸ ἐκ τῆς μετατροπῆς, κατὰ τὸ ἥμισυ ἢ κατὰ μέρος, τὸ ὁποῖον θὰ καθωρίζετο ὑπ’ αὐτοῦ, θὰ διατίθεται διὰ τὴν βελτίωσιν τοῦ μισθοῦ ὅλων τῶν δικαστῶν καὶ δικαστικῶν ὑπαλλήλων τοῦ Κράτους. Ἐὰν πρόκειται νὰ τεθῇ βάσις γενικὴ καὶ νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὴν ἀρχικὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 9 τοῦ παλαιοῦ νόμου, ὅτι τοὐτέστι μέρος τοῦ ποσοῦ, τοῦ ἀπορέοντος ἐκ τῆς μετατροπῆς τῶν ποινῶν, θὰ διατίθεται, μετ’ ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, διὰ τὴν βελτίωσιν τοῦ μισθοῦ τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων ὅλου τοῦ Κράτους καὶ τῶν κλητήρων, οὐδεμίαν ἔχω ἀντίρρησιν. Δὲν ἔχει ὅμως σοβαρὰν αἰτιολογίαν ἡ διάταξις αὕτη ὡς ἐτέθη διὰ νὰ προβλέψῃ μόνον διὰ τοὺς ἐν Ἀθήναις καὶ Πειραιεῖ ὑπαλλήλους, ὄχι δὲ καὶ τῶν δικαστῶν. Γνωρίζω καλῶς ὅτι ἡ θέσις τῶν κατωτέρων δικαστικῶν ὑπαλλήλων — ἠξεύρω βέβαια ὅτι καὶ οἱ ἐν Ἀθήναις εὑρίσκονται εἰς οἰκτρὰν κατάστασιν, πάντως ὀλιγώτερον οἰκτρὰν ἀπὸ τὴν θέσιν τῶν ἐν ταῖς ἐπαρχίαις, διότι ἐδῶ ὑπάρχουν καὶ οἱ ἄδηλοι πόροι, οἱ ὁποῖοι εἰς τὰς ἐπαρχίας δὲν ὑπάρχουν ἄδηλοι, ἀλλὰ γνωστοὶ δηλαδὴ καὶ νόμιμοι, ὀφειλόμενοι εἰς τὴν εἰς χεῖράς των συγκέντρωσιν μεγάλης ἀντιγραφικῆς ὑπηρεσίας. Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ διαγραφῇ ὁλόκληρος ἡ διάταξις αὐτὴ καὶ νὰ ἀντικατασταθῇ ὑπὸ τῆς παλαιᾶς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 9 προστιθεμένου «καὶ τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων καὶ ὑπηρετῶν ὅλου τοῦ Κράτους».

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μεταξᾶς.

§134Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ. Ἐκ τῶν τριῶν περιπτώσεων διαθέσεως τοῦ χρηματικοῦ προϊόντος τῆς μετατροπῆς τῶν ποινῶν, ἡ πρώτη περίπτωσις εἶναι ἡ σπουδαιοτέρα, καθόσον δι’ αὐτῆς θὰ ἀποκτήσωμεν φυλακὰς ἀξίας πολιτισμένου Κράτους, γνωστοῦ ὄντος ὅτι ἡ σημερινὴ κατάστασις τῶν φυλακῶν, εἶναι κατωτέρα πάσης περιγραφῆς. Διὰ τοῦτο προτείνω, ὅπως τὰ ποσὰ, τὰ ὁριζόμενα διὰ τοῦ ἐδαφ. βʹ καὶ γʹ, κανονισθῶσι διὰ τοῦ νόμου, καὶ ἐννοῶ νὰ κανονισθῇ τὸ μέγιστον τοῦ προϊόντος, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ διατεθῇ διὰ τὰς ἀνάγκας ταύτας, οὕτως ὥστε νὰ μὴ ἀφεθῇ εἰς τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν τὸ δικαίωμα νὰ ὑπερβῇ τὸ ποσὸν τοῦτο, διότι ἄλλως τρέχομεν τὸν κίνδυνον νὰ χρησιμοποιηθῇ ὁμοίως τὸ προϊόν διὰ τὰς περιπτώσεις βʹ καὶ γʹ καὶ νὰ μείνωμεν οὕτω εἰς τὴν σημερινὴν ἀθλίαν κατάστασιν τῶν φυλακῶν. Θὰ ἤμην, μάλιστα, τῆς ἰδέας, ἀντὶ τῆς αὐξήσεως τῆς μισθοδοσίας τῶν κατωτέρων δικαστικῶν ὑπαλλήλων, ἡ ὁποία θὰ γεννήσῃ ἀνισότητα μεταξὺ αὐτῶν καὶ τῶν ἄλλων δημοσίων ὑπαλλήλων, χωρὶς καὶ νὰ τοὺς ἱκανοποιήσῃ ἐπαρκῶς, νὰ διατεθῇ τὸ διὰ τὴν γʹ περίπτωσιν ὁριζόμενον ποσὸν, εἰς ἀνακούφισιν καί νοσηλείαν τῶν πασχόντων καὶ τῶν βαρέως νοσούντων δικ. ὑπαλλήλων ἢ τῶν οἰκογενειῶν των. Τοῦτο θὰ εἶναι εὐεργετικὸν πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον ἡ τάξις αὐτὴ θὰ τὸ αἰσθανθῇ καλύτερον παρὰ μία αὔξησις μισθοδοσίας, ἡ ὁποία θὰ ἦτο καὶ ὅλως ἀνεπαρκὴς καὶ ἴσως, ἴσως καὶ προβληματική. Κἄτι τι ἀνάλογον ἔπραξα ὡς Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, διαθέσας τὸ ποσοστὸν τῶν κερδῶν τοῦ Ἱπποδρομίου, τὸ ὁποῖον ἀφήνετο εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, διαθέσας ὁλόκληρον τοῦτο τὸ ποσὸν διὰ Προεδρικοῦ Διατάγματος, οὕτως ὥστε ἐφεξῆς νὰ δίδηται ὡς βοήθημα διὰ τοὺς πάσχοντας ἐκ φυματιώσεως ἀστυνομικοὺς ὑπαλλήλους.

§135ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Εἶναι λογικωτάτη ἡ παρατήρησίς σας καὶ θὰ ἐπεθύμουν νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία σας. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ παρακαλέσω, καὶ φαντάζομαι ὅτι δὲν ἔχει ἀντίρρησιν ὁ κ. Ὑπουργός, εἶναι ὅτι τὰ κονδύλια τὰ ἀφορῶντα τὰ ἐδάφια βʹ καὶ γʹ νὰ μὴ δύνανται νὰ ὑπερβῶσι τὸ ¼.

§136Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ ἔπρεπε νὰ μᾶς πληροφορήσῃ πόσον ὑπολογίζει ὅτι θὰ εἶναι αὐτὸ τὸ ποσόν.

§137ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν γνωρίζω τοὺς ὑπολογισμοὺς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἐγὼ ὅμως ὑπολογίζω ὅτι θὰ εἶναι τὸ πολὺ 20– 25 ἑκατομμύρια τὸ ἔτος, ἐξ ὧν τὸ 10% ἀνήκει εἰς τὸ Ταμεῖον Συντάξεων Νομικῶν...

§138Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Ἐγὼ τὰ ὑπολογίζω περὶ τὰ 50.000.000. Πρέπει νὰ ὁρισθῇ τὸ ποσόν.

§139ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Σᾶς εἶπα τὸ πολὺ 25 ἑκατομμύρια. Κατὰ τὰ λοιπὰ θεωρῶ τὸ νομοσχέδιον ὅτι, ὄχι μόνον εἶναι ἀντάξιον τῶν προσδοκιῶν μας, ἀλλὰ καὶ ὅτι εἶναι ἓν ἀπαύγασμα τῶν τελευταίων θεωριῶν τοῦ τρόπου, κατὰ τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ ἐφαρμόζηται ἡ ποινή, διότι εἶναι γνωστὸν ὅτι αἱ ποιναὶ κατὰ τῆς ἐλευθερίας ἔχουσι καταδικασθῆ ἀπὸ ὅλα τὰ συνέδρια τῶν ποινικολόγων. Νομίζω λοιπόν, ὅτι πρέπει νὰ ἀπαλειφθῇ αὐτὴ ἡ διάταξις καὶ νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὴν ἀρχικὴν διατύπωσιν τῆς διατάξεως ταύτης, ὡς εἶχε κατὰ τὴν κατάθεσιν τοῦ νομοσχεδίου, δηλαδὴ ὅτι τὸ ¼ τοῦ ποσοῦ ἢ περισσότερον, θὰ διετίθετο διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς θέσεως τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων καὶ κλητήρων ὅλου τοῦ Κράτους. Προσέξατε καὶ ἕν ἄλλο σημεῖον. Διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου καθιεροῦται γενικῶς ὁ θεσμὸς τῆς μετατροπῆς. Ὑπάρχουσιν εἰδικαὶ ἐξαιρέσεις ἀδικημάτων, τὰ ὁποῖα καθορίζει ὁ νόμος. Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν, ἀλλ’ ἐν τῷ νόμῳ τούτῳ ὁρίζονται ἀδικήματα, ἐπὶ τῶν ὁποίων δὲν εἶναι ἐφαρμοστέος ὁ νόμος περὶ μετατροπῆς. Θὰ γεννηθῇ ὅμως τὸ ἑξῆς νομικὸν ζήτημα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ καθορίσωμεν. Ὑπάρχει μία σωρεία νόμων προγενεστέρων τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος, οἱ ὁποῖοι δημιουργοῦν διακρίσεις ἐντελῶς ἀδικαιολογήτους. Ὑπάρχουν πλεῖστοι ὅσοι νόμοι, ἐν οἷς καὶ ὁ περὶ Τύπου, ὁ ὁποῖος λέγει ὅτι ἐπὶ τῶν παραβάσεων τοῦ παρόντος νόμου δὲν ἐφαρμόζονται αἱ διατάξεις περὶ μετατροπῆς. Εἶναι μία διάταξις ἐντελῶς ἀνελευθέρα, ἡ ὁποία, κατὰ τὴν ἐπιστημονικὴν γνώμην τὴν ἰδικήν μου, καταργεῖται ἀπὸ τὸν νόμον αὐτόν, διότι προσχωρεῖ εἰς τὸ ἐπιστημονικὸν ἀξίωμα, ὅτι ἐπὶ τῶν ποινικῶν νόμων, νεώτερος ποινικὸς νόμος καταργεῖ προγενέστερον εἰδικόν. Ἀλλ’ ἐνδέχεται νὰ δημιουργηθοῦν ζητήματα. Ἤθελα λοιπόν νὰ ἐρωτήσω τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἠμπορεῖ νὰ καταχωρισθῇ καὶ ὡς ἑρμηνευτικὴ δήλωσις ἡμῶν κατὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου. Ἡ ἔννοια τοῦ νομοσχεδίου εἶναι ὅτι ἀπὸ σήμερον καὶ ἐφεξῆς ἐξαιροῦνται τῆς μετατροπῆς μόνον τὰ ἀδικήματα, τὰ διαλαμβανόμενα ἐν τῷ νόμῳ τούτῳ, ἢ διατηροῦνται ἐν ἰσχύϊ καὶ ὅλαι αἱ ἄγνωστον πόσαι ἐξαιρέσεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν δημιουργηθῆ διὰ προγενεστέρων νόμων;

§140ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐξαιροῦνται τῆς μετατροπῆς μόνον τὰ ἀδικήματα, τὰ ὁποῖα ἀναφέρει ὁ παρὼν νόμος.

§141ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Τὰ ἄλλα; Εἰς τὸν περὶ τύπου νόμου εἶχε τεθῇ μία ἀναχρονιστικὴ διάταξις, κατὰ τὴν ὁποίαν, ὁ δημοσιογράφος, ὁ καταδικαζόμενος δι’ ὡρισμένας τυπικὰς παραβάσεις, ἀφορώσας τὸ σχῆμα τῶν ἐφημερίδων, στερεῖται τοῦ δικαιώματος ἐκείνου, τὸ ὁποῖον ἔχει εἷς κλέπτης. Ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν· εἶναι δυνατὸν νὰ ψηφίζεται νομοσχέδιον μὲ τὴν ἔννοιαν ὅτι ἐξακολουθοῦν ὑφιστάμεναι αἱ διατάξεις αὐταί, αἱ στεροῦσαι ἀνθρώπους ὑποπίπτοντας εἰς τυπικὰς ἐντελῶς παραβάσεις τοῦ δικαιώματος τῆς μετατροπῆς; Αὐτὴν τὴν δήλωσιν τὴν ἤθελα ἐπίσημον.

§142ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). (Ἀναγινώσκει) Ἄρθρον 13 «Αἱ περὶ μετατροπῆς διατάξεις κλπ.». Αἱ περὶ μετατροπῆς διατάξεις δὲν ἐφαρμόζονται εἰς αὐτὰ τὰ ἀδικήματα. Ἄρα; Εἶνε σαφές. Δεσμεύει καὶ πάλιν...

§143ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἔχετε ἀπολύτως δίκαιον εἰς τὸν συλλογισμόν σας. Ἐγὼ ὅμως θὰ ἤθελα τὴν δήλωσιν, ὅτι αἱ ἀπαγορεύσεις τῆς μετατροπῆς ἰσχύουν μόνον ἐπὶ τῶν ἀδικημάτων περὶ τῶν ὁποίων ὁ παρὼν νόμος ἐν ἄρθρῳ 13 προβλέπει.

§144ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Εἶναι τόσον καθαρόν.

§145ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Συμφωνῶ, ἀλλὰ καλλίτερον εἶναι νὰ μὴ ὑπάρχῃ ζήτημα νομικὸν ἂν νεώτερος γνωστὸς νόμος καταργῇ προγενέστερον εἰδικόν.

§146ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐπὶ ζωοκλοπῆς ἀπαγορεύεται ἡ μετατροπή, καὶ ἐγὼ εἶπα, εἰς τὸ ἄρ. 3, δύνανται νὰ στερηθῶσι κατὰ τὴν κρίσιν τοῦ οἰκείου Δικαστηρίου οἱ καταδικαζόμενοι ἐπὶ ζωοκλοπῇ. Εἶναι δυνητικὴ ἡ διάταξις καὶ ἐν συνδυασμῷ μὲ τὸ ἄρθρον 13, ὅτι δὲν ἐφαρμόζεται ἐπὶ κομμουνιστῶν καὶ τῶν πωλούντων ναρκωτικά. Εἶναι τόσον καθαρόν, ὥστε εἰς ὅλα τὰ ἀδικήματα ἰσχύει ἡ μετατροπή, πλὴν τῶν περιλαμβανομένων ἐν τῷ ἄρθρῳ 13.

§147ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Θεωρῶ τὸ ζήτημα λελυμένον, ἀλλὰ κάμετε μίαν ἑρμηνευτικὴν δήλωσιν.

§148ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἡ μετατροπὴ ποινῆς ἀπαγορεύεται μόνον εἰς τὰ ἀδικήματα, περὶ ὧν προνοεῖ τὸ ἄρθρον 13. Ἑπομένως εἰς ὅλα τὰ ἀδικήματα, τὰ μὴ ὑπαγόμενα εἰς τὸ ἄρθρον 13, ἐπιτρέπεται ἡ μετατροπή.

§149Π. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Εἰς τὸ ἄρθρον 13 λέγετε, (ἀναγινώσκει). Καλὸν εἶναι νὰ θέσητε ἐντὸς ἕξ μηνῶν τὸ ἀνώτερον.

§150ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐγὼ ὅλα τὰ ζητήματα, τὰ προκύψαντα ἐκ τοῦ ζητήματος τῆς μετατροπῆς, τὰ ἔλυσα κατὰ τὸν πρακτικώτερον τρόπον.

§151ΠΕΡ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐπανέρχομαι. Ἐφόσον θὰ ἐπιμείνῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰς τὸ ὅτι πρέπει νὰ παραμείνουν καὶ τὰ ἐδάφια δʹ καὶ γʹ τοῦ ἄρθρου 16, νὰ καθορισθῇ σαφῶς ἂν θὰ παραμείνουν, διότι ἂν εἴχομεν καιρὸν ἠμποροῦσε νὰ γίνῃ σκέψις, ὥστε μὲ τὰ χρήματα αὐτὰ, τὸ ¼ τῶν χρημάτων αὐτῶν, νὰ διατίθεται διὰ τοὺς ἀπόρους φυλακισμένους.

§152Ε. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ σᾶς παρακαλέσω εἰς τὴν εὐεργετικὴν διάταξιν τοῦ ἐδαφίου γʹ τοῦ ἄρθρ.16 νὰ περιλάβητε καὶ δύο πτωχὰς ὑπάρξεις, αἱ ὁποῖαι ὑπηρετοῦν ἐδῶ εἰς τὸ Πρωτοδικεῖον Ἀθηνῶν. Νομίζω ὅτι διερμηνεύω τὴν γνώμην ὅλων τῶν δικηγόρων Ἀθηνῶν. Πρόκειται περὶ δύο τηλεφωνητριῶν, αἵτινες λαμβάνουν 800 δραχμὰς μηνιαίως. Παρακαλῶ, ὅπως μὴ παραλειφθοῦν καὶ αὐταί. Κάμνω ἔκκλησιν πρὸς τὰ φιλανθρωπικά σας αἰσθήματα, νὰ δεχθῆτε αὐτὴν τὴν τροπολογίαν.

§153ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐὰν εἶναι δικαστικοὶ θὰ περιληφθοῦν, ἐὰν εἶναι τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνίας ὄχι.

§154Ε. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ. Παρακαλῶ, κ. Ὑπουργέ, νὰ δώσητε μίαν ἀπάντησιν.

§155ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Τὴν ἀποδέχομαι.

§156Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Εἶναι δίκαιον οἱ περιφερειακοὶ ὑπάλληλοι νὰ λάβουν τὰ ποσοστά, ποὺ λαμβάνουν καὶ οἱ κεντρικοί.

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σκανδαλάκης.

§158Ι. ΣΚΑΝΔΑΛΑΚΗΣ. Ὑπῆρξεν ἀπολύτως ἐπιτυχὴς ἡ ἔμπνευσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, νὰ πάρῃ αὐτὸν τὸν πόρον τοῦ Κράτους, ὁ ὁποῖος προέρχεται ἀπὸ τὰς μετατροπὰς τῶν μικρῶν ποινῶν. Καὶ ὑποθέτω ὅτι αἴσθημα βαθυτάτου ἀνθρωπισμοῦ ὤθησε τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης εἰς τὸ νὰ ὑποβάλῃ τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Ὅτε ἦλθεν ἡ συζήτησις εἰς τὴν νομοθετικὴν ἐπιτροπὴν τῆς Ἐξουσιοδοτήσεως, κατὰ τὸ παρελθὸν θέρος, ἠγέρθησαν πολλαὶ ἀντιρρήσεις ἐκ μέρους τῆς ἀντιθέτου παρατάξεως καὶ τὰς ἀντιρρήσεις ταύτας ἀντεκρούσαμεν ὅλοι, οἱ ἀνήκοντες εἰς τὴν παράταξίν μας, διότι ὅλοι ὅσοι ἔχουν στοιχειῶδες αἴσθημα ἀνθρωπισμοῦ, δὲν ἠμποροῦν παρὰ νὰ πονοῦν βαθύτατα διὰ τὴν φρικτὴν κατάστασιν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκονται αἱ φυλακαὶ τοῦ Κράτους. Εἶναι ἀνάξιον Κράτους πεπολιτισμένου, ἂν θέλετε καὶ βαρβάρου Κράτους, νὰ ἔχῃ σήμερον αὐτοὺς τοὺς ἀποκλήρους τῆς Μοίρας στὸ κατάντημα, ποὺ τοὺς ἔχει. Ἰδιαιτέρως ἡ κατάστασις τῶν ἑλληνικῶν φυλακῶν, εἶναι τόσον φρικτή, ὥστε νὰ ἀποτελοῦν ἄμεσον κίνδυνον καὶ διὰ τὴν σωματικὴν καὶ διὰ τὴν ψυχικὴν ὑγείαν τῶν φυλακισμένων. Ἀλλὰ δὲν ἠμπορῶ νὰ ἐννοήσω πῶς, ἀφοῦ τόσον βαθὺ αἴσθημα ἀνθρωπισμοῦ ὤθησε τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὸ παρὸν νομοσχέδιον, ἐν τούτοις, ὡσὰν μεταμελούμενος, θέλει νὰ διαθέσῃ τὰ χρήματα πρὸς ἄλλους σκοπούς, δι’ ὃ καὶ εἰς τὸ ἄρθρον 16 τοῦ νομοσχεδίου ὁρίζει ὅτι μέρος μὲν τῶν πόρων θὰ διατίθεται διὰ τὴν μετεκπαίδευσιν, μέρος δὲ διὰ τοὺς ὑπαλλήλους κλπ. Ἐγὼ δὲν δύναμαι νὰ ἐγκρίνω αὐτὴν τὴν διάταξιν. Δὲν πρόκειται περὶ ὑμῶν, κ. Ὑπουργέ, ἀποκλειστικῶς. Σεῖς πιθανὸν νὰ μὴ στείλητε διαφόρους κυρίους εἰς τὴν Εὐρώπην, θὰ ἔλθῃ ὅμως εἷς ἄλλος αὔριον καὶ ὅλους τοὺς πόρους τοῦ Ταμείου θὰ τοὺς κάμῃ λίρες πρὸς ἀποστολὴν διαφόρων φίλων του εἰς τὸ Ἐξωτερικόν. Παρακαλῶ, συνεπῶς, τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅπως θελήσῃ νὰ διαγραφῇ ἐξ ὁλοκλήρου ἡ σχετικὴ παράγραφος τοῦ ὡς εἴρηται ἄρθρου.

§159ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Λησμονεῖτε ὅτι ἔχομεν σχολὴν μετεκπαιδεύσεως, ἀποδίδουσαν ἄριστα ἀποτελέσματα;

§160Ι. ΣΚΑΝΔΑΛΑΚΗΣ. Δὲν φθάνομεν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον εἰς τὸν σκοπὸν καὶ ἀναιρεῖτε σεῖς ὁ ἴδιος τὸ νομοσχέδιον, μὲ αὐτὸ ποὺ θέλετε νά κάμητε. Εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνεύρητε ἄλλους πόρους διὰ τοὺς κυρίους, ποὺ θέλουν νὰ πᾶνε εἰς τὴν Εὐρώπην, τώρα δὲν πρέπει νὰ φροντίσωμεν εἰμὴ διὰ τὰς χιλιάδας τῶν ἀνθρώπων, ποὺ σαπίζουν εἰς τὰς φυλακάς. Ἄν ἐπιμένετε νὰ μὴ ἀπαλειφθῇ αὐτὴ ἡ διάταξις, τὸ μεγαλείτερον μέρος τῶν ἐσόδων τοῦ Ταμείου θὰ ἀπορροφηθῇ ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς...

§161ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Οὐδένα ἔστειλα εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν, οὔτε θὰ στείλω.

§162Ι. ΣΚΑΝΔΑΛΑΚΗΣ. Πάλι τὰ ἴδια. Εἰς σᾶς ἔχομεν ἐμπιστοσύνην. Ἀλλ’ ἐφόσον ὑπάρχει νόμος, θὰ ἔλθῃ εἷς ἄλλος αὔριον καὶ θὰ στείλῃ. Μὴ λησμονῆτε, ὅτι ἐπὶ τῶν Κυβερνήσεων τῶν Φιλελευθέρων ἐστάλησαν χιλιάδες ἀνθρώπων εἰς τὰς Εὐρώπας σπαταληθέντων κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἀσκόπως, ὡς ἐπὶ τὸ πολύ, δεκάδων ἑκατομμυρίων, τοῦτο δὲν πρέπει νὰ ἐπαναληφθῇ. Ἐπίσης φρονῶ, κ. Ὑπουργέ, ὅτι τὸ ἐδάφιον 3 τοῦ ἄρθρου 16 πρέπει νὰ διαγραφῇ. Ὅπως εἶπε καὶ ὁ προαγορεύσας Συνάδελφος, καὶ ὅλοι οἱ ἄλλοι ὑπάλληλοι θὰ ζητήσουν, καὶ δικαίως, αὐτὴν τὴν αὔξησιν. Εἶναι περιττὸν, διότι ἂν εἶναι βέβαιον ὅτι οἱ κατώτεροι ὑπάλληλοι τοῦ Κράτους ἀμείβονται γλισχρότατα, οἱ ἀνώτεροι ὅμως ἀμείβονται καλλίτερον. Ὁ μισθός των εἶναι ἀρκετὰ ἱκανοποιητικός. Δέν βλέπω λοιπὸν τὸν λόγον, διατὶ ἐξαιρετικῶς θέλετε νὰ ἐνισχύσητε αὐτοὺς τοὺς ὑπαλλήλους εἰς βάρος τῶν ἄλλων, οἱ ὁποῖοι δικαίως θὰ παραπονοῦνται καὶ διὰ τοῦτο προτείνω τὴν ἀπάλειψιν τοῦ ἐδαφίου αὐτοῦ, καὶ τὴν διατύπωσιν τοῦ ἄρθρου 16 κατ’ ἄλλον τρόπον. Νὰ διατυπωθῇ σαφῶς, ὅτι σκοπὸς τοῦ νόμου δὲν εἶναι παρὰ ἡ διάθεσις ὅλων τῶν πόρων τοῦ Ταμείου πρὸς ἀνέγερσιν κατὰ πρῶτον λόγον φυλακῶν καὶ κατὰ δεύτερον λόγον, δικαστικῶν μεγάρων. Πρέπει νὰ ἐμμείνωμεν εἰς αὐτὴν τὴν γραμμὴν, δηλαδή, φυλακὰς καὶ δικαστικὰ μέγαρα. Ἀπὸ θεωρητικῆς ἀπόψεως, Κύριοι, τὸ νομοσχέδιον δὲν εἶναι ὀρθόν. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ καθιερώσωμεν δόγμα τὸ «σὲ δέρνω καὶ σὲ πληρώνω». Δὲν νομίζω συνεπῶς, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ὠθήσωμεν τὰ ὅρια τῆς μετατροπῆς μέχρι τοῦ ἑνὸς καὶ ἡμίσεος ἔτους. Ἀλλὰ πρὸς στιγμὴν ἂς δεχθῶμεν καὶ ἡμεῖς τὸ περίφημον δόγμα τῶν Ἰησουϊτῶν καὶ τῶν Φιλελευθέρων τὸ «ὁ σκοπὸς ἁγιάζει τὰ μέσα», ὁ σκοπός μας εἶναι νὰ κάμωμεν φυλακάς. Καὶ δι’ αὐτό, καίτοι ἐπιστημονικῶς διαφωνῶ ριζικώτατα εἰς τὴν ἄποψιν τῆς ὠθήσεως τῶν ὁρίων τῆς μετατροπῆς μέχρι τοῦ ἑνὸς καὶ ἡμίσεος ἔτους, ἐν τούτοις τὸ δέχομαι καὶ αὐτὸ ὡς ἅγιον καὶ εὐλογημένον, διότι πρόκειται διὰ τοῦ μέτρου τούτου νὰ ἀνακουφισθοῦν χιλιάδες ἀπόκληροι τῆς ζωῆς. Καὶ μίαν ἀκόμη παρατήρησιν, κ. Ὑπουργέ, ἐπὶ τοῦ τελευταίου ἄρθρου τοῦ νόμου. Δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ στεροῦνται τῶν εὐεργετημάτων τοῦ νόμου ὡρισμένοι ἄνθρωποι, ὑποπίπτοντες εἰς ὡρισμένα ἀδικήματα. Τοιαῦται ἐξαιρέσεις ὑπάρχουν βέβαια καὶ εἰς ἄλλους νόμους, ἀλλ’ ἐγὼ εἶμαι γενικῶς κατὰ τῶν ἐξαιρέσεων. Πρὸ ἡμερῶν ὑπερησπιζόμην εἰς τὸ Ἐφετεῖον δύο κατηγορουμένους. Ἡ ὑπόθεσις προήρχετο ἐξ Ἀλεξανδρείας. Ὡς γνωστόν, οἱ ἕλληνες ὑπήκοοι, δικαζόμενοι εἰς τὰ ἐκεῖ προξενεῖα, ἔχουν τὸ δικαίωμα τῆς ἐφέσεως, ὁπότε δικάζονται ὑπὸ τῶν ἑλληνικῶν Δικαστηρίων. Κατηγοροῦνται δι’ ἐμπορείαν ναρκωτικῶν, δὲν εἴχομεν ὅμως, λόγῳ τῆς ἀποστάσεως, τὰ μέσα τῆς ὑπερασπίσεως, καὶ κατὰ τὴν γνώμην μου, τὸ Ἐφετεῖον ἀδίκως τοὺς ἐπέβαλε μίαν ποινήν, ἥν ἕνεκα τῆς διατάξεως αὐτῆς τοῦ νόμου δὲν εἴχομεν τὸ δικαίωμα νὰ μετατρέψωμεν εἰς χρηματικήν, ἐνῷ, ἄλλοι, δικαιότατα καταδικαζόμενοι, τὸ ἔχουν. Διατί; Παρακαλῶ, κ. Ὑπουργέ, ὅπως ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου λάβητε ὑπ’ ὄψιν σας τὴν γνώμην μου.

§163ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Δύο ἐξαιρέσεις ἔχομεν μόνον.

§164Ι. ΣΚΑΝΔΑΛΑΚΗΣ. Διὰ τὰ Στρατιωτικὰ ἀδικήματα συμφωνῶ.

§165Σ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουρ. Δικαιοσύνης). Ἀκριβῶς. Πρόκειται περὶ ἀδικημάτων ἀφορώντων τὴν πειθαρχίαν. Εἷς στρατιώτης, ἐπιτίθεται κατὰ τοῦ ἀνωτέρου του. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ δείρῃ τὸν ἀνώτερόν του, καὶ νὰ τοῦ εἴπωμεν πλήρωσε. Εἶναι ζητήματα, τὰ ὁποῖα θίγουν τὴν στρατιωτικὴν πειθαρχίαν. Ἐπίσης εἶναι τὰ ναρκωτικά. Εἶναι καὶ τὰ κομμουνιστικά.

§166Ι. ΣΚΑΝΔΑΛΑΚΗΣ. Διὰ τὰ δεύτερα διαφωνῶ. Τερματίζων τὸν λόγον μου, ὑποβάλλω τὴν εὐχὴν πρὸς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, καὶ πρὸς ὁλόκληρον τὴν Κυβέρνησιν, ἐπειδὴ ὡς εἶπον ἡ κατάστασις τῶν ἑλληνικῶν φυλακῶν εἶναι κατάστασις ἡ ὁποία στιγματίζει τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος καὶ τὴν ἑλληνικὴν κοινωνίαν, καὶ εἶναι ἀνάξιον Κράτους πολιτισμένου νὰ διατηρῇ τοιαύτας φυλακάς, ὑποβάλλω, λέγω, τὴν εὐχὴν ὅπως διὰ τῶν ποσῶν τὰ ὁποῖα θὰ εἰσπράττῃ τὸ Κράτος ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ παρόντος νόμου, γίνῃ ἕν τοκοχρεωλυτικὸν δάνειον, ὅπερ ἐπαρκῶς νὰ δύναται νὰ ἐξυπηρετηθῇ διὰ τῶν ποσῶν αὐτῶν, ὥστε νὰ μὴ φθάσωμεν νὰ κάμωμεν φυλακὰς μετὰ ἕνα αἰῶνα, ἀλλ’ ὅσῳ τὸ δυνατὸν ταχύτερον. Διότι οὕτω μετὰ 2–3 –5 ἔτη θὰ κατασκευάσωμεν σωφρονιστήρια, ἀνταποκρινόμενα εἰς Κράτος στοιχειωδῶς πολιτισμένον.

§167Α. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΣ (Ὑπουργὸς Ναυτικῶν). Καθὰ ἐδηλώθη τὸ Κράτος τὸ Ἑλληνικὸν μετεβλήθη σχεδὸν ὁλόκληρον εἰς χώραν φυλακισμένων. Διότι ὅπως μοῦ μετέδωσαν καὶ οἱ διάδρομοι τῶν φυλακῶν εἶναι γεμᾶτοι. Ἀφ’ ἑνὸς λοιπὸν ἔχομεν τὸ αἶσχος τῆς ἀθλιότητος τῶν φυλακῶν, ὅπου ἕνας πολίτης ἅμα μπῇ μέσα βγαίνει πλέον πραγματικὸν ράκος, ἐκτὸς ὅμως τούτου ἔχομεν καὶ τὸ ἄλλο τὸ δυσάρεστον, αἱ φυλακαὶ πλέον νὰ μὴ ἐπαρκοῦν διὰ νὰ ἐξυπηρετήσουν τὸ Κράτος καὶ νὰ καταλήξουν, ὥστε καὶ ἡ αὐλὴ καὶ οἱ διάδρομοι νὰ εἶναι γεμᾶτοι. Πραγματικῶς λοιπόν, ἔχει πληρέστερον δίκαιον ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τοῦ βήματος συνάδελφος, ὅτι εἶναι μεγάλη ἀνάγκη νὰ φροντίσωμεν νὰ κάμωμεν φυλακάς. Αὐτὸ πρέπει νὰ γίνῃ πάσῃ θυσίᾳ.

§168Ι. ΣΚΑΝΔΑΛΑΚΗΣ. Δὲν ἠθέλησα νὰ περιγράψω λεπτομερῶς τὴν κατάστασιν τῶν φυλακῶν, καὶ τὴν ζωὴν τῶν φυλακισμένων, διότι θὰ σᾶς ἀπησχόλουν ἐπὶ μακρόν. Μόνον μίαν τελευταίαν παρατήρησιν ἔχω νὰ κάμω, ἥν ἔκαμε καὶ ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τῶν Ἐλευθεροφρόνων, ὡς πρὸς τὸν τρόπον καθ’ ὃν ἐπὶ τοῦ παρόντος πρέπει νὰ διατεθῇ ἐπωφελέστερον ἕνα μέρος τοῦ ποσοῦ ἐκ τῆς μετατροπῆς, θέλω νὰ εἴπω περὶ βελτιώσεως τοῦ συσσιτίου τῶν πτωχῶν καταδίκων.

§169ΣΤ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Ὑπάρχουν πλεῖστα ὅσα παραδείγματα. Ὑπεβλήθη εἰς ὑπογραφὴν ποσόν, μετατροπῆς ποινῆς 3 μηνῶν, δραχ. 250 ἡμερησίως. Τὴν ἐξαιρετικὰ ἄδικον αὐτὴν ἀπόφασιν τὴν ἐπέβαλε τὸ Δικαστήριον. Δυστυχῶς, ἐκδικούμενον τὸν τυπογράφον–δημοσιογράφον. Διατί νὰ μὴ ἔχῃ δικαίωμα νὰ κάμῃ μίαν ἔφεσιν;

§170Σ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Δὲν ἠμποροῦμεν.

§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καλκάνης.

§172Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐγὼ θὰ ἤθελα νὰ διασαφηνισθοῦν ὡρισμένα σημεῖα τοῦ νομοσχεδίου. Εἶναι ἀναμφισβήτητον τοῦτο, ὅτι διὰ νὰ ἴδωμεν πῶς καὶ κατὰ ποῖον τρόπον θὰ διατεθοῦν τὰ ποσὰ αὐτὰ, πρέπει κατὰ ἕνα πρόχειρον ὑπολογισμὸν νὰ ἴδωμεν εἰς πόσον ποσὸν θὰ ἀνέλθουν τὰ ποσὰ αὐτά.

§173Σ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Ἀκοῦστε. Ἡ πρώτη ἐφαρμογὴ τοῦ νόμου 1929–1930, (ἀναγινώσκει). Ἐφέτος ὑπολογίζω ὅτι θὰ φθάσωμεν τὰ 30.000.000.

§174Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Κατὰ συνέπειαν, μετὰ ἕνα περιθώριον, διὰ νὰ ἴδωμεν πῶς θὰ τὸ ταξινομήσωμεν, ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει καμμία φροντὶς διὰ τὰ κτίρια τῶν φυλακῶν.

§175Σ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). (Δέν ἠκούσθη).

§176Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Ἀλλ’ ἐν τῇ οὐσίᾳ αὐτῇ, ἡ ὁποία ἔχει σκοπὸν τὴν καλλιτέραν δίαιταν καὶ παραμονήν, εἰς τὰς φυλακὰς τῶν ὑποδίκων, πρέπει ἀναμφισβητήτως νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν καὶ ἡ δίαιτα τὴν ὁποίαν ἔχουν, καὶ νὰ καθορισθῇ ἕνα κονδύλιον....

§177Σ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἀποτελεῖ αὐτὸ καὶ μόνον τὸ μεγαλύτερον στίγμα διὰ τὸ Κράτος. Εἰς τὰς ἀνοργανώτους δίδεται ½ ὀκᾶ ἄρτου τὴν ἡμέραν μόνον, εἰς τὰς ὠργανωμένας δίδεται καὶ φαγητόν. Διὰ τοῦ νέου Ὀργανισμοῦ τῶν φυλακῶν, ὁ ὁποῖος ἐκπονεῖται, εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης, γίνονται ὅλαι αἱ φυλακαὶ ὠργανωμέναι, εἰς τρόπον ὥστε καὶ διὰ τῶν νέων μεθόδων τῆς καλλιεργείας, τὰς ὁποίας θὰ εἰσαγάγωμεν εἰς τὰς φυλακὰς, ἐντὸς τῆς ἀνοίξεως θὰ ἔχωμεν ὄσπρια δι’ ὅλους τοὺς καταδίκους τῆς Ἑλλάδος.

§178Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Σήμερον, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν συζητοῦμεν, εἶναι πανθωμολογημένον ἀπὸ ὅλους, καὶ ἀπὸ τὸ κῦρος τῆς διαβεβαιώσεως τῆς ἰδικῆς σας, ὅτι οἱ κατάδικοι ἀπὸ ἀπόψεως διαίτης καὶ τροφῆς, εὑρίσκονται ὄχι εἰς ἀθλίαν, οὔτε εἰς ἀθλιεστάτην, ἀλλὰ εἰς ἄφθαστον ἀθλιότητα.

§179Σ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Μὴ λησμονῆτε, ὅτι ἔφθασε νὰ πωλῶ καὶ ὅσα πειστήρια εἴχομεν εἰς τὰς Εἰσαγγελίας, διὰ τὴν βελτίωσιν τοῦ συσσιτίου τῶν καταδίκων.

§180Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Ὅλα λοιπὸν αὐτὰ ἀποδεικνύουν τὴν ἀνάγκην, τὴν ἀναπόδραστον ἀνάγκην, νὰ βελτιωθῇ τὸ συσσίτιον τῶν φυλακισμένων. Ἐπειδὴ δὲ καὶ ἐκ τῆς πωλήσεως τῶν πειστηρίων εἰσπραχθέντα εἶναι ἐλάχιστα, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν εὑρισκόμεθα πρὸ ἑνὸς νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον θὰ ἠδύνατο νὰ διαθέσῃ ἓν ποσόν, νομίζω ὅτι εἶναι εὐχῆς ἔργον καὶ ἐπιβεβλημένη πρᾶξις τὸ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ διαθέσωμεν ἕν ποσὸν διὰ τὸ συσσίτιον. Ὄχι μόνον διὰ τὸ συσσίτιον. Ὑπάρχουν ἀναμφισβητήτως κατάδικοι, ἀσθενεῖς οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται εἰς τὴν ἐσχάτην κατάστασιν ἀπὸ ἀπόψεως ὑγείας. Τὸ Κράτος δὲν δύναται νὰ τοὺς παράσχῃ τίποτε. Δὲν ἔχει νοσοκομεῖα διὰ τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς. Διὰ τοῦτο βλέπομεν, τὸ φρικτὸν φαινόμενον ὅτι ἄνθρωποι φυματικοί, καὶ ἄλλοι πάσχοντες ἀπὸ λοιμώδεις νόσους, νὰ μένουν ἀθεράπευτοι εἰς τὰς φυλακάς, ἐνῷ θὰ ἦτο δυνατὸν μὲ τὴν κατάλληλον θεραπείαν, ν’ ἀποκατασταθῇ ἡ ὑγεία των. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι εἶναι ἔργον ἐπιβεβλημένον, ἵνα ἐκτὸς τῆς ἀνεγέρσεως νέων κτιρίων φυλακῶν, διατεθῇ ἕνα κονδύλιον διὰ τὴν καλλιτέρευσιν τοῦ συσσιτίου τῶν καταδίκων, καὶ διὰ τὴν περίθαλψιν αὐτῶν, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν, πάσχει ἡ ὑγεία των, ὥστε νὰ μποροῦν νὰ εἰσαχθοῦν εἰς ἕνα νοσοκομεῖον. Νομίζω ὅτι δὲν θὰ γεννηθῇ κανεὶς δισταγμὸς ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ. Ἔχετε ἀντίρρησιν ἐπ’ αὐτοῦ;

§181Σ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Ἄν εἶχον χρήματα, θὰ ὑπερμαχήσω τῆς γνώμης σας.

§182Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Αὐτὰ τὰ χρήματα, τὰ ὁποῖα ἔχομεν, νομίζετε ὅτι εἶναι καλύτερον νὰ διατεθοῦν διὰ τὴν ἀνέγερσιν κτιρίων, καὶ νὰ μὴ διατεθῇ ἕν ποσὸν διὰ τὸ συσσίτιον; Τὶ θὰ τὰς κάμωμεν τὰς καλὰς φυλακάς, ὅταν οἱ ἄνθρωποι καταστῶσιν ἐρείπια;

§183Σ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Θὰ εὕρω χρήματα.

§184Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Εἰς μίαν ἐρώτησιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ ἀξιότιμος κ. Βουλευτὴς ἐκ Κορίνθου, διὰ ποῖον λόγον προτιμοῦνται οἱ δικαστικοὶ ὑπάλληλοι, τοῦ ἀπαντῶ· διότι οἱ κατώτεροι δικαστικοὶ ὑπάλληλοι τῆς Ἑλλάδος, εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι εἶναι πράγματι δυστυχέστεροι ἀπὸ ὅλους τοὺς ἄλλους ὑπαλλήλους, διότι ἐκ τοῦ νόμου....

§185ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πλὴν τῶν γραμματέων.

§186Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. .. δὲν ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ προαχθοῦν ἔστω καὶ ἄν φθάσουν εἰς 20ετῆ καὶ 30ετῆ καὶ 40ετῆ ὑπηρεσίαν. Εἰσέρχονται ὡς γραφεῖς καὶ ἐξέρχονται γραμματεῖς βʹ, δηλαδὴ μὲ 2.000 δραχ. καὶ μόνον καὶ ἂς ἔχουν καὶ 40 χρόνια ὑπηρεσίαν. Αὐτός εἶναι λοιπὸν ὁ λόγος τῆς ὑποβολῆς ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς, τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησις, ἡ ὁποία ὀφείλεται εἰς τὸ ἐρώτημά σας, διὰ ποῖον λόγον αὐτοὶ οἱ ὑπάλληλοι θὰ ἀμειφθοῦν, ἐνῷ οἱ ἄλλοι ὑπάλληλοι δὲν ἀμείβονται. Αὐτοὶ ἐργάζονται ἀπὸ τῆς πρωΐας μέχρι τῆς μεσημβρίας, ἔρχονται καὶ τὸ ἀπόγευμα καὶ ἐργάζονται καὶ τὰς Κυριακὰς καὶ τὰς ἐκτάκτους ἡμέρας.

§187Σ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Ὅταν ἐργασθῇ ὁ ἄλλος ὑπάλληλος, πέραν τοῦ κανονικοῦ, λαμβάνει τὴν ὑπερωρίαν, ἐνῶ ὁ δικαστικὸς ὑπάλληλος κάθεται ἕως τὸ πρωΐ ὅταν ἔχομεν Κακουργιοδικεῖον.

§188Ε. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ συμφωνήσω μὲ τὴν γνώμην σας. Ἀλλ’ ἐπιμένω εἰς τὴν ἀρχικήν μου ἀντίληψιν, ὅτι δὲν εἶναι καιρὸς νὰ διεγείρωμεν τὴν ἅμιλλαν τῶν ἄλλων τάξεων τῶν ὑπαλλήλων. Οἱ ὑπάλληλοι σήμερον ζοῦν καλύτερα ἀπὸ τὰς ἄλλας τάξεις τῆς κοινωνίας, καὶ εἶναι τόσον ἀληθὲς αὐτὸ ὥστε ὅλοι τρέχουν νὰ εὕρουν μίαν θέσιν.

§189Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Ἡ τελευταία παρατήρησις τὴν ὁποίαν ἔχω νὰ κάμω, εἶναι ἡ ἑξῆς. Θέλω νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς, ἐπὶ τῆς διατάξεως διὰ τῆς ὁποίας αὐξάνονται οἱ μισθοὶ τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων. Ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας ὅτι ὑπάρχει νόμος ὁ ὁποῖος ἐξομοιώνει ἄλλους ὑπαλλήλους, κατὰ βαθμὸν καὶ μισθὸν, πρὸς δικαστικούς. Ἐὰν θεωρηθῇ λοιπὸν ὅτι εἶναι αὔξησις τῶν μισθῶν τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων, τοῦ Ἐφέτου ἢ Πρωτοδίκου, ὁ ἄλλος ὑπάλληλος, καθηγητὴς τοῦ Πολυτεχνείου ἢ τοῦ Πανεπιστημίου, ἐξομοιούμενος κατὰ βαθμὸν καὶ μισθόν, ἢ ἄλλοι κατὰ μισθὸν μόνον, θὰ ζητήσουν καὶ αὐτοὶ δικαιωματικῶς ἐκ τοῦ νόμου νὰ λάβουν ηὐξημένους μισθούς. Ὅταν λέγομεν, ὅτι ὁ μισθὸς τοῦ Α ὑπαλλήλου εἶνε ἐκεῖνος, τὸν ὁποῖον λαμβάνει ὁ Ἐφέτης, καὶ ὅταν δι’ ἑνὸς ἄλλου νόμου κανονισθῇ ὁ μισθὸς τοῦ Ἐφέτου, τότε εὐλόγως καὶ δικαίως, καὶ ὁ ἄλλος ὑπάλληλος θὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὸν κρατικὸν προϋπολογισμόν, ἐπὶ τῇ βάσει ὑπάρχοντος νόμου, τὸν μισθὸν τῶν δικαστῶν, πρὸς τὸν ὁποῖον ἐξομοιοῦται. Νομίζω, διὰ νὰ μὴ εὑρεθῶμεν πρὸ ἑνὸς κυκεῶνος, ὁ ὁποῖος θὰ ἔχῃ ἀντανάκλασιν ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους, θὰ πρέπῃ νὰ ὁρισθῇ ὅτι ὁ ὑπάλληλος, ὁ ὁποῖος ἐξομοιοῦται μισθοδοτικῶς μὲ τὸν μισθὸν τῶν δικαστῶν, ἐὰν ἐξ οἱουδήποτε νόμου ηὐξήθη ὁ μισθὸς τῶν δικαστῶν, αὐτομάτως, αὐτοδικαίως αὐξάνεται καὶ ὁ μισθὸς ὁ ἰδικός του ἐκ τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ. Συνεπῶς πρέπει νὰ καθορίσωμεν τι αὐτό, τὸ ὁποῖον δίδομεν εἰς τοὺς δικαστικούς, εἶνε ἐπίδομα, ὥστε νὰ μὴ ἔχῃ καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν μισθοδοσίαν, διότι κατ’ ἄλλον τρόπον θὰ γεννηθῇ τὸ ἐρώτημα, τί θὰ γίνῃ μὲ ἐκείνους ποῦ ἐξομοιοῦνται μὲ τοὺς δικαστικούς. Ὥστε ἂς καθιερωθῇ ὅτι δίδεται ὡς ἐπίδομα, διότι ἄλλως θὰ ἔχομεν ἐπιβάρυνσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§190Σ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Μάλιστα, θὰ δίδεται ὡς ἐπίδομα.

§191Β. ΑΛΕΞΑΤΟΣ. Θὰ ἤθελον, Κύριε Ὑπουργέ, νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν ὑμῶν, καὶ τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς, εἰς τὸ ἑξῆς ζήτημα. Τὸ εὐεργέτημα αὐτὸ, ἂς τὸ εἴπωμεν οὕτω, τῆς μετατροπῆς τῶν ποινῶν, νὰ μὴ ἀποβῇ μόνον εὐεργέτημα διὰ τοὺς πλουσίους.

§192Σ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργ. Δικαιοσύνης). Θὰ ἦτο εὐχάριστον νὰ κάμουν ἀδικήματα, ὥστε οἱ πλούσιοι νὰ πληρώνουν 1000 δραχ. τὴν ἡμέραν, μετατρεπομένης τῆς ποινῆς των, καὶ ἐπὶ τῶν χρημάτων αὐτῶν νὰ ἠμπορῶ νὰ κάμω τὴ δουλειά μου. Ἄλλωστε ἡ μετατροπὴ τῆς ποινῆς εἶναι ἀντικατάστασις τῆς ποινῆς. Εἶναι χρηματικὴ ποινή, δὲν εἶναι εὐεργέτημα. Καὶ ἡ Πολιτεία ἐσχάτως διαθέτει τὰ ἔσοδα τῆς μετατροπῆς τῶν ποινῶν, διὰ τὴν ἀνέγερσιν φυλακῶν.

§193Β. ΑΛΕΞΑΤΟΣ. Ἡ ποινὴ, διὰ νὰ εἶναι ποινὴ, πρέπει ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος τὴν ὑφίσταται, νὰ τὴν αἰσθάνεται. Δὲν εἶναι δυνατὸν ποτὲ ὁ μετατρέπων τὴν ποινὴν, νὰ τὴν αἰσθάνεται κατὰ παρόμοιον τρόπον, κατὰ τὸν ὁποῖον τὴν αἰσθάνεται ὁ πτωχός. Ὅπως γνωρίζετε, ὁ καταδικαζόμενος εἰς μίαν ποινὴν, καὶ καταδικαζόμενος νὰ πληρώσῃ τὰ δικαστικὰ ἔξοδα, δύναται τὰ ἔξοδα αὐτὰ νὰ τὰ πληρώσῃ εἰς 2–3 δόσεις ἀναλόγως. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ συστήσω δὲν μειώνει παντάπασιν, τὴν ἀπόδοσιν. Εἶναι δυνατὸν ἕνας καταδικαζόμενος, νὰ θέλῃ νὰ μετατρέψῃ τὴν ποινὴν, νὰ μὴ εἶναι ὅμως δυνατὸν εἰς αὐτὸν, διότι δὲν εἶναι εὐχερὲς, νὰ μὴ ἔχῃ τὸ ποσὸν ὅλον, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ πληρώσῃ.

§194ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ τμηματικὴ καταβολὴ τῆς χρηματικῆς ποινῆς, διότι ἅμα γίνῃ τοιοῦτό τι, ὁ καταδικαζόμενος θὰ καταβάλῃ μίαν δόσιν καί ἔπειτα θὰ χάνεται. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ καταστήσωμεν ὅλους τοὺς ἕλληνας φυγοποίνους. Εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον νὰ δεχθῶ αὐτό, διότι, ἄλλωστε, ἐλλείπει καὶ τὸ προσωπικόν, τὸ ὁποῖον χρειάζεται δι’ αὐτὴν τὴν δουλειά.

§195ΒΡ. ΑΛΕΞΑΤΟΣ. Εἰς τὴν ἀπόδοσιν τὸ πρᾶγμα θὰ εἶνε ἐπωφελές, διότι εἷς π. χ., ὁ ὁποῖος θὰ καταδικασθῇ καὶ εἶνε ὑποχρεωμένος νὰ πληρώσῃ δύο χιλιάδας δραχμῶν, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἔχει 600 δραχμὰς, θὰ τὰς δώσῃ ἀμέσως, ἐπιφυλάσσεται δὲ τὸ Κράτος νὰ εἰσπράξῃ τὰ ὑπόλοιπα, ἐφόσον δὲν ἔχει ὁ καταδικασθεὶς τὸ σύνολον.

§196ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Σᾶς ἐπαναλαμβάνω, τὸ πρᾶγμα εἶναι καὶ τεχνικῶς ἀδύνατον.

§197ΒΡ. ΑΛΕΞΑΤΟΣ. Αὐτὴν τὴν τροπολογίαν ὑποβάλλω ὑπὸ τὴν κρίσιν ὑμῶν.

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μπακόπουλος.

§199Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅσον εὐχερὴς εἶναι ἡ ἐπιψήφισις ἑνὸς νόμου, τόσον δυσχερὴς εἶναι, πολλάκις, ἡ ἐφαρμογή αὐτοῦ. Πρέπει καὶ τοῦτο τὸ σημεῖον νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του ὁ νομοθέτης. Φαντάζομαι, κ. Ὑπουργέ, ὅτι καὶ σεῖς θὰ ἔχητε προβλέψῃ τὴν περίπτωσιν αὐτήν, καὶ δὴ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ ἄρθρου 16 παράγραφος 3 τοῦ συζητουμένου νομοσχεδίου. Θὰ ἔχητε, βεβαίως, λάβῃ ὑπ’ ὄψει σας τὸν ἀριθμὸν τῶν ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι θὰ δικαιοῦνται ἐπιδόματος, καὶ πρέπει νὰ γνωρίζητε κατὰ προσέγγισιν τὸ εἰσπραχθησόμενον ποσὸν ἐκ τοῦ ὁποίου τὸ ἕν τέταρτον θὰ διατίθηται διὰ τὸ ἐπίδομα αὐτό. Ἐὰν δὲν ἔχετε λάβῃ ὑπ’ ὄψιν σας πάντα ταῦτα, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁποίων νὰ ἔχῃ διατυπωθῇ ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 16, φοβοῦμαι πολύ, ὅτι αὕτη εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ εἶναι ἀνεφάρμοστος. Ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει ἡ διάταξις αὐτὴ δὲν θὰ ἔχῃ ἀξιόλογα ἀποτελέσματα, ἂν ἐπεκταθῇ εἰς ὅλους τοὺς ὑπαλλήλους, δικαστικοὺς τε καὶ δικαστηριακούς, ὡς αὕτη ἀναγράφει, διότι θὰ εἶναι πολλοὶ οἱ δικαιούμενοι ἐπιδόματος ἀπὸ τὸ πρὸς τοῦτο καθοριζόμενον ποσοστόν. Δι’ αὐτὸ προτείνω, ὅπως τὸ ἐπίδομα αὐτὸ δίδεται εἰς τοὺς δικαστηριακοὺς ὑπαλλήλους καὶ ὑπηρέτας, οἱ ὁποῖοι, πράγματι, ὑποφέρουν ὡς ἐκ τῆς γλισχρότητος τοῦ μισθοῦ των.

§200ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Αὐτὸ θὰ τὸ κανονίσῃ ὁ Ὑπουργὸς ἀναλόγως τοῦ μισθοῦ, τὸν ὁποῖον λαμβάνουν οἱ ὑπάλληλοι. Αὐτὸ εἶναι ζήτημα Ὑπουργοῦ, ἐὰν θὰ δώσῃ καὶ τί θὰ δώσῃ.

§201Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ τὸ ρυθμίσητε διὰ νόμου;

§202ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Εἶναι ἔργον τοῦ Ὑπουργοῦ.

§203Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔργον τοῦ Ὑπουργοῦ εἶναι νὰ ἐφαρμόζῃ τοὺς νόμους, καὶ ἄνευ αὐτῶν οὐδὲν δύναται νὰ ἐνεργῇ. Ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας, ὅτι καὶ ἄλλοι πόροι εἶναι πρόχειροι, διὰ τὴν αὔξησιν τῶν ἀποδοχῶν τῶν δικαστηριακῶν ὑπαλλήλων. Εἷς ἐκ τούτων εἶναι καὶ τὰ ἀντιγραφικά, τὰ ὁποῖα νέμονται ὀλίγοι ὑπάλληλοι τῶν Δικαστηρίων καθ’ ἅπαν τὸ Κράτος.

§204ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Τὰ ἀντιγραφικὰ τὰ κατηργήσαμεν. Θὰ τὰ εἰσπράττῃ τὸ Κράτος καὶ θὰ τὰ κατανείμῃ εἰς τοὺς δικαστικοὺς ὑπαλλήλους.

§205Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀνέρχονται εἰς δέκα ἑπτὰ ἑκατομμύρια δραχμῶν τὸ ἔτος. Διὰ τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνακουφισθῶσιν οἱ ὑπάλληλοι καὶ οἱ ὑπηρέται τῶν δικαστηρίων, καὶ πρὸ παντός, οἱ λαμβάνοντες μισθὸν τόσον γλίσχρον, ὥστε δὲν ἐπαρκεῖ οὔτε διὰ τὸν ἡμερήσιον ἄρτον. Ὑπάρχουν ὑπάλληλοι καὶ ὑπηρέται, ὡς π. χ. δικαστικοὶ κλητῆρες, οἱ ὁποῖοι λαμβάνουν μισθὸν 540 δραχμὰς μηνιαίως. Ὑπάρχουν, βεβαίως, καὶ δικαστηριακοὶ ὑπάλληλοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀπολαβὰς 5–10 χιλιάδων δραχμῶν μηνιαίως. Εἰς αὐτοὺς δὲν εἶναι ἀπαραίτητον νὰ δοθῇ μηνιαῖον ἐπίδομα. Ἀσφαλῶς ἡ διάταξις θὰ ἦτο δικαιοτέρα καὶ θὰ ἀνταπεκρίνετο περισσότερον πρὸς τὸν σκοπόν της, ἐὰν ὥριζεν ὅτι ἐπιδόματος δικαιοῦνται οἱ λαμβάνοντες μισθὸν κάτω ἑνὸς ὁρίου, π. χ. 1.500–2.000 δραχμῶν, καὶ ὄχι οἱ λαμβάνοντες ἐπαρκῆ μισθόν.

§206Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Τὸ ὡρίσαμεν διὰ τοὺς δικαστάς.

§207Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τοὺς δικαστάς, τῶν ὁποίων ὁ μισθὸς εἶναι ἐπίσης γλίσχρος, τὸ Κράτος πρέπει νὰ λάβῃ σοβαρώτερα μέτρα καὶ νὰ ἐξεύρῃ ἀξιοπρεπέστερον τρόπον αὐξήσεως τῶν ἀποδοχῶν των. Δὲν εὑρίσκω ἀξιοπρεπῆ, οὔτε διὰ τὸν δικαστήν, οὔτε καὶ διὰ τὴν Δικαιοσύνην τὴν ἐπαύξησιν τῶν ἀποδοχῶν του ἐκ τῶν προστίμων καὶ ἐκ τῶν χρηματικῶν ποινῶν τῶν δικαζομένων εἰς ταύτας πολιτῶν. Πρέπει νὰ ἐξευρεθῇ ἄλλος τρόπος διὰ τὴν αὔξησιν τῶν ἀποδοχῶν τῶν δικαστῶν, αἱ ὁποῖαι ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας, δὲν πρέπει νὰ εἶναι ὀλιγώτεραι τῶν δέκα χιλιάδων δραχμῶν μηνιαίως.

§208Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀναγνωρίζω τὴν ἐπιστημονικὴν σημασίαν τοῦ νομοσχεδίου καὶ λαμβάνω ὑπ’ ὄψιν ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἔχει σκοποὺς ταμιευτικούς, διὰ δὲ τὴν τακτοποίησιν τοῦ ζητήματος τῶν δικαστικῶν δὲν ὑπῆρξεν ἀντίρρησις ὅτι εἶναι ὠφέλιμον. Ἐκεῖνο διὰ τὸ ὁποῖον θὰ εἶχα νὰ παρακαλέσω εἶναι νὰ προστεθῇ εἰς τὴν σχετικὴν διάταξιν ὅτι μέρος αὐτῶν θὰ χρησιμοποιηθῇ καὶ διὰ τοὺς ὑπαλλήλους τῶν φυλακῶν, διότι, ὡς γνωστόν, ἔχομεν τοὺς φύλακας τῶν φυλακῶν, ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι δὲν παίρνουν παρὰ 500 δραχμὰς τὸν μῆνα.

§209ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Εἶναι οἱ εὐγενέστεροι ὑπάλληλοι ἐν Εὐρώπῃ. Εἶναι μοναδικὸν φαινόμενον τῶν ὑπαλλήλων αὐτῶν ἐν Εὐρώπῃ.

§210Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, νὰ προστεθῇ εἰς τὴν σχετικὴν διάταξιν ὅτι μέρος αὐτῶν θὰ εἶναι διὰ τὴν αὔξησιν τοῦ μισθοῦ τῶν ὑπαλλήλων τῶν φυλακῶν, διότι δὲν ἠμποροῦν νὰ ζήσουν οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, διότι ὅσον χρήσιμος καὶ ἂν ἦτο ὁ νόμος αὐτὸς περὶ ἐξαγορᾶς, ἔχει τὸ ἐλάττωμα ὅτι κατήργησε τὸν σπουδαιότερον καὶ ἐπιστημονικώτερον νόμον περὶ ἀναστολῆς τῶν ποινῶν, διότι οἱ δικασταί, μὲ τὴν ἰδέαν ὅτι θὰ εἰσπραχθοῦν, ἔχουσι καταργήσει τὸν νόμον. Ὁ νόμος περὶ ἀναστολῆς ἔχει ἱερώτερον καὶ ἐπιστημονικώτερον σκοπόν. Θὰ πρέπῃ, λοιπόν, ἐφόσον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μεταρρυθμισθῇ τὸ ζήτημα αὐτό, θὰ πρέπῃ τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης νὰ κάμῃ ἐγκύκλιον αὐστηράν, δι’ ἧς νὰ λέγῃ, ὅτι ὁ νόμος περὶ ἀναστολῆς ἐφαρμόζεται κατὰ γενικὸν κανόνα.

§211ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Δὲν θὰ μακρηγορήσω, Κύριοι, διότι παρῆλθεν ἡ ὥρα. Τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἐκ τῶν σπουδαιοτέρων, ποὺ ἔχουν εἰσαχθῆ εἰς τὴν παροῦσαν Βουλήν, διότι ἔχει συνταχθῆ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἐπιστημονικῶν δεδομένων. Ἐκεῖνο διὰ τὸ ὁποῖον ἠγωνίσθην εἶναι, ἵνα τὰ χρήματα τὰ παραλάβῃ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης ἀπὸ τὸν κορβανᾶν τοῦ Κράτους, διότι μέχρι σήμερον δὲν ἀπεδόθησαν ἀπὸ τὸ ταμεῖον τοῦ Κράτους. Μοῦ καθυστεροῦν εἴκοσιν ἑκατομμύρια ἀπὸ τὴν περυσινὴν χρῆσιν. Ἐζήτησα νὰ μοῦ τὰ δώσουν καὶ ἀντὶ ν’ ἀναγραφοῦν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν 45 ἑκατομμύρια, ὡς ὤφειλον ἐκ τοῦ νόμου, μοῦ δίδουν μόνον δέκα. Ἠγωνίσθην, λοιπὸν καὶ ἔθεσα τὴν διάταξιν αὐτήν, ἵνα ἑκάστην τριμηνίαν μοῦ ἀποδίδουν τὰ χρήματα ταῦτα εἰς τὸ Ὑπουργεῖόν μου καὶ ἐγὼ θὰ τὰ καταθέτω, εἴτε εἰς τὸ Ταμεῖον Νομικῶν, εἴτε εἰς μίαν Τράπεζαν, καὶ ἀπὸ ἐκεῖ θὰ τὰ παίρνω καὶ θὰ τὰ διαθέτω. Καὶ ἂν μὲν εἶναι ὀλίγα, ὀλίγα θὰ δίδω, ἐὰν πολλά, πολλὰ θὰ δίδω. Ὁ κύριος σκοπὸς τῆς διαθέσεως τῶν χρημάτων αὐτῶν εἶναι ἡ βελτίωσις τοῦ μισθοῦ τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων καὶ ἡ ἀνέγερσις φυλακῶν καὶ δικαστικῶν καταστημάτων. Καὶ σᾶς ἐρωτῶ· εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν δικαιοσύνην, ὅταν δὲν ἔχωμεν νὰ διαθέσωμέν τι διὰ τὴν δικαιοσύνην; Διὰ νὰ ἔχωμεν δικαιοσύνην, πρέπει νὰ ἔχωμεν δικαστικούς, οἱ ὁποῖοι νὰ ἀμείβωνται κατὰ τρόπον ἀνθρώπινον. Δυστυχῶς, οἱ μισθοὶ τῶν Ἑλλήνων δικαστῶν εἶναι γλισχρότατοι καὶ εἶναι θαῦμα πῶς ἡ δικαιοσύνη ἵσταται εἰς τοὺς πόδας της, ἔστω καὶ τρικλίζουσα, μὲ τὴν κατάστασιν αὐτήν. Διὰ τοῦτο, ὅτε συνέτασσον τὸ νομοσχέδιον, εἶχον ὑπ’ ὄψει μου τὴν βελτίωσιν τοῦ μισθοῦ τῶν ὑπαλλήλων αὐτῶν, καὶ ἐὰν αἱ εἰσπράξεις ἐβάδιζον καλῶς, νὰ δώσω εἰς τοὺς δικαστικοὺς ἐκείνους, κατωτέρους καὶ ἀνωτέρους, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἀνάγκην ἐπικουρίας τινός. Δὲν θὰ ἐβάδιζον δὲ εἰς τοῦτο εἰμὴ λίαν λελογισμένως. Ἡ Ἐπιτροπή, ἡ νομοθετικὴ τῆς Ἐξουσιοδοτήσεως, εἶπεν ὅτι κύριος σκοπὸς τῆς διαθέσεως τῶν χρημάτων τούτων, κατὰ τὴν γνώμην της, πρέπει νὰ εἶναι πρῶτον: διὰ τὴν ἀνέγερσιν φυλακῶν· δεύτερον, διὰ τὴν μετεκπαίδευσιν καὶ τρίτον, ἐπιχορήγησις μόνον εἰς εἰς τοὺς Εἰρηνοδίκας καὶ Πταισματοδίκας Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς. Ἐγὼ διαφωνῶ, Κύριοι, καὶ θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ ἀφήσητε τὴν διατύπωσιν ὡς τὴν εἶχεν ἀρχικῶς, δηλαδὴ «πρὸς βελτίωσιν τοῦ μισθοῦ τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων ἐν γένει». Αὐτὴ εἶναι ἡ βάσις, τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἔχῃ τὸ νομοσχέδιον. Θὰ συμφωνήσω μὲ τὸν ἀξιότιμον Ἀρχηγὸν τῶν Ἐλευθεροφρόνων νὰ τεθῇ εἷς περιορισμὸς διὰ τὰ ἐδάφια βʹ καὶ γʹ. νὰ μὴ δύνανται νὰ ὑπερβαίνωσιν τὸ ἕν τέταρτον τῶν ἐτησίων εἰσπράξεων—νὰ τεθῇ ἕνας δεσμὸς εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὥστε νὰ μὴ δύναται νὰ διαθέτῃ πλέον τοῦ ποσοῦ τῶν χρημάτων τούτων, ὥστε διὰ τῶν τριῶν τετάρτων νὰ δυνηθῇ νὰ ἐξοικονομήσῃ δάνειον διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἀνεγείρῃ φυλακάς κλπ. Μὴ θέλετε, λοιπόν, νὰ ἐπεκτείνωμεν τὴν ἐπιχορήγησιν τοῦ μισθοῦ μόνον εἰς τοὺς κατωτάτους δικαστικοὺς ὑπαλλήλους. Ὑπάρχουν καὶ ἀνώτεροι δικαστικοὶ ὑπάλληλοι καὶ Πρωτοδίκαι καὶ Πάρεδροι τῶν ὁποίων οἱ μισθοὶ εἶναι ἐλεεινοί, καὶ οἱ ὁποῖοι ζοῦν εἰς τὰς Ἀθήνας μὲ ὑπόλοιπον, διὰ νὰ τραφοῦν, νὰ ἀγοράσουν βιβλία κλπ. δύο χιλιάδας δραχμῶν τὸν μῆνα. Δὲν δύναται τὸ Κράτος νὰ εὐσταθήσῃ ἂν δὲν ἔχει δικαστικοὺς ὑπαλλήλους —καὶ διὰ νὰ εἶναι καλοὶ οἱ δικαστικοὶ ὑπάλληλοι πρέπει νὰ ἀμείβωνται καλά. Λοιπόν, ἡ διάταξις νὰ τεθῇ ὅπως τὴν εἶχα ἀρχικῶς: διὰ βελτίωσιν τοῦ μισθοῦ τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων ἐν γένει, καὶ τῶν ὑπαλλήλων τῶν φυλακῶν, δυνάμεθα νὰ προσθέσωμεν. Ὑπάρχει καὶ ὁ περιορισμὸς τοῦ ἑνὸς τετάρτου διὰ τὴν μετεκπαίδευσιν καὶ τὴν βελτίωσιν τῶν μισθῶν, ὥστε διὰ τῶν τριῶν τετάρτων νὰ δυνηθῶμεν νὰ φροντίσωμεν διὰ τὴν ἀνέγερσιν φυλακῶν. Αὐτὴν τὴν τροπολογίαν κάμνω καὶ νομίζω ὅτι εἶναι σύμφωνος μὲ τὸ πνεῦμα τοῦ νομοσχεδίου.

§212Γ. ΠΑΡΑΒΑΝΤΗΣ. Οὐδεὶς ἀρνεῖται ὅτι πρέπει νὰ αὐξηθῇ ὁ μισθὸς τῶν ὑπαλλήλων. Δὲν θέλομεν ὅμως νὰ συμβαίνῃ μὲ τοὺς δικαστικοὺς ὑπαλλήλους ὅ,τι μὲ τοὺς ἐφορειακούς,οἱ ὁποῖοι φορολογοῦν βαρέως τὸν λαὸν διὰ νὰ παίρνουν τὰ ποσοστά των. Τὸ αὐτὸ θὰ συμβῇ καὶ μὲ τοὺς δικαστικοὺς ὅταν κάμετε τὴν μετατροπὴν καὶ ὁρίζετε τὴν ποινήν. Ἡμεῖς ἀγωνιζόμεθα αὐτὴν τὴν στιγμὴν διὰ τὸ κῦρος τοῦ δικαστοῦ καὶ τὴν ἀξιοπρέπειαν αὐτοῦ.

§213ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἀλλοίμονον ἂν ὑπάρξῃ καὶ ἡ ἐλαχίστη ὑπόνοια, ὅτι ὁ δικαστής θὰ φθάσῃ εἰς τοιοῦτον σημεῖον καταπτώσεως, ὥστε νὰ μεταχειρίζηται τὸν νόμον τοῦτον δι’ ἴδιόν του ὄφελος.

§214Ι. ΣΚΑΝΔΑΛΑΚΗΣ. Λέγομεν διὰ τὴν ἐντύπωσιν, ποὺ θὰ σχηματισθῇ εἰς τὸν λαόν.

§215ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Εἶναι ἀνώτεροι πάσης ὑπονοίας. Ὁ νόμος οὗτος, Κύριοι, εἶναι ὁ μόνος νόμος ἐπὶ τοῦ ὁποίου δύναται νὰ κινηθῇ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης, τὸ ὁποῖον ἄλλωστε, εἶναι Ὑπουργεῖον καταδικασμένον εἰς ἀφάνειαν, Ὑπουργεῖον τὸ ὁποῖον παραδίδει εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους 500 ἑκατομμύρια καθαρὸν κέρδος καὶ δὲν ἀπολαμβάνει τίποτε. Ὑπολογίζων ὅτι αἱ εἰσπράξεις ἐκ τοῦ νόμου τούτου θὰ ἀνέλθουν εἰς τριάκοντα ἑκατομμύρια, ἐλπίζω ὅτι θὰ δυνηθῶ νὰ κινήσω τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης πρὸς ἀνέγερσιν φυλακῶν, βελτίωσιν τῆς θέσεως τῶν ὑπαλλήλων κλπ. Ἄν τὰ οἰκονομικὰ τοῦ Κράτους βελτιωθοῦν μὲ τὰς οἰκονομίας τῆς Κυβερνήσεως καὶ μὲ τὴν φειδώ, ἡ ὁποία τὴν διακρίνει περὶ τὴν μεταχείρισιν τοῦ δημοσίου πλούτου, τότε δὲν θὰ ἔχω ἀνάγκην νὰ κινηθῶ διὰ τὴν βελτίωσιν τοῦ μισθοῦ τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων ἐκ τοῦ νόμου τούτου. Θὰ λάβω χρήματα ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους. Ἀλλά, τό γε νῦν ἔχον, εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνεχθῶ νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ κατάστασις; νὰ βλέπω δικαστικοὺς περιφερομένους μὲ ράχη, περιφερομένους μὲ κολλάρο μιᾶς ἑβδομάδος; Αὐτὴ ἡ κατάστασις πρέπει νὰ βελτιωθῇ καὶ θὰ τὴν βελτιώσωμεν ἐν μέρει διὰ τοῦ νόμου τούτου. Ἀφήσατε, λοιπόν, τὸ πρᾶγμα ὅπως τὸ διατυπώνω: διὰ τὴν βελτίωσιν τοῦ μισθοῦ τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων ἐν γένει. Εἰς τὸ «ἐν γένει» ὑπάγονται....

§216ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ οἱ Ἐφέται;

§217Σ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Μάλιστα, Κύριοι, καὶ οἱ Ἐφέται. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο: θὰ ἐκδώσω Διάταγμα διὰ τοῦ ὁποίου καθιερῶ τὴν τήβενον ὑποχρεωτικῶς διὰ τοὺς Ἐφέτας καὶ Ἀρεοπαγίτας. Μοῦ διετυπώθησαν παράπονα καὶ ἀπὸ τὸν κλάδον τῶν Ἐφετῶν, ὅτι οἱ ἄνθρωποι δὲν ἠμποροῦν νὰ διαθέσουν 2.000 δραχ. διὰ τὴν τήβενον. Καὶ ἦλθαν καὶ ἀνώτατοι ὑπάλληλοι καὶ μοῦ εἶπαν: δὲν ἔχω, κ. Ὑπουργέ, 2.000 δραχ. Δὲν μοῦ περισσεύουν. Ὅταν εἶχα θέσει τὴν διάταξιν ἐκείνην, διὰ τὴν βελτίωσιν τοῦ μισθοῦ ἐν γένει, ἦτο διὰ νὰ δώσω σὲ καθένα ἀπ’ αὐτοὺς 2.000 δραχ. καὶ νὰ τοὺς πῶ: σοῦ δίδω 2.000 δραχ., κάμε τὴν τήβενον. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον εὑρέθη ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ διατάξῃ τοὺς Εἰσαγγελεῖς νὰ ἐκποιήσουν καὶ τὰ πειστήρια διὰ νὰ βελτιώσουν τὰ συσσίτια τῶν φυλακισμένων. Δὲν ἔχομεν λεπτά. Τὸ Ὑποθηκοφυλακεῖον Ἀθηνῶν δίδει εἰς τὸ Κράτος 12½ ἑκατομ. ἔσοδα καὶ τὰ ἔξοδά του εἶναι 1.300.000. Οἱ μισθοὶ ποὺ λαμβάνουν αὐτοὶ οἱ ὑπάλληλοι εἶναι 1100 δρ. τὸ μῆνα. Δουλεύουν ἀπὸ τὸ πρωῒ ὡς τὸ βράδυ. Ἔχουν τεραστίας εὐθύνας καὶ ἀμείβονται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν μετεκπαίδευσιν, σᾶς ἀναγγέλλω εὐχαρίστως ὅτι ἡ ἰδέα μου νὰ κάμω Σχολὴν Μετεκπαιδεύσεως ἐν Ἀθήναις, ἀπέδωκεν ἀποτελέσματα ὑπερβάντα τὰς προσδοκίας μου. Τὰ μαθήματα, τὰ σχετικά, τὰ ὁποῖα διδάσκονται εἶναι μαθήματα τὰ ὁποῖα πρώτην φορὰν εἰσάγονται. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἐπιστήμονες, εἰδικῶς σπουδάσαντες εἰς Γερμανίαν, διδάσκουν δικαστικὴν ψυχιατρικήν. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω ὅτι σήμερον ἡ Σχολὴ μεταφέρεται καὶ εἰς τὰ Φρενοκομεῖα, διὰ νὰ κάμουν πειράματα ἐπὶ τόπου. Τὰ μαθήματα τῆς ἰατροδικαστικῆς ἐπίσης βαίνουσι θαυμάσια. Εἰσήχθη μάθημα γραφολογίας, βρωματολογίας καὶ νοθείας τροφίμων, πράγματα, τὰ ὁποῖα μέχρι τοῦδε ἠγνόουν. Ἔρχεται δὲ κατ’ αὐτὰς ἐκ Γερμανίας καθηγητὴς ἄνευ οὐδεμιᾶς ἀμοιβῆς, ὁ ὁποῖος μόνον ἐζήτησε τὸ εἰσιτήριόν του ἀπὸ Ἀθηνῶν μέχρι Βολωνίας καὶ δι’ ἐπιστολῆς του μᾶς λέγει, ὅτι θεωρεῖ τὴν εὐτυχεστέραν στιγμὴν τοῦ βίου του, διότι θὰ ἔλθῃ νὰ διδάξῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα.

§218ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖος εἶναι;

§219ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ὁ κ. Ἀσάφενβνεργκ. Καὶ ὅλα αὐτὰ ἐγένοντο, Κύριοι, μὲ 600 χιλιάδας δραχμῶν μόνον’ εἶναι τὰ ἔξοδα καὶ ἡ ἀμοιβὴ τῶν καθηγητῶν ἐν γένει. Κατ’ αὐτὰς κατατίθεται καὶ νομοσχέδιον περὶ συστάσεως σώματος εἰδικῶν ἀνακριτῶν, προαγομένων μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ Ἀρεοπαγίτου. Δέχομαι τὴν τροπολογίαν ὅπως καὶ διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἐτέθησαν διὰ τὰς γυναῖκας, ἰσχύσουν καὶ διὰ τοὺς ἀνηλίκους. Ἐκτὸς τούτων σκέπτομαι νὰ ἱδρύσω εἰδικὸν σῶμα ἀνακριτῶν, οἱ ὁποῖοι νὰ ἀφοσιωθοῦν εἰς τὸν ἀνακριτικὸν κλάδον καὶ μόνον, καὶ ἐὰν παραστῇ ἀνάγκη νὰ στείλω ἕνα καὶ δύο ἐξ αὐτῶν εἰς τὴν Εὐρώπην. Ἔχω ἐπίσης ἐπιστολὴν ἀπὸ τὴν σωφρονιστικὴν σχολὴν Βιέννης, δι’ ἧς μᾶς παρακαλοῦν νὰ ἀποστείλωμεν δικαστικοὺς διὰ νὰ παρακολουθήσουν τὴν πρόοδον τῆς σωφρονιστικῆς ἐπιστήμης. Ἐλπίζω ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ δεχθῇ τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον ὡς ἤδη διετυπώθη.

§220ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ν’ ἀναβληθῇ, κ. Πρόεδρε, ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου.

§221ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται τὸ νομοσχέδιον δι’ αὔριον. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 10½ μ.μ.)