1931.05.15

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 74η

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 15 ΜΑΪΟΥ 1931

Προεδρία κ. Θ. ΣΟΦΟΥΛΗ

(Ὥρα 5 μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Ὁ σύνδεσμος πολυτέκνων Πατρῶν ζητεῖ τὴν τροποποίησιν τοῦ νόμου περὶ πολυτέκνων καὶ δὴ τοῦ ἄρθρου 54 αὐτοῦ. —Ὁ σύνδεσμος πολυτέκνων Ἀθηνῶν διαμαρτύρεται διὰ τὴν μὴ τροποποίησιν τοῦ νόμου 4733 περὶ πολυτέκνων. —Ὁ πρόεδρος τῆς κοινότητος Ξηρονομῆς Θηβῶν παρακαλεῖ ὅπως διαταχθῇ ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα καὶ χορηγήσῃ δάνεια πρὸς ἀγορὰν θεϊκοῦ χαλκοῦ καὶ ψεκαστήρων. —Ὁ Δημήτριος Α. Στριγγλῆς, ἀπότακτος ὑπολοχαγὸς τοῦ πεζικοῦ, ζητεῖ τὴν τροποποίησιν τοῦ ἄρθρου 65 τοῦ νόμου 3552. —Οἱ βουλευταὶ κ. Μ. Μαντᾶς, Ι. Νικολίτσας καὶ Α. Παπαθανάσης καταθέτουν ὑπόμνημα τοῦ Αʹ παναμαξηλατικοῦ συνεδρίου, ζητοῦντος τὸν ἄμεσον ἔλεγχον τοῦ ταμείου τροχαίας κινήσεως, τὴν αὔξησιν τοῦ ποσοῦ τοῦ ἐκχωρουμένου εἰς τὸ ταμεῖον, καὶ τὴν μετατροπὴν τούτου εἰς ταμεῖον συντάξεως. —Ὁ σύνδεσμος ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου Ἐδέσσης ζητεῖ τὴν ἐπέκτασιν τοῦ προνομίου τῆς πωλήσεως σιγαρέττων ὑπὸ τῶν ἀναπήρων καθ’ ὅλον τὸ Κράτος. —Οἱ ἐφημέριοι Ληξουρίου εὐχαριστοῦν τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐφημεριακοῦ κλήρου». —Ἡ συντεχνία ραπτῶν Πρεβέζης παρακαλεῖ ὅπως παραχωρηθῇ ἀριθμὸς στρατιωτικῶν ἢ ναυτικῶν στολῶν ἱματισμοῦ ἐσωρρούχων διὰ διαγωνισμοῦ διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς κρίσεως ἣν διέρχεται ἡ τάξις των. —Ἡ κοινότης Ἁλμυροῦ ζητεῖ τὴν παροχὴν ἀδείας λειτουργίας καὶ δευτέρου συμβολαιογραφείου ἐν τῇ πόλει των. —Οἱ κάτοικοι Ὠριᾶς διαμαρτύρονται κατὰ τῆς πράξεως μητροπολίτου Μαντινείας καὶ Κυνουρίας καὶ ζητοῦν τὴν ἀπομάκρυνσιν τοῦ ἱερέως Κ. Ποντίκη ἐκ τῆς ἐνορίας των καὶ τὴν ἀνάκλησιν τῆς τιμωρίας τῶν ἐπιτρόπων καὶ τοῦ ἀναγνωρισθέντος ἀφοριστικοῦ. —Οἱ κάτοικοι Μπιλοκαμίτου Δολόπων διαμαρτύρονται διὰ τὴν κατασκευὴν τῆς λίμνης πλησίον τῆς κοινότητός των. Ἀνακοινῶ ὅτι τὰ νομοσχέδια 1) «περὶ ἀδειῶν οἰκοδομῆς κλπ. ἐπὶ ρυμοτομουμένων ἀκινήτων κλπ. καὶ 2) «περὶ κανονισμοῦ ἀποζημιώσεως δι’ ἀναγκαστικὰς ἀπαλλοτριώσεις» παραπέμπονται, συμφώνως πρὸς τὴν χθεσινὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, εἰς ἐπιτροπὴν ἐκ τῶν κ. κ. Π. Πετρίδου, Α. Βερδέλη, Ν. Σπηλιώτη, Λ. Κουτσοπετάλου, Μ. Ἀργυροπούλου, Π. Εὐριπαίου, Ε. Ζούκα, Α. Μάρκου, Α. Παπαθανάση, Ε. Πριμίδη καὶ Δ. Γιαννοπούλου. Ἡ ἐπὶ τῆς Ἀεροπορίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τῶν κάτωθι σχεδίων νόμων: 1) Περὶ καταστάσεως παθόντων ἐν πολέμῳ καὶ εἰρήνη ἀξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν ἀρχικελευστῶν μονίμων ὑπαξιωματικῶν τῆς πολεμικῆς ἀεροπορίας». καὶ 2) «Περὶ Οἰκονομικῶν Ὑπηρεσιῶν Ἀεροπορίας». Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις αὐτῆς ἐπὶ τῶν κάτωθι σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ τροποποιήσεως τῶν ὑπ’ ἀριθ. 3756, 4103 καὶ 4313 νόμων περὶ τῶν σχέσεων ἀρτοποιῶν καὶ ἀρτεργατῶν» καὶ 2) «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 4229 περὶ τῶν μέτρων ἀσφαλείας τοῦ κοινωνικοῦ καθεστῶτος καὶ προστασίας τῶν ἐλευθεριῶν τῶν πολιτῶν». Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις αὐτῆς ἐπὶ τῶν κάτωθι σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 4 τοῦ νόμου 4576 περὶ μειώσεως ἀμέσων φόρων». καὶ 2) Περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τῆς 1ης παραγράφου τοῦ ἄρθρου 16 τοῦ νόμου 4576 καὶ τροποποιήσεως τῆς 2ας παραγράφου τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου». Ἡ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου 4443 περὶ στελεχῶν τοῦ Στρατοῦ». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 16 τοῦ νόμου 4642 περὶ ἱδρύσεως Ταμείου Α.Β.Γ.». Ὁ κ. Β. Δεληγιάννης (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 2105 τῆς 9 Μαρτίου. 1920 περὶ συστάσεως τοπικῶν ἐπιτροπῶν ἐπισκευῆς καί συντηρήσεως δημοσίων τελωνειακῶν καταστημάτων». Οἱ κ. κ. Β. Δεληγιάννης (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν), Ν. Ἀβραὰμ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης) καὶ Π. Βουρλούμης (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας) ὑποβάλλουσι σχέδιον νόμου «περὶ διατάξεών τινων καὶ ἀδικημάτων ἀφορώντων εἰς τὰς Γενικὰς Ἀποθήκας». Οἱ κ. κ. Β. Καραπαναγιώτης (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν) Γ. Κατεχάκης (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν), Β. Δεληγιάννης (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) καὶ Π. Βουρλούμης (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας) ὑποβάλλουσι σχέδιον νόμου «περὶ διοργανώσεως Πυροσβεστικῆς Ὑπηρεσίας ἐν τῷ Κράτει». Οἱ κ. κ. Ν. Ἀβραὰμ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης), καὶ Β. Δεληγιάννης (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) ὑποβάλλουσι σχέδιον νόμου «περὶ συμπληρώσεως καὶ μεταρρυθμίσεως διατάξεων τοῦ κώδικος τῶν νόμων 2430 καὶ 4485 περὶ ληξιαρχικῶν πράξεων». Ὁ κ. Γ. Κατεχάκης (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου 2528 ὑπαγωγῆς εἰς τὰς διατάξεις αὐτοῦ τῶν ἀναπήρων ὑπαξιωματικῶν τοῦ Πολέμου 1897 καὶ τῶν ἀναπήρων φυματικῶν ὑπαξιωματικῶν συνεπείᾳ τραυμάτων κατὰ τοὺς πολέμους 1897, 1912, 1913, καὶ 1916–1923». Ὁ κ. Δ. Δίγκας (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν ὅρων παροχῆς ἐγγυήσεως τοῦ Κράτους διὰ τῶν συνομολογήσεων δανείων ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας Ὑδραυλικῶν ἔργων Λακωνίας καὶ Ἀνωνύμου Ἑταιρείας ἀποξηράνσεως Λυσιμαχίας». Ἡ ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ ἀδείας οἰκοδομῆς κ.λ.π. ἐπὶ ρυμοτομουμένων ἀκινήτων» καὶ 2) Περὶ συμπληρώσεως καὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου 2853 περὶ ὑδραυλικῶν ἔργων». Ἡ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὁδοιπορικῶν ἐξόδων τῆς Στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας διατάξεων» καὶ 2) «Περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου 4443 περὶ στελεχῶν τοῦ Στρατοῦ καὶ 3616 περὶ Στρατιωτικῆς ἱεραρχίας καὶ προβιβασμῶν». Ἡ ἐπὶ τῆς Προνοίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ φιλανθρωπικῶν ἱδρυμάτων Ἀνδρέου καὶ Μαρίας Καλοκαιρινοῦ». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. Καρυωτάκης, Π. Τσιτσίλιας, Π. Εὐριπαῖος, Ν. Τζερμιᾶς, Δ. Ἡρακλείδης, Φ. Σαράντης, καὶ Ε. Ζούκας, ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μεταρρυθμίσεως τῆς περὶ Δήμων καὶ Κοινοτήτων νομοθεσίας». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Β. Τσάφος, Ι. Ράλλης, Ι. Ἀποστόλου, Κ. Σαρακηνός, Ι. Νικολίτσας, Ι. Μουτζουρίδης, Ι. Παπαφλέσσας, Δ. Χατζῖσκος, Θ. Κολιαλέξης, Σ. Ζερβός, Ι. Ἀφθονίδης κλπ. ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων 4597 περὶ ἀνανεώσεως τῆς ἐγγραφῆς ὑπὸ τῶν μήπω ἀνανεωσάντων ταύτην φοιτητῶν τοῦ Ἐθνικοῦ καὶ Καποδιστριακοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν κατὰ τὸ Πανεπιστημιακὸν ἔτος 1928–29 κλπ. καὶ 4620 περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τοῦ Ὀργανισμοῦ τοῦ Ἐθνικοῦ καὶ Καποδιστριακοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν κλπ». Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Πολυχρονάκης ὑποβάλλει πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 382 τῆς εἰδικῆς Δικονομίας Κρήτης τοῦ 1880, ὡς τοῦτο ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ νόμου 4257». Ὁ κ. Α. Παπᾶς (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ Ν. Δ. περὶ ταμείου αὐτασφαλίσεως ἰατρῶν». Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως, ὅπως καταθέσῃ σχέδια νόμων.

§3Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τρία σχέδια νόμων ἀφορῶντα τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας. Τὸ πρῶτον εἶναι σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου καὶ περὶ προσθήκης νέων τοιούτων εἰς αὐτόν». Τὸ δεύτερον εἶναι σχέδιον νόμου «περὶ ὀργανισμοῦ ὑπηρεσίας γεωργίας καὶ ἐποικισμοῦ παρὰ τῷ ὑπουργείῳ Γεωργίας ἐν Θράκῃ καὶ Μακεδονίᾳ». Τὸ τρίτον εἶναι σχέδιον νόμου «περὶ μεταρρυθμίσεως τοῦ νόμου περὶ ἀνωμάλων δικαιοπραξιῶν» Τὰ νομοσχέδια ταῦτα, κύριοι βουλευταὶ ἔχουν ἓν κοινὸν γνώρισμα ὅτι δίδουν τὴν μεγαλειτέραν δυνατὴν ἀποκέντρωσιν, τόσον διὰ τὴν συμπλήρωσιν τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν προσφύγων, ὅσον καὶ διὰ τὸν τερματισμὸν τῶν διανομῶν τῶν ἀγροκτημάτων, τοῦτο δὲ, διότι κατὰ τὸ μικρὸν στάδιον κατὰ τὸ ὁποῖον ἔχω τὴν τιμὴν νὰ διευθύνω τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας παρετήρησα ὅτι αἱ λύσεις αἱ ὁποῖαι δίδονται παρ’ ἐμοῦ ἐν τῷ ἐμῷ γραφείῳ, κατόπιν πληροφοριῶν ἐρχομένων παρὰ διαφόρων ἐνδιαφερομένων διὰ τὰς ὑποθέσεις, εἶναι λύσεις ὄχι ἱκανοποιητικαὶ διὰ τὰς ὑποθέσεις αὐτάς. Καὶ εἶναι φανερὸν, ὅτι εἶναι πολὺ καλλίτερον νὰ δίδωνται αἱ πληροφορίαι ἀπὸ αὐτὰς τὰς τοπικὰς ἀρχὰς, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐν γνώσει τῶν ὑποθέσεων καὶ ὡς ἐκ τούτου εἶναι εἰς θέσιν νὰ δίδουν βεβαίως πληροφορίας καλλιτέρας. Ἐξ ἄλλου, ἀφ’ ὅτου συνεστήθη ἡ ὑπηρεσία τοῦ ἐποικισμοῦ αἱ ἀρχαὶ πάντοτε ἐνήργησαν ἐν πνεύματι ἀποκεντρώσεως, καὶ ἐν ἑνὶ λόγῳ ἐπέτυχον ἀποτελέσματα ἀγαθά, διότι κατωρθώθη οὕτω πως ν’ ἀντιμετωπισθοῦν αἱ ποικίλαι ἀνάγκαι αἱ ὁποῖαι παρουσιάσθησαν. Τὸ ἐπεκτεινόμενον τοῦτο μέτρον λοιπὸν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ εἰσηγηθῶ εἰς τὴν Βουλὴν, καὶ διὰ τὴν συνιστωμένην ἤδη ὑπηρεσίαν ἐποικισμοῦ ἐν Μακεδονίᾳ καὶ Θράκῃ. Τὸ τρίτον μέτρον ἐπίσης ἀφορᾷ τὰς ἀνωμάλους δικαιοπραξίας, δηλαδὴ καὶ εἰς αὐτὸ μερικὰ δικαιώματα τοῦ ὑπουργείου μετατίθενται εἰς τὰς τοπικὰς ὑπηρεσίας, διότι φρονῶ ἀδιστάκτως ὅτι αὗται θὰ ἐξυπηρετήσωσι περισσότερον τὰς ἀνάγκας τῶν δικαιοπραξιῶν καθόσον εἶναι πλησιέστερον πρὸς τὰ πρόσωπα καὶ πρὸς τὰ πράγματα. Ἐπίσης λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλλω εἰς τὴν Βουλὴν μίαν ἑτέραν σειρὰν νομοσχεδίων, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὴν ἀγροτικὴν πίστιν· εἶναι ταῦτα: «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 602, περὶ συνεταιρισμῶν», δεύτερον νομοσχέδιον «περὶ ἐγκρίσεως συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ δημοσίου καὶ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν μεταβολὴν καὶ συμπλήρωσιν τοῦ καταστατικοῦ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος» καὶ τρίτον σχέδιον νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως προνομίων χορηγουμένων εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος, καὶ τὴν τὴν Τράπεζαν Ἀθηνῶν». Ὁ νόμος περὶ συνεταιρισμῶν κύριοι βουλευταὶ εἶναι νομοθέτημα τὸ ὁποῖον ἰσχύει παρ’ ἡμῖν ἀπὸ μακροῦ χρόνου· εἶναι νομοθέτημα κατὰ τὴν γνώμην μου πολλῆς ἀξίας, ὄχι μόνον διὰ τὴν ἀρχὴν τὴν ὁποίαν εἰσήγαγεν εἰς τὴν συνεταιριστικὴν ἰδέαν, ἀλλὰ καὶ διὰ τὰς πρακτικὰς διατάξεις τὰς ὁποίας ἔχει ἐν αὐτῷ. Ὀφείλει νὰ ὁμολογηθῇ, ὅτι τὸ νομοθέτημα τοῦτο παρουσιάζει μερικὰ ἐλαττώματα καὶ ἀτελείας αἱ ὁποῖαι ἔχουσιν ἀνάγκην ταχείας βελτιώσεως διὰ νὰ δυνηθῇ εἰς τὸ μέλλον πραγματικῶς νὰ λειτουργῇ καλλίτερον καὶ νὰ ἀποδώσῃ τοὺς καρποὺς τοὺς ὁποίους πάντως ἀναμένομεν ἐκ νομοθετήματος τὸ ὁποῖον ἔχει τόσην πρακτικὴν ἀξίαν διὰ τὴν παραγωγήν. Πρὸ παντὸς αἱ ἀτέλειαι αἱ ὁποῖαι παρουσιάσθησαν ἀφοροῦν τὴν διοίκησιν τῶν συνεταιρισμῶν. Καὶ κατὰ τοῦτο φρονῶ ὅτι ὀφείλει νὰ ἐνισχυθῇ ἡ ἐποπτεία αὐτῶν, πρὸ παντὸς δὲ νὰ ἐπιβληθῇ ἡ δικαία τιμωρία ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐξέρχονται τῶν καθηκόντων των ἐν τῇ διοικήσει τοῦ συνεταιρισμοῦ. Διότι διὰ τῶν τοιούτων μέτρων θέλομεν θέσῃ ἕνα φραγμὸν εἰς τὰς παραβάσεις αἱ ὁποῖαι συχνὰ συμβαίνουν εἰς τὰς διοικήσεις αὐτῶν, καὶ αἱ ὁποῖαι φέρουν εἰς μίαν στενοχωρίαν καὶ τὸν κόσμον καὶ αὐτοὺς τοὺς συνεταιρισμοὺς οἱ ὁποῖοι ἀντιλαμβάνονται, ὅτι ἐκπίπτουν ἐν τῇ κοινῇ ἐκτιμήσει, τοῦτο δὲ θέλει φέρῃ βεβαίως ἀγαθὰ ἀποτελέσματα εἰς τὴν ἐν γένει αὐτῶν δρᾶσιν. Διὰ τῶν τροποποιήσεων τὰς ὁποίας ἔχω τὴν τιμὴν νὰ παρουσιάσω εἰς τὴν Βουλήν, διὰ τοῦ σχεδίου νόμου τὸ ὁποῖον ὑποβάλλω εἰς ὑμᾶς, ἔχω τὴν γνώμην ὅτι ὅλαι αὐταὶ αἱ ἀτέλειαι διορθοῦνται. Τὸ δεύτερον νομοσχέδιον, ὡς εἶπον εἰς ὑμᾶς, εἶναι τὸ νομοσχέδιον περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ καταστατικοῦ ἀγροτικῆς Τραπέζης. Εἶναι γνωστὸν εἰς ὑμᾶς, ὅτι ἡ Τράπεζα αὕτη συνεπλήρωσεν ἤδη ἓν ἔτος ἀπὸ τῆς ἱδρύσεώς της, καὶ ὅτι αἱ παρασχεθεῖσαι μέχρι τοῦδε πληροφορίαι διὰ τῶν ἰσολογισμῶν αὐτῆς, ἀπέδειξαν ὅτι πραγματικῶς ἐξετέλεσεν ἔργον πολλοῦ λόγου ἄξιαν διὰ τὸν Ἀγροτικὸν κόσμον. Ὅ,τι δήποτε ἀνετέθη εἰς αὐτὴν τὸ ἐξεπλήρωσε πράγματι μέχρι κεραίας τῆς ἀνετέθησαν δὲ σπουδαῖαι πραγματικῶς ὑπηρεσίαι ἀναγόμεναι εἰς τὴν ἀγροτικὴν πίστιν. Εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι ἐὰν κατορθώσωμεν ν’ ἀναπτύξωμεν τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην καὶ δώσωμεν εἰς αὐτὴν εὐρυτέραν οὕτω πὼς δικαιοδοσίαν σχετικῶς μὲ τὴν ἐπαφὴν τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου θὰ ἔχωμεν ἀποτελέσματα πολλοῦ λόγου ἄξια. Διότι πραγματικῶς ἀπεδείχθη μέχρι σήμερον ὅτι ἐκεῖ ὅπου ὑπάρχει ἐργασία, ἐργασία γενομένη ἐπὶ τῇ βάσει τῆς δοθείσης εἰς αὐτὴν δικαιοδοσίας, ἡ ἐργασία αὕτη ἐπέφερεν ἀποτελέσματα ἀγαθά. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου παρέχεται μία μεγαλειτέρα διαδικασία κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἀποφάσεων τῶν ἀφορωσῶν τὰ δικαιώματα τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης. Ἁπλοποιουμένη ἡ διαδικασία αὐτή, θέλει δώσῃ εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν μεγαλειτέραν εὐρύτητα διὰ τὴν τοποθέτησιν τῶν δανείων της καὶ μεγαλειτέραν ἐξασφάλισιν αὐτῆς. Τρίτον νομοθέτημα ἀφορῶν τὴν Ἀγροτικὴν πίστιν εἶναι ἡ ἐπέκτασις ὑπὲρ τῆς Τραπέζης τῶν Ἀθηνῶν τῶν προνομίων τὰ ὁποῖα παρεσχέθησαν εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν. Εἶναι γνωστὸν εἰς ὑμᾶς ὅτι ἡ Τράπεζα Ἀθηνῶν εἶναι εἷς ὀργανισμὸς ὁ ὁποῖος κάνει πρὸ πολλοῦ ἀγροτικὰς ἐργασίας, παρέχει ἀγροτικὰ δάνεια, δίδει κεφάλαια τὰ ὁποῖα εἶναι χρήσιμα εἰς τὴν Γεωργίαν. Ὑπάρχει ἤδη εἰς τὸ καταστατικὸν τῆς Τραπέζης —ἐκ τοῦ νόμου τοῦ ἀφορῶντος τὴν ἀγροτικὴν Τράπεζαν μία διάταξις, διὰ τῆς ὁποίας δυνάμεθα νὰ παραχωρήσωμεν τὰ αὐτὰ προνόμια πρωτοπραξίας, τὰ ὁποῖα εἶναι παραχωρημένα εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, καὶ εἰς πᾶσαν ἄλλην Τράπεζαν ἡ ὁποία κάμνει ἀγροτικὰς ἐργασίας. Ἐφ’ ὅσον λοιπὸν ἡ Τράπεζα Ἀθηνῶν κάνει τοιαύτας ἐργασίας, εἶναι δίκαιον νὰ δοθῶσι τοιαῦτα προνόμια, διότι δι’ αὐτῶν θέλει διαθέσῃ εἰς τὴν Γεωργίαν μεγαλείτερα κεφάλαια τὰ ὁποῖα θὰ εἶναι χρήσιμα δι’ αὐτήν. Ἐπίσης μία ἑτέρα σειρὰ νομοσχεδίων ἀφορώντων τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας εἶναι δύο νομοσχέδια, τὸ ἓν «περὶ ἱδρύσεως τοῦ ἰνστιτούτου βάμβακος» καὶ τὸ ἕτερον «περὶ ὀργανισμοῦ ἀφορῶντος ἐλαιοπαραγωγήν». Ὁ Βάμβαξ κύριοι βουλευταί, εἶναι μία παραγωγὴ πολλοῦ λόγου ἀξία διὰ τὸν τόπον ἡμῶν, ὄχι μόνον διότι ἡ ἐντατικὴ καλλιέργεια αὐτοῦ ἀποδίδει σπουδαίως —καθ’ ὅσον ἡ ἀπόδοσις βάμβακος φθάνει εἰς 200 ἢ 300 δραχ. κατὰ στρέμμα καθὼς νομίζω —ἀλλὰ καὶ διότι ἡ βαμβακουργία ἔχει ἀνάγκην μεγαλειτέρου ποσοῦ βάμβακος, καθ’ ὅσον σήμερον ἐκ τοῦ ὅλου ποσοῦ τὸ ὁποῖον καταναλίσκει, ἐκ 15 ἑκατομμυρίων ὀκάδων, μόνον 3–4 ἑκατομμύρια παράγονται ἐν Ἑλλάδι. Ὑπάρχει ἑπομένως ἕνα μεγάλο περιθώριον παραγωγῆς, τὸ ὁποῖον ἐὰν κατορθώσωμεν νὰ παράγωμεν εἰς τὸν τόπον μας, θέλομεν ἐξοικονομήσῃ ἕνα μέγα ποσὸν τὸ ὁποῖον διαθέτομεν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν διὰ τὴν λῆψιν τῆς πρώτης ὕλης διὰ τὴν βιομηχανίαν ταύτην τοῦ βάμβακος. Ἐφ’ ὅσον λοιπὸν ἡ βιομηχανία αὐτὴ καταβάλλει 1.400 ἑκατομ. ἐν συνόλῳ διὰ τὰς πρώτας ὕλας, καὶ ἐν τῷ τόπῳ ἡμῶν εὑρίσκομεν πρώτας ὕλας ἀξίας 300 ἑκατομμυρίων, καταλαμβάνετε τὶ ἔχομεν νὰ ὠφεληθῶμεν ἐὰν κατορθώσωμεν νὰ εὕρωμεν ἐν τῷ τόπῳ ἡμῶν τὸ ὑπόλοιπον ποσὸν τοῦ ὁποίου ἔχει ἀνάγκην ἡ βιομηχανία τοῦ βάμβακος. Παρ’ ἡμῖν διὰ νὰ γίνῃ τοῦτο, ὀφείλει νὰ ὑπάρχει ἕνας ὀργανισμὸς διὰ νὰ λάβῃ εἰς τὰς χεῖρας αὐτοῦ τὴν ὅλην κατεύθυνσιν τῆς βαμβακοπαραγωγῆς, ὁ ὁποῖος θέλει παρουσιάσῃ μεθόδους καλλιτέρας ὡς πρὸς τὴν παραγωγήν, ὁ ὁποῖος θέλει ἐνεργήσῃ τὰς ἐρεύνας ἐπ’ αὐτῆς, καὶ θέλει ταξινομήσῃ πρὸς τοῦτο τὴν παραγωγήν, οὕτως ὥστε νὰ ἔχωμεν ἐν τῷ μέλλοντι τὴν παραγωγὴν τῆς ὁποίας ἔχομεν ἀνάγκην. Ὅμοιον νομοσχέδιον εἶναι τοῦ ὀργανισμοῦ διὰ τὴν ἐλαιοπαραγωγὴν τὸ ὁποῖον θὰ ὑποβάλλω μετὰ δύο ἡμέρας ἐν συνόλῳ καὶ τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὸ ἔλαιον. Ἡ παραγωγὴ αὕτη εἶναι ἡ πρώτη ἐν τῷ τόπῳ ἔχουσα τὸ μειονέκτημα νὰ ἔχῃ τιμὰς αἱ ὁποῖαι δὲν ἀποδίδουν πραγματικῶς εἰς τὸν παραγωγὸν ἐκεῖνα τά ἔσοδα τὰ ὁποῖα ἔπρεπεν νὰ ἀποδίδουν. Ὁ ὀργανισμὸς ὅθεν ὁ ὁποῖος συνιστᾶται, εἶναι ὀργανισμὸς ὁ ὁποῖος θὰ δυνηθῇ νὰ κατευθύνῃ ὅλην τὴν παραγωγὴν εἰς μίαν καλλιτέραν πρόοδον, καὶ νὰ δυνηθῇ νὰ δώσῃ εἰς αὐτὴν ὅλα τὰ μέσα τὰ οἰκονομικὰ καὶ τεχνικὰ τῶν ὁποίων ἔχει ἀνάγκην διὰ νὰ προαχθῇ, ἐλπίζομεν δὲ ὅτι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θέλει σπουδαίως εὐδοκιμήσῃ τὸ προϊόν τοῦτο, ἐὰν κ. βουλευταὶ δὲν λησμονήσωμεν ὅτι ἔχομεν σήμερον ἕνα ἰνστιτοῦτον διὰ τὴν σταφίδα καλῶς λειτουργοῦν ἐν Αἰγίῳ ὅτι ἔχομεν ἐπίσης ἕνα ἰνστιτοῦτον καπνοῦ τὸ ὁποῖον λειτουργεῖ ἐν Ξάνθῃ, καὶ τὸ ὁποῖον ἰνστιτοῦτον εἶμαι βέβαιος ὅτι θέλει περισσότερον προωθηθῇ εἰς τὰς ἐργασίας αὐτοῦ ἀπὸ τὸν καπνικὸν ὀργανισμὸν ὁ ὁποῖος μετ’ ὀλίγον πρόκειται νὰ ὑποβληθῇ εἰς τὴν Βουλήν. Διὰ τῶν δύο τούτων νέων ὀργανισμῶν τοὺς ὁποίους σήμερον παρουσιάζω ἐνώπιον ὑμῶν, τῶν ὀργανισμῶν οἱ ὁποῖοι ἀφοροῦν τὴν βελτίωσιν τῆς ἐλαίας καὶ τοῦ βάμβακος, ἔχω τὴν γνώμην ὅτι τοποθετοῦμεν τὴν μεγαλειτέραν ἡμῶν παραγωγὴν εἰς χεῖρας ὀργανισμῶν οἱ ὁποῖοι θὰ προσπαθήσουν εἰς τὸ μέλλον νὰ ἐξασφαλίσουν αὐτὴν καὶ ὄχι μόνον τοῦτο, ἀλλὰ καὶ νὰ δώσουν τὴν προώθησιν ἐκείνην ἡ ὁποία θὰ δώσῃ τὴν βελτίωσιν εἰς τὴν ὅλην ἡμῶν ἐθνικὴν παραγωγήν. Ἐκ τοῦ συνόλου κύριοι, τῆς ἀναπτύξεως ταύτης, καθίσταται ἐμφανές, ὅτι τὰ μὲν τρία πρῶτα νομοσχέδια τὰ «περὶ ἀγροτικοῦ νόμου», τὰ ἀφορῶντα τὴν ἀγροτικὴν πίστιν, καὶ τὸ περὶ ἀνωμάλων δικαιοπραξιῶν εἶναι νομοσχέδια τὰ ὁποῖα ἀποσκοποῦν τὸ προκαταρτικὸν ἔργον τῆς γεωργικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως τὰ δὲ ὑπόλοιπα νομοσχέδια, τῶν συνεταιρισμῶν, τῆς ἀγροτικῆς Τραπέζης, καὶ τῆς Τραπέζης τῶν Ἀθηνῶν, ὡς καὶ τὰ δύο νομοσχέδια τῶν ὀργανισμῶν τῆς ἐλαίας καὶ τοῦ βάμβακος, εἶναι νομοσχέδια τὰ ὁποῖα συντελοῦν εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ ὁριστικοῦ προγράμματος τῆς Κυβερνήσεως, τοῦ γνωστοῦ εἰς ὑμᾶς. Τὸ προπαρασκευαστικὸν ἔργον τῆς γεωργικῆς πολιτικῆς ἐν Ἑλλάδι κατὰ τὴν τελευταίαν δεκαετίαν, ὀφείλει νὰ ὁμολογηθῇ ὅτι ὑπῆρξεν ἔργον τεράστιον. Δὲν ἐπρόκειτο τὸ ἔργον τοῦτο νὰ δώσῃ εἰς ἡμᾶς μόνον ὑπηρεσίας ἱκανάς, ὅπως κατευθύνουν εἰς τὸ μέλλον τὴν γεωργικὴν ἡμῶν δρᾶσιν, ἀλλὰ ἐπρόκειτο νὰ δώσῃ ὑπηρεσίας, αἱ ὁποῖαι θὰ ἀναλάβουν τὴν ἀποκατάστασιν ἑνὸς τεραστίου ποσοῦ πολιτῶν Ἑλλήνων, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἀνάγκην στεγάσεως καὶ γῆς καὶ γεωργικῶν ἐργαλείων. Εἶναι ἀδύνατον οὐδεὶς ἐν Ἑλλάδι νὰ παρασκευάσῃ γεωργικὰς ἐργασίας αἱ ὁποῖαι νὰ ἔχουν σκοπὸν μίαν τοιαύτην ἐξαιρετικῶς μεγάλην, ἐξαιρετικῶς εὐρείαν ἐργασίαν ἀποκαταστάσεως Ὅλοι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἀνέλαβον τὸ ἀληθῶς ἄξιον ἔργον, νὰ ἀποκαταστήσουν 500 χιλ. ψυχὰς ἀκτημόνων γεωργῶν αἱ ὁποῖαι εὑρίσκοντο ἕως τὴν ὥραν ἐκείνην ὡς κολλῆγοι εἰς τὰ γνωστὰ μεγάλα κτήματα τὰ ὀνομαζόμενα τσιφλίκια, ὅλοι ἐκεῖνοι δὲν ἤλπιζον ποτὲ ὅτι εἰς τὸ ἔργον αὐτῶν θὰ εὕρισκον εἰς τὸν δρόμον 1 ἑκατομ. 500 χιλ. Ἕλληνας οἱ ὁποῖοι θὰ εἶχον ἀνάγκην ἐπίσης τοιαύτης ἀποκαταστάσεως. Δυστυχῶς τοιοῦτον ὑπῆρξε τὸ ἔργον τῆς μοίρας, μοίρας κακῆς, διότι ὅλο ἐκεῖνο τὸ ποσὸν τῶν 1 καὶ ½ ἑκατομ. ἦτο ποσὸν τὸ ὁποῖον εὑρέθη εἰς τοὺς δρόμους ἄνευ στέγης καὶ ἄνευ γῆς, ἄνευ γεωργικῶν ἐργαλείων ἤρχετο εἰς τὴν μητέρα Ἑλλάδα διὰ νὰ ζητήσῃ ἀπὸ αὐτήν καὶ στέγην καὶ γεωργικὰ ἐργαλεῖα. Δὲν παρῆλθεν κύριοι βουλευταὶ ἀκόμη μία 10ετία ἀπὸ τῆς ἡμέρας ἐκείνης καὶ ὀφείλει νὰ λεχθῇ ὅτι ἐθνικὴ χαρὰ ἐπηκολούθησεν τὴν ἠθικὴν καὶ ἐθνικὴν ἐκείνην λύπην, διότι σήμερον πλησιάζει ἡ ὥρα ἐκείνη κατὰ τὴν ὁποίαν ὅλος ὁ ἄστεγος ἐκεῖνος πληθυσμὸς πρόκειται νὰ μεταβληθῇ εἰς δημιουργίαν ἐθνικοῦ πλούτου διὰ τῆς περατώσεως τῆς διανομῆς καὶ τῆς ἀποκαταστάσεως αὐτῶν. Ὀφείλω νὰ εἴπω καὶ ἀληθῶς καὶ ὑπευθύνως ὅτι ὅταν θὰ φθάσωμεν τὴν 10ετίαν θὰ ἔχῃ συμπληρωθῇ πλήρως τὸ ἔργον τῆς ἀποκαταστάσεως θὰ ἔχωμεν κατανείμει μίαν γῆν γεωργικὴν καλλιεργήσιμον 25 ἑκατ. στρεμμάτων, καὶ θὰ ἔχῃ ἀκόμη συντελεσθῆ τὸ μέγα ἀληθῶς ἔργον, τὸ κτηματολόγιον. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι εἰς στιγμὰς τινὰς ἔστω καὶ ἐκ πολιτικοῦ ἀνταγωνισμοῦ, καταδικάζομεν μερικὰς ἀτελείας τοῦ ἔργου τῆς ἀποκαταστάσεως, ἀλλὰ δὲν δυνάμεθα παρὰ νὰ εἴμεθα ὑπερήφανοι διὰ τὸ συντελεσθὲν—κατόπιν μιᾶς συμφορᾶς καὶ μὲ ναυαγισμένον τὸ ἐθνικόν μας νόμισμα—ἔργον. Ἡμεῖς οἱ ὁποῖοι εὐτυχήσαμεν πρὸ διετίας νὰ μεταδῶμεν εἰς Παλαιστίνην ἠκούσαμεν ἀπὸ τὸ στόμα τῶν ὀργανωτῶν τοῦ ἐκεῖ Γεωργικοῦ συνεδρίου, ὅτι διὰ νὰ ἐποικισθῇ πληθυσμὸς κατὰ τὸ ἥμυσι ὀλιγότερος τοῦ Ἑλληνικοῦ πληθυσμοῦ, ὄχι μόνον δὲν ἔφθασε μία δεκαετία, ἀλλ’ ἐξοδέφθησαν καὶ ποσὰ πενταπλάσια ἀπὸ ὅσα ἐξοδεύσαμεν ἡμεῖς. Ὅταν ἀληθῶς τοιαῦτα ἐπετύχαμεν ἀποτελέσματα εἰς τὸ μικρὸν τοῦτο Κράτος ὕστερα ἀπὸ τὴν ἐθνικήν μας ἧτταν δυνάμεθα πραγματικῶς νὰ εἴμεθα ὑπερήφανοι, ὅτι ἐπετελέσαμεν ἔργον ἐθνικόν, ἔντιμον καὶ ἄξιον νὰ γίνῃ ἀποδεκτὸν παρὰ τῆς Πατρίδος ὡς ἔργον δυνάμενον νὰ ἐμφανίσῃ ἡμᾶς κατὰ πάντα ὡς Κράτος πολιτισμένον εἰς πᾶσαν χώραν. Ὅταν κύριοι δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν ὅτι αἱ γεωργικαὶ ὑπηρεσίαι ἀπέκτησαν καὶ πεῖραν καὶ ἐπιστημονικὰ ἐφόδια καὶ ἐργαστήρια καὶ ἀγροκήπια πρέπει νὰ ἀναγνωρισθῇ ὅτι ἔφθασεν ἡ ἡμέρα κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ δημιουργηθοῦν ὀργανισμοὶ οἱ ὁποῖοι θὰ παραλάβουν εἰς τὰς χεῖρας των τὰς μεγαλειτέρας παραγωγάς μας πλησίον τῶν μεγάλων παραγωγῶν ἀρχίζομεν νὰ δημιουργῶμεν καὶ νέας τοιαύτας πολλοῦ λόγου ἀξίας ὅπως εἶναι ἡ σηροτροφία καὶ ἡ βαμβακοπαραγωγὴ πᾶσαι δὲ αὗται ἔχουν ἀνάγκην ἐντατικῆς καλλιεργείας διὰ νὰ ἀποσοβηθῇ εἰς τὸ μέλλον τὸ δυσάρεστον φαινόμενον, ὅταν καταστρέφεται μία παραγωγὴ εἰς ὡρισμένην ἐπαρχίαν τὰ ἀποτελέσματα διὰ τὴν ἐπαρχίαν αὐτὴν νὰ εἶναι τόσον πολὺ δυσάρεστα. Καὶ τὸν σκοπὸν τοῦτον ἐπεδίωξαν τὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα φέρω ἐνώπιον ὑμῶν διότι διὰ τῶν νομοσχεδίων τούτων εὐρύνονται περισσότερον τὰ κεφάλαια τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν σήμερον διὰ τὴν ἀγροτικὴν πίστιν. Δὲν εἶναι δὲ ἄσκοπον νὰ λεχθῇ ὅτι τὴν ὥραν ταύτην εἰς τὸ Κράτος διὰ τὴν ἀγροτικὴν πίστιν εὑρίσκονται κεφάλαια πολὺ ἀφθονώτερα ὑπὲρ πᾶσαν ἄλλην στιγμὴν, καθ’ ὅσον αἱ δύο Τράπεζαι—ἡ Ἐκδοτικὴ καὶ ἡ Ἐθνικὴ—ἔχουν δώσει διὰ τὴν παραγωγὴν δύο δισεκατομμύρια πενῆντα ἑκατομμύρια τὰ ὁποῖα οὐδέποτε ἐδόθησαν. Δὲν εἶναι μόνον τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον σήμερον παρέχεται εἰς τοὺς χωρικοὺς, διότι ἐκτὸς τοῦ ποσοῦ τούτου, ὀφείλει νὰ θεωρηθῇ καὶ ἄλλο ποσὸν τὸ ὁποῖον παρέχεται ἀπὸ τοὺς συνεταιρισμοὺς εἰς τὰ μέλη αὐτῶν. Ἐὰν δὲ διὰ τῶν διατάξεων τὰς ὁποίας ὑποβάλλω ὑπὸ τροποποίησιν «περὶ τῶν συνεταιρισμῶν» κατορθωθῇ ὅπως αὐξήσουν τὰ κεφάλαια ταῦτα, τότε θὰ ἔχωμεν πραγματικῶς τὴν καλλιτέραν πίστιν διὰ τὴν γεωργίαν ἡ ὁποία τοσοῦτον μᾶλλον θὰ γίνῃ μεγαλειτέρα καθ’ ὅσον ἡ Τράπεζα τῶν Ἀθηνῶν διὰ τῶν νέων προνομοίων τὰ ὁποῖα λαμβάνει θέλει ἐξακολουθήσῃ παρέχουσα μεγαλείτερα κεφάλαια εἰς αὐτούς. Αὐτά κ. βουλευταί, εἶναι ἐν συνόλῳ τὰ κυριώτερα μέρη τῶν νομοσχεδίων μου διὰ τῶν ὁποίων ἐπιζητεῖται πραγματικῶς ὅπως προωθηθῇ ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ ὁριστικοῦ προγράμματος τῆς Κυβερνήσεως. Ὅταν τὰ μέρη ταῦτα ἀφορῶσιν ὄχι μόνον τὴν συμπλήρωσιν τῆς διανομῆς, ὄχι μόνον τὸν τερματισμόν, τῆς ἀποκαταστάσεως, ἀλλ’ ἀφορῶσιν ἀκόμη τὴν βελτίωσιν τῶν παραγωγῶν, οἱ ὁποῖοι τίθενται ὑπὸ τὴν αἰγίδα τῆς πείρας καὶ τῆς ἐπιστήμης, ἔχω τὴν γνώμην καὶ τὴν ἐλπίδα ὅτι θέλουσι τύχῃ τῆς ὑμετέρας ψήφου καὶ τῆς ὑμετέρας ἐμπιστοσύνης (χειροκροτήματα).

§4Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἀνὰ τὴν πρωτεύουσαν κυκλοφορεῖ μία εἴδησις, ὅτι εἰς τὸν δῆμον Ἀθηναίων ἐγένετο μία κατάχρησις καὶ ὅτι δὲν σπεύδει ὁ δῆμος νὰ στείλῃ τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὸν ἁρμόδιον εἰσαγγελέα. Θὰ ἐπεθύμουν νὰ πληροφορήσῃ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν τὴν Βουλὴν ἐὰν ἔχεται ἀληθείας αὐτὴ ἡ διάδοσις ἡ ὁποία ἐκυκλοφόρησεν εὐρύτατα.

§5Β. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Κύριε Πρόεδρε, περιῆλθεν ὄντως εἰς γνῶσιν μου ὅτι παρουσιάσθη ἔλλειμμα εἰς τὴν διαχείρισιν τοῦ ἀδελφάτου Βρεφοκομείου Ἀθηνῶν, διέταξα δὲ ἤδη τὸν νομάρχην κατόπιν τούτου νὰ μεταβῇ αὐτοπροσώπως νὰ ἐξακριβώσῃ ἐὰν πρόκειται περὶ ἐλλείμματος διὰ νὰ προκαλέσω τὴν ἐπέμβασιν τῆς δικαστικῆς ἐξουσίας.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν Ἐπερωτήσεων Ὁ κ. Μουτζουρίδης ἐπὶ ἐπερωτήσεώς του. (ἀναγινώσει). «Ἀπὸ ἔτους περίπου δὲν ὑπάρχει παρὰ τῇ Νομαρχίᾳ Ἀργολιδοκορινθίας ὑπάλληλος ἁρμοδιότητος ὑπουργείου Προνοίας διὰ τὴν διεκπεραίωσιν τῶν ὑποθέσεων τῶν θυμάτων πολέμου, ἐξ οὗ αἱ ὑποθέσεις χρονίζουσιν ἐπὶ πολλοὺς μῆνας ἀδιεκπεραίωτοι καὶ καθυστεροῦνται αἱ συντάξεις χηρῶν κλπ. Ἐπὶ τούτῳ ἐπερωτᾶται ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Προνοίας»,

§7Ι. ΜΟΥΤΖΟΥΡΙΔΗΣ. Ἡ ἐπερώτησίς μου δὲν ἀφορᾷ ὑμᾶς κ. ὑπουργέ, διότι ἔχει ὑποβληθῆ ἀπὸ τοῦ Ὀκτωβρίου ὅτε σεῖς δὲν εἶσθε ὑπουργός. Ἅμα τῇ ἀναλήψει σας, διετάξατε νὰ μεταβῇ ὑπάλληλος καὶ τοιοτοτρόπως ἐπανῆλθεν εἰς τὴν τάξιν ἡ Κρατικὴ μηχανή. Ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει ἀπὸ ἔτους ἀπουσιάζει. Ἐπὶ τῆς ὑπουργίας τοῦ ἄλλου ὑπουργοῦ διάφορα ἐμπόδια παρενεβάλλοντο διὰ τὴν διεξαγωγὴν τῆς ὑπηρεσίας τῶν θυμάτων πολέμου τῆς ἐπαρχίας Ἀργολιδοκορινθία, ἕνεκα τῶν ὁποίων ἐξηναγκάσθην προσωπικῶς νὰ παρέμβω εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν καὶ νὰ τὸν παρακαλέσω, ὁ ὁποῖος μοῦ εἶπε τότε ἀδιαφορῶν, «δὲν πᾶνε οἱ ὑπάλληλοι». Εὐτυχῶς ἀπεστάλη ἕνας καλὸς ὑπάλληλος ὁ ὁποῖος διεξάγει τὴν ὑπηρεσίαν καλῶς. Ἔρχομαι εἰς τὸ δεύτερον μέρος τῆς ἐπερωτήσεως, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ ἀκούσῃ μετὰ προσοχῆς τὴν φωνήν μου ἡ ὁποία προέρχεται ἐκ τῆς ἐπιθυμίας ὅπως καὶ ἐγὼ στηρίξω τὸ ἔργον τοῦ ὑπουργείου τῆς Προνοίας προκειμένου περὶ τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν προσφύγων τῶν διαμενόντων ἤδη εἰς τὸν τόπον μας. Ἀπὸ τῆς καταστροφῆς πλῆθος προσφύγων προσῆλθε, μέρος τῶν ὁποίων ἀπεσύρθη καὶ διεσκορπίσθη εἰς ἄλλας περιφερείας καὶ ἔμεινεν ἐκεῖ ἕνας πυρὴν μονίμως ὁ ὁποῖος σήμερον κατοικεῖ ἐν τῇ πόλει. Ἐγκατεστάθη ἀφ’ ἑνὸς μὲν εἰς δημόσια καταστήματα ἀφ’ ἑτέρου δὲ εἰς κτίρια δημοτικὰ καὶ ἐπὶ ἐνοικίῳ ἰδιωτικῶν οἰκιῶν. Κατὰ τὸ 1928 ἡ Ἐπιτροπὴ Ἀποκαταστάσεως προῆλθεν εἰς ἵδρυσιν συνοικισμῶν ἀστικῶν. Ὄντως ἔκτισεν 100 οἰκίας τριῶν τύπων καὶ πέρυσιν ἐγένετο ἡ ἐγκατάστασις τῶν προσφύγων. Ὁ τρόπος τῆς ἐγκαταστάσεως καὶ ὁ τρόπος κατὰ τὸν ὁποῖον ἐναπέμεινεν ἄλυτον τὸ ζήτημα τῶν προσφύγων μὲ ἠνάγκασε νὰ ὑποβάλω τὴν ἐπερώτησιν καὶ νὰ προσεπικαλεσθῶ τὴν προσοχήν σας, διότι ἤδη διαλυθείσης τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀποκαταστάσεως μετεφέρθη ὅλη ἡ ὑπηρεσία εἰς τὸ ὑπουργεῖον Προνοίας. Ἅμα ὡς ἐγένετο ἡ πρώτη ἐγκατάστασις ἐγέννησεν παράπονα διὰ τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον ἐδημιουργήθη, διότι εἰς οἰκίας προωρισμένας διὰ τρία ἄτομα ἐγκατεστάθησαν 7–8, καὶ διάφοροι ἄλλαι ἀταξίαι. Καὶ τοῦτο ἐγένετο διότι ὁ ὑπάλληλος τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀποκαταστάσεως ἦλθεν βιαστικὸς ἐντὸς μιᾶς ἡμέρας, χωρὶς νὰ εἰδοποιήσῃ τοὺς ἀνθρώπους διὰ νὰ δυνηθοῦν νὰ ἐξοικονομήσουν τὸ παράβολον διὰ νὰ πληρώσουν. Καὶ παρετηρήθη εἰς τὸ τέλος τὸ ἑξῆς: ὅτι ἐκεῖ ἐνῷ ἐγένοντο συνοικισμοὶ διὰ νὰ ἀπαλλαγοῦν πρῶτα τὰ δημόσια καταστήματα καὶ τὰ ἰδιωτικὰ ἐπὶ ἐνοικίῳ πρὸ παντὸς σήμερον τὶ βλέπομεν; Ὅτι μὲ τὴν ἐγκατάστασιν ποὺ ἔγινεν οὔτε τὰ δημόσια καταστήματα οὔτε τὰ ἰδιωτικὰ ἐπὶ ἐνοικίῳ οὔτε τὰ δημοτικὰ ἀπηλευθερώθησαν, καὶ ἑπομένως εἶναι ὑποχρεωμένον τὸ δημόσιον νὰ πληρώσῃ 10.000 δραχμὰς μηνιαίως. Καὶ λυποῦμαι, διότι πολλὰ μέλη τῆς Κυβερνήσεως μετέβησαν ἐν Ναυπλίῳ καὶ κανεὶς δὲν εὑρέθη νὰ ἀντιληφθῇ περὶ τίνος ἐπρόκειτο. Εἶναι ἑστίαι πάσης νόσου καὶ ἀκαθαρσίας. Πρόκειται περὶ ἑνὸς Ἅδου τοῦ πολιτισμοῦ. Εἶναι ἀφάνταστον εἰς μίαν ἐρειπωμένην οἰκίαν ἀποτελουμένην ἀπὸ 27 δωμάτια, ἄνευ παραθύρων καὶ περιβεβλημένην ἐσωτερικῶς μὲ κουβέρτας νὰ μένουν οἱ δυστυχεῖς οἱ πρόσφυγες. Ἐπληροφορήθην ὅτι ὑπεβλήθη μία αἴτησις τῶν ἐκεῖ προσφύγων οἱ ὁποῖοι ζητοῦν τὴν ἐπέκτασιν τοῦ συνοικισμοῦ. Θὰ ἐπικαλεσθῶ νὰ ἐπεκτείνετε καὶ εἰς ἡμᾶς τοὺς μὴ ἔχοντας τὴν δύναμιν ὥστε νὰ ἐπιβληθῶμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, τὴν εὐμένειαν αὐτήν. Θὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν εὐμένειάν σας τόσον διὰ τοὺς πρόσφυγας, ὅσον καὶ διὰ τὴν ὑγείαν τῆς πόλεως διὰ νὰ ἐπεκταθῇ ὁ συνοικισμός. Ἐὰν κανὲν ἐκ τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὴν ἐπίσκεψίν του εἰς Ναύπλιον ἔβλεπε ἰδίοις ὄμασιν τὴν τραγικότητα τῆς καταστάσεως, σᾶς βεβαιῶ ὅτι θὰ ἔσπευδε νὰ ἀναχωρήσῃ δι’ εἰδικῆς ἁμαξοστοιχίας ἐξ Ἀθηνῶν διὰ νὰ διορθώσῃ τὸ πρᾶγμα. Σᾶς εἶπα ὅτι ἡ κατάστασις αὐτὴ τῶν ἐν Ναυπλίῳ προσφύγων ζωγραφίζεται μὲ τὰ μελανώτερα χρώματα εἰς τὸ κεντρικώτερον μέρος τῆς πόλεώς μας. Ἔχω τὴν πεποίθησιν ὅτι ἡ φωνή μου δὲν θὰ εἶναι ματαία καὶ ὅτι ἡ φροντίς σας θὰ ἐπεκταθῇ καὶ εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου.

§8Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Συμφωνῶ πλήρως μὲ ὅσα ἐξέθεσεν ὁ κ. συνάδελφος. Εἰς τὸ Ναύπλιον ἀνηγέρθησαν 104 οἰκήματα ἀλλ’ ὑπάρχει ἀκόμη ἀριθμὸς προσφύγων οἱ ὁποῖοι διαμένουν εἰς οἰκίας τινάς. Ἡ πολιτικὴ δὲ τοῦ ὑπουργείου εἶναι ὅτι ὅταν στεγάζωνται πρόσφυγες εἰς ἀνηλίους οἰκίας καὶ δὲν ἔχομεν τὰ μέσα νὰ ἀνεγείρωμεν νέα οἰκήματα νὰ στεγάζωμεν αὐτοὺς εἰς παραπήγματα, ὥστε νὰ ἔχουν τὴν ψυχικὴν καὶ σωματικὴν ἀντοχὴν οὗτοι νὰ περιμένουν μέχρι τῆς ἀνεγέρσεως νέων οἰκημάτων. Ἐν πάσῃ περιπτώσει θὰ ἐπισκεφθῶμεν καὶ τὴν γωνίαν ταύτην καὶ ὅ,τι δυνάμεθα νὰ πράξωμεν, ἐν τῷ μέτρῳ βεβαίως τῆς ἀντοχῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ θὰ τὸ πράξωμεν. Πάντως ὀφείλω νὰ δηλώσω ὅτι ὁ κ. συνάδελφος ἔθιξε τὸ ζήτημα ἀπὸ ἀπόψεως ἀξίας παντὸς ἐπαίνου.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Βουδούρης.

§10Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἀξιώσει ὁλοκλήρου σχεδὸν τῆς Βουλῆς, κύριοι βουλευταί, πρὸ ἑνὸς περίπου ἔτους ἐψηφίζετο ὁ νόμος 4758 διὰ τοῦ ὁποίου ἡ προθεσμία πρὸς ὑποβολὴν αἰτήσεων τῶν θυμάτων πολέμου παρετείνετο μέχρι τέλους Δεκεμβρίου 1930. Ἡ παράτασις τῆς προθεσμίας αὐτῆς ἦτο ἐξαιρετικῶς ἐπιβεβλημένη, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ποτὲ νὰ ὑποστηρίξῃ κανεὶς σοβαρῶς ὅτι δικαιολογεῖται προθεσμία, προκειμένου νὰ διεκδικηθῇ δικαίωμα τὸ ὁποῖον ἐγεννήθη διὰ μιᾶς τόσον αἱματηρᾶς ὑπηρεσίας πρὸς τὴν Πατρίδα. Οὐδαμοῦ τοῦ κόσμου ὑφίσταται προθεσμία πρὸς ὑποβολὴν αἰτήσεων, πρὸς παροχὴν δικαιώματος τόσον σοβαροῦ, ἐπαναλαμβάνω, διότι οὐδεὶς λόγος θὰ ἐδικαιολόγει τὸν περιορισμὸν τοῦτον. Ἐὰν παρατείνεται ὁ χρόνος τῆς ὑποβολῆς αἰτήσεων, τοῦτο εἶναι εἰς βάρος τῶν δικαιούχων, διότι λόγῳ τῆς παρατάσεως τοῦ χρόνου ἀμβλύνεται τὸ κῦρος καὶ ἡ δύναμις τῶν στοιχείων τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ προσαγάγῃ ἐνώπιον τῶν ἐπιτροπῶν ὅπως διεκδικήσῃ τὸ δικαίωμά του. Ἑπομένως διὰ τοῦ λόγου αὐτοῦ δὲν δικαιολογεῖται οὐδεμία προθεσμία ἐὰν διὰ τοὺς λόγους αὐτοὺς δέον νὰ ἀφεθῇ ἐλεύθερος ὁ χρόνος κατὰ τὸν ὁποῖον οἱ δικαιοῦχοι θὰ ὑποβάλουν τὰς αἰτήσεις των εἰς τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν. Ὑπάρχει καὶ εἷς σοβαρώτερος λόγος, ὁ ὁποῖος ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ ἐπιτρέπει τὴν λῆψιν μέτρων τὰ ὁποῖα ἔλαβε τὸ ὑπουργεῖον τῆς Προνοίας, καὶ ὁ λόγος αὐτὸς εἶναι ὅτι ἀπὸ τῆς ψηφίσεως τοῦ νόμου 3122 ὁ ὑπουργὸς τῆς Προνοίας περὶ ἄλλα ἠσχολεῖτο καὶ δὲν ἔδιδε σημασίαν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν αὐτήν, ὑπηρεσίαν ἡ ὁποία λόγῳ τῆς σοβαρότητος ἀλλὰ καὶ λόγῳ τῶν οἰκονομικῶν μέσων τὰ ὁποῖα διαθέτει ἔπρεπε νὰ προκαλέσῃ ὁλόκληρον τὴν προσοχὴν τοῦ ὑπουργοῦ. Ἐν τούτοις ὁ ὑπουργός, οὔτε δι’ ἐγκυκλίου, οὔτε διὰ μιᾶς ἀνακοινώσεως εἰς τὰς ἐφημερίδας, οὔτε δι’ οἱουδήποτε ἄλλου μέσου κατέστησε γνωστοὺς τοὺς ὅρους εἰς τοὺς δικαιούχους, δυνάμει τῶν ὁποίων δύνανται νὰ ὑποβάλουν τὰς αἰτήσεις των καὶ νὰ τύχουν τῆς γλίσχρου αὐτῆς συντάξεώς των. Εἶναι δὲ τοῦτο τόσον ἀληθὲς ὥστε ὁ ὁμιλῶν τὴν στιγμὴν ταύτην ἠναγκάσθη δι’ ἰδίων του ἐξόδων νὰ ἐκδώσῃ ἐγκυκλίους σχετικὰς, ἐγκυκλίους τὰς ὁποίας διέσπειρεν ἀνὰ τὴν ἐπαρχίαν του καὶ διὰ τὰς ὁποίας ἐγκυκλίους καθιστᾶ γνωστὸν ποῖοι εἶναι οἱ δικαιοῦχοι ποῖαι πιστοποιήσεις ἀπαιτοῦνται καὶ ποῖαι εἶναι αἱ προθεσμίαι καὶ πᾶσαν ἄλλην λεπτομέρειαν, ἀποτέλεσμα δὲ τῶν ἐνεργειῶν τούτων τοῦ ὑπουργείου Προνοίας ὑπῆρξεν ὅτι ἐδημιουργήθησαν μυριάδες δικηγορικῶν ἢ μᾶλλον λῃστρικῶν γραφείων ἐν Ἀθήναις καὶ τὰ ὁποῖα ἀπομυζοῦν τὸ αἷμα τῶν δυστυχῶν θυμάτων πολέμου. Ἐὰν ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῆς Προνοίας ἐζήτει πληροφορίας θὰ ἔβλεπεν ὅτι ὑπάρχει σωρεία μηνύσεων εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν ἐναντίον τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν. Ἐπὶ τέλους ἐδόθη παράτασις τῆς προθεσμίας, καὶ ὁ σχετικὸς νόμος ἐδημοσιεύθη τὸ Μάϊον τοῦ 1930. Ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία ἐκίνησε τὴν μηχανήν της καὶ οἱ δικαιοῦχοι ἔλαβον τὴν σύνταξίν των δυνάμει τοῦ νόμου 3122. Ἀλλ’ ὁ νόμος αὐτὸς ὁρίζει ὅτι τὸ δικαίωμα τῆς συντάξεως γεννᾶται ἀφ’ ὅτου ἀπεβίωσεν ὁ στρατιώτης, ἢ προκειμένου περὶ στρατιωτικῶν συντάξεων ἀφότου κατέστη οὗτος ἀνίκανος· ὅλως ἀκατανοήτως ὅμως μίαν ὡραίαν πρωΐαν ἐξεδίδετο διαταγὴ ἄγνωστος μέχρι τοῦδε, δυνάμει τῆς ὁποίας ἡ σύνταξις χορηγεῖται οὐχὶ ἀφ’ ἧς ἡμέρας ρητῶς διαλαμβάνει ὁ νόμος 3122, ἀλλ’ ἀφ’ ὅτου ἐδημοσιεύθη ὁ νόμος ὁ δίδων τὴν παράτασιν. Ἀποφεύγω κύριοι βουλευταί, τὸν χαρακτηρισμὸν ἑνὸς τοιούτου μέτρου, ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν οἱοσδήποτε καὶ οἱανδήποτε κατέχων θέσιν, νὰ ποδοπατῇ τοὺς νόμους ποὺ ψηφίζουν τὰ νομοθετικὰ σώματα. Ἐζήτησα πληροφορίας πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ καταστρατηγῆται ὁ νόμος καὶ ἔλαβον τὴν ἀπάντησιν ὅτι ὑπάρχει διαταγὴ τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν. Ἀλλὰ τοιαύτη διαταγὴ δὲν ὑπάρχει. Ἀλλὰ καὶ ἂν ὑπῆρχεν τοιαύτη διαταγὴ ἔπρεπεν νὰ μείνῃ ἀνεκτέλεστος διότι γνωρίζετε πάντες ποίαν σημασίαν ἔχει καὶ ἐὰν δυνάμεθα νὰ παραμένωμεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν σοβαρῶς σκεπτόμενοι, ὅταν ψηφίζομεν νόμους τοὺς ὁποίους μία προφορικὴ ἢ ἔγγραφος διαταγὴ ὑπουργικὴ τοὺς στέλλει εἰς τὸν διάβολον. Προσεπάθησα νὰ πείσω τοὺς ἁρμοδίους ὅτι δὲν ἦτο δυνατὴ ἡ ἐφαρμογὴ τῆς διαταγῆς αὐτῆς, καὶ πρὸ παντὸς δὲν ἦτο δυνατὴ ἡ ἐφαρμογὴ αὐτὴ καθ’ ἣν στιγμὴν ἄλλοι δυνάμει τοῦ αὐτοῦ νόμου ἔλαβον τὴν σύνταξίν των ἀφ’ ἧς ἐγεννήθη τὸ δικαίωμά των, διότι μέχρι τῆς ἡμέρας ἐκείνης δὲν εἶχεν ἐκδοθῆ ἡ περίφημος διαταγὴ Δηλαδὴ τὸ νὰ ἀπολέσῃ κανεὶς τοῦ δικαιώματός του εἰς τὸν τόπον αὐτὸν δὲν εἶναι μόνον ζήτημα τύχης ἀλλὰ καὶ ζήτημα δρόμου. Ἔπρεπεν νὰ εἶναι δρομεῖς Μαραθωνίου τὰ θύματα τοῦ πολέμου, διὰ νὰ προφθάσουν νὰ τὸ πάρουν ὑπὸ τὴν ψαλίδα τῆς ἀγνώστου καὶ ἄγνωστον ὑπό τινος ἐκδοθείσης διαταγῆς. Ὑπέβαλον μίαν ἐπερώτησιν μετ’ ἄλλων συναδέλφων καὶ ἠρωτήσαμεν: Ποῦ ἐστηρίζετο ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία τοῦ ὑπουργείου Προνοίας καὶ δυνάμει τίνος δικαιώματος ἐσταμάτησεν τὴν ἐφαρμογὴν ἑνὸς νόμου ψηφισθέντος ἀπὸ τὰ νομοθετικὰ σώματα; Καὶ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Προνοίας, συνεχίζον τὴν πρωτότυπον τακτικήν του — τακτικὴν ἡ ὁποία ἀποτελεῖ ὄχι μόνον ἀσέβειαν πρὸς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἔχουν δικαιώματα ἀπέναντι τοῦ Κράτους, δικαιώματα ἀποκτηθέντα διὰ σωρείας αἱμάτων, ἀλλὰ καὶ ἀσέβειαν πρὸς τὸ νομοθετικὸν σῶμα τὸ ὁποῖον ἐψήφισεν καὶ ψηφίζει τοὺς νόμους, συνεχίζων λοιπὸν τὸ ὑπουργεῖον Προνοίας τὴν τακτικήν του αὐτὴν μοῦ ἀπήντησεν διότι ὑπεβλήθη εἰς τὸν κόπον νὰ μοῦ ἀπαντήσῃ προκειμένου περὶ ἐπερωτήσεως. Ἠθέλησεν ἴσως ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῆς Προνοίας νὰ ἀποδείξῃ ὅτι εὑρίσκεται εἰς ἀπόλυτον ἐνημερότητα τῶν τραγικῶν καὶ ἀνοήτων μέτρων τὰ ὁποῖα ἔλαβεν: λέγει λοιπὸν ὁ ἀξιότιμος ὑπουργός. (ἀναγινώσκει). Εἶμαι εἰς θέσιν νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλὴν ὅτι ἀπόφασις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ὅπως θὰ ἀπῃτεῖτο δὲν ὑπάρχει ὅπως εἶμαι ἐπίσης ὑποχρεωμένος νὰ διαβεβαιώσω τὴν Βουλὴν ὅτι τὸ ἀναφερόμενον ἐν τῷ ἐγγράφῳ τοῦ ἀξιοτίμου ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας ὅτι ὑπάρχει κατατεθειμένον νομοσχέδιον εἰς τὴν Βουλὴν διὰ τοῦ ὁποίου —ἔχομεν τὴν εἰσήγησιν ἐκ μέρους τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν —διὰ τοῦ ὁποίου παρέχεται ἡ σύνταξις ἀφ’ ἧς ἐψηφίσθη πράγματι ὁ νόμος 4758, εἰς τοὺς πολεμοπαθεῖς, διότι διὰ τοῦ νόμου τὸν ὁποῖον ἀνέφερα ἡ προθεσμία τῆς ὑποβολῆς αἰτήσεων παρετάθη καὶ δι’ ἐκείνους, δὲν εἶναι ἀληθές. Συνεπῶς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διαβεβαιῇ ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῆς Προνοίας, ὡς ἐν τῷ ἐγγράφῳ του βεβαιοῖ, καθ’ ἣν στιγμὴν τὸ ἀντίθετον βεβαιοῦται ἐκ τοῦ κατατεθειμένου νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον ἐπικαλεῖται. Δηλαδὴ ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐὰν ἤθελεν εἰσηγηθῆ τοιοῦτον μέτρον ἀσφαλῶς θὰ τὸ περιελάμβανεν εἰς τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Περαιτέρω λέγει: «Ἡ λῆψις τοῦ μέτρου τούτου...... (ἀναγινώσκει). Δηλαδὴ ἐν τῷ ἐγγράφῳ τούτῳ ἐκχυλίζει καὶ ἡ γενναιοφροσύνη τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας, ὁ ὁποῖος λέγει ὅτι ἐπὶ 8ετίαν ὁλόκληρον ἡ Κυβέρνησις γενναιοφρόνως φερομένη παρέτεινεν τὸ δικαίωμα τῆς ὑποβολῆς τῶν αἰτήσεων. Κατὰ πόσον εἶναι ἀξία ἡ γενναιοφροσύνη τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας ἀφήνω τὴν Βουλὴν νὰ ἐκτιμήσῃ καὶ νὰ κρίνῃ. Προχωρῶ περαιτέρω· λέγω ὅτι.... (ἀναγινώσκει). Ὁ ὑπουργὸς τῆς Προνοίας ἐξακολουθῶν τὴν γενναιόφρονα τακτικὴν του ὑπὲρ τῶν ἀναπήρων ἐξῄρεσεν τοῦ μέτρου τούτου τοὺς ἀναπήρους. Ὀφείλω νὰ δηλώσω ὅμως εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ἡ ἐξαίρεσις αὐτὴ δὲν ὀφείλεται εἰς εὐμένειαν ὑπὲρ τῶν ἀναπήρων. Ἀλλὰ εἰς τὸ ὅτι οἱ ἀνάπηροι φέρουν δεκανίκια, προξενοῦν θόρυβον, καὶ πολλάκις καθίστανται ἀπειλητικοὶ καὶ ἐπικίνδυνοι πρὸς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἀρνοῦνται καὶ θέλουν νὰ καταπατήσουν τὰ δικαιώματά των.

§11Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Δὲν εἶμαι ἀπὸ ἐκείνους ποὺ πτοοῦνται ἀπὸ δεκανίκια κ. βουλευτά.

§12Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Αἱ χῆραι καὶ τὰ ὀρφανὰ....

§13Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Μὲ δεκανίκια δὲν ἐπτοήθημεν, κ. βουλευτά.

§14Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Δὲν πρόκειται νὰ σᾶς βαθμολογήσωμεν.

§15Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Καὶ ἄλλοτε μετεχειρίσθητε τέτοιο ὕφος: ἀλλὰ σᾶς ἀπήντησα. Σὲ μένα δὲν περνοῦν τέτοια ὕφη, οὔτε δεκανίκια, οὔτε κουμποῦρες. Εὐπρεπέστερον, κ. βουλευτά, σοβαρώτερον ὁμιλῆτε. Μὴ ἐπιδεικνύετε δεκανίκια ἀναπήρων ἀλλὰ τὴν δύναμιν τοῦ λόγου σας.

§16Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἐπαναλαμβάνω, κύριοι βουλευταί, νὰ τονίσω ὅτι ἡ ἐπιείκεια αὐτὴ πρὸς τοὺς ἀναπήρους ἐγένετο διότι οἱ ἀνάπηροι ἔχουν καὶ ἄλλους τρόπους διεκδικήσεως τῶν δικαιωμάτων των. Διότι ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει διατὶ κ. ὑπουργὲ τῆς Προνοίας, δὲν ἐπεξετείνατε τὴν γενναιότητα αὐτὴν καὶ διὰ τὰ ὀρφανὰ τῶν πεσόντων ἐν πολέμῳ, τὰ ὁποῖα ἔχουν ὑπὲρ αὐτῶν ὅλους τοὺς λόγους τῆς ἐπιεικείας σας τὰ ὁποῖα ὑστερήθησαν τῶν προστατῶν των καὶ δὲν εἶχον οὐδένα εἰς τὸν κόσμον αὐτὸν διὰ νὰ λάβῃ γνῶσιν τῆς προθεσμίας τὴν ὁποίαν τόσον ζηλοτύπως ἐκρύψατε εἰς τὰ γραφεῖα τοῦ ὑπουργείου σας; Ἢ μήπως τὰ ὀρφανὰ τῶν πεσόντων ἐν πολέμῳ δὲν ἔχουν τὰ αὐτὰ δικαιώματα μὲ τοὺς ἀναπήρους καὶ δὲν ἦσαν ἄξια τῆς γενναιότητος τὴν ὁποίαν καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην ἠθελήσατε νὰ ἐξάρητε; Βλέπετε λοιπὸν ὅτι ἔχω πολὺ δίκαιον νὰ λέγω ἐγὼ ποῖοι εἶναι οἱ λόγοι οἱ ὁποῖοι σᾶς ἠνάγκασαν νὰ λάβητε ἐξαιρετικὰ μέτρα. Δὲν μὲ ἐνδιαφέρει αὐτὸ τὸ ζήτημα· τὸ ζήτημα μὲ ἐνδιαφέρει κατ’ οὐσίαν καὶ κατηγορῶ τὸν ὑπουργὸν τῆς Προνοίας ὅτι στερεῖ, παρὰ πάντα νόμον καὶ παρὰ πάντα ἠθικὸν κανόνα, στερεῖ ἕνα κόσμον ὁλόκληρον τοῦ δικαιώματος τὸ ὁποῖον ἀπέκτησεν διὰ τοῦ αἵματός του. Κατηγορῶ τὸν ὑπουργὸν τῆς Προνοίας ὅτι, τὶς οἶδε ποίας ἀντιλήψεις ἔχων περὶ τῶν δικαιωμάτων του τῶν ὑπουργικῶν καὶ περὶ τῶν ἐξουσιῶν τὰς ὁποίας διαχειρίζεται, ἐπέδειξε πρωτοφανῆ ἀσέβειαν καὶ περιφρόνησιν πρὸς τοὺς νόμους τῆς χώρας καὶ τὴν περιφρούρησιν τῶν νόμων αὐτῶν. Τὴν περιφρούρησιν τῶν δικαιωμάτων τῆς Βουλῆς καλῶ τοὺς βουλευτὰς νὰ κατοχυρώσουν, δίδοντες τὴν ἀπάντησιν εἰς τὸν γενναῖον εἰς μέτρα ὑπουργὸν τῆς Προνοίας καὶ Περιθάλψεως.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Προνοίας.

§18Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Συγχαίρω τὸν ἀξιότιμον ἀγορητὴν διὰ τὸ ὕφος τὸ εἰρωνικὸν τὸ ὁποῖον λαμβάνει οὐ μόνον ἐν σχέσει μὲ τὸ πρόσωπόν μου, ἀλλ’ ἐν σχέσει καὶ πρὸς τὸν τίτλον τοῦ ὑπουργείου τῆς κατ’ ἀνοχὴν δι’ αὐτὸν κοινωνικῆς ἀντιλήψεως! Μὲ τοιαύτας εἰρωνίας καὶ τοιούτου εἴδους εἰρωνικὰ πνεύματα κατῆλθεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου. Καὶ ὡμίλησε περὶ γενναιοφροσύνης τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας, καθ’ ἣν στιγμὴν ἡμεῖς οὐδεμίαν τοιαύτην οὔτε ἐπεσείσαμεν, οὔτε ἐπεκαλέσθημεν, οὔτε ἐμνημονεύσαμεν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ δεκανίκια θὰ ὁμιλήσω ὅταν ἀπαντήσω πλήρως εἰς τὴν ἐπερώτησιν. Ὄντως, κύριοι, ὅταν ἀνέλαβον τὸ ὑπουργεῖον τῆς Προνοίας εὗρον μίαν κατάστασιν ἥτις ἐρρύθμιζε τὰ πράγματα οὕτως: ὅσοι κατώρθωσαν κατὰ τὴν ἐκ νέου δοθεῖσαν ἐνιαυσίαν παράτασιν νὰ ἀποδείξουν τὰ δίκαια αὑτῶν, ἐὰν μὲν ἐπρόκειτο περὶ ἀναπήρων οὗτοι εἰσέπραττον τὰ δικαιώματα αὐτῶν ἀφ’ ἧς ἐγένοντο τοιοῦτοι, ἐὰν δὲ ἐπρόκειτο περὶ θυμάτων πολέμου, περὶ χηρῶν καὶ ὀρφανῶν, ταῦτα ἐπληρώνοντο οὐχὶ πλέον ἀναδρομικῶς, ἀλλ’ ἀπὸ τῆς ἡμέρας τῆς ἀποφάσεως καὶ περαιτέρω. Ἠρώτησα ποῖος ἦτο ὁ λόγος αὐτῆς τῆς διχοτομήσεως, καὶ μοὶ ἀπηντήθη ὑπηρεσιακῶς ὅτι ὁ μὲν νόμος οὗτος δὲν ἔκαμνε καμμίαν διάκρισιν, ἀλλ’ ὅτι ὑπῆρχεν εἰσήγησις ἐκ μέρους τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου καὶ τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν ἵνα ἡ πληρωμὴ τῶν ἀναπήρων ἀφ’ ἑνὸς καὶ τῶν θυμάτων πολέμου ἀφ’ ἑτέρου γίνεται καθ’ οὓς τρόπους σᾶς ἔχω ἀναφέρει. Καὶ ἡ ὑπηρεσία ἡ ὁποία, κυρίως εἰπεῖν, εἶναι ὁ θεματοφύλαξ, ὁ συνεχὴς καὶ ἀδιάλειπτος, τῶν παραδόσεων αἱ ὁποῖαι κρατοῦν ἐν τῷ ὑπουργείῳ ἠθέλησε νὰ ἑρμηνεύσῃ καὶ τοὺς λόγους διὰ τοὺς ὁποίους ἐκ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου ἀπεστάλη ἡ ἐν λόγῳ ὁδηγία. Ἡμεῖς ἐξηρέσαμεν χωρὶς βέβαια καὶ νὰ τὴν ἐπικροτοῦμεν, τὴν τακτικὴν ἐκείνην τὴν ὁποίαν παρελάβομεν, τὴν τακτικὴν ἐκείνην βάσει τῆς ὁποίας εἶχον γίνει καὶ ὅλοι οἱ λογαριασμοί. Περαιτέρω ἐὰν πρέπῃ καὶ τὰ θύματα πολέμου νὰ πληρωθοῦν ἀναδρομικῶς, εἶναι τοῦτο βέβαια ζήτημα τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τῆς Κυβερνήσεως, ζήτημα ἐπὶ τοῦ ὁποίου δὲν θὰ ἀποφύγῃ ν’ ἀπαντήσῃ ὁ ἁρμόδιος ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργός. Καὶ ἐνῷ τὰ πράγματα οὕτως εἶχον καὶ ἐγὼ δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων ὁ ὁποῖος, ἀπαντήσας ὡς ἀπήντησα, οὐχὶ ἵνα ἀσέβειαν ἐπιδείξω πρὸς τὸ Σῶμα, ἀλλ’ ἵνα εὐλάβειαν ὄντως ἐπιδείξω καὶ τὰς σκέψεις μου τὰς ὑπουργικὰς μεταδώσω εἰς τὸν βουλευτήν, ἐνῷ, λέγω, καὶ τὸ ἔγγραφον ἀπέστειλα καὶ τὰς σκέψεις μου διετύπωσα, εὑρίσκομαι ἐνώπιον μιᾶς παραδόξου καὶ εἴρωνος σχολιάσεως τοῦ ἐγγράφου τὸ ὁποῖον, εὐσεβῶς καὶ εὐλαβῶς φερόμενος πρὸς τὴν Βουλὴν ἀπέστειλα πρὸς τὸν ἀξιότιμον ἐξ Ὀλυμπίας πολιτευτήν. Ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ὀλυμπίας πολιτευτὴς ὁ ὁποῖος ἐδοκίμασεν ἐκ μέρους μου τὴν τύχην του καὶ κατὰ τὸν διαξιφισμὸν ὁ ὁποῖος ἔλαβε χώραν μεταξὺ ἐκείνου καὶ ἐμοῦ ὅταν συνεζητεῖτο ὁ προϋπολογισμός, ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ὀλυμπίας πολιτευτὴς μνησικακῶν, ἐνόμισεν ὅτι τοῦ παρέχεται ἡ εὐκαιρία ἵνα ἀποδώσῃ εἰς τὸν ὑπουργὸν τῆς Προνοίας ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα δὲν κατώρθωσε νὰ τοῦ ἀποδώσῃ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§19Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Κατὰ τὴν γνώμην σας.

§20Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Ἀρχόμενος ὁ ἐξ Ὀλυμπίας πολιτευτὴς τῆς ἀναπτύξεως τῆς ἐπερωτήσεώς του εἶπε: «τὸ ὑπουργεῖον τῆς Προνοίας περὶ ἄλλων μεριμνῶν καὶ τυρβάζον, δὲν ἠσχολήθη οὐδαμῶς διὰ τὸ σοβαρὸν τοῦτο ζήτημα», καὶ τὰ λέγει ὁ βουλευτὴς ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ἐλαχίστας ἡμέρας μετὰ τὴν ἐκ μέρους ἡμῶν ἀνάληψιν τοῦ χαρτοφυλακείου τοῦ ὑπουργείου τῆς Προνοίας, ἤκουσε παρ’ ἡμῶν ὅτι εἰς τοὺς ἀναπήρους καὶ τὰ θύματα πολέμου ἀποδίδομεν σημασίαν ἐξαιρετικὴν διότι εἴμεθα καὶ ἡμεῖς ἐξ ἐκείνων διὰ τοὺς ὁποίους ἐγένοντο ὅλαι αὐταὶ αἱ θυσίαι, δηλαδὴ διὰ τὴν ἡμετέραν ἀπελευθέρωσιν καὶ ἀπολύτρωσιν.

§21Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἀπὸ τὸ περίσσευμα τῆς καρδίας σας ὅμως.

§22Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Κύριε βουλευτὰ μὴ εἰρωνεύεσθε, διότι δὲν ὑπολείπομαι ἡμῶν κατ’ οὐδὲν ἐν σχέσει πρὸς θυσίας. Ἐάν μὲ παίρνετε διὰ κανένα κουραμπιὲ ὑπουργόν, ἀπατᾶσθε. Σᾶς εἶπον, κ. ἐξ Ὀλυμπίας πολιτευτά, ὅτι ὀφείλετε νὰ εὐλαβῆσθε τὴν ἀλήθειαν. Διότι δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων, ὁ ὁποῖος θὰ ἠνειχόμην εἰρωνικοὺς σχολιασμούς, διὰ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Προνοίας, καὶ τὰς σκέψεις τοῦ ὑπουργοῦ ἐν σχέσει πρὸς τοὺς ἀναπήρους καὶ τὰ θύματα πολέμου, διότι μεταξὺ αὐτῶν ἀριθμεῖ οὐκ ὀλίγα καὶ ἡ οἰκογένεια τοῦ ὑποφαινομένου. Ἀπετάθημεν, κύριοι, πρὸς ὅλας τὰς ὀργανώσεις τῶν ἀναπήρων καὶ τῶν θυμάτων προσωπικῶς, καὶ εἴδομεν ἐὰν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν θυμάτων πολέμου ἐκκρεμοῦν φάκελλοι, ἐὰν ὑπάρχουν χῆραι καὶ ὀρφανὰ τῶν ὁποίων ἐβραδύνθη ἡ ἀπονομὴ τῶν συντάξεων καὶ ἐδήλωσα ὅτι ὡς ὑπουργὸς εἶμαι πρόθυμος, ἀλλὰ καὶ ὡς βουλευτὴς ἐπίσης νὰ ἐξυπηρετήσω προσωπικῶς πάντα ἀδικηθέντα ἢ πάντα τοῦ ὁποίου ἐβραδύνθη ὁ φάκελλος πρὸς ἐκκαθάρισιν καὶ αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἀκόμη εἶμαι ὑπερήφανος νὰ ἐξαγγείλω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ὅτι ἀπὸ ὅλα τὰ σημεῖα τῆς Ἑλλάδος, καὶ ἰδίᾳ ἀπὸ τὴν Πελοπόννησον, χῆραι καὶ ὀρφανὰ ἀπευθύνονται προσωπικῶς πρὸς ἐμέ, ἀλληλογραφοῦν μετ’ ἐμοῦ, λαμβάνουν ἀπαντήσεις καὶ ἐκφράζουν εὐχαριστίας, ὄχι πρὸς ἐμέ, ἀλλὰ πρὸς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Προνοίας, τὸ ὁποῖον ἐκτιμᾶ τὴν θέσιν τῶν χηρῶν καὶ ὀρφανῶν τοῦ πολέμου.

§23Α. ΣΠΗΛΙΑΔΗΣ. Εἰς τὴν Ἀνωτάτην Ὑγειονομικὴν Ἐπιτροπὴν εὑρίσκονται πλέον τῶν 2 χιλιάδων φάκελλοι.

§24Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Ἔχετε δίκαιον, κ. συνάδελφε. Ὄντως εἰς τὴν Ἀνωτάτην Ὑγειονομικὴν Ἐπιτροπὴν χρονίζουν οἱ φάκελλοι τῶν χηρῶν καὶ τῶν ὀρφανῶν τοῦ πολέμου. Ἀπηυθύναμεν ἔγγραφον πρὸς τὸ ἁρμόδιον ὑπουργεῖον, καὶ παρεκαλέσαμεν ὅπως συστηθῇ εἰς τὴν ἐν λόγῳ ἐπιτροπὴν νὰ ἐπισπεύσῃ τὰς ἀπαιτήσεις αὐτῆς. Δὲν ἐγνώριζον ὅτι θὰ ἐγενόμην ἀντικείμενον τοιαύτης ἐπιθέσεως, διὰ νὰ σᾶς ἔφερον τὸ ἔγγραφον τοῦτο Εἶμαι πρόθυμος νὰ ἀποστείλλω πρὸς ὑμᾶς.

§25Α. ΣΠΗΛΙΑΔΗΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ ἰσχυρίζεται, ὅτι δὲν ἔχει γραμματεῖς διὰ τὴν ἀντιγραφὴν τῶν ἀποφάσεων.

§26Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς ὁμιλεῖ δι’ ὅλα τὰ ἄλλα, παρὰ διὰ τὴν ἐπερώτησιν.

§27Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Μὴ ταράττεσθε, κ. βουλευτὰ ἐξ Ὀλυμπίας. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω καὶ θὰ σᾶς καθηλώσω εἰς τὴν θέσιν σας. Καὶ λέγω, ὅτι ἐπειδὴ ὁ κόσμος τῶν ἀναπήρων καὶ τῶν θυμάτων πολέμου ὡς ὑπουργεῖον ἁρμόδιον γνωρίζει τὸ ἡμέτερον ὑπουργεῖον, θὰ εἶναι ἄδικον ἐκ βραδύτητος ἄλλης ὑπηρεσίας εἰς ἄλλο ὑπαγομένης ὑπουργεῖον καὶ οὐχὶ ἐκ τοῦ ὑφ’ ἡμᾶς ὑπουργείου ἐξαρτωμένης, νὰ δημιουργηθῇ ἡ γνώμη ὅτι πταίει τὸ ὑφ’ ἡμᾶς ὑπουργεῖον. Θέλω νὰ εἴπω ὅτι συμφωνῶ ἀπολύτως μεθ’ ὑμῶν, καὶ ὅτι ἔλαβον τὰ μέτρα μου καὶ ὅτι ἐν ἑνὶ λόγῳ ἐξέθηκα τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους ἐπείγομαι καὶ ἐπιμένω νὰ δοθοῦν ταχεῖαι ἀπαιτήσεις.

§28Κ. ΒΛΑΧΟΘΑΝΑΣΗΣ. Αὐτὰ τὰ παράπονα τὰ ὑπεβάλομεν εἰς τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν τοῦ ὑπουργείου Στρατιωτικῶν, καὶ μᾶς εἶπον ὅτι διαθέτουν μόνον 2–3 γραφεῖς.

§29Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Ἀλλὰ καθ’ ἣν στιγμὴν ὁ κ. συνάδελφος, διεπίστου μίαν κατάστασιν, διὰ τὴν ὁποίαν καὶ ἡμεῖς ἐστενοχωρήθημεν καὶ ἐλάβομεν τὰ μέτρα ἡμῶν μὲ τὰ ἀποδεικνυόμενα ἐκ τοῦ ὑπουργείου μας ἐγγράφως, ἔρριψεν ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ὀλυμπίας βουλευτὴς τὴν μομφὴν, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ τῆς Ἀνωτάτης Ἐπιτροπῆς τῆς βραδυνούσης, ἀλλὰ πρόκειται ἀκούσατε κύριοι, πρόκειται περὶ 3.000 ἐγγράφων ἐν τῷ ὑπουργείῳ τῆς Προνοίας μενόντων ἀνυπογράφων ἐκ μέρους μου. Ἔ, κύριε ἐξ Ὀλυμπίας πολιτευτά, δὲν θὰ σᾶς ἀπαντήσω, θὰ ἦτο δριμυτάτη ἡ ἀπάντησίς μου, θὰ ἦτο καθηλωτική. Ἐπὶ ἐγγράφων ἀνυπογράφων δὲν δύει ποτὲ ὁ ἥλιος ἐν τῷ ὑπουργείῳ μας.

§30Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοῦ ἀπαντήσητε, διότι σᾶς δίδω τὴν διαβεβαίωσιν, ὅτι ἐὰν αἱ προσφυγικαί σας ἀσχολίαι καὶ σκέψεις σᾶς ἔδιδον καὶ ὀλίγης ὥρας καιρόν, σήμερον θὰ ἐβλέπατε ὅτι εἰς τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν ὑπάρχουν ὁρμαθοὶ ἐγγράφων, ὑπὲρ τὰ χίλια, τὰ ὁποῖα δὲν φέρουν τὴν μονογραφὴν τοῦ ἁρμοδίου ὑπαλλήλου σας, τίνος δὲν ξεύρω. Ἀλλὰ τὶ νὰ σᾶς εἴπω; Θὰ συγκινηθῆτε; Ἠμπορεῖτε νὰ λέγητε ὅτι θέλετε.

§31Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Εἶπεν ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ὀλυμπίας βουλευτὴς, πρὸ ὀλίγου μέν.....

§32Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἐγὼ δὲν σᾶς ἔκαμον ἐπερώτησιν δι’ αὐτὸ τὸ ζήτημα. Καταλαμβάνω ὅτι ἐδῶ πέρα ἔχομεν παρεξηγηθῆ τελείως. Ἐγὼ σᾶς εἶπον ὅτι παρὰ πάντα νόμον καταστρατηγεῖτε τὸν νόμον 1758 καὶ δὲν τὸν ἐφαρμόζετε, φέρετε δὲ ὁλόκληρον τὴν εὐθύνην. Ἐπ’ αὐτοῦ θὰ ἀπαντήσητε.

§33Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Εἶπεν πρὸ δύο μὲν λεπτῶν, ὅτι 3.000 ἔγγραφα μένουν εἰς τὸ ὑπουργεῖόν μου ἀνυπόγραφα ἐκ μέρους ἡμῶν. Ἐντὸς δὲ δύο λεπτῶν ἔκαμε τὴν ἐπιεικῆ ἀβαρίαν καὶ κατῆλθεν ἐκ τῶν 3.000 καὶ 1.000, καὶ ταῦτα ἀνυπόγραφα οὐχὶ ἐκ μέρους μου, ἀλλ’ ἐκ μέρους τῆς ὑπηρεσίας. Ἔ, κύριοι, ἀφήνω τὴν Βουλήν, πρὸς τὴν ὁποίαν ἐπιδεικνύω μεγίστην εὐλάβειαν, διότι εἶμαι σὰρξ ἐκ τῆς σαρκὸς αὐτῆς, καὶ ἔχω ἀπόλυτον εὐλάβειαν, τὴν ὁποίαν ἐπέδειξα ἐπὶ ὀκτὼ συναπτὰ ἔτη, εὐλαβηθεὶς πάντοτε συμπολίτευσιν καὶ ἀντιπολίτευσιν, ἰδιαιτέρως διὰ τὸν ἀρχηγὸν τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ὀλυμπίας πολιτευτοῦ, εὐλαβηθεὶς κατὰ τὰ ἕνα τρόπον, διὰ τὸν ὁποῖον καὶ ἀπέσπασα πολλάκις εὐχαριστίας. Ἀλλά, κ. ἐξ Ὀλυμπίας πολιτευτά, δὲν γνωρίζω ἐὰν τὸν προκάτοχόν μου τὸν ἀνησύχησαν τὰ δεκανίκια καὶ οἱ ἄλλοι τρόποι, τοὺς ὁποίους ὑπηνέχθητε σεῖς. Εἰς μίαν Βουλήν, εἰς ἕν τοιοῦτον ἱερὸν καὶ ἅγιον βῆμα, ἕνας πολιτευτὴς ἐκπρόσωπος ἑνὸς λαοῦ, ὁμιλῶν πρὸς ἕνα ὑπουργόν, οὐδέποτε ἐπικαλεῖται οὔτε ἐπισείει δεκανίκια, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπτόουν τὸν κ. ὑπουργόν, εἰς ἐκτέλεσιν ἢ μὴ ἐκτέλεσιν μιᾶς προφάσεως. Ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, κ. βουλευτά, δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι φοβοῦνται τὰ δεκανίκια. Σᾶς τὰ χαρίζω.

§34Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. ὑπουργὸς παρὰ τὰ χειροκροτήματα τὰ ἄφθονα τὰ ὁποῖα ἔδρεψε, φαίνεται ὅτι ἔχει ξεχάσει τελείως καὶ τὸ ἀξίωμά του καὶ τὰς ὑποχρεώσεις τὰς ὁποίας φέρει εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην. Ἄν δὲν ἀπατῶμαι κατηγορηματικῶς ἐδήλωσα ὅτι ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς τῆς Προνοίας κατὰ τοὺς νόμους, δὲν ἐφαρμόζει τὸν νόμον 5758 τὸν ὁποῖον ἐψήφισαν αἱ Βουλαὶ καὶ αἱ Κυβερνήσεις, δὲν τὸν ἐφαρμόζει. Οὐδεμίαν ἀπάντησιν ἔδωσε, ἔδωσε ὅμως μίαν ἀπάντησιν ἡ ὁποία δι’ ἐμὲ ὁ ὁποῖος δὲν κατοικῶ τὴν Ἱερουσαλήμ, εἶναι ἐξαιρετικῶς ἱκανοποιητικὴ καὶ ἐπεξηγηματική Εἶπεν ἁπλούστατα, ὅτι ὅταν ἀνέλαβε τὸ ὑπουργεῖον ἠρώτησεν, καὶ τοῦ εἶπον ὅτι ἔγινε ἡ δυχοτόμησις, ὡς τὴν ὀνόμασεν διότι εἶναι εἰσήγησις του. Ὁ κ. ὑπουργὸς ἀνέβηκεν εἰς τὸ βῆμα ὡμίλησε περὶ ἀνωτάτης ἐπιτροπῆς, ὡμίλησε περὶ θυσιῶν τὰς ὁποίας προσέφερε καὶ τὰς ὁποίας οὐδεὶς ἠθέλησε νὰ ἀμφισβητήσῃ, ὡμίλησε περὶ τῆς συνθήκης τοῦ Λοκάρνο καὶ δὲν ξέρω περὶ ποίων ἄλλων πραγμάτων, καὶ μόνον ἐπὶ τοῦ θέματος εἰς τὸ ὁποῖον ἐστρέφετο ἡ ἐπερώτησις δὲν ὡμίλησε. Ἄν κολακεύωμαι νὰ πιστεύω ὅτι λαλῶ τὴν Ἑλληνικὴν ὡς καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς τῆς Προνοίας, καὶ καθίσταμαι νοητὸς ἐκ μέρους τῶν συναδέλφων μου, διετύπωσα μίαν κατηγορίαν ἁπλουστάτην, ὅτι ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς ποδοπατεῖ τοὺς νόμους τοὺς ὁποίους ψηφίζει ἡ Βουλὴ καὶ ἡ Κυβέρνησις, καὶ κατηγορῶ ὅτι ἐποδοπάτησεν καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ ποδοπατῇ τὸ νόμον 4758 τὸν ὁποῖον δὲν τὸν ἐφαρμόζει. Οὐδεμίαν ἀπάντησιν ἔδωσε· ἔδωσεν ὅμως μίαν ἀπάντησιν, ἡ ὁποία δι’ ἐμὲ ὁ ὁποῖος δὲν κατοικῶ τὴν Ἱερουσαλήμ, εἶναι ἐξαιρετικῶς ἱκανοποιητικὴ καὶ ἐπεξηγηματική. Εἶπεν ἁπλούστατα, ὅτι ὅταν ἀνέλαβε τὸ ὑπουργεῖον ἠρώτησεν καὶ τοῦ εἶπον ὅτι ἔγινεν ἡ διχοτόμησις, ὡς τὴν ὠνόμασεν, διότι εἶναι εἰσήγησις τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου. Ἡ ἐξήγησις αὐτὴ ἦτο ἱκανοποιητικὴ διὰ τὸν κ. ὑπουργὸν καὶ ἐνόμισεν ὅτι δὲν ἔπρεπε ὄχι κἄν νὰ διαμαρτυρηθῇ, ἀλλὰ οὔτε νὰ ζητήσῃ περισσοτέρας ἐξηγήσεις. Κατόπιν τῶν δηλώσεων αὐτῶν τοῦ κ. ὑπουργοῦ ἐξακολουθῶ νὰ ὑποστηρίζω ὅτι ὅλα παρεγνωρίσθησαν εἰς τὸν τόπον αὐτὸν, μέχρι σημείου τὸ ὁποῖον γεννᾶ ἐξαιρετικοὺς κινδύνους, ἵνα μὴ εἴπω ἄλλο τι περισσότερον ἐπιμένω καὶ λέγω ὅτι κατόπιν τῶν δηλώσεων αὐτῶν, δηλώσεων καθ’ ἃς ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῆς Προνοίας φέρεται καὶ ὑπάλληλος καὶ διεκπεραιωτὴς τῶν ἀποφάσεων τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, σᾶς παρακαλῶ νὰ μεταφέρετε τὴν ἐπερώτησιν μου τὴν ὁποίαν νὰ στρέψετε κατὰ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν τὸν ὁποῖον ὁ συνάδελφος κατηγορεῖ ὡς ὑπεύθυνον τῆς καταστάσεως καὶ τῆς καταστρατηγήσεως τοῦ νόμου 4758. Ἐγὼ δὲν δύναμαι νὰ πράξω τοῦτο, διὰ τοῦτο δὲν ἀνέγραψα τὴν ἐπερώτησιν μου κατὰ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ἔστρεψα τὴν ἐπερώτησιν μου κατὰ τοῦ ἁρμοδίου ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας καὶ πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τὴν ἀποχώρησιν τοῦ ὁποίου λυποῦμαι πολύ, μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ λάβῃ γνῶσιν κατὰ τίνι τρόπῳ οἱ ὑπουργοί του ἐφαρμόζουν τοὺς νόμους καὶ τὰς ἀποφάσεις τῶν νομοθετικῶν σωμάτων καὶ ποῖαι ἀντιλήψεις ἔχουν περὶ τῆς ἐκτελέσεως τῶν καθηκόντων των. Κατόπιν ὅμως λέγω τῆς δηλώσεως τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας, δηλώσεως ἡ ὁποία δικαιολογεῖται κατὰ τοῦτο, ὅτι δὲν ἐνόμισε ὅτι εἶχεν καθῆκον νὰ δώσῃ μίαν ἐξήγησιν, διατὶ καὶ δυνάμει τινος δικαιώματος καταστρατηγεῖ ρητὸς καὶ καταργεῖ νόμον ψηφισθέντα ὑπὸ τῆς Βουλῆς πρὸ ἔτους καὶ πλέον. Κατόπιν τῆς δηλώσεως ὅτι εἶναι διεκπεραιωτὴς τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, καὶ οὐχὶ ἁρμόδιος ὑπεύθυνος διαχειριστὴς ἐξουσίας διὰ τὴν ὁποίαν εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ λογοδοτῇ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, σᾶς παρακαλῶ νὰ ἀναγράψετε τὴν ἐπερώτησιν μου ταύτην ἐναντίον τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν τὸν ὁποῖον ὅλως ἀναρμοδίως, ἀλλὰ τὶς οἶδε διὰ ποίους λόγους—τὰ μέλη τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου γνωρίζουν – ἔφερεν ὡς ὑπεύθυνον τῆς καταστρατηγήσεως τοῦ νόμου, ἡ ὁποία ἐπαναλαμβάνω ἀποτελεῖ τὴν πλέον ἔκδηλον ἐνέργειαν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, καὶ τὴν μεγάλην περιφρόνησιν πρὸς τὰς ἀποφάσεις τὰς ληφθείσας ἐκ μέρους τῶν νομοθετικῶν σωμάτων.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας Ψήφισις τοῦ συνόλου τοῦ ὑπὸ τῆς Γερουσίας τὸ πρῶτον ψηφισθέντος σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ΡΝΗ τοῦ 1892 περὶ Δικαστηρίου Κακουργοδικῶν». (ψηφίζεται τό σύνολον)

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν 5 μ. μ. τῆς προσεχοῦς Δευτέρας. (Ὥρα 6 30′ μ. μ.)