1931.03.06

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 43η

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 6 ΜΑΡΤΙΟΥ 1931

Προεδρία κ. Θ. ΣΟΦΟΥΛΗ

(Ὥρα 4.30′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Νὰ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Ὁ πρόεδρος τοῦ συλλόγου φοιτητῶν νομικῶν καὶ οἰκονομικῶν ἐπιστημῶν ζητεῖ τὴν διαγραφὴν τοῦ ἄρθρου 22 τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως καὶ κωδικοποιήσεως τῆς νομοθεσίας ἐμπορικῶν ἐπιμελητηρίων». —Ἡ ἕνωσις συνεταιρισμῶν νομοῦ Σερρῶν διαμαρτύρεται κατὰ τοῦ Μητροπολίτου ὅστις ἀναμιγνύεται εἰς τὰ συνεταιριστικὰ τοῦ νομοῦ των. —Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Στεφανόπουλος καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ ἐμπορικοῦ συλλόγου Ἀνδραβίδος διαμαρτυρομένου κατὰ τῆς ἑταιρείας ΣΠΑΠ διὰ τὴν ἐπιβολὴν ὑπερόγκων κομίστρων ἐπὶ τῆς μεταφερομένης σταφίδος. —Ὁ ἴδιος βουλευτὴς καταθέτει τηλεγράφημα κατοίκων Λουκοβίτης ζητούντων τὴν παραμονὴν τοῦ σταθμοῦ χωροφυλακῆς εἰς Δαλήμπαλι. —Οἱ ἁμαξοκαρραγωγεῖς κάτοικοι Λεβαδείας ζητοῦν τὴν τροποποίησιν τοῦ νόμου «περὶ ἐπιμηκύνσεως τῆς στεφάνης παλαιῶν κάρρων καὶ φορτηγῶν ἁμαξῶν. —Οἱ ὑπαξιωματικοὶ χωροφυλακῆς οἱ συμμετασχόντες εἰς τὴν ἐξόντωσιν τῆς ληστοσυμμορίας Τζατζᾶ ζητοῦν ὅπως τὸ ἄρθρον 111 τοῦ νόμου 4578 περὶ ὀργανισμοῦ τῆς χωροφυλακῆς ἰσχύσῃ ἀναδρομικῶς καὶ δι’ αὐτοὺς ὡς καὶ διὰ τοὺς ἀξιωματικούς. Ὁ Μιχαὴλ Σταματόπουλος κάτοικος κάτω Λουτροῦ Κορυνθίας δι’ ἀναφορᾶς του γνωρίζει τὴν σύνταξιν νομοσχεδίου περὶ ἐπιλύσεως τοῦ Σταφιδικοῦ ζητήματος». —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Παπαναστασίου καὶ Ν. Μπακόπουλος καταθέτουν τηλεγράφημα λαοῦ Λειβαδίου ζητοῦντος τὴν ἀποξήρανσιν τοῦ ἕλους Κανδύλας. Ὁ παρὰ τῷ Ἐλεγκτικῷ Συνεδρίῳ γεν. ἐπίτροπος Ἐπικρατείας ὑποβάλλει τὴν ὑπ’ ἀριθ. 788 πρᾶξιν διὰ θεώρησιν τῶν ἐκ δραχμῶν 765.001.20 χρηματικῶν ἐνταλμάτων ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Ὁ παρὰ τῷ Ἐλεγκτικῷ Συνεδρίῳ γεν. ἐπίτροπος τῆς Ἐπικρατείας ὑποβάλλει τὴν ὑπ’ ἀριθ. 229 πρᾶξιν διὰ θεώρησιν χρηματικῶν ἐνταλμάτων ἐκ δραχμῶν 300.000 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ὁ παρὰ τῷ Ἐλεγκτικῷ Συνεδρίῳ γεν. ἐπίτροπος τῆς Ἐπικρατείας ὑποβάλλει τὴν ὑπ’ ἀριθ. 727 πρᾶξιν διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικῶν ἐνταλμάτων ἐκ δραχμῶν 702.069.70)00 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑπουργοῦ Γενικοῦ Διοικητοῦ Μακεδονίας. — Ὁ κ. Γ. Παπανδρέου (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι σχέδια νόμων: 1) Περὶ ἐνισχύσεως τῆς νεωτέρας Ἑλληνικῆς Τέχνης. 2) Περὶ παροχῆς ἐξουσιοδοτήσεως εἰς τὸν Ὀργανισμὸν Διοικήσεως Ἐκκλησιαστικῆς καὶ Μοναστηριακῆς περιουσίας καὶ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Διοικήσεως τῆς Ἐκκλησιαστικῆς καὶ Μοναστηριακῆς περιουσίας Κρήτης, συνομολογήσεως δανείων, καὶ 3) Περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 4597 περὶ ἀνανεώσεως τῆς ἐγγραφῆς ὑπὸ τῶν μήπω ἀνανεωσάντων ταύτην φοιτητῶν τοῦ Ἐθνικοῦ καὶ Καποδιστριακοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν κατὰ τὸ Πανεπιστημιακὸν ἔτος 1928–1929 κλπ., καὶ 4620 περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ Ἐθνικοῦ καὶ Καποδιστριακοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν». Ἡ ἐπὶ τῆς Γεωργίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις αὐτῆς ἐπὶ τῶν κάτωθι σχεδίων νόμων: 1) Περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 3ης Ἰουλίου 1930 συμβάσεως μεταξὺ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, περὶ χορηγήσεως ὑπὸ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, βραχυπροθέσμων δανείων πρὸς πληγέντας ἐκ τῶν θεομηνιῶν παραγωγοὺς διαφόρων περιφερειῶν τῆς χώρας, μέχρι συνολικοῦ ποσοῦ 50.000.000 δραχμῶν. 2) Περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 20ῆς Δεκεμβρίου 1929 συμβάσεως μεταξὺ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, περὶ χορηγήσεως ὑπὸ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος καλλιεργητικῶν δανείων εἰς παθόντας ἐκ θεομηνιῶν γεωργοὺς διαφόρων περιφερειῶν τῆς νήσου Κρήτης, μέχρι συνολικοῦ ποσοῦ δραχμῶν 30.000.000, καὶ 3) Περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 16 Δεκεμβρίου 1930 συμβάσεως μεταξὺ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ Ἀγροτικῆς Τραπέζης περὶ ἐξαγορᾶς ὑπὸ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος καὶ διὰ λογαριασμὸν τοῦ Δημοσίου, ποσότητος μέχρι συμπληρώσεως 15.000 τόννων χαρουπίων, παραγωγῆς τῆς νήσου Κρήτης καὶ χορηγήσεως ὑπὸ τῆς ἰδίας Τραπέζης δανείων ἐπὶ ἐνεχύρῳ χαρουπίων. Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις αὐτῆς ἐπὶ τῶν κάτωθι σχεδίων νόμων: 1) Περὶ ἰσχύος πινάκων διαγωνισμοῦ οἰκονομικῶν ὑπαλλήλων, καὶ 2) Περὶ παραχωρήσεως γηπέδου εἰς τὴν Ἀμερικανικὴν Λεγεῶνα. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας Ψήφισις συνόλου τοῦ ὑπὸ τῆς Γερουσίας τὸ πρῶτον ψηφισθέντος νομοσχεδίου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου περὶ ζωοκλοπῆς καὶ ζωοκτονίας». (ψηφίζεται τὸ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ αʹ ἐδαφίου τῆς 1 § τοῦ ἄρθρου 17 τοῦ νόμου 4226 τῆς 19 Ἰουλίου 1929 περὶ Ναυτικῆς Ἀεροπορίας». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου 17 τοῦ νόμου 4411 περὶ συγκροτήσεως, προελεύσεως, προαγωγῆς κλπ. τῶν στελεχῶν τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ καὶ προσθήκης μεταβατικῆς διατάξεως εἰς τὸν ἴδιον νόμον». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς 2 § τοῦ ἄρθρου 18 τοῦ νόμου 4411 περὶ συγκροτήσεως προελεύσεως προαγωγῆς κλπ. τῶν στελεχῶν τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ 3 ἐδαφίου τοῦ ἄρθρου 19 τοῦ νόμου 4411 περὶ συγκροτήσεως, προελεύσεως προαγωγῆς κλπ. τῶν στελεχῶν τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμβουλίου κατατάξεως, προαγωγῆς, στασιμότητος, τοποθετήσεων, μεταθέσεων τῶν δικαστικῶν συμβούλων Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ καὶ τοῦ τρόπου προαγωγῆς αὐτῶν». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ νόμου 2145 περὶ ἐπιθεωρητῶ» τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναγραφῆς πιστώσεως δραχμῶν 100 000 διὰ τὴν κατασκευὴν καὶ δωρεὰν πρὸς ἀνίδρυσιν εἰς τὸ ἐν Δρέσδῃ Ὑποδειγματικὸν Μουσεῖον Ὑγιεινῆς τῆς προτομῆς τοῦ Ἱπποκράτους». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 7)14 Αὐγούστου 1926 Νομοθετικοῦ Διατάγματος περὶ τροποποιήσεως τοῦ κωδικοποιηθέντος ὑπ’ ἀριθ. 1242 νόμου περὶ μέσης ἐκπαιδεύσεως». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τοῦ ἀπὸ 30)9)1925 Νομοθετικοῦ Διατάγματος περὶ ἱδρύσεως διευθύνσεως πειθαρχικοῦ παρὰ τῷ ὑπουργείῳ τῆς Δικαιοσύνης». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀποζημιώσεως παρὰ τοῦ Κράτους τῶν ἀδίκως καταδικασθέντων ἢ προφυλακισθέντων». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συγκροτήσεως ἐπιτροπῶν διὰ τὴν ἐκπόνησιν κώδικος Ποινικῆς Δικονομίας». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συγκροτήσεως ἐπιτροπῆς διὰ τὴν ἐκπόνησιν νέας Πολιτικῆς Δικονομίας». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν Ἐπερωτήσεων Συνεχίζεται ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας.

§4Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὁ ἀξιότιμος ἐξ Οἰτύλου συνάδελφος κ. Κουλουμβάκης ἔκαμε μίαν παρατήρησιν προχθὲς εἰς τὸ τέρμα τῆς συνεδριάσεως, ἀλλὰ καὶ χθὲς διακόπτων τὸν ἀξιότιμον βουλευτὴν Τυρνάβου, ἔκαμε μίαν παρατήρησιν ἡ ὁποία ἐκ πρώτης ὄψεως καὶ κατὰ τύπους φαίνεται ὀρθή, ὅτι δηλαδὴ ἡ συζήτησις τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ ἐξ Ἠλείας μετέπεσεν εἰς συζήτησιν ἐπὶ τοῦ ὅλου σταφιδικοῦ προβλήματος. Λέγω δὲ κατὰ τύπους ὀρθήν, διότι ὅταν γίνεται μία ἐπερώτησις ὑποτίθεται ὅτι αὕτη ἀποτελεῖ ἔλεγχον τῆς Κυβερνήσεως, καὶ ὄχι συζήτησιν ἑνὸς προβλήματος τόσον μεγάλου ὅσον εἶναι τὸ σταφιδικόν. Δὲν εἶναι ὅμως, νομίζω, βάσιμος ἡ παρατήρησις διὰ τὸν ἑξῆς λόγον. Διότι ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς ἐξ Ἠλείας δὲν περιωρίσθη εἰς ἔλεγχον μόνον, ἀλλὰ ἔκαμε καὶ νέας μεθόδους, διὰ τὰς ὁποίας ὀφείλω νὰ τὸν συγχαρῶ ὑποδεικνύων μέτρα διὰ τῶν ὁποίων φρονεῖ ὅτι ἠδύνατο νὰ βελτιωθῇ ἡ κατάστασις τῆς σταφιδοπαραγωγῆς. Ἦτο φυσικὸν λοιπὸν ἡ Βουλὴ νὰ ζητήσῃ τὴν γενίκευσιν τῆς συζητήσεως, ὥστε τὸ πρόβλημα ἐν τῇ ὁλότητί του νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ συζητηθῇ. Θὰ ἀρχίσω φυσικὰ ἀπὸ τὴν ἐπερώτησιν. Καὶ ἡ ἐπερώτησις ἔχει δύο σκέλη. Ἔχει ἔλεγχον ἐπὶ τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, πολιτικῆς εὐτελῶν τιμῶν, ὅπως εἶναι ἡ διατύπωσίς της, καὶ καὶ τὸ δεύτερον σκέλος εἶναι ποῖα μέτρα σκέπτεται νὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις διὰ νὰ βελτιώσῃ τὴν κατάστασιν τὴν σταφιδικήν. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε, κύριοι, πρὶν εἰσέλθω εἰς τὸ ζήτημα τοῦ ἐλέγχου νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἀνέμενον μετά τινος ἐνδιαφέροντος τὴν ἐπερώτησιν τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ, ἀλλὰ καὶ μετά τινος συγκινήσεως. Μὴ παρεξηγήσητε τὴν λέξιν, ὅτι τάχα ἡ συγκίνησίς μου, ἀπετέλει δισταγμόν τινα περὶ τοῦ ἂν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπίσω νικηφόρως τὸν ἔλεγχον. Ἀλλ’ ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς εἶναι ἰδιαίτερος συμπολίτης μου, γεννηθήκαμε σὲ δύο χωριὰ κοντὰ μὲ τὸν μακαρίτη τὸν πατέρα του, δὲν τὸν εἶχα γνωρίσει κατ’ ὄψιν καὶ ἤθελα νὰ ἰδῶ τί εἶναι τὸ παιδὶ τοῦ Χρήστου Στεφανοπούλου μὲ τὸν ὁποῖον ἐπὶ μακρὸν εἴχομεν στενὴν φιλίαν, καὶ πολιτικῶς συνδεόμεθα μέχρι τῆς ἐπαναστάσεως τοῦ 1909. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι ἡ ἀγόρευσις τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ ἐξ Ἠλείας ἱκανοποίησε τὸ ἐνδιαφέρον μου ἀπὸ ἀπόψεως μορφῆς. Ἡ ἀγόρευσίς του ὑποθέτω, ἱκανοποίησε καὶ ὅλην τὴν Βουλήν. Λυποῦμαι ὅτι δὲν δύναμαι νὰ εἴπω τὸ ἴδιον καὶ διὰ περιεχόμενον τῆς ἀγορεύσεως. Ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος εἶχεν εὐφράδειαν, εἶχεν καλλιλογίαν, ἀλλὰ τὸ περιεχόμενον δὲν μὲ ἱκανοποίησε καὶ θὰ σᾶς εἴπω διατί δὲν μὲ ἱκανοποίησε.

§5Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δὲν ἐζήτησε δίπλωμα ὁ ἄνθρωπος.

§6Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Οὔτε ἐγὼ σᾶς ἐζήτησα τὴν ἄδειαν διὰ νὰ ἐκφράσω τὴν γνώμην μου. Ὡς πρὸς τὴν μορφὴν εἶπον μὲ ἱκανοποίησε Θὰ κάμω ὅμως καὶ ἐπὶ τῆς μορφῆς ἐξαιρέσεις τινὰς ἀπὸ ἀπόψεως φρασεολογίας. Ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος κατήγγειλε τὴν Κυβέρνησιν δι’ ἐγκληματικὴν καὶ ἄστοργον ἀδιαφορίαν. Δὲν νομίζω ὅτι ἕνας νέος βουλευτής, ἀπαγγέλλων τὸν παρθενικόν του λόγον, δὲν ἔπρεπε νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν του ὅτι ὁ λόγος αὐτὸς ἔπρεπε νὰ ἔχῃ κἄποιο ἄρωμα παρθενίας, ἔπρεπε νὰ ἔχῃ κἄποιο μέτρον εἰς τὰς φράσεις, καὶ περισσοτέραν ἀντικειμενικὴν ἔρευναν τῶν θεμάτων.

§7Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν δύναται ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου νὰ ἰσχυρίζηται ὅτι δὲν λέγονται αὐτὰ τὰ πράγματα.

§8Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Κύριε ἀρχηγὲ τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος ἔχω περισσότερον ἐνδιαφέρον ἀπὸ σᾶς διὰ τὸν κ. βουλευτὴν καὶ συμπάθειαν ὅπως καὶ ἐσεῖς. Ἡ δὲ διαφορὰ τῆς ἡλικίας καὶ τὸ ὅτι καταγόμεθα ἀπὸ τὴν ἰδίαν ἐπαρχίαν μοῦ ἐπιτρέπει νὰ τοῦ κάμω μερικὰς συστάσεις διὰ τὸ μέλλον. Διότι ὁ ἰδικός μας πολιτικὸς βίος βαδίζει πρὸς τὸ τέρμα, ἐνῷ ὁ ἰδικός του τώρα μόλις ἀρχίζει. Ἂς ἔλθωμεν εἰς τὴν οὐσίαν. Τί μᾶς καταγγέλλει ὁ κ. βουλευτής; Ὅτι κάμνομεν πολιτικὴν εὐτελῶν τιμῶν. Θὰ ὁμολογήσητε ὅτι καὶ ἡ διατύπωσις τῆς κατηγορίας εἶναι ὀλίγον ἀόριστος. Δὲν γνωρίζω, ἐγὼ τοὐλάχιστον, νὰ ὑπάρχει καμμία Κυβέρνησις ἢ κανὲν πολιτικὸν κόμμα, τὸ ὁποῖον εἰς τὸ πρόγραμμά του, νὰ ἐκθέτῃ ἕνα τιμολόγιον δι’ ὅλα τὰ προϊόντα τῆς γῆς, εἰς τρόπον ὥστε νὰ δύναται νὰ λεχθῇ ὅτι εἰς τὸ πρόγραμμά του ἔχει πολιτικὴν εὐτελῶν ἢ ὑψηλῶν τιμῶν. Ὁ κ. βουλευτὴς ὁ ὁποῖος ἔκαμε — καθὼς ἤκουσα — λαμπρὰς σπουδὰς εἰς τὸ ἐξωτερικὸν εἰδικευθεὶς περὶ τὰ οἰκονομικὰ θέματα. Θὰ γνωρίζῃ, ἀπὸ τὸ πρῶτον ἐγχειρίδιον τῆς πολιτικῆς οἰκονομίας, ὅτι αἱ τιμαὶ τῶν προϊόντων κανονίζονται ἀπὸ νόμους ἀναλλοιώτους νόμους, οἱ ὁποῖοι ἠμποροῦν νὰ θεωρηθοῦν φυσικοί. Δὲν εἶναι ἔργον οὐδεμιᾶς Κυβερνήσεως, κανενὸς κόμματος, οὐδενὸς πολιτικοῦ, νὰ ρυθμίζῃ τιμὰς ἰδίᾳ προϊόντων μὴ καταναλισκομένων ἐν τῇ Χώρᾳ ἐν τῇ ὁποίᾳ παράγονται. Διότι ἐὰν καταναλίσκωνται ἐν τῇ Χώρᾳ ἐν ᾗ παράγονται, ἔχει τὸ δικαίωσα οἱαδήποτε Κυβέρνησις νὰ φέρῃ εἰς τοὺς ὤμους τῶν καταναλωτῶν της οἱαδήποτε βάρη, διὰ νὰ προστατεύσῃ ὡρισμένους κλάδους γεωργικῆς ἢ βιομηχανικῆς παραγωγῆς. Δὲν δύναται ὅμως κανεὶς νὰ ἰσχυρισθῇ ὅτι ὑπάρχουν μέσα διὰ τῶν ὁποίων δύναται μία Κυβέρνησις νὰ ἐπιβάλῃ τιμὰς προϊόντων καταναλισκομένων εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ ρυθμίζῃ τὴν πολιτικήν της, νὰ κανονίζῃ τὰς τιμὰς τῶν προϊόντων της, σύμφωνα μὲ τὰς τιμὰς τῆς διεθνοῦς ἀγορᾶς τῶν προϊόντων, τῶν συναγωνιζομένων τὸ ἐξαγόμενον προϊόν. Διὰ τοῦτο εἶπον ὅτι ἡ διατύπωσις τοῦ πρώτου σκέλους τῆς ἐπερωτήσεως εἶναι ἀόριστος. Τώρα ἡ Βουλὴ ἐννοεῖ τὶ ἤθελε νὰ εἴπῃ ὁ κ. βουλευτής. Οὗτος ἤθελε νὰ εἴπῃ ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἐφόσον διὰ τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ κανονίζει τὰς τιμὰς τῆς σταφίδος κατὰ τινα τρόπον, ἔπρεπε νὰ θέσῃ ὅρια ἀνώτερα ἐκείνων τὰ ὁποῖα ἔθεσε. Δὲν κατώρθωσεν ὅμως νὰ μᾶς πείσῃ ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἦτο ἱκανὴ νὰ θέσῃ ὅρια ἀνώτερα καὶ δὲν τὸ ἔπραξεν. Ἔκαμε μερικοὺς λογαριασμούς, μερικὰς διαιρέσεις, μερικὰς ἀφαιρέσεις, μερικοὺς πολλαπλασιασμοὺς διὰ νὰ φθάσῃ εἰς τὸ ἀποτέλεσμα, ὅτι ὁ ὀργανισμὸς διαθέτει προσόδους 192 ἑκατομμυρίων καὶ ὅτι μὲ αὐτὰ τὰ 192 ἑκατομμύρια ἠδύνατο νὰ δώσῃ τιμὰς Ἀνωτέρας. Ἀλλὰ μὲ ὅλους αὐτοὺς τοὺς ἀριθμοὺς τοὺς ὁποίους ἀνέφερε, δὲν μᾶς ἔπεισεν ὅτι ἦτο δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ δώσῃ ἄνω τῶν 2 χιλ. δραχμῶν τὰς ὁποίας ἐξησφάλισε. Διὰ νὰ ἀντιληφθῇ ἡ Βουλὴ ποία ἦτο ἡ θέσις τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ κατὰ τὰς ἀρχὰς τῆς σταφιδικῆς περιόδου πρέπει νὰ κάμωμεν μίαν ἀναδρομὴν εἰς τὴν περίοδον ἐκείνην. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω ἔγγραφα ἀνταλλαγέντα μεταξὺ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Τραπέζης τῆς περιόδου ἐκείνης. Ὅταν ἀντελήφθημεν ὅτι ὁ ὀργανισμὸς δὲν ἔχει πλέον οἰκονομικὴν ἀντοχὴν διὰ νὰ ἐκπληρώσῃ τὸ πρόγραμμά του, ἠναγκάσθημεν νὰ ἀπευθυνθῶμεν εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν διὰ νὰ τὸν χρηματοδοτήσῃ. Πρὸ τούτου ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω ποῖα μέτρα ἡ Κυβέρνησις ἔχει λάβει ἀφ’ ἧς ἤρχισε διαισθανομένη ὅτι ὁ ὀργανισμὸς ἐβάδιζε πρὸς τὴν ἀδυναμίαν αὐτὴν τὴν οἰκονομικήν. Ἀπὸ τοῦ Ἰουλίου τοῦ 1929, ἐνθυμεῖσθε πολὺ καλά, συνεστήσαμεν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, μὲ εὐρυτάτην ἐξεταστικὴν δικαιοδοσίαν. Ἡ ἐπιτροπὴ αὐτὴ εἰργάσθη ἐπὶ μακροὺς μῆνας, τὴν ἐργασίαν δὲ αὐτήν, τὰ πορίσματα ταύτης τὰ ἐξέθεσε διὰ μακρῶν ὁ Πρόεδρός της κ. Παπαναστασίου. Ἀλλὰ καθ’ ὃν χρόνον εἰργάζετο ἡ Κοινοβουλευτικὴ ἐπιτροπή, ἡ Κυβέρνησις ἐζήτησε νὰ μάθῃ ποία εἶναι πραγματικῶς ἡ οἰκονομικὴ θέσις τοῦ ὀργανισμοῦ. Ἐζήτησε λοιπὸν ἀπὸ τὸν ὀργανισμὸν ἕνα πίνακα τῆς οἰκονομικῆς του καταστάσεως. Ὁ πίναξ αὐτὸς ἐστάλη καὶ ἐξ αὐτοῦ προκύπτει ὅτι μετὰ τὴν ἱκανοποίησιν τῶν ἀναγκῶν του, ὁ ὀργανισμὸς θὰ εἶχε περὶ τὰ 137 ἑκατομμύρια ἐνεργητικόν. Ἠθελήσαμεν νὰ ἐξελέγξωμεν αὐτὸν τὸν πίνακα. Ἰδοὺ πῶς ἔχει ὁ πίναξ ὁ σταλεὶς ἀπὸ τὸν Α.Σ.Ο. (ἀναγινώσκει). Ἐνεργητικὸν

Παθητικόν

Τὸν πίνακα αὐτὸν τοῦ σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ, ἠθελήσαμεν νὰ ἐξελέξωμεν. Καὶ μετὰ σύσκεψιν ἐν τῷ ὑπουργικῷ συμβουλίῳ ἀπεφασίσαμεν νὰ καταρτίσωμεν μίαν Ἐπιτροπὴν ἐξ ἀνωτέρων ὑπαλλήλων τοῦ Κράτους, ἕνα τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, ἕνα τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, καὶ ἕνα τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Παραλλήλως ὅμως καὶ ἡ Τράπεζα τῆς Ἑλλάδος δι’ ἴδιον λογαριασμὸν ἔκαμεν ἐκτίμησιν τοῦ ἐνεργητικοῦ τοῦ ὀργανισμοῦ, καὶ κατέληξεν εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι ὁ ὀργανισμὸς ἠδύνατο νὰ θεωρηθῇ ὡς ἔχων 80–90 ἑκατομμύρια πραγματικὴν περιουσίαν, ἀποτελουμένην ὅμως ἀπὸ ἀποθήκας, ἀπὸ δεξαμενάς, ἀπὸ θεϊκὸν χαλκὸν ἀπὸ σταφιδόκαρπον, καὶ ὡς μόνην ρευστὴν περιουσίαν 16 ἑκατομμύρια μετρητὰ καὶ 14 ἑκατομμύρια κινητὰς ἀξίας, αἱ ὁποῖαι ὑποθέτω ὅτι εἶναι μετοχαὶ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διότι εἶχον ἐγγραφῆ εἰς τὸ μετοχικὸν αὐτῆς κεφάλαιον.

§9Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αὐτὸ μετὰ τὴν ἀφαίρεσιν τοῦ παθητικοῦ ὁλοκλήρου.

§10Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μάλιστα. Τὸ παθητικὸν αὐτὸ τώρα ἐκ τῶν ὑστέρων ἀπεδείχθη ὅτι ἦτο ἀνώτερον, διότι ὑπελογίζοντο 150 ἑκατομμύρια δραχμῶν διὰ τὴν κάλυψιν τῆς ἀξίας τῶν δελτίων καὶ τῶν πλεονασμάτων, ἀλλ’ ἐκ τῆς πραγματοποιήσεως κατόπιν, ἀπεδείχθη ὅτι αὐτὰ ἀνῆλθον εἰς 178 ἑκατομμύρια. Αὐτὴ λοιπὸν ἦτο, κύριοι, ἡ πραγματικὴ κατάστασις τοῦ ὀργανισμοῦ καὶ ἐννοεῖτε πολὺ καλὰ ὅτι ἐν τοιαύτῃ καταστάσει δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ὑποχρεώσεις ἄνευ χρηματοδοτήσεως. Τὴν ἀντίληψιν τῆς ἀδυναμίας αὐτῆς εἶχον διαισθανθῆ καὶ οἱ παραγωγοὶ καὶ διὰ τοῦτο ἀπὸ ἐνωρὶς ἤρχισαν νὰ φωνάζουν περὶ κρίσεως, καὶ περὶ ἀνάγκης λήψεως μέτρων ὑπὲρ τῆς σταφίδος. Εἰς διαφόρους περιφερείας συνεκροτοῦντο συνέδρια, τὰ ὁποῖα ὅμως δὲν κατέληγον εἰς ἀποφάσεις πραγματοποιήσιμους ἢ ἦσαν ψηφίσματα ἀλληλοσυγκρουόμενα ἀναλόγως τῶν περιφερειακῶν ἀντιλήψεων. Διὰ τοῦτο τότε ἐν συνεννοήσει μὲ τὸν ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας ἐσκέφθημεν νὰ καλέσωμεν συνέδριον, τὸ ὁποῖον καὶ συνεκαλέσαμεν τὴν 29 Ἰουνίου. Εἰς τὸ συνέδριον αὐτὸ ἡ Κυβέρνησις ἐξέθηκε τὴν πολιτικήν της ἐπὶ τῆς σταφίδος. Θὰ σᾶς εἴπω ἐν ὀλίγοις, κύριοι, τὶ εἴπομεν τότε ἐν σχέσει πρὸς τὴν ἀσκουμένην πολιτικήν. Παραλείπω ὅλα τὰ ἱστορικὰ καὶ ἔρχομαι εἰς τὴν διαγραφὴν τῆς πολιτικῆς μας (ἀναγινώσκει). «Δὲν θέλω, κύριοι σύνεδροι, νὰ εἰσέλθω εἰς τὰ θέματα τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, διότι δὲν ἐπιθυμῶ νὰ προκαταλάβω τὰς σκέψεις σας, οὐδὲ νὰ ἐπηρεάσω τὰς ἀποφάσεις σας. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε μόνον νὰ θέσω πρὸ ὑμῶν γενικάς τινας σκέψεις αἵτινες, νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ παροραθῶσι κατὰ τὰς συζητήσεις τοῦ συνεδρίου. Καὶ πρῶτον. Δὲν πρέπει νὰ λησμονήσητε, ὅτι ἡ Κορινθιακὴ δὲν ἀποτελεῖ πλέον μονοπωλιακὸν προϊόν τῆς Χώρας ταύτης. Ἀτυχῶς κατωρθώθη τὸ πολύτιμον αὐτὸ φυτὸν νὰ μεταφυτευθῇ καὶ εὐδοκιμήσῃ εἰς τοὺς ἀντίποδας ἡμῶν Αὐστραλούς, οἵτινες κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ἐξήγαγον εἰς Ἀγγλίαν περὶ τὰ 25 ἑκατομ. λιτρῶν, ἐφοδιάζουσι δὲ καὶ τὸν Καναδᾶ, ὅπου τυγχάνουσι προστατευτικῶν τελωνειακῶν ὅρων ἀπέναντι τῆς Κορινθιακῆς. Δεύτερον. Δὲν πρέπει νὰ λησμονήσητε ὅτι ηὐξήθη οὐσιωδῶς ἡ παραγωγὴ ὁμοειδῶν ξηρῶν καρπῶν, ἰδίᾳ σουλτανίνας, ἐν Καλλιφορνίᾳ, Αὐστραλίᾳ, Μ. Ἀσίᾳ, Νοτίῳ Ἀφρικῇ, κατὰ τρόπον ὥστε ἡ Κορινθιακὴ ν’ ἀποτελῇ μόλις τὸ τρίτον τῆς παγκοσμίου παραγωγῆς, καὶ ἑπομένως αἱ τιμαὶ τῶν ὁμοειδῶν προϊόντων ρυθμίζουσι τὴν διεθνῆ τιμὴν καὶ οὐχὶ ἡ Κορινθιακή. Τρίτον. Ὅτι τὸ σταφιδικὸν πρόβλημα δύο μόνον ἐπιδέχεται λύσεις. Ἡ μία λύσις εἶναι ἡ ἐξακολούθησις τοῦ ὑφισταμένου καθεστῶτος ὑπὸ τὴν ἑξῆς ἐπιφύλαξιν: ὅτι θὰ παύσητε θεωροῦντες τὸν Αὐτόνομον Σταφιδικὸν Ὀργανισμὸν ὡς ὄργανον ἐπιδιώξεως ὑψηλῶν τιμῶν διὰ τὸ προϊόν σας. Ὁ Ὀργανισμὸς ἱδρύθη διὰ ν’ ἀντικαταστήσῃ τὴν κερδοσκοπικὴν ἑταιρείαν «τῆς Ἑνιαίας» καὶ τὰ τυχὸν κέρδη του χρησιμοποιοῦνται ὑπὲρ τῆς παραγωγῆς, ὑπὸ τὴν μορφὴν παροχῆς δανείων ἐπὶ εὐθηνῷ τόκῳ, διὰ νὰ πληγῇ ἡ τοκογλυφία, προμηθείας θείου, θειϊκοῦ χαλκοῦ, γεωργικῶν ἐργαλείων ἢ ὀργάνων ἐξασφαλίσεως τοῦ προϊόντος κατὰ τῶν κινδύνων τῆς περιόδου τῆς ἀποξηράνσεως. Ὁ Ὀργανισμὸς ἱδρύθη διὰ νὰ διαχειρισθῇ τὸ παρακράτημα λυσιτελέστερον, ἐν συνεργασίᾳ μετὰ τῆς βιομηχανίας, ἡ ὁποία εἶναι τὸ δεξί σας χέρι. Διὰ νὰ παρακολουθῇ τὴν κατανάλωσιν καὶ προσαρμόζῃ τὴν σταφιδικὴν πολιτικὴν πρὸς τὴν τῶν ὁμοειδῶν καρπῶν, οἵτινες συναγωνίζονται τὴν Κορινθιακήν, διὰ νὰ μεριμνήσῃ περὶ τοῦ ἐξευγενισμοῦ τῆς ποιότητος καὶ τῆς ἐπεκτάσεως τῆς καταναλώσεως. Ὁ Ὀργανισμὸς δὲν ἱδρύθη διὰ ν’ αὐξάνῃ ἐτησίως τὰς τιμάς, καὶ νὰ καθιστᾷ τὸν συναγωνισμὸν πρὸς τὰ ὁμοειδῆ προϊόντα ἀδύνατον, διότι ἡ πολιτικὴ αὕτη θὰ ἀγάγῃ εἰς τὴν κατάρρευσιν τοῦ συστήματος μοιραίως, καὶ τότε δὲν θ’ ἀπομείνῃ τίποτε ἄλλο, εἰμὴ ἡ δευτέρα δυνατὴ λύσις. Δηλαδὴ ἡ κατάργησις ὅλων τῶν μέχρι τοῦδε θεσπισθέντων τεχνητῶν μέσων, καὶ ἡ ἐπικράτησις τῆς πολιτικῆς τοῦ Laisser faire, τὴν ὁποίαν καὶ πρὸ 35 ἐτῶν ὑπεστήριξαν εὐάριθμοι ἐκ τῶν ὀρθοδόξων οἰκονομολόγων, οἱ πιστεύοντες ὅτι πᾶσα Κρατικὴ ἐπέμβασις εἰς τὴν λειτουργίαν τῶν οἰκονομικῶν νόμων ἀντεδείκνυται. Ἐγὼ προσωπικῶς καὶ ἡ Κυβέρνησις εἶναι σύμφωνος μαζύ μου, θεωρῶ τὴν λύσιν ταύτην ὀλεθρίαν καὶ διὰ τὴν σταφιδοπαραγωγήν, καὶ διὰ τὴν καθόλου ἐθνικήν μας Οἰκονομίαν. Ἂν ἐφαρμοσθῇ ἡ λύσις αὕτη, εἶναι ζήτημα ἂν θὰ εἰσαχθῇ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ τὸ τρίτον τοῦ χρυσοῦ, ὃν εἰσάγομεν σήμερον, διότι καὶ ἡ βρώσιμος σταφὶς θὰ στρέφεται περὶ τὰς τιμὰς τῆς βιομηχανησίμου, ρυθμιστὴς δὲ τῆς τιμῆς θὰ εἶναι ἡ βιομηχανία, καὶ οὐχὶ ἡ κατανάλωσις τῆς βρώσεως. Ἡ κρίσις ἣν διήλθομεν κατὰ τὴν περίοδον 1893–1905 διεπίστωσε τὴν ἀλήθειαν ταύτην. Ἄς μὴ πλανῶνται δὲ οἱ παραγωγοὶ καλῶν ποιοτήτων, πιστεύοντες ὅτι εἶναι προνομιοῦχοι, καὶ ὅτι δὲν θὰ θιγῶσιν ἐκ τῆς πληθωρικῆς προσφορᾶς, διότι εἶναι κανὼν σχεδὸν ἄνευ ἐξαιρέσεως, ὅτι αἱ τιμαὶ ριθμίζονται ἐκ τῶν κάτω, ἡ χειροτέρα καὶ ἐφθηνοτέρα ποιότης κανονίζει τὴν τιμὴν καὶ τῶν ἀνωτέρων ποιοτήτων. Ἡ Κυβέρνησις, κύριοι σύνεδροι, νομίζει ὅτι ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς δύναται νὰ ζήσῃ, ἐὰν τεθῇ ὡς ἀρχὴ ὅτι δὲν θὰ διαθέτῃ πρὸς ἀγορὰν τῶν πλεονασμάτων ποσὰ μείζονα τῶν ἠσφαλισμένων ἐκ τῆς διαθέσεως τοῦ παρακρατήματος καὶ τῶν πλεονασμάτων ἐσόδων του. Ἐὰν ἡ «Ἑνιαία» ἔζησεν ἐπὶ 19 ἔτη, τὸ ὀφείλει εἰς τὸ γεγονὸς ὅτι εἶχε καθορισθῆ ἐν τῇ μετ’ αὐτῆς συμβάσει τοῦ Κράτους τὸ ἀνώτατον ὅριον τῶν τιμῶν, ἃς ἠσφάλιζε διὰ τὸ πλεόνασμα ἀφ’ ἑνός, ἀφ’ ἑτέρου δὲ διότι ὑπεχρεοῦτο νὰ μεταπωλῇ τὸ πλεόνασμα εἰς τὴν ἐλευθέραν ἀγοράν, ὁσάκις αἱ τιμαὶ τῆς ἐλευθέρας ἀγορᾶς ὑπερέβαινον ὡρισμένον ὅριον. Οἱ δύο οὗτοι φραγμοὶ τῆς πρὸς τὰ κάτω καὶ τὰ ἄνω φορᾶς τῶν τιμῶν ἐξασφάλισαν τὸν μακρὸν βίον τῆς «Ἑνιαίας καὶ διετήρησαν ἀμείωτον τὴν κατανάλωσιν τῆς βρώσεως, τὴν ὁποίαν ὀφείλομεν νὰ διατηρήσωμεν πάσῃ θυσίᾳ. Ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς εἶναι ἕνα εἶδος ἀσφαλιστοῦ διὰ τὸν παραγωγὸν δὲν εἶναι ἀγοραστὴς τῆς ἐσοδείας. Ὅταν σᾶς ἀσφαλίσῃ τὰ ἔξοδα τῆς καλλιεργείας καὶ ἕνα τόκον ἐπὶ τοῦ κεφαλαίου ἐκτελεῖ τὸν προορισμόν του. Τὸ πέραν τοῦ ἀσφαλιζομένου ποσοῦ τίμημα τοῦ προϊόντός σας θὰ ζητήσητε ἀπὸ τὸν καταναλωτήν. Καὶ διὰ νὰ τὸ ἐπιτύχητε πρέπει νὰ τὸν περιποιηθῆτε, νὰ τῷ προσφέρητε ποιότητα βρώσιμον πραγματικῶς, καὶ εἰς τιμὴν οὐχὶ ἀνωτέραν τῆς τιμῆς τῶν συναγωνιζομένων τὴν Κορινθιακὴν προϊόντων. Γνωρίζετε ὅτι διερχόμεθα μίαν περίοδον πτώσεως τῶν τιμῶν εἰς τὴν διεθνῆ ἀγοράν. Εἴτε διότι ἡ ἔντασις τῆς παραγωγῆς μετὰ τὸν πόλεμον ἐδημιούργησεν ὑπερπαραγωγήν, εἴτε διότι ἡ ἀναλωτικὴ δύναμις τῶν λαῶν ἐκάμφθη, ὅλα τὰ προϊόντα ὑποτιμῶνται. Ἡ σταφὶς δὲν δύναται ν’ ἀποτελέσῃ ἐξαίρεσιν. Καὶ αὐτὸς ἀκόμη ὁ ἄργυρος ὅστις ἐτιμᾶτο κατὰ τὸν πόλεμον 64 πέννας τὴν οὐγγίαν, τιμᾶται σήμερον 16½, δηλαδὴ ἔχασε τὰ ¾ τῆς ἀξίας του. Τὰ σημεῖα αὐτὰ τῶν καιρῶν δὲν δυνάμεθα νὰ τ’ ἀγνοήσωμεν». Αὐτὰ ἔλεγα, κύριοι, εἰς τοὺς συνέδρους τοῦ σταφιδικοῦ συνεδρίου κατὰ τὸν παρελθόντα Ἰούνιον. Ἀπὸ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ὁ ἄργυρος ἐπῆγε παρακάτω ἀπὸ 16½ πέννες τὴν οὐγγιὰ ἔχει 12½, ἀφοῦ καὶ τὸ ἀσῆμι ἐξέπεσε, κύριοι βουλευταί, δὲν μποροῦμεν νὰ ἔχωμεν τὴν ἀξίωσιν, νὰ μὴ ξεπέφτουν τὰ γεωργικὰ προϊόντά μας.

§11Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἀντιστρόφως πρέπει νὰ γίνεται τὸ πρᾶγμα.

§12Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Λησμονεῖτε ὅτι ὁ ἄργυρος δὲν δύναται πλέον νὰ νομισματοποιηθῇ. Αὐτὸ θὰ συμβῇ ἐὰν αὔριον παύσῃ καὶ ὁ χρυσὸς νὰ νομισματοποιῆται. Θὰ ξεπέσῃ καὶ αὐτός.

§13Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἔπεσε καὶ ὁ χρυσός.

§14Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Κάνετε λάθος. Ὁ χρυσὸς δὲν ἔπεσε. Ἀνέθηκε μάλιστα. Αὐτὴ λοιπὸν ἦτο ἡ πολιτική, τὴν ὁποίαν καθωρίσαμεν σαφῶς ἐν τῷ συνεδρίῳ. Ἐὰν δὲ ἡ ἐντύπωσίς μου δὲν εἶναι ἐσφαλμένη, αὐτὴν τὴν πολιτικὴν ὑπεστήριξαν καὶ ὅλοι οἱ ρήτορες οἱ ἀπὸ τοῦ βήματος παρελθόντες. Εἰς μίαν διακοπὴν ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, ὅτε ἐγένετο ἡ συζήτησις περὶ τοῦ ἐγγείου φόρου καὶ ὑπεστηρίζετο ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔσφαλε κατὰ τοῦτο, ὅτι δὲν ἐμείωσε τὸν φόρον, ὁ ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος εἶπεν ἂς τὸν ἔδιδεν ἡ Κυβέρνησις καὶ ἂς τὸν ἐχάριζεν εἰς τὸν καταναλωτήν. Ἡ ἐντύπωσίς του δηλαδὴ ἦτο ὅτι ἡ πολιτική μας ἔπρεπε νὰ εἶναι πολιτικὴ διευκολύνσεως τῆς ἐξαγωγῆς. Ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος εἶναι συμφωνότατος μαζύ μας, ἑπομένως ἡ πολιτικὴ τῶν ἐφθηνῶν τιμῶν διὰ τὴν ὁποίαν μᾶς ἐλέγχει ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Ἠλείας εἶναι καὶ τοῦ ἀρχηγοῦ του ἡ πολιτική.

§15Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ εἶπον ὅτι οἱ βαρεῖς φόροι, βαρύνουσι τὸ κόστος εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἡ βάσις τῆς πολιτικῆς ἡμῶν ἔπρεπε νὰ εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ ἐλαφρυνθῇ τὸ κόστος διὰ νὰ δυνάμεθα νὰ συναγωνισθῶμεν εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Μεταξὺ τῶν μέτρων τὰ ὁποῖα θὰ ἠδύναντο νὰ συντελέσουν εἰς τοῦτο εἶναι καὶ ἡ ἀπαλλαγὴ ἀπὸ τοῦ φόρου καὶ ὁ μετριασμὸς κατὰ ἕνα οὐσιῶδες σημεῖον τούτου.

§16Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μάλιστα ἐπὶ λέξει θὰ σᾶς εἴπω τὶ εἴπατε: «Ὁ φόρος ἔχει σημασίαν ἀπὸ διπλῆς ἀπόψεως. Ποῦ θὰ πέσῃ; Ἐπὶ τῆς καταναλώσεως ἢ τῆς παραγωγῆς; Ἡ ἐπιβάρυνσις διὰ 50 ἑκατομμυρίων αὐξάνει τὴν τιμὴν τοῦ εἰσαγομένου εἴδους. Ἄν δὲν εἰσεπράττετο, δὲν θὰ ἐπεβαρύνετο τὸ εἶδος μὲ 350 δραχμὰς καὶ ἡ ἐξαγωγὴ θὰ ἐγίνετο μὲ τιμὴν μικροτέραν. Ἐξ ἄλλου ἄν τὰ εἰσπράξῃ ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμός, θὰ ἀγοράζῃ ἐσωτερικὸν πλεόνασμα εἰς καλλιτέραν τιμήν. Νομίζω ὅτι ἂν δὲν εἰσπραχθῇ ὁ φόρος πρέπει νὰ μειωθῇ ἡ τιμὴ τῆς ἐξαγομένης σταφίδος. Συμφωνότατοι λοιπὸν εἴμεθα μὲ τὸν ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος ἐπὶ τῆς ἀσκηθείσης καὶ ἀσκουμένης πολιτικῆς, δηλαδὴ τὸ πῶς θὰ κατορθώσωμεν ν’ ἀνακτήσωμεν τὸ ἔδαφος τῆς καταναλώσεως, τὸ ὁποῖον ἐχάσαμεν. Κατὰ τὰ δύο τελευταῖα ἔτη ἐχάσαμεν κατανάλωσιν 35 ἑκατομμυρίων λιτρῶν. Ἡ πολιτική μας ἔσχε τὸ ἀποτέλεσμα μέρος αὐτοῦ τοῦ ἐλλείμματος ἐντὸς 5 μηνῶν νὰ τὸ ἀνακτήσωμεν. Διότι τὴν 28ην Φεβρουαρίου ἡ ἐξαγωγὴ ηὔξησε κατὰ 16 ὁλόκληρα ἑκατομμύρια λιτρῶν. Νομίζω λοιπὸν ὅτι μετὰ τὸ ἀποτέλεσμα ποῦ ἔσχεν ἡ πολιτική μας, δὲν ἔπρεπε νὰ γίνεται ἔλεγχος τοσοῦτον μᾶλλον καθόσον ὅλα τὰ κόμματα καὶ ὅλοι οἱ προλαλήσαντες ἐπανέλαβον ἄνευ ἐξαιρέσεως, ὅτι ἔργον ἰδικόν μας ἔμμονον πρέπει νὰ εἶναι, πῶς νὰ αὐξήσωμεν τὴν κατανάλωσιν τῆς βρώσεως, διότι ἄνευ τῆς αὐξήσεως τῆς καταναλώσεως ταύτης, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διατηρήσωμεν τὴν σημερινὴν φυτείαν.

§17Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἡμεῖς δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν ὅτι πρέπει νὰ προσαρμοσθῶμεν καὶ ἡμεῖς εἰς τὸν συναγωνισμὸν τῶν τιμῶν. Ἐκεῖ ποῦ διαφωνοῦμεν εἶναι τὸ ἑξῆς: ὅτι ἀφοῦ ἀνεγνωρίσθη ὅτι ἀπὸ τὴν τιμὴν τῶν 30 λιρῶν πρέπει νὰ κατέβωμεν, μποροῦμεν νὰ κατεβοῦμεν χωρὶς νὰ πληρώνεται εἰς τὸν παραγωγὸν 20 0 δραχμὰς τὸ χιλιόλιτρον, ἀλλὰ κάτι ἀνώτερον 2.150 ὅπως τὸ καταλογήσατε σεῖς, καὶ καταργουμένου τοῦ φόρου τοῦ ἐγγείου, 2.350 ἐὰν ἤθελε γίνῃ καὶ ἡ μεταρρύθμισις, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς ὑπεδείξαμεν εἰς τὸ ζήτημα τῆς διατιμήσεως τοῦ ποσίμου οἰνοπνεύματος· Κατὰ συνέπειαν διαφωνοῦμεν πολὺ μὲ τὸν ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος.

§18Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Σεῖς θέλετε τὴν τιμὴν τῶν 150 δραχμῶν εἰς τὸν παραγωγόν.

§19Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Βεβαίως.

§20Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀλλ’ ἡ γνώμη σας δὲν εἶναι ὑπὲρ τῶν ὑψηλῶν τιμῶν.

§21Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἡ πολιτική μας εἶναι ὅτι βεβαίως πρέπει νὰ προσαρμοσθῶμεν εἰς τὴν διεθνῆ ἀγοράν. Ἀλλὰ δὲν ἕπεται ὅτι τὸ λεγόμενον εἶναι ζήτημα «χαμηλῶν τιμῶν» ἔχει ἀπόλυτον ἀξίαν. Ἔχει σχετικὴν ἀξίαν.

§22Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τώρα θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὴν ἐπιστολὴν τὴν ὁποίαν ἐλάβομεν ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, εἰς τὰ πρόθυρα τῆς νέας ἐσοδείας μετὰ τὰς διαπραγματεύσεις τὰς ὁποίας ἐκάμαμεν Ἰδοὺ τί λέγει ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα καὶ τὸ περιεχόμενον τῆς ἐπιστολῆς ἀποτελεῖ ἀπάντησιν εἰς τὸν λογαριασμὸν τοῦ κ. βουλευτοῦ Ἠλείας, ὁ ὁποῖος ὑπεστήριξε προχθὲς ὅτι ἦτο αὐτάρκης ὁ ὀργανισμὸς καὶ δὲν εἶχεν ἀνάγκην νὰ δανεισθῇ. «Ἐν συνεχείᾳ τῆς προφορικῆς ἡμῶν συνεννοήσεως ἐν σχέσει πρὸς τὴν ὑπὸ τῆς ἡμετέρας Τραπέζης χρηματοδότησιν τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, διὰ τὴν ὁποίαν ἐζητήσατε, ὅπως ὑποβάλωμεν τῇ Σ. Κυβερνήσει τὰς σχετικὰς ἀπόψεις τῆς Τραπέζης, λαμβάνομεν τὴν τιμὴν ἐν συνεχείᾳ καὶ πρὸς τὸ ἀπὸ 22 Ἰουλίου ὑπόμνημα ἡμῶν πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑμᾶς, νὰ διαβεβαιώσωμεν καὶ αὖθις τὴν Σ. Κυβέρνησιν ὅτι παρὰ τὴν μεγάλην ἔκτασιν καὶ χρονικὴν διάρκειαν τῆς ἀπαιτηθησομένης χρηματοδοσίας, ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα ἀποβλέπουσα εἰς τὴν γενικωτέραν ἐξ ἀπόψεως ἐθνικῆς οἰκονομίας σημασίαν τοῦ ἔργου τοῦ Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, εἶναι πρόθυμος νὰ ἐξακολουθήσῃ χρηματοδοτοῦσα αὐτόν, ὡς καὶ μέχρι σήμερον πάντοτε ἔπραξε τοῦτο, ὁσάκις ὁ Σταφιδικὸς ὀργανισμὸς καὶ ἰδίως κατὰ τὰ πρῶτα ἔτη τῆς λειτουργίας του, εἶχεν ἀνάγκην χρηματοδοσίας, ὑπὸ τὴν εὔλογον, ὡς εἰκός, προϋπόθεσιν τῆς ὑπάρξεως τῶν ἀπαραιτήτων τουλάχιστον ὅρων ἀσφαλείας. Ἐκ τῶν σχετικῶν λογαριασμῶν προβλέψεως διὰ τὴν ἐπὶ θύραις σταφιδικὴν χρῆσιν 1930–31 προκύπτει ὅτι μὲ πρόβλεψιν ἐσοδείας 300 μόνον ἑκατομμυρίων λιτρῶν, ἐξαγωγῆς 150 ἑκατομμυρίων λιτρῶν, ἀγορᾶς πλεονασμάτων 75 μόνον ἑκατομμυρίων λιτρῶν ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν παρακρατήσεως 50% καὶ μὲ τὰ αὐτὰ περίπου ὡς καὶ σήμερον βάρη εἰσφορῶν ἐπὶ τῆς ἐξαγωγῆς, μὲ τὸν ἔγγειον φόρον ὁριζόμενον εἰς 50 ἑκατομμύρια δραχμῶν, ἡ δυναμένη νὰ πληρωθῇ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν δεδομένων τούτων τιμὴ ἀγορᾶς πλεονασμάτων δὲν ὑπερβαίνει τὰς 1350 δραχ. κατὰ χιλιόλιτρον. Δεδομένου ὅμως ὅτι ὡς ἀπαραίτητος τιμὴ προστασίας, καλύπτουσα καὶ ἐξασφαλίζουσα τοὐλάχιστον τὰ ἔξοδα τῆς παραγωγῆς σὺν μικρῷ περιθωρίῳ ἀντιμετωπίζεται ὡς ἀναγκαία ἡ τιμὴ τῶν δραχμῶν 2.000 κατὰ χιλιόλιτρον προκύπτει ἔλλειμμα ἐκ δραχμῶν 50 ἑκατομμυρίων περίπου, τὸ ὁποῖον ἄλλως τε αὐξάνει ἁλματωδῶς, μόλις ὡς ἤθελεν ἀντιμετωπισθῇ ἡ οὐχὶ ἀπίθανος ἄλλως τε περίπτωσις, εἴτε μεγαλειτέρας τῶν 300 ἑκατομμυρίων λιτρῶν ἐσοδείας, εἴτε μικροτέρας τῶν 150 ἑκατομμυρίων λιτρῶν ἐξαγωγῆς, λόγῳ τοῦ συναγωνισμοῦ τῶν ξένων σταφίδων, παρ’ ὅλην τὴν μείωσιν τῶν τιμῶν τῆς ἰδικῆς μας, εἴτε καὶ ἀμφοτέρων τῶν περιπτώσεων τούτων. Τὸ παθητικὸν ἄνοιγμα τῆς χρήσεως δύναται εὐκολώτατα ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ν’ αὐξηθῇ καὶ κατ’ ἄλλας δεκάδας ἑκατομμυρίων δραχμῶν. Ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας, κύριε ὑπουργέ, πεποίθαμεν ὅτι ἡ Σ. Κυβέρνησις θέλει βεβαίως δικαιώσει πλήρως τοὺς φόβους καὶ ἐνδοιασμοὺς τῆς Τραπέζης, προθύμου νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὴν εὐρυτέραν κοινωνικὴν καὶ οἰκονομικὴν ἀνάγκην τῆς προστασίας τῆς σταφιδοπαραγωγῆς, χωρὶς ὅμως βεβαίως νὰ ἐκτεθῇ εἰς τοὺς κινδύνους τοῦ οἰκονομικοῦ κλονισμοῦ ὀγκώδους χρηματοδοσίας, μελλούσης νὰ διαρκέσῃ ἐπὶ ἄδηλον, πάντως μεγάλην χρονικὴν διάρκειαν μέχρι τῆς ἀποπληρωμῆς της, καὶ ἐπὶ πλέον παρουσιαζούσης καὶ βέβαιον παθητικὸν ἄνοιγμα μεταξὺ τῶν ἐσόδων καὶ τῶν ὑποχρεώσεων τῆς χρήσεως ἐκ 50 μέχρις 100 ἑκατομμυρίων δραχμῶν. Διὰ τοὺς λόγους τούτους ὡς καὶ κατὰ προφορικὴν ἡμῶν συνεννόησιν εἴχομεν τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ἐκθέσωμεν, φρονοῦμεν ὅτι, ἂν δὲν ἐξευρίσκοντο ἄλλοι πόροι πρὸς κάλυψιν τοῦ ἐλλείμματος, θὰ εἶναι ἀπαραίτητον ὅπως τὸ δικαίωμα «πρωτοπραξίας» ὅπερ ὡς ἀνεκοινώσατε ἡμῖν, ἡ Σ. Κυβέρνησις ἀπεφάσισε νὰ παραχωρήσῃ εἰς τὴν Τράπεζαν ἔναντι τοῦ δευτέρου ἡμίσεως τοῦ ἐκ 50 ἑκατομμυρίων δραχμῶν ἐγγείου φόρου τῆς ληγούσης χρήσεως, ὅπερ ὑπόλοιπον ἀνέρχεται εἰς 60 ἑκατομμύρια δραχμῶν ὁριζομένου οὕτω ὅτι καὶ τὸ ποσὸν τοῦτο, ὡς καὶ καὶ τὸ ἐξ 25 ἑκατομμυρίων δραχμῶν δεύτερον ἥμισυ τοῦ ἐγγείου φόρου τῆς νέας χρήσεως, θὰ ὀφείλωνται καὶ θὰ πληρωθοῦν μόνον ὅταν καὶ ἐφ’ ὅσον ἐξοφληθῇ ἐν πρωτοπραξίᾳ ὁ λογαριασμὸς χρηματοδοσίας τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης. Ἐξ ἄλλου λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ ὑπὸ τῆς Τραπέζης ἐξακολούθησις τῆς χρηματοδοσίας τοῦ Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ τόσον διὰ τὴν ἐκκαθάρισιν τῆς ληγούσης χρήσεως ὅσον καὶ διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς νέας τοιαύτης ὡς κυρίαν πραγματικὴν ἀσφάλειαν ἔχει τὴν εἰς τὴν Τράπεζαν ἐκχώρησιν τῶν ἐκ τῆς πωλήσεως τοῦ παρακρατήματος, εἰσφορῶν κ.τ.λ. προσόδων τοῦ Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, πεποίθαμεν ὅτι ἡ Σ. Κυβέρνησις θέλει ἀναγνωρίσει τὸ βάσιμον τῆς καὶ ἐν τῷ μνησθέντι προηγουμένῳ ὑπομνήματι ἡμῶν ἀπὸ 22 Ἰουλίου διατυπωθείσης αἰτήσεως τῆς Τραπέζης, ὅπως τὸ Κράτος, ἂν δὲν χορηγήσῃ τὴν ἐγγύησίν του, τοὐλάχιστον, πρὸς στοιχειώδη ἀσφάλειαν τῶν διατεθησομένων ὀγκωδῶν πιστώσεων τῆς Τραπέζης ὑπὲρ τῆς σταφιδοπαραγωγῆς, παράσχῃ πρὸς αὐτὴν τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι ἐν ἀπροόπτῳ δυσμενεῖ περιπτώσει τὸ Κράτος θὰ λάβῃ πάντα τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα πρὸς ἀποτροπὴν ζημιῶν εἰς βάρος τῆς Τραπέζης, εἰδικώτερον δὲ θέλει ἀποφευχθῇ οἱαδήποτε μείωσις τῶν ὁπωσδήποτε νομίμων ἐσόδων, κεκτημένων δικαιωμάτων καὶ πάσης φύσεως προσόδων τοῦ Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ στηρίζεται ἡ ἀσφάλεια τῆς χρηματοδοσίας τῆς Τραπέζης, ὡς ἄλλως τε τοῦτο συνομολογεῖται πάντοτε εἰς ὅλας τὰς παρομοίας περιπτώσεις δανείων πρὸς νομικὰ πρόσωπα Δήμων, Κοινοτήτων, Λιμενικῶν Ἐπιτροπῶν κλπ. ἐπὶ ἐκχωρήσει τῶν προσόδων των, αἵτινες δὲν δύνανται κατὰ νόμον νὰ μεταβάλλωνται ἄνευ τῆς συγκαταθέσεως τοῦ εἰς ὃν ἐξεχωρήθησαν πρὸς ἀσφάλειαν πιστωτοῦ».

§23Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Εἰς πόσον ὑπολογίζετε τὴν πληρωμὴν τοῦ φόρου καὶ φθάνετε εἰς τὴν πιθανότητα τῶν 300 ἑκατομμυρίων λιτρῶν;

§24Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). 50 ἑκατομμύρια. Ἑπομένως ἂν ὑποτεθῇ ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔκαμε δωρεὰν αὐτὰ τὰ 50 ἑκατομμύρια εἰς τὸν σταφιδικὸν κόσμον δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ αὐξήσῃ τὸ ἀσφαλιζόμενον ποσὸν παρὰ 165 δραχμὰς κατὰ χιλιόλιτρον ἐπὶ ὑπολογιζομένης ἐσοδείας 300 ἑκατομμυρίων λιτρῶν.

§25Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Ποίας χρονολογίας εἶναι τὸ ἔγγραφον;

§26Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). 16 Αὐγούστου 1930. Δοθέντος ὅτι κατὰ τὴν Τράπεζαν ἡ δυναμικότης τοῦ ὀργανισμοῦ ἦτο 1350 δραχμὰς ἂν ὑποτεθῇ ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀπεφάσιζε νὰ χαρίσῃ τὸν φόρον τῶν 50 ἑκατομμυρίων, τὰ 50 αὐτὰ ἑκατομμύρια ἐπὶ τῇ βάσει ἐσοδείας 300 ἑκατομμυρίων ἀντιστοιχοῦν εἰς 165 δραχμὰς ἐπὶ τῆς παραγωγῆς ὁλοκλήρου.

§27Α. ΜΑΡΚΟΥ. Ἐπὶ τῶν πλεονασμάτων θὰ ὑπολογίσητε.

§28Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὄχι εἰς βάρος ὅλης τῆς παραγωγῆς τῆς ἀκαθαρίστου.

§29Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ στηριχθῇ σοβαρῶς, ὅτι ἕνα τοιοῦτον προϊὸν πρέπει νὰ ἀπαλλαγῇ κάθε φορολογίας εἰς στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἕνα μεγάλο προϊόν, ὅπως ὁ καπνός, βαρύνεται μὲ 19% ἐπὶ τῆς ἀκαθαρίστου προσόδου.

§30Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἅμα ἔλαβον αὐτὸ τὸ ἔγγραφον καὶ κατελήξαμεν εἰς ὡρισμένας ἀποφάσεις ἀπηυθύναμεν εἰς τὸν Ὀργανισμὸν τὸ ἑξῆς ἔγγραφον, εἰς τὸ ὁποῖον συνωψίσαμεν τὰς ἀποφάσεις μας, ἀλλὰ καὶ ταὐτοχρόνως ἐλάβομεν καὶ μέτρα τινὰ ἀσφαλιστικὰ τοῦ μέλλοντος. Εἰς τὸ τέλος τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος εἶπεν «τί ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις καὶ ποῦ ἦτο τὸ ἄγρυπνον ὄμμα τοῦ Κυβερνητικοῦ ἐπιτρόπου;» Τοῦ ἀπαντῶ εἰς αὐτό. Ἠναγκάσθημεν νὰ λάβωμεν ὡρισμένα μέτρα παραβιάζοντες καὶ τὴν αὐτονομίαν τοῦ ὀργανισμοῦ. Ὁ ὀργανισμὸς εἶχε χάσει τὸν ἀέρα ποῦ εἶχε πάρει, νὰ θεωρῇ τὸν ἑαυτόν του ἀπηλλαγμένον καὶ τῆς ἐλαφροτέρας ἐποπτείας τοῦ Κράτους, διότι ἤρχισε νὰ ζητῇ τὴν ἐπικουρίαν τοῦ Κράτους. Ἀφοῦ λοιπὸν ἀνεφέραμεν ὅλα ἐκεῖνα τὰ μέτρα ποῦ συνεφωνήσαμεν μὲ τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν προσθέτομεν. (ἀναγινώσκει). «Ἀνακοινοῦντες ὑμῖν τὴν ἀνωτέρω συμφωνίαν χάρις εἰς τὴν ὁποίαν θέλει καταστῆ δυνατὴ ἡ ἐκπλήρωσις τῶν ὑποχρεώσεων ὑμῶν ἔναντι τῆς σταφιδοπαραγωγῆς, θεωροῦμεν ἐπάναγκες νὰ συστήσωμεν ὑμῖν, ὅπως καθορισθῇ σύστημα διαχειρίσεως καὶ οἰκονομικῆς ἐν γένει διοικήσεως τοῦ ὀργανισμοῦ ἐγγυώμενον τὴν αὐστηροτέραν περισυλλογὴν τῶν δαπανῶν, καὶ τὴν ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἀπολύτου ἀναγκαιότητος μόνον διάθεσιν τῶν κεφαλαίων τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ. Μέχρι δὲ τῆς ψηφίσεως εἰδικοῦ νόμου εἰς τὴν προσεχῆ σύνοδον τῆς Βουλῆς, κρίνομεν ἀπαραίτητον ἀπὸ τοῦδε τὴν λῆψιν τῶν ἑξῆς μέτρων. 1ον) Οἱαδήποτε ἐντολὴ δαπάνης πρέπει νὰ φέρῃ δύο ὑπογραφάς, τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ, ἢ τοῦ νομίμου ἀναπληρωτικοῦ του καὶ ἑνὸς συμβούλου, ὃν θέλει ὁρίσῃ τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον μεταξὺ τῶν ἐκ τῶν ἐν τῷ Συμβουλίῳ ἐκπροσώπων τοῦ Κράτους. 2ον) Ἄνευ εἰδικῆς ἀποφάσεως τῆς Διοικούσης Ἐπιτροπῆς ἢ τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου (ὡς κατωτέρω) θὰ ἐκτελῆται μόνον πᾶσα δαπάνη τακτική, προβλεπομένη ὑπὸ τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ καθωρισμένη κατὰ ποσὸν διὰ συμβάσεων, στηριζομένων εἰς ἀπόφασιν τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου ἢ ἄλλου ὀργάνου ἔχοντος νόμιμον πρὸς τοῦτο ἁρμοδιότητα. 3ον) Διὰ πᾶσαν δαπάνην μὴ καθωρισμένην κατὰ ποσὸν συμβάσεως (ὡς ἀνωτέρω) ἐγγεγραμμένην ὅμως ἐν τῷ προϋπολογισμῷ μέχρι μὲν ποσοῦ πεντακοσίων χιλιάδων προαπαιτεῖται ἀπόφασις τῆς Διοικούσης Ἐπιτροπῆς, ἄνω δὲ τοῦ ποσοῦ τούτου ἀπόφασις Ἐπιτροπῆς, τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου. 4ον) Οὐδεμία δαπάνη μὴ προβλεπομένη ἐν τῷ προϋπολογισμῷ δύναται νὰ γίνῃ ἄνευ ἐγκρίσεως τῆς Κυβερνήσεως. Τέλος διὰ τὴν ἐπιδίωξιν πάσης δυνατῆς οἰκονομίας καὶ περισυλλογῆς κρίνομεν σκόπιμον τὴν σύστασιν ἐπιτροπῆς οἰκονομιῶν, ἀπαρτισθησομένης ἐξ ἑνὸς ἀντιπροσώπου τοῦ ὑπουργείου Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἑνὸς τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος καὶ ἑνὸς τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, ἥτις νὰ ὑποδείξῃ τὰς μὴ ἀπολύτως ἀπαραιτήτους δαπάνας, ὑποβάλλουσα τὸ ταχύτερον τὴν σχετικὴν ἔκθεσίν της εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμ«Ἔχομεν τὴν πεποίθησιν ὅτι τὸ Γενικὸν ὑμῶν Συμβούλιον, εἰς ὃ παρακαλοῦμεν ἵν’ ἀνακοινωθῇ τὸ παρόν, ἐκτιμῶν ὅτι αἱ ἀνωτέρω ὑποδείξεις εἰς οὐδὲν ἄλλο ἀποβλέπουν, εἰμὴ τὴν κατοχύρωσιν καὶ στερέωσιν τοῦ ἔργου τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, θέλει λάβει τὰς ἐνδεικνυομένας διὰ τὴν ἄμεσον πραγματοποίησίν του ἀποφάσεις». Συνέπεια τῆς πολιτικῆς ταύτης τῆς Κυβερνήσεως ὑπῆρξε κύριοι, ὅτι περιεκόπησαν δαπάναι ἀνερχόμεναι εἰς 28 ἑκατομμύρια δραχμάς.

§31Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐτησίως.

§32Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μάλιστα ἐτησίως. Δὲν περιωρίσθη μόνον εἰς τοῦτο ὁ ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἀλλ’ ἔκαμε καὶ ἔκκλησιν διὰ προσωπικῆς ἐπιστολῆς πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν τὴν 28 Αὐγούστου καὶ ἔλεγε. «Κύριε διοικητὰ δὲν νομίζετε ὅτι τόκος 10% διὰ τὴν χρηματοδότησιν τοῦ ὀργανισμοῦ εἶναι ὑπερβολικός, ἐφόσον ἐμειώθη ὁ τόκος τῶν καταθέσεων καὶ ὑπάρχει ἀφθονία χρήματος ὅπως μὲ βεβαιοῖ ἡ ἐκδοτική», συνέπεια τῆς ἐπιστολῆς μου ταύτης ὑπῆρξε καὶ ἡ μείωσις τοῦ τόκου τοῦ τρεχομένου λογαριασμοῦ τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ.

§33Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἀφοῦ ἔγιναν 28 τόσων ἑκατομμυρίων οἰκονομίαι ποῦ στρέφονται αὗται;

§34Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Θὰ σᾶς δώσω τὸν πίνακα κατὰ τὴν ἀνάλυσιν τῶν ἀριθμῶν τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Ἠλείας, διὰ νὰ εὕρῃ ὅτι δὲν εἴχομεν ἀνάγκην τῆς ἐπικουρίας τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης εἶπε νομίζω ὅτι δὲν εἴχομεν ἀνάγκην χρηματικὴν καὶ ὅτι ὁ ὀργανισμὸς δὲν ἐχρειάσθη χρήματα. Αὐτὴ ἡ πληροφορία δὲ εἶναι ἀκριβής, διότι ἀπὸ τὸν πίνακα τῶν λογαριασμῶν τοῦ ὀργανισμοῦ τὸν δοθέντα ἡμῖν κατὰ Μάρτιον 1930 ἐξάγεται ὅτι: οὗτος ἦτο χρεωμένος πρὸς τὴν Τράπεζαν μὲ 80 ἑκατομμύρια, ἐνῷ τὸν Φεβρουάριον τοῦ 1931 φέρεται ὅτι χρεωστεῖ 180 ἑκατομμύρια. Ἐνῷ δηλαδὴ ὅλοι οἱ ὅροι ὑπῆρξαν εὐνοϊκοί, ἤτοι ἐσοδεία κάτω τῶν 300 ἑκατομμυρίων ὅπως βεβαιοῦν ὅλοι οἱ συνάδελφοι τῶν ἐπαρχιῶν, ἐξαγωγὴ 16 ἑκατομμυρίων πλέον τῆς περυσινῆς, κλπ. ἐν τούτοις ἡ κατάστασις ἦτο τοιαύτη, ὥστε ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα νὰ δώσῃ καὶ 100 ἑκατομμύρια ἀκόμη, οὕτω δὲ ὁ χρεωστικὸς λογαριασμὸς τοῦ ὀργανισμοῦ νὰ εἶναι 180 ἑκατομμύρια, ἤτοι ἑκατὸν ἑκατομμύρια περισσότερα.

§35Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Διατὶ ἐπῆλθεν αὐτὴ ἡ αὔξησις;

§36Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀφ’ ἑνὸς ἐπλήρωσεν ὅλα τὰ πλεονάσματα καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἡ βιομηχανία, ὅ,τι ἔπαιρνεν τὸ ἐπλήρωνεν ἔστω καὶ διὰ γραμματίων. Ἡ διαφήμησις, ἡ ὁποία εἶχεν ἀπορροφήσει 84.000 λίρες περιωρίσθη μόνον εἰς 25.000. Καὶ δι’ αὐτὸ βλέπετε ὅτι ἐνῷ ἔπρεπε νὰ εἶναι ὁ λογαριασμὸς 300 ἑκατομμύρια, εἶναι μόνον 180. Μοῦ λέγετε ὅμως ὅτι δὲν ἐχρειάσθη τὸ δάνειον τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης.

§37Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν ἔκδοσιν τῆς Τραπέζης ἐμφανίζεται χρεωστικὸν ὑπόλοιπον 180 ἑκατομμυρίων καὶ ἐνεργητικὸν 300 ἑκατομμυρίων. Γνωρίζετε ποία εἶναι ἡ σχέσις τοῦ παθητικοῦ πρὸς τὸ ἐνεργητικόν; Διότι ἀπὸ αὐτὴν θὰ κριθῇ ποῖαι εἶναι αἱ ἀνάγκαι τοῦ ὀργανισμοῦ. Συνεπῶς ὑπολογίζεται ἐνεργητικὸν ἄνω τῶν 180 ἑκατομμυρίων, τὰ ὁποῖα ἐπῆρε διότι ὑπῆρχε στενότης χρηματική.

§38Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐγὼ δὲν σᾶς λέγω ὅτι τὰ 180 ἑκατομμύρια εἶναι παθητικὸν τοῦ ὀργανισμοῦ. Σᾶς λέγω ὅτι χρειάζεται χρηματοδότησις.

§39Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Πρόκειται περὶ ταμειακῆς εὐκολίας ἡ ὁποία παρέχεται ὁπωσδήποτε.

§40Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Σεῖς ἰσχυρίζεσθε ὅτι δὲ χρειάζεται αὐτὴ ἡ ταμειακὴ εὐκολία.

§41Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶπον ὅτι αὐτὰ τὰ χρήματα ἦτο ἓν ἄνοιγμα πιστώσεως, τὸ ὁποῖον ἐγένετο καὶ πάρα πάνω, ἐφ’ ὅσον ἐπαρουσιάζετο ἐνεργητικὸν ὑπόλοιπον 137 ἑκατομμύρια.

§42Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Σᾶς εἶπον ὅτι τὰ 137 ἦσαν πραγματικὰ 80–90 καὶ ἀπετελοῦντο ἀπὸ ἀποθήκας καὶ δεξαμενάς. Ἀνάγκη ἤδη νὰ σᾶς ὁμιλήσω περὶ τῶν ναύλων, διότι καὶ αὐτὸ εἶναι μία κατηγορία κατὰ τῆς Κυβερνήσεως. Ξεύρετε πολὺ καλὰ ὅτι οἱ ναῦλοι ὑπάγονται καὶ αὐτοὶ εἰς τὸν νόμον τῆς προσφορᾶς καὶ τῆς ζητήσεως. Διὰ τὴν σταφίδα ἀπὸ μακρῶν ἐτῶν ὑπάρχει ἕνα λεγόμενον τρὰστ ἀπὸ ξένας ἑταιρείας εἰς τὸ ὁποῖον τελευταίως εἶχεν ὑπεισέλθει καὶ μία ἰδική μας, «ὁ Βύρων». Μολονότι δὲ ἐπιστεύετο ὅτι αὐτὸ τὸ τρὰστ ἐθησαύριζεν εἰς βάρος τῆς παραγωγῆς, δὲν κατώρθωσεν ἐν τούτοις νὰ περισώσῃ τὴν μόνην Ἑλληνικὴν ἑταιρείαν. Δὲν κατωρθώθη ποτὲ νὰ ἐκτοπισθῇ αὐτὸ τὸ τρὰστ παρ’ ὅλην τὴν τεραστίαν ἔκπτωσιν τῶν ναύλων. Θὰ σᾶς εἴπω διατί. Διότι ἡ φόρτωσις καρπῶν δὲν εἶναι ὅπως ἡ φόρτωσις τῶν βαρέων λεγομένων ἐμπορευμάτων. Μπορεῖ νὰ πάῃ ἕνα βαπόρι εἰς τὴν Κύμη, νὰ πάρῃ μετάλλευμα ἢ εἰς τὴν Λῆμνον νὰ πάρῃ λευκόλιθον καὶ νὰ φορτώσῃ 2.500 τόννους καὶ νὰ ἀρκεσθῇ εἰς ἕνα ναῦλον καὶ δέκα ἀκόμη σελινίων. Προπολεμικῶς, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, ἐπήγαιναν καὶ μὲ 7 σελίνια εἰς τὸν Εὔξεινον Πόντον καὶ ἔπαιρναν μεταλλεύματα καὶ κατερχόμενα ἔπαιρναν καὶ ὀλίγα φροῦτα. Διὰ νὰ ἐξαχθοῦν τὰ φροῦτα χρειάζονται εἰδικὰ βαπόρια, τὰ ὁποῖα, ὅπως λέγουν εἰς τὴν γλῶσσάν των τὴν ἐπαγγελματικήν, πρέπει νὰ ἔχουν ἀμπάρια κεχωρισμένα, διότι πρέπει νὰ τὰ προσέχουν, νὰ ἀερίζωνται καὶ νὰ στιβάζωνται καλά, διότι ἅμα στιβαχθοῦν κακῶς ἢ ἔχουν θερμοκρασίαν μεγαλειτέραν θὰ καταστραφοῦν. Πάντοτε λοιπὸν ἐπιζητοῦνται εἰδικὰ βαπόρια τὰ λεγόμενα Λάϊνερς (ταχυδρομικά). Ὁσάκις ἐδοκίμασαν ξέναι ἑταιρεῖαι νὰ τὰ συναγωνισθοῦν καὶ ἐδοκίμασαν πλεῖσται ὅσαι ἑταιρεῖαι νὰ συναγωνισθοῦν ἐν Ἑλλάδι, ἔκαψαν τὰ δάκτυλά των καὶ δι’ αὐτὸ ἔμεινε τὸ ἔδαφος ἀπὸ μακροῦ χρόνου εἰς τὸ τράστ. Τώρα ἐκμεταλλεύεται ἆραγε αὐτὸ τὸ τρὰστ ὅπως πιστεύεται τοὺς παραγωγούς; Δὲν νομίζω κύριοι ὅτι τὸ τρὰστ ἐκμεταλλεύεται τοὺς παραγωγούς. Ἔχω ἐδῶ ἕνα πίνακα ἐξαγωγῆς σταφίδος 40 ἐτῶν, ἀπὸ τοῦ 1891 ἐπὶ ἐρωτήσεώς μου δέ, διατί οἱ ναῦλοι εἶναι ὑψηλοὶ μοῦ ἐδόθη ἡ ἑξῆ ἀπάντησις: (ἀναγινώσκει:) «Ἐπειδὴ κατ’ ἐπανάληψιν ἀνεγράφη ὅτι οἱ ἀξιούμενοι ναῦλοι παρὰ τοῦ οὕτω καλουμένου «ἀτμοπλοϊκοῦ Tiast» εἶναι ὑπέρογκοι, παραθέτομεν κατωτέρω τὰ ἀκόλουθα τεκμήρια πρὸς διαφώτισιν τῶν ἐνδιαφερομένων: 1ον) Ἐν πρώτοις τὸ οὕτω καλούμενον «ἀτμοπλοϊκὸν Trast» δὲν εἶναι εἰμὴ ἁπλῆ συνεννόησις μεταξὺ ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιρειῶν, αἵτινες ἐξυπηρέτησαν τοὺς σταφιδικοὺς λιμένας πρὸς διατήρησιν μονίμων καὶ λογικῶν ναύλων, τῆς ὁποίας συνεννοήσεως μετέχουν ἀτμοπλοϊκαὶ ἑταιρεῖαι τῶν κυριωτέρων ἀγορῶν καταναλώσεως σταφίδος, ἤτοι Ἀγγλικαί, Γερμανικαί, Ὁλλανδικαί, Ἀμερικανικαί, ὡς καὶ ἡ ἑταιρεία «Βύρων» τῶν Ἀδελφῶν Ἐμπειρίκου. 2ον) Πολλάκις ἀνεκοινώθη ὅτι οἱ ναῦλοι εἰς ἄλλας ἀγορὰς ἐν τῇ Μεσογείῳ εἶναι κατώτεροι, καὶ δὴ ἐγένετο λόγος περὶ μηδαμινῶν ναύλων 12 σελινίων. Δὲν δύναται ὅμως νὰ γίνῃ σύγκρισις μεταξὺ ναυλώσεων τοιούτων ἀτμοπλοίων, αἱ ὁποῖαι γίνονται διὰ γεννήματα ἢ μεταλλεύματα καὶ τῶν ἀτμοπλοίων ἅτινα μεταφέρουν φορτίον σταφιδοκάρπου, ἢ ἄλλων ξηρῶν καρπῶν, καθότι τὰ μὲν πρῶτα ἀτμόπλοια: αʹ) Παραλαμβάνουν ὁλόκληρα φορτία μεταλλευμάτων ἢ γεννημάτων. βʹ) Ἀπὸ ἕνα λιμένα φορτώσεως, δι’ ἕνα ἐπίσης λιμένα ἐκφορτώσεως. γʹ) Ἡ φόρτωσις καὶ ἐκφόρτωσις γίνεται ἀπὸ 1000– 1500 τόννους ἡμερησίως. δʹ) Τὰ ἔξοδα φορτοεκφορτώσεως εἶναι ἐλάχιστα, καὶ δὲν ὑπερβαίνουν τὸ ἓν σελίνιον κατὰ τόννον, καθόσον αὕτη γίνεται διὰ μηχανικῶν μέσων. Ἐνῷ διὰ τὰ δεύτερα ἀτμόπλοια: 1) Δὲν δύνανται νὰ φορτωθῶσι τοιαῦται ποσότητες σταφίδος, καθότι ἡ σταφὶς φορτώνεται εἰς σχετικῶς μικρὰς ποσότητας. ΙΙ) Ἀτμόπλοιον παραλαμβάνον σταφίδα εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ προσεγγίσῃ εἰς τρεῖς ἢ τέσσαρας λιμένας καὶ μάλιστα ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον διὰ δύο λιμένας ἐκφορτώσεως, ὡς ἐπὶ παραδείγματι. Liverpool & Glasgow: Rotterdem & Hamburg. III) Ἡ φόρτωσις δέ, λόγῳ τῶν συνθηκῶν τοῦ ἐμπορίου, δὲν δύναται νὰ ὑπερβῇ τὰς 100–150 τόννους ἡμερησίως. IV) Τὰ ἔξοδα φορτώσεως καὶ παραλαβῆς ἐπὶ τοῦ ἀτμοπλοίου ἀνέρχονται εἰς 4–5 σελ. κατὰ τόννον, καθόσον ὁ τρόπος φορτώσεως ξηρῶν καρπῶν ἀπαιτεῖ εἰδικὴν ἐργασίαν καὶ ἔξοδα. V) Ἡ ἐκφόρτωσις ξηρῶν καρπῶν γίνεται εἰς εἰδικὰ Wharves & Dock, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐπίσης πολυδάπανα. 3ον) Ναῦλοι Σμύρνης. Προκειμένου περὶ Σμύρνης, οἱ ναῦλοι ἐπὶ ξηρῶν καρπῶν ὑπερτεροῦν τοὺς ἐπὶ σταφίδων ἐξ Ἑλλάδος τοιούτους, μολονότι ἡ ἐκ Σμύρνης ἐξαγωγὴ γίνεται ἐξ ἑνὸς μόνον λιμένος, ἐνῷ ἀντιθέτως ἐξ Ἑλλάδος γίνεται ἐκ πέντε ἢ ἓξ λιμένων. Πλὴν δὲ τούτου, ἐκ Σμύρνης φορτώνονται καὶ 110 χιλιάδες τόννοι διαφόρων ἄλλων ἐμπορευμάτων. 4ον) Στατιστικαί. Ἵνα ἀχθῶμεν εἰς τὴν ὀρθὴν ἄποψιν τοῦ ζητήματος, ἐγένοντο λεπτομερεῖς ἀναλυτικαὶ στατιστικαὶ ὅλων τῶν φορτώσεων ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν ἐφ’ ὅλων τῶν ἀτμοπλοίων, αἱ ὁποῖαι στατιστικαὶ ὑπεβλήθησαν εἰς τὸ ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ἐκ τῆς ἀναλύσεως τούτων ἐξάγεται ὅτι ὁ μέσος ὅρος φορτίου παραληφθέντος παρ’ ὅλων τῶν ἀτμοπλοίων: Κατὰ τὸ σταφιδικὸν ἔτος 1928)19 9 ἀνῆλθεν εἰς τόννους 453 κατ’ ἀτμόπλοιον, φορτωθὲν εἰς 6⅔ ἡμέρας κατὰ μέσον ὅρον. Κατὰ τὸ σταφιδικὸν ἔτος 1929)30, ὁ μέσος ὅρος τῆς φορτωθείσης ποσότητος, ἐφ’ ἑκάστου ἀτμοπλοίου ἦτο 590 τόννοι καταναλωθεισῶν πρὸς φόρτωσιν 5⅔ ἡμερῶν. Περαιτέρω ἀνάλυσις τῶν ἀριθμῶν καταδεικνύει ὅτι κατὰ τοὺς μῆνας ζωηρᾶς φορτώσεως, ἤτοι Σεπτέμβριον καὶ Ὀκτώβριον, αἱ ἀναλογοῦσαι ποσότητες εἰς ἕκαστον ἀτμόπλοιον. Κατὰ τὸ 1928–29 ἦσαν τόννοι 894 εἰς 114¾ ἡμέρας. Κατὰ τὸ 1929–30 ἦσαν τόννοι 992 εἰς 8½ ἡμέρας. Κατὰ τὸ ὑπόλοιπον ὅμως τοῦ ἔτους, ἤτοι: Ἀπὸ Νοεμβρίου μέχρις Αὐγούστου 1928–29 ὁ μέσος ὅρος φορτώσεως ἑκάστου ἀτμοπλοίου εἶναι 247 τόννοι, καταναλωθεισῶν πρὸς φόρτωσιν 4 ἡμερῶν. Κατὰ δὲ τὸ 1929)30, τόννοι 273 εἰς 3¼ ἡμέρας. 5ον) Κατὰ συνέπειαν, ἐκ τῶν ἀνωτέρω ἀριθμῶν καταδεικνύεται ὅτι καὶ ὑπὸ τοὺς εὐνοϊκωτέρους ἀκόμη ὅρους, ἡ μόνη ἐποχὴ καθ’ ἣν θὰ ἠδύνατο νὰ γίνῃ σκέψις περὶ ναυλώσεως ἀτμοπλοίου θὰ ἦτο κατὰ Σεπτέμβριον καὶ Ὀκτώβριον, καὶ τότε τὸ ἀνώτατον ὅριον μεγέθους ἀτμοπλοίου ὅπερ θὰ ἠδύνατο νὰ χρησιμοποιηθῇ θὰ ἦτο ἀπὸ 1200–1500 (τόννων). Ἡ τιμὴ ναυλώσεως ἑνὸς τοιούτου ἀτμοπλοίου, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ φορτώσῃ ἀπὸ 3–4 σταφιδικοὺς λιμένας, δι’ ἕνα ἢ δύο λιμένας ἐκφορτώσεως, θ’ ἀπαιτήσῃ δὲ 10 μέχρι 12 ἡμερῶν χρονικὸν διάστημα πρὸς φόρτωσιν, δὲν θὰ ἦτο ὀλιγωτέρα τῶν 24 ἕως 25 σελινίων κατὰ τόννον, εἰς τὸ ὁποῖον ποσὸν δέον νὰ προστεθοῦν καὶ τὰ ἔξοδα φορτώσεως ἐκ 4 ἕως 5 κατὰ τόννον, ὁπότε ὁ ναῦλος τῆς σταφίδος θὰ ἦτο ἀπὸ 28 ἕως 30 σελίνια κατὰ τόννον. 6ον) Οἱ ἰσχύοντες σήμερον ναῦλοι σταφίδος καθ’ ὅλον τὸ ἔτος διὰ τοὺς κυριωτέρους λιμένας καταναλώσεως, εἶναι οἱ ἑξῆς: Londou 36 μεῖον 10 ἐπιστρ. 31)6. Liverpool 40 μεῖον 10% ἐπιστρ. 36) Rotterdam & Hamdurg 42)6 μεῖον 10% ἐπιστρ. 38)3 μολονότι αἱ μετέχουσαι τῆς συνεννοήσεως ἑταιρεῖαι ἐξυπηρετοῦν οἱονδήποτε ἔστω καὶ τὸ ἐλάχιστον φορτίον, καὶ διὰ τοὺς λιμένας Hull, Newcastle, Leitg Bristol, Glasgow, Gork, Belfust, Antwerp, Rouen, Dunkirk, ὡς καὶ τοὺς λιμένας Ἡνωμένων Πολιτειῶν καὶ Καναδᾶ, μὲ ἐκτεταμένον δίκτυον μεταφορτώσεων ἐξ ἑκάστου λιμένος. Ἐν τούτοις, πρὸς παραβολήν, λαμβάνω μόνον τοὺς ἀνωτέρω κυριωτέρους λιμένας. 7ον) Ὡς ἀπεδείξαμεν ἐν παραγράφῳ 5, τὰ ἀτμόπλοια, ἔστω καὶ δι’ ὀλίγας μεγάλας φορτώσεις ἐξ ἑκάστου λιμένος κατὰ Σεπτέμβριον–Ὀκτώβριον θὰ ἠδύνατο νὰ λάβουν 28–30 σελίνια. Τὸ περιθώριον μεταξὺ τοῦ κόστους τούτου καὶ τῶν ἐν ἰσχύϊ ναύλων, εἶναι σχετικῶς μικρόν. Λαμβάνοντες δὲ ὑπ’ ὄψιν τὸ κόστος μεταφορᾶς τῶν μικροτέρων ποσοτήτων, δι’ ὁλόκληρον τὸ ὑπόλοιπον τοῦ ἔτους, θὰ ἴδωμεν ὅτι τὸ ὄφελος τῶν ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιρειῶν εἶναι ἐλάχιστον, ἂν μὴ καὶ ἐξουδετεροῦται παντελῶς. Ἡ ἀμερόληπτος ἐξέτασις τῶν πραγμάτων θὰ πείσῃ οἱονδήποτε ὅτι ἡ ὑπάρχουσα σταθερότης τῶν ναύλων εἰς τὸ νῦν λογικὸν ἐπίπεδον, μὲ τὰς σημερινὰς εὐκαιρίας πρὸς φόρτωσιν δι’ ὅλας τὰς κατευθύνσεις, εἶναι ἡ καλλιτέρα ὑπηρεσία ἥτις προσφέρεται εἰς τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ προϊόντος, πᾶσα δὲ ἐλάττωσις τῶν ναύλων, ἥτις φυσικῶς θὰ ἐπιφέρῃ καὶ τὴν ἀραίωσιν τῶν φορτώσεων, θὰ ἦτο ἐπιζημία εἰς τὴν ἐν γένει ἐξαγωγήν». Αἱ πληροφορίαι αὗται εἶναι αὐθεντικαί. Δὲν παρέλειψεν ἐν τούτοις καὶ ἐπὶ τοῦ προκειμένου ὁ ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐνδεδειγμένα διαβήματα. Διὰ προσωπικῆς ἐπεμβάσεως ἐπέτυχε κατὰ τὸ τελευταῖον σταφιδικὸν ἔτος μείωσιν τῶν ναύλων κατὰ ἓν ποσοστὸν τὸ ὁποῖον νομίζω ἀνέρχεται εἰς 2½ σελίνια κατὰ τόννον.

§43Ι. ΛΕΩΝΙΔΑΣ. Ἀπορῶ διὰ τὸ μικρὸν ποσὸν αὐτὸ τῶν φορτώσεων τὸ ὁποῖον ἀναφέρετε.

§44Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἡ σταφὶς δὲν εἶναι ἓν προϊόν, ὅπως τὰ ἄλλα, νὰ βγαίνῃ σὲ χιλιάδας τόννους, ὥστε νὰ ἔρχηται ἕνα βαπόρι νὰ φορτώνῃ καὶ τὸ ἄλλο νὰ φεύγῃ. Περιμένει ἐπὶ ἡμέρας πολλὰς τὸ ἀτμόπλοιον διὰ νὰ ἔλθῃ ἓν ἱστιοφόρον ἀπὸ τὸ Κιάτο ἢ τὸ Βραχάτι π. χ. καὶ ἐὰν οἱ ἄνεμοι εἶναι δυσμενεῖς ἀντὶ νὰ ἔλθῃ σὲ ὀλίγας ὥρας, κάμνει τρεῖς ἡμέρας. Ἐν τῷ μεταξὺ περιμένει τὸ βαπόρι. Ἢ ζητοῦν βαγόνια εἰς τὴν Ἀμαλιάδα καὶ τὸν Πύργον καὶ ὁ σιδηρόδρομος δὲν ἐπαρκεῖ πολλὲς φορὲς καὶ ἡ μεταφορὰ γίνεται βραδέως. Ἢ συμβαίνει νὰ μὴν εἶναι ἕτοιμον τὸ ἐμπόρευμα—διότι, καθὼς ξεύρετε, τὸ ἐμπόρευμα συσκευάζεται ἐπιμελῶς, καθαρίζεται, κόπτεται ἡ οὐρὰ τῆς σταφίδος. Δὲν περιμένουν οἱ ἐξαγωγεῖς τὴν μέριμναν τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ διὰ νὰ βελτιώσουν τὰ μέσα τοῦ ἐξευγενισμοῦ καὶ τῆς βελτιώσεως τῆς ποιότητος. Εἶναι πολὺ προοδευμένη ἡ ἀγορὰ τῶν Πατρῶν κυρίως ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς. Ὅλα αὐτὰ φέρουν μίαν βραδύτητα. Οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ προπαρασκευάσουν τὸ ἐμπόρευμα, διότι συσκευασμένον καὶ παραμένον ἐκεῖ εἰς τὴν ἐπιρροὴν τῶν ἡλιακῶν ἀκτίνων, εἴτε τῶν βροχῶν, εἴτε οἱωνδήποτε ἄλλων κινδύνων δύναται νὰ ὑποστῇ ζημίας.

§45Ι. ΛΕΩΝΙΔΑΣ. Ὑπάρχουν τὰ μέσα τῆς προφυλάξεως.

§46Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἄλλο ζήτημα αὐτό.

§47Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, ὅλα αὐτὰ τὰ νούμερα ποῦ σᾶς ἐδιάβασα δὲν ἔχουν καμμίαν σημασίαν, ὅσην ἔχει τὸ γεγονὸς ὅτι ἡ ἐπιχείρησις αὐτὴ ἔχει κινδύνους. Σήμερον ἔχομεν χιλιάδας βαπόρια δεμένα. Ἐὰν οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ τοῦ τρὰστ ἐκέρδιζαν πολλά, διατὶ δὲν θὰ ἐγίνετο καὶ ἓν ἄλλο τράστ; Δὲν ἔχετε ἀνάγκην κανενὸς ἄλλου ἐπιχειρήματος, διὰ νὰ ἀναγνωρίσητε ὅτι αὐτὸ εἶναι σωστό, ὅτι ἡ δουλειὰ δὲν παρέχει τέτοια κέρδη ὥστε νὰ ὠθήσουν οἱανδήποτε ἄλλην ἀνταγωνιζομένην ἑταιρείαν νὰ κάμῃ τὸ ἴδιον σύστημα. Ἐγὼ μάλιστα ἐπεχείρησα συσπείρωσιν τῶν ἐξαγωγέων, οἵτινες εἶναι καὶ κάτοχοι τοῦ φορτίου, διὰ τοὺς πρώτους μῆνας τῶν φορτώσεων, ὅτε ἡ ἐξαγωγὴ εἶναι σχετικῶς μεγάλη. Ἀλλὰ καὶ αὕτη ἡ προσπάθεια ἀπέτυχε, διότι βραδύτερον ὅταν θὰ ἔχουν οἱ ἐξαγωγεῖς ἀνάγκην νὰ φορτώσουν 100 δοχεῖα ὁ ἕνας 50 ὁ ἄλλος 200 ὁ ἄλλος καὶ τὰ μὲν πρῶτα 100 εἰς τὰς Πάτρας, τὰ δεύτερα εἰς τὸ Αἴγιον, τὰ τρίτα εἰς τὸ Κατάκωλον, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ναυλώσουν βαπόρι; Εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον.

§48Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὡς πρὸς τὰ ναῦλα ἔχω ὑποβάλει ἐπερώτησιν καὶ περιμένω τὰ στοιχεῖα.

§49Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὁ κ. συνάδελφος παρεπονέθη ὅτι αἱ ἑταιρεῖαι αὐταὶ ἠγνόησαν τοὺς ἐξαγωγεῖς Κατακώλου, καὶ τοὺς μεταχειρίζονται κατ’ ἄλλον τρόπον, καὶ ὅτι ὡς ἐκ τούτου ἐμειώθη ἡ ἐξαγωγὴ ἀπὸ Κατάκωλον.

§50Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Εἶναι χωριστὴ ἡ ἐπερώτησις αὐτή;

§51Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Εἶναι χωριστὴ ἡ ἐπερώτησις ἀλλὰ ἂς τὴν ἑνώσωμεν. Θὰ δώσω ἀμέσως τὴν ἐξήγησιν. Δὲν εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἠλαττώθη ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ Κατακώλου.

§52Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Θὰ ξανάλθῃ ἡ ἐπερώτησις καὶ θὰ ἀναγκασθῆτε νὰ τὰ ἐπαναλάβητε.

§53Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὸ ζήτημα εἶναι τὸ ἑξῆς: παρεπονέθη ὁ κ. συνάδελφος ὅτι αἱ ἑταιρεῖαι αἱ ὁποῖαι δίδουν μίαν ἔκπτωσιν εἰς ὅλους τοὺς ἐξαγωγεῖς οἱ ὁποῖοι τοὺς προτιμοῦν, δὲν τὴν ἔδωσαν, τὴν ἔδωσαν ἐπί τινα χρόνον εἰς τοὺς ἐξαγωγεῖς Κατακώλου, καὶ κατόπιν τὴν ἀνεκάλεσαν. Εἰς τὴν ἔρευναν ποῦ ἐκάμαμεν μᾶς ἀπήντησαν ὅτι τὴν ἐκόψαμεν διότι δὲν εἶχον τὰ μέσα νὰ φορτώσουν καὶ μᾶς ἐστοίχιζαν τὰ βαπόρια πολὺ περισσότερον, ἡ ἐξαγωγὴ ὅμως δὲν ἠλαττώθη ὅπως σᾶς εἶπον, διότι ἐνῷ πέρυσι τὸν Δεκέμβριον εἶχαν ἐξαγωγὴν 6.474 χιλ. λίτρες, ἐφέτος ἐξήχθησαν 7.840 χιλ. λίτρες. Ἀλλὰ μοῦ ὑπεσχέθησαν ὅτι θὰ δοθῇ πάλιν ἡ ἔκπτωσις. Τώρα βέβαια ζητοῦν οἱ ἐξαγωγεῖς Κατακώλου καὶ τὰ ὀφειλόμενα, δὲν ξεύρω ὅμως ἂν θὰ τοὺς τὰ δώσουν. Δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐπανέλθωμεν ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως καὶ πρέπει ὁ κ. Πρόεδρος νὰ τὴν διαγράψῃ. Δὲν θὰ ἀπαντήσω εἰς τὰς ἀξιώσεις τὰς ὁποίας διετύπωσεν ὁ κ. βουλευτὴς ὅπως καὶ ὅλοι οἱ παρελάσαντες ρήτορες τῆς ἀντιπολιτεύσεως περὶ τῆς αὐξήσεως τῆς τιμῆς τῆς πρώτης ὕλης διὰ τὸ οἰνόπνευμα, διότι σᾶς ἔδωκε τὴν ἀπάντησιν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἀρκετὰ κατηγορηματικῶς, καὶ εἶναι περιττὸν ἐγὼ νὰ ἐπανέλθω.

§54Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ποία εἶναι ἡ ἀπάντησις;

§55Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἡ Κυβέρνησις δὲν δύναται νὰ μειώσῃ τίποτε χάριν ἑνὸς προϊόντος εἰδικοῦ.

§56Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀλλ’ εἰδικῶς διὰ τὸ οἰνόπνευμα διατρέχομεν τὸν κίνδυνον, διὰ τῆς αὐξήσεως τῆς τιμῆς, νὰ ἔχωμεν μείζονα μείωσιν τῆς καταναλώσεως.

§57Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν δεχθῆτε μίαν μείωσιν 5% φόρου καὶ 4% ὕψωσιν τῆς τιμῆς τοῦ οἰνοπνεύματος, τὸ πρᾶγμα δὲν εἶναι σπουδαῖον, δὲν θὰ ἔχῃ αἰσθητὸν ἀντίκτυπον.

§58Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὸ ζήτημα ἀφορᾷ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν.

§59Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τὸ συζητοῦμεν κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§60Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ζήτημα τῆς ἀποδόσεως. Σήμερον ἔχομεν 136.015 ἐπὶ τοῦ ἀνύδρου οἰνοπνεύματος, ἀλλ’ αὐτὸ εἶναι κατώτερον τοῦ πραγματικῶς μέσου ὅρου.

§61Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Αὐτὴ εἶναι μία πληροφορία ποῦ σᾶς ἔδωσε κἄποιος ὑπάλληλος χημικός, ἐγὼ δὲν εἶμαι ἁρμόδιος νὰ ἀπαντήσω εἰς αὐτό. Εἶναι ζήτημα τοῦ Γενικοῦ Χημείου. Παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς νὰ ἀποστείλῃ τὰ πρακτικὰ εἰς τὸ Γενικὸν Χημεῖον, ἵνα ἐξετασθῇ τὸ ζήτημα.

§62Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἡ ἐπερώτησις αὐτή, δίδει ἀφορμὴν εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐλέγξῃ ἐὰν αὐτὰ εἶναι πραγματικά. Εἰς σᾶς ἀπόκειται.

§63Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἠθέλατε εἰς δύο ἡμέρας νὰ κάμω πραγματογνωμοσύνην ἐπὶ ζητήματος τὸ ὁποῖον ἐφαρμόζεται ἐπὶ 10ετηρίδας χωρὶς ἀντίρρησιν ἀπὸ κανένα.

§64Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν ἀνέμενον αὐτό, ἀλλ’ ἀνέμενον νὰ ἀπαντήσητε εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι ἐζητήσατε νὰ γίνῃ ὁ ἔλεγχος αὐτός.

§65Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Παρεκλήθη ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς νὰ ἀποστείλῃ τὰ πρακτικά.

§66Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Καὶ αὐτὴν τὴν μέριμναν τὴν ὁποίαν μοῦ συνιστᾶ ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος τὴν ἔλαβα. Σήμερον τὴν πρωΐαν ἐκάλεσα τὸν κ. Καρρᾶ...

§67Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ γνωρίζω ποῦ ἐπεκτείνεται ἡ δικαιοδοσία καὶ ποῦ παύουσι τὰ καθήκοντά σας. Εἴπατε ὅτι ἐγὼ δὲν ἠμπορῶ. Τὸ χημεῖον εἶναι ἰδικόν σας, ἔπρεπε νὰ δώσητε τὴν ἀπάντησιν ὅτι δὲν ἐπρολάβατε νὰ τὸ ἐξετάσητε καὶ ὅτι ἀνεθέσατε εἰς τὸ Χημεῖον νὰ τὸ ἐξετάσῃ.

§68Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Σᾶς ἀπαντῶ λοιπὸν ὅτι σᾶς ἐπρόλαβα καὶ εἰς αὐτὸ καὶ ὅτι ἐκάλεσα σήμερον τὸν κ. Καρρᾶν καὶ τὸν ἐκάλεσα ὄχι δι’ ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Ἠλείας, διότι δὲν ἔδωσα οὐδεμίαν σημασίαν εἰς τὴν πληροφορίαν τοῦ χημικοῦ, τὸν ὁποῖον μοῦ ἀνέφερεν διότι εἶναι χημικὸς παυμένος ὁ ὁποῖος ἐπὶ 5 χρόνια ὑπάλληλος ὢν τοῦ Αὐτον. Σταφ. Ὀργ. δὲν ἐπῆγε νὰ καταγγείλῃ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα καταγγέλλει σήμερον, ἀλλὰ τὸ ἔπραξε μόνον ἀφοῦ ἐπαύθη, ἀλλὰ ἐκάλεσα τὸν κ. Καρρᾶν διὰ νὰ μοῦ δώσῃ ἐξηγήσεις ἐπὶ ἄλλων σημείων τὰ ὁποῖα ἀνέφερε χθὲς ὁ κ. Ροδόπουλος. Ὁ κ. Ροδόπουλος χωρὶς νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του, ὅτι ζῶμεν ὑπὸ μίαν ἀτμόσφαιραν γεμάτην ἀπὸ καχυποψίαν, ἦλθε καὶ εἶπεν· «ἔχετε ἐξετάσει ἂν οἱ βιομήχανοι οἱ ὁποῖοι παίρνουν τὰς πρώτας ὕλας τῆς σταφίδος διὰ φωτιστικὸν οἰνόπνευμα καὶ διὰ πόσιμον οἰνόπνευμα δὲν κάμνουν καμμίαν κατάχρησιν, καὶ βάζουν τὸ φωτιστικὸν εἰς τὸ πόσιμον; Καὶ τὸ μὲν φωτιστικὸν ἔχει 18.40 φόρον ἐνῷ τὸ πόσιμον ἔχει 75. Βασίζεσθε εἶπεν εἰς τοὺς μετρητὰς ὑπαλλήλους τοῦ κ. Γαλοπούλου;» Δὲν ἐπεθύμουν νὰ ἀφήσω ἄνευ ἀπαντήσεως αὐτὸν τὸν φόβον τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ ἐκ Τυρνάβου καὶ δι’ αὐτὸ ἐκάλεσα τὸν κ. Καρρᾶν ὁ ὁποῖος μοῦ εἶπεν ὅτι αἱ ἀποδόσεις ἐπιστημονικῶς ἀναγνωρισθεῖσαι δι’ ἓν χιλιόγραμμον σταφίδος εἶναι 136.15 ἀνύδρου οἰνοπνεύματος. Φυσικὰ αὐταὶ αἱ ἀποδόσεις εἶναι ὅταν ἡ σταφὶς ἔχει ὡρισμένην ποσότητα ζακχάρου, διότι ἂν πάρῃτε μίαν σταφίδα ἡ ὁποία ἔχει πάθει ζύμωσιν καὶ ἑπομένως ἀλλοίωσιν, δὲν μπορεῖ νὰ ἀποδώσῃ αὐτὸ τὸ ποσόν. Διὰ τὴν μέλλασαν ὑπολογίζουν 23 κιλά, διὰ τὰ χαρούπια 13 κιλά. Τὸν ἠρώτησα ἐὰν ὑπάρχῃ ὄντως αὐτὸς ὁ κίνδυνος τὸν ὁποῖον χθὲς ἀφῆκεν εἰς τὴν Βουλὴν νὰ ὑπονοηθῇ ὁ ἀξιότιμος ἐκ Τυρνάβου βουλευτής, καὶ μοῦ εἶπεν, εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον, ὁ κ. βουλευτὴς κάμνει σύγχισιν, ὅτι οἱ μετρηταὶ δὲν ἔχουν κανένα ἄλλον σκοπὸν παρὰ νὰ μετροῦν τὸ ποσὸν τοῦ οἰνοπνεύματος τὸ ἀποδιδόμενον ἀπὸ τὴν πρώτην ὕλην. Πῶς γίνεται τοῦ εἶπον ὁ χωρισμὸς ἀπὸ τὴν πρώτην ὕλην τῆς σταφίδος τῆς προωρισμένης διὰ πόσιμον καὶ τῆς σταφίδος τῆς προωρισμένης διὰ φωτιστικόν; Μοῦ εἶπε λοιπὸν ὅτι κάθε βιομήχανος χρεώνεται εἰς ἕνα πρωτόκολλον τὸ ὁποῖον μάλιστα ὑπογράφεται ἀπὸ 6 πρόσωπα, μὲ τὸ ποσὸν τῆς πρώτης ὕλης, εἶναι γνωστὸν ἡ πρώτη ὕλη τὶ ποσὸν ἀποδίδει οἰνοπνεύματος ἐπιστημονικῶς. Ὅταν γίνεται ὁ ἔλεγχος ἐξετάζεται ἡ ἀποθήκη τῆς πρώτης ὕλης. Κατηναλώθη ὁλόκληρος ἡ ἀποθήκη; Πρέπει νὰ δώσῃ ὡρισμένον ποσὸν οἰνοπνεύματος, ἂν δὲν κατηναλώθη εὑρίσκεται τὶ μένει ὑπόλοιπον καὶ ἑπομένως ἀφοῦ εὑρεθῇ τὶ ἐβιομηχανοποιήθη, τότε εὑρίσκεται τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον ἀναλογεῖ εἰς ἑκάστην πρώτην ὕλην. Ἂν ἡ πρώτη ὕλη εἶναι φωτιστικὸν χρεώνεται ὡς φωτιστικόν, ἂν ἡ πρώτη ὕλη εἶναι πόσιμον χρεώνεται ὡς πόσιμον.

§69Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Λέγετε ὅτι ἂν εἶναι φωτιστικὸν ἢ πόσιμον. Ἡ πρώτη ὕλη δὲν βγάζει φωτιστικὸν καὶ πόσιμον;

§70Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δίδεται μὲ ἄλλην τιμὴν καὶ ἑπομένως χρεώνεται διαφορετικά. Ἀφοῦ ἀποκαλυφθῇ πόσον οἰνόπνευμα ἐγένετο τότε εἰς ὡρισμένα δοχεῖα σφραγιζόμενα ἐπίσης χωρίζεται τὸ φωτιστικὸν καὶ τὸ πόσιμον οἰνόπνευμα, διότι πρόκειται περὶ φόρου τοῦ δημοσίου τεραστίας διαφορᾶς 18.40 καὶ 75 δραχ. Μὲ παρεκάλεσε δὲ ὁ κ. Καρρᾶς νὰ πάῃ ὁ κ. Ροδόπουλος νὰ ἴδῃ πῶς γίνεται.

§71Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ εἶπον τὸ ἑξῆς:

§72Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὡμιλήσατε διὰ μετρητὰς Γαλοπούλους.

§73Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶπον ὅτι παίρνουν τὸ πόσιμον οἰνόπνευμα καὶ τὸ κάμουν φωτιστικόν· ποῖος ἐπιβλέπει; Μίαν πληροφορίαν ἠθέλησα: ποῖος ἐγγυᾶται ὅτι ἀπὸ ἓν χιλιόγραμμον πόσιμον οἰνόπνευμα ἐπῆραν τόσο καὶ διὰ τῆς χημικῆς ἀλλοιώσεως τὸ ἔκαμαν τόσον;

§74Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ποῖος ἐγγυᾶται; Ἡ ὑπηρεσία ἐγγυᾶται. Τὸ συμφέρον τοῦ Δημοσίου διὰ νὰ μὴ γίνῃ κατάχρησις εἶναι πολὺ μεγαλείτερον ἀπὸ τοῦ παραγωγοῦ, διότι ἡ διαφορὰ τοῦ φόρου διὰ το δημόσιον εἶναι τεραστία. Τώρα ἐὰν θέλητε νὰ μοῦ εἴπητε ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐμπιστευώμεθα εἰς τὰς ὑπηρεσίας μας, ἔχω καθῆκον νὰ διαμαρτυρηθῶ.

§75Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Νομίζω ὅτι εἶναι Ἐπιτροπή.

§76Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μεγάλη Ἐπιτροπή. Τώρα ἔρχομαι, κύριοι, εἰς τὸ ἀναπτυχθὲν σύστημα ὑπό τοῦ ἐξ Ἠλείας βουλευτοῦ. Τὸ σύστημα εἶναι διφυές. Πρῶτον προτείνει τὸ λεγόμενον ποιοτικόν παρακράτημα. Αὐτὴ ἡ ἰδέα τοῦ ποιοτικοῦ παρακρατήματος εἶναι ἰδέα ἡ ὁποία βασανίζει ἐπὶ πολὺν χρόνον ἕνα συμπολίτην σας, κ. συνάδελφε, καὶ συμπολίτην μου ἐκ Σκουροχωρίου, τὸν κ. Σκοῦραν τοῦ ὁποίου ἔχω ἐδῶ ἓν ὑπόμνημα. Λοιπὸν ἀπὸ αὐτὸ θὰ ἠρύσθητε ὑποθέτω μερικὰς τῶν σκέψεών σας, διότι εἰς ἓν σημεῖον λέγει ἀκριβῶς τὰ ἴδια πράγματα μὲ τὰ ὑφ’ ὑμῶν λεχθέντα.

§77Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ τοῦ τὰ ἔδωσα.

§78Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὸ ὑπόμνημα μοῦ τὸ ἔδωσε τὸν Ἰούνιον, ὅταν ἤθελε νὰ μὲ πείσῃ νὰ τὸ υἱοθετήσω, διότι τὸ σύστημά του θὰ ἔλυεν ὁριστικῶς τὸ ζήτημα (ἀναγινώσκει). «Λαμβάνομεν ὡς συντελεστὴν παραγωγὸν ὅστις παράγει 10.000 λίτρας σταφιδόκαρπον. Εἰσφορὰ εἰς τὴν ἐσωτερικὴν βιομηχανίαν 3.500 λίτρες, καὶ ἂν θέσωμεν τὸ κατώτερον ὅριον πωλήσεως 1000 δραχμὰς τὸ χιλιόλιτρον λαμβάνομεν 3.500 δραχμὰς, μᾶς μένουν δὲ 6500 λίτρες ἐλεύθεροι πάσης φορολογίας πρὸς ἐξαγωγὴν καὶ τὰς διαθέτομεν πρὸς 25 σελήνια τὸν στατῆρα ἤτοι 24 σελήνια τὸ χιλιόλιτρον δραχμὰς 4.560· κάμνομεν ἀπόσβεσι (1000) δραχμὰς τὸ χιλιόλιτρον, ἔγγειος φόρος συσκευὴ καὶ κέρδος ἐμπορικὸν καὶ μᾶς μένουν 3.560 δραχμὰς. Ἀνακεφαλαιοῦντες τὸ ποσὸν αὐτό, λαμβάνομεν (23.140) δραχμὰς καὶ 3.500 ἀπὸ τὴν πώλησιν εἰς τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν, ἤτοι ἐν ὅλῳ 26.640 δραχμὰς καὶ ἐπιτυγχάνομεν τιμὴν διὰ τὴν κατωτέραν ποιότητα 2.664 δραχμὰς τὸ χιλιόλιτρον, τὰς ὁποίας θὰ λαμβάνῃ ἡ κατωτέρα ποιότης μας καὶ οὕτω θὰ δυνηθῶμεν νὰ προσφέρωμεν τὸ προϊόν μας εἰς τὴν ἐξαγωγὴν εἰς πολὺ μικρὰν τιμὴν καὶ ἀσυγκρίτως καλλιτέραν ποιότητα ἀπὸ τὴν σημερινήν». Κύριοι, δὲν βλέπω ὅτι ἦτο πολὺ φιλόδοξον τὸ σχέδιον τοῦ κ. Σκούρα· δὲν γυρεύει παρὰ δραχμὰς 2.664. Ἀλλ’ ὁ Αὐτόνομος σταφιδικὸς ὀργανισμὸς κατὰ τὴν ἑξαετίαν τῆς λειτουργίας του ἐξησφάλησε μέσην τιμὴν διὰ τὴν κατωτέραν ποιότητα 2.800 δραχμάς. Ἑπομένως δὲν εἶναι πολὺ φιλόδοξον τὸ σχέδιόν του, ἐνῷ κάμνει δύο αὐθαιρέτους ὑπολογισμούς. Πρῶτον ὥρισε τὴν τιμὴν ποὺ θὰ τοῦ δώσῃ ὁ Ἐγγλέζος. Πῶς θὰ τὸν κάμῃ νὰ τοῦ τὴν δώσῃ; Καὶ δεύτερον ὥρισε τὴν τιμὴν τῆς βιομηχανοποιησίμου ποιότητος. Θὰ σᾶς εἴπω ποῦ ἔχει φθάσει ἡ τιμὴ δυστυχῶς τῆς βιομηχανικῆς ὕλης. Λοιπὸν τὸ πρῶτον σκέλος τοῦ συστήματός σας νομίζω ὅτι δὲν ἔχει καμμίαν βάσιν. Ἀλλὰ σφάλλεσθε καὶ εἰς τὸν σκοπὸν τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκετε διὰ τοῦ ποιοτικοῦ παρακρατήματος, δηλαδὴ τὴν βελτίωσιν τῆς ποιότητος. Εἴπατε ὅτι ὑπάρχει ἀσάφεια ποιοτήτων. Δὲν ἠξεύρω τὶ ἐννοεῖτε μὲ αὐτό, ἀλλ’ ἐγὼ σᾶς λέγω ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξευγενίσητε ποιότητα ἡ ὁποία δὲν εἶναι εὐγενής, ὡς ἐκ τοῦ ἐδάφους ἐν τῷ ὁποίῳ παράγεται· δὲν ἠμπορεῖτέ ποτε εἰς τὰς Καλάμας νὰ κάμητε ποιότητα Αἰγίου. Θὰ βελτιώσητε τὴν ποιότητα μὲ ἕνα 5% ἢ 10% ἐὰν ἀφαιρέσητε τὰ κότσαλα, τὰ χώματα, ἐὰν κάμητε τὸ καθάρισμα διὰ μηχανῆς καὶ ὄχι τὸ λίχνισμα, ὅπως κάμουν εἰς τὴν Πυλίαν. Διὰ νὰ εἴπωμεν τὰ πράγματα ὅπως ἔχουν, ὁ παραγωγὸς ἅμα φθάσῃ ὁ Νοέμβριος ἢ Δεκέμβριος ἔχει ἐξαντλήσει τὰ μετρητά του. Πηγαίνει εἰς τὸν τοκογλύφον καὶ δανείζεται διὰ τὴν ὑπόλοιπον χρονιάν. Προκειμένου ὅμως νὰ παραδώσῃ τὸ προϊόν του εἰς τὸν τοκογλύφον ἢ τὸν μπακάλη τοῦ χωρίου του, κάμνει τὴν ἑξῆς σκέψιν: Τὶ μὲ ὠφελεῖ νὰ ἐπιμεληθῶ τὴν ποιότητα· ἀφοῦ τὸ κέρδος μου θὰ εἶναι προβληματικόν; Εἶναι προτιμότερον νὰ ἀφήσω τὴν σταφίδα μου ὀλίγον μαλακὴν νὰ ζυγίζῃ περισσότερον, νὰ μὴ ἀφαιρέσω τὰ κότσαλα καὶ τὶς πέτρες. Ὁ μπακάλης ποὺ θὰ τὴν παραλάβῃ, διότι ἂν δὲν τὴν παραλάβῃ χάνει τὰ χρήματά του, ἐὰν μὲν εἶναι μορφωμένος θὰ προσπαθήσῃ νὰ κάμῃ ὅ,τι δὲν ἔκαμεν ὁ παραγωγός, νὰ τὴν καθαρίσῃ δηλαδὴ καλλίτερα — διότι ξηρὰν δὲν δύναται νὰ κάμῃ τὴν μαλακήν — ἐὰν δὲ δὲν εἶναι μορφωμένος, θὰ τὴν ἀφήσῃ ὅπως τὴν παρέλαβε καὶ θὰ προσπαθήσῃ ἢ νὰ τὴν δώσῃ εἰς τὴν παρακράτησιν, ἢ νὰ τὴν στείλῃ εἰς ἕνα λιμένα ἐξαγωγῆς. Ἐκεῖ θὰ πωληθῇ εἰς τὸν ἐξαγωγέα, εἰς ἠλαττωμένην βέβαια τιμήν, διότι θὰ ἔχῃ μεγάλην φύραν. Ὁ ἐξαγωγεὺς θὰ τὴν ἐπιμεληθῇ, θὰ τὴν καθαρίσῃ, θὰ τὴν χωρίσῃ, ὅλα αὐτὰ ὅμως ἔχουν ἔξοδα. Ἐφ’ ὅσον λοιπὸν τοιαύτη εἶναι ἡ κατάστασις εἰς τὴν παραγωγήν, τί θὰ ὠφελήσῃ τό ποιοτικόν παρακράτημα τοῦ κ. Στεφανοπούλου; Ἐὰν ζητήσητε ἀπό τόν παραγωγόν τὰ 50% ἢ τὰ 40%, κατὰ τί θὰ βελτιώσητε τὴν ποιότητά του, ἀφοῦ ὅλη εἶναι κακή; Ὁ κ. Στεφανόπουλος ἐπρότεινε καὶ διαφορικόν παρακράτημα: ἄλλο διὰ τὴν Ἠλείαν—40%—καὶ ἄλλο διὰ τὰς ἐπαρχίας τῶν εὐγενῶν ποιοτήτων. Εἶναι βέβαιος ὅτι τὸ δέχονται αὐτὸ οἱ συμπολῖται του; Ἐγὼ ἐζήτησα ἐφέτος νὰ μειώσω κατὰ 5% τὸ παρακράτημα τῶν καλῶν ποιοτήτων τῆς Αἰγιαλείας καὶ Κορινθίας καὶ ἐξεμάνησαν οἱ συμπολῖταί σας. Τοὺς εἶπα «δώσατε εἰς αὐτοὺς ποὺ ἀγωνίζονται, οἱ ὁποῖοι ξηραίνουν τὴν σταφίδα ὑπὸ τὰ κλήματα καὶ εἰς τὴν σκιὰν καὶ κατώρθωσαν νὰ τὴν πωλοῦν 45 καὶ 50 καὶ 70 ἀκόμη σελίνια, δώσατέ τους εἶπα κάποιο προνόμιον», ἀλλ’ ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ ἐδέχοντο. Δὲν εἶναι λοιπὸν τὸ σχέδιόν σας ἐφαρμόσιμον. Τὸ ποιοτικὸν παρακράτημα ἐφηρμόσθη εἰς τὸ Αἴγιον αἰτήσει τῶν ἰδίων παραγωγῶν, διότι ἐκεῖ καθαρίζουν τὸν καρπόν των ρόγα ρόγα. Πρέπει νὰ σᾶς εἴπω καὶ τοῦτο, ἐπειδὴ ἐλέχθη ὅτι δὲν ἐδώσαμεν προσοχὴν εἰς τὰ ἔργα τοῦ Αὐτονόμου σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ, ὅτι τὸν ἀφήσαμεν ἄνευ τοῦ ἀγρύπνου ὄμματος τοῦ κυβερνητικοῦ ἐπιτρόπου. Ὅταν κατὰ τὸ 1929, εἴτε ἐκ λόγων μετεωρολογικῶν εἴτε ἐξ αὐτοῦ τοῦ πνεύματος τὸ ὁποῖον εἶχεν ὁ παραγωγὸς νὰ ἀφήσῃ τὸν καρπόν του ἀτελῶς ἀπεξηραμένον μὲ κότσαλα καὶ μὲ πέτρες, εἶχε παρατηρηθῇ μία ἐξέγερσις εἰς τὸν ἐξαγωγικὸν κόσμον τῶν Πατρῶν, καὶ ἀντὶ ὁ Ὀργανισμὸς νὰ ἐξετάσῃ ποῦ κεῖται τὸ κακόν, ἐπροτίμησε νὰ βάλῃ κατὰ τοῦ ἐμπορίου, ὁπότε ἔκαμα τὸ ἑξῆς ἔγγραφον εἰς τὰς 9)11)29 (ἀναγινώσκει). «Ἐξ ἐκθέσεως τοῦ Ἐμπορικοῦ καὶ Βιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Πατρῶν ἐπιβεβαιοῦνται αἱ καὶ ἄλλοθεν περιελθοῦσαι ἡμῖν πληροφορίαι περὶ τῆς κακῆς ποιότητος τῶν σταφίδων ἐφετεινῆς ἐσοδείας. Οὕτω τὸ Ἐμπορικὸν Ἐπιμελητήριον Πατρῶν τονίζει, ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶναι ἐξαιρετικῶς δυσάρεστον ἐφέτος εἶναι ἡ γενικῶς, πολὺ κακὴ ποιότης τῶν σταφίδων, ὀφειλομένη εἰς τὸ ὅτι εἰς πολλὰς περιφερείας οἱ παραγωγοὶ ἐσήκωσαν τὰς σταφίδας των ἐκ τῶν ἁλωνίων λίαν προώρως. Περαιτέρω ἀναφέρει τὸ Ἐμπορικὸν Ἐπιμελητήριον Πατρῶν ἐν τῇ ἐκθέσει του, ὅτι «Ἡ ποιότης τῶν πρώτων ἀφιχθέντων ἐν Ἀγγλίᾳ σταφίδων κατὰ γενικὸν κανόνα δὲν ἱκανοποίησε τοὺς ἀγοραστάς, τὸ δὲ σταφιδεξαγωγικὸν ἐμπόριον μετὰ μεγάλης δυσκολίας προμηθεύεται τὰς καταλλήλους σταφίδας πρὸς διατήρησιν τῶν τύπων του εἰς πλείστας δὲ περιπτώσεις εὑρίσκεται ἐν ἀπολύτῳ ἀδυναμίᾳ νὰ πράξῃ τοῦτο. «Ἡ κατάστασις αὕτη δέον νὰ ἐπισύρῃ ἀμέριστον τὴν προσοχὴν τοῦ ὑμετέρου Ὀργανισμοῦ, ὡς γενικοῦ ἐκπροσώπου τῆς σταφιδοπαραγωγῆς, καθόσον βεβαίως καὶ ὑμεῖς θὰ ἀντιλαμβάνεσθε ὅτι κάθε ἄλλο παρὰ εἰς τὴν αὔξησιν τῆς ἐξαγωγῆς δύναται νὰ συντελῇ ἡ τοιαύτη κατάστασις. «Ἐκ τῶν κυριωτέρων μελημάτων τοῦ Αὐτονόμου σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τῆς συστάσεώς του ἔδει νὰ ἦτο ἡ καταβολὴ πάσης προσπαθείας πρὸς βελτίωσιν τῆς ποιότητος τῆς σταφίδος, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἄνευ καλῆς ποιότητος τοῦ εἰς τὸ ἐμπόριον παραδιδομένου προϊόντος πᾶσα ἄλλη προσπάθεια πρὸς αὔξησιν τῆς καταναλώσεως ἐξουδετεροῦται, ἀποβαίνει δὲ καὶ ματαία ἡ πρὸς διαφήμισιν καταβαλλομένη τεραστία δαπάνη. «Ἡ ὑποχρέωσις πρὸς καλλιτέρευσιν τῆς ποιότητος εἶναι ἔργον τῆς παραγωγῆς, ἡ δὲ μέριμνα πρὸς τελεσφόρον ἐπιβολὴν τῆς ὑποχρεώσεως ταύτης ἀνήκει εἰς ὑμᾶς, ἐφόσον ὁ ὑμέτερος Ὀργανισμὸς διεκδικεῖ ὑπὲρ ἑαυτοῦ τὸν χαρακτηρισμόν του ὡς ἀνωτάτης ὀργανώσεως τῆς παραγωγῆς. «Ὁ ρόλος τοῦ ἐμπορίου ἐν τῇ ὑποθέσει ταύτη εἶναι ρόλος δευτερεύων, περιοριζόμενος εἰς ἁπλᾶς ὑποδείξεις, δὲν δύνανται δὲ οἱ παραγωγοί, ἐφ’ ὅσον παράγουν κακῆς ποιότητος σταφίδα νὰ αἰτιῶνται τὸ ἐμπόριον διότι τὴν θέτει εἰς κατανάλωσιν, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ὅτι τὸ ἐμπόριον παρ’ ὅλον τὸ συμφέρον τὸ ὁποῖον ἔχει νὰ διαπραγματεύηται σταφίδα καλῆς ποιότητος, εἶναι τελικῶς ὑποχρεωμένον νὰ διοχετεύῃ εἰς τὰς ξένας ἀγορὰς τὴν σταφίδα τὴν ὁποίαν τοῦ παραδίδουν οἱ παραγωγοί. «Καὶ εἶναι μὲν ἀληθὲς ὅτι τὰ ἱδρυθέντα ἀπὸ ἐτῶν καθαριστήρια ἐβελτίωσαν ἐπαισθητῶς τὴν ποιότητα, εἶναι ὅμως ἀδύνατον τὰ καθαριστήρια ταῦτα νὰ μεταβάλλωσι τὴν μαλακὴν σταφίδα εἰς ξηρὰν καὶ τὴν ἄωρον εἰς ὥριμον. «Ἐν τῷ σημείῳ δὲ τούτῳ φρονοῦμεν ὅτι ὁ ὑμέτερος Ὀργανισμὸς θὰ ἠδύνατο νὰ εἶχεν ἐπιτύχῃ σημαντικὰ ἀποτελέσματα, καθ’ ὅσον καὶ τῶν ὑλικῶν μέσων πρὸς τοῦτο δὲν στερεῖται, ἀλλὰ καὶ τὰ μέσα ἐπιβολῆς εἰς τοὺς παραγωγοὺς ἐτέθησαν εἰς τὴν διάθεσίν του, διὰ τοῦ ἀπὸ 18 Σεπτεμβρίου 1926 Διατάγματος «περὶ μέτρων τοῦ ἐλέγχου τοῦ τρυγητοῦ, ἀποξηράνσεως, συσκευασίας καὶ ἐμπορίας τῆς σταφίδος». «Ἀποδίδοντες μεγάλην σημασίαν εἰς τὸ ζήτημα τῆς βελτιώσεως τῆς ποιότητος, παρακαλοῦμεν ὅπως ὑποβάλητε λεπτομερῆ ἔκθεσιν περὶ τῶν σχετικῶν ὑμῶν ἐνεργειῶν, ἀναφέρητε δὲ ἐὰν ἐφαρμόζωνται αὐστηρῶς αἱ διατάξεις τοῦ προμνημονευθέντος Διατάγματος» Σᾶς τὸ εἶπον καὶ προχθὲς κύριοι, εἰς κἄποιαν διακοπήν. Ἠξεύρετε πότε μοὶ ἀπήντησαν εἰς τὸ ἔγγραφον αὐτό; Τὴν 10 Φεβρουαρίου! Ὅταν δὲ ὁ ἀντιπρόσωπός μου παρεπονέθη κἄποτε εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον, κἄποιος εἶπε: «δὲν μᾶς ἀφήνει ἡσύχους;»

§79Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τί ἀπήντησεν ὁ Αὐτόνομος Ὀργανισμός;

§80Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀπήντησεν ὡς ἑξῆς: (ἀναγινώσκει τὸ κείμενον). «Λαμβάνομεν τὴν τιμὴν νὰ φέρωμεν εἰς γνῶσιν ὑμῶν, ὅτι τὸ ὑπ’ ἀριθ. 65716 ὑμέτερον ἔγγραφον περὶ ποιότητος τῆς Κορινθιακῆς ἀπετέλεσεν ἀντικείμενον τῶν τελευταίων συνεδριάσεων τοῦ ἡμετέρου Διοικητικοῦ Συμβουλίου, καθ’ ἃς ἐξητάσθη τὸ ἐν λόγῳ ζήτημα ὑφ’ ὅλας αὐτοῦ τὰς πλευράς, καθὼς καὶ οἱ τρόποι δι’ ὧν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῇ ἡ βελτίωσις τῆς παρουσιαζομένης καταστάσεως. Τὸ Συμβούλιον τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, πρὶν ἢ προβῇ εἰς λῆψιν μέτρων καὶ ἀποφάσεων τὰς ὁποίας νὰ ὑποβάλῃ ὑπὸ τὴν ἡμετέραν ἔγκρισιν, ἔκρινε πλέον συντελεστικὸν τῆς γενικῆς ἐξυπηρετήσεως τοῦ ζητήματος τούτου νὰ καταρτισθῇ μία ἐπιτροπὴ ἐξ ἀντιπροσώπων ὅλων τῶν ἐνδιαφερομένων σταφιδικῶν παραγόντων, ἡ ὁποία νὰ μελετήσῃ ἐπισταμένως καὶ νὰ ἐξετάσῃ λεπτομερῶς τὸ παρουσιαζόμενον ζήτημα, καταλήξῃ δὲ εἰς ὡρισμένα συμπεράσματα πρὸς περαιτέρω μελέτην των καὶ λῆψιν τῶν ἐπιβαλλομένων μέτρων. Κατόπιν τούτου, παρακαλοῦμεν ὅπως εὐαρεστούμενοι ἀναλάβητε τὴν πρωτοβουλίαν ὅπως κληθῇ ἐνταῦθα εἰδικὴ ἐπιτροπὴ εἰς τὴν ὁποίαν νὰ μετέχουν ἀντιπρόσωποι ὅλων τῶν ἐνδιαφερομένων, ἤτοι, ἐκτὸς τῶν ἀντιπροσώπων τῆς Διευθύνσεως τοῦ Ἐμπορίου καὶ Βιομηχανίας τοῦ ἡμετέρου ὑπουργείου, θὰ ἦτο σκόπιμον νὰ ἐγκριθῇ ἡ πρόσκλησις εἰς τὴν ἐν λόγῳ Ἐπιτροπὴν ἑνὸς τῶν Διευθυντῶν τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως Γεωργίας τοῦ ὑπουργείου Γεωργίας, ἀντιπροσώπων τῶν Ἐμπορικῶν καὶ Βιομηχανικῶν Ἐπιμελητηρίων Πατρῶν καὶ Καλαμῶν, ἀντιπροσώπου τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, ἀντιπροσώπου τῆς ὑπηρεσίας Διαχειρίσεως σταφίδος (τῶν Γενικῶν Ἀποθηκῶν) καὶ ἀντιπροσώπων τοῦ γεωργικοῦ κόσμου, ὅπως ἠθέλατε καλλίτερον ἐγκρίνῃ. Ἡ Ἐπιτροπὴ αὕτη καταλλήλως ἐξουσιοδοτημένη παρ’ ὑμῶν πρὸς τοῦτο, θὰ ἠδύνατο πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῆς ταχείας διεκπεραιώσεως τοῦ σπουδαίου ἔργου της, νὰ καλέσῃ ἵνα ἐκθέσουν τὰς γνώμας των καὶ ἀντιπροσώπους 1) τῶν Γεωργικῶν Ἐπιμελητηρίων Πατρῶν καὶ Καλαμῶν καὶ 2) τῶν Ἑνώσεων Συνεταιρισμῶν τῶν σταφιδικῶν περιφερειῶν, καθὼς καὶ 3) ἀντιπροσώπους τῆς κατηγορίας τῶν σταφιδοπαραληπτῶν, οἱ ὁποῖοι μάλιστα ἔχουν, ὡς ἰσχυρίζονται πολλὰ νὰ προτείνουν διὰ τὴν καλὴν διαρρύθμισιν τοῦ ζητήματος τούτου. Ὅθεν παρακαλοῦμεν ὅπως, ἐγκρίνοντες κατ’ ἀρχὴν τὴν ὡς ἄνω πρότασιν, εὐαρεστηθῆτε νὰ προβῆτε εἰς τὴν ἐνέργειαν τῶν δεόντων διὰ τὴν συγκρότησιν τῆς Ἐπιτροπῆς ταύτης τῆς βελτιώσεως τῆς ποιότητος πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς ταχυτέρας συγκλήσεως τῶν μελῶν της, καὶ διὰ νὰ ἐπιληφθῇ ὅσον τὸ δυνατὸν ἐνωρίτερον τοῦ ἔργου της, ὥστε νὰ ὑπάρχῃ ὅλος ὁ ἀπαιτούμενος χρόνος ἐφαρμογῆς τῶν ληφθησομένων καὶ ἐγκριθησομένων μέτρων της ἀπὸ τῆς προσεχοῦς ἐσοδείας, πρὸς ἀποφυγὴν παντὸς παραπόνου». Ὀφείλω—διὰ νὰ κρίνωμεν πάντοτε τὰ πράγματα δικαίως —νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο: ὅτι οὐσιαστικῶς ὁ ὀργανισμὸς διῳκεῖτο ἀπὸ τοὺς ἀντιπροσώπους τῶν παραγωγῶν, διότι οἱ μὲν ἀντιπρόσωποι τῆς παραγωγῆς δὲν ἔλειπαν ποτὲ ἀπὸ τὰς συνεδριάσεις οἱ δὲ ἄλλοι ἀντιπρόσωποι πότε ἐπήγαιναν καὶ πότε δὲν ἐπήγαιναν, καὶ ἂν ἐπήγαιναν πολλάκις ἦσαν περιττοί, διότι μετεῖχον τοῦ Συμβουλίου 6 ἀντιπρόσωποι ἐκ τῶν παραγωγῶν, εἷς ἀντιπρόσωπος τῶν Γενικῶν Ἀποθηκῶν, ἤτοι ἑπτά, καὶ εἷς τῶν ἀμπελοκτημόνων ὀκτώ· δηλαδὴ ἦταν 8 ἐπὶ 12, ὥστε δὲν ἠξεύρω ἂν ὑπῆρχεν οὐσιαστικῶς εὐθύνη τῆς διευθύνσεως εἰς τὸ ζήτημα τῆς ποιότητος. Ὀφείλω νὰ προσθέσω ἐπίσης ὅτι ὅταν ποτὲ παρεπονέθην καὶ εἶπον «τὶ κάμνετε διὰ τὴν ποιότητα;» μοὶ ἀπήντησαν: «ὅταν μία χρονιά, συμβῇ νὰ βρέξῃ καὶ τὸ προϊὸν προσάγεται μαλακὸν τὶ νὰ κάμωμεν; Τὸ δεχόμεθα». Καὶ τοῦτο τὸ πιστεύω, διότι συνέβαινε καὶ ὅταν ὑπῆρχεν ἡ προνομιοῦχος, μὲ τὴν διαφορὰν ὅμως ὅτι ἡ ἑταιρεία ἐκείνη ἦτο ἐπιχείρησις καὶ ἐδέχετο εἰς τὴν κατάστασιν ἐκείνην τὸ προϊόν, ἀλλ’ ἔκαμνε μίαν ἔκπτωσιν καὶ ἀφήρει ἓν ποσὸν ἐπὶ τοῖς ἑκατόν. Ἀλλ’ ἡ ἀνωτάτη ὀργάνωσις δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ προέλθῃ εἰς τοιούτους συμβιβασμούς. Μᾶς ἐζητήθη ὡς βλέπετε, νὰ καταρτίσωμεν μίαν ἐπιτροπήν. Ἐλάβομεν λοιπὸν ἡμεῖς πρῶτοι τὴν πρωτοβουλίαν καὶ ἐκάμαμεν αὐτὴν τὴν Ἐπιτροπὴν ἀπὸ τὰ ἑξῆς πρόσωπα: Κουτσομητόπουλον τοῦ ὑπουργείου τῆς Γεωργίας, τὸν ἀντιπρόσωπον τοῦ Γενικοῦ Ἐπιμελητηρίου Ἀχαΐας καὶ Ἤλιδος, τὸν ἀντιπρόσωπον τοῦ Ἐμπορικοῦ Ἐπιμελητηρίου Πατρῶν, τὴν Διοικοῦσαν Ἐπιτροπὴν Ὀργανισμοῦ καὶ ἕνα κρατικὸν ὑπάλληλον. Ἡ Ἐπιτροπὴ συνεδρίασεν, ἀλλ’ οὐδεμίαν ἔκθεσιν μᾶς ὑπέβαλεν. Ἀλλὰ καὶ ἡ ὑποβολὴ τῆς ἐκθέσεως θὰ ἦτο περιττή, διότι δὲν εἶναι ζήτημα τὸ ὁποῖον νὰ ρυθμίζεται ἀπὸ Ἐπιτροπήν. Ἄλλο ζήτημαι εἶναι ἂν πρέπει νὰ γίνουν μελέται ποῖα ἐδάφη εἶναι τὰ καλλίτερα διὰ τὴν παραγωγὴν τῆς σταφίδος κλπ., αὐτὰ εἶναι ζητήματα τοῦ Ἰνστιτούτου τὸ ὁποῖον ἔχουν κάμει εἰς τὸν Πύργον. Ὁ σκοπὸς τοῦ ἐγγράφου δὲν ἦτο νὰ κάμωμεν μίαν Ἐπιτροπήν, ἦτο νὰ ὠθήσωμεν τὸν ὀργανισμὸν πρὸς λῆψιν μέτρων διὰ τὴν ποιότητα τοῦ προϊόντος. Νομίζω ὅτι κατὰ τὰ πρῶτα ἔτη ἔδειξε κἄποιαν δραστηριότητα ὁ ὀργανισμὸς ἀλλὰ τὸ γεγονὸς εἶναι ὅτι ἡ παραγωγὴ οὐδέποτε ἔδειξε κἄποιαν προθυμίαν νὰ λάδῃ ἐξασφαλιστικὰ μέτρα. Καὶ ὅταν αἱ τιμαὶ ἔφθασαν τὰς 4000 τὸ χιλιόλιτρον, οὐδεμία ἐπεδείχθη ἀπὸ τὸν παραγωγὸν μέριμνα προμηθείας ἐξασφαλιστικῶν μέσων. Νομίζω ὅτι εἶναι σφάλμα ἰδικόν των ἀντὶ νὰ ζητοῦν διὰ συλλαλητηρίων καὶ προπαγάνδας μεγάλας τιμὰς ἔπρεπε νὰ ζητήσουν ἀπὸ τὸν ὀργανισμὸν νὰ τοὺς ἐφοδιάσῃ διὰ τῶν μέσων ἐκείνων, διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἐξησφάλιζαν τὰ προϊόντα τους. Διότι ὁ ὀργανισμὸς ἐδαπάνησεν 706 ἑκατομμύρια δι’ ἀγορὰν πλεονασμάτων, ἠδύνατο δὲ νὰ δαπανήσῃ μόνον 600 ἑκατομμύρια τὰ ἕτερα δὲ 100 νὰ διαθέσῃ διὰ τὴν προμήθειαν τῶν ἀπαιτουμένων μέσων.

§81Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἠμπορεῖτε νὰ μᾶς εἴπητε ἐὰν ποτὲ τὸ Κράτος ἐνίσχυσε τὸν ὀργανισμὸν διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς σταφιδοπαραγωγῆς; Ἠμπορεῖτε νὰ μᾶς εἴπητε ἐὰν εἰς τὸ Αἴγιον ἀπεπειράθησαν ν’ ἀποθηκεύσωσι σταφίδα καὶ ἐπῆγαν οἱ ὑπάλληλοι τοῦ ὀργανισμοῦ καὶ τοὺς ἔσπασαν στὸ ξύλο; Γνωρίζετε ὅτι ἐξεδόθη σειρὰ διαταγμάτων διὰ τῶν ὁποίων διετάσσετο ὁ ὀργανισμὸς νὰ παραλάβῃ τὰς σταφίδας αἱ ὁποῖαι ἐθεωρήθησαν ὡς μὴ καταναλώσιμοι;

§82Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐγὼ σᾶς λέγω καὶ τοῦτο, παρεξενεύθη ἴσως ἡ Βουλὴ διότι ὁ Ὀργανισμὸς ἔκαμε τρεῖς μῆνας νὰ ἀπαντήσῃ, ἀλλ’ ἐγὼ σᾶς λέγω ὅτι οὐδεμία δύναμις ἦτο ἱκανὴ οὔτε νὰ ἐποπτεύσῃ οὔτε νὰ δώσῃ διαταγὰς εἰς τὸν ὀργανισμὸν ἐφ’ ὅσον ὁ ὀργανισμὸς ἐπήγαινε καλά. Καὶ ἀπόδειξιν τούτου ἔχομεν ὅτι ἐπὶ τῆς Οἰκουμενικῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐπὶ τοῦ προκατόχου μου τοῦ κ. Μερκούρη ὑπεβλήθη νομοσχέδιον διὰ τοῦ ὁποίου ἐπεζητεῖτο εὐρυτέρα ἐπὶ τοῦ ὀργανισμοῦ ἐποπτεία. Καὶ ἠναγκάσθη ἡ Οἰκουμενικὴ νὰ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον. Θέλετε νὰ σᾶς εἴπω καὶ τὸ ἄλλο; Ἐφέτος ἤρχοντο πρὸς ἐμὲ βροχὴ τὰ τηλεγραφήματα, ἀπὸ συνεταιρισμοὺς ὑπὲρ τοῦ ὀργανισμοῦ, διατί; Διότι ὁ ὀργανισμὸς εἰς μίαν ὑπηρεσίαν λεγομένην τῆς ἐποπτείας εἶχε 30 ὑπαλλήλους, οἱ ὁποῖοι ἐπλανῶντο ἀνὰ τὰς σταφιδικὰς ἐπαρχίας καὶ ὠργάνωναν τὴν Δημοσίαν Γνώμην τὴν σταφιδικὴν κατὰ ἕνα τρόπον ὁ ὁποῖος τοὺς ἤρεσεν. Οἱαδήποτε λοιπὸν ἄλλη Κυβέρνησις ὑπὸ τὰς συνθήκας ὑπὸ τὰς ὁποίας ἐλειτούργει ὁ ὀργανισμὸς δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ κάμῃ τίποτε. Εἶχε κυβερνητικὸν ἐπίτροπον, καὶ ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος μοῦ εἶπε προχθές, τὶ ἔκαμεν ὁ Κυβερνητικὸς Ἐπίτροπος; Ὁ Κυβερνητικὸς Ἐπίτροπος εἶχε δικαίωμα παραστάσεως εἰς τὸ διοικητικὸν συμβούλιον ἄνευ ψήφου, καὶ ἦτο μέλος τοῦ ἐποπτικοῦ συμβουλίου τοῦ ὁποίου μόνον δικαίωμα ἦτο νὰ κρίνῃ τὴν νομιμότητα καὶ ὄχι τὴν σκοπιμότητα τῶν πράξεων τῆς διοικήσεως. Ἀπεφάσιζεν ἵδρυσιν ἀποθηκῶν ἢ δεξαμενῶν; Ἠρευνᾶτο ἂν ἡ ἀπόφασις ἦτο νόμιμος καὶ οὐδὲν πλέον. Τὶ πάρα πάνω ἠμποροῦσε νὰ κάμῃ τὸ ἐποπτικὸν συμβούλιον;

§83Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Εἴχετε καὶ τρεῖς ἀνωτέρους ὑπαλλήλους εἰς τὸ συμβούλιον.

§84Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Οἱ ὑπάλληλοι δὲν εἶχον ὑπέρτερον δικαίωμα ἀπ’ αὐτὸ ποὺ εἶχε τὸ συμβούλιον.

§85Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Εἶχον ψῆφον,

§86Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Σᾶς ἀνέφερε προχθὲς ὁ ὀπαδός σας κ. Βουδούρης.

§87Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Σᾶς τὸ λέγω αὐτὸ κ. ὑπουργέ, διότι μοῦ εἴπατε ὅτι ὁ Κρατικὸς ἀντιπρόσωπος δὲν εἶχεν οὔτε ψῆφον. Ἐγὼ σᾶς λέγω ὅτι εἶχε τρεῖς ψήφους.

§88Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Σᾶς ἀνέγνωσε πρακτικὰ ὁ κ. Βουδούρης καὶ σᾶς εἶπεν ὅτι ὅλα τὰ πρακτικὰ ἐγίνοντο διὰ τῆς ψήφου τῶν ἀντιπροσώπων τῆς παραγωγῆς.

§89Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τὸ ξεύρω αὐτό.

§90Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Φίλτατε κ. βουλευτὰ καὶ συμπολίτα ἐξ Ἠλείας, μὲ τὸ ποιοτικὸν παρακράτημα λοιπὸν δὲν κάμνετε τίποτε. Τώρα ἐρχόμεθα εἰς τὸ 2ον σκέλος τοῦ συστήματος, τῆς ἑνιαίας διαχειρίσεως. Καὶ αὐτὸ φοβοῦμαι ὅτι τὸ ἐνεπνεύσθητε ἀπὸ κάποιο συνέδριον ποῦ ἔγινεν εἰς τὰ Ὀλύμπια.

§91Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔλαβον μέρος εἰς τὸ συνέδριον αὐτό. Τὴν γνώμην αὐτὴν τὴν ὑπεστήριξεν ὁ ἀείμνηστος Γούναρης, ὁ Εὐταξίας. Εἶναι παλαιὰ ἀντίληψις· δὲν εἶναι νέα.

§92Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μὴ τὸν ἀδικεῖτε τὸν Γούναρη, ὁ ὁποῖος ἦτο εἰσηγητὴς τῆς συμβάσεως περὶ μονοπωλίου καὶ ὁ ὁποῖος ἔσωσε τότε τὸν τόπον ἀπὸ ἕνα σφάλμα. Μὴ μοῦ λέγετε ὅτι ὑπῆρξεν ὑπὲρ τῆς ἑνιαίας διαχειρίσεως ὁ Γούναρης.

§93Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ μονοπώλιον αὐτὸ καθ’ ἑαυτὸ τὸ ὑπεστήριξεν ὁ Γούναρης.

§94Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Εἰς ἓν συνέδριον σταφιδοπαραγωγῶν τὸ ὁποῖον ἔγινεν εἰς τὰ Ὀλύμπια, συνεγράφη καὶ ἓν καταστατικόν. Αὐτὸ μοῦ τὸ ἔστειλε τὸ Πολιτικὸν Γραφεῖον. Δὲν τὸ ἔστειλαν εἰς ἐμένα, διότι μὲ θεωροῦν ἀντισταφιδικόν. Ἄς ἀφίσωμεν τὸν σκοπόν, διότι ὁ σκοπὸς εἶναι πλουσιοπάροχος—ἔχει δώδεκα περίπου σκοποὺς—καὶ ἂς ἔλθωμεν εἰς τὸ κεφάλαιον περὶ συνεταίρων. (ἀναγινώσκει).

§95Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Δὲν τὸ ἀφίνετε. Δὲν λέει τίποτα.

§96Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Πρόκειται περὶ ἑνιαίας διαχειρίσεως. Δὲν εἶναι δὲ ἓν ἔκθετον ἔγγραφον. Εἶναι ψήφισμα σταφιδικοῦ συνεδρίου εἰς τὸ ὁποῖον συνῆλθον δὲν ἠξεύρω καὶ ἐγὼ πόσοι καὶ τὸ ὁποῖον ὑπεστηρίχθη καὶ ἀπὸ ἕνα βουλευτήν. Δὲν ἠμπορῶ νὰ τὸ ἀφήσω ἀπαρατήρητον.

§97Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν τὸ ἔχω διαβάσει καθόλου.

§98Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μάλιστα ὁ κ. βουλευτὴς ὑπερβάλλει τὸ συνδικάτον, διότι ὁ κ. Στεφανόπουλος κατήργησε καὶ τὸ ἐμπόριον, ἐνῷ αὐτοὶ ἀνέχονται τοὐλάχιστον τὸ ἐμπόριον. Ἀλλ’ ὁ κ. Στεφανόπουλος λέγει, ὅτι θὰ κάμῃ ἑνιαίαν διαχείρισιν, καὶ θὰ ὑπάγωμεν κατ’ εὐθεῖαν εἰς τὸν καταναλωτήν, διὰ νὰ πωλήσωμεν. Αὐτὰ κ. Στεφανόπουλε τὰ εὑρήκατε εἰς τὰ βιβλία. Πρέπει νὰ ζήσητε τὴν ζωὴν ὅπως τὴν ἔζησεν καὶ ὁ ὑποφαινόμενος μαζὺ μὲ τὸν σταφιδοπαραγωγόν, διὰ νὰ καταλάβητε ὅτι τὴν ὥραν ποῦ θὰ ἔλθητε νὰ εἰπῆτε εἰς τὸν κ. Μάρκου ὁ ὁποῖος εἶναι κτηματίας Ἀμαλιάδος: κ. Μάρκου θὰ μοῦ δώσῃς τὴν σταφίδα σου, θὰ τὴν ἀποταμιεύσω ἐγὼ ὅπως θέλω, θὰ σοῦ δώσω μίαν προκαταβολὴν τόσην, θὰ τὴν διαχειρισθῶ ὅπως θέλω, αὐτὸ εἶναι ὀλίγον κολλεκτιβισμὸς καὶ δὲν ἠμπορῶ νὰ καταλάβω πῶς ἠμπορεῖτε σεῖς νὰ πηγαίνετε τόσον ἀριστερὰ μὲ ἕνα ἀρχηγόν, ὁ ὁποῖος εἶναι τόσον δεξιά. Εἶναι καθαρὸς σοσιαλισμός. Εἶχα τὴν πρόνοιαν νὰ διαβάσω πῶς τὸν χαρακτηρίζει τὸν κολλεκτιβισμὸν ὁ Μάρξ (ἀναγινώσκει). «Τὸ καθεστὼς ὑπὸ τὸ ὁποῖον ζῶμεν, δηλαδὴ τῆς ἰδιωτικῆς ἐπιχειρήσεως, θὰ ἀντικατασταθῇ ἀπὸ ἓν νέον καθεστώς, τῆς συλλογικῆς ἐπιχειρήσεως». Μᾶς συνιστᾶτε λοιπὸν κολλεκτιβισμὸν κ. Στεφανόπουλε; Ἡ ἑνιαία σας διαχείρισις εἶναι ἡ ἐπιχείρησις τοῦ Μάρξ. Αὐτὸ τὸ ὑπεστήριξε καὶ ὁ ἀρχηγὸς τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως. Ἐγὼ δὲν εἶμαι ἀντίθετος θεωρητικῶς. Εἴθε νὰ φθάσῃ ὁ παραγωγός μας νὰ εἶναι διαπαιδαγωγημένος, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ κυβερνᾷ μόνος του τὸ προϊόν καί νὰ φθάσῃ ἐκεῖ ποῦ ἀνέφερεν ὁ κ. Ροδόπουλος διὰ τὴν Κοοπερατὶβ τῆς Δανίας. Ἐκεῖ, βέβαια, ὅπου ἡ διαπαιδαγώγησις τοῦ παραγωγοῦ ἔφθασεν εἰς τὸ ἀκρότατον ὅριον, ἐπιστημονικῶς τὸ πρᾶγμα ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ. Ἠμπορεῖ εἰς τὴν Δανίαν κάθε ποιμὴν νὰ πηγαίνῃ τὸ γάλα του εἰς τὴν Κοοπερατὶβ νὰ τὸ γράψῃ, καὶ κατόπιν νὰ τοῦ λέγῃ ὁ συνεταιρισμὸς ἔκανε τόσο βούτυρο, τόσο τυρί, λάβε τὴν ἀξίαν του, ἀλλ’ εἰς τὴν Ἑλλάδα θὰ μοῦ ὁμιλήσητε περὶ ἑνιαίας διαχειρίσεως, ὅπου ὁσάκις ὑπῆρξαν συνεταιρισμοὶ οἱ ὁποῖοι ἠθέλησαν νὰ κάμουν ἐμπόριον ἔφεραν καταστροφάς; Δὲν νομίζω λοιπόν, κύριοι, ὅτι ἀξίζει τὸν κόπον νὰ ἀσχοληθῶ περισσότερον καὶ περὶ τοῦ δευτέρου σκέλους τοῦ συστήματος τὸ ὁποῖον εἰσηγήθη ὁ ἀξιότιμος συμπολίτης μου. Φοβοῦμαι ὅτι ὁ κ. βουλευτὴς εἰς ἐποχὴν ποὺ ἠπειλοῦντο ἔνοπλα συλλαλητήρια καὶ κατεδικάσθη εἰς θάνατον ὁ ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἡ ἀτμόσφαιρα ἦτο τοιαύτη ὥστε ἐπηρέασε, κατὰ πᾶσαν πιθανότητα καὶ τὸν κ. συνάδελφον διὰ νὰ μᾶς εἴπῃ ὅτι ἐδείξαμεν ἐγκληματικὴν ἀδιαφορίαν καὶ ἀστοργίαν εἰς τὸν σταφιδικὸν κόσμον. Εἶπα εἰς τὴν ἀρχὴν ὅτι καὶ αἱ λευκαί μου τρίχες, ἀλλὰ καὶ ὁ σύνδεσμος τὸν ὁποῖον εἶχα μὲ τὸν πατέρα τοῦ κ. Στεφανοπούλου μοῦ ἐπιτρέπουν νὰ κάμω μερικὰς συστάσεις. Ἴσως εἶναι μία παρεκτροπὴ αὐτὸ ἐκ μέρους μου, ἀλλὰ αἰσθάνομαι ὅτι εἶχον ὑποχρέωσιν νὰ κάμω τὰς συστάσεις αὐτάς. Καὶ ἤθελον ὁ κ. Στεφανόπουλος, διὰ πρώτην φορὰν ποὺ ἦλθεν ἐδῶ νὰ ἐπρόσεχε περισσότερον καὶ εἰς τὴν διατύπωσιν ἐκείνων ποῦ λέγει, καί εἰς τὸ περιεχόμενον ἐκείνων ποὺ λέγει—τώρα βέβαια ἂν τὴν φράσιν ἐγκληματικὴ ἀδιαφορία καὶ ἀστοργία τὴν ἔλεγεν οἱοσδήποτε ἄλλος ἐκ τῶν ρητόρων, ἂν τὸ ἔλεγε π. χ. ὁ κ. Παπαναστασίου δὲν θὰ μοῦ ἔκαμνεν οὐδεμίαν αἴσθησιν.

§99Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Διατὶ δὲν θὰ ἔκαμνεν αἴσθησιν;

§100Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Διότι ἐδιάβαζα προχθὲς ἕνα τεῦχος ἀπὸ τὰ ἀπομνημονεύματα τοῦ Μπύλωφ καὶ ἐκεῖ εἶδα ὅτι εἰς τὴν Ἀγγλίαν ἔχουν μίαν παροιμίαν—ἐγώ δὲν τὴν ἤξευρα, καίτοι ἔζησα εἰς τὴν Ἀγγλίαν,— ἡ ὁποία λέγει, θὰ σᾶς τὴν διαβάσω ἀγγλικὰ καὶ θὰ σᾶς τὴν μεταφράσω κατόπιν ἑλληνικά. «Εἰς τὸν ἔρωτα καὶ εἰς τὴν πολιτικὴν ὅλα ἐπιτρέπονται».

§101Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε ὑπουργέ, αὐτὰ ἠμπορεῖτε νὰ τὰ λέγετε γιὰ σᾶς, ἀλλ’ ὄχι δι’ ἐμέ, ὅτι θεωρῶ εἰς τὴν πολιτικὴν ὅλα τὰ πράγματα ἐπιτρεπόμενα. Εἴπατε ὅτι δὲν θὰ σᾶς κάνῃ ἐντύπωσιν. Καὶ ἐγὼ σᾶς λέγω, ὅτι ἂν ἐπρόκειτο νὰ εἴπω κἄτι τι τὸ ὁποῖον δὲν ἔπρεπε νὰ εἴπω, ἔπρεπε νὰ σᾶς κάμῃ ἐντύπωσιν.

§102Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μὴ τὰ παίρνετε ὡς προσβολήν.

§103Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐννοοῦσε «ἂν μεταχειρισθῆτε μίαν δριμεῖαν ἔκφρασιν».

§104Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐγὼ νομίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἕνας νεώτερος πολιτικὸς ἔχει περισσότερα δικαιώματα νὰ μεταχειρισθῇ δριμυτέραν γλῶσσαν ἀπὸ ἕνα ἀρχαιότερον.

§105Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Αὐτὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει εἶναι οἰκογενειακά μας μὲ τὸν κ. Στεφανόπουλον. Νὰ μὴ ἀνακατεύεσθε σεῖς. Κύριοι, δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ σᾶς ἀπασχολήσω περισσότερον, ἀπησχολήθην περισσότερον μὲ τὸν κ. Στεφανόπουλον, διότι ἦτο εἰσηγητὴς τῆς ἐπερωτήσεως, καὶ ἑπομένως εἶχα ὑποχρέωσιν νὰ προσέξω τὴν ἀγόρευσίν του περισσότερον. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν κ. Βουδούρην, περιωρίσθη οὗτος ἐπὶ τοῦ ἐγγείου φόρου. Δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐπιμείνω ἐπ’ αὐτοῦ μετὰ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Προέδρου. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε μόνον νὰ σᾶς εἴπω ποῖον εἶναι τὸ πραγματικὸν βάρος τὸ ὁποῖον ἡ σταφὶς ὑπέστη διὰ τῆς φορολογίας τὴν ὁποίαν ἠθέλατε νὰ ἐλαττώσητε. Κατὰ τὴν ἑξαετίαν κατὰ τὴν ὁποίαν λειτουργεῖ ὁ ὀργανισμὸς τὸ Κράτος εἰσέπραξεν ἐν ὅλῳ 153 ἑκατομμύρια. Χρεωστεῖ ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς 30 ἑκατομμύρια ἀπὸ τὸν περυσινὸν φόρον καὶ 50 τὰ ἐφετεινὰ γίνονται 80 καὶ 153 τὰ ὁποῖα εἰσέπραξε. Ἄς ἐλπίσωμεν ὅτι θὰ εἰσπράξῃ καὶ τὸ ἐρχόμενον, καὶ εἶμαι πεπεισμένος ὅτι ἂν προσέξωμεν νὰ ρυθμίσωμεν τὰ κατ’ αὐτὸν θὰ πάῃ μπροστὰ ὁ ὀργανισμὸς διότι ἐγὼ πιστεύω εἰς τὸν θεσμὸν αὐτόν. Θὰ φθάσωμεν νὰ εἰσπράξῃ τὸ Κράτος διὰ τὰς ἕξ αὐτὰς ἐσοδείας 233 ἑκατομμύρια (ἀναγινώσκει). Κατὰ τὴν ἑξαετίαν τῆς λειτουργίας τοῦ ὀργανισμοῦ εἶχον οὕτω αἱ ἐσοδεῖαι σταφίδος: Τὸ 1922 παρήχθησαν 325 ἑκατομμύρια, τὸ 1926 παρήχθησαν 285, τὸ 1927 278, τὸ 1928 285, τὸ 1929 272 καὶ τὸ 1930 παρήχθησαν 270. Γίνεται λοιπὸν σύνολον 1715 ἑκατομμύρια· αὐτὰ τὰ ὑπολογίζω μὲ 3.000 δραχμ. μόνον μέσην τιμὴν κατὰ χιλιάδα, ἐνῷ σᾶς εἶπα πρὸ ὀλίγου ὅτι ἡ μέση κατωτέρα τιμὴ εἶναι 2.800, ἑπομένως ἀσφαλῶς ἡ μέση τιμὴ εἶναι πολὺ ἀνωτέρα τῶν 3.000.

§106Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε ὑπουργέ, σεῖς παίρνετε μίαν μέσην τιμὴν τῶν τελευταίων 6 ἐτῶν· ἐγὼ ὅμως σᾶς ὁμιλῶ διὰ τὴν σημερινήν.

§107Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Πόσα εἰσέπραξε τὸ Κράτος;

§108Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). 153 εἰσέπραξε καὶ 80 ποὺ ἔχει νὰ λάβῃ...

§109Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἀπὸ πότε;

§110Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀπὸ τῆς ἱδρύσεώς του. Θὰ εἰσπράξῃ λοιπὸν τὸ Κράτος 233 ἑκατομμύρια ἐπὶ κεφαλαίου ἀκαθαρίστου. Εἶμαι βέβαιος ὅτι εἶναι πολὺ ἀνώτερον, ἀλλὰ σᾶς ὁμιλῶ περὶ τοῦ κατωτέρου ὁρίου.—5.145 ἑκατομμύρια. Λοιπὸν τὸ βάρος τὸ ὁποῖον ἀναλογεῖ εἶναι 4.53% καὶ αὐτὸ εἶναι τὸ φορολογικὸν βάρος τῆς σταφίδος κατὰ τὴν τελευταίαν ἑξαετίαν.

§111Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Θέλω νὰ δώσω μίαν μικρὰν ἀπάντησιν εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰς τὸν κ. ὑπουργόν. Ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν, ὅτι παρὰ τὴν εὐφυΐαν καὶ τὴν σαφήνειαν ἡ ὁποία σᾶς χαρακτηρίζει, προσεπαθήσατε δι’ ἀλχημιστικῶν τρόπων νὰ μᾶς ἀποδείξετε ὅτι ὄχι μόνον δὲν φορολογεῖται ἡ σταφίς, ἀλλὰ θωπεύεται. Σᾶς εἶπα ὅτι ὁ φόρος ὄχι μόνον εἶναι ἄδικος, ἀλλὰ εἶναι δημευτικός, διότι μὲ ἁπλᾶ λόγια σᾶς εἶπα ὅτι: τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ παραγωγὸς μὲ τὰς σημερινὰς τιμὰς δὲν εἰσπράττει ἢ μόλις, ὅπως ξέρετε σεῖς ὑπὲρ πάντα ἄλλον τὰ ἔξοδα τῆς καλλιεργείας του, ἔρχεσθε καὶ τοῦ παίρνετε διακοσίας δραχμὰς φόρον ἀπὸ εἰσόδημα ἀνύπαρκτον.

§112Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν εἶναι ζήτημα διακοπῆς αὐτὰ ποὺ λέγετε· εἶναι ὑποστήριξις τῶν ἰδεῶν σας.

§113Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Θέλω νὰ σᾶς εἴπω.....

§114Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Σᾶς εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς ὅτι τὸ ὅλον βάρος εἶναι 4½%.

§115Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἐγὼ σᾶς λέγω ποῖος λόγος δικαιολογεῖ τὸν ἐντὸς μιᾶς ἑξαετίας διπλασιασμὸν τοῦ φόρου. Ἐδεκαπλασιάσθησαν τὰ εἰσοδήματα τῶν παραγωγῶν; Ἢ ποῖος λόγος δικαιολογεῖ τὴν ἀνισότητα ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ Πελοποννήσου καὶ ἄλλων περιφερειῶν, ὅπου ὁ φόρος ἔγινε πολὺ μικρότερος ὅπως εἰς τὴν Κρήτην ὅπου εἶναι 100 δραχμαί;

§116Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Αὐτὰ πρέπει νὰ τὰ ὁμιλήσωμεν ἰδιαιτέρως εἰς τὸν προϋπολογισμόν.

§117Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Μᾶς εἴπατε, κ. ὑπουργὲ ὅτι θέλομεν νὰ διδάξωμεν τὴν ἀσυδοσίαν. Τὸ τοιοῦτον δὲν ἐκάμαμε ποτέ.

§118Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ὅταν ὁ φόρος εἶναι 4½% κατὰ τὰ ἔτη αὐτὰ τὶ λέγετε ὅτι προσφέρουν πολλά;

§119Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ὡμιλήσαμεν περὶ τῶν φόρων ἐπὶ τῇ βάσει τῆς σημερινῆς καταστάσεως. Ἡ δὲ σημερινὴ εἶναι διάφορος ἀπὸ ἐκείνην τὴν ὁποίαν ἐξέθεσεν ὁ κ. ὑπουργὸς, διότι αὐτὸς ὡμίλησε καὶ διὰ τὰ τελευταῖα ἔτη.

§120Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι τοὺς ἐχαρίζομεν τὸν φόρον ὁλόκληρον, ἡ δυναμικότης τοῦ ὀργανισμοῦ ἦτο 1350 δραχμὰς καὶ 165 ὁ φόρος 1515 δραχμάς. Ἡμεῖς ἠσφαλίσαμεν 2 χιλιάδες καὶ ὄχι μόνον τοὺς ἠσφαλίσαμεν τὰς δύο χιλιάδας...

§121Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ τώρα αὐτὴ ἡ συζήτησις. Κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ θὰ ὑποβάλετε πρότασιν περὶ καταργήσεως τοῦ φόρου τῆς σταφίδος καὶ ἐκεῖ θὰ τὰ ἐξετάσωμεν.

§122Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν πρόκειται ἐδῶ νὰ συζητήσωμεν ἐὰν θὰ καταργηθῇ ἢ ὄχι ὁ φόρος. Ἀλλ’ ἐπειδὴ συνεζητήθη κατὰ τίνα τρόπον δύναται νὰ ρυθμισθῇ τὸ σταφιδικὸν ζήτημα, μεταξὺ τῶν προτάσεων αἱ ὁποῖαι ὑποβάλλονται, ὑποβάλλεται καὶ ἡ πρότασις αὐτὴ περὶ τῆς ἐπιδράσεως τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ ὁ ὑπάρχων φόρος ὅσον ἀφορᾶ τὴν σταφίδα. Δὲν πρόκειται ἐδῶ νὰ λάβωμεν οἱανδήποτε ἀπόφασιν. Ἡ συζήτησις αὐτὴ καθ’ ἑαυτὴν ἀφορᾶ περὶ τοῦ ποίαν ἐπίδρασιν ἔχει ὁ φόρος τῆς σταφίδος. Ἡ ἀντιπολίτευσις καὶ ἡ Βουλὴ ἐν γένει δὲν περιμένει ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ λύσῃ τώρα τὸ ζήτημα αὐτό.

§123Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Πολὺ πρακτικώτερα τώρα ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις αὐτή, παρὰ εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Δὲν μπορεῖ νὰ γίνῃ ἐκεῖ συζήτησις ἐκτεταμένη ἐπὶ ἑνὸς ἑκάστου θέματος. Δὲν νομίζω ὅτι ἡ συζήτησις εἶναι ἄσχετος.

§124Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Νὰ ἐξηγούμεθα. Ἐὰν τὸν ἰσχυρισμὸν αὐτὸν τὸν φέρετε διὰ νὰ μᾶς ζητήσετε νὰ καταργήσωμεν ἢ νὰ ἐλαττώσωμεν τὸν φόρον τῆς σταφίδος σᾶς λέγω ὅτι αὐτὴ εἶναι συζήτησις διὰ τὸν προϋπολογισμόν, ὄχι ἐδῶ. Τί παρὰ πάνω θέλετε;

§125Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἠθέλομεν τοῦτο: ἀντὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας νὰ φέρῃ τὰ σημειώματα τῶν τελευταίων ἕξ ἐτῶν, νὰ ἔφερνε τὰ σημειώματα τῆς τελευταίας δεκαετίας ὁπότε θὰ ἔλεγεν ὅτι προσέφερεν ἡ σταφὶς εἰς τὸν κορβανᾶν ἑκατομμύρια ἢ δισεκατομμύρια ὁλόκληρα. Αὐτὸ ἤθελα νὰ εἴπω.

§126Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐὰν ἐγνώριζε τοὺς ἰσχυρισμούς σας εἶμαι βέβαιος ὅτι θὰ τὰ ἔφερε. Σεῖς μπορεῖτε νὰ ἔλθετε εἰς τὸ βῆμα νὰ τὰ εἴπητε.

§127Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Κύριε Πρόεδρε, βλέπετε πόσος θόρυβος γίνεται διὰ τὸν φόρον τοῦ δημοσίου. Θὰ ἐπεθύμουν αὐτὸν τὸν θόρυβον καὶ ὅλον τὸν ἄλλον θόρυβον νὰ ἐπεδείκνυον οἱ κ. συνάδελφοι καὶ διὰ τὴν κατάργησιν τῶν τοπικῶν φόρων. Ἠξεύρετε ὅτι ἔχω ἕνα τηλεγράφημα ἀπὸ τὸ Αἴγιον τὸ ὁποῖον μοῦ λέγει...(ἀναγινώσκει). «Συζητουμένου ὑπὸ τῆς Βουλῆς σταφιδικοῦ, παρακαλοῦμεν ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν αἰτήματα ἐξαγωγικῶν περιφερειῶν. Αἰγιάλεια ἐπιπροσθέτως ἀναμένει μείωσιν δυσβαστάκτων τοπικῶν φόρων ἀνερχομένων εἰς 150 δρχ. χιλιόλιτρον, Αἰγιάλεια διαμαρτύρεται κατ’ ἐνεργειῶν Δημάρχου Αἰγίου διατρίβοντος ἤδη ἐπίτηδες Ἀθήνας, περὶ διατηρήσεως ὑπαρχούσης ἀδίκου φορολογίας ὑπὲρ δήμου Αἰγίου».

§128Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Προσέξατε, κ. ὑπουργὲ δὲν εἶναι ἐξ Αἰγίου νομίζω.

§129Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μολονότι ὁ κ. Πρόεδρος ἀπήντησε καὶ εἶχε δίκαιον νὰ ἀπαντήσῃ νὰ μὴ συζητήσωμεν πράγματα ἀφορῶντα τὸν προϋπολογισμόν, θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Βουδούρης νὰ τοῦ εἴπω ὅτι διὰ τὴν σταφίδα ἀκριβῶς, καὶ γενικῶς διὰ τὴν Ἐθνικήν μας οἰκονομίαν πρέπει νὰ ἔχωμεν τὸ ἰσοζύγιον τοῦ προϋπολογισμοῦ ὡς Παλλάδιον, Διότι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ κλονισθῇ τὸ ἰσοζύγιον τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ θὰ τεθῇ ἐν κινδύνῳ ἡ νομισματικὴ σταθεροποίησις, ὁ πρῶτος ποὺ θὰ ὑποστῇ τὸ ὀδυνηρὸν κτύπημα θὰ εἶναι ὁ παραγωγός, οἱοσδήποτε καὶ ἂν εἶναι οὗτος, εἴτε καπνοπαραγωγός, εἴτε σταφιδοπαραγωγός. Αὐτὴν τὴν ἀπάντησιν ἔχω νὰ δώσω ὡς πρὸς τὸ θέμα αὐτό.

§130Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐὰν ὑπάρχῃ κίνδυνος νὰ μὴ καταναλώσωμεν τὴν σταφίδα εἰς τὸ ἐξωτερικὸν δὲν θὰ ἔχῃ ἀντίκτυπον ἀνάλογον;

§131Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Κύριοι συνάδελφοι, ἡ σταφὶς ἐπὶ τῆς ἐποχῆς τοῦ Τρικούπη ὅταν ἐπωλεῖτο 50 δρχ. ἐπλήρωνε 15 δρχ. χρυσᾶς ἔγγειον φόρον ὡρισμένων ἐπαρχιῶν καὶ 13 τῶν λεγομένων 6 ἐπαρχιῶν: Πυλία, Μεσσηνία κλπ. Πρέπει καὶ τὸ Κράτος νὰ ζήσῃ. Λοιπὸν δὲν πρέπει τὰ πράγματα αὐτὰ νὰ ἐξετάζωνται τόσον ἐπιπολαίως.

§132Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν τὰ ἐξήτασα ποτὲ ἐπιπολαίως. Πρέπει νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν σας καὶ τὸν ἀντίκτυπον ποὺ θὰ ἔχῃ εἰς τὸ Κράτος ὅταν δὲν πωλῆται ἕνα του προϊὸν τὸ ὁποῖον μάλιστα διατίθεται εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§133Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργὸς). Σωστὸ αὐτό, ἀλλὰ τὰ βάρη τοῦ καπνοῦ εἶναι τόσον βαρύτατα, ὥστε δὲν πρέπει νὰ λέγωμεν ὅτι ἐλαττώνομεν τοὺς φόρους ἐδῶ καὶ ὄχι ἀλλοῦ.

§134Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὁ κ. Βουδούρης συνέστησεν ὅπως χρησιμοποιηθῇ εἰς τὸν στρατὸν καὶ τὸν στόλον σταφιδόψωμο.

§135Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Καὶ εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα.

§136Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὑπάρχει ὁλόκληρος φάκελλος τὸν ὁποῖον ἔστειλα εἰς τὸν Σταφιδικὸν Ὀργανισμὸν ἀπὸ τῆς ἐποχῆς καθ’ ἣν ἤμην ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ. Ἔκαμον ἐκεῖ ἔρευναν ἐὰν θὰ ἠμποροῦσε νὰ ἀντικατασταθῇ ἡ κουραμάνα τοῦ στρατοῦ μὲ σταφιδόψωμο. Ἦτο τότε εἰς τὴν Ἐπιμελητείαν ὁ Γάλλος κ. Μπονιὲ ὁ ὁποῖος ἔδειξεν ὅλην τὴν προθυμίαν καὶ διέταξεν ὅλα τὰ Σώματα νὰ δοκιμάσωσι, καὶ ὑπάρχουν ἐκθέσεις τῶν Σωματαρχῶν ἐξ ὧν θὰ ἴδητε ὅτι κατὰ πλειοψηφίαν δὲν τὸ ἐδέχθησαν, διότι ὁ στρατὸς δὲν ἠμπορεῖ νὰ φάγῃ τὸ τυρὶ μὲ γλυκὸ ψωμί. Τώρα καὶ αὐτὴν τὴν προσπάθειαν νομίζω ὅτι μποροῦμεν νὰ τὴν κάμωμεν καὶ εἰς τὸν στρατὸν καὶ εἰς τὸν στόλον, νὰ ἀντικατασταθῇ τὸ τσάϊ μὲ ἕνα ἀφέψημα ἀπὸ σταφίδα.

§137Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Κάνει καλὸ ἀφέψημα ἡ σταφίς;

§138Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Πρώτης τάξεως. Δὲν ἔχω νὰ κάμω καμμίαν παρατήρησιν ἐπὶ τῆς ἀγορεύσεως τοῦ κ. Μάρκου. Ὀφείλω μάλιστα νὰ τὸν συγχαρῶ, διότι εἶπεν ὅτι ὡς ἀρχήν του ἔχει, ὡς πολιτευόμενος νὰ λέγῃ τὴν ἀλήθειαν καὶ ὅταν ἀκόμη εἶναι πικρά. Ὑποθέτω ὅλοι τὸ ἴδιον κάμνομεν. Διότι ἐὰν δὲν κάμωμεν ὅλοι τὸ ἴδιον δὲν εἶναι ποτὲ δυνατὸν οὔτε ὁ Κοινοβουλευτισμὸς νὰ ἀρθῇ εἰς τὸ ὕψος ποὺ πρέπει νὰ ἀρθῇ, οὔτε ὁ τόπος νὰ πάῃ μπροστά. Ἐὰν φοβούμεθα τὰς ἰδέας μας, μὴ τυχὸν μᾶς μειώσουν τὴν δημοτικότητά μας καὶ δὲν λέγομεν εἰς τὸν Λαὸν ὅ,τι πρέπει νὰ εἴπωμεν τότε δὲν εἴμεθα ἡγέται τοῦ Λαοῦ, ἀλλὰ ρυμουλκούμεθα ἀπὸ τὸν Λαόν. Ὁ κ. Μάρκου παρετήρησεν ἐπίσης ὅτι θεωρεῖ ἀντιοικονομικὸν τὸ μέτρον τῆς παρακρατήσεως. Δὲν θὰ ἀνοίξω τοιαύτην συζήτησιν διότι ἓν μέτρον τὸ ὁποῖον ἐφαρμόζεται ἐπὶ 35 χρόνια νομίζω ὅτι ἔχει κἄποιαν βάσιν ἐπιστημονικήν. Τὴν ἰδίαν παρατήρησιν ἔκαμε καὶ ὁ κ. Ροδόπουλος. Ἐμνήσθη μάλιστα καὶ τοῦ μακαρίτου Τρικούπη τὸν ὁποῖον ἀτυχῶς φέρουσι λέγοντα τὴν σοφίαν «ἡ σταφὶς διὰ τῆς σταφίδος». Δὲν εἶπεν ὁ ἀείμνηστος Τρικούπης τέτοια πράγματα. Ἀπὸ μίαν παλαιὰν ἀγόρευσίν μου τοῦ 1911 εἶχα ἕνα σημείωμα τῶν ἀγορεύσεων τοῦ Τρικούπη ἐπὶ τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος τοῦ 1894 καὶ τὴν εὑρῆκα κατὰ τύχην εἰς τὸν φάκελλον. Ἰδοὺ τί λέγει ὁ Τρικούπης τὴν 4 Φεβρουαρίου 1894. (ἀναγινώσκει). «Δὲν εἶναι τελείως εὐχάριστον ὅτι ὁ πλοῦτος τῆς Χώρας ἡμῶν κυρίως περιορίζεται εἰς ἓν προϊόν. Θὰ ἦτο προτιμότερον ὁ πλοῦτος τῆς Χώρας νὰ κατενέμετο ἐν παραγωγῇ διαφόρων προϊόντων, ὥστε τὰ ἀτυχήματα τοῦ ἑνὸς ἐξ αὐτῶν κατὰ περίοδόν τινα ν’ ἀναπληρῶνται ἐκ τῆς εὐτυχίας ἄλλων, ἀλλὰ ταῦτα δὲν δύναται νὰ καθορίσῃ ἡ Πολιτεία, οὐδ’ ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Πολιτείαν νὰ παρεμβαίνῃ κανονίζουσα αὕτη τοὺς τρόπους καθ’ οὓς θ’ ἀναπτύσσηται ἐν τῇ Χώρᾳ ἡ παραγωγὴ εἴτε ἡ γεωργική, εἴτε βιομηχανική, εἴτε ἡ ἐμπορική, οὐδ’ εἶναι ἐφικτὸν εἰς τὴν Πολιτείαν καὶ νὰ ἐπιχειρήσῃ τοιοῦτόν τι νὰ ἐκτελέσῃ». Αὐτὰ εἶπεν ὁ Τρικούπης τότε. Δὲν εἶπεν ἡ σταφὶς διὰ τῆς σταφίδος ὅπως τοῦ βάζουν διαρκῶς στὸ στόμα. Προσθέτει δὲ πάρα κάτω. (ἀναγινώσκει). «Δὲν πρέπει ἡ Πολιτεία ν’ ἀφήσῃ τὴν παραγωγὴν ἔκθετον εἰς τὰς ἰδίας αὐτῆς δυνάμεις διότι αἱ δυνάμεις τῆς παραγωγῆς ἤδη ὁλοσχερῶς ἐκλείπουσι, καὶ ἐὰν μὴ ἔλθῃ ἡ Πολιτεία ἀρωγός, θέλει ἐπέλθῃ ἡ καταστροφὴ προϊόντος τοῦ χρόνου ὅπερ ἐὰν περιεσῴζετο δι’ ἐγκαίρου τῆς Πολιτείας ἀντιλήψεως θὰ ἠδύνατο μετ’ ὀλίγον φυσικῶς καὶ ἀφ’ ἑαυτοῦ νὰ ὑπάρξῃ». «Δὲν ἐξέπεσεν ἡ ἀξία ἀναλόγως τοῦ πλεονασμοῦ ἀλλ’ ἕνεκα τούτου ἐξέπεσεν αὕτη ἐπὶ πολλαπλασίῳ ἐκ τῆς ἐπιδράσεως τοῦ πανικοῦ, ὅστις κατέλαβε καὶ τὸ ἐμπόριον καὶ τὴν παραγωγὴν καὶ ἐκ τῶν συνεπειῶν τῆς προκυψάσης ψυχολογικῆς τῶν πολιτῶν καταστάσεως». «Ἡ σταφιδάμπελος ἀφιεμένη εἰς τὴν πρόνοιαν τῶν ἰδιοκτητῶν, ἤθελε καταστραφεῖ, καὶ θὰ ἔπρεπεν ὅταν ἡ Χώρα ἀνέκτα τὰς δυνάμεις αὐτῆς νὰ φροντίσῃ ὑπὲρ τῆς ἐκ νέου ἐμφυτεύσεως». Παρεμβαίνουσα ἡ Πολιτεία ἐξαιρετικῶς πρέπει νὰ μὴ παρεμποδίζῃ τὴν λειτουργίαν τῆς κανονικῆς συναλλαγῆς, ὅταν ἔχωμεν παραγωγὴν ἄφθονον, πρέπει νὰ ἔχωμεν τιμὰς εὐθηνάς. Τώρα ὁ κ. Ροδόπουλος ἔχει καὶ αὐτὸς τὰς ἰδέας του, καὶ θέλει τὴν ἐκρίζωσιν. Ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐκριζώσωμεν κ. συνάδελφοι τὰς σταφιδαμπέλους. Διαφωνοῦμεν ριζικῶς. Δὲν πρέπει νὰ ἐκριζώσωμεν, διότι ὅσοι εἶναι τῆς ἰδικῆς μου ἡλικίας καὶ συνέπεσε νὰ ἔχουν περάσει ἀπὸ τὴν Ἠλείαν καὶ εἶδον τὴν πεδιάδα τῆς Ἀμαλιάδος θὰ ἠξεύρουν ὅτι ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπῆρχεν ἡ σταφὶς εἰς τὴν Ἠλειακὴν πεδιάδα καὶ ἐζοῦσαν οἱ ἄνθρωποι μὲ τὰ δημητριακά, δὲν εἶχον οὔτε τσαρούχια εἰς τὰ πόδια των. Ἀφ’ ἧς ἔκαμαν τὴν φυτείαν τῶν ἀμπέλων μὲ ὅλας τὰς κρίσεις, μὲ ὅλα τὰ παράπονα μὲ τὰ ἔνοπλα συλλαλητήρια, εἶναι πολὺ καλλίτερα ἀπὸ ὅσον εἶναι οἱ γεωργοὶ τῆς Θεσσαλίας τῆς Αἰτωλοακαρνανίας καὶ τῆς Μακεδονίας. Λοιπὸν ἐκρίζωσις δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ. Καὶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε ἀφοῦ σᾶς ἐκράτησα τόσην ὥραν νὰ σᾶς εἴπω ἕνα ἀνέκδοτον διὰ νὰ γραφῇ εἰς τὰ πρακτικά, δι’ ὅσους θὰ τὰ διαβάσουν εἰς τὸ μέλλον. Εἰς τὰ 1899 ὅταν ὁ μακαρίτης Σιμόπουλος εἰσήγαγε τὸν νόμον περὶ σταφιδικῆς Τραπέζης ἤλθαμεν ἀπὸ τὰς Πάτρας μία ἐπιτροπή, ἤμην τότε νεαρός, καὶ τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον μὲ ἔστειλε μὲ μερικοὺς γέροντας ἐκ τῶν ὁποίων κανένας δὲν ζῇ διὰ νὰ ἐνεργήσωμεν παρὰ τοῖς ἀρχηγοῖς τῶν κομμάτων νὰ ἐγκριθῇ τὸ νομοσχέδιον τοῦ μακαρίτου Σιμοπούλου, ἐπείγαμεν λοιπὸν εἰς ὅλους τοὺς ἀρχηγοὺς καὶ μεταξὺ τῶν ἄλλων καὶ εἰς τὸν μακαρίτην Δραγούμην. «Διατὶ δὲν ἐκριζώνετε μᾶς εἶπεν ὁ κ. Δραγούμης, ἀφοῦ δὲν ἔχετε καμμίαν πρόσοδον;» Ἐὰν δὲν εἰμπορέσητε νὰ ἐνοικιάσητε τὸ σπῆτι σας, τοῦ ἀπήντησα ἐγώ, θὰ τὸ γκρεμίσητε; Τὸ κλῆμα τῆς σταφιδαμπέλου γιὰ μᾶς εἶναι τὸ σπῆτι μας· κάθε στρέμμα στοιχίζει 1000 δραχ. χρυσᾶς, καὶ χρειάζεται 7 χρόνια διὰ νὰ παραγάγῃ πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ ἐκριζώσωμε χωρὶς νὰ ματώσῃ ἡ καρδιά μας. Τοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν ἡ παρατήρησίς μου καὶ ἐγερθεὶς μᾶς ἔτεινε τὴν χεῖρα καὶ μᾶς εἶπε «θὰ σᾶς ὑποστηρίξω».

§139Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Εἰς τὴν ἐποχὴν ποῦ ἦτο μονοπωλιακὸν εἶδος διὰ τὴν Ἑλλάδα ἡ παραγωγὴ τῆς σταφίδος, εἰμποροῦσε κάπως νὰ γίνῃ σκέψις ὅτι πρέπει νὰ ξεριζώσωμεν τὰς σταφιδαμπέλους διὰ νὰ ἐλαττώσωμεν τὴν παραγωγήν, διὰ νὰ βελτιώσωμεν τὰς τιμὰς τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ ἑλληνικὴ σταφὶς εἶναι τὸ ⅓ τῆς σταφίδος ἡ ὁποία παράγεται εἰς τὸν κόσμον, δὲν βλέπω τί ἔχωμεν νὰ κερδίσωμεν ἐκ τοῦ γεγονότος ὅτι θὰ ἐλαττώσωμεν τὴν παραγωγήν μας. Δὲν εἰμπορεῖ νὰ γίνῃ συζήτησις ἐπ’ αὐτοῦ.

§140Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ, διατὶ νὰ ἐκριζώσωμεν, μήπως δὲν πωλοῦμεν τὸ προϊόν, ὄχι μόνον τὸ πωλοῦμεν ἀλλ’ ἠναγκάσθημεν κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη νὰ εἰσαγάγωμεν καὶ ξένας ὕλας διὰ τὴν βιομηχανίαν, ἐχρησιμοποιήσαμεν μάλιστα καὶ ἐφέτος καὶ πέρυσι χαρούπια. Ἔχομεν καὶ ἄλλα προϊόντα τὰ ὁποῖα ἠμποροῦμεν νὰ χρησιμοποιήσωμεν διὰ τὸ οἰνόπνευμα, διότι ἡ σταφὶς δὲν ἐπαρκεῖ· ἂν δὲν εἴχομεν τὸ ἀτύχημα νὰ σταματήσῃ ἡ σύμβασις μὲ τὴν Γαλλίαν, δὲν θὰ εἴχομεν σταφίδα ἀρκετήν. Διατὶ νὰ τὴν ἐκριζώσωμεν; Μᾶς εἶπεν ὁ κ. Ροδόπουλος ὅτι μὲ τὸ κρασὶ τὸ ὁποῖον πίνουμε, κάνουμε ντάμπιγκ. Δὲν Κάνουμε ντάμπιγκ, διότι ὁ παραγωγὸς ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ μοιράσῃ τὴν παραγωγήν του, καὶ ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ τὰ 50% τὰ προορίζω διὰ τὴν ἐξαγωγὴν καὶ τὰ διατιμῶ σὲ μιὰ τιμὴ καὶ τὰ 50% τὰ προορίζω διὰ τὴν οἰνοπνευματοποίησιν καὶ τὰ διατιμῶ μὲ ἄλλην τιμήν. Διότι ὁ παραγωγὸς δὲν δύναται μόνος του νὰ τὸ κάμῃ καὶ ἐζήτησε τὴν ἐπικουρίαν τῆς Πολιτείας, νὰ τὸν βοηθήσῃ νομοθετικῶς, αὐτὸ σημαίνει ὅτι κάμνει ντάμπιγκ;

§141Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὴν ἰδέαν ταύτην οἱ ὑποστηρίζοντες τὴν ἐκρίζωσιν ὑποστηρίζουν τὰ συμφέροντα τῶν Αὐστραλῶν παραγωγῶν.

§142Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ λέγουν οἱ ξένοι, καὶ πρέπει νὰ γνωρίζωμεν τὶ λέγουν διὰ νὰ ἠξεύρωμεν νὰ ἀπαντήσωμεν.

§143Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀναφέρω τὸ ζήτημα τῆς ἐκριζώσεως, διότι καὶ ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Ἠλείας ἤρξατο ἀπὸ τὴν ἐκρίζωσιν, ἀλλὰ συμφωνεῖ καὶ αὐτὸς ὅτι δὲν πρέπει νὰ γίνῃ λόγος περὶ ἐκριζώσεως. Ἑπομένως εἰς τὴν Βουλὴν δὲν ὑπάρχει καμμία φωνὴ ἐκτὸς τοῦ κ. Ροδοπούλου ὑπὲρ τῆς ἐκριζώσεως. Παραπονεῖται ἐπίσης ὁ κ. Ροδόπουλος, διότι ἐκάναμε χρῆσιν καὶ χαρουπίων. Μὰ ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶναι ἡ Κυβέρνησις τῶν σταφιδοπαραγωγῶν, εἶναι Κυβέρνησις ὅλων τῶν Ἑλλήνων. Πῶς ἠδύνατο νὰ ἀγνοήσῃ τοὺς παραγωγοὺς τῶν χαρουπίων; Ἐγένετο ἐπίσης λόγος καὶ περὶ μελάσσης καὶ κατεκρίθη ὁ ὀργανισμός, διότι εἰσήγαγε μέλασσαν. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ὁ ὀργανισμὸς εἰσήγαγε μέλασσαν κατόπιν συνεννοήσεων μετὰ τοῦ γενικοῦ Χημείου, δοθέντος ὅτι δὲν θὰ ὑπῆρχε σταφὶς ἐπειδὴ τὴν προώριζε διὰ τὴν Γαλλίαν. Ἐν τῷ μεταξὺ ὅμως ἐσταμάτησεν ἡ εἰσαγωγὴ οἴνων εἰς τὴν Γαλλίαν, καὶ εὑρέθημεν μὲ μέλασσαν. Ἀπεφασίσαμεν τελευταίως νὰ οἰνοπνευματοποιηθῇ ἐντατικῶς ἡ μέλασσα καὶ νὰ οἰνοπνευματοποιηθῇ ἐντατικῶς καὶ σταφίς, καὶ νὰ μᾶς χρησιμεύσῃ ὡς ἀπόθεμα διὰ τὸ μέλλον. Δὲν ὑπάρχει κανεὶς λόγος νὰ ἰσχυρίζωνται ὅτι ἠγνοήσαμεν τὸ μὲν καὶ ἐπροστατεύσαμεν τὸ ἄλλο προϊόν. Ἕως προχθὲς ἡ σταφὶς ἐθεωρεῖτο πλέον ἢ ἀσφαλὴς νὰ εὕρῃ τὴν κατανάλωσίν της εἰς τὴν βρῶσιν καὶ τὴν βιομηχανοποίησίν της. Ἡ ἐσοδεία μας εἶχε φθάσει ἄλλοτε μέχρι 385 ἑκατομμυρίων λιτρῶν, ἐνῷ τώρα ἠλαττώθη ἡ ἐσοδεία μας καὶ μέχρι 250 ἑκατομμυρίων. Θὰ σᾶς εἴπω καὶ κάτι ἄλλο. Εἶναι τολμηρόν, ἀλλὰ πρέπει νὰ σᾶς τὸ εἴπω διὰ νὰ τὰ μελετήσετε νὰ τὰ συζητήσητε καὶ νὰ συνεννοηθῆτε καὶ μὲ τοὺς συμπολίτας σας ὥστε ὅταν θὰ ἔλθουν τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα θὰ εἰσηγηθῶμεν, ἂν θὰ ἦτο δυνατὸν καὶ σεῖς νὰ συμφωνήσετε ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος. Ἐγὼ νομίζω ὅτι πρέπει νὰ καταργήσωμεν τὴν ἀπαγόρευσιν τῆς φυτεύσεως, ἡ ὁποία ἔδωκεν ἀφορμὴν εἰς ὅλας τὰς τελευταίας ἐξεγέρσεις εἰς τὴν Αἰγιαλείαν καὶ πιθανῶς εἰς ἕνα τῶν δήμων τῆς Κορινθίας τὸν δῆμον Πελλήνης, ὅπου γίνεται ὁ Παναρίτης. Αὐτὸ εἶναι προσωπική μου γνώμη· δὲν τὴν ἀνεκοίνωσα οὔτε εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ νομίζω ὅτι εἶναι ἀξία μελέτης.

§144Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐκ πρώτης ὄψεως δὲν βλέπω διατὶ εἰς περίπτωσιν ποὺ ἠμπορεῖ νὰ παραχθῇ καλὴ ποιότης νὰ ἀπαγορεύσωμεν νὰ παραχθῇ, ἀφοῦ ἔπαυσεν ἡ σταφὶς νὰ εἶναι μονοπώλιον ἰδικόν μας.

§145Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Φαίνεται ἐκ πρώτης ὄψεως σόλοικον. Κύριοι, δύναταί τις νὰ μᾶς εἴπῃ δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ξοδεύητε τὴν σταφίδα καὶ κάνετε παρακράτησιν καὶ ταὐτοχρόνως ἀφήνετε ἐλευθέραν τὴν φυτείαν; Τὴν ξοδεύομεν κύριοι. Ἀλλὰ πῶς θέλετε νὰ ἐμποδίσω τὴν Αἰγιάλειαν, ἡ ὁποία ἔδειξε τόσην ἐπιμέλειαν διὰ νὰ παρουσιάσῃ μίαν ποιότητα ἡ ὁποία εἶναι θαυμασία καὶ ἡ ὁποία δὲν ἔχει χῶρον δι’ ἄλλο εἶδος καλλιεργείας; Ἡ οἰκογένεια τοῦ χωρικοῦ αὐξάνει χρόνο μὲ τὸν χρόνο καὶ ὅταν σοῦ λέγει «Ἔχω 10 στρέμματα χωράφι, τὶ νὰ κάνω; Λόγος εἶναι, ἄφησέ με νὰ τὰ βάλω σταφίδα» τὶ θὰ τοῦ ἀπαντήσετε; Προχθὲς ἔδειραν ἀνηλεῶς δύο ὑπαλλήλους τῆς ἑταιρείας ὅπως ἀνέφερεν ὁ κ. Βουδούρης. Λοιπὸν σᾶς παρακαλῶ νὰ τὸ μελετήσητε. Ἠξεύρω ὅτι θὰ εὕρῃ ἀντίδρασιν. Ἐγὼ δὲν θὰ ἐδίσταζα, κύριοι νὰ ἄρω τὴν ἀπαγόρευσιν γενικῶς, διότι τὶ θὰ ἐσήμαινε τοῦτο; Διατὶ φυτεύει αὐτὸς ὁ ἀγρότης; Θὰ πῇ ὅτι τοῦ συμφέρει. Διατὶ νὰ τὸν ἐμποδίσω νὰ φυτεύσῃ; Ἀποδεικνύει δὲ ὅτι δὲν εἶναι τόσον μεγάλη ἡ ἀπόγνωσις διὰ τὴν ὁποίαν ὁ ἀγροτικὸς βουλευτὴς κ. Βουδούρης κατηνάλωσεν ὅλην τὴν μελοδραματικήν του φωνήν, ἀφοῦ λαθραίως ἀκόμη πηγαίνουν καὶ φυτεύουν.

§146Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐὰν διατηρήσωμεν τὴν ἀπαγόρευσιν τῆς νέας καλλιεργείας, πρέπει νὰ ζητήσωμεν ἀνταλλάγματα ἀπὸ τοὺς τόπους ποὺ παράγουν σταφίδα.

§147Α. ΜΑΡΚΟΥ. Ὅσον ἀφορᾷ ἐμὲ ποὺ ἐμελέτησα τὸ ζήτημα εἶμαι ἀπολύτως σύμφωνος μαζὶ σας.

§148Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας), Σημειώσατε ὅτι ὑπάρχει καὶ ἓν ἄλλο ἐπιχείρημα πολὺ σοβαρώτερον, τὰ κλίματά μας ἐγήρασαν. Μὴ λησμονεῖτε ὅτι ἡ ἐσοδεία μας εἶχε φθάσει 385 ἑκατομμύρια ὡς προεῖπον, καὶ τώρα ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν ἔχομεν 280 ἑκατομμύρια καὶ 250 ἑκατομμύρια. Κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη τὰ εὐτυχῆ ἐκαλλιέργουν οἱ ἄνθρωποι ἐπιμελῶς καὶ ἔκαμνον καὶ συμπλήρωσιν τῶν κτημάτων των, ἀλλὰ μὲ τὰς τιμὰς τὰς περυσινὰς καὶ τὰς ἐφετεινὰς ποὺ μόλις εἰσπράττουν τὰ ἔξοδά των, ὡς ἰσχυρίζονται, δὲν θὰ μποροῦν νὰ καλλιεργοῦν κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον. Διατρέχομεν τὸν κίνδυνον νὰ ἴδωμεν τὴν ἐσοδείαν μας πολὺ ἠλαττωμένην καὶ θὰ εἶναι ἀργὰ ἡ ἄρσις τῆς ἀπαγορεύσεως τῆς φυτείας, διότι ἔχουμε δημιουργήσει καὶ βιομηχανίας· καὶ ὅταν θὰ ἔχωμεν ἐσοδείαν 200 ἑκατομμύρια, πῶς θὰ ἐργασθῇ ἡ βιομηχανία μας; Θὰ βγάζουμε χρυσάφι διὰ μέλασσαν. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ σκεφθῆτε τὸ ζήτημα νὰ τὸ μελετήσετε νὰ ἴδητε καὶ τοὺς συμπολίτας σας, ὥστε νὰ εἴμεθα σύμφωνοι ὅλα τὰ κόμματα διὰ νὰ κάμωμεν αὐτὸ τὸ τολμηρὸν διάβημα.

§149Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Διὰ νὰ ἴδητε μὲ πόσον ἀπαίσιον τρόπον ἐφαρμόζεται αὐτὴ ἡ ἀπαγόρευσις τῶν φυτειῶν, θὰ σᾶς ἀναφέρω ὅτι τώρα μὲ τὰς πλημμύρας κτήματα ὁλόκληρα παρεσύρθησαν ἀπὸ τοὺς ποταμοὺς Ἀλφειὸν καὶ Νηπέα καὶ δὲν τοὺς ἐπιτρέπουν νὰ φυτεύσουν εἰς ἄλλο μέρος. Εἶναι τρομερόν.

§150Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ποῖον εἶναι τὸ ἁρμόδιον ὑπουργεῖον;

§151Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὸ ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας.

§152Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν θὰ εἶχον καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ δώσωμεν τὴν ἄδειαν νὰ ἀναπληρωθοῦν τὰ κτήματα, ἐὰν τὰ ἄλλα κόμματα δὲν ἔχουν ἀντίρρησιν.

§153Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Νομίζω ὅτι κατὰ τὸν ἀπαγορευτικόν νόμον ἐπιτρέπεται ἀντικατάστασις τῶν κτημάτων τῶν παλαιῶν διὰ νέων.

§154Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Σύμφωνοι.

§155Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν ἔχομεν ἀνάγκην οὐδενός νόμου, διότι ἐφόσον κατεστράφη ἡ ἄμπελος ἔχουν δικαίωμα νὰ κάμουν ἄλλην. Δὲν νομίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἔχω νὰ εἴπω πολλὰ διὰ νὰ ἀπαντήσω εἰς τοὺς τελευταίους ρήτορας καὶ εἰς τόν κ. Παπαναστασίου. Τὰ περὶ ποιότητος τὰ ἐξήντλησα. Θὰ ἐπανέλθω ἐπὶ τοῦ ζητήματος τοῦ ἐλέγχου. Ἐπιμένει ὁ κ. Παπαναστασίου ὅτι πρέπει νὰ ὀργανώσωμεν ἔλεγχον εἰς τὴν ἐξαγωγήν. Σᾶς βεβαιῶ ὅτι θὰ εἶναι μάταιος ὁ κόπος. Διὰ τοῦ νόμου τοῦ μακαρίτου Τρικούπη τοῦ 1892 εἶχε ληφθῆ πρόνοια περὶ τοιούτου ἐλέγχου, ὁ ὁποῖος ἔδωσε λαβὴν εἴς τινας καταδικαστικὰς ἀποφάσεις, ἀλλ’ οὐδὲν συνετέλεσεν. Ὅπως σᾶς εἶπα τὸ ζήτημα τῆς ποιότητος εἶναι ζήτημα παραγωγῆς. Θὰ σᾶς ἀναφέρω τὸ ἑξῆς περιστατικόν. Εἰς τὰ 1897, ὅτε ἦτο Νομάρχης ὁ μακαρίτης Παλαμᾶς 10–15 ἡμέρας πρὸ τοῦ τρυγητοῦ διὰ μιᾶς ἐγκυκλίου βασιζομένης εἰς μίαν Ἀστυνομικὴν διάταξιν τοῦ 1836 ἐβγῆκε καὶ εἶπε: Δὲν θὰ τρυγήσετε εἰς τὴν Μεσσηνίαν, παρὰ ὅταν σᾶς ὁρίσω ἐγώ. Καὶ τὸ πρῶτο κάρρο τὸ ὁποῖον θὰ φανῇ στὴν Καλαμάτα μὲ σταφίδα ἄωρον, ἢ μαλακὴν θὰ τὴν πετάξω εἰς τὴν θάλασσαν δυνάμει τῆς Ἀστυνομικῆς διατάξεως, ὅτι εἶναι ἀκατάλληλος πρὸς βρῶσιν, Οὐδέποτε οἱ Καλαματιανοὶ ἔκαμον καλλιτέραν σταφίδα ἀπὸ τὴν τοῦ 1897. Τὸ ζήτημα τῆς ποιότητος εἶναι ζήτημα παραγωγῆς, ἀλλὰ ταὐτοχρόνως ἐξαρτᾶται καὶ ἐκ τῆς μεταβολῆς τῶν οἰκονομικῶν ὅρων. Διότι πρέπει νὰ μὴ ὑπάρχῃ ὁ τοκογλύφος, ὁ μπακάλης, ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος δεσμεύει τὸν παραγωγὸν ἀπὸ τοῦ Ἰανουαρίου μέχρι τοῦ Σεπτεμβρίου νὰ τοῦ δίνῃ τὸ προϊόν του καὶ νὰ τοῦ τὸ προστοιχίζῃ, ὅπως λέγουν, διότι ἂν αὐτὸ συμβῇ ὅλα σας τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἠθέλατε λάβῃ θὰ εἶναι μάταια. Μόνον ὅταν βελτιώσωμεν τὴν τύχην τοῦ παραγωγοῦ διὰ τῶν δανείων, τὰ ὁποῖα θὰ τοῦ δώσῃ ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα, καὶ ἀποκτήσῃ τὴν ἐλευθερίαν του, μόνον τότε θὰ βελτιώσωμεν τὴν ποιότητα τῆς σταφίδος. Ἀλλὰ συγχρόνως πρέπει νὰ ξεύρητε καὶ τοῦτο, ὅτι δὲν μπορεῖτε νὰ κάμητε τὸν ἀράπη ἄσπρον ὁσοδήποτε σαποῦνι καὶ ἂν βάλετε. Τὰ ἐδάφη τῆς Μεσσηνίας εἶναι ἀκατάλληλα διὰ σταφίδα. Μποροῦν νὰ σᾶς κάνουν ποσότητα καὶ 2 χιλ. κατὰ στρέμμα, ἀλλὰ ποιότητα θὰ εἶναι ἀδύνατον νὰ σᾶς κάμῃ. Δι’ αὐτὸ καὶ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας, καὶ τὰ Γεωργικὰ Ἐπιμελητήρια καὶ οἱ γεωπόνοι μας, πρέπει νὰ στρέψουν τὴν προσοχήν των εἰς τὴν ἀντικατάστασιν τῶν σταφιδικῶν τούτων μερῶν, διὰ τῆς καλλιεργείας τῆς συκοπαραγωγῆς, τῆς ὀρύζης ἢ τοῦ βάμβακος, ὥστε ὁ ἴδιος ὁ νοικοκύρης νὰ ἀντικαταστήσῃ μόνος του τὴν σταφίδα. Διότι εἶναι ἀδύνατον νὰ θεωρήσωμεν τὴν Μεσσηνίαν ὡς κατάλληλον ἔδαφος σταφιδοπαραγωγῆς. Ἡ Μεσσηνία ἔκαμε σταφίδα ἐμπορεύσιμον λόγῳ τῆς φυλλοξήρας ἡ ὁποία παρουσιάσθη εἰς τὴν Γαλλίαν μὲ τὰς τεραστίας τιμὰς ποῦ εἶχε τότε. Θὰ ξεύρετε ὅτι ἡ σταφὶς δὲν ἐκαλλιεργεῖτο παλαιότερον, παρὰ μόνον εἰς τὴν Κορινθίαν, εἰς τὴν Αἰγιαλείαν, εἰς τὰς Πάτρας καὶ τὰς νήσους. Σήμερον, ὅμως διὰ τὴν βρώσιμον σταφίδα θέλομεν καλὴν ποιότητα. Ἡ παραγωγὴ ἑνὸς μεγάλου μέρους τῆς Ἠλείας, τῆς Ὀλυμπίας καὶ ὅλης τῆς Μεσσηνίας εἶναι βιομηχανικὴ πρώτη ὕλη καὶ δὲν μποροῦμεν νὰ τὴν θεωρήσωμεν ὡς βρώσιμον. Ὁσουσδήποτε ἐλέγχους καὶ ἂν κάμητε, οὐδέποτε θὰ μπορέσητε νὰ τὴν καταστήσητε βρώσιμον. Οἱ Ἄγγλοι μάλιστα οἱ ὁποῖοι χωρίζουν τὴν σταφίδα κατὰ τόπους, τὴν σταφίδα τῶν μερῶν τῆς κακῆς παραγωγῆς, ὀνομάζουν μὲ τὸ γενικὸν ὄνομα Ἐπαρχιακήν. Δὲν θὰ σᾶς χρησιμεύσουν λοιπὸν τὰ ποιοτικὰ παρακρατήματα διὰ τὰς περιφερείας αὐτάς. Μένουν διὰ τὴν καλὴν παραγωγὴν ἡ Κορινθία, ἡ Αἰγιαλεία, αἱ Πάτραι αἱ νῆσοι, ἓν μέρος τῆς Ἠλείας, περὶ τὴν Ἀμαλιάδα, καὶ μέρος τῆς Τριφυλλίας. Λοιπὸν κανεὶς ἔλεγχος δὲν δύναται νὰ καταστῇ καρποφόρος ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου τῆς ποιότητος. Πρέπει ὁ παραγωγὸς μόνος του νὰ καταλάβῃ τὶ σταφίδα πρέπει νὰ καλλιεργῇ. Κύριοι, δὲν ἔχω νὰ σᾶς πῶ τίποτε περισσότερον, παρὰ νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ συνοψίσω τὶ ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις ἀφ’ ἧς ἐξερράγη ἡ κρίσις. Τὸ πρῶτον ποῦ ἔκαμεν ἦτο νὰ εἴπῃ εἰς τοὺς παραγωγοὺς τὰς σκέψεις της, καὶ αὐτὸ ἴσως ἦτο ἐκεῖνο ποῦ συνετέλεσεν εἰς τὴν ὀξύτητα τῆς ἐξεγέρσεως ἐναντίον μου. Ἐχρειάζετο βέβαια μεγάλο θάρρος διὰ νὰ εἴπω ὅ,τι εἶπα, ἀλλὰ ἐνόμιζα ὅτι εἶχα ὑποχρέωσιν νὰ τὰ εἴπω. Δεύτερον ἠλάττωσε τὸν ἔγγειον φόρον κατὰ 25 ἑκατομμύρια.

§156Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δηλαδὴ καταργήσαμεν τὴν αὔξησιν ποῦ εἴχαμεν κάμει.

§157Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μάλιστα παρετείναμεν τὴν πληρωμὴν τοῦ ὀφειλομένου φόρου τοῦ 1929–30 διὰ τὸν Σεπτέμβριον τοῦ 1931. Ἠλαττώσαμεν τὸν τόκον τῆς χρηματοδοτήσεως τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, ἀνελάβομεν τὴν πολιτικὴν εὐθύνην τοῦ καθορισμοῦ κατωτάτου ὁρίου 2 χιλιάδας δραχμὰς κατὰ χιλιόλιτρον, ἐνῷ ἡ οἰκονομικὴ δυναμικότης τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ ἦτο διὰ 1350 δραχμὰς ἤτοι κατὰ 650 περισσότερον ἀπὸ ὅσον ἐπέτρεπεν ἡ οἰκονομικὴ δύναμις τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ καὶ ὑπεδείξαμεν εἰς αὐτὸν τὴν ἀνάληψιν ὑποχρεωτικῆς ἀγορᾶς τῶν πλεονασμάτων ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τῆς ἐσοδείας δι’ οἱονδήποτε ποσὸν προσφερόμενον. Αὐτὰ οὐδέποτε ἔγιναν. Ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς ἔλεγεν ὅτι θὰ ἀγοράζῃ ἀπὸ τὴν ἄλφα ἕως τὴν βῆτα ἐποχὴν καὶ κατόπιν εἰς τὸ τέλος. Ὑπεδείξαμεν εἰς τὸν Ὀργανισμὸν ὅτι ἕνεκα τῆς ψυχολογικῆς καταστάσεως τοῦ σταφιδικοῦ κόσμου, ὁ ὁποῖος εἶχε πλέον δισταγμούς, ἐὰν θὰ σταθῇ ἢ δὲν θὰ σταθῇ ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς καὶ ὄχι μόνον ὁ κόσμος ὁ παραγωγικός, ἀλλὰ καὶ εἰς τὸ ἐσωτερικὸν καὶ ἐξωτερικόν. Καὶ κανεὶς δὲν ἠγόραζεν, οὔτε εἰς τὸ ἐσωτερικὸ οὔτε εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Διότι ἐφοβοῦντο μήπως ἦτο μόνον θεωριτικὴ ἡ ἀγορὰ τῶν 2 χιλιάδων δραχμῶν εἰς τὸ τέλος τῆς περιόδου, Ὑπεδείξαμεν ὅτι πρέπει ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς νὰ εἴπῃ ὅτι, ὅποιος θέλει νὰ πωλήσῃ μὲ 2.000 δραχμὰς τὸ ἀγοράζει ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς καὶ εἰς οἱονδήποτε ποσόν. Αὐτὸ ἦτο ἕνα ψυχολογικὸν μέτρον, τὸ ὁποῖον ἔσωσε τὴν παραγωγὴν ἀπὸ τὸν πανικόν. Ἐὰν δὲ οἱ παραγωγοὶ παρεσύρθησαν, τὶς οἶδε ἀπὸ ποίους καλοθελητὰς καὶ ἔσπευδον νὰ πωλήσουν τὸ προϊόν των διὰ νὰ ἀποφύγουν τὴν πληρωμὴν τῶν πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν χρεῶν των.

§158Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Δὲν ἦτο ζήτημα πανικοῦ. Ἦτο ἀποτέλεσμα αὐτῶν ποῦ τοὺς εἶπον, ὅτι δὲν θὰ πληρώσουν τὰ χρέη. Δὲν ὑπῆρχε λόγος πανικοῦ.

§159Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ὁ κ. ὑπουργὸς εἶπεν διατὶ ἔγινεν αὐτό, διότι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ἐὰν τὰ ἔδιδον εἰς Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, δὲν θὰ εἶχον νὰ φᾶνε.

§160Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Καὶ ὅμως τὰ ἐπλήρωσαν κατόπιν.

§161Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐπῆγαν φυλακή.

§162Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Πολλοὶ ἐκ τῶν κτηματιῶν ἐὰν ἐπήγαιναν νὰ δώσουν μὲ 2000 δραχμὰς εἰς Α.Σ.Ο. ἤξεραν ὅτι ἀπὸ αὐτὰς τὰ δύο χιλ. δραχμὰς θ’ ἀφηρεῖτο τὸ δάνειον τῶν Τραπεζῶν. Λοιπὸν ἐσκέπτετο ὁ παραγωγός. Διατὶ νὰ τὸ δώσω πρὸς δύο χιλιάδας δραχμάς, ἂς τὸ δώσω εἰς τὸ ἐμπόριον τὸ προϊόν μου μὲ 1900–1950 δραχμὰς καὶ ἂς τὰ βάλω στὴ τσέπη μου ὅλα· αὐτὴν τὴν σκέψιν ἔκαμνεν ὁ παραγωγός. Ἐξ αὐτοῦ προῆλθεν ὅτι ἐπωλήθησαν ποσότητές τινες κάτω τοῦ ὁρίου. Συνεστήσαμεν εἰς τὸ διοικητικὸν συμβούλιον τοῦ Αὐτονόμου σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ αὐστηροτάτας οἰκονομίας, ἐπετεύχθησαν δὲ ὅπως σᾶς εἶπον οἰκονομίαι 25 ἑκατομμυρίων περίπου.

§163Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Εἴπατε προηγουμένως ὅτι ἐπέτυχον οἰκονομίας 28 ἑκατομμυρίων καὶ τώρα ἔγιναν 25 ἑκατομμύρια. Ἀπομένει ἡ ἐντύπωσις ὅτι τὰ 25 ἑκατομμύρια ἐσπαταλῶντο καὶ διὰ τῆς ἀγρύπνου πολιτικῆς της ἡ Κυβέρνησις τὰ περιέσωσε. Δὲν μᾶς λέτε τὰ ἄλλα. Εἴπατε μόνον ὅτι ἔκαμαν περικοπὴ 60 ὑπαλλήλων. Τὰ ἄλλα πῶς τὰ οἰκονομήσατε; Διότι ἐδῶ ἔχομεν συγκρουομένας τὰς γνώμας τῆς Κυβερνήσεως.

§164Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐγὼ νομίζω ὅτι σᾶς τὸ εἶπα. Σᾶς εἶπον ὅτι αἱ 84 χιλιάδες λίρες ποὺ ἐξοδεύοντο διὰ τὴν διαφήμισιν ἔγιναν 24 χιλιάδες. Θὰ σᾶς δώσω μετ’ ὀλίγον λεπτομερείας.

§165Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Τῇ ἐγκρίσει τῆς Κυβερνήσεως, διότι τοῦτο εἶναι ἀπορία δεδικαιολογημένη. Διότι καθ’ ἣν στιγμὴν ἐλαμβάνοντο τὰ μέτρα, τόσον ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὅσον καὶ τὰ ἄλλα μέλη ὑπεστήριζον διὰ δηλώσεών των ἐν τῷ τύπῳ, ὅτι κάθε περικοπὴ κονδυλίου διὰ τὴν διαφήμισιν θὰ ἐθεωρεῖτο ἔγκλημα. Δι’ αὐτὸ ἠθέλαμεν νὰ μᾶς δώσητε μίαν διασάφησιν. Θέλομεν νὰ μάθωμεν ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἀνέλαβε τὴν εὐθύνην.

§166Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Θὰ ἦτο μεγαλείτερον ἔγκλημα, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἄφηνε τὸν Ὀργανισμὸν ἐν οἰκονομικῇ ἀδυναμίᾳ, ὁπότε θὰ κατέρρεεν ὁλόκληρον τὸ σύστημα. Ὅταν θὰ ἔλθῃ συζήτησις διὰ τὸ θέμα αὐτὸ θὰ σᾶς δώσω πληροφορίας. Ἄλλως τε τὰ γεγονότα ἀπέδειξαν ὅτι ἡ πολιτική μας δὲν ἦτο κακή, διότι παρὰ τὴν ἔλλειψιν διαφημίσεως ηὔξησεν ἡ ἐξαγωγή.

§167Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Μᾶς ἔδωσε τοιαύτας πληροφορίας ὁ πρέσβυς μας ἐν Λονδίνῳ καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῶν ἐκάναμεν τὰς δηλώσεις. Ἀλλ’ ὅταν ἦλθεν ὁ κ. ὑπουργὸς καὶ μᾶς ἐξήγησε τὰ πράγματα εἶπα ὅτι ἴσως ὁ ἐν Λονδίνῳ πρέσβυς νὰ ἔπεσε θῦμα ἐσφαλμένων πληροφοριῶν. Δὲν εἶναι ἐξ ἄλλου ἡ πρώτη φορὰ ποῦ παθαίνομεν αὐτά. Ἄλλως τε σᾶς εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς ὅτι δὲν ἐζημιώθημεν διὰ τῆς ἐλαττώσεως τῶν ἐξόδων διαφημίσεων καὶ δὲν ὑπέστη μείωσιν ἡ ἐξαγωγή. Μάλιστα τοὐναντίον.

§168Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐκεῖνο ποῦ ἐχρειαζόμεθα ἦτο σωστὴ διαφήμισις. Ἐδαπανήσαμεν ἐντατικῶς 20 χιλιάδας λίρας κατὰ τὴν ἐποχὴν τῶν Χριστουγέννων, διότι ἡ μεγαλειτέρα ποσότης τῆς σταφίδος καταναλίσκεται τότε. Καταργήσαμεν λοιπὸν ὅλα τὰ ἔξοδα τὰ ὁποῖα ἐδαπανῶντο εἰς μάτην καὶ τὰ ἀποτελέσματα εἶναι ὅτι ὄχι μόνον δὲν ἔχομεν μείωσιν, ἀλλὰ τοὐναντίον αὔξησιν τῆς καταναλώσεως. Διότι, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, δὲν δύναται νὰ ἐννοηθῇ διαφήμισις ἑνὸς προϊόντος, τοῦ ὁποίου ἡ τιμὴ εἶναι τόσον ὑψηλή, ὥστε νὰ μὴ δύναται νὰ παλαίσῃ μὲ τὰ ἄλλα προϊόντα. Ἄς ὑποθέσωμεν ὅτι σᾶς διαφημίζουν ἕνα ὡραῖο καπέλλο, ποὺ ἔχει 500 δραχμὰς καὶ σᾶς δείχνουν καὶ ἕνα ἄλλο, ποὺ ἔχει 300 δραχμάς, δὲν θὰ πάρετε τὸ ὡραῖο καπέλλο, διότι ἐγράφη εἰς τοὺς τοίχους ὅτι εἶναι ὡραῖο καπέλλο. Διὰ νὰ δυνηθῇ ἡ διαφήμισις νὰ σᾶς προσελκύσῃ πρέπει ἡ διαφορὰ τῆς τιμῆς νὰ εἶναι ἐλαχίστη. Νὰ εἶναι π. χ. 10–20 ἢ 30 δραχ. Λοιπὸν τὸ προέχον ζήτημα εἶναι ζήτημα τιμῆς. Κατόπιν ἔρχεται ἡ ποιότης καὶ εἰς ἐπικουρίαν τῶν δύο πρώτων ἔρχεται ἡ διαφήμισις. Ὅταν ὑπάρχουν οἱ δύο πρῶτοι ὅροι εὐδοκιμεῖ ἡ διαφήμισις. Ὅταν δὲν ὑπάρχουν οἱ δύο πρῶτοι ὅροι, τὸ χρῆμα εἶναι πεταμένο. Αὐτὴ εἶναι ἡ προσωπική μου γνώμη.

§169Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἡ ἐσωτερικὴ διαφήμισις δὲν κατηργήθη.

§170Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας), Δὲν εἶναι σοβαρὸν τὸ ποσοστὸν ταύτης. Ἄλλως τε εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τὸν ἐφετεινόν, ἔχουν ἐγγράψει 500,000 δραχμῶν. Κύριοι βουλευταί, δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω περισσότερον. Ἤθελα μένον νὰ γνωρίζητε, ὅτι ἔχομεν μίαν ὑποχρέωσιν νὰ εἴπωμεν εἰς τοὺς ἐκλογεῖς, τοὺς συμπολίτας μας, ὅτι μία κρίσις παγκόσμιος σοβεῖ, ὅτι εἰς τὴν Ἑλλάδα εὐτυχῶς, εἴμεθα πολὺ καλλίτερα, ἀπὸ ὅτι εἶναι οἱ ἄλλοι λαοί. Ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου στατιστικὸν πίνακα, ὅστις ἐδημοσιεύθη εἰς τὸ τελευταῖον τεῦχος τῆς Γαλλικῆς Οἰκονομικῆς Ἐπιθεωρήσεως, καὶ ἰδοὺ ποῖαι ἦσαν αἱ ἐκπτώσεις προϊόντων τινων ἀπὸ τοῦ 1925. Τὸ πετρέλαιον ἐξέπεσε κατὰ 50%, τὸ μαλλὶ ἐξέπεσε κατὰ 54.02% ὁ σῖτος, εἶδος πρώτης ἀνάγκης, κατὰ 53.01%, ὁ βάμβαξ κατὰ 51%, τὸ καουτσοὺκ κατὰ 88%, ὁ μόλυβδος κατὰ 50%, ὁ τσίγκος κατὰ 61%, ὁ χαλκὸς κατὰ 19.01%. Ἡμεῖς ἂς πάρωμεν τὴν σταφίδα. Εἴχαμε πέρυσι 2.800 δραχ. ἀσφάλειαν, ἐφέτος τὰς ἐκάναμε 2.000, ἐκ τῶν 2.800 δραχμῶν ἐχάσαμεν περίπου ἕνα 30% ἀπὸ μείωσιν τοῦ ἀσφαλισθέντος τιμήματος. Ἀλλὰ δὲν ἐχάσαμεν οὔτε 20% πραγματικῶς διότι εὐτυχῶς αἱ καλαί μας ποιότητες, ὅπως γνωρίζει καὶ ὁ ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, καὶ ἰδίᾳ ἡ τῆς Κορίνθου ἔγιναν ἀνάρπαστοι, ἕνεκα τῆς καλῆς ποιότητος καὶ τῆς σχετικῆς εὐθηνίας. Τὸ αὐτὸ πρέπει νὰ λεχθῇ καὶ διὰ τὸν καπνόν. Ἀπὸ μίαν στατιστικήν, τὴν ὁποίαν εἶδον πρὸ ὀλίγων ὡρῶν, ἐξάγεται ὅτι μέχρι τέλους Δεκεμβρίου ἐπὶ 30.000 τόννων, ἐφέτος εἴχομεν ἕξ ἑκατομμύρια τριακοσίας χιλιάδας λιρῶν καὶ ἐπὶ τοῦ ἰδίου ποσοῦ πέρυσι, εἴχομεν ἑπτὰ ἑκατομμύρια ἑκατὸν χιλιάδων λιρῶν, δηλαδὴ ἐξεπέσαμεν περίπου 700 χιλιάδας λίρας ἤτοι 10%. Λοιπὸν ἡμεῖς εὑρισκόμεθα ὑπὸ τὰς καλλιτέρας δυνατὰς συνθήκας, διότι ἔχομεν εἰδικὰ προϊόντα. Δὲν ἔχομεν δημητριακά, ὥστε νὰ ὑποστῶμεν ζημίας, τὰς ὁποίας ὑπέστησαν καὶ οἱ Σέρβοι, καὶ οἱ Βούλγαροι, καὶ οἱ Ρουμάνοι καὶ πλεῖστοι ἄλλοι λαοί. Πρέπει λοιπὸν μετά τινος καρτερίας ὁ κόσμος ὁ σταφιδοπαραγωγικός, νὰ δεχθῇ τὴν ὑφισταμένην σήμερον κατάστασιν, νὰ μὴν ἀγωνιᾷ, νὰ μὴν εὑρίσκεται εἰς ἀπόγνωσιν, ὅπως εἶπε καὶ ὁ κ. Βουδούρης καὶ ὁ κ. Μπούτης χθές, καὶ ὅλοι οἱ βουλευταὶ τῶν σταφιδοφόρων περιφερειῶν. Βέβαια ὁ κ. Ροδόπουλος, ὅστις εἶπεν ὅτι εὐημεροῦν, εἶναι ἔξω τῆς πραγματικότητος. Εὐημερίαν δὲν ἠμποροῦμεν νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἔχουν. Ἀλλὰ δὲν πρέπει νὰ εἶναι καὶ εἰς τὴν ἀπόγνωσιν, τὴν ὁποίαν ἐζωγράφισε τόσον τραγικῶς ὁ κ. βουλευτὴς Ὀλυμπίας. Κύριοι βουλευταί, δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ σᾶς κουράσω περισσότερον. Ἡ Κυβέρνησις θὰ ἦτο ἀναξία τῆς ἐμπιστοσύνης τοῦ λαοῦ, καὶ ὁ ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας θὰ ἐπρόδιδε τὸν ὅρκον του, ἄν παρασυρόμενος ἀπὸ τὰς φωνασκίας καὶ ἀπὸ τοὺς σταφιδοπατέρας, ὅπως τοὺς λέγουν ἐκεῖ κάτω, δὲν ἐλάμβανε τὰς ἀποφάσεις, ἐν συνειδήσει τῶν τελικῶν των ἀποτελεσμάτων, ἀλλὰ ἐρυμουλκεῖτο καὶ ἀπειργάζετο τὸν ὄλεθρον ἑνὸς προϊόντος Ἐθνικῆς σημασίας, μαζὶ δὲ μὲ τὸν ὄλεθρον τοῦ προϊόντος ἀπειργάζετο καὶ τὸν ὄλεθρον τοῦ παραγωγοῦ, (χειροκροτήματα).

§171Α. ΜΑΡΚΟΥ. Θὰ δηλώσετε, κ. ὑπουργέ, τοὐλάχιστον κεφαλαιωδῶς τίνα μέτρα σκέπτεσθε νὰ λάβητε;

§172Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Νὰ γίνῃ μία σταφιδικὴ ἐπιτροπὴ σύμφωνα μὲ τὴν πρότασιν τοῦ κ. Τσεριώνη εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ὑποβάλωμεν τὰς ἀπόψεις μας, διὰ νὰ γίνῃ οὕτως εἰπεῖν μία προέγκρισις τῶν μέτρων καὶ ἀκουσθοῦν αἱ γνῶμαι ὅλων.

§173Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Νομίζω ὅτι ὀφείλομεν νὰ καταλήξωμεν εἰς πρακτικόν τι ἀποτέλεσμα, διότι ἡ συζήτησις ἔγινεν εὐρεῖα, ἀνταξίως τῆς σπουδαιότητος τοῦ θέματος. Ἀλλὰ βλέπω ὅτι δὲν πρόκειται νὰ καταλήξωμεν εἰς ἀποτέλεσμα. Θὰ ἦτο ὀρθώτερον ἄν ἡ Κυβέρνησις ἀφοῦ ἤκουσεν ὅσα ἤκουσε κατέληγεν εἰς ὡρισμένα ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα νὰ ὑπέβαλεν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν Κατ’ ἀνάγκην λοιπὸν πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ διατυπώσῃ τὰς σκέψεις της διὰ νομοσχεδίου ὅπερ νὰ ὑποβληθῇ πρὸς ἐπεξεργασίαν εἰς τὴν συσταθησομένην εἰδικὴν ἐπιτροπήν.

§174Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν διστάζω νὰ σᾶς εἴπω ποῖαι εἶναι αἱ σκέψεις μου.

§175Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ θὰ ἔλεγον ὅτι θὰ ἦτο προτιμώτερον νὰ διατυπώσῃ ἡ Κυβέρνησις τὰς σκέψεις της εἰς ἕν νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον νὰ ὑποβάλῃ εἰς μίαν εἰδικὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν. Αὐτὸ ἤθελα νὰ σᾶς εἴπω: δέχομαι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Τσεριώνη. Ἀντὶ νὰ παραπεμφθῇ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας νὰ παραπεμφθῇ εἰς εἰδικὴν σταφιδικὴν Ἐπιτροπὴν Κοινοβουλευτικήν. Αὐτὴν τὴν πρότασιν κάμνω.

§176Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τὸν ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος θὰ παρεκάλουν, ἐὰν ἤθελε, νὰ μὴ ζητῇ νὰ ὑποβάλωμεν νομοσχέδιον, ἀλλὰ νὰ γίνῃ ἐπιτροπὴ εἰς τὴν ὁποίαν ὁ ὑπουργὸς ὁ ἁρμόδιος θὰ ἐκθέσῃ τὰς ἀντιλήψεις τὰς Κυβερνητικάς, θὰ ἀκούσῃ καὶ πάλιν μίαν ἑκάστην ἐκ τῶν ἀντιρρήσεων, αἱ ὁποῖαι θὰ προσαχθοῦν, θὰ κυττάξῃ νὰ ἐπιτύχῃ κἄποιαν συνεννόησιν καὶ τότε νὰ φέρῃ τὸ νομοσχέδιον. Ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ ζητήματος Ἐθνικοῦ συμφέροντος, δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ παρουσιάζεται ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἕν νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον, ὅσον καὶ ἄν δηλώσωμεν ὅτι εἴμεθα πρόθυμοι νὰ τὸ τροποποιήσωμεν, καλλίτερον θά εἶναι νὰ γίνῃ κατόπιν συνεννοήσεως μὲ τὴν Ἐπιτροπήν.

§177Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐάν ἐπρότεινα νὰ γίνῃ ἕν νομοσχέδιον, ἐννοῶ, νὰ εἰσαχθῇ εἰς τὴν Βουλὴν ἕνα προσχέδιον, εἰς τὸ ὁποῖον νά εἶναι διατετυπωμέναι αἱ σκέψεις τῆς Κυβερνήσεως.

§178Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Μάλιστα.

§179Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μπορῶ νὰ σᾶς πληροφορήσω ὅτι εἶναι ἕτοιμον τὸ νομοσχέδιον.

§180Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τότε νὰ γίνῃ ἡ Ἐπιτροπή.

§181Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐγὼ νομίζω ὅτι δὲν εἶναι σύνηθες καὶ δὲν εἶναι ἀναγκαῖον νὰ γίνῃ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή πρὶν ὑποβληθοῦν τὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν τὸ εὑρίσκω πρακτικόν, διότι εἰς τὸ παρελθὸν ἔτος ἐλειτούργησε μία ἐπιτροπὴ ἐξεταστικὴ τῶν πραγμάτων, ἡ ὁποία ἐξήτασε τὸ ζήτημα, ἔκαμεν ἀνακρίσεις, κατέληξεν εἰς μερικὰ πορίσματα. Ὁ κ. Ἀραβαντινὸς ὁ ὁποῖος ἦτο γενικὸς εἰσηγητὴς δὲν συνέταξε τὴν τελικὴν ἔκθεσιν. Ἀλλὰ μπορῶ νὰ εἴπω ὅτι αὐτὴ ἀντικαθίσταται ἀπὸ τὴν ἔκθεσιν τοῦ κ. Βουδούρη. Ἑπομένως εἰργάσθη μία ἐπιτροπὴ καὶ ἂν δὲν κατέληξεν εἰς γενικώτερα ἀποτελέσματα εἶναι, διότι δὲν ἦλθεν εἰς ἐπαφὴν μὲ τὴν Κυβέρνησιν. Λοιπὸν ἡ κανονικὴ ὁδὸς εἶναι νὰ ὑποβάλῃ τὸ νομοσχέδιον ὁ ὑπουργὸς καὶ νὰ φθάσωμεν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν. Τὸ νὰ γίνῃ προκαταβολικῶς μία συνεννόησις τῶν κομμάτων δὲν τὸ εὑρίσκω πρακτικόν.

§182Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Νομίζω ὅτι μὲ τὴν σημασίαν, τὴν ὁποίαν λαμβάνουν ὁσημέραι τὰ οἰκονομικὰ ζητήματα εἰς τὴν ζωὴν τῶν λαῶν, θὰ ἀναγκασθῶμεν νὰ ἀπομακρυνθῶμεν ὀλίγον ἀπὸ τὰς παλαιὰς ἀντιλήψεις, καὶ ὅταν πρόκειται διὰ μεγάλα οἰκονομικὰ ζητήματα θὰ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι τοῦ λοιποῦ νὰ προσπαθῶμεν, ἐφ’ ὅσον εἶναι δυνατόν, νὰ ἀνταλλάσσωμεν τὰς σκέψεις μας. Εἰς τοῦτον τὸν σκοπὸν θὰ ὑπηρετήσῃ ἡ σύστασις τῆς Ἐπιτροπῆς. Εὕρετε δὲ ὅτι διὰ τὸ καπνικὸν ζήτημα ἔχω δηλώσει ὅτι δὲν θὰ φέρω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὡρισμένα σχέδια. Θὰ φέρωμεν τὰς ἀντιλήψεις μας ἐνώπιον τῆς ἐπιτροπῆς εἰς τὴν ὁποίαν θὰ παρεκάλουν τὸν ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος νὰ λάβῃ μέρος, διὰ νὰ ἀκουσθοῦν γνῶμαι, μπορῶ νὰ εἴπω, σοφώτεραι. Εἶναι εὐκολώτερον νὰ τὰς δεχθῶμεν ἐκεῖ μέσα, παρὰ εἰς τὴν Βουλήν. Ὥστε θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μὴ θεωρῆτε ὅτι κάμνομεν κάτι τὶ τὸ ὁποῖον εἶναι ἀνώμαλον καὶ κακὸν καὶ μάλιστα ἀφοῦ ἔγινε δεκτὴ ἡ πρότασις καὶ ἀπὸ ἄλλην πτέρυγα τῆς ἀντιπολιτεύσεως, ἐπιμένω νὰ γίνῃ ἡ ἐπιτροπὴ ὅπως ὁ ὑπουργὸς συνεννοηθῇ μαζί των. Εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν παρακαλῶ νὰ λάβῃ μέρος ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Ἠλείας καὶ νὰ μᾶς φέρῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὁριστικὰς γνώμας. Ἀλλ’ ἐὰν κατορθώσωμεν νὰ ἐπιτύχωμεν ἕν ποσὸν συνεννοήσεως, ὁμοφωνίας θὰ εἶναι τόσον ἐπιβεβλημένον, διότι θὰ ἔλθῃ ἡ συζήτησις μέσα εἰς τὴν Βουλήν.

§183Α. ΜΑΡΚΟΥ. Ὁ σταφιδικὸς κόσμος εὑρίσκεται ἐν ἀδημονίᾳ. Θὰ ἤθελεν ἔστω κεφαλαιωδῶς, νὰ ἀκούσῃ, ποῖαι εἶναι αἱ σκέψεις τῆς Κυβερνήσεως.

§184Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἄν κάμωμεν τὴν ἐπιτροπὴν αὔριον, μποροῦμε εἰς 5 ἡμέρας νὰ ἔχωμεν τὸ νομοσχέδιον.

§185Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δὲν ἀρνοῦμαι ὅτι εἰς ὁμαλὰς περιστάσεις νὰ μπορῇ νὰ ἐξετασθοῦν ὡρισμένα ζητήματα ἐκ συνεννοήσεως μὲ ὅλα τὰ κόμματα. Ἀλλ’ αὐτὸ δὲν δύναται νὰ γίνῃ δι’ ὅλα τὰ ζητήματα. Δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ καθιερώσωμεν ὅλα τὰ σοβαρὰ ζητήματα τοῦ τόπου νὰ ἐξετάζωνται ἰδιαιτέρως. Αὐτὸ δὲν πιστεύω ὅτι μπορεῖ νὰ προαγάγῃ τὰ ζητήματα. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἀντίθετον γνώμην καὶ ἂς ἐρωτηθῇ ἡ Βουλή. Δὲν ἐπιμένω.

§186Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). (Ἀναγινώσκει). Διὰ τοῦ ψηφίσματος αὐτοῦ συνεπληρώθη ὁ κατὰ νόμον ἀπαιτούμενος ἀριθμὸς πρὸς σύγκλησιν τῆς συνελεύσεως ἐκλεκτόρων.

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαναστασίου.

§188Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δὲν θὰ ἐπεκταθῶ κ. ὑπουργέ. Ὁ ἔλεγχος ὁ ὁποῖος ἐγένετο ἐκ μέρους μου ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἦτο ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔλαβε οὐδὲν μέτρον, ἀλλὰ ὅτι τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἔλαβε, κατὰ τὴν ἰδικήν μας ἀντίληψιν, δὲν ἦσαν ἐπαρκῆ καὶ δεύτερον διότι ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑπουργός παρουσίασεν ὅτι ἔλαβε μέτρα βασικὰ καὶ ὅτι πράγματι δι’ αὐτῶν καὶ μόνον τῶν μέτρων ἐσώθη ἡ ὅλη κατάστασις ἐκεῖ ὅπου πράγματι δὲν ἔλαβε παρὰ μίαν στοιχειώδη μέριμναν ἄνευ οὐδεμιᾶς θυσίας τοῦ Κράτους καὶ ὁ κυριώτερος ἔλεγχος ἐστράφη εἰς τὸ ζήτημα τῆς φορολογικῆς ἐπιβαρύνσεως. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπεν ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ συζητηθῇ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἐπερωτήσεως αὐτῆς τὸ ζήτημα τῆς φορολογικῆς ἐπιβαρύνσεως. Νομίζω ὅτι δὲν ἔχει δίκαιον διότι τὸ ζήτημα αὐτὸ ἀσκεῖ σπουδαιοτάτην ἐπίδρασιν σχετικῶς μὲ τὴν ἄρσιν τῆς ἐξαιρετικῆς σήμερον καταστάσεως τῶν σταφιδοπαραγωγῶν. Ὅταν ἦτο δυνατὸν νὰ πληρώνωνται μεγαλείτεραι τιμαὶ διὰ τὰ πλεονάσματα, ἴσως νὰ μὴ εἶχε μεγάλην σημασίαν τὸ ποσὸν τῶν 160 δραχ. κατὰ ποσὸν παραγωγῆς σταφιδοκάρπου, ἢ τῶν 220 δραχ. κατὰ χιλιόλιτρον ἐξαγωγίμου προϊόντος Ἀλλ’ εἰς τὴν κατάστασιν εἰς τήν ὁποίαν περιῆλθεν ἡ σταφιδοπαραγωγὴ τὸ ποσὸν αὐτὸ ἔχει ἐξαιρετικὴν σημασίαν. Τὸ γεγονὸς τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Πύργου κ. Τσεριώνης τὸ ὁποῖον ἐπιστοποίησεν ὁ κ. ὑπουργός, ὅτι δηλαδὴ οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ περιῆλθον εἰς τοιαύτην στενόχωρον θέσιν, ὥστε ἠναγκάσθησαν διὰ νὰ ἔχουν ἐξασφαλισμένην τὴν συντήρησιν αὐτῶν, νὰ πωλήσουν λαθραίως τὸ προϊόν αὐτῶν εἰς τιμὰς κατὰ 400–500 ὀλιγώτερον ἀπὸ ἐκείνας τὰς ὁποίας ἐλάμβανεν ἀπὸ τὸν Αὐτόνομον Σταφιδικὸν Ὀργανισμὸν ζωγραφίζει ἀρκετὰ καλὰ τὴν ὅλην κατάστασιν. Ὁ κ. ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑπουργὸς καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπον, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ υἱοθετήσωμεν ἐλάττωσιν φόρου, καθ’ ἣν στιγμὴν ἄλλοι παραγωγοὶ πληρώνουν πολὺ μεγαλείτερα ποσά. Εἰς τὴν προχθεσινὴν συνεδρίασιν εἶπον εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι ναὶ μὲν οἱ παραγωγοὶ τοῦ καπνοῦ πληρώνουν ἐπὶ τῆς ἀκαθαρίστου παραγωγῆς πολὺ μεγαλείτερα ποσά, ἀλλὰ ἐκεῖ ἡ ἀναλογία μεταξὺ ἐξόδων παραγωγῆς καὶ τιμῆς εἶναι πολὺ μικροτέρα ἀπὸ ὅτι εἶναι ἡ ἀναλογία μεταξὺ ἐξόδων παραγωμένου σταφιδοκάρπου καὶ τιμῆς πλεονάσματος καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ὁ φόρος ὁ ὁποῖος ἀναλογεῖ εἰς 8% ὅπως ὑπελογίσθη χθὲς ἐπὶ τῆς ἀκαθαρίστου παραγωγῆς ὑπολογιζόμενος ἐπὶ τῆς καθαρᾶς παραγωγῆς ἀνέρχεται εἰς 50– 60%. Ἔχουν δὲ δικαίωμα οἱ παραγωγοὶ νὰ ζητήσουν μεγαλειτέραν εὐμένειαν ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, διότι τὸ τελευταῖον ἔτος εἶναι γνωστὸν ὅτι χάριν τῆς προστασίας τοῦ προϊόντος, δικαίως ἐφορολογήθησαν καὶ αὐτοὶ εἰς βαθμὸν ἀρκετὰ αἰσθητόν, ἐννοῶ τὴν αὔξησιν τοῦ δασμοῦ τοῦ σίτου. Ὅπως γνωρίζει ἡ Βουλὴ εἶχον ὑποστηρίξει τὴν αὔξησιν τοῦ δασμοῦ τοῦ σίτου, ἀλλὰ εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι αὐτὴ ἡ αὔξησις ἐβάρυνεν ὡρισμένας τάξεις παραγωγῶν μεταξὺ τῶν ὁποίων ἀνήκουσι καὶ οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ οἱ ὁποῖοι δὲν παράγουν κατὰ κανόνα δημητριακοὺς καρπούς. Τὸ Κράτος λοιπὸν εἶχεν ἐξασφαλίσει ἓν ἔσοδον ἐκ τῆς αὐξήσεως αὐτῆς τοῦ δασμοῦ καὶ εἶχον δίκαιον οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ ν’ ἀξιώσουν ὅπως, ὅταν ἔφθασεν ἡ τιμὴ τοῦ προϊόντος των εἰς τόσον χαμηλὸν ἐπίπεδον, τὸ Κράτος νὰ λάβῃ μίαν πρόνοιαν ὥστε αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι νὰ ἔχουν ἕνα μικρὸ περιθώριον πρὸς συντήρησίν των. Ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας πάλιν ἐπανέλαβε σήμερον ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως ἔσωσε τὴν κατάστασιν, διότι κατώρθωσε διὰ τῶν μέτρων τοῦ ὑπουργείου του νὰ ἀναδιδασθῇ ἡ τιμὴ τοῦ πλεονάσματος ἀπὸ 1400 δραχμὰς εἰς 2000. Ἀλλ’ ὁ ἰσχυρισμὸς αὐτὸς εἶναι ἐντελῶς αὐθαίρετος. Ἀνέγνωσεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἓν ἔγγραφον τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, ἀλλὰ οἱ ὑπολογισμοὶ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης εἶναι ἐπίσης αὐθαίρετοι καὶ ὑπερβολικοί, ἀπὸ ποῦ πρόκειται νὰ καλυφθοῦν ἐφέτος αἱ δαπάναι τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, αἱ δαπάναι ὄχι τῆς διοικήσεως αὐτοῦ, αἱ δαπάναι διὰ τὴν πληρωμὴν τοῦ φόρου καὶ διὰ τὴν πληρωμὴν τοῦ πλεονάσματος, ἀπὸ τὴν διαχείρισιν τοῦ προϊόντος ἡ ὁποία καθωρίσθη κατὰ τοιοῦτον τρόπον εἰς τὴν τιμὴν τῶν 2000 δραχμῶν μὲ ἕνα ὑπολογισμὸν ὑπερβολικὸν τῆς παραγωγῆς εἰς 270 ἑκατομμύρια ἀντὶ 200. Ἀπὸ αὐτὴν τὴν διαχείρισιν πρόκειται νὰ ἐπιστραφῇ ὅλον τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον χρειάζεται διὰ νὰ καλυφθῇ ὁλόκληρον τὸ παθητικόν, συμπεριλαμβανομένων καὶ τῶν 50 ἑκατομμυρίων τοῦ ἐγγείου φόρου τῆς σταφίδος. Ἡ σημερινὴ μάλιστα διαχείρισις προβλέπεται ὅτι θὰ ἀφήσῃ περίσσευμα 20–30 ἑκατομμυρίων. Ὥστε βλέπετε ἡ ἐπέμβασις τοῦ Κράτους δὲν συνίσταται εἰς τίποτε ἄλλο, παρὰ ὅτι συνῄνεσε νὰ λάβῃ δικαίωμα δικαιοπραξίας ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα, ὄχι διότι ἐκινδύνευεν ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα ν’ ἀπωλέσῃ τίποτε, διότι ὡς ἐκ περισσοῦ ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα ἠθέλησε νὰ ἔχῃ μίαν μεγαλειτέραν ἐξασφάλισιν. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας μᾶς ἀνέγνωσε τὴν ἔκθεσιν περὶ τῆς ἐκτιμήσεως τοῦ ἐνεργητικοῦ τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, ἀλλὰ δὲν ἐπρόκειτο ἡ διαχείρισις νὰ γίνῃ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἐνεργητικῶν αὐτῶν. Ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ ἡ διαχείρισις ἀπὸ τὰς εἰσπράξεις τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, αἱ ὁποῖαι εἰσπράξεις ἐκ τῶν προτέρων ἐκανονίσθησαν κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ καλύπτουν ὅλην τὴν δαπάνην τοῦ φόρου τοῦ ἐγγείου. Συνεπῶς ὁ ἰσχυρισμὸς ὅτι ἡ ἐπέμβασις τῆς Κυβερνήσεως συνετέλεσε νὰ ἀναβιβασθῇ ἡ τιμὴ ἀπὸ 1400 δραχμὰς εἰς 2000 εἶναι ἐντελῶς ἀβάσιμος. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας εἶπε καὶ τοῦτο: Ἡμεῖς συνεβάλομεν νὰ περιορισθοῦν αἱ δαπάναι τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ. Εἰς τὴν ἐπιτροπὴν καὶ ἡμεῖς ἐκηρύχθημεν ὑπὲρ τῶν ὅσων τὸ δυνατὸν μεγαλειτέρων οἰκονομιῶν. Ἀλλὰ πρέπει νὰ συνομολογήσῃ ὅτι αὐταὶ αἱ δαπάναι τὰς ὁποίας ἀνέφερεν εἶναι ἀμφίβολον ἐὰν ἀποδώσωσιν ὄφελος εἰς τὴν παραγωγήν. Ἀνέφερε τὸ κονδύλιον τοῦ προσωπικοῦ: κατηργήθη δηλαδὴ τὸ προσωπικὸν τοῦ ἐλέγχου καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς ἐπανέλαβεν ὅσα λέγονται, ὅτι οἱ λογισταὶ τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ ἦσαν πράκτορες τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ.

§189Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Οἱ ἐπόπται.

§190Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αὐτοὶ λογισταὶ ἦσαν. Ποῖον εἶναι τὸ προηγούμενον καθεστὼς τῶν συνεταιρισμῶν; Οἱ συνεταιρισμοὶ μὴ ἔχοντες ἀνθρώπους μὲ λογιστικὴν πεῖραν ἀνέθετον εἰς ἀνθρώπους τὴν βιβλιοκράτησιν. Ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον οἱ συνεταιρισμοὶ εἶχον τὰ βιβλία εἰς τὰ γραφεῖα τῆς ἑνώσεως καὶ αὐτοὶ εἶχον γνῶσιν τῶν δοσοληψιῶν τῶν συνεταιρισμῶν. Τοῦτο εἶχεν ὡς ἀποτέλεσμα τὴν ὑποδούλωσιν τῶν συνεταιρισμῶν εἰς τὰς ἑνώσεις. Ὁ Αὐτόνομος ἔστειλεν εἰδικοὺς λογιστὰς εἰς τρόπον ὥστε τὰ βιβλία τῶν συνεταιρισμῶν νὰ κρατοῦνται εἰς τὰ γραφεῖα τῶν συνεταιρισμῶν καὶ νὰ παύσῃ τὸ ἄτοπον αὐτό. Αὐτὸ εἶναι τὸ ἀκριβές. Ἐξηγέρθη ὡρισμένος ἀριθμὸς διοικητῶν ἑνώσεων οἱ ὁποῖοι κατεφέρθησαν κατ’ αὐτῆς τῆς χειραφετήσεως τῶν συνεταιρισμῶν. Ἐτόνισεν ἰδιαιτέρως ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας τὸ τῆς διαφημίσεως. Αἱ ἐκθέσεις τὰς ὁποίας ἔχομεν ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν ἀποδεικνύουν ὅτι ὁ περιορισμὸς τῆς διαφημίσεως ἠλάττωσε τὴν κατανάλωσιν. Ὁ κ. ὑπουργὸς εἶπεν ὅτι ἔτσι ἔχομεν αὔξησιν τῆς καταναλώσεως. Χθὲς ἀπέδειξα μὲ τοὺς ἀριθμοὺς ὅτι ἡ αὔξησις αὐτὴ κατὰ 16.000.000 λιτρῶν δὲν ὀφείλεται εἰς ἄλλο τί, παρὰ εἰς τὸ ὅτι αἱ τιμαὶ τῶν σταφίδων, αἱ ὁποῖαι ἀνταγωνίζωνται τὴν ἰδικήν μας σταφίδα ηὔξησαν.

§191Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Κάμετε λάθος!

§192Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Μὲ διεψεύσατε καὶ χθὲς καὶ δι’ αὐτὸ ἐζήτησα τὸ δελτίον. Αἱ ἰδικαί μας σταφίδες εἶχον 30 λίρας καὶ τῆς Καλλιφορνίας 27 λίρας, εἰς ἃς προστίθενται λίραι 10 διὰ τὸν δασμὸν καὶ τὰ ἔξοδα, τὰ ὁποῖα εἶναι 37 λίραι κατὰ τόννον. Βλέπετε ὅτι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν αἱ τιμαὶ τῆς Καλλιφορνιακῆς σταφίδος ὑπερέβησαν κατὰ 7 λίρας τὴν ἰδικήν μας σταφίδα, φυσικὸν ἦτο νὰ ἐπέλθῃ μία αὔξησις τῆς ἰδικῆς μας ἐξαγωγῆς. Ὥστε βλέπετε ἡ αὔξησις δὲν ὠφείλετο εἰς τὸ γεγονὸς ὅτι ἐπέβαλεν τὸ ὑπουργεῖον μίαν πολιτικήν, ἡ ὁποία εἶχεν αὐτὰ τὰ ἐνεργητικὰ ἀποτελέσματα. Ἐπῆλθον τὰ ἀποτελέσματα αὐτὰ διότι αἱ τιμαὶ αἱ κατώτεραι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ διατηρηθοῦν ἀπὸ τὴν Καλλιφορνιακὴν καὶ Αὐστραλιακήν, ὅταν αὗται ὑπερέβησαν τὰ ὅρια τὰ ἰδικά μας. Αὐτὸ ἀποδεικνύει ὅτι αἱ πολὺ χαμηλαὶ τιμαὶ δὲν εἶναι τὶ πάγιον. Ὁ κ. ὑπουργὸς ἐτόνισε καὶ ἐξήγησε πῶς εἶναι δυνατὸν ὅταν αὐξάνουσιν αἱ τιμαὶ νὰ ἔχωμεν μίαν προϊοῦσαν ἐλάττωσιν τῆς καταναλώσεως. Ἐν ᾧ δὲ αἱ τιμαὶ τῆς Καλλιφορνιακῆς σταφίδος ἦσαν πάντοτε ἀνώτεραι ἀπὸ τὰς ἰδικάς μας κατὰ 2–3–4–5–10 λίρας κατὰ τόννον — Ἐν τούτοις ἡ κατανάλωσις τῆς Καλλιφορνιακῆς σταφίδος ηὔξησεν εἰς τὴν Ἀγγλίαν, ἐνῷ ἡ ἰδική μας ἠλαττώθη ἀπὸ τὰ 240 ἑκατομμύρια εἰς 180. Τοῦτο σημαίνει ὅτι ἡ προπαγάνδα ἀσκεῖ μίαν σπουδαιοτάτην ἐπίδρασιν. Καὶ ὅταν ἔχομεν τὸ δεδομένον ὅτι αἱ τιμαὶ τῶν ξένων σταφίδων ὑπερέβησαν κατὰ 7 περίπου λίρας τὰς Ἑλληνικὰς σταφίδας, δὲν γνωρίζω ποῖον θά ἦτο τὸ ἀποτέλεσμα ἐὰν δὲν περιεκόπτωντο αἱ δαπάναι τῆς διαφημίσεως. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐπανῆλθε σήμερον εἰς τὸ ζήτημα τοῦ ἐλέγχου, καὶ ἐπέμεινεν ὅτι ὁ ἔλεγχος πρέπει νὰ γίνεται εἰς τὴν παραγωγήν. Ἐγὼ δὲν ἀρνοῦμαι ὅτι ἄν ἦτο δυνατὸν νὰ βελτιώσωμεν τὸν τρόπον τῆς καλλιεργείας, τῆς ἀποξηράνσεως τῆς παραγωγῆς ὅτι θὰ ἔχωμεν βεβαίως καλὴν ποιότητα, ἀλλὰ κανεὶς δὲν μπορεῖ νὰ ἰσχυρισθῇ ὅτι οἱ παραγωγοὶ παραμελοῦν τὸ προϊόντων καὶ παράγουν καλὴν ποιότητα. Δεύτερον κανεὶς δὲν δύναται νὰ ἰσχυρισθῇ ὅτι ἁπλῶς μὲ συστάσεις εἶναι δυνατὸν ἐντὸς ἐλαχίστου χρονικοῦ διαστήματος νὰ μάθωσιν οἱ παραγωγοὶ νὰ περιποιοῦνται καλλίτερον τὴν σταφίδα των. Τὸ ζήτημα ἔχει ἀνάγκην μιᾶς διαπαιδαγωγήσεως μιᾶς διδασκαλίας, μιᾶς συστηματικῆς καὶ ἐπιμελοῦς προσπαθείας. Ἀλλὰ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον αἰσθάνομαι ἀναμφισβητήτως εἶναι ὅτι ὑπάρχουσι κακαὶ ποιότητες καὶ δυστυχῶς ὑπάρχουσιν καὶ ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι ἐπιδιώκουν νὰ ἀποκομίσουν ἔκτακτα κέρδη ἀδιαφοροῦντες διὰ τὸ μέλλον τῆς ἐργασίας τῆς ἰδικῆς των καὶ τῆς σταφίδος. Ἐὰν δὲν ὑπάρχουσι τοιοῦτοι, ἡ ἐπιμέλεια τῶν παραγωγῶν δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα τὴν παραγωγὴν σταφίδος νοθευμένης, σταφίδος κακῆς ποιότητος, διότι οἱ ἔμποροι ἠμποροῦν νὰ τὴν ἀγοράζουν ὡς δευτέρας ἢ τρίτης ποιότητος εἰς τρόπον ὥστε οἱ ἀγορασταὶ εἰς τὸ Λονδῖνον νὰ μὴ ἐξαπατῶνται. Δι’ αὐτὰς τὰς ἐξαγωγὰς τὴν μεγαλειτέραν εὐθύνην φέρουν οἱ ἔμποροι σταφίδος καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ὅταν ἔγινε σκέψις περὶ εἰδικῆς λύσεως τοῦ ζητήματος δὲν ἀπέμεινεν ἄλλη λύσις, παρὰ ἡ ἀποδοχὴ ἑνὸς αὐστηροῦ ἐλέγχου δι’ ὅλην τὴν σταφίδα, εἰς τρόπον ὥστε νὰ ὑπάρχῃ πλήρης ἐγγύησις ὅτι δὲν θὰ γίνῃ καμμία νόθευσις. Πρέπει δὲ νὰ γίνῃ καὶ νέα συστηματικὴ προσπάθεια ὅπως οἱ καλλιεργηταὶ περιποιοῦνται καλλίτερον τὰ προϊόντα των. Ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας κατεφέρθη κατὰ τῆς ἰδέας τῆς ἑνιαίας διαχειρίσεως. Ὅπως προχθὲς εἶπον, ὅταν ὁμιλῶμεν περὶ ἑνιαίας διαχειρίσεως δὲν ἐννοοῦμεν ὅτι δι’ ἕνα προϊόν δύναται νὰ θεσμοθετηθῇ ἡ ἑνιαία διαχείρισις. Ἀλλὰ εἶναι ἀναμφισβήτητον τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἔχομεν ἕνα προϊόν, τοῦ ὁποίου ἡ κατανάλωσις εἶναι τόσον ποικίλη, νὰ εἶναι ἐκτεθειμένη εἰς τόσους ἀνταγωνισμούς, εἶναι ἀναμφισβήτητον λέγω ὅτι διὰ νὰ δυνηθῇ αὐτὸ τὸ προϊόν νὰ ἀντιμετωπίσῃ ὅλας τὰς δυσχερείας τῆς καταναλώσεως, εἶναι ἀνάγκη νὰ ἔχω μίαν ἑνιαίαν διαχείρισιν εἰς τρόπον ὥστε νὰ ἐφαρμόζηται εἰς ὅλας τὰς συνθήκας τῆς καταναλώσεως ὁ αὐτόνομος ὀργανισμός. Ὁ Αὐτόνομος ὀργανισμὸς καὶ διὰ τὸ ζήτημα ἀκόμη τῶν τιμῶν δέον νὰ ὁμολογηθῇ ὅτι εἶναι ἐλεύθερος ὅπως κανονίζει τὴν τιμὴν τοῦ πλεονάσματος. Οἱαιδήποτε μεταβολαὶ καὶ ἂν ἐπέρχονται, εἶναι ἀδύνατον πλέον νὰ ἐπηρεάσωσι τὴν πολιτικὴν τῶν τιμῶν καὶ αὐτὸ εἶναι εἷς λόγος διὰ τὸν ὁποῖον καὶ κατὰ τὸ 1928–1929 δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ προσαρμοσθῇ ἡ πολιτικὴ τοῦ Αὐτονόμου Ὀργανισμοῦ εἰς τὴν νέαν κατάστασιν τὴν ὁποίαν ἐδημιούργησεν ἡ μεγάλη πτῶσις τῆς Καλλιφορνιακῆς σταφίδος. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἀνέφερε μίαν περικοπὴν τοῦ Μὰρξ καὶ εἶπεν ὅτι αὐτὸ κυρίως εἶναι σοσιαλισμός. Ἀλλά, κύριοι, οἱανδήποτε συνεργασίαν δυνάμεθα νὰ ἀποκαλέσωμεν σοσιαλισμόν, μία ἀνώνυμος ἑταιρεία καὶ οἱοσδήποτε συνεταιρισμὸς εἶναι σοσιαλισμός, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἔτσι τὰ πράγματα, ὄχι διότι ἐγὼ εἶμαι ἀντίθετος μιᾶς σοσιαλιστικῆς ἐξελίξεως, ἀλλὰ διότι ὑπάρχουν ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι τρομοκρατοῦνται ἅμα ἀκούσουν σοσιαλιστικὴν ὀργάνωσιν καὶ διὰ τοῦτο θέλω νὰ εἶναι προσεκτικώτερος ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Σοσιαλισμὸς εἶναι κρατοποίησις τῶν μέσων τῆς παραγωγῆς. Ὁ συνεταιρισμὸς στηρίζεται εἰς τὴν συνολικὴν ἐργασίαν καὶ εἰς τὴν ἀμοιβὴν ἐπὶ τῇ βάσει τῆς εἰσφορᾶς τὴν ὁποίαν καταβάλλει ὁ καθένας ἐπὶ τῇ βάσει τῶν κεφαλαίων. Μὴ μοῦ λέγετε λοιπὸν αὐτό. Ὁ σοσιαλισμὸς εἶναι βεβαίως μία πραγματικὴ κατάστασις. Ὁ σοσιαλισμὸς σημαίνει ριζικὴν μεταβολήν.

§193Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐγὼ ἔσπευσα νὰ δηλώσω, ὅτι εἶμαι καὶ ἐγὼ θιασώτης τῆς νέας διαχειρίσεως ὅταν ἡ ἐξέλιξις τοῦ παραγωγοῦ....

§194Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ὄχι εἴπατε πολλὰ πράγματα, κ. ὑπουργέ, ἀκόμα καὶ κομμουνισμός.

§195Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Εἶπον κολλεκτιβισμός. Ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν ὁλοκλήρου τῆς Βουλῆς ἂν ἀνέφερα τὴν λέξιν κομμουνισμός.

§196Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τὸ ἀνεφέρατε ὅταν ἐδιαβάσατε τὸ καταστατικὸν τοῦ συνεδρίου ἐκείνου, τὸ ὁποῖον λέγει ὅτι πρέπει νά συνεισφέρουν τὴν παραγωγήν των οἱ παραγωγοὶ εἰς τὸν Αὐτόνομον Ὀργανισμόν καὶ εἴπατε ὅτι εἶναι κομμουνισμὸς αὐτό. Ἔπειτα εἴπατε ὅτι εἶναι κολλεκτιβισμός. Μὴ συγχέωμεν τά πράγματα λοιπόν. Ἔπειτα ἀναφέρατε τοὺς γαλακτοπώλας τῆς Δανίας οἱ ὁποῖοι συνεταιριζόμενοι κατορθώνουν νὰ ἐπιτυγχάνουν καλλιτέρας τιμὰς εἰς τὰ προϊόντα των. Δὲν φαντάζομαι ὅτι μία ἰδέα περὶ ἑνὸς συστήματος στηριζομένη εἰς τὴν ἰδέαν τὴν συνεταιριστικήν εἶναι μία ἰδέα τόσον τρομακτικὴ ὥστε νὰ φοβίζῃ κανένα. Βεβαίως τὸ πρᾶγμα δὲν δύναται νὰ γίνῃ διὰ μιᾶς. Ἔχομεν ἀνάγκην μιᾶς συνεταιριστικῆς προπονήσεως, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ φαντασθῶμεν ὅτι δύνανται οἱ παραγωγοὶ νὰ συνεταιρισθοῦν εἰς συνεταιρισμοὺς, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὴ ἡ γενικωτέρα συνεργασία, ἀλλὰ πάντως εἶναι καὶ τὸ τέρμα εἰς τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἀποβλέπῃ καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ ὀργανισμός, διότι τότε μόνον πραγματικὰ θὰ ἔχωμεν μίαν διαχείρισιν ἐμπορικωτέραν καὶ πρακτικωτέραν περὶ αὐτοῦ δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία καὶ διότι ἔχει αὐτὴν τὴν ἀντίληψιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐπαναλαβὼν πάλιν τὰς ἀντιλήψεις του τὰς παλαιὰς τοῦ Αὐτονόμου Ὀργανισμοῦ ὅτι ἕνας ἀσφαλιστικὸς ὀργανισμός, ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς εἶναι μία ὀργάνωσις τῶν παραγωγῶν καὶ βεβαίως πρῶτον του καθῆκον εἶναι νὰ ἀσφαλίζῃ μίαν τιμὴν τῆς κατωτάτης ποιότητος, ἀλλὰ πάντοτε πρέπει νὰ ἀποβλέπῃ εἰς τὸ νὰ αὐξήσῃ ἡ πρόσοδος τῶν παραγωγῶν, καὶ κατὰ συνέπειαν εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι αἱ τιμαὶ τῶν ἐξαγομένων ποιοτήτων, αἱ ὁποῖαι ἀγοράζονται καὶ πωλοῦνται εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἐπηρεάζονται μηχανικῶς ἀπὸ τὰς τιμὰς τὰς ὁποίας ὁρίζει ὁ Αὐτόνομος Ὀργανισμὸς διὰ τὰ προϊόντα του, ἔχει ὑποχρέωσιν ὁ ὀργανισμός, λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν του τὴν δυνατότητα αὐξήσεως τῆς ἐξαγωγῆς, τὰς διεθνεῖς τιμὰς νὰ κανονίζῃ τοιαύτην τιμὴν ὥστε ἡ πρόσοδος τῶν παραγωγῶν νὰ εἶναι ὅσον τὸ δυνατὸν μεγαλειτέρα.

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καφαντάρης.

§198Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Παρηκολούθησα κύριοι βουλευταί, μετ’ ἐντεταμένης προσοχῆς τὴν συζήτησιν καὶ διὰ νὰ διαφωτισθῶ ἐπὶ ζητήματος σπουδαιοτάτου ἀφορῶντος ἕνα ἐκ τῶν πολυτιμοτέρων Ἐθνικῶν προϊόντων μας. Ἀλλά, δὲν θὰ τὸ ἀποκρύψω, καὶ μετὰ τινος ἀνησυχίας ὅτι ὁ θόρυβος ὁ γεννηθεὶς ἐναντίον τοῦ αὐτονόμου ὀργανισμοῦ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπηρεάσῃ τὰς ἀποφάσεις τῆς Βουλῆς περὶ μεταβολῆς, ριζικῆς μεταβολῆς τοῦ προστατευτικοῦ συστήματος τῆς σταφίδος. Εὐτυχῶς ἐπεκράτησεν εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο ψυχραιμία καὶ ἀνεγνωρίσθη σχεδὸν παρ’ ὅλων ὅτι ἐξαιρέσει συμπληρώσεών τινων αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀναγκαῖαι διὰ τὴν καλὴν τοῦ ὀργανισμοῦ λειτουργίαν, ὁ ὀργανισμὸς κατὰ τὴν βάσιν αὐτοῦ ὀφείλει νὰ μείνῃ ἄθικτος. Αἱ μομφαὶ αἱ ἀπευθυνθεῖσαι κυρίως ἐναντίον τῆς τέως διοικήσεως τοῦ Αὐτονόμου Ὀργανισμοῦ......

§199Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Καὶ τῆς νῦν διότι δὲν ἤλλαξεν ἡ διοίκησις, ὁ διευθυντὴς ἤλλαξε.

§200Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Πολὺ καλά. Λέγω λοιπὸν ὅτι αἱ μομφαὶ αἱ ἀπευθυνθεῖσαι ἐναντίον τοῦ τέως Γενικοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ — καὶ αἱ μομφαὶ αὐταὶ ὑπῆρξαν δριμύτεραι ἐκτὸς τῆς Βουλῆς ἢ κατὰ τὴν συζήτησιν — δὲν θὰ ἀποκρύψω ὅτι περιβάλλω δι’ ἐκτιμήσεως τὸν τέως διευθυντήν, καίτοι δὲν εἶμαι καὶ ἁρμόδιος ν’ ἀποφανθῶ ἐπὶ τῶν κατηγοριῶν αἱ ὁποῖαι διετυπώθησαν, θὰ ὑποστηρίξω δὲ καὶ ἐγὼ μὲ ὅλας μου τὰς δυνάμεις τὴν γνώμην τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν ὁ εἰσηγητὴς τῆς Ἐπιτροπῆς, ὅτι πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιδιώξῃ τὴν σύντονον περάτωσιν τοῦ ἐλέγχου διὰ ν’ ἀποδοθῇ ἡ δικαιοσύνη πατασσομένων τῶν ἐνόχων ἢ τῶν συκοφαντῶν, διότι αἱ κατηγορίαι δὲν ἀφοροῦν μόνον τὰ πρόσωπα ἀφοροῦν τὸν θεσμὸν ὁ ὁποῖος πολλὰ πλήξας συμφέροντα βάλλεται καὶ αὐτὸς ἀπὸ ποικίλους ἐχθρούς. Καὶ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι λίαν δυσαρέστως θὰ ἔβλεπα μίαν ἀπομάκρυνσιν ἐκ τῶν ἀρχῶν αἱ ὁποῖαι διέπουν σήμερον τὸν ὀργανισμὸν διὰ νὰ ὀπισθοδρομήσουν εἴτε πρὸς τύπους κεφαλαιοκρατικούς, καθαρῶς κεφαλαιοκρατικοὺς ὅπως ἡ ἑνιαία ἡ ὁποία βεβαίως εἰς τὴν ἐποχήν της ἐσημείωσε πρόοδον εἰς τὴν διαχείρισιν τοῦ ζητήματος τῆς σταφίδος, ἀλλὰ ἡ ὁποία καθὼς κατηγγέλθη ἐξέκλινεν τοῦ προορισμοῦ της καὶ ἠθέτησεν τὰς ὑποχρεώσεις της. Ἐν πάσῃ δὲ περιπτώσει σήμερον δὲν θὰ ἦτο προσηρμοσμένον εἰς τὰς κρατούσας συνθήκας νὰ ἐξαγνίσωμεν πέραν τῶν δεδομένων ὁρίων τὴν ἐπιρροὴν τῶν συνεταιρισμῶν εἰς τὰς ἀποφάσεις τοῦ ὀργανισμοῦ. Ἡ στάσις μας ὀφείλει νὰ εἶναι ὅπως μίαν ἡμέραν περιέλθῃ ἡ διαχείρισις τῆς σταφίδος εἰς χεῖρας ἀποκλειστικῶς τῶν παραγωγῶν ὑπὸ μορφὴν πρωτοβαθμίου συνεταιριστικῆς ὀργανώσεως. Ἀλλὰ τοῦτο θὰ γίνῃ ὅταν θὰ ἔχῃ πλέον ἐξελιχθῆ τὸ συνεταιριστικὸν πνεῦμα ἰδίως εἰς τὴν συνείδησιν τῶν ἰδίων τῶν συνεταιρισμῶν, διὰ νὰ μὴ ἐπαναλαμβάνωνται τὰ ἄτοπα τὰ ὁποῖα παρουσιάσθησαν κατὰ τὸ παρελθὸν, διὰ νὰ μὴ ἐμφανίζωνται γεγονότα ὡς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα μετὰ δικαίας δυσφορίας ἀνέφερεν ὁ ἀξιότιμος εἰσηγητὴς τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἀναγνώσας εἰς τὴν Βουλὴν τὰ πρακτικὰ μιᾶς συνεδριάσεως τοῦ 1928, εἰς τὴν ὁποίαν συνεδρίαζον οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν παραγωγῶν. Οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν παραγωγῶν ἀνεγνώριζον ὅτι ἐκινδύνευεν τὸ προϊὸν ἐκ τῆς διατηρήσεως τῶν ὑψηλῶν τιμῶν, ἀλλὰ καὶ συγχρόνως φοβούμενοι μήπως φανοῦν δυσάρεστοι εἰς τὰς μάζας τῶν ἀγροτῶν, ἀπέκρουσαν τὴν ὑποτίμησιν. Λοιπὸν τὸ σύστημα πρέπει νὰ διατηρηθῇ περίπου ὡς ἔχει, καὶ ἀδίκως ὑποθέτω κατεφέρθη ὁ κ. συνάδελφος ἐξ Ἠλείας, τοῦ ὁποίου τόσον ἐξετίμησα τὸ λόγον τὸν παρθενικὸν ἐναντίον τοῦ μικτοῦ συστήματος. Τὸ μικτὸν σύστημα ἐκπληροῖ σήμερον ἕνα προορισμόν, καὶ εἶναι εὐτύχημα ὅτι εἰς τὴν διοίκησιν τῆς ἑταιρείας τὰ στοιχεῖα τά ὁποῖα δὲν εἶναι εὔκολον νὰ παρασυρθοῦν ἀπὸ τοὺς δημαγωγοῦντας θορυβοποιούς. Ἴσως θὰ ἔπρεπεν ἔν τινι μέτρῳ νὰ τονώσουν τὰ στοιχεῖα αὐτὰ διὰ μιᾶς καλλιτέρας ρυθμίσεως. Ἀλλὰ δὲν πρέπει ἐπίσης, κύριοι, νὰ σκεπτώμεθα ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ τονώσωμεν ἔτι πλέον τὴν δικαιοδοσίαν τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὰ τῆς διοικήσεως τοῦ Ὀργανισμοῦ, διότι καὶ αἱ Κυβερνήσεις δὲν εἶναι ἀπηλλαγμέναι ἐκ τῶν ἐπιρροῶν αὐτῶν. Ὅπως ἄλλωστε ἀπεδείχθη, καὶ κατὰ τὴν ἑσπέραν ταύτην, ἠκούσαμεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἦτο ἐκείνη ἡ ὁποία ὅταν ὁ ὀργανισμὸς ἀπέρριπτε τὴν σταφίδα, αὐτὴ διέτασσε τὴν παραλαβὴν σταφίδος βεβλαμμένης. Ἠκούσαμεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις......

§201Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὄχι αὐτὴ ἡ Κυβέρνησις.

§202Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις βεβαίως, — ὁμιλῶ πάντοτε περὶ τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων — ἦσαν ἐκεῖναι αἱ ὁποῖαι ἐξηνάγκαζον καὶ ἐξεβίαζον τὴν ἑνιαίαν εἰς παραδοχὴν βεβλαμμένης ποιότης σταφίδος. Δὲν εἶναι.....

§203Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐκείνη ἦτο ἑταιρεία κερδοσκοπική.

§204Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Δὲν εἶναι αἱ Κυβερνήσεις ἀπηλλαγμέναι τῶν ἐπιρροῶν αὐτῶν. Μάλιστα ὑπόκεινται αὐταὶ ἐκτὸς τῶν ροπῶν δημοσίας γνώμης καὶ εἰς ἄλλας τινὰς πιέσεις καὶ ἀνάγκας, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀσυμβίβαστοι πρὸς τὰ γενικώτερα συμφέροντα τῆς παραγωγῆς. Ἔπειτα δὲ νομίζω ὅτι εἶναι ἀπολύτως ἀκριβὲς τὸ λεχθέν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐστερεῖτο μέσων διὰ νὰ ρυθμίσῃ καλλίτερα τὰ γενικώτερα ζητήματα τὰ ἀναγόμενα εἰς τὴν διαχείρισιν τῆς σταφίδος. Ὅτι δὲν εἶχε παρὰ μόνον ἕνα Κυβερνητικὸν ἐπίτροπον εἰς τὸν Αὐτόνομον Σταφιδικὸν Ὀργανισμὸν ὁ ὁποῖος δὲν εἶχεν οὐδεμίαν πραγματικὴν δύναμιν, στερούμενος καὶ ψήφου. Δὲν εἶχεν Κυβερνητικὸν μόνον ἐπίτροπον ἡ Κυβέρνησις, εἶχεν ἐκτὸς τοῦ Κυβερνητικοῦ ἐπιτρόπου καὶ τρεῖς ὑπαλλήλους τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν τῆς Γεωργίας καὶ Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, οἱ ὁποῖοι δὲν μποροῦν νὰ θεωρηθοῦν, παρὰ ὡς ἀντιπρόσωποι τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸν ὀργανισμόν. Δὲν εἶχε καὶ τοῦτο μόνον. Ἀλλ’ εἶχε καὶ ὅλην τὴν ἠθικὴν τῆς ἐπιρροὴν εἰς τὴν διαχείρισιν τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας, ὥστε εἰς ὡρισμένας κρισίμους περιστάσεις καὶ ἐπικειμένης καταστροφῆς νὰ ἀσκήσῃ ὅλην της τὴν ἐπιρροὴν πρὸς πρόληψιν τοιούτου ἐνδεχομένου. Εἶναι ἀδύνατον νὰ ἰσχυρισθῇ τις ὅτι ἐὰν ἡ Κυβέρνησις διέβλεπε κατὰ τὸ 1928, ὅταν ὡρίζετο ἡ τιμὴ τῆς ἐξαγορᾶς τῆς σταφίδος εἰς 4000, ἐὰν διέβλεπεν ὅτι κίνδυνος φοβερὸς καταστροφῆς ἠπείλει τὸ προϊὸν τῆς σταφίδος, ὅτι ὅταν ἔκρουε τὸν κώδωνα τοῦ κινδύνου ἡ φωνή της θὰ ἔμενε ἄνευ ἀπηχήσεως ἐπὶ τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ ὡς ἐκ τῆς αὐτονομίας του. Ἐὰν ἤθελε οἱαδήποτε Κυβέρνησις νὰ ἐπιβλέπῃ ἐπὶ τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, διὰ τὴν μείωσιν ἢ χαλάρωσιν τῶν τιμῶν βλέπουσα τὴν μέλλουσαν ἐξέλιξιν, εἶχεν ὅλα τὰ μέσα ὅπως ἐνεργήσῃ ἀποτελεσματικῶς. Ἐκεῖνο μάλιστα διὰ τὸ ὁποῖον δὲν μπορεῖ κανεὶς νὰ ἀμυνθῇ τοῦ ὀργανισμοῦ, εἶναι ὅτι εἰς πολλὰς περιστάσεις δὲν ἔδειξε σταθερὰν στάσιν καὶ πρέπουσαν ἱκανότητα ἀπέναντι τῶν ροπῶν τῶν προερχομένων ἀπὸ τῶν Κυβερνητικῶν τάσεων. Δὲν ἔδειξε τοιαύτην ἀντίστασιν, ὁ ὀργανισμὸς εἰς τὸ ζήτημα τῶν χορηγήσεων πρὸς τοὺς χαλαζοπλήκτους. Δὲν ἔδειξε τὴν ἀντίστασιν τὴν ὀφειλομένην εἰς τὸ ζήτημα τοῦ δανείου πρὸς τὴν Οὔλεν.

§205Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν ἔκανε...

§206Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Τὸ ἐδέχθη ὅμως ὁ ὀργανισμός· ὁ ὀργανισμὸς ἔπρεπε νὰ τὸ ἀποκρούσῃ νὰ μὴ τὸ δεχθῇ διότι ἡ Κυβέρνησις εἰσηγήθη εἰς αὐτὸν μίαν τοιαύτην ἰδέαν. Ἑπομένως θὰ ἔπρεπε μᾶλλον νὰ περιφρουρήσωμεν, διὰ προσθέτων ἐγγυήσεων τὴν αὐτοτέλειαν τοῦ ὀργανισμοῦ αὐτοῦ καὶ νὰ μὴ τὸν θεωρήσωμεν ὡς ἐξάρτημα τοῦ ὑπουργείου. Διότι γνωρίζομεν κάλλιστα ὅτι ἐπὶ τῶν γενικῶν ζητημάτων ἡ γνώμη τῆς Κυβερνήσεως βαρύνει ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀνάγκη ἡ ἀνάμιξις αὐτὴ νὰ γίνεται εἰς ὅλας τὰς λεπτομερείας τῆς διαχειρίσεως τοῦ ὀργανισμοῦ.

§207Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν νομίζετε ὅτι ἂν εἶχε περισσότερα ἔσοδα ἀπὸ τὸ δάνειον αὐτὸ ἂν εἶχε 7–8%, ὅτι θὰ ἦτο προτιμώτερον παρὰ νὰ τ’ ἀφίσῃ εἰς τὴν Τράπεζαν.

§208Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Ἐνδιαφέρει ἡ ἀρχή, κ. ὑπουργέ· ἂν ἑκάστοτε αἱ Κυβερνήσεις ἔχουν τὸ μέσον νὰ προσφεύγουν εἰς τοὺς Αὐτονόμους Ὀργανισμοὺς καὶ νὰ ἐπιβάλουν εἰς αὐτοὺς τὴν διάθεσιν τῶν χρημάτων των κατὰ τὸν ἕνα ἢ κατὰ τὸν ἄλλον τρόπον, ὁ τρόπος αὐτὸς εἶναι εἰς ἄκρον ἐπικίνδυνος. Οἱ ὀργανισμοὶ πρέπει νὰ περιορίζωνται εἰς τὴν διάθεσιν τῶν μέσων μόνον πρὸς ἐκπλήρωσιν τῶν προορισμῶν αὐτῶν. Ὑποθέτω ὅμως ὅτι ἡ σταυροφορία ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη κατὰ τοῦ συστήματος αὐτοῦ, κατὰ τοῦ ὑποδιευθυντοῦ καὶ ἐμμέσως κατὰ τοῦ συστήματος ἐστηρίχθη κυρίως εἰς τὸ ὅτι κατὰ τὸ 1928 ὁ ὀργανισμὸς δὲν ἐδέχθη νὰ ὁρίσῃ τιμὴν ἐξαγορᾶς σύμφωνα πρὸς τὴν προειδοποίησιν τὴν προελθοῦσαν ἀπὸ τὸ Λονδῖνον καὶ ὥρισε ὡς τιμὴν τότε λίρας 46 ἀντὶ τῶν λιρῶν 42 ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐνόμιζεν ὁ ἐν Λονδίνῳ πρέσβυς μας, ὅτι ἔπρεπε νὰ σταθῶμεν. Καὶ ὅτι ὁ ὀργανισμὸς καθορίσας τὰς τιμὰς τῶν λιρῶν 46 ἀντὶ τῶν 42 ὑπῆρξε ἡ ἀφορμὴ εἰς τὸ νὰ ἐκραγῇ ἡ κρίσις ἐκείνη ἡ ὁποία δικαίως συνεκλόνισε ὅλον τὸν σταφιδοπαραγωγὸν κόσμον. Ἡ κατηγορία αὐτὴ ἀπεδείχθη ἤδη ἀλλὰ εἶναι καὶ ὀφθαλμοφανῶς τελείως ἀβάσιμος. Κατὰ τὸ 1928 δὲν εἶχεν οὐδεὶς προΐδῃ τὴν μέλλουσαν κατάρρευσιν, ἂν τὴν εἶχε προΐδῃ οἱοσδήποτε καὶ πρὸ παντὸς ἡ Κυβέρνησις θὰ εἶχεν ἐπαναλαμβάνω μέσα ἀποτελεσματικὰ εἰς χεῖρας της νὰ ὁρίσῃ κατώτερα ἐπίπεδα τιμῶν. Δὲν προεῖδε λοιπὸν κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην οὐδεὶς τὴν ἐπελθοῦσαν μείωσιν, καὶ ἡ μείωσις καὶ ἡ κατάρρευσις τῶν τιμῶν ἐπῆλθε κυρίως τὸν χειμῶνα τοῦ 1928–1929. Ἀλλὰ κύριοι καὶ ἂν ὑποθέσωμεν ὅτι ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς ἤθελεν ἀκολουθήσει τὴν γνώμην τῆς ἐν Ἀγγλίᾳ πρεσβείας μας καὶ ἤθελε σταματήσει εἰς τὴν τιμὴν τῶν 42 λιρῶν ποῖον θὰ ἦτο τὸ ἐξ αὐτῆς κέρδος; Αἱ τιμαὶ τῆς σταφίδος κατέπεσαν εἰς ἕνα ὅριον ἀνάλογον πρὸς τὸ ἐπίπεδον τῶν 42 λιρῶν, ὥστε τὰ ὑποθέσωμεν ὅτι τὸ σταμάτημα εἰς τὸ ὅριον αὐτὸ θὰ ἀνεχαίτιζε τὴν καταστροφὴν τὴν ἐπελθοῦσαν ἀπὸ τὸν ἄγριον συναγωνισμὸν τῶν Καλλιφορνιακῶν καὶ τῶν Αὐστραλιανῶν σταφίδων; ἡ τιμὴ τῶν Καλλιφορνιακῶν σταφίδων κατέπεσεν ὅταν ἐξαπελύθη αὐτὴ ἡ χιονοστιβὰς τῶν τεραστίων ἀποθεμάτων τὰ ὁποῖα συνεκεντρώθησαν εἰς τὴν Καλλιφορνίαν καὶ ἔθεσεν αὐτὰ εἰς τὴν ἀγοράν. Ἡ τιμὴ κατέπεσεν εἰς ἐπίπεδον τῶν 17 λιρῶν, ὥστε ἂν ἤθελεν ὁρίσῃ ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς τὸ ὅριον τῶν 41 λιρῶν τίποτε ἀπολύτως δὲν θὰ προελαμβάνετο. Ἡ κρίσις θὰ ἐπήρχετο καθ’ ὃν τρόπον καὶ εἰς ἣν ἀναλογίαν ἐπῆλθεν. Ἀλλ’ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ αὐτῇ ἤθελον ἐρωτήσει, διότι διετυπώθησαν καταγγελίαι διὰ τὴν δικτατορικὴν διαχείρισιν τὴν ὁποίαν ἤσκει ὁ τέως γενικὸς διευθυντὴς τοῦ Ὀργανισμοῦ ἤτοι ὡς ἐνεργῶν ὡς δικτάτωρ ἐπιβάλλων τὰς ἀντιλήψεις του. Δὲν γνωρίζω κατὰ τίνα τρόπον ἐξεδηλώθη ἡ δικτατορία τοῦ τέως γενικοῦ διευθυντοῦ καὶ εἰς ποίας ἐνεργείας δυνάμεθα νὰ τὴν εὕρωμεν· τὸ μόνον παράδειγμα τὸ ὁποῖον ἔχομεν ὑπ’ ὄψιν μας εἶναι: τὸ ἑξῆς. Ὅτι κατὰ τὸ 1928 ὁ γενικὸς διευθυντὴς παρ’ ὅλην τὴν προσπάθειαν τὴν ὁποίαν κατέβαλε διὰ νὰ μειώσῃ τὰς τιμὰς τῆς ἐξαγορᾶς εἰς 42 ἀντὶ 46 δὲν τὸ κατώρθωσε, δὲν ἐπεκράτησαν αἱ ἰδικαί του ἀντιλήψεις, ἐπεκράτησαν αἱ ἀντιλήψεις τῶν ἀντιπροσώπων τῶν παραγωγῶν. Εἴχομεν σήμερον τὴν διαβεβαίωσιν τοῦ ἀξιοτίμου ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὅτι τὸν ὀργανισμὸν δὲν τὸν διευθύνει ὁ γενικὸς διευθυντὴς παρὰ κυρίως οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν παραγωγῶν, βεβαίωσις ἡ ὁποία ἐλέχθη καὶ παρὰ ἄλλου ἁρμοδίου συναδέλφου. Ὥστε τὰ λεχθέντα περὶ δικτατορίας εἰς τὸ μόνον παράδειγμα τὸ ὁποῖον ἔχομεν καὶ ἐκ τῶν ἐπισήμων διαβεβαιώσεων δὲν φαίνεται νὰ εἶναι ἀκριβές. Ἴσως θὰ ἠδύνατο νὰ λεχθῇ ὅτι πλημμελὴς ὑπῆρξεν ἡ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν ἀπὸ τοῦ 1925 ἠκολούθησεν ὁ σταφιδικὸς ὀργανισμὸς εἰς τὸν καθορισμὸν ὑψηλῶν ὁρίων τιμῶν, διὰ τὴν ἐξαγορὰν τῶν πλεονασμάτων, καὶ ὅτι ἔκτοτε ὤφειλε νὰ προπαρασκευάσῃ τὴν ἄμυναν τοῦ προϊόντος διὰ μίαν ἐνδεχομένην κρίσιν καὶ ὅτι τοῦτο μόνον πράξας εἶναι ὑπεύθυνος, διότι ἡ σταφὶς εὑρέθη ἄοπλος εἰς μίαν ἀπότομον διακύμανσιν τῶν τιμῶν, εἰς μίαν ἀπότομον τῶν τιμῶν πτῶσιν, ἐξ οὗ προῆλθε καὶ ἡ κρίσις. Ἀλλὰ, κύριοι δὲν ὑποθέτω ὅτι ἡ πολιτικὴ τοῦ καθορισμοῦ ἀνωτέρου ἐπιπέδου τιμῶν ἀπὸ τῶν Α.Σ.Ο. ἔβλαψε εἰς τὴν περίοδον αὐτήν, τοὐναντίον πιστεύω ἀκραδάντως ὅτι ἡ πολιτικὴ αὐτὴ δὲν ἀπέβη εἰς βλάβην ἀπέβη εἰς ὄφελος καὶ τῶν σταφιδοπαραγωγῶν καὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Κατὰ τὸν χρόνον αὐτὸν ὡς ἐκ τῶν ὑψηλῶν τιμῶν τῶν ὁποίων ἀπήλαυσαν οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ συνεκύμισαν μίαν πρόσοδον ἀρκετὰ μεγάλην ὥστε νὰ ἐπαυξήσουν τὴν οἰκονομικήν των ἀντοχὴν διὰ μίαν κρίσιν. Κατὰ τὴν περίολον ὅμως αὐτὴν εἰσῆλθεν ἐπίσης εἰς τὸν τόπον συνάλλαγμα ἀφθονώτερον...Ἐὰν λοιπὸν τὰ ἀποτελέσματα ἐπῆλθον ἐκ τῆς τηρηθείσης πολιτικῆς παραλλήλως δὲν ἔχομεν καμμίαν ἐλάττωσιν τῆς καταναλώσεως ἡ ὁποία νὰ μᾶς ἀνησυχῇ. Ἔχομεν τοὐναντίον μίαν αὔξησιν βαθμιαίαν καὶ σταθερὰν ἡ ὁποία ἔπρεπε νὰ μᾶς ἐνθαρρύνῃ εἰς τοιαύτην πολιτικήν, διότι τί θέλετε νὰ γίνῃ, ἐὰν ἠθέλαμεν ἀκολουθήσῃ τὴν πολιτικὴν τῶν χαμηλῶν τιμῶν; Ἁπλούστατα δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν ποτὲ αὐτοπροαιρέτως ἡμεῖς νὰ καθορίσωμεν ἕνα ὅριον τιμῶν περίπου 20 λίρας, διὰ νὰ εἴπωμεν ὅτι ὅταν θὰ ἤρχετο ἡ κρίσις τοῦ 1928–29 ἡμεῖς πλέον δὲν θὰ ἔχωμεν νὰ φοβηθῶμεν τὸν συναγωνισμὸν τῶν Καλλιφορνιακῶν καὶ Ἀμερικανικῶν σταφίδων ἢ τῶν σταφίδων τῆς Αὐστραλίας καὶ ἑπομένως θὰ διετηρεῖτο ἡ κατανάλωσις ἄθικτος. Τοιοῦτον χαρακτῆρι τῶν τιμῶν ἦτο ἀδύνατον νὰ φαντασθῇ τις κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην δὲν θὰ ἦτο δὲ καὶ συμφέρον, διότι ποτὲ ἕνα προϊόν δὲν δημιουργεῖ τὴν κρίσιν ἀφ’ ἑαυτοῦ. Κρίσις θὰ ἦτο ὁ καθορισμὸς τιμῶν 25 λιρῶν, ἢ 20 λιρῶν διὰ τὸν σταφιδοπαραγωγόν. Δὲν δημιουργεῖ κρίσιν ἕνα προϊὸν ἀφ’ ἑαυτοῦ, προσπαθεῖ δι’ ὅλων τῶν μέσων καὶ ἀντὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ προλάβῃ τὴν κρίσιν. Ἑπομένως ἐφ’ ὅσον δὲν ἐπρόκειτο νὰ φθάσωμεν εἰς τιμὰς τοιαύτας, ὥστε νὰ μποροῦμε νὰ συναγωνισθῶμεν ἐπιτυχῶς τὰς Ἀμερικανικὰς σταφίδας, ὅταν ἡ τιμή των κατῆλθε εἰς 17 λίρας κατὰ τόννον τί θὰ μᾶς ὠφέλει ἐὰν ἐν τῷ μεταξὺ ἠθέλαμεν ὁρίσῃ μίαν τιμήν τοῦ προϊόντος 35 λίρας λόγου χάριν, ἡ καταστροφὴ θὰ ἐπήρχετο ὅπως καὶ ἐπῆλθεν, διότι αἱ τιμαὶ κατέπεσαν εἰς τὴν τιμὴν τῶν 17 λιρῶν κατὰ τόννον. Ἡ καταστροφὴ λοιπὸν θὰ ἐπήρχετο καὶ ἡ κρίσις θὰ ἐπήρχετο, ἀλλὰ ἐν τῷ μεταξὺ καὶ ὁ τόπος καὶ ἡ παραγωγὴ θὰ εἶχον ἀπολαύσῃ εἰσοδήματα πολὺ ὀλιγώτερα. Ἡ πολιτικὴ λοιπὸν τῶν ὑψηλῶν τιμῶν δὲν ἐπροξένησε καμμίαν ἀπολύτως βλάβην οὔτε εἰς τὸ προϊόν οὔτε εἰς τὴν Ἐθνικὴν Οἰκονομίαν ἦτο πολιτικὴ ἀπολύτως ἐπωφελὴς καὶ σύμφωνος καὶ πρὸς τὸν προορισμὸν τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, διότι εἶναι ἀληθὲς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, ὅτι δὲν εἶναι ὁ προορισμὸς τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ νὰ ἐξασφαλίζῃ ἕνα κατώτατον ὅριον τιμῶν εἰς τὴν σταφίδα τὸ ὁποῖον νὰ καταλείπῃ εἰς τὸν παραγωγὸν τὰ ἔξοδα καὶ ἕνα μικρὸν περιθώριον τοῦ τόκου τῶν κεφαλαίων του ὅπως προσέθεσεν ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Εἶναι ἕνας συνεταιρικὸς τῶν παραγωγῶν ὀργανισμός, ἔχων ὡς ἀποστολὴν τὴν προαγωγὴν τοῦ προϊόντος διὰ παντὸς τρόπου καὶ νὰ ἐξασφαλίζῃ εἰς τοὺς παραγωγοὺς τὴν μεγαλειτέραν δυνατὴν ἄνεσιν. Δὲν εἶναι λοιπὸν ἡ τιμὴ τῆς ἐξαγορᾶς τῶν πλεονασμάτων ἀσφαλεστέρα διὰ τὴν κάλυψιν τῶν ἐξόδων. Εἶναι ἡ τιμὴ ἡ ὁποία ἀσφαλίζει ὅλον τὸν παραγωγικὸν κόσμον ὅτι θὰ ἀπολαύσῃ ἓν περιθώριον κέρδους ἐπαρκοῦς διὰ τὰς ἀνάγκας του. Εἶναι δὲ ἀπαραίτητον ἐφ’ ὅσον δεχθῶμεν τὴν ἀρχὴν τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἔθεσε κατὰ τὴν συζήτησιν ὅτι τὸ ἐπίπεδον τῶν ἐσωτερικῶν τιμῶν συμπαρασύρει καὶ τὰς ἐξωτερικὰς τιμάς, καὶ ἑπομένως δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν ἡμεῖς ἄνευ οὐδεμιᾶς ἀνάγκης καὶ ἐπὶ βλάβῃ τῆς Ἐθνικῆς μας Οἰκονομίας νὰ φθάσωμεν εἰς χαμηλὰ ἐπίπεδα τιμῶν καθ’ ὃν χρόνον ἀζημίως καὶ ἐπωφελῶς διὰ τὴν Ἐθνικήν μας Οἰκονομίαν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχωμεν συμφερωτέρας τιμάς.

§209Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἀφ’ οὗ ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως τῶν ὑψηλῶν τιμῶν τοῦ 1928...

§210Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Ὄχι τοῦ 1928· ἀπὸ τοῦ 1924– 1928. Δὲν εἶμαι τόσον ἀφελὴς ὥστε νὰ ὑποστηρίξω ὅτι εἰς τὸ 1929 ὅταν εἴχομεν μίαν μείωσιν τῆς καταναλώσεως κατὰ 35 χιλ. λίτρας ὅτι θὰ ἠδυνάμεθα νὰ διατηρήσωμεν τὸ ὑψηλὸν ἐπίπεδον τῶν τιμῶν διὰ νὰ φθάσωμεν τὴν μείωσιν. Τοιούτους παραλογισμοὺς δὲν εἶμαι ἱκανὸς νὰ ὑποστηρίζω ἐγὼ δι’ αὐτὸ εἶπα ὅτι ἀπὸ τοῦ 1924–1930, ὅταν αἱ τιμαὶ τῶν Καλλιφορνιακῶν σταφίδων, ἦσαν εἰς τὸ αὐτὸ ἐπίπεδον μὲ τὰς ἰδικάς μας. Δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀκολουθήσωμεν ἑκουσίως τὸ ἐπίπεδον χαμηλῶν τιμῶν, ὑποβιβάζοντες τὴν ἀξίαν τοῦ προϊόντος, ἐνῷ ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχωμεν ἀνωτέρας τιμάς. Δὲν ἠμπορούσαμεν νὰ κάμωμεν ἀλλοιῶς, καὶ μάλιστα ἂν θέλετε καὶ τώρα καὶ εἰς τὸ ἑξῆς ὁ ἀγών μας πρόκειται νὰ εἶναι ἡ ἀνάκτησις τοῦ ἀπωλεσθέντος ἐδάφους εἰς τὴν κατανάλωσίν μας. Ἔχομεν ἕνα ἀγῶνα τραχύτατον καὶ θὰ πρέπει νὰ διατηρήσωμεν ἐπί τινα χρόνον κατωτέρας τιμὰς καὶ ἂν ἠδυνάμεθα νὰ ἔχωμεν σχετικῶς ἀνωτέρας διὰ νὰ μὴ ὑποστῇ τὸ προϊόν μας μίαν μόνιμον ζημίαν.

§211Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αἱ 42 λίρες ἦσαν παρακάτω ἀπὸ τὰς τιμὰς τῆς Καλλιφορνίας.

§212Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἄποψις ἡ ἰδική μας εἰς τὰ 1924 καὶ 1928 καὶ ἐπὶ τῆς πολιτικῆς ἐκείνης δὲν δύναται νὰ εὑρεθῇ τι τὸ ἐπιλήψιμον. Εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηρίξῃ τις σοβαρῶς, ὅτι ἐφ’ ὅσον παρουσιάζεται αὔξησις τιμῶν καὶ παραλλήλως παρουσιάζει αὔξησιν καὶ ἡ κατανάλωσις ὅτι ἡμεῖς οἰκειοθελῶς δὲν ἠξεύρω διὰ τίνας δραματισμοὺς θὰ ὁρίζομεν ὅριον τιμῆς κατωτέρας ἀφοῦ ἐκ τῶν ὑστέρων ἀποδεικνύεται ὅτι οἱαιδήποτε καὶ ἂν ἦσαν αἱ τιμαὶ αἱ κατώτεραι, δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ φθάσῃ εἰς τὰς 17 λίρας καὶ δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ προλάβουν τὰς ἐπελθούσας κρίσεις.

§213Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Εἴμεθα σύμφωνοι εἰς αὐτό. Καλὰ ἔκαμεν ὁ ὀργανισμὸς ἐφ’ ὅσον τὰ ἔσοδά του ἐπέτρεπον νὰ πληρώσῃ αὐτὰ τὰ ὁποῖα θὰ ἠγόραζε, ἀλλὰ ἡ πλάνη νομίζω ἔγκειται εἰς τοῦτο ὅτι ὅταν ὁ ὀργανισμὸς θὰ ἐκανόνιζε μίαν τιμὴν αὐτὴ ἡ τιμὴ εἶναι τὸ κατώτερον ὅριον ποῦ θὰ πωλήσῃ ὁ παραγωγός.

§214Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Ποῖος σᾶς τὸ εἶπεν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα; Ἀσφαλῶς εἶναι ἕνα ἔρεισμα καὶ ἕνα χαράκωμα.

§215Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἠμπορεῖ ὁ ὀργανισμὸς νὰ ὁρίσῃ 1500 δραχμὰς καὶ οἱ ἄλλοι οἱ ὅροι νὰ συνηγοροῦν, ὥστε νὰ πωληθοῦν 3000 δραχμὰς δὲν ἐμποδίζει νὰ αὐξάσουν τὴν τιμήν.

§216Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Ἐκτιμῶ ἀληθῶς τὰς γνώσεις ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν πραγμάτων, ἐκτιμῶ ἰδιαιτέρως καὶ τὸ πρόσωπον σας, ἀλλὰ δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἰσχυρισθῆτε ὅτι ἐὰν ὁρισθῇ ἕνα κατώτατον ὅριον τιμῆς 2000 δραχμῶν διὰ τὴν ἀγορὰν τῶν πλεονασμάτων ὅτι οἱ παραγωγοὶ θὰ ἐπερίμενον τὸ προϊόν των νὰ μείνῃ τελευταῖον καὶ δὲν θὰ ἔσπευδον νὰ προσφέρουν τὴν σταφίδα των εἰς τὸ ἐμπόριον καὶ οἱ ὁποῖοι καθοδηγούμενοι ἀπὸ τὴν ὁρισθεῖσαν τιμὴν θὰ ἦσαν ἐπιφυλακτικοὶ καὶ θὰ προσέφερον τὴν σταφίδα των εἰς πολὺ μικροτέρας τιμὰς ἐκείνων τὰς ὁποίας ἐπέτυχον. Αὐτὸ εἶναι προφανῶς ἀναντίρρητον, ἑπομένως ἐπηρεάζει ὁ ὁρισμὸς τῆς τιμῆς τῆς ἀγορᾶς τὸ γενικὸν ἐπίπεδον τῶν τιμῶν.

§217Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν ἔχω πρόχειρον ἀριθμόν, διὰ νὰ σᾶς ἀποδείξω αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγω.

§218Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Ποῖος ἀποκλείει οὕτω τὸ φαινόμενον διὰ μίαν μεγάλην συζήτησιν; ἀλλὰ δὲν μπορεῖτε νὰ ἀρνηθῆτε ὅτι αἱ τιμαὶ αἱ κατώτεραι δημιουργοῦν μίαν βεβαιωμένην μίαν ἐσπευσμένην προσφορὰν προϊόντος εἰς τὴν ἀγοράν. Ἐὰν ἡ διαφορά, μεταξὺ τῶν ἐμπορικῶν τιμῶν καὶ τῶν τιμῶν τοῦ Αὐτονόμου Ὀργανισμοῦ εἶναι ἀρκετὰ σημαντική, θὰ δημιουργῇ αὐτὴ ἡ ἀθρόα προσφορά, καὶ ἑπομένως ἡ τεχνικὴ ἂς τὸ εἴπωμεν πτῶσιν τῶν τιμῶν. Αὐτὸ εἶναι ἀναντίρρητον. Ὑπάρχουν καὶ ἐξαιρετικαὶ περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας ὁ κανὼν αὐτὸς δὲν θὰ ἰσχύῃ ὅταν θὰ ὑπάρχῃ μία ζήτησις τῆς σταφίδος ἀπολύτως ἀρκετή, αὐτὸ τὸ ἐμπόδιον θὰ τὸ ὑπερβῇ ἡ ζήτησις καὶ αἱ τιμαὶ θὰ αὐξήσουν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι αὐτὸς ὁ κανὼν, ὁ κανών εἶναι ἀντίθετος, ὅτι ἐὰν ὁρίσωμεν ἕνα μικρὸν ὅριον τιμῆς ἐξαγορᾶς, θὰ παρασυρθοῦν ὁπωσδήποτε αἱ τιμαὶ αἱ γενικαὶ καὶ θὰ πέσουν καὶ αὐταί.

§219Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὅσον μικρότερα εἶναι τὰ ὅρια τὰ καθοριζόμενα, τόσον μείζων εἶναι ἡ ἀντίστασις τοῦ παραγωγοῦ εἰς τὸ νὰ παραδώσῃ τὰ προϊόντα του, καὶ ὅσον μεγαλείτερα εἶναι τὰ ὅρια τὰ καθαριζόμενα τόσον ραγδαιοτέρα εἶναι ἡ προσφορὰ εἰς τὸν ὀργανισμὸν καὶ θέτει ἐν κινδύνῳ τὴν οἰκονομικήν του ὕπαρξιν. Ἐάν ὁ παραγωγὸς ἔχῃ ὅριον χαμηλὸν δὲν παύει νὰ προσφέρῃ διότι δὲν τὸν συμφέρει ἀλλὰ περιμένει νὰ πάρῃ ἀπὸ τὸ ἐλεύθερον ἐμπόριον μεγαλεωτέρας τιμάς. Ὅταν ὅμως τὸ ὅριον τῆς τιμῆς ἐκ μέρους τοῦ ὀργανισμοῦ εἶναι μεγάλο τότε σπεύδει ἀθρόως πρὸς τὸν ὀργανισμόν.

§220Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Δὲν ἔχει κανένα λόγον νὰ σπεύσῃ μὲ τὸ ὅριον τὸ ὑψηλὸν, διότι πρῶτα–πρῶτα εἶναι ἀδύνατον νὰ ὑπάρξῃ εἰς τὸ ἐμπόριον χαμηλοτέρα τιμὴ ἀπὸ τὸ ὅριον τῆς ἐξαγορᾶς τῶν πλεονασμάτων· εἶναι ἀδύνατον νὰ ὑπάρξῃ εἰς τὴν ἀγοράν.

§221Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ὑπάρχει ἐφέτος.

§222Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Θὰ εἶναι προσωρινή.

§223Α. ΜΑΡΚΟΥ. Σᾶς εἶπον ἐγὼ διατὶ αἱ τιμαὶ τῆς σταφίδος ἦσαν χαμηλότεραι τοὺς δύο πρώτους μῆνας τῆς παραγωγῆς, διότι οἱ κτηματίαι ἐπώλουν κρυφὰ διὰ νὰ ἀποφύγουν τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν.

§224Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Θὰ τὸ ἔλεγον ἐγώ, φαντάζεσθε ὅτι θὰ μοῦ διέφευγεν; Εἶναι δυνατὸν κύριοι βουλευταί, διὰ νὰ μὴ ἀπευθυνθῶ εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν ὅτι δημιουργεῖται συναγωνισμὸς ὑποτιμήσεως ἑνὸς προϊόντος κάτω ἑνὸς ὁρίου τὸ ὁποῖον εἶναι ἠσφαλισμένον διὰ τὸν παραγωγόν. Δὲν πωλεῖ κανεὶς παραγωγὸς τὸ προϊόν του πρὸς 1500 δραχ. ὅταν γνωρίζῃ ὅτι ἐν πάσῃ περιπτώσει θὰ τὸ πωλήσῃ 2000 δραχ. Λοιπὸν εἶναι δύσκολον νὰ ὑποτεθῇ ὅτι σχηματίζεται ἕνα ὑποτιμητικὸν ρεῦμα, εἶναι δυνατὸν εἰς περιστάσεις ἐξαιρετικὰς καὶ ἕνεκα γεγονότων ἀπολύτως ἀνωμάλων ὅπως εἰς τὴν σημερινὴν περίστασιν, ὅτε ὁ παραγωγὸς ἔχει νὰ πληρώσῃ χρέη πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν καὶ διὰ νὰ διαφύγῃ προσωρινῶς ἢ ὁριστικῶς τὴν πληρωμὴν τῶν χρεῶν, βεβαίως τότε θὰ δώσῃ εἰς τὴν ἀγορὰν ἀντὶ 1600 δραχ. ὅταν πρόκειται νὰ ἀπαλλαγῇ χρεῶν 1000 δραχ., διότι τὸν συμφέρει ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει. Ἀλλὰ αὐτὸ δὲν εἶναι λόγος οἰκονομικὸς εἶναι ἕνα ἀνώμαλον φαινόμενον τὸ ὁποῖον δὲν ἠμπορεῖ νὰ διαρκέσῃ. Ἐγὼ κύριοι, εἶπον ὅτι σήμερον ὀφείλει ὁ αὐτόνομος ὀργανισμὸς νὰ πράξῃ καὶ τοῦτο, ἀσκούσης καὶ τῆς Κυβερνήσεως ὅλην τὴν ἠθικὴν ἐπιβολὴν νὰ ἀκολουθήσῃ πολιτικὴν μετριοπαθῆ εἰς τὸ ζήτημα τῶν τιμῶν καὶ νὰ μὴ ἐνθαρρυνθῇ ἔκ τινων προσκαίρων φαινομένων. Νὰ θέσῃ ὡς κύριον αὐτοῦ προορισμὸν τὴν ἀνάκτησιν τῆς ἀπωλεσθείσης πελατείας, καὶ κατόπιν νὰ φροντίσῃ διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς ἀμοιβῆς τῶν παραγωγῶν. Ἡ Κυβέρνησις, κύριοι μετὰ μίαν τριήμερον συζήτησιν ὑποτίθεται ἐφ’ ὅσον τοῦτο ἀφέθη μάλιστα καὶ νὰ ἐννοηθῇ ὅτι σήμερον θὰ ἦτο εἰς θέσιν νὰ ἀνακοινώσῃ, ἔστω καὶ ἐν γενικαῖς γραμμαῖς τὸ σύστημα τῶν μέτρων διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἐπήρχετο ἀρρωγὸς εἰς τὴν σταφιδοπαραγωγήν. Ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις ἠρκέσθη εἰς μίαν ἐντελῶς ἀρνητικὴν στάσιν εἰς τὴν ἀπόκρουσιν ὅλων τῶν προταθέντων μέτρων εἴτε ὡς ἀνεφαρμόστων, εἴτε ὡς ἀσκόπων. Ἀλλὰ χωρὶς νὰ ὑποθέτῃ τίποτε ἀπολύτως τὸ ὁποῖον ν’ ἐνθαρρύνῃ τὸν πληθυσμὸν αὐτὸν ὁ ὁποῖος σήμερον ὑποφέρῃ. Ἐλέχθη ὅτι ἔχει ἕτοιμα μέτρα προστατευτικὰ ἀλλὰ πρέπει νὰ συζητηθοῦν ἐκ τῶν προτέρων κατ’ ἰδίαν μεταξὺ τῶν κομμάτων. Διὰ νὰ ὑπάρξῃ ἕνα νέον πόρισμα τὸ ὁποῖον νὰ ὑποβληθῇ εἰς τὴν Βουλήν. Ἐγὼ ἀνέκαθεν ὑπῆρξα ἐνδομύχως πολέμιος τοῦ συστήματος πρῶτον τοῦ ἀρχηγοῦ τοῦ κόμματος καὶ δεύτερον τοῦ θεσμοῦ τῶν κομμάτων, καίτοι ὁ ἴδιος τέλος πάντων λέγομαι ἀρχηγὸς κόμματος. Διότι ὁ θεσμὸς αὐτὸς εἶναι ρευστὸς καὶ δὲν μποροῦμεν ἐπ’ αὐτοῦ νὰ στηρίξωμεν νομοθετικὰς κατευθύνσεις. Ἐπίσης εἶναι βέβαιον ὅτι τὸ ζήτημα αὐτὸ εἶναι ἐκ τῶν καιριωτάτων ἐθνικῶν ζητημάτων, εἰς τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπολύτως ἀναγκαῖος ἕνας ἐθνικὸς οὕτως εἰπεῖν συνασπισμὸς δεχόμενος ἀκόμη καὶ τὴν προσσυνεννόησιν μεταξὺ τῶν κομμάτων. Ἀλλ’ ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν ζητημάτων ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐκδηλοῦνται αἱ διαφοραὶ τῶν ἀντιλήψεων καὶ αἱ διάφοροι ἀντιλήψεις μεταξὺ τῶν πολιτικῶν μερίδων, εἶναι δυνατὸν ἐπὶ ὅλων αὐτῶν ζητημάτων νὰ ὑπάρξῃ προσυνεννόησις; Καὶ ἤθελον νὰ ἐρωτήσω εἰς τὶ θὰ περιωρίζετο ὁ πολιτικὸς ἀγών; ἐπὶ τῶν παρονυχίδων; Ἐν πάσει περιπτώσει ἐγὼ δὲν τό ἀπέκρουσα προσωπικῶς τὸ μέτρον αὐτό· δὲν εἶμαι ὑπέρ τῆς διεξαγωγῆς τοῦ πολιτικοῦ ἀγῶνος διὰ τῶν ἐσχάτων μέτρων. Ἔχομεν καὶ τὴν συνεργασίαν ὡς ἀναγκαίαν καὶ ἡ συνεργασία πολλάκις προσφέρει ὑπηρεσίας πολὺ μεγαλειτέρας ἀπὸ τὸν ἀνταγωνισμόν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποκρούσω τὴν συνεννόησιν ἐὰν εἶχε ὡς βάσιν μίαν καλυτέραν μελέτην τῶν ζητημάτων ἐκ μέρους ὅμως τῆς Κυβερνήσεως διότι ἡμεῖς μὴ ἔχοντες τὰ στοιχεῖα δυνατὸν νὰ καταλήξωμεν καὶ εἰς ἐσφαλμένας ἀντιλήψεις ἐνῶ ἡ Κυβέρνησις ἔχει εἰς χεῖρας της ὅλα τὰ μέσα τοῦ ἐλέγχου τῶν ἀντιλήψεων αὐτῆς. Ἔπρεπε λοιπὸν καὶ ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ νὰ ἔχωμεν ἐκδεδηλωμένας τὰς ἀπόψεις αὐτὰς καὶ ἐπὶ τῶν ὁποίων νὰ στηρίξῃ ἡ Κυβέρνησις τὸ σύστημα τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα θὰ παρουσιάσῃ διὰ τὴν σταφιδοπαραγωγήν. Ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς θὰ συμπληρώσῃ ταῦτα κατὰ τὴν δευτερολογίαν του.

§225Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀλλὰ εἶπον ὅτι δὲν θὰ δευτερολογήσω καὶ δι’ αὐτὸ θὰ ἤθελον νὰ σᾶς δώσω μίαν ἀπάντησιν. Ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀπόψε σᾶς ἐξέθεσε τὴν σταφιδικὴν πολιτικήν της, ὅπως τὴν ἐξέθηκε ἐνώπιον τοῦ σταφιδικοῦ συνεδρίου κατὰ Ἰούνιον. Εἶπε τὰς γνώμας της σαφῶς εἶπεν ὅτι ὁ θεσμὸς τοῦ Αὐτονόμου Ὀργανισμοῦ κρίνεται παρ’ ἡμῖν ἀπαραίτητος. Ὑπεβλήθη εἰς τὸ συνέδριον ὅτι πρέπει νὰ τροποποιηθῇ ὁ ὑφιστάμενος ὀργανισμὸς κατὰ τρόπον, ὥστε ἡ συμβολή του νὰ εἶναι καλλιτέρα καὶ τὰ τυχὸν ἐκ τῆς πείρας ἐνδεικνυόμενα ἐλαττώματα νὰ διορθωθοῦν. Ἑπομένως ἔχετε τὴν γνώμην τῆς Κυβερνήσεως, τώρα τὰς λεπτομερείας τοῦ πῶς θὰ γίνῃ τὸ νομοσχέδιον δὲν ἐνδιαφέρει τὴν Βουλήν. Ἄλλωστε δὲν κάνομεν συζήτησιν νομοθετικήν, ἀλλὰ σήμερον ἔχομεν μίαν ἐπερώτησιν ἡ ὁποία ἐξελίχθη εἰς συζήτησιν τοῦ ὅλου ζητήματος. Ἡ Κυβέρνησις τὴν ἐδέχθη διὰ νὰ διαφωτίσῃ τὴν Βουλήν, ἀλλὰ δὲν ἔχει καὶ ὑποχρέωσιν νὰ σᾶς φέρῃ τώρα καὶ νομοσχέδιον.

§226Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Νομικὰς ὑποχρεώσεις δὲν ἔχουν αἱ Κυβερνήσεις ὅπως φέρουν νομοθετικὰ μέτρα ἐνώπιον τῶν Βουλῶν. Αἱ Κυβερνήσεις μποροῦν νὰ Κυβερνήσουν καὶ ἄνευ νέων μέτρων, διότι ἠμπορεῖ νὰ ἐπαρκοῦν οἱ κείμενοι νόμοι. Δὲν ὑποθέτω ὅτι ἀποτελεῖ νέον μέτρον τὸ ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι πολιτικὴ ρυθμίσεως τοιαύτης ἢ τοιαύτης ρυθμίσεως τῶν τιμῶν οὔτε ἀποτελεῖ σύστημα νέων μέτρων ἐξαγγελθέν Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μᾶς ἐνδιαφέρει εἶναι ὅτι εἰς ποίαν θέσιν θὰ ἐπιδιωχθῇ ἡ τροποποίησις τοῦ ὀργανισμοῦ, διὰ νὰ ἀποβῇ χρησιμώτατος ὁ ὀργανισμός.

§227Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Αὐτὸ θὰ τὸ μπῇ στὸ προσχέδιον τὸ ὁποῖον θὰ τεθῇ ὑπ’ ὄψιν τῆς Ἐπιτροπῆς.

§228Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Ἀλλ’ ἐγένετο ἀπόκρουσις κάθε νέου διατυπωθέντος σχεδίου. Ἐξήτασε ὁ κ. ὑπουργὸς τὸ σύστημα τῆς παρακρατήσεως καὶ ἀπέκρουσε τὰ νέα προτεινόμενα συστήματα τῶν παρακρατήσεων καὶ τὰ ἀποκρούω καὶ ἐγώ. Εἶμαι ἔνθερμος θιασώτης τοῦ συστήματος τῆς παρακρατήσεως, τὸ ὁποῖον μᾶς ἀπέδωκε θαυμάσια καὶ ἀγαθὰ ἀποτελέσματα ἐν ἀντιθέσει πρὸς τὸν φίλον μου κ. Μάρκου ὅστις θεωρεῖ τὸ μέτρον ἀντιοικονομικόν. Δὲν δύναται σήμερον νὰ λεχθῇ ὅτι ὑπάρχει μέτρον ἀντιοικονομικὸν, ὅταν τοῦτο ἐξυπηρετῇ τὰ συμφέροντα τὰ κοινωνικὰ καὶ τὰ οἰκονομικά. Δὲν ἐξυπηρετοῦνται τὰ συμφέροντα αὐτὰ διὰ τῶν ὑφισταμένων νόμων, ἀλλὰ διὰ τῆς ἐπεμβάσεως τοῦ Κράτους καὶ ὅταν ἡ ἐπέμβασις τοῦ Κράτους ἀποβαίνει ἐνεργητικὴ τὰ μέτρα εἶναι οἰκονομικὰ καὶ ὄχι ἀντιοικονομικὰ συστήματα. Εἶμαι θερμὸς θιασώτης αὐτοῦ ἀλλὰ δὲν μπορῶ καὶ νὰ δεχθῶ τὰς τροποποιήσεις σας αἱ ὁποῖαι ἐξηγγέλθησαν ἀπὸ τοῦ βήματος περὶ ποιοτικοῦ παρακρατήματος, διότι ἐξ ὅσων ἤκουσα θὰ προσκρούσω ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς εἰς μεγάλας ἀντιδράσεις καὶ δυσχερείας, ὥστε νὰ ἐξωκείλῃ ἐκ βάσεων ὁλόκληρον τὸ σύστημα καὶ νὰ ναυαγήσῃ καὶ τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον μᾶς ἔδωκεν ἤδη τὰ ἐνθαρρυντικώτερα τῶν ἀποτελεσμάτων. Δὲν γνωρίζω ποῖον ἀποτέλεσμα θὰ ἔχῃ ἐπὶ τῆς κυβείας καὶ τὸ μέτρον τὸ ὁποῖον ὑπεστήριξεν ὁ φίλος μου καὶ συνάδελφος ἐκ Πατρῶν κ. Μάρκου. Ἴσως νὰ περιορίσῃ τὴν κυβείαν. Ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἶμαι ἕτοιμος καὶ τελείως πρόχειρος εἰς τὸ ζήτημα ἀλλὰ δὲν μπορῶ νὰ ἐλπίσω ἐκ τῶν μέτρων αὐτῶν τὴν σωτηρίαν τῆς σταφίδος. Ἀλλὰ κατεπολεμήθησαν αἱ κοινοπραξίαι καὶ ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ δὲν ὡμίλησεν ὁ κ. ὑπουργὸς διὰ νὰ γνωρίζωμεν καὶ ἐπ’ αὐτῶν τὴν γνώμην τῆς Κυβερνήσεως, διότι ἠκούσθησαν τόσον ραγδαῖαι ἐπιθέσεις καὶ κατὰ τοῦ μέτρου τούτου. Τὰς ἐγκρίνει;

§229Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἦλθε πρὸ ἡμερῶν ὁλόκληρον τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τοῦ Ὀργανισμοῦ καὶ μὲ παρεκάλεσε νὰ σπεύσω τὴν εἰσαγωγὴν νέου νομοσχεδίου πρὸς κατάργησιν τῶν κοινοπραξιῶν, τοὺς ἀπήντησα δὲ νὰ τὸ ἑτοιμάσουν νὰ μοῦ τὸ φέρουν νὰ τὸ μελετήσω καὶ νὰ ἴδω τὶ θὰ κάμω. Ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον θέλουν τὴν κατάργησιν εἶναι ὅτι ἀπέτυχε κατὰ τὸν οἰκτρότερον τρόπον εἴτε διότι αἱ συμβάσεις εἶχον γίνῃ ἀμέσως εἴτε δι’ οἱονδήποτε λόγον ὑπῆρξαν ἑταιρεῖαι βιομηχανικαὶ αἱ ὁποῖαι κατειργάσθησαν πρώτην ὕλην τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ καὶ ὄχι μόνον δὲν ἔδιδαν οὐδὲν τίμημα διὰ τὴν ἀξίαν, ἀλλ’ ἐζήτουν καὶ ρέστα.

§230Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Εἶναι ἰσχυρισμοὶ αὐτῶν.

§231Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Λέγουν αἱ ἑταιρεῖαι ὅτι, ἡμεῖς ἔχουμε γενικὰ ἔξοδα. Μᾶς ὑπεσχέθητε 150 δραχμὰς τὴν χιλιάδα βιομηχανικὸν κέρδος, βιομηχανήσαμε ἐμεῖς 1.000.000, ἀλλ’ ἀπὸ αὐτὸ τὸ ἑκατομμύριο ἐπήραμε 50 χιλ. ἐνῶ ἔπρεπε νὰ ἔχουμε 500.000. Λέγουν λοιπὸν τοῦ ὀργανισμοῦ. Δῶσε μας τὰ ρέστα. Ἐὰν ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς ἀναγκασθῇ νὰ ἐπιστρέψῃ τὰ χρήματα δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας νὰ λειτουργήσουν αἱ κοινοπραξίαι. Πρέπει λοιπὸν νὰ μελετηθῇ τὸ ζήτημα καὶ ἀπὸ νομικῆς ἀπόψεως. Κατὰ τίνα τρόπον θὰ καταργηθοῦν αἱ συμβάσεις καὶ ποῖα θὰ εἶναι τὰ νομικὰ ἀποτελέσματα καὶ αἱ ἀποζημιώσεις τὰς ὁποίας θὰ ἠνείχετο ὁ ὀργανισμός. Δὲν μοῦ ἔφερον ἀκόμη τὸ νομοσχέδιον.

§232Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αὐτὸ ποῦ λέτε ἀποτελεῖ ἰσχυρισμὸν τῶν ἑταιρειῶν. Πρέπει νά μποῦν εἰς ἔλεγχον καὶ διαιτησίαν.

§233Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Τὰ νομικὰ κωλύματα δὲν ὑποθέτω νά εἶναι ἀνυπέρβλητα ἐφ’ ὅσον παρέμβασις τῆς Κυβερνήσεως θά ἀσκηθῇ κυρίως ἐπὶ τῶν Αὐτονόμων Ὀργανισμῶν καὶ ὄχι ἐπὶ τῶν βιομηχανιῶν, ἀλλά θά εἶναι ἴσως τά ἐμπόδια οὐσιαστικά. Ἐάν καὶ ἐφ’ ὅσον ὁ κ. ὑπουργὸς θά φέρῃ ἐπειγόντως κάθε δήλωσιν καὶ τό μέτρον τῆς κρίσεως του πρός τοῦτο εἰς τὴν Βουλὴν θά ὁμιλήσωμεν ἐπ’ αὐτοῦ ἐκτενέστερον κἄπως ἅμα δοθῇ εὐκαιρία καὶ θὰ σχηματίσωμεν ἐπ’ αὐτοῦ ἴσως γνώμην τινα καλλιτέραν. Ἐκεῖνο τό ὁποῖον μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν εἶναι τοῦτο, ὅτι αἱ κοινοπραξίαι βάλλονται καὶ ἔνθεν καὶ ἐκεῖθεν, διότι οἱ μὲν παραγωγοὶ τάς κατακρίνουν τάς καταγγέλουν ὡς συμβάσεις ἐξυπηρετικάς διά τά συμφέροντα μόνον τῶν βιομηχάνων, ἀλλά καὶ οἱ βιομήχανοι ἐξ ἄλλης πλευρᾶς ἐπιδιώκουν καὶ αὐτοὶ νά ἀποσείσουν τόν κλειόν τῶν συμβάσεων διά παντοίων γνωστῶν ἐνεργειῶν. Καὶ αὐτὸ ἀκριβῶς τὸ ὅτι καὶ οἱ βιομήχανοι δὲν θέλουν τὰς συμβάσεις καὶ οἱ παραγωγοὶ τὰς ἀποκρούουν, μοῦ δίδει τὸ ἐνδόσιμον νὰ πιστεύω ὅτι δὲν εἶναι ὁ θεσμὸς αὐτῶν ἄστοχος, ἐξασφαλίζων ἐν δικαίῳ μέτρῳ τὴν συμμετοχὴν καὶ τῶν παραγωγῶν εἰς τὰ κέρδη τῶν βιομηχάνων ἐκ τοῦ προϊόντος των. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐνοχλεῖ τοὺς παραγωγοὺς εἶναι ὁ ἔλεγχος, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον καθιστᾷ ὑπόπτους τοὺς βιομηχάνους εἶναι ὁ ἔλεγχος, ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος καθιστᾷ τοὺς βιομηχάνους πολεμίους τοῦ θεσμοῦ εἶναι ὁ ἔλεγχος καὶ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον καθιστᾷ τοὺς παραγωγοὺς πολεμίους εἶναι ὁ φόβος ὅτι ὁ ἔλεγχος αὐτὸς εἶναι ἀνεπαρκής. Εἶναι λοιπὸν ζήτημα ἐλέγχου ἢ εὐδοκίμησις τῶν κοινοπραξιῶν. Ἐὰν αἱ κοινοπραξίαι λειτουργοῦν καλῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδοθοῦν ἀγαθώτερα ἀποτελέσματα. Δὲν γνωρίζω πῶς ἐλειτούργουν μέχρι σήμερον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει φρονῶ ὅτι τὸ σύστημα κατὰ βάσιν εἶναι ὀρθὸν στηρίζεται ἐπὶ ἀδιασείστων ἐπιστημονικῶν βάσεων καὶ θὰ ὤφειλε μᾶλλον νὰ ἐξελιχθῇ, παρὰ νὰ σπεύσωμεν εἰς τὴν κατάργησίν του. Ἀλλὰ κύριοι, ὅλα αὐτὰ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ὑπεδείχθησαν ἀποτελοῦν μίαν ἀπωτέραν τῆς τύχης τοῦ προϊόντος, βελτίωσιν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ συνετέλη εἰς μίαν ἀμεσωτέραν τῆς παραγωγῆς ἐνίσχυσιν θὰ ἦσαν θετικώτερα μέτρα ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, θὰ ἦσαν τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὴν φορολογίαν τοῦ προϊόντος, θὰ ἦσαν τὰ μέτρα αὐτά, τροποποιήσεις ἄλλων φορολογιῶν αἱ ὁποῖαι θὰ εἶχον ἕναν ἀντίκτυπον καὶ ἐπὶ τῆς τιμῆς τῆς σταφίδος. Εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι τὸ ἰσοζύγιον τοῦ προϋπολογισμοῦ ὀφείλομεν νὰ τὸ θεωρῶμεν ὡς κόρην ὀφθαλμοῦ καὶ ὅτι ἀποτελεῖ κατὰ τὴν ἔκφρασιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας τὸ Παλλάδιον τῶν σταφιδοπαραγωγῶν, ὄχι μόνον τῆς τάξεως αὐτῶν ἀλλὰ καὶ ὅλων τῶν ἄλλων κοινωνικῶν τάξεων. Δὲν μπορῶ λοιπὸν ἐγὼ νὰ συστήσω ποτὲ ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ κλονίσωμεν τὸν προϋπολογισμὸν χάριν οἱωνδήποτε ὑλικῶν συμφερόντων. Ἀλλ’ οἱ ὑπολογισμοὶ οἱ ὁποῖοι ἔγιναν κατὰ τὴν ἑσπέραν ταύτην στηρίζονται ἐπὶ μιᾶς ἐσφαλμένης βάσεως. Ἐγένετο δηλαδὴ λόγος περὶ τοῦ συμφέροντος, περὶ τῆς ἐξυπηρετήσεως ἡ ὁποία θὰ γίνῃ διὰ τῆς ἄρσεως τῆς φορολογίας τῶν παραγωγῶν. Ἐγὼ δὲν ἀποβλέπω κυρίως εἰς τὴν ἀνακούφισιν τῶν παραγωγῶν, ἀποβλέπω εἰς τὴν ἐξασφάλισιν τοῦ προϊόντος ὑπὸ τὴν ἔποψιν αὐτὴν ἡ κάθε θυσία τοῦ Κράτους εἶναι ἐπιβεβλημένη, ἐφ’ ὅσον εἶναι δυνατὴ βεβαίως. Θὰ ἔλεγον δηλαδὴ ὅτι θὰ ἠδυνάμεθα προσκαίρως — τὸ μέτρον θὰ ἦτο κατὰ βάσιν ἄνισον — νὰ σκεφθῶμεν καὶ περὶ καταργήσεως ὁλοσχεροῦς ἢ περὶ μειώσεως αἰσθητῆς τῆς φορολογίας τῆς σταφίδος ὅπως καὶ τῶν ἄλλων ἄκρως ἐπιβαρυντικῶν τῆς παραγωγῆς μας φορολογιῶν, διαθέτοντες διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τῶν προϊόντων αὐτῶν μέρος τῶν διαθεσίμων μας ἐκ τῶν περισσευμάτων. Δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ κλονίσωμεν τὸ ἰσοζύγιον τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀλλὰ δὲν θὰ ἔπρεπε καὶ νὰ ἀφήσωμεν τὸ προϊόν μας ἔκθετον, διότι ἡ κρίσις αὐτὴ ἡ ὁποία εἶναι παγκόσμιος, τὸ δέχομαι, ἀλλὰ θὰ παρέλθῃ, διότι ἀκριβῶς εἶναι παγκόσμιον φαινόμενον, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι παντοτεινόν, δὲν θὰ διαρκέσῃ ἐπ’ ἄπειρον, θὰ παρέλθῃ καὶ αὐτὴ σήμερον ἢ αὔριον. Ἀλλὰ τί θὰ ὠφελήσουν ἡ πάροδος τῆς κρίσεως ἐὰν ὅταν ἀρχίσῃ ἡ γενικὴ οἰκονομία νὰ ἀναζωογονῆται ἑπομένως καὶ ἡ Ἐθνική μας Οἰκονομία, τί θὰ ὠφελήσῃ λέγω ὅταν ἐν τῷ μεταξὺ ἡ σταφίς μας ἢ ὁ καπνὸς ἢ τὰ ἄλλα προϊόντα μας χάσουν ὁριστικῶς τὸ ἔδαφος τῆς καταναλώσεως εἰς τὸ ἐξωτερικόν; Τί θὰ ὠφελήσῃ ἡ ἀνάκτησις τῆς οἰκονομικῆς ἰσχύος, ἐὰν τὰ προϊόντα μας ὑποστοῦν μίαν ριζικὴν καὶ ἀνεπανόρθωτον καταστροφήν; Ἀκριβῶς διὰ νὰ μὴ εὑρεθῶμεν εἰς τὴν τοιαύτην ἀνάγκην ἔχομεν ἀνάγκην νὰ ἐφαρμόσωμεν τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον ἠκολούθησε καὶ εἷς μεγάλος τοῦ τόπου πολιτικὸς ὁ Τρικούπης, καὶ τό ὁποῖον ὑπέμνησεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας τὴν ἑσπέραν ταύτην, δηλαδὴ νὰ διαθέσωμεν κάθε πόρον τὸν ὁποῖον δυνάμεθα νὰ χρησιμοποιήσωμεν, εἴτε ἐκ τῶν ἀποθεμάτων εἴτε ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τῶν προϊόντων, διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τῆς παραγωγῆς ἀποκόπτοντες κάθε ἄλλην δαπάνην, ὅσον καὶ ἂν ἡ δαπάνη αὐτὴ εἶναι χρήσιμος.

§234ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος.

§235Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐξ ἐπερωτήσεως τοῦ κ. βουλευτοῦ ἐξ Ἠλείας κ. Στεφανοπούλου, ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος ἐπεξετάθη γενικῶς. Ἀλλὰ ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. συναδέλφου ἀφεώρα, νὰ γίνῃ μία γενικωτέρα συζήτησις εἰς τὴν Βουλήν, ἵνα καὶ ἡ Κυβέρνησις λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰς διαφόρους γνώμας τὰς κρατούσας ἐν τῷ νομοθετικῷ σώματι, καὶ προβῇ εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν ταχυτέραν ἐνέργειαν πρὸς θεραπείαν τῶν διαφόρων ἐλαττωμάτων εἴτε τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, εἴτε πρὸς ἄρσιν τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, ἐὰν καὶ τοῦτο εἶναι ἀναγκαῖον. Ἀλλ’ ὅπως ληφθοῦν τὰ μέτρα ἵνα μὴ ἡ σταφὶς χάσῃ τὴν κατανάλωσιν τὴν ὁποίαν κατὰ μέρος ἔχασε καὶ διακινδυνεύει νὰ χάσῃ ἔτι περισσότερον ἦτο ἀνάγκη νὰ γίνῃ ἐγκαίρως ἡ συζήτησις διὰ νὰ προέλθουν ταχύτερον τὰ μέτρα αὐτά, διότι εἶναι ἐνδεχόμενον αὔριον, ἐὰν μειονεκτήσῃ ἡ σταφὶς νὰ ἔχωμεν ἐξέγερσιν ἡ ὁποία νὰ ἀναγκάσῃ τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ μέτρα ἐσπευσμένα καὶ νὰ μὴ εἶναι προσήκοντα. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ἡ σταφίς, ἡ ὁποία μέχρι τινὸς ὑπῆρξε τὸ μόνον, δύναμαι νὰ εἰπῶ, προϊὸν τῆς Ἑλλάδος τὸ ὁποῖον ἐχρησίμευσε διὰ νὰ εἰσάγωμεν χρυσὸν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἐξακολουθεῖ, μολονότι σήμερον ἔχομεν καὶ ἄλλα προϊόντα καὶ εἶναι εὐτύχημα διὰ τὴν Ἑλλάδα, ἐξακολουθεῖ πάντοτε νὰ εἶναι ἓν ἐκ τῶν κυριωτέρων προϊόντων καὶ τοῦτο οὐχὶ μόνον διὰ τοὺς παραγωγοὺς οἱ ὁποῖοι ἐξ αὐτοῦ καὶ μόνον ἀναμένουσιν, ἀλλὰ καὶ χάριν τῆς Χώρας, διὰ τὴν Ἐθνικὴν Οἰκονομίαν τῆς Χώρας. Εἶναι ἀπαραίτητος πᾶσα προσοχὴ καὶ πᾶσα πρόνοια διὰ τὸ προϊὸν τοῦτο καὶ ἀκριβῶς διότι ἀφορᾷ σπουδαιότατον σημεῖον τῆς Ἐθνικῆς μας προαγωγῆς πρέπει καὶ ἡ πρόνοια τῆς Κυβερνήσεως νὰ ληφθῇ κατὰ τοιοῦτον τρόπον ὥστε ν’ ἀσφαλίζῃ οὐχὶ μόνον τὸν παραγωγόν, ἀλλὰ καὶ τὴν Ἐθνικὴν Οἰκονομίαν γενικώτερον. Εἶναι γνωστόν, κύριοι, ὅτι ἡ σταφίς μας πρὸ τοῦ πολέμου εἶχε μίαν μεγάλην κατανάλωσιν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ· ἡ κατανάλωσις αὐτὴ ἔφθανε 240 ἑκατομμύρια ἑνετικὰς λίτρας. Ἀλλὰ τότε εἶχε τὴν κατανάλωσιν αὐτὴν διότι ἦτο σχεδὸν μονοπώλιον. Τὰ 80% τῆς ὅλης σταφιδοπαραγωγῆς ἀπετέλει ἡ Ἑλληνικὴ σταφίς. Δυστυχῶς πρέπει νὰ εἴπω ὅτι καὶ οἱ παραγωγοί, ἀλλὰ καὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔδωσαν τὴν ἀπαιτουμένην προσοχὴν εἰς τὴν ἐποχὴν ἐκείνην· καὶ ἡ σταφιδοπαραγωγὴ ἐνόμιζον ὅτι ἐφεξῆς ὄχι μόνον δὲν δύναται νὰ πάθῃ τίποτε—διότι εἶναι μονοπώλιον Ἑλληνικόν, ἀλλ’ ἐφρόνουν ἀκόμη καὶ κάτι τι ἄλλο πεπλανημένον: ὅτι δὲν εἶναι κἂν δυνατὸν ν’ ἀντικατασταθῇ ἀπὸ τίποτε ἄλλο καὶ ὅτι εἶναι εἶδος, δι’ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι τὴν καταναλίσκουν, πρώτης ἀνάγκης, ἐνῷ ἦτο ἀναντίρρητον ὅτι μονοπώλιον μὲν ἦτο σχεδὸν δι’ ἡμᾶς, ἀλλὰ οὔτε εἶδος πρώτης ἀνάγκης ἦτο διὰ τοὺς καταναλωτὰς οὔτε δὲ ἠδύνατο ν’ ἀντικατασταθῇ ἄλλως. Ἐνθυμοῦμαι μίαν περίστασιν σταφιδικῆς περιόδου, κατὰ τὸ 1900, νομίζω, ὅτε ἡ σταφὶς ἔφθασε, διὰ πολλοὺς λόγους, τὴν τιμὴν τῶν 1000 χρυσῶν δραχ. καὶ διετρέξαμεν κίνδυνον διότι οἱ παραγωγοί, εἰς τοὺς ὁποίους προσεφέρετο ἡ τιμὴ τῶν 1000 δραχ. ἐνόμιζον ὅτι μποροῦσε νὰ φθάσῃ καὶ 1900 ἢ καὶ 2000 καὶ δὲν ἔστελλον τὴν σταφίδα των εἰς τὸ ἐξωτερικόν, δὲν τὴν ἐπώλουν. Ἀντεκατεστάθη δι’ αὐτὸ ἡ χρῆσις τῆς σταφίδος δι’ ἄλλων καὶ ἡ τιμή της ἐξέπεσεν ἔκτοτε—ἔφθασε 500, 400,300 δραχμὰς—καὶ διετρέξαμεν τὸν κίνδυνον ἂν εἴχωμεν καὶ μίαν ἄλλην εὐτυχῆ χρονιὰ καὶ περιμέναμε τιμὴν 1000 δρχ. ἴσως–ἴσως νὰ ἀντικαθίστατο ἡ σταφίς. Λοιπὸν διὰ τὴν σταφίδα πρέπει, ἐὰν θέλωμεν, νὰ ἐργασθῶμεν διὰ νὰ ἴδωμεν πῶς θὰ καλλιτερευθῇ καὶ ἡ τύχη τῶν ἀγροτῶν. Ὅπως εἶπον σήμερον εἶναι ξεπεσμένη—μετὰ τὰ 180 ἑκατομμύρια ποὺ εἴχαμε κατὰ τὸν πόλεμον, ἐξεπέσαμεν εἰς τὰ 140–145. Ποῖαι εἶναι αἱ αἰτίαι αὐτῆς τῆς πτώσεως; Αἱ αἰτίαι εἶναι, ἁπλούστατα, διότι ἀπεκτήσαμεν ἀνταγωνιστάς· —ἔχομεν σταφίδα τῆς Αὐστραλίας, μαύρη ὅπως αἱ ἰδικαί μας, καὶ σταφίδα τῆς Καλλιφορνίας, ἡ ὁποία εἶναι σουλτανίνα. Αὐταὶ εἶναι αἱ σπουδαῖαι ἀνταγωνίστριαι καὶ διὰ ν’ ἀνθέξωμεν πρέπει ν’ ἀναδειχθῶμεν ἀνώτεροι εἰς τὸν ἀνταγωνισμόν. Ἀλλὰ πρέπει νὰ εἴπω ὅτι δὲν ἤκουσα ἀπὸ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὁ ὁποῖος εἶναι τόσον εἰδικὸς ἐπὶ τοῦ θέματος—νὰ ὑπομνήσῃ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἕνα ἄλλον ἀνταγωνισμὸν τὸν ὁποῖον ἔχομεν σήμερον. Ἔχομεν τὸν ἀνταγωνισμὸν τῶν νωπῶν ὀπωρῶν. Ἀπὸ τὴν Νότιον Ἀφρικὴν εἰς τὴν Ἀγγλίαν ὑπάρχουν καθ’ ὅλον τὸ ἔτος νωπαὶ ὀπῶραι, αἱ ὁποῖαι ἐν πολλοῖς, ἀντικαθιστῶσι τὴν κατανάλωσιν τῆς σταφίδος—εὔκολα μεταχειρίζεταί τις σταφίδα διὰ τὴν τροφήν, ἀλλ’ ὅταν τρώγει νωπὰς ὀπώρας, τρώγει καὶ ὀλιγωτέραν σταφίδα. Ἐκτὸς τούτου ὑπάρχει καὶ ὁ ἐκ τῶν λοιπῶν ξηρῶν καρπῶν κίνδυνος. Ὅταν τελευταίως ἤμην εἰς τὴν Ἀγγλίαν μοῦ εἶπαν: ξεύρετε, σᾶς ἔρχεται καὶ ἕνας ἄλλος ἀνταγωνιστής, ὁ ἐκ τῆς χρήσεως τῶν ξηρῶν καρπῶν, διότι καίτοι ἐπολλαπλασιάσθη ἡ κατανάλωσις νωπῶν καρπῶν εἰς τὴν Ἀγγλίαν, ὄχι μόνον δὲν ἐμειώθη ἡ κατανάλωσις τῶν ξηρῶν καρπῶν, ἀλλὰ καὶ ηὐξήθη τεραστίως, διότι ἄλλη ἡ χρῆσις τῶν μὲν καὶ ἄλλη τῶν δέ. Λοιπὸν πρὸ 40 περίπου ἐτῶν, εἰς τὰ 1893–1894 περίπου κατηναλίσκοντο ἐν Ἀγγλίᾳ 55 χιλ. τόννοι σταφίδος καὶ 28 χιλ. ἐκ τῶν λοιπῶν.

§236Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Σήμερον ἔφθασε 120. Ἡ κατανάλωσις τοῦ 1930 εἶναι 55 χιλιάδες τόννοι, ἐκ τῶν ὁποίων τοὺς 15 στέλλει ἡ Αὐστραλία, ἐνῷ αἱ σταφίδες, αἱ ἄλλα 28 χιλιάδες τόννοι εἶναι 70. Δηλαδὴ σύνολον σήμερον εἶναι 123 χιλ. τόννοι, ἐνῷ ἦτο 80. Ἑπομένως δὲν μᾶς ἐπηρέασεν ἡ χρῆσις τῶν νωπῶν ὀπωρῶν.

§237Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἄν δὲν μὲ ἐπρολαμβάνατε θὰ τὰ ἔλεγα, ἀλλὰ δὲν σημαίνει ὅτι τὰ εἴπατε σεῖς. Δὲν λέγω ὅτι ὄντως δὲν ηὔξησεν ἡ κατανάλωσις, ἀλλὰ πρέπει νά προσέξωμεν νά μὴ παραπλανώμεθα ἐκ τῆς αὐξήσεως τῆς καταναλώσεως, διότι ἡ κατανάλωσις ηὔξησεν ἀπὸ τὸν ἀνταγωνισμὸν τῶν ἄλλων σταφίδων αἱ ὁποῖαι ἤνοιξαν νέα ἐπίπεδα καταναλώσεως. Καὶ ἂς προσέξωμεν μήπως ὁ ἀνταγωνισμὸς ἐκ τῶν νωπῶν ὀπωρῶν καταλάβῃ τὰ ἀνοιχθέντα νέα ἐπίπεδα. Πρέπει νά ἔχητε ὑπ’ ὄψιν ὅτι πρὶν ἢ ἐμφανισθοῦν αἱ σταφίδες τῆς Αὐστραλίας κατηναλίσκοντο 240 ἑκατομμύρια δηλαδὴ περὶ τὰ 120 χιλ. τόννοι. Μᾶς τὴν πῆραν αἱ νέαι σταφίδες προσέξατε μήπως μᾶς τὴν πάρουν αἱ ὀπῶραι. Ἀλλ’ ὑπάρχει καὶ ἄλλος λόγος, ὄχι ἀνταγωνισμός, ἀλλ’ ἡ πολιτικὴ τῆς προστασίας τῶν ἐθνικῶν προϊόντων, ἡ δὲ προστατευτικὴ αὐτὴ πολιτικὴ καὶ εἰς τὴν Ἀγγλίαν, ὅπως πολὺ καλῶς γνωρίζετε, κατακτᾷ πολὺ ἔδαφος μετὰ τὴν οἰκονομικὴν κρίσιν ἡ ὁποία ὑπάρχει.

§238Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἄν ἔλθουν οἱ συντηρητικοὶ θὰ τὴν ἐφαρμόσουν.

§239Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Καὶ οἱ νῦν ἰσχύοντες ἀποδέχονται αὐτὴν τὴν προστατευτικὴν πολιτικήν. Διατρέχομεν, λοιπόν, καὶ ἐκεῖθεν ἕνα κίνδυνον. Πῶς θ’ ἀντεπεξέλθωμεν κατ’ αὐτοῦ τοῦ κινδύνου; Γνωρίζετε οἱ ἐκ σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν ὅτι ἡ Τράπεζα ἡ Σταφιδικὴ, ἡ ὁποία ἦτο ἕνας θεσμὸς τελείως ἀποτυχών, ὀλίγον δὲ κατόπιν ἡ Ἑνιαία, βεβαίως ὠφέλησεν εἰς ὡρισμένα σημεῖα· πρῶτον διότι ἐξησφάλισε τὴν ἀδημονίαν τῶν σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν καὶ τῶν σταφιδοπαραγωγῶν, οἱ ὁποῖοι ἐφοβοῦντο ὅτι δὲν θὰ πωλήσουν τὴν σταφίδα, καὶ δεύτερον διότι ἐξησφάλισε τιμὴν μέχρι 125 μέχρι 145 ἢ καὶ περισσότερον. Ἀλλὰ πρέπει νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἐβοήθησε κατὰ πολὺ καὶ ἡ ἀνάπτυξις τῆς βιομηχανίας τῆς οἰνοπνευματοποιητικῆς, ἡ ὁποία ἀπετέλεσε σήμερον ἓν οὐσιῶδες βοήθημα διὰ τὴν σταφίδα· διότι ἐὰν δὲν εἴχωμεν βιομηχανίαν τὶ θὰ ἐκάμνωμεν ὅλα αὐτὰ τὰ παρακρατήματα ἢ καὶ τὰ πλεονάσματα τὰ ὁποῖα δὲν ἠδυνάμεθα νὰ τὰ ἐξεγάγωμεν εἰς τὸ ἐξωτερικόν; Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς νομίζω ὅτι ἡ ἑταιρεία ἀφῆκεν ἕνα σπουδαῖον κεφάλαιον διὰ τὴν σταφίδα. Βεβαίως δὲν κατέβαλλον ἐπαρκεῖς προσπαθείας διὰ τὴν αὔξησιν τῆς καταναλώσεως καὶ διὰ τὴν διατήρησιν τοῦ προϊόντος, ἀλλὰ πρέπει νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ ἑταιρεία εἰργάσθη εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν εἴχομεν τὰς ἀνωμάλους περιόδους τῶν πολέμων, καὶ ἐπὶ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης ἡ προπαγάνδα τῆς διαδόσεως καὶ ἡ διαφήμισις ἔπαιξαν πολὺ μικρὸν ρόλον.

§240Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τί διαφήμισιν νὰ κάμῃ, ἀφ’ οὗ εἰς τὴν Ἀγγλίαν ποὺ εἰσῆγε τὴν σταφίδα, ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐπέτρεπε νὰ εἰσαχθῇ ἐλευθέρως;

§241Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Αἱ ἀνώμαλοι καταστάσεις ἠμπόδιζον τὴν ἐξαγωγὴν τῆς σταφίδος καὶ ἡ διαφήμισις δὲν θὰ ἐχρησίμευεν εἰς τίποτε. Σήμερον ἦλθεν ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμός, διὰ τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ εἴπωμεν ὅτι μέχρι πρὸ ἑνὸς ἔτους περίπου ἐθεωρεῖτο παρ’ ὅλων ὅτι ἐξεπλήρου τὸν σκοπόν του καὶ ὅτι προῆγε τὰ ζητήματα τῆς σταφίδος. Ὁ Ὀργανισμὸς οὗτος προσέκοψε μετὰ τὴν ἐλάττωσιν τῆς καταναλώσεως ἡ ὁποία ἐπῆλθεν κατὰ τὸ ἔτος 1928–1929. Ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἐπῆλθεν ὁ περιορισμὸς καταναλώσεως ἐθεωρήθη ὅτι ἦτο ἡ ὕψωσις τῆς τιμῆς, ἢ μᾶλλον αἱ ὑψηλαὶ τιμαὶ αἱ ὁποῖαι ἠσφαλίσθησαν διὰ τὰ πλεονάσματα τοῦ ἐσωτερικοῦ. Βεβαίως δύναται νὰ συνετέλεσε καὶ τοῦτο. Ἀλλ’ ὅπως ἀνεπτύχθη παρὰ πλείστων ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ καὶ ἀπεδέχθη καὶ αὐτὸς ὁ ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, εἶναι βέβαιον ὅτι παρὰ τὰς ὑψηλὰς τιμὰς ἐπηκολούθησεν ἕνα σπουδαιότατον γεγονός, τὸ ὁποῖον συνετέλεσεν εἰς τὴν πτῶσιν τῆς τιμῆς, ἡ ἀθρόα προσφορὰ μεγάλων ποσοτήτων ἐκ μέρους τῆς Καλλιφορνίας, ἡ ὁποία ἔφθασε νὰ ἔχῃ παλαιὸν stock διακοσίων χιλιάδων τόννων καὶ τριακοσίων χιλιάδων τόννων περίπου νέαν ἐσοδείαν. Τὶ θὰ ἐγίνετο αὐτό; Διὰ νὰ μὴ τὸ χάσῃ τὸ ἔδιδεν εἰς ἐξηυτελισμένην τιμὴν οὕτως ὥστε ἦτο ἀδύνατος ὁ συναγωνισμὸς ἐκ μέρους τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν χαμηλὴν αὐτὴν τιμὴν ὁ ὁποῖος ἄλλως τε συναγωνισμὸς δὲν ἠδύνατο νὰ ἔχῃ κανὲν ἄλλο ἀποτέλεσμα, παρὰ μόνον νὰ φέρῃ μεγάλην πτῶσιν τῶν τιμῶν τῆς Ἑλληνικῆς σταφίδος καὶ ἀνεξαρτήτως τοῦ τί ζημίας θὰ ὑφίσταντο οἱ ἔμποροι καὶ οἱ παραγωγοί, τὸ σπουδαιότερον θὰ ἦτο ἡ ζημία τὴν ὁποίαν θὰ ὑφίστατο ἡ ἐθνικὴ οἰκονομία, διότι θὰ εἰσῆγεν ἐλάχιστον ποσὸν συναλλάγματος ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Οὕτω πως ἐξητάσθη ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ τὸ ζήτημα. Πολὺ κατεκρίθη παρά τινων ἡ μεγάλη τιμὴ ἡ ὁποία ἐδόθη καὶ ἐπῆλθεν ἡ μείωσις τῆς καταναλώσεως ἐν τῷ ἐξωτερικῷ ἀλλὰ εἶπον ὅτι συνετέλεσεν ἡ ἀθρόα ἐξαγωγὴ τῆς Καλλιφορνιακῆς σταφίδος. Θὰ συστήσω εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἵνα ἐπιμελέστερον ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα τοῦτο πρὶν ἢ φθάσῃ εἰς τὰ συμπεράσματά της· διότι ἂν μὲν εἶναι ἡ αἰτία τῆς μειώσεως τῆς καταναλώσεως ἡ ὕψωσις τῶν τιμῶν διὰ τὰ πλεονάσματα τοῦ ἐσωτερικοῦ, ἔχομεν τὸ μέσον τῆς θεραπείας, ἀλλὰ ἂν εἶναι ἡ ἀφθονία τῆς Καλλιφορνιακῆς σταφίδος τὶ μέσα θὰ ἔχωμεν; Δι’ αὐτὸ οὐσιωδῶς ἐνδιαφέρει νὰ κριθῇ ποία εἶναι ἡ αἰτία τῆς μειώσεως τῆς ποσότητος τῆς καταναλώσεως εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἐν πάση περιπτώσει ὁπωσδήποτε καὶ ἂν κριθῇ τὸ ζήτημα τοῦτο, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ σκεφθῇ ἡ Κυβέρνησις τὶ ἐξουσίαν θὰ παράσχῃ εἰς τὸν Αὐτόνομον Σταφιδικὸν Ὀργανισμὸν ὅσον ἀφορᾶ τὸν προσδιορισμὸν καὶ τοῦ χρόνου κατὰ τὸν ὁποῖον θὰ λαμβάνῃ τὰ πλεονάσματα, διότι ἂν ἡ ἐξωτερικὴ κατάστασις ἐπιβάλλῃ νὰ διατηρήσωμεν ἄλλα μέτρα τῆς τιμῆς, ἴσως θὰ εἶναι ἀναγκαῖον ἐσωτερικῶς νὰ παρασχεθῇ εἰς τὸν Αὐτόνομον Σταφιδικὸν Ὀργανισμὸν τό δικαίωμα νὰ κανονίζῃ εἰς τό ἐσωτερικόν τάς τιμάς καί εἰς τήν ἀρχὴν καί εἰς τό μέσον. Δὲν δύναμαι ἐπὶ τούτου νά ἐκφράσω γνώμην, ἀλλὰ ἐκ τῆς πεποιθήσεως ἡ ὁποία θά σχηματισθῇ πρέπει νά παρασχεθῇ ἡ ἀνάλογος ἐξουσία εἰς τόν Αὐτόνομον Σταφιδικόν Ὀργανισμὸν ὁ ὁποῖος θὰ διαχειρίζεται τὰ τῆς σταφίδος. Ἐξ ὅσων ἔχομεν γνωστά, ἀναντίρρητον εἶναι ὅτι διά νὰ κατορθώσωμεν ὄχι ἁπλῶς νὰ διατηρήσωμεν τὸ καταναλωτικὸν ἔδαφος τὸ ὁποῖον ἔχομεν, ἀλλὰ διὰ νὰ τὸ προαγάγωμεν θὰ φθάσωμεν τοὐλάχιστον εἰς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἴχομεν μεταπολεμικῶς ὅταν εἴχομεν καὶ ἀνταγωνισμὸν τῆς ἄλλης σταφίδος ὅτε ἡ κατανάλωσις τῆς ἰδικῆς μας ἔφθασεν τὰ 180 ἑκατομμύρια. Ἂν θέλωμεν νὰ προστατεύσωμεν τὴν σταφίδα μας—μάλιστα ἐγένετο καὶ σκέψις νὰ ἐπεκταθῇ καὶ ἡ παραγωγή—πρέπει τοὐλάχιστον νὰ ἐξασφαλίσωμεν ἂν ὄχι περισσότερα τοὐλάχιστον τὰ 180.000.000 τὰ ὁποῖα εἴχομεν μεταπολεμικῶς ὅταν εὑρισκώμεθα ἐν ἀνταγωνισμῷ, διότι δὲν παρουσιάσθη οὐδὲν ἄλλο νέον στοιχεῖον τὸ ὁποῖον μᾶς ἔκαμε νὰ μειώσωμεν τὴν σταφίδα. Τὸ νέον στοιχεῖον τὸ ὁποῖον ἦτο θὰ ἦτο κάποιο λάθος ἰδικόν μας. Ἐλέχθη ὅτι ἦτο ἡ αὔξησις τῆς τιμῆς, ὅπως εἶπον καὶ προηγουμένως. Λοιπὸν τὶ ἔχομεν νὰ κάμωμεν ἡμεῖς διὰ νὰ ἀντιλέξωμεν εἰς αὐτό; Δύο τινὰ ἔχομεν. Πρῶτον νὰ κατορθώσωμεν ὁπωσδήποτε νὰ ἔχωμεν τὴν παραγωγὴν μὲ ποιότητα ὅσον τὸ δυνατὸν καλλιτέραν, διότι εἶναι γνωστὸν ὅτι ἀπὸ ἀπόψεως οὐσίας περιεχομένου ἡ σταφίς μας εἶναι πολὺ ἀνωτέρα καὶ ἀπὸ τὴν Αὐστραλιανὴν καὶ ἀπὸ τὴν Καλλιφορνιακήν, ἀλλ’ ἀπὸ ἀπόψεως ποιότητος εἰς τὴν ἐξωτερικήν της παρακράτησιν ὑστερεῖ.

§242Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐκτὸς τῆς Αἰγιαλείας, τῶν Πατρῶν καὶ τῶν νήσων.

§243Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ναί, εἶναι ὡρισμένα μέρη τὰ ὁποῖα ἔχουν καλὴν ποιότητα. Ἀλλὰ ὑπάρχει λόγος διὰ νὰ ὑστεροῦμεν εἰς τὴν ποιότητα ἀπέναντι τῶν δύο ἄλλων ἀνταγωνιστριῶν; Δὲν γνωρίζω πῶς ἔχει ἡ σταφὶς ἐκείνη ἀλλὰ νομίζω ὅτι ἀσφαλῶς δύναται νὰ βελτιωθῇ κατὰ πολὺ ἡ ποιότης τῆς ἰδικῆς μας. Εἰς τὶ ὑστερεῖ; Βεβαίως δὲν πρόκειται νὰ μεταβάλωμεν τὴν ἐξωτερικήν της παράστασιν, διότι αὐτὴ ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὸν τόπον τῆς παραγωγῆς, ἀλλὰ δυνάμεθα νὰ μεταβάλωμεν τὸν τρόπον καθ’ ὃν παρίσταται εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς διαφωνῶ οὐσιωδέστατα μὲ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὅτι μόνον ἀπὸ τὸν παραγωγὸν ἐξαρτᾶται, διότι φρονῶ ἀναμφισβητήτως ὅτι ἐπίσης ἐξαρτᾶται καὶ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Βεβαίως ὁ παραγωγὸς θὰ συντελέσῃ κατὰ πολύ.

§244Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Καὶ ἡ συσκευασία ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν; Ἡ συσκευασία εἶναι φυσικὰ ἔργον τῶν ἐξαγωγέων ἀλλὰ καὶ τῶν ὑποδείξεων τοῦ καταναλωτοῦ.

§245Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Βεβαίως ὁ παραγωγὸς ἔχει πολὺ νὰ συντελέσῃ κατὰ τοῦτο, διότι θὰ φροντίσῃ νὰ συλλέξῃ τὴν σταφίδα του ὅταν εἶναι ὥριμος. Θὰ φροντίσῃ νὰ τὴν ἁπλώσῃ κατὰ τοιοῦτον τρόπον ὥστε νὰ μὴ ἔχῃ χώματα καὶ ἄλλας ὕλας ἀκαθάρτους. Θὰ φροντίσῃ νὰ περισυλλέξῃ ξηρὰν τὴν σταφίδα καὶ θὰ κάμῃ ὅ,τι ἄλλο εἶναι δυνατόν. Ἀλλ’ ὁ ἔμπορος ἔχει περισσότερον ἐνδιαφέρον, διότι αὐτὸς θὰ τὴν καθαρίσῃ καὶ συσκευάσῃ κατὰ τρόπον δυνάμενον νὰ ἀνταγωνισθῇ τὴν ξένην σταφίδα, ἡ ὁποία ἀπὸ ἀπόψεως συσκευῆς εἶναι πολὺ ἀνωτέρα καὶ ἀκόμη νομίζω —δὲν ἠξεύρω, τὸ ἤκουσα χθὲς— θὰ κάμῃ χαρμάνι καὶ διὰ τὴν σταφίδα ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι πρώτην φορὰν ἤκουσα κατασκευὴν καὶ διὰ τὴν σταφίδα χαρμανίου. Ὅσον ἀφορᾷ ἐὰν εἶναι ἀναγκαῖον νὰ ἐπιμεληθῇ καὶ ὁ ἔμπορος, νομίζω ὅτι ὅσον ὀφείλεται διὰ τὸν παραγωγόν, ἄλλο τόσον ὀφείλεται νὰ φροντίζῃ καὶ ὁ ἔμπορος Νομίζω δὲ ὅτι διὰ τοὺς ἐμπόρους ἐκτὸς τῆς νομοθετικῆς ρυθμίσεως διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς ποιότητος, πρέπει νὰ ληφθῇ πρόνοια νὰ κατορθώσουν οἱ ἔμποροι νὰ θέτουν μάρκα τοῦ ἐμπορικοῦ των οἴκου. Διατὶ τάχα νὰ μὴ θέτωσι καὶ οἱ διάφοροι ἐξαγωγεῖς τὴν μάρκαν των;

§246Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὅλοι οἱ σοβαροὶ ἐξαγωγικοὶ οἶκοι τῆς σταφίδος ἔχουσι τὴν μάρκαν των.

§247Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Πάντως πρέπει νὰ ληφθοῦν μέτρα καὶ διὰ τὸν ἔμπορον.

§248Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Πῶς ἠμπορεῖ ὁ ἔμπορος τὴν μαλακὴν σταφίδα νά τὴν κάμῃ ξηράν;

§249Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Πρέπει νὰ φροντίσῃ αὐτὴν τὴν μαλακὴν νὰ μὴ τὴν ἀναμίξῃ μὲ ἄλλην. Τώρα τό πῶς θά εἶναι δυνατόν νά γίνουν αὐτά τὸ θεωρῶ ὅτι εἶναι ἓν ζήτημα μελέτης, ἀλλά τὸ ὅτι εἶναι δυνατὸν νά γίνουν, δὲν δύναται νά τὸ ἀμφισβητήσῃ κανεὶς καὶ πρὸ παντὸς ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Τώρα αὐτὸ εἶναι ὅσον ἀφορᾷ τὴν ποιότητα, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐλαττωθῇ ἀπαραιτήτως καὶ τὸ κόστος τῆς σταφίδος εἰς τὸν τόπον τῆς καταναλώσεως. Οἱ συντελεσταὶ βεβαίως οἱ ὁποῖοι θὰ χρησιμεύσουν πρὸς τοῦτο εἶναι πολλοί. Ἐγένοντο ἀπόπειραί τινες καὶ πρέπει νὰ εἴπω ὅτι καὶ ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς ἔκαμεν ἀποπείρας τινας, ἀλλὰ δὲν γνωρίζω ἐὰν ἔφθασεν εἰς ἀποτέλεσμά τι κατὰ πόσον εἶναι δυνατὸν νά ἐφαρμοσθοῦν τά μέτρα αὐτά καί εἰς τάς παλαιάς σταφιδαμπέλους. Βεβαίως ἡ ὀλιγόστευσις τῶν ἐξόδων δὲν εἶναι ἔργον τοῦ Κράτους, ἀλλὰ εἶναι ἔργον τοῦ διαχειριζομένου τὸ προϊὸν ὀργανισμοῦ, ὁ ὁποῖος εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ εὕρῃ μέθοδον κατὰ τὴν ὁποίαν νὰ ἐλαττώνῃ τὰς δαπάνας. Δυστυχῶς αἱ δαπάναι αὐξάνουν καθ’ ἑκάστην, διότι αὐξάνουν αἱ ἀσθένειαι τῆς σταφίδος, ἐνῷ παλαιότερον εἴχομεν μόνον τὸν περονόσπορον καὶ δὲν γνωρίζω τὶ ἄλλο. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐλάττωσιν τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς σπουδαῖον ρόλον παίζει καὶ ἡ ἐπιβάρυνσις τοῦ δασμοῦ. Ὡς πρὸς τοῦτο ἔλαβα καὶ ἄλλοτε ἀφορμὴν νὰ ὁμιλήσω εἰς τὴν Βουλήν, καὶ ὄχι μόνον ὡς ἀρχηγὸς ἑνὸς κόμματος, ἀλλὰ καὶ ὡς βουλευτής, καὶ νὰ κατηγορήσω τὴν Κυβέρνησιν, διότι παρὰ τὸ πρόγραμμα τὸ ὁποῖον προηγουμένως εἶχεν ἐξαγγείλει ὅτι δὲν θὰ αὐξήσῃ τοὺς φόρους καὶ ὅτι μᾶλλον θὰ τοὺς ἐλαττώσῃ, δυστυχῶς μόνον εἰς τὴν σταφίδα ἔπραξε τὸ ἐναντίον καὶ ἀπὸ 40.000.000 ποὺ ἦτο ὁ φόρος ὁ ἔγγειος τῆς σταφίδος.....

§250Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Εἰς τὰ 1928 ἦτο 50 ἑκατομμύρια.

§251Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν νομίζω, κύριε ὑπουργέ· ἐγὼ γνωρίζω ὅτι ἦτο 40 καὶ ἔφθασεν 75, τὸ ὁποῖον ἦτο ὄχι μόνον ἀντίθετον πρὸς τὰς κατηγορηματικὰς ὑποσχέσεις τῆς Κυβερνήσεως ὅτι δὲν θὰ αὐξηθῇ ὁ φόρος, ἀλλὰ καὶ ἄντικρυς ἀντίθετον πρὸς τὴν γεωργικὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ὑπεσχέθη ἡ Κυβέρνησις νὰ κάμῃ. Καὶ πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ συμβιβάζηται ἡ αὔξησις τῶν φόρων τοῦ ἑνὸς μὲ τὴν ἄρσιν τῶν φόρων τῶν ἄλλων; Δὲν λέγω ὅτι δὲν κάμνετε καλὰ νὰ ἄρητε τὸν φόρον, ἀλλὰ νὰ μεταχειρισθῆτε ἀνάλογον πολιτικὴν καὶ διὰ τοὺς στοφιδοπαραγωγούς. Βεβαίως αἰσθάνομαι κ’ ἐγὼ μετὰ τῆς Κυβερνήσεως ὅτι ἔχομεν πρὸ παντὸς ἀνάγκην νὰ διατηρήσωμεν τὸ ἰσοζύγιον τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων ὁ ὁποῖος θὰ κάμω μίαν πολιτικὴν ἵνα ἀκουσθῇ εἰς τὸν Λαὸν ὅτι ζητῶ τὴν κατάργησιν φόρων καὶ νὰ ἀδιαφορήσω πρὸς τὴν ἀνάγκην ἡ ὁποία ὑπάρχει ὅπως ὁ προϋπολογισμὸς διατηρηθῇ ἐν ἰσοζυγίῳ· διότι ἐὰν χάσωμεν τὸ ἰσοζύγιον οἱ κίνδυνοι οἱ ἐσωτερικοὶ οἱ οἰκονομικοὶ θὰ εἶναι μέγιστοι, διότι θὰ κινδυνεύσῃ καὶ αὐτὴ ἡ σταθεροποίησις καὶ τότε πλέον δὲν μένει τίποτα. Δὲν δύναμαι νὰ σκεφθῶ οὕτως, ἀλλ’ ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία διαχειρίζεται τὸ σύνολον τῶν οἰκονομικῶν πραγμάτων τῆς Χώρας, δὲν δύναται νὰ μὴ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ ἀπώλεια ἢ ὁλοκλήρου τοῦ ποσοῦ ἢ ἑνὸς μέρους τοῦ ποσοῦ ποῖα οἰκονομικὰ ἀποτελέσματα θὰ εἶχεν. Ποῖα ἀποτελέσματα θὰ εἶχεν ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι ἡ σταφὶς δὲν δύναται νὰ καταναλωθῇ καὶ ἡ Κυβέρνησις θέλει νὰ πάρῃ τὰ 50 ἑκατομμύρια διὰ νὰ μὴ χάσῃ τὸ ἰσοζύγιον τοῦ προϋπολογισμοῦ; Ἐγὼ νομίζω ὅτι θὰ τὸ χάσῃ πολὺ περισσότερον, διότι ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἐὰν ἡ σταφὶς δὲν πωλῆται ἢ πωλῆται εἰς ἐλαχίστην τιμὴν ὥστε ὁ κόσμος νὰ μὴ δύναται νὰ ἔχῃ τίποτε εἰς ἀπόδοσιν, δὲν θὰ ἔδιδε τίποτε, ἀλλὰ θὰ ἐπέλθῃ καὶ ἓν ἄλλο, δὲν θὰ εἰσάγεται συνάλλαγμα ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ θὰ μειωθῇ καὶ ἡ ἐκεῖθεν ὠφέλεια τοῦ Κράτους. Ἐὰν δὲ ταῦτα γίνουν, τότε βεβαίως ὁ προϋπολογισμὸς θὰ πάθῃ περισσότερον, παρὰ ἐὰν ἠλάττωνε τὸν φόρον τὸν ἔγγειον τῶν 50 ἑκατομμυρίων.

§252Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Σεῖς ἐμμένετε εἰς τὴν ἀρχὴν ὅτι ἂν κάμωμεν διευκόλυνσιν τῆς φορολογίας, νὰ τὴν κάμωμεν ὑπὲρ τοῦ καταναλωτοῦ.

§253Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Θὰ σᾶς εἴπω. Λέγω ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ὅταν θὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα τῆς ἐλαττώσεως ἢ τῆς ἄρσεως τῆς φορολογίας αὐτῆς, ὀφείλει νὰ τὸ ἐξετάσῃ οὐχὶ ὑπὸ τὴν ἁπλῆν ἄποψιν ὅτι αὐτὸ μοῦ χρειάζεται διὰ τὸν προϋπολογισμόν, ἀλλὰ νὰ τὸ ἐξετάσῃ καὶ ὑπὸ τὴν ἑτέραν ἄποψιν ὅτι πᾶσα μείωσις τῆς καταναλώσεως ἡ ὁποία θὰ ἐπέλθῃ εἰς τὴν σταφίδα καὶ αὐτὴ θὰ ἔχῃ ἀντίκτυπον σοβαρώτατον ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ, καὶ ἂς μετρήσῃ ποῖος θὰ εἶναι ὁ μεγαλύτερος συντελεστής κατὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ — ἡ ἐλάττωσις τοῦ φόρου ἢ ἡ ἐλάττωσις τῆς καταναλώσεως τῆς σταφίδος — καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ νὰ ρυθμίσῃ τὰς πράξεις της. Βεβαίως φρονῶ, κύριε ὑπουργέ, ὅτι ἡ ἐλάττωσις τοῦ φόρου πρέπει νὰ χρησιμεύσῃ εἰς μείωσιν τοῦ κόστους τῆς σταφίδος εἰς τὸ ἐξωτερικόν, διότι τὸν κίνδυνον τῆς σταφίδος τὸν εὑρίσκω εἰς τὸ ὅτι ὅσον μεγαλειτέρας ἔχει τιμάς, ἐὰν πίπτουν αἱ ἄλλαι εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ χάσῃ ἀκόμη ἀπὸ τὴν κατανάλωσιν. Ἔχομεν τὸ γεγονὸς ὅτι ἀπὸ τὰ 180 κατέβη εἰς τὰ 145 καὶ ἐκεῖ ἔχει σταματήσει.

§254Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐλπίζομεν ἐφέτος νὰ πάῃ 165· ἔχομεν ἤδη 132 κατανάλωσιν.

§255Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Λέγετε ὅτι εἰς τὸ 1930–1931 εἴχομεν 132 εἰς τὸ 1929–1930 εἴχομεν 115, ὥστε ἔχομεν διαφορὰν 17 ἑκατομμύρια. Εἰς τὰ 1928–1929 εἴχομεν 120. Ἐγὼ, εὔχομαι νὰ φθάσουν τὰ 180, ἐὰν αἱ εὐχαί μου εἰμποροῦσαν νὰ βοηθήσουν ὀλίγον περισσότερον τὴν κατανάλωσιν, διότι ἄλλο τίποτε δὲν ἠμπορῶ νὰ κάμω. Διατὶ ἐπετύχαμεν ἐφέτος τὴν μεγαλειτέραν κατανάλωσιν; Διότι ἠδυνάμεθα νὰ κάνωμεν μικροτέρας τιμάς· ἄρα εἰς τοῦτο πρέπει νὰ συντελέσουν καὶ οἱ φόροι. Ἀλλὰ νομίζετε ὅτι ἡ διάθεσις τοῦ φόρου ἐκείνου ὑπὲρ τῆς μειώσεως τοῦ κόστους τῆς καταναλώσεως θά εἶναι ἄνευ συνεπειῶν; Θὰ εἶχεν ἔμμεσον συνέπειαν ὡς ἐάν....

§256Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Βεβαίως· ἀπόδειξις ὅτι ἐφέτος ηὐξήθη.

§257Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Μᾶς λέγετε ποῦ νά τὸν δώσωμεν; Ἐγὼ καὶ ἄλλοτε ὑπεστήριξα καὶ ὑποστηρίζω ὅτι ἐὰν πάρωμεν τὸν φόρον αὐτὸν καὶ τὸν δώσωμεν διὰ νά αὐξήσῃ ἡ τιμὴ τοῦ πλεονάσματος, τότε θά ἔχωμεν μίαν αὔξησιν τῆς τιμῆς ἐσωτερικῶς, ἡ ὁποία κατ’ ἀνάγκην πρέπει νά κρατήσῃ καὶ τάς τιμάς ἐξωτερικῶς μεγάλας, καὶ ἀφ’ ἑτέρου θά τάς κρατήσῃ ἀκόμη μεγάλας διότι θά ἔχουν ἐπιβαρυνθῆ καὶ μὲ τά ἔξοδα τά ὁποῖα θά πληρώνῃ. Καὶ τὸ ἀποτέλεσμα θά εἶναι τὸ ἴδιον. Διά τοῦτο ἐπιμένω ὅτι ἡ μείωσις αὐτὴ πρέπει νά γίνῃ πρὸς μείωσιν τοῦ κόστους τῆς σταφίδος, ἡ ὁποία θά ἔχῃ ἀποτέλεσμα καὶ ἀντίκτυπον ἐσωτερικόν, διότι πρέπει νά λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν πόθεν θὰ πληρώνεται ὁ φόρος αὐτός. Οὗτος θά πληρώνεται ἀπὸ τὴν εἰσφορὰν τῶν ἐμπόρων τῶν ἐξαγωγέων. Καὶ κακῶς λέγεται φόρος ἔγγειος. Ἀλλά οὐσιαστικῶς δὲν εἶναι ἔγγειος φόρος, εἶναι εἰσφορὰ φόρου τὸν ὁποῖον πληρώνει ὁ ἐξαγωγεὺς καὶ βαρύνεται ἡ ἐξωτερικὴ σταφίς. Λοιπὸν ἐάν δὲν πληρώσῃ ὁ ἔμπορος αὐτά θά ὠφεληθοῦν ἐσωτερικῶς αὐτόν. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη μου ὅσον ἀφορᾷ αὐτά. Τώρα ἐάν ἡ Κυβέρνησις φθάσῃ εἰς αὐτὸ τὸ ἀποτέλεσμα, εἶναι ἰδικός της λογαριασμός.

§258Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Νομίζω ὅτι καὶ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ σημείου θὰ σᾶς δώσῃ ἱκανοποίησιν ἡ Κυβέρνησις.

§259Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν θὰ δώσῃ εἰς ἡμᾶς, ἀλλὰ εἰς τὸν λαὸν τῶν παραγωγῶν καθὼς καὶ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Οἰκονομίαν, διὰ τὴν ὁποίαν ἱκανοποίησιν ἔχει ἀπόλυτον καὶ ἐπιτακτικὸν καθῆκον. Ἡμεῖς ἔχομεν ἕν καθῆκον ἐδῶ ὡς ἐκ τῆς θέσεως τὴν ὁποίαν κατέχομεν, ὅσον τὸ δυνατὸν νὰ ὑποδεικνύωμεν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ γίνῃ, καὶ ἐὰν παραλείπεται νὰ γίνῃ, σεῖς θὰ ἔχητε τὴν εὐθύνην τοῦ καλοῦ ἢ τοῦ κακοῦ. Κατὰ τοῦτο νὰ καθορίσωμεν ἕκαστος τὴν θέσιν του. Αὐταὶ εἶναι αἱ ἰδέαι μου σχετικῶς πρὸς τὴν πολιτικὴν ἡ ὁποία πρέπει ν’ ἀκολουθηθῇ. Ἀλλὰ ἔρχεται ἕτερον σπουδαῖον σημεῖον: Κατά τίνα τρόπον θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ διαχειρισθῶμεν τὸ ὅλον ζήτημα; Νὰ ἀφήσωμεν αὐτὰ νὰ γίνουν καὶ ν’ ἀφήσωμεν ἕκαστον παραγωγὸν νὰ πράττῃ κατὰ τὸ δοκοῦν; Ἢ πρέπει νὰ τοῦ θέσωμεν φραγμούς τινας ὡς πρὸς τὴν διαχείρισιν; Καὶ ποίους φραγμούς; Βέβαια ἐὰν ὁμιλήσωμεν ἀπὸ τῆς κλασσικῆς νὰ εἴπωμεν σχολῆς, πρέπει ν’ ἀφήσωμεν ἕκαστον νὰ κάμῃ ὅ,τι θέλει; Ἀλλὰ σήμερον ὅτε ὑπάρχουν τόσαι ποικίλαι ἀνάγκαι καὶ τόσα συγκρουόμενα συμφέροντα δὲν δυνάμεθα πλέον νὰ ἐμιλῶμεν κατὰ τῆς παρεμβάσεως τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ ἐπέμβασις τῆς Κυβερνήσεως ἐφ’ ὅλων τῶν οἰκονομικῶν φαινομένων σήμερον εἶναι ἀνάγκη ἀπολύτως, ἀνεγνωρισμένη ἀπὸ ὅλους, καὶ ἐφ’ ὅσον ἐρχόμεθα νὰ ἀναγνωρίσωμεν τὴν ἀνάγκην αὐτὴν, πρέπει νὰ ἐξετασθῇ πῶς θὰ θεραπευθῇ αὐτὴ ἡ ἀνάγκη. Σήμερον ἔχομεν ἕνα ὀργανισμὸν καὶ ὡρισμένα τινὰ ἄλλα μέτρα τὰ ὁποῖα χρησιμοποιοῦνται διὰ τὸ οἰκονομικὸν αὐτὸ φαινόμενον, τὴν παρακράτησιν κ.λ.π. Ἀληθῶς ἠγέρθησαν παράπονα καὶ αἰτιάσεις τινὲς κατὰ τῆς διαχειρίσεως τοῦ ὀργανισμοῦ. Δὲν ἤκουσα οὔτε ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ οὔτε ἔξωθεν νὰ γίνουν αἰτιάσεις κατὰ τοῦ ὀργανισμοῦ ὡς τοιούτου. Καὶ πρέπει ὡς πρὸς τοῦτο νὰ δώσωμεν τὴν ἀπαιτουμένην προσοχήν, ἐὰν κακῶς διαχειρίζωνται τὸν Αὐτόνομον Σταφιδικὸν Ὀργανισμὸν οἱ ταχθέντες εἰς τὴν διοίκησιν αὐτοῦ, ἢ ἐὰν πταίῃ ὁ ὀργανισμός. Ἐξ ὅσων ἀνεπτύχθησαν ἐδῶ βλέπομεν ὅτι ἡ γνώμη ὅλων εἶναι ὅτι πρέπει νὰ διατηρηθῇ ὁ ὀργανισμός. Ἀλλά, κύριοι, γίνονται αἰτιάσεις κατὰ τοῦ ὀργανισμοῦ. Ἐὰν αἱ αἰτιάσεις αὐταὶ εἶναι βάσιμοι, πῶς δύνανται νὰ προληφθῶσιν αὐταὶ αἱ αἰτιάσεις; Καὶ ὀφείλω νὰ εἴπω, καὶ μὴ πρὸς κακοφανισμὸν τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι κακῶς ἡ Κυβέρνησις ἐνόμισεν ὅτι ἡ ὕπαρξις τοῦ Αὐτονόμου ὀργανισμοῦ δὲν ἔχει πλέον κανένα λόγον. Ἀλλὰ τοιαύτη τις σκέψις ἀντίκειται εἰς τὸν τρόπον αὐτὸν καθ’ ὃν ἔχει ρυθμισθῆ ὁ ὀργανισμός. Καὶ ὡς εἶπον καὶ χθὲς εἰς διακοπήν τινά, ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἐγκαταστήσει εἰς τὴν διοίκησιν τοῦ ὀργανισμοῦ ἄγρυπνον ὀφθαλμόν, ὁ ὁποῖος ὀφείλει νὰ παρακολουθῇ καὶ πληροφορῇ περὶ τῶν γενομένων ἐκεῖ, καὶ περὶ τοῦ τρόπου καθ’ ὃν γίνεται ἡ διαχείρισις τῶν ἐμπιστευθέντων εἰς τὸν ὀργανισμόν.

§260Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὀφθαλμὸς ὁ ὁποῖος δὲν δύναται νὰ βλέπῃ.

§261Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Τώρα θὰ σᾶς εἴπω, κ. ὑπουργέ. Ἀλλὰ πλὴν τοῦ ὀφθαλμοῦ αὐτοῦ ἔχετε καὶ μετέχοντας τῆς διοικήσεως τοῦ ὀργανισμοῦ, οἱ ὁποῖοι εἶναι ὄργανα τοῦ Κράτους, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀνώτεροι ὑπάλληλοι τῶν ὑπηρεσιῶν σας. Καὶ ὅταν εἴχατε ὅλα αὐτὰ τὰ μέσα, νομίζετε ὅτι σᾶς ἦτο ἐπιτετραμμένον νὰ λέγετε ὅτι δὲν δύνασθε νὰ βλέπετε, ἢ ὅτι δὲν εἶχε τὰ μέσα ἡ Κυβέρνησις νὰ παρακολουθῇ τὰ γενόμενα; Δὲν νομίζω, κ. ὑπουργέ, ὅτι δύνασθε νὰ δικαιολογηθῆτε ὁσονδήποτε καὶ ἂν λέγετε ὅτι δὲν εἴχατε τὰ μέσα. Ὁ θεσμὸς ὡς ἔχει ἱδρυθῇ σᾶς παρέχει ὅλα τὰ μέσα, καὶ ἐν τούτοις τὰ πράγματα ἐξελίσσονται κατὰ τρόπον ὥστε ἡ Κυβέρνησις νὰ φαίνεται σχεδὸν τὰ πάντα ἀγνοοῦσα. Καὶ θὰ ἀναφέρω τὴν πρᾶξιν αὐτὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἐπεχείρησε νὰ ζητήσῃ—δυναμένη νὰ εἴπῃ καὶ ἐπιβάλῃ εἰς τὸν αὐτόνομον ὀργανισμὸν—νὰ κάνῃ δάνειον πρὸς τὴν Οὖλεν. Ὅτε δὲ ἐγράφη τὸ πρῶτον εἰς τὰς ἐφημερίδας, ἐγὼ ἔκαμα μίαν διαμαρτυρίαν κατὰ τῆς πράξεως αὐτῆς. Νομίζω δὲ ὅτι καὶ ὅλα τὰ δάνεια ποὺ ἔκανε, τὰ ἐσωτερικά, δὲν ἔπρεπε νὰ γίνουν. Ἀλλὰ πρὸ παντὸς ἡ συνείδησίς μου ἐξηγέρθη κατὰ τοῦ δανείου τὸ ὁποῖον ἐζητεῖτο ἀπὸ τὸν Αὐτόνομον Σταφιδικὸν Ὀργανισμόν, ἐνῷ ἦτο γνωστὸν εἰς ὅλους, ὅτι ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς ἐνῷ παρουσιάζοντο πλεονάσματα διὰ νὰ τὰ ἀγοράσῃ δὲν εἶχε τίποτε. Καὶ δὲν δύναμαι νὰ ὑποθέσω ποτὲ ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἠγνόει αὐτὴν τὴν κατάστασιν, ἀφοῦ ἐγὼ τὴν ἤξευρα ὁ ὁποῖος δὲν μετεῖχον κατὰ τίποτε οὔτε καμμίαν δύναμιν εἶχον διὰ νὰ μανθάνω τὰ τοῦ ὀργανισμοῦ. Καὶ θὰ σᾶς εἴπω μόνον ὅτι οἰκονομικὸς τὶς ὑπάλληλος τότε μοῦ κατήγγειλεν ὅτι ἔστειλεν ἔγγραφον διαμαρτυρίαν εἰς τὸν διευθυντήν, διὰ τὴν περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἐπεχείρει νὰ δώσῃ τὸ δάνειον. Ἐκάλεσα τὸν διευθυντὴν καὶ τὸν ἠρώτησα ἐὰν ταῦτα εἶναι ἀληθῆ καὶ μοῦ ἀπήντησε «Θὰ περάσῃ ἀπὸ τὸ συμβούλιον καὶ μετὰ θὰ περάσῃ ἀπὸ τὴν Βουλήν, καὶ σεῖς εἶσθε οἱ ἁρμόδιοι νὰ τὸ πολεμήσητε». Καὶ ἀληθῶς ὅταν ἦλθεν εἰς τὴν Βουλὴν τὸ νομοσχέδιον διὰ τοῦ ὁποίου ἐπρόκειτο νὰ ἐγκριθῇ δάνειον ἀπὸ τὸν Αὐτόνομον Σταφιδικὸν Ὀργανισμὸν πρὸς τὴν Οὗλεν τὸ ἐπολεμήσαμεν, καὶ ἡ Κυβέρνησις εὐτυχῶς τὸ ἀνεγνώρισε.

§262Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀλλὰ ποῦ θὰ τὰ εὕρισκε νὰ τὰ δώσῃ ἂν δὲν τὰ εἶχε;

§263Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Διατὶ τὸ ἐζητούσατε σεῖς;

§264Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὸ ζητήσαμεν ἡμεῖς, διότι ὁ ὀργανισμὸς ἄφινε νὰ πιστεύεται ὅτι ἔπλεεν ἐν τῷ μέσῳ πακτωλοῦ. Διότι ἔλεγεν ὅτι εἶχεν ἕνα ἐνεργητικὸν 440 ἑκατομμυρίων καὶ ὅτι εἶχε 300 ἑκατομμύρια καταθέσεις εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν.

§265Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν αὐτὰ νὰ δικαιολογήσουν τὴν ἐνέργειαν τῆς Κυβερνήσεως. Διότι ἐὰν ἡ Κυβέρνησις δὲν μποροῦσε νὰ πληροφορηθῇ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἕνας ἁπλοῦς ἰδιώτης ἐπληροφορήθη, τοῦτο δὲν εἶναι πρὸς ἔπαινον τῆς Κυβερνήσεως.

§266Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Αὐτὴν τὴν πρᾶξιν τὴν ἀναφέρω μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ σᾶς δώσω ἀφορμὴν νὰ σκεφθῆτε ἂν μὲ αὐτὰ τὰ μέσα τὰ ὁποῖα ἔχετε δὲν δύνασθε νὰ παρακολουθῆτε τὸν αὐτόνομον ὀργανισμὸν καὶ νὰ σκεφθῆτε ποίαν μεταβολὴν πρέπει νὰ κάμητε διὰ νὰ διορθωθῇ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Ἐπίσης ἤκουσα αὐτὴν τὴν ἑσπέραν νὰ γίνεται πολλάκις λόγος διὰ τὰς συμβάσεις τὰς ὁποίας ἔκαμεν ὁ αὐτόνομος ὀργανισμὸς μετὰ διαφόρων οἰνοπνευματοποιητικῶν ἑταιρειῶν, αἱ ὁποῖαι δὲν ἠξεύρω διατὶ ἐπεκράτησε νὰ λέγωνται κοινοπραξίαι διότι ἀπὸ ἀπόψεως νομικῆς ὁ κατάλληλος ὅρος δὲν εἶναι αὐτός. Εἶναι ἁπλῶς ἑταιρεῖαι. Κατεκρίθησαν αὐταὶ αἱ συμβάσεις. Καὶ λέγετε: τὶ νὰ κάμωμεν μὲ αὐτάς τάς συμβάσεις; Θὰ τάς ἐπιτρέψωμεν ἢ δὲν θά τάς ἐπιτρέψωμεν; Θὰ σᾶς εἴπω ὅτι δὲν γνωρίζω καὶ ἐγὼ μ’ ὅλον ὅτι ἤμην εἰς τὴν κοινοβουλευτικὴν ἐπιτροπήν, αἱ συμβάσεις τὶ εἴδους εἶναι. Ἀλλά ὀφείλω νά σᾶς εἴπω ὅτι πρὸ ἡμερῶν μὲ ἐπεσκέφθη διευθυντὴς οἰνοπνευματοποιητικῆς ἑταιρείας, ὁ ὁποῖος μοῦ εἶπεν ὅτι «Μετά τοῦ αὐτονόμου ὀργανισμοῦ ἔχομεν μίαν σύμβασιν — αὐτὸς ἦτο ὁ χαρακτηρισμὸς τὸν ὁποῖον ἔδιδεν—μίαν σύμβασιν ἐντολῆς κατά τήν ὁποίαν ὁ αὐτόνομος ὀργανισμός δίδει εἰς τήν ἑταιρείαν ὡρισμένον ποσὸν ἵνα τὸ βιομηχανοποιήσῃ καὶ πωληθῇ ὑπ’ αὐτῆς. Ἡμεῖς ὡς ἐντολοδόχοι πρέπει νά πληρωθῶμεν τὰς δαπάνας μας, τὸ βιομηχανικὸν κέρδος καὶ ὅ,τι ἀπὸ αὐτὸ βγῇ νὰ τὸ πάρῃ ὁ αὐτόνομος ὀργανισμός. Δυστυχῶς ὄχι μόνον δὲν βγαίνει νά πάρῃ τίποτε, ἀλλά ὀφείλει καὶ ἔξοδα».

§267Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). 2 χιλ. δραχμὲς τὴν χιλιάδα.

§268Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν γνωρίζω πόσα, δὲν εἶμαι ἁρμόδιος νὰ δώσω τὴν λύσιν τοῦ ζητήματος, ἀλλὰ βλέπετε ὅτι προῆλθον πράξεις αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ ἔχουν ἐπιβλαβέστατα ἀποτελέσματα. Ἐρωτᾶται: Θὰ τὰς ἐπιτρέψωμεν αὐτὰς τὰς πράξεις, ναὶ ἢ ὄχι; Νομίζω ὅτι τὸ ζήτημα εἶναι ὅτι ὁ ὀργανισμὸς κατηγορήθη ὅτι ἔκαμε ὑψωτικὴν πολιτικήν. Ἐνῷ ἔπρεπε νά κάμῃ τὴν ἀντίθετον πολιτικήν. Ὁ ὀργανισμὸς κατηγορήθη ὅτι ἔκαμε τάς συμβάσεις αὐτάς, ἐνῷ δὲν ἔπρεπε νά τάς κάμῃ. Σωρεία δὲ κατηγοριῶν ἐξηνέχθησαν ἀπόψε καὶ παρ’ ὑμῶν τῶν ἰδίων, ὅτι ἔχει πολυτελεῖς καὶ ὑπερβολικάς δαπάνας, καὶ ὅτι ἐχρειάσθητε νά τάς μετριάσητε. Ἀπὸ αὐτά τά ὁποῖα ἤκουσα ἔχω δύο ἀπόψεις νά ἐξετάσω. Ἡ μὲν πρώτη εἶναι ὅτι παρετήρησα, ὅτι ὁσάκις ἡ Κυβέρνησις ἀντελήφθη, ὅτι ἦτο κάτι τι τὸ ἔκτροπον εὗρε τά μέσα καὶ νά ἐπέμβῃ καὶ νά ἐμποδίσῃ τὸ ἔκτροπον αὐτὸ· ἀλλά καὶ ἐκτὸς τούτου παρετήρησα ὅτι ἤρχισε νά ἀμφισβητῆται ποῖαι πράξεις πρέπει νά ἐπιχειρηθοῦν ἀπὸ τὸν αὐτόνομον ὀργανισμόν. Ἄν θέλητε νὰ καταλήξητε εἰς ἕνα ἀποτέλεσμα ἐνισχυτικὸν τοῦ αὐτονόμου ὀργανισμοῦ καὶ προστατευτικὸν τοῦ κόσμου τοῦ ὁποίου διαχειρίζεται τὸ προϊόν, πρέπει νὰ ἐξετάσητε ποίας κατ’ ἰδίαν πράξεις δύναται νὰ ἐνεργήσῃ ὁ ὀργανισμός, διότι τοῦτο θά εἶναι ἀδύνατον, θά εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον. Δὲν εἶναι δυνατὸν νά ἐρωτᾶται τὶ θά κάμωμεν, ἂν θά ἐπιτρέψωμεν νά ἔχωμεν αὐτάς τάς συμβάσεις ἢ ὄχι. Ἀλλά νὰ ἐρωτᾶται πῶς θά καθορίσητε τά ὅρια τῆς ἐνεργείας τοῦ Αὐτονόμου Ὀργανισμοῦ, καὶ ποίαν ἀφ’ ἑτέρου θά δώσητε ἐξουσίαν ἵνα ὁ ὀφθαλμὸς τοῦ Κράτους εἶναι πραγματικὸς καὶ ὄχι .....

§269Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Αὐτὸ ἀκριβῶς σκοποῦν τὰ νομοσχέδια.

§270Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ θὰ περιμένω νὰ τὰ φέρετε. Ἀλλὰ ἤκουσα ἀπόψε περὶ μέτρων τινῶν τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται εἰς λεπτομερείας.

§271Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ποῖα;

§272Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Εἴπατε ὅτι θὰ κάνωμεν τὰς συμβάσεις αὐτὰς κλπ.

§273Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Πρόκειται περὶ χωριστοῦ νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον μοῦ ἐζήτησε τὸ διοικητικὸν συμβούλιον διὰ νὰ μπορέσῃ νὰ βγῇ ἀπὸ τὰς περιπλοκὰς καὶ τὸ μελετᾶ ἀπὸ νομικῆς ἀπόψεως, ἀλλὰ τὰ μέτρα τὰ γενικώτερα εἶναι ἄλλα μέτρα τὰ ὁποῖα θὰ ἴδητε ἐν καιρῷ.

§274Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ κάμω τὰς γενικὰς παρατηρήσεις τὰς ὁποίας ἔκαμα ἐξ ὡρισμένων γεγονότων καὶ ἐνταῦθα ἔξωθεν ἀναπτυχθέντων. Καὶ ἔχω νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχήν σας εἰς τὸ ὅτι τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα θὰ λάβετε πρέπει νὰ εἶναι τοιαῦτα ὥστε νὰ μὴ συμβοῦν ὅσα συνέβησαν. Προχωρῶν θὰ σᾶς εἴπω καὶ κάτι ἄλλο, δὲν καταδικάζω τὰς πράξεις αὐτὰς διότι δὲν ἔχω κανένα δικαίωμα ἐφ’ ὅσον ἡ διαχείρισις τῶν διαχειρισαμένων τὸν Αὐτόνομον Σταφιδικὸν Ὀργανισμὸν εὑρίσκεται ἀκόμη ὑπὸ τὸν ἔλεγχον οὐδὲν δὲ παρουσιάσθη περὶ τῶν ἀποτελεσμάτων αὐτῆς, ὥστε νὰ κρίνω ἐὰν καλῶς ἢ κακῶς ἔπραξεν. Καὶ δὲν δύναται μὲν νὰ ἀποσιωπηθῇ ὅτι πρὶν ἢ ἐπέλθῃ τὸ τελευταῖον κροῦσμα τῆς πτώσεως τῶν τιμῶν ὅλος ὁ κόσμος ἦτο ἐνθουσιασμένος καὶ ἐξωτερικῶς ἐφαίνοντο πράξεις ἀκριβῶς ἀποδεικνύουσαι μίαν τάσιν πρὸς πρόοδον τοῦ ἔργου τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, ἀλλὰ δὲν δύναμαι νὰ μὴ εἴπω ἀκόμη, ὅτι εἰς τοιαύτην ἔκρυθμον κατάστασιν—διότι ἔκρυθμος πρέπει νὰ ὑποτεθῇ ὅτι εἶναι—ἡ Κυβέρνησις ἀδιαφοροῦσα, δὲν σπεύδει νὰ δώσῃ λύσιν ἐπὶ ζητημάτων τὰ ὁποῖα δὲν πρέπει νὰ μένουν ἄλυτα. Ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου καὶ μοὶ κατηγγέλθη ὅτι ὑπεβλήθη αἴτησις πρὸς ἐκλογὴν νέων συμβούλων. Ἡ αἴτησις αὐτὴ ὑπεβλήθη νομίμως καὶ συμφώνως μὲ τὸν νόμον τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ κατὰ τὸν ὁποῖον ἀρκεῖ νὰ ὑποβληθῇ ὑπὸ τῶν ⅖ καὶ εἶναι περίπου 10 ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ὑπέβαλον τὴν ὡς ἄνω αἴτησιν.

§275Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Σᾶς ἀνέγνωσα τὸ σημείωμα αὐτὸ ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας. Χθὲς συνεπληρώθη ὁ ἀριθμός.

§276Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Πρέπει νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἡ πληροφορίαν ποὺ σᾶς ἔδωσαν δὲν εἶναι ἀληθὲς διότι ἐγὼ αὐτὴν τὴν πληροφορίαν τὴν ἔχω ἀπὸ προχθές, πρὸ 3 ἡμερῶν.

§277Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν φαντάζομαι ὅτι ἀνώτερος ὑπάλληλος, ὁ κ. Κωστόπουλος, νὰ μοῦ ἔστειλεν σημείωμα τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ἀκριβὲς ἐκτὸς ἐὰν παρεπλανήθη καὶ αὐτός: πάντως δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν 1 ἢ 2 ἢ τρεῖς ἡμέρες.

§278Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Νομίζω ὅτι ὅταν διατελῶμεν ὑπὸ μίαν κατάστασιν ἐκκρεμῆ πρέπει ταχύτατα νὰ λαμβάνωνται τὰ μέτρα τὰ ἀναγκαῖα ὅπως ἐπέλθῃ ἡ τακτοποίησις τῶν πραγμάτων. Μετὰ ταῦτα ἔχω νὰ ἐπαναλάβω ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπα περὶ τὸ τέλος. Ἔχει καὶ ἡ ὥρα παρέλθει ἀρκετά, ὥστε νὰ μὴ δύναμαι νὰ ἐπεκτείνω περισσότερον τὸν λόγον. Κρίνατε σεῖς, ὁ ὁποῖος ἔχετε εἰς χεῖρας σας ὅλα τὰ δεδομένα καὶ ὅλην τὴν δύναμιν διὰ νὰ ἐξετάσητε καὶ ποῖα μέτρα πρέπει νὰ ληφθοῦν καὶ κατὰ τίνα τρόπον νὰ ληφθοῦν, καὶ φθάσετε ταχύτατα εἰς τὸ ἀποτέλεσμα νὰ ὑποβάλητε μίαν ὡρισμένην πολιτικὴν τὴν ὁποίαν θὰ ἀκολουθήσῃ πρὸς διόρθωσιν τῶν κακῶς μέχρι σήμερον γενομένων. Ἐγὼ σᾶς ἐπρότεινα μίαν ἐπιτροπὴν ἐντελῶς εἰδικὴν δι’ αὐτὸ τὸ ζήτημα, διότι πρέπει νὰ γίνῃ ἀπὸ τὰ πρόσωπα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα καλῶς γνωρίζουν τὸ σταφιδικὸν ζήτημα καὶ ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι ἀκριβῶς ἤκουσα πολλὰς γνώμας ὑπὸ πολλῶν ἐκ τῶν κυρίων βουλευτῶν ἐκ τῶν ὁποίων ἀποδεικνύεται πόσον ἐντεταμμένως ἔχουν παρακολουθήσῃ τὸ ζήτημα καὶ πόσον ἀληθῶς ἐνδιαφέρονται ὥστε νὰ ληφθῶσι μέτρα ὅσον τὸ δυνατὸν θεραπευτικά. Δὲν θέλω νὰ εἰσέλθω εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν διαφόρων ὑποδεικνυομένων μέτρων, ἀλλ’ ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἂς ἐπιτρέψῃ εἰς ἐμὲ, ὁ ὁποῖος δύναμαι καὶ ὡς ἐκ τῆς θέσεώς μου νὰ τοῦ εἴπω, ὅτι μετά τινος ἀφελείας τὰ ἐξήτασε καὶ ἐνῷ κατηγόρησε τὸν βουλευτὴν ἐξ Ἠλείας ὅτι μετεχειρίσθη γλῶσσαν ἡ ὁποία δὲν ἦτο ἡ πρέπουσα εἰς βουλευτὴν τὸ πρῶτον ἐρχόμενον εἰς τὴν Βουλήν, ἡ συμπεριφορὰ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἀπὸ τὴν φιλίαν πρὸς τὸν ἀδελφὸν τοῦ πατρός του ἢ πρὸς τὸν πατέρα του, δὲν εἶναι ἡ συμπεριφορὰ ἡ ὀφειλομένη ἀπὸ ὑπουργὸν πρὸς ἕνα νέον βουλευτὴν ὁ ὁποῖος ἔδειξε δείγματα περὶ τοῦ τί δύναται νὰ προσφέρῃ. Διότι ἀντὶ νὰ ἀποκρούσῃ τὸ σχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν εἰς τὴν Βουλὴν ὁ κ. Στεφανόπουλος, ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐνόμισεν ὅτι ἔπρεπεν ἐδῶ νὰ ἐξυψώσῃ εἰς ἀντιπροσώπους τοῦ Λαοῦ τὸν κ. Σκοῦρον καὶ νὰ ὁμιλῇ περὶ τοῦ σχεδίου τοῦ κ. Σκούρου. Κύριε ὑπουργέ, ἐνταῦθα εἶσθε Κυβέρνησις καὶ ἡμεῖς εἴμεθα ἀντιπολίτευσις. Δικαιούμεθα νὰ σᾶς ἐλέγξωμεν καθ’ ὃν τρόπον ἡμεῖς θέλομεν. Δὲν δύνασθε νὰ ἐπικαλῆσθε οὔτε τὰς ἰδιαιτέρας σας φιλίας καὶ οὔτε νὰ φέρεσθε οὕτω πως εἰς βουλευτὰς ἀντιπολιτευομένους καὶ μάλιστα εἰς βουλευτάς, οἱ ὁποῖοι γνωρίζουν τὶ θέλουν νὰ ὑποστηρίξουν.

§279ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Βουδούρης.

§280Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, κύριοι βουλευταί, ἐνῷ ἤρχισε τὴν ἀγόρευσίν του μὲ ὕφος προστατευτικὸν καὶ ἐντελῶς οἰκογενειακὸν σχετικῶς μὲ τὸν ἀξιότιμον ἐπερωτήσαντα βουλευτὴν ἐξ Ἠλείας, κατέληξεν εἰς εἰρωνικὸν αὐτόχρημα τοιοῦτον δι’ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι, ὅπως εἶπεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, εἰς μελοδραματικὸν τόνον ἐτόνισαν τὴν ἀπόγνωσιν τῶν σταφιδικῶν πληθυσμῶν. Προχωρῶν περαιτέρω ὡμίλησε καὶ περὶ σταφιδοπατέρων, ὡς ἐὰν ἤθελε νὰ ἀφήσῃ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἐκείνους τοὺς ὁποίους ὑπονοεῖ δὲν διαφέρουν ἀπὸ τοὺς σταφιδοπατέρας εἰς τὸ ἔργον τους.

§281Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν εἶπα αὐτά.

§282Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Αὐτὰ εἴπατε. Οὐδεὶς ἄλλος περισσότερον ἀπὸ τὸ κ. ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἠδύνατο νὰ ὁμιλήσῃ μὲ τὸ προσῆκον αὐτό ὕφος καὶ πρὸ πάντων διὰ τὸν ὁμιλοῦντα τὴν στιγμὴν αὐτήν, διότι γνωρίζει περισσότερον παντὸς ἄλλου ὅτι μετὰ τῆς μεγαλειτέρας ὠμότητος ἐξέθεσε τὰς ἀντιλήψεις του ἐπὶ τῆς λύσεως τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος, τόσον εἰς τὴν εἰσηγητικήν του ἔκθεσιν, ὅσον καὶ ἀπὸ τῶν στηλῶν τοῦ τύπου ὅσον καὶ προφορικῶς καὶ ὡς καρπὸν ἔδρεψε τοὺς προπηλακισμοὺς καὶ τὸ ἀμέτρητον ὑβρεολόγιον τῶν ἐκλογέων του.

§283Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Αὐτὸ σᾶς τιμᾷ.

§284Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Εὐχαριστῶ πολύ. Καὶ ἂν τό κάνῃ ὁ εἰς μελοδραματικὸν τόνον ὁμιλήσας περὶ τῆς ἀπογνώσεως τοῦ σταφιδικοῦ πληθυσμοῦ, ἐνῷ δὲν εἶχε τό εὐτύχημα—καὶ δὲν ἔχει τό εὐτύχημα καὶ λόγῳ τῆς ὑπουργίας του καὶ λόγῳ τοῦ κύρους του—νὰ δύναται νὰ μεταπηδᾷ ἀπό περιφέρειαν ὅπου καλλιεργεῖται ἡ σταφιδάμπελος εἰς περιφερείας ὅπου δὲν καλλιεργεῖται τοιαύτη καὶ ὅπου δὲν ἀκούονται κραυγαὶ ἐκ τῆς ἐνσκηψάσης κρίσεως, φρονῶ ὅτι δὲν ἦτο ἀνάγκη τόσης εἰρωνείας διὰ τὴν ἀπόγνωσιν, διότι κ. ὑπουργὲ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, εἶναι πραγματικὴ ἀπόγνωσις. Οὔτε θεραπευτικὰ μέσα τῆς ἀπογνώσεως αὐτῆς εἶναι τό ἐπιχείρημα περὶ τῆς κρίσεως εἰς ἄλλα μέρη, διότι οὐδεὶς τὸ ἀμφισβητεῖ οὔτε ἠμφισβητήθη ὅτι ἡ δυστυχία εἶναι παγκόσμιος ἀσφαλῶς δὲ δὲν εἶναι καὶ τὸ μόνον θεραπευτικὸν μέσον ἡ καρτερία τὴν ὁποίαν τόσον γενναιοφρόνως συνεστήσατε. Ὡμίλησα περὶ ἀπογνώσεως καὶ μάλιστα τὴν στιγμὴν αὐτὴν ἀλλά καὶ ἂν ἔλεγε κανεὶς ὅσα εἶπον ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἠδύνατο νὰ δημιουργηθῇ μέγιστος κίνδυνος διότι πραγματικῶς εἶναι ἀπόγνωσις. Διότι τὶ ἄλλο ἦτο; πότε ἄλλοτε ὑπάρχει ἀπόγνωσις παρὰ ὅταν ἕνας κόσμος ὁλόκληρος στερεῖται καὶ αὐτοῦ τοῦ ἐπιουσίου, δὲν δύναται νὰ πληρώσῃ τά χρέη του καὶ διατρέχει τὸν κίνδυνον νὰ ἐγκλεισθῇ εἰς τάς φυλακάς, ἐνῷ εἰς τὴν οἰκογένειάν του δὲν θ’ ἀπομείνῃ οὔτε ὁ ξηρὸς ἄρτος; Δὲν ἀξίζει τὸν κόπον οὔτε ἁρμόζει εἰς τὴν σοβαρότητα τοῦ βήματος ἡ τόση εἰρωνεία μετά τῆς ὁποίας περιεβάλατε τά ὅσα ἐλέχθησαν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου περὶ τῆς ἀπογνώσεως, κ. ὑπουργέ. Δὲν γνωρίζω κατά πόσον, κύριοι βουλευταὶ ὁ μελοδραματισμὸς εἶναι περισσότερον ἐπικίνδυνος ἀπὸ τὴν σοφιστείαν τῆς ὁποίας τόσον ἄφθονον χρῆσιν ἔκαμεν ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Καὶ ἐπανέρχομαι ἐπὶ τοῦ φορολογικοῦ ζητήματος, ὄχι μόνον διότι κατεβλήθη ἔντονος προσπάθεια ἐκ μέρους τοῦ ἀξιοτίμου ὑπουργοῦ νά παραστήσῃ εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι ὑπάρχει σχεδὸν ἀσυδοσία καὶ διότι διακόπτων με, ὁ μὴ παρακολουθήσας λόγῳ σπουδαιοτέρων ἀσχολιῶν τὴν συζήτησιν ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπεν ὅτι τὸ νά ὑποστηρίζω τάς τοιαύτας ἰδέας, εἶναι ὡς νὰ ὑπεστήριζον τὴν ἀσυδοσίαν καὶ συνεπῶς καὶ τὴν ἀναρχίαν, δηλαδὴ δὲν ἀπέμεινεν εἰς ἡμᾶς παρὰ νὰ χαρακτηρισθῶμεν καὶ ὡς διδάσκοντες ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου τὴν ἀναρχίαν. Ἐπιμένω ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου ὄχι μόνον διότι εἶναι δίκαιον, ἀλλὰ καὶ διότι πιστεύω ὅτι ἡ μόνη λύσις ἐξ ὅλων τῶν διατυμπανισθέντων μέτρων καὶ σχεδίων καὶ συστημάτων ἀπέμεινεν ἐκτὸς συζητήσεως: τῆς φορολογικῆς ἢ ἡ φορολογικὴ ὁμαδικὴ ἐνίσχυσις τῶν παραγωγῶν. Κατὰ τὴν πρώτην μου ἀγόρευσιν ἐτόνισα ὅτι ὁ φόρος εἶναι αὐτόχρημα δημευτικὸς καὶ εἶναι δημευτικὸς διότι ἐπιβαρύνει τὸν γεωργὸν ἐνῷ ἐκεῖνοι κατὰ τὰς παρούσας κρισίμους στιγμὰς καὶ λόγῳ τῶν τιμῶν δὲν ἀπεκόμιζον οὐδὲν εἰσόδημα, ὁ δὲ ἀξιότιμος ὑπουργὸς εἶπεν ὅτι δὲν εἰσπράττεται ὁ φόρος καὶ δὲν ἦτο ἀληθὲς ἐκεῖνο τὸ ποῖον ὑπεστηρίξαμεν ἡμεῖς, διότι θὰ ἦτο εἰς θέσιν ὁ ὀργανισμὸς νὰ ἐξαγοράσῃ τὰ πλεονάσματα μὲ 170 ἢ 180 δραχ. ἐπὶ πλέον. Ἐγὼ δὲν εἶπον τοῦτο· ἐγὼ ὑποστηρίζω ὅτι ἐὰν παρῃτῆτο τῆς εἰσπράξεως τοῦ φόρου τὸ Κράτος, ὅπως εἶχε ὑποχρέωσιν νὰ παραιτηθῇ ὁ ὀργανισμὸς θὰ ἦτο εἰς θέσιν νὰ δώσῃ 340 δραχμὰς ἐπὶ πλέον διὰ τὴν ἀγορὰν τῶν πλεονασμάτων. Ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὁ θέλων νὰ παραστήσῃ ὅτι ὄχι μόνον δὲν εἶναι σκληρὸν τὸ Κράτος ἔναντι τῶν σταφιδοπαραγωγῶν ὅσον ἀφορᾷ τὴν φορολογίαν ἀλλὰ τοὐναντίον μὲ προνόμια τοὺς ἔχει περιβάλει, ἔφερεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς σταφιδικοὺς πίνακας τῆς τελευταίας πενταετίας διὰ τῶν ὁποίων ἀπέδειξεν ὅτι ἐπὶ εἰσπραχθέντων 5.5 δισεκατομμυρίων δραχμῶν δὲν κατεβλήθησαν εἰς τὸν δημόσιον προϋπολογισμὸν παρὰ 230 ἑκατομμύρια.

§285Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). 150 ἑκατομμύρια διὰ τὴν ἀκρίβειαν καὶ 80 ὀφειλόμενα.

§286Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Μὴ μᾶς λέγετε ὀφειλόμενα· τὰ ὀφειλόμενα ἡμεῖς οἱ καλῆς πίστεως ὀφειλέται θὰ τὰ ἐπιστρέψωμεν. Ἀλλά, κ. ὑπουργέ ὅταν κατηρτίσατε τοὺς σταφιδικοὺς αὐτοὺς πίνακας διὰ νὰ ἀποδείξητε ὅτι κατὰ τὴν τελευταίαν πενταετίαν οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ δὲν εἰσέφεραν παρὰ ἐλάχιστα ποσὰ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους, δὲν ἐλησμονήσατε γειτονικὰ ἔτη τὴν προηγουμένην πενταετίαν, κατὰ τὴν ὁποίαν οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ μόλις ἀνένηψαν ἐκ τῆς κρίσεως καὶ μόλις ἀνέτειλαν καὶ δι’ αὐτοὺς ἡμέραι καλλίτεραι ἦλθε τὸ Κράτος καὶ ἐπέβαλλεν τὴν ἀγριωτέραν δήμευσιν ἀγοράζον τὰ προϊόντα των καὶ πωλοῦν αὐτὰ μὲ 400 δραχμὰς τὴν £ καὶ ἔδιδεν εἰς αὐτοὺς 150, καὶ εἰσέπραξεν τὸ Κράτος δισεκατομμύρια καὶ πλέον καὶ προσέφεραν οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ εἰς τὸ Κράτος κατὰ τὸν δημευτικώτερον τρόπον δισεκατομμύρια καὶ πλέον εἰς τὸν Ἐθνικὸν κορβανᾶν. Πῶς λοιπὸν ἐν ᾧ πάντες γνωρίζετε ὅτι προσέφερεν ὁ σταφιδικὸς κόσμος ἀδιαμαρτυρήτως τοιαύτας θυσίας καθ’ ἣν στιγμὴν αἱ ἄλλαι κοινωνικαὶ τάξεις καίτοι θὰ ἠδύναντο νὰ προσφέρουν μεγαλείτερα ποσὰ δὲν ἐφορολογήθησαν κατὰ τὸν ἴδιον ἄγριον τρόπον πῶς λέγω ὅταν ἀδιαμαρτύρητοι προσέφερον ὡς σᾶς εἶπον ἀρχικῶς πῶς ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ διὰ τῶν ἀριθμῶν τοὺς ὁποίους προσάγετε ἀφήνετε τὴν ἐντύπωσιν, ἡ ὁποία δὲν δύναται νὰ μὴ εἶναι ἀκίνδυνος, ὅτι οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ δὲν προσέφερον παρὰ ἐλάχιστα ποσὰ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ὅτι οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ εἶναι ἀσύδοτοι; Ἀλλὰ προχωρῶ. Γνωρίζετε καλῶς ὅτι ἐντὸς τῆς τελευταίας 6ετίας ἡ φορολογία τῆς σταφίδος ἐδεκαπλασιάσθη. Κατὰ ποῖον φορολογικὸν σύστημα καὶ κατὰ ποίαν λογικὴν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηρίξητε ὅτι ἐντὸς μιᾶς 10ετίας ἐδεκαπλασιάσθη ἡ φορολογία ἑνὸς εἴδους καθ’ ἣν στιγμὴν ὄχι μόνον δὲν ἐδεκαπλασιάσθη τὸ εἰσόδημά του ἀλλὰ τοὐναντίον ἐμειώθη κατὰ τὸ ἥμισυ καὶ πλέον εἰς τὰ 1924 Τὸ ξεύρετε καλλίτερον ἐμοῦ, καὶ ἂν αἰσθάνωμαι κάποιαν δυσφορίαν εἶναι ὅτι δὲν σᾶς διαφεύγει οὐδὲ ἡ μικροτέρα λεπτομέρεια τοῦ ζητήματος. Θὰ γνωρίζητε ὅτι στὰ 1924 ἦτο 7½ εἰς τὸ 1925 12 εἰς τὰ 1926 20 ἑκατομμύρια καὶ ἔφθασε μὲ ἰλιγγιώδη ταχύτητα τὰ 75 ἑκατομμύρια. Μάλιστα, κ. ὑπουργὲ ἐδεκαπλασιάσθη ἐπαναλαμβάνω ἡ φορολογία, ἐνῷ τὸ εἰσόδημα ὄχι μόνον δὲν ἐδεκαπλασιάσθη ἀλλὰ ἐμειώθη κατὰ τὸ ἥμισυ. Ἀλλ’ ἂν καὶ τοῦτο δὲν σᾶς ἤρκη, δὲν φρονεῖτε ὅτι ἔπρεπε νὰ ὑπάρξῃ ἡ ἐπιβαλλομένη στοιχειώδης ἰσότης μεταξὺ φορολογουμένου τοῦ αὐτοῦ εἴδους. Ὅταν κατὰ τὸν παρελθόντα Αὔγουστον καὶ πολὺ δικαίως δι’ αὐτό, δὲν σᾶς κατηγορῶ, ὑπεβιβάζετε τὸν φόρον τῆς Κρατικῆς σταφίδος εἰς 8%, καὶ πολὺ δικαίως τονίζω διατὶ λησμονῆτε ὅτι τὸ αὐτὸ μέτρον καὶ διὰ τοὺς αὐτοὺς λόγους ἔπρεπε νὰ τὸ ἐπεκτείνητε καὶ ἐπὶ τῆς Κορινθιακῆς σταφίδος; Βλέπετε λοιπὸν ὅτι ἡμεῖς δὲν ἐζητήσαμεν ἀσυδοσίαν δὲν ἐζητήσαμεν νὰ φανῶμεν εὐχάριστοι εἰς οὐδένα, ἐζητήσαμεν μόνον μίαν στοιχειώδη δικαιοσύνην στοιχειώδη ἰσότητα, ἕνα μέτρον τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλεται νὰ παράσχῃ ἡ Κυβέρνησις εἰς τοὺς δεινοπαθοῦντας αὐτοὺς ἀγρότας. Ὁ κ. ὑπουργὸς ὡμίλησε περὶ τῶν ἐπιτευχθεισῶν οἰκονομιῶν, τὰς ὁποίας εἰς τὴν ἀρχὴν τοῦ λόγου του ἀνεβίβασεν εἰς 23 ἑκατομμύρια. Ἐρωτῶ: τὰ 28 ἑκατομμύρια εἶναι ἀπὸ οἰκονομίας λόγῳ καταργήσεως θέσεων; Ὄχι, τὰ ἑκατομμύρια ἀσφαλῶς εἶναι λόγῳ τῆς καταργήσεως τῆς διαφημίσεως. Ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις ὅπως εἶχε καθῆκον καὶ ὑποχρέωσιν νὰ τερματίσῃ τὸν ἔλεγχον ὄχι τὸν ἔλεγχον τῶν ἔργων τῆς διαχειρίσεως τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ τῆς δράσεώς του ὁ ὁποῖος ἄγνωστον πότε θὰ τερματισθῇ, ἀλλὰ τὸν ἔλεγχον ἐπὶ τῶν καταγγελθέντων ἐκείνων σημείων ἐκ μέρους συμβούλων ἐπὶ τῶν σημείων ἐκείνων τὰ ὁποῖα προεκάλεσαν συγκίνησιν καὶ ἀγανάκτησιν τοῦ σταφιδικοῦ πληθυσμοῦ. Δὲν γνωρίζω κατὰ πόσον θὰ εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ ἀποδείξωμεν καὶ ἂν αἱ οἰκονομίαι αὐταὶ λόγῳ καταργήσεως θέσεων εἶναι ἀληθεῖς καὶ σκόπιμοι, ἀναμένομεν καὶ θὰ ἔλθῃ στιγμὴ κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἐκθέσωμεν ἐπὶ τούτου τὰς σκέψεις μας, ἀσφαλῶς ὅμως...

§287Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αὐτὸ εἶναι κατάργησις τοῦ ὀργανισμοῦ.

§288Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἀσφαλῶς ὅμως εἰς τὸ ζήτημα τῆς διαφημίσεως δὲν εὑρίσκεται ἐν δικαίῳ ὁ κ. ὑπουργός. Κατηργήθη ἡ διαφήμισις καὶ περιωρίσθη εἰς τὸ ⅓, καθ’ ἣν στιγμὴν ὅλοι οἱ ἁρμόδιοι ὅλοι οἱ δυνάμενοι νὰ ἔχουν ὑπεύθυνον γνώμην, ὅλοι οἱ παρακολουθοῦντες τὰ ζητήματα ταῦτα ἐβόουν ὅτι ἡ κατάργησις τῆς διαφημίσεως θὰ ἦτο τραῦμα κατὰ τῆς σταφιδοπαραγωγῆς. Αὐτὸς οὗτος ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὴν ἡμέραν τὴν ὁποίαν ἐλήφθη ἡ ἀπόφασις τοῦ περιορισμοῦ τοῦ κονδυλίου τῆς διαφημίσεως ἀπὸ τῶν στηλῶν τοῦ τύπου ἐδήλωνεν ὅτι ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ θὰ ἐδέχετο τοιοῦτον μέτρον, διότι κάθε κατάργησις τῆς διαφημίσεως θὰ ἦτο αὐτόχρημα ἐγκληματική. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὅμως ἐδήλωσε εἰς τὴν Βουλὴν ἀπόψε ὅτι μετεπείσθη κατόπιν εἰσηγήσεως τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὁ ὁποῖος τοῦ παρέστησεν ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη διαφημίσεως καί συνεπῶς ἀκινδύνως ἠδύνατο νὰ περιορισθῇ. Ἀλλὰ θὰ ἠρώτουν τὸν ἀξιότιμον κ. ὑπουργὸν ὅστις παρακολουθεῖ βῆμα πρὸς βῆμα τὸ σταφιδικὸν ζήτημα εἰς ὅλας του τὰς λεπτομερείας, ἠγνόει ἐπὶ τοσοῦτον χρόνον ὅτι ἦτο περιττὴ ἡ διάθεσις 80.000 λιρῶν διὰ τὴν διαφήμισιν; καὶ ποῖα τὰ στοιχεῖα ποὺ τὸν ἔκαμαν κατὰ τὰς τελευταίας ἡμέρας, νὰ μεταπεισθῇ καὶ νὰ πείσῃ καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ὅτι ἀκινδύνως ἠδύνατο νὰ περιορισθῇ τὸ κονδύλιον εἰς 20.000 λίρας ὥστε νὰ δίδεται εἰς αὐτὴν σήμερον ἡ εὐκαιρία νὰ ἔρχηται καὶ νὰ ἐκθέτῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὅτι ἐπέτυχεν οἰκονομίας 28 ἑκατομμύρια; Ἢ μήπως δύναται νὰ ἐπικαλεσθῇ ὅτι καίτοι ἐγνώριζεν ὅτι ἡ διάθεσις τοῦ σημαντικοῦ αὐτοῦ ποσοῦ ἀπέβαινεν ἐπὶ ματαίῳ κατὰ τὸ παρελθόν, δὲν εἶχε τὰ μέσα λόγῳ τῆς αὐτονομίας τοῦ ὀργανισμοῦ νὰ ἐπιβάλῃ τὴν θέλησίν του καὶ τὰς ἀντιλήψεις του; Ἀσφαλῶς ὄχι. Προχωρῶν ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὡμίλησε καὶ συνέστησεν ὅτι: «ἀντὶ νὰ ἀσχολῆσθε εἰς τὸ ζήτημα τῆς καταργήσεως τοῦ Κρατικοῦ φόρου ἔπρεπε νὰ ἐπιζητῆτε τὴν κατάργησιν τῶν τοπικῶν φόρων». Μάλιστα κ. ὑπουργέ, ἀλλὰ φρονῶ ὅτι τὴν σύστασιν αὐτὴν θά ἔπρεπε νὰ τὴν ἀπευθύνητε εἰς τὰ μέλη τῆς Κυβερνήσεως. Ὅταν τὰς πρωϊνὰς ὥρας ψηφίζωνται νομοσχέδια διὰ τῶν ὁποίων τῇ ἐγκρίσει τῆς Κυβερνήσεως ἐπιβάλλονται φόροι διὰ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ ναοῦ τοῦ Ἁγίου Ἀνδρέου καὶ δὲν λαμβάνετε μέτρα νὰ πετάξητε τὰ νομοσχέδια αὐτὰ ἀλλὰ τοὐναντίον τὰ καθιστᾶτε νόμους τοῦ Κράτους, φρονῶ ὅτι τὴν σύστασιν αὐτὴν πρέπει νὰ τὴν ἀπηυθύνητε πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὄχι νὰ ἀπευθύνητε σύστασιν πρὸς ἡμᾶς νὰ φροντίσωμεν νὰ καταργήσωμεν τοὺς τοπικούς φόρους οἱ ὁποῖοι αὐτόχρημα ἀνάγκας τοπικὰς ἐξυπηρετοῦν. Ὡμίλει περὶ τῶν μέτρων ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ ἀρχικῶς διὰ τὴν ἐκρίζωσιν ἀνέπτυξε τὴν πρωτότυπον θεωρίαν του, συνεπικουροῦντος τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι τὰ μελετώμενα μέτρα τῆς Κυβερνήσεως ἔπρεπε νὰ τεθοῦν πρῶτον ὑπ’ ὄψιν τῶν ἀρχηγῶν τῶν κομμάτων, καὶ ἔπειτα νὰ κατατεθοῦν εἰς τὴν Βουλήν. Εἶναι αὐτόχρημα πρωτότυπος ὁ τρόπος καὶ ἐξωφρενικὰ ἐπικίνδυνος. Ἡ Κυβέρνησις πρῶτον εἶχεν ὑποχρέωσιν καθ’ ἣν στιγμὴν ὑπὲρ πᾶσαν ἄλλην ἠδύνατο νὰ θέσῃ τὸ ζήτημα εἰς τὴν θέσιν του διότι ἐγκλείει εἰς τούς κόλπους της δύο μέλη τὰ ὁποῖα ὑπὲρ πάντα ἄλλον κατέχουν τὸ σταφιδικόν ζήτημα καὶ δὲν εἶχεν ἀνάγκην ἔξωθεν συμβουλῶν, ἡ Κυβέρνησις εἶχεν ὑποχρέωσιν, λέγω, πρό πολλοῦ χρόνου πρὶν ἔλθῃ εἰς φῶς ἡ ἐπερώτησις τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Ἠλείας νὰ φέρῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὰ μέτρα διὰ τῶν ὁποίων ἐνόμιζεν ὅτι θὰ ἐδίδετο ἡ καλλιτέρα λύσις ἐπὶ τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος οὕτω δὲ μόνον θὰ ἠδύνατο νὰ προσφέρῃ τὴν μεγαλειτέραν ὑπηρεσίαν εἰς τόν σταφιδικόν κόσμον ἀναλαμβάνουσα τὴν εὐθύνην τῶν πράξεών της. Ἀλλὰ μὲ τό νὰ λέγῃ διά τὴν ἐκρίζωσιν ἂς συνεννοηθῶμεν νά τό μελετήσωμεν παρασκηνιακῶς, δι’ ἐμὲ ἀποτελεῖ αὐτὸ σύστημα ἀκατανόητον. Ἄς σταματήσῃ λοιπόν τὴν φιλολογίαν ἡ Κυβέρνησις καὶ ἂς σκεφθῇ τό ταχύτερον κατά τίνα τρόπον φρονεῖ ὅτι θά δοθῇ ἡ καλλιτέρα λύσις ἐπὶ τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος καὶ κατά τίνα τρόπον ἐπιβάλλεται εἰς τό Κράτος νά ἔλθῃ συνεπίκουρον εἰς τὴν καλλιτέραν λύσιν τοῦ ζητήματος ἔστω καὶ ἂν ὁ προϋπολογισμὸς του ὑποστῇ μερικὰς θυσίας. Ὁ ἀξιότιμος ὑπουργός τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας ὡμίλησε περὶ ἐθνικοῦ παλλαδίου, εἰς τό ὁποῖον πρέπει νά ἀποβλέπουν οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ καὶ πρέπει νά θεωροῦν τὴν ἰσοσκέλισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ ὡς κόρην ὀφθαλμοῦ. Ἀσφαλῶς ἡ σύστασις εἶναι ἀξία μελέτης. Ἀλλά κύριε ὑπουργὲ τὴν σύστασιν αὐτὴν εἶναι προτιμότερον νὰ τὴν ἀπευθύνετε κατὰ τὰς παρούσας στιγμὰς εἰς ὅλας τάς τάξεις εἰς ἃς θά ἠδύνατο νά γίνῃ ἀκουστή. Εἰς τάς τάξεις τάς εἰς ὁποίας τὴν ἀπευθύνετε δὲν θά εὕρῃ καμμίαν ἠχὼ, διότι δὲν ἔχουν αὐτοὶ καμμίαν εὐχέρειαν νά ἀποβλέψουν εἰς τὸ παλλάδιον ὅπερ εἶναι τὸ ἰσοζύγιον τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§289ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Στεφανόπουλος.

§290Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Αἰσθάνομαι πρῶτον τὴν ὑποχρέωσιν νά ἀπευθύνω τάς θερμάς μου εὐχαριστίας πρὸς τὸν ἀξιότιμον κ. ὑπουργόν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας διά τάς συμβουλὰς τάς ὁποίας εἶχε τὴν εὐγενῆ καλωσύνην νά μοῦ ἀπευθύνῃ καὶ νά διαβεβαιώσω αὐτὸν ὅτι αἰσθάνομαι τὴν αὐτὴν συγκίνησιν διότι ἐπέπρωτο ἐν τῇ πρώτῃ μου ἐμφανίσει ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ νά ἀντιμετωπίσω παλαιόν πατρικόν φίλον καὶ μάλιστα νά ἀντιμετωπίσω αὐτὸν εἰς ἐπερώτησιν. Ὀφείλω ἐν πρώτοις νά δώσω μίαν ἐξήγησιν: Ἐν τῇ ἀγορεύσει μου ἐχρησιμοποίησα τὴν λέξιν «ἐγκληματικὴ πολιτική», χωρὶς ὅμως νά ἀποβλέπω μόνον εἰς τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν, ἐφ’ ὅσον τά μέτρα τά ὁποῖα κατέκρινα εἶναι μέτρα τά ὁποῖα ἐφαρμόζονται ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν. Καθίσταται φανερὸν, κύριοι, ὅτι ἡ συζήτησις παρεξετράπη τοῦ σκοποῦ της, εὐτυχῶς ὅμως ὁ κ. ὑπουργὸς ὑπέμνησεν εἰς τοὺς ρήτορας ὅτι ἐνταῦθα δὲν ἐπρόκειτο νά κρίνωμεν τὸ ζήτημα τῆς σταφιδικῆς πολιτικῆς τοῦ σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ, ἀλλ’ ὅτι ἔπρεπε νά περιορισθῶμεν εἰς τὴν εὐθύνην τῆς Κυβερνήσεως σχετικῶς μὲ τὴν διαχείρισιν τῆς σταφιδικῆς ὑποθέσεως. Ἡ ἐπερώτησις τὴν ὁποίαν κατέθεσα εἶναι λίαν σαφὴς ὡς πρὸς τὸ ἀντικείμενον αὐτῆς. Ἐν τῇ ἐπερωτήσει λέγω: «Ἐπερωτᾶται ὁ κ. ὑπουργός διά τίνα λόγον προετίμησε τὴν πολιτικὴν τῶν εὐτελῶν πρὸς τοὺς παραγωγοὺς τιμῶν, ἐνῷ ἠδύνατο δι’ ἑτέρων συνδυασμῶν νά μειώσῃ τάς ἐξωτερικὰς τιμάς πρὸς διευκόλυνσιν τῆς ἐξαγωγῆς». Ἀναγνωρίζομεν τοὐτέστι, κύριοι, διὰ τῆς ἐπερωτήσεως ἡμῶν τὴν ἀνάγκην τῆς μειώσεως τῶν ἐξωτερικῶν τιμῶν τοῦ σταφιδοκάρπου, οὐχὶ ὅμως διά τῆς ἐλαττώσεως τῆς πρὸς τοὺς παραγωγοὺς παρεχομένης τιμῆς. Ἐν τούτοις ὅμως ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς εἶπεν ὅτι ὑπεστηρίξαμεν τὴν ὕψωσιν τῶν τιμῶν τῆς σταφίδος, πρᾶγμα τό ὁποῖον θά εἶχεν ὡς συνέπειαν τὴν ἀδυναμίαν ἀνταγωνισμοῦ καὶ κατ’ ἀκολουθίαν τὴν μείωσιν τῆς καταναλώσεως. Ἡμεῖς οὐδὲν τοιοῦτον εἴπομεν. Ὑπεστηρίξαμεν μόνον ὅτι μεταξὺ τῆς τιμῆς τῆς παρεχομένης εἰς τοὺς παραγωγοὺς καὶ τῆς τιμῆς τῆς καθοριζομένης διὰ τοὺς καταναλωτὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ ὑφίσταται τεραστία διαφορά, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ σημαντικὴν ἐπιβάρυνσιν τοῦ ἐξαγομένου προϊόντος. Ἐκαθαρίσαμεν δὲ συγχρόνως καὶ τὰς αἰτίας τῆς τοιαύτης ἐπιβαρύνσεως καὶ εἴπομεν ὅτι ἡ τοιαύτη ἐπιβάρυνσις εἶναι ἀδικαιολόγητος καὶ ὅτι ἐὰν ἐλαμβάνοντο τὰ ἐνδεδειγμένα μέτρα, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ περιορίσωμεν τὴν ἐν λόγῳ ἐπιβάρυνσιν, εἰς τρόπον ὥστε χωρὶς νὰ ἐπιβαρύνωμεν τὴν ἐξωτερικὴν κατανάλωσιν νὰ δυνηθῶμεν νὰ ὑψώσωμεν τὴν ἐσωτερικὴν πρὸς τοὺς παραγωγοὺς τιμὴν τοῦ σταφιδοκάρπου. Εἴπομεν ὡσαύτως ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἰς οὐδεμίαν θυσίαν προέβη διὰ τὴν ὕψωσιν τῶν ἐσωτερικῶν τιμῶν μέχρι τῶν 2000 δραχ. κατὰ χιλιόλιτρον. Ἡ τιμὴ τῶν 2000 δραχ. κατὰ χιλιόλιτρον ἀντιστοιχεῖ πρὸς τὴν οἰκονομικὴν δυναμικότητα τοῦ σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ. Ὁ σταφιδικὸς ὀργανισμὸς προκειμένου νὰ καθορίσῃ τὸ διαθέσιμον ποσὸν διὰ τὴν ἐξαγορὰν τῶν πλεονασμάτων, δηλαδὴ τὸ καθαρὸν ὑπόλοιπον τῶν εἰσπράξεων ἔναντι τῶν ἐξόδων, ἦτο ὑποχρεωμένος προηγουμένως νὰ καθορίσῃ τὴν πραγματικὴν σταφιδικὴν κατάστασιν τὴν προβλεπομένην διά τὸ ἔτος 1930–31. Ποία ἦτο ἡ σταφιδικὴ αὐτὴ κατάστασις συμφώνως μὲ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1930–31; Θά μοῦ ἐπιτρέψετε νά σᾶς ἀναγνώσω τὸν προϋπολογισμὸν τοῦτον, διά νά κατίδητε ὅτι ὁ ἰσχυρισμὸς ὅτι ἐξάγεται ἡ τιμὴ τῶν 1250 δραχ. εἶναι ὅλως ἀβάσιμος. Ἔχω ἐνώπιόν μου κύριοι, τά βάρη ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου τὰς προσόδους τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ὡς πρὸς τά βάρη ἐν πρώτοις βλέπομεν: Ἔξοδα Κρατικά: φορολογία δραχμαὶ 50 ἑκατομμύρια, τόκοι χρηματοδοσίας καὶ ἔξοδα διαχειρίσεως Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ 40 ἑκατομμύρια, διαφημίσεις 10 ἑκατομμύρια, ἕτερα βάρη 10 ἑκατομμύρια. Ἤτοι ἐν ὅλῳ 110 ἑκατομμύρια.

§291Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τί προϋπολογισμὸν ἔχετε;

§292Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τόν προϋπολογισμὸν 1930– 1931. Ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν δὲ ἐξαρτᾶται ἡ τιμὴ εἰς τὴν ὁποίαν δύναται νὰ ἐξαγορασθῇ τὸ παρακράτημα, καὶ ὄχι ἀπὸ τὸν ἰσολογισμόν, ὅπως ἰσχυρίσθη ὁ κ. ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑπουργός, καὶ ὁ ὁποῖος ἰσολογισμὸς ἐμφανίζει τὴν εἰς μίαν δεδομένην στιγμὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν τοῦ σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ. Εἴπομεν λοιπὸν εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὅτι ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις τοῦ ὀργανισμοῦ κατὰ τὴν 31 Ἰουλίου ἦτο σύμφωνος πρὸς τὰς προβλέψεις αὐτοῦ τούτου τοῦ ὀργανισμοῦ καὶ ἑπομένως: Βάρος 110 ἑκατομμύρια, ὡς ἐξηγήσαμεν προηγουμένως. Ἐξ ἀντιθέτου ἔσοδα: ἐξ ἐκποιήσεως παρακρατήματος τῶν πλεονασμάτων 132 ἑκατομμύρια, ἐξ ἐξαγωγικῶν εἰσφορῶν 60 ἑκατομμύρια. Ἤτοι ἐν συνόλῳ 192 ἑκατομμύρια. Τὸ καθαρὸν ὑπόλοιπον κατὰ συνέπειαν, τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ ἀνέρχεται εἰς 82 ἑκατομμύρια, διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἀντιμετωπισθῇ ἡ ἐξαγορὰ τῶν πλεονασμάτων. Τοῦτο, κύριοι, ἐξάγομεν ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὀργανισμοῦ, διότι σᾶς ἐπαναλαμβάνω ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς καὶ οὐχὶ ὁ ἰσολογισμὸς μᾶς καθορίζει τὴν τιμὴν τῆς ἐξαγορᾶς τῶν πλεονασμάτων.

§293Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Μάλιστα· εἶναι οὐχὶ ὁ ἰσολογισμὸς ἀλλὰ ὁ προϋπολογισμός.

§294Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα, κ. Πρόεδρε, προκειμένου νὰ γνωρίζωμεν ὁποίαν τιμὴν δυνάμεθα νὰ ἐξασφαλίσωμεν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποβλέψωμεν εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Ποῖος ὁ προϋπολογισμὸς σᾶς τὸ ἐξήγησα. Ἐμφανίζει πλεόνασμα 82 ἑκατομμύρια, τὸ ὁποῖον προορίζεται διὰ τὴν ἐξαγορὰν τῶν πλεονασμάτων. Ὀφείλω ὅμως ἀκόμη νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς αὐτὸς ἐγένετο ἐπὶ τῇ βάσει παραγωγῆς 300 ἑκατομμυρίων. Κύριοι, ἐὰν δὲν ἔσπευδεν ἀλλ’ ἀνέμενεν ὁ ὀργανισμὸς ὀλίγον ἀκόμη καιρὸν τὰ διάφορα ὄργανά του θὰ τὸν ἐπληροφόρουν ὅτι ἡ παραγωγὴ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀνέλθῃ κατ’ οὐδένα τρόπον ἄνω τῶν 270 ἑκατομμυρίων λιτρῶν. Συνεπῶς ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς τοῦ ποσοῦ τῆς παραγωγῆς ὁ προϋπολογισμὸς ἦτο ἐσφαλμένος, κατ’ ἀκολουθίαν δὲν ἦτο ἐπιτετραμμένον ἡ Κυβέρνησις νὰ δεχθῇ ἄνευ μεταβολῆς τὸν ἐν λόγῳ προϋπολογισμόν, ἐφ’ ὅσον οὗτος ὡς πρὸς τὸ σημεῖον τῆς παραγωγῆς τοὐλάχιστον ἀπεδεικνύοντο ἐσφαλμένος. Λοιπὸν ἐὰν λάβωμεν τὰ βάρη τοῦ προϋπολογισμοῦ ἔχομεν ὡς εἴπομεν ἤδη: ἔξοδα μὲν 110 ἑκατομμύρια, ἔσοδα δὲ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς παραγωγῆς 270 ἑκατομμύρια λιτρῶν: 192 ἑκατομμύρια· καὶ ἀπομένει ὑπόλοιπον 82 ἑκατομμύρια, προοριζόμενον διὰ τὰ πλεονάσματα ὑπολογιζόμενα συμφώνως πρὸς τὰς ἀληθεῖς πληροφορίας εἰς 45 ἑκατομμύρια λιτρῶν. Ἐὰν λοιπὸν διαιρέσωμεν τὰ 82 ἑκατομμύρια διὰ τοῦ 45, φθάνομεν εἰς τιμὴν κατὰ πολὺ ἀνωτέραν τῶν 1350 δραχμῶν τὴν ὁποίαν ὡς μόνην δυνατὴν διεκήρυσσεν ἡ Κυβέρνησις.

§295Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Αὐτὸς ὁ προϋπολογισμὸς εἶναι τῆς ἐφετεινῆς ἐσοδείας;

§296Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα τοῦ 30–31.

§297Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ποῖος σᾶς τὸν ἔδωκεν;

§298Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ τὸν ὀργανισμὸν τὸν ἔλαβα.

§299Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Διότι ἔχω ἕνα προϋπολογισμόν, ἀλλὰ δὲν φαντάζομαι ὅτι εἶναι ὁ ἴδιος· ὁ ἰδικός μου καταλείπει ἔλλειμμα 123.000.000. Αὐτὸς εἶναι ὁ προϋπολογισμὸς ὁ ἐπίσημος.

§300Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Εἶναι ἐντελῶς διάφορος ὁ ἰδικός σας;

§301Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ κονδύλια τὰ ἀναφερόμενα εἰς αὐτὸν σᾶς τὰ ἀνέγνωσα.

§302Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀλλὰ τὸ ὑπουργεῖον ἔχει τὸν προϋπολογισμὸν τὸν ὁποῖον σᾶς ἔδειξα. Καὶ ὁ προϋπολογισμὸς ἐμφανίζει ὑποχρεώσεις 377.000.000 καὶ ἔσοδα 377.000.000, ἀλλὰ μὲ ἔλλειμμα 123.000.000. Δηλαδὴ εἶναι 254.000.000 τὰ ἔσοδα καὶ 377.000.000 τὰ ἔξοδα.

§303Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Σύμφωνα μέ τὰ κονδύλια τὰ ὁποῖα ἐμφανίζει ὁ ἰδικός μου προϋπολογισμός, ὑπάρχει ἕνα πλεόνασμα ἐκ πολλῶν ἑκατομμυρίων δραχμῶν. Τὸ ποσὸν ὅμως τοῦτο τροποποιεῖται ἐφ’ ὅσον ἡ παραγωγὴ δὲν εἶναι 300.000.000 ἀλλὰ μόνον 270.000.000. καὶ συνεπῶς τὸ παρακράτημα θὰ ὑπολογισθῇ εἰς 75.000.000 τὸ δὲ πλεόνασμα εἰς 45.000.000; Διαιρῶ λοιπὸν μὲ τὸ ὑπόλοιπον ποὺ ἀπομένει εἰς τὴν εἴσπραξιν τοῦ αὐτονόμου σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ καὶ ἔχω ἀμέσως τὴν τιμὴν τὴν ὁποίαν δυνατὸν νὰ διαθέσῃ ὁ ὀργανισμὸς διὰ τὰ πλεονάσματα. Ὅπως προείπομεν, κύριοι, ἡ τιμὴ τὴν ὁποίαν ἠδύνατο ὁ Αὐτόνομος σταφιδικὸς ὀργανισμὸς νὰ καθορίσῃ διὰ τὴν ἀγορὰν τῶν πλεονασμάτων ἐξαρτᾶται ἐκ τοῦ καθαροῦ ὑπολοίπου τῶν εἰσπράξεων τοῦ Αὐτονόμου σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ. Ἀλλὰ πάλιν τὰ ἔσοδα τοῦ Αὐτονόμου σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ καὶ συνεπῶς τὸ ἐν λόγῳ καθαρὸν ὑπόλοιπον, ἐξαρτῶνται ἐκ τῆς παρὰ τοῦ Κράτους διατιμήσεως τοῦ πρὸς οἰνοπνευματοποίησιν διατιθεμένου παρακρατήματος, καθὼς ὁμοίως καὶ ἐκ τῆς παρὰ τοῦ Κράτους καθοριζομένης ἐπὶ τῆς ἐξαγωγῆς φορολογίας. Εἶναι λοιπὸν προφανὲς, κύριοι, ὅτι ἐπὶ τῆς τιμῆς εἰς τὴν ὁποίαν ἐπρόκειτο νὰ ἐξαγορασθοῦν τὰ πλεονάσματα ἡ Κυβέρνησις ἠδύνατο νὰ ἀσκήσῃ ἀναμφισβήτητον ἐπιρροὴν εἴτε διὰ τῆς μειώσεως τοῦ φόρου τῆς ἐγγείου φορολογίας εἴτε διὰ τῆς αὐξήσεως τῶν τιμῶν τοῦ πρὸς οἰνοπνευματοποίησιν διατιθεμένου παρακρατήματος. Θὰ ἠδύνατο ἑπομένως νὰ ἐξασφαλίσῃ ἡ Κυβέρνησις, ἂν ἤθελε, μίαν μεγαλειτέραν πρὸς τοὺς παραγωγοὺς τιμήν διὰ τοῦ ὡς ἄνω μέτρου, χωρὶς νὰ προκαλέσῃ ὕψωσιν τῆς ἐξωτερικῆς πρὸς τοὺς καταναλωτὰς τιμῆς. Διά τὸν λόγον τοῦτον εἴπομεν πρὸς τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὅτι ἡ πολιτικὴ τῶν εὐτελῶν πρὸς τοὺς παραγωγοὺς τιμῶν ἦτο δυνατὸν ν’ ἀποφευχθῇ δι’ ἰδιαιτέρων συνδυασμῶν καὶ ἄνευ ἐπιβαρύνσεως τοῦ ἐξαγομένου προϊόντος. Ἡ Κυβέρνησις ἠδύνατο πρὸς τοῦτο νὰ μειώσῃ τὴν φορολογίαν τῶν ἐξαγωγῶν, ἢ ἄν τοῦτο δὲν ἐπετρέπετο ἀπὸ τὰς ἀνάγκας τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἠδύνατο τοὐλάχιστον ν’ αὐξήσῃ τὴν τιμὴν τοῦ εἰς τὴν βιομηχανίαν πρὸς οἰνοπνευματοποίησιν διατιθεμένου παρακρατήματος. Ἀποδεικνύεται ἀναμφισβητήτως ἐκ τῶν πινάκων τοὺς ὁποίους ἔχω ἐνώπιον μου καὶ τοὺς ὁποίους ἀνέφερα πρὸς ὑμᾶς κατὰ τὴν προηγουμένην μου ἀγόρευσιν....

§304Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Θέλετε ν’ αὐξήσῃ ἡ τιμὴ τοῦ οἰνοπνεύματος;

§305Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§306Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Εἰς τοῦτο ἀντιτίθεται τελείως ἡ ὑπηρεσία διότι θά κατέληγεν εἰς μείωσιν τῶν ἐσόδων οὐσιαστικήν.

§307Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ σᾶς δώσω ἀμέσως λεπτομερείας ἐκ τῶν ὁποίων καταφαίνεται ὅτι ἡ ἀλήθεια εἶναι διαφορετική. Ἔχω πίνακα διὰ τοῦ ὁποίου ἀποδεικνύεται ὅτι ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἐδέχετο μείωσιν τῆς φορολογίας τοῦ οἰνοπνεύματος κατὰ 5% ποσὸν σχετικῶς μὴ σημαντικόν...

§308Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Αὔξησιν θέλετε νὰ εἴπητε;

§309Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι· ἐλάττωσιν τοῦ φόρου κατὰ 5%.

§310Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Αὐτὸ εἶναι ζημία, τὴν ὁποίαν ὑφίσταται τό δημόσιον.

§311Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀκριβῶς, ἀλλὰ κατὰ ποσὸν μὲν σημαντικόν, ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ μειώσεως μόνον, κατὰ 5%. Ἐὰν λοιπὸν ἐλαττώσῃ ἡ Κυβέρνησις τὸν φόρον τοῦ ἀνύδρου ἀπὸ 60,42 εἰς 57,42, τοῦ δὲ τῶν 950 ἀπὸ 55,85 εἰς 52,85 καὶ δεύτερον ἐὰν ὑψώσῃ τὴν ἀγοραίαν τιμὴν τοῦ ἐκ σταφίδος οἰνοπνεύματος κατὰ 4%, ἡ τιμὴ τοῦ παρακρατήματος θὰ ἔφθανεν εἰς τὰς 2000 δρχ. κατὰ χιλιόλιτρον. Ποία δὲ θὰ ἦτο ἡ ἀγοραία τιμὴ τοῦ οἰνοπνεύματος τοῦ παραγομένου ἐκ πρώτης ὕλης τιμημένης 2000 δρχ. κατὰ χιλιόλιτρον; Θὰ ἦτο 78,76 διὰ τὸ ἄνυδρον ἀντὶ τῆς σημερινῆς τῶν 75 δρχ. διὰ δὲ τῶν 950, 72,02 ἀντὶ τῆς σημερινῆς 69,31. Ἔχω ἐνταῦθα τοὺς πίνακας, τοὺς ὁποίους δύναμαι νὰ θέσω εἰς τὴν διάθεσίν σας πρὸς ἔλεγχον.

§312Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Κατὰ συνέπειαν ἂν γίνῃ ἐλάττωσις 5% ἐκ τοῦ ἐσόδου, θὰ ἠδυνάμεθα νὰ πληρώσωμεν τὴν σταφίδα μὲ 2000 δραχμάς.

§313Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ δὲ κοινὸν μόνον κατὰ 4% ἐπὶ πλέον θὰ ἐπλήρωνε τὸ οἰνόπνευμα.

§314Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Λοιπὸν θὰ ἔχανε 5 τὸ δημόσιον καὶ 4 τὸ κοινόν, τὸ ὅλον 9. Ἀλλὰ 9% ἐπὶ 75 δραχ. εἶναι 6,75 περίπου. Θὰ ἐλαττωθῇ ἡ κατανάλωσις καὶ αὐτὸ θὰ εἶναι ἕνα βραβεῖον διὰ τὸ λαθρεμπόριον. Ὅσον ἀνεβαίνει ἕνας φόρος, τόσον τὸ λαθρεμπόριον τονοῦται. Βλέπετε τὶ ἐπάθαμε διὰ τῆς αὐξήσεως τῆς τιμῆς τοῦ καπνοῦ. Ἀπὸ τὰ 6 κιλὰ ἐφθάσαμεν 4800.

§315Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι δὲ μόνον τὸ ζήτημα τῆς διαφορᾶς τῆς τιμῆς τοῦ οἰνοπνεύματος καὶ τοῦ ἐσόδου τὸ ὁποῖον ἐκ μιᾶς τοιαύτης αὐξήσεως θὰ προέκυπτεν καὶ τὸ ὁποῖον κοινὸν ἔσοδον ὑπολογίζεται εἰς 850 δρχ. κατὰ χιλιόλιτρον περίπου, τουτέστιν ἐπὶ 45 ἑκατομμυρίων λιτρῶν εἰς 35 ἕως 40 ἑκατομμύρια. Ἀλλ’ ἐπὶ πλέον θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ προέλθῃ καὶ ἓν ἄλλο ἔσοδον ὑπὲρ τοῦ ὀργανισμοῦ, τὸ ἐκ τῆς δικαιοτέρας διαρρυθμίσεως τῆς ἀποδόσεως τοῦ ἐκ τῆς σταφίδος παραγομένου οἰνοπνεύματος. Ὅπως καὶ εἰς τὴν προηγουμένην μου ἀγόρευσιν ἐτόνισα πρὸς ὑμᾶς ἡ ἀπόδοσις τοῦ ἐκ σταφίδος οἰνοπνεύματος καθορίζεται κατὰ τρόπον σκανδαλώδη, ὑπὲρ ὀλίγων ἑταιρειῶν. Τὸ Γενικὸν Χημεῖον καθώρισεν ὅτι ἡ ἀπόδοσις αὕτη εἶναι 136,15, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον συμβαίνει μόνον διὰ τὰς μικρὰς ἑταιρείας, τὰς παραγούσας σήμερον μόνον τὰ 20% τοῦ ἐν Ἑλλάδι οἰνοπνεύματος, ἐνῷ διὰ τὰς μεγάλας ἑταιρείας εἶναι 145 κιλὰ περίπου. Διὰ νὰ πείσω ὑμᾶς περισσότερον—διότι ἠγέρθη ἀμφιβολία περὶ τῆς ἀξιοπιστίας τοῦ προσώπου τὸ ὁποῖον μοῦ ἔδωκε τὰς πληροφορίας, ἡ ὁποία ἀμφιβολία δὲν ἔπρεπε νομίζω νὰ γεννηθῇ ἐφ’ ὅσον ἐνταῦθα πρόκειται περὶ ἀριθμῶν οἵτινες εὐχερῶς ἐξελέγχονται—σᾶς λέγω ὅτι ὁ Boulanger εἰς τὸ σύγγραμμά του (τόμος 2ος σελ. 200) γράφει ἐπὶ λέξει τὰ ἑξῆς: «Γνωρίζομεν ὅτι ἡ μεγαλειτέρα ἀπόδοσις.....» (ἀναγινώσκει). Αἱ ἀποδόσεις βεβαίως αὗται διέθετον τελειοποιημένα μηχανήματα. Δὲν εἶναι δυνατὸν ὅμως νὰ ἰσχυρισθῆτε ὅτι αἱ ἑταιρεῖαι Οἴνων καὶ Οἰνοπνευμάτων δὲν ἔχουν τοιαῦτα τέλεια μηχανήματα, ἐφ’ ὅσον προκειμένου νὰ γίνῃ ἐξαγορὰ τῶν ἐργοστασίων των ἐβεβαίωσαν πρὸς δικαιολογίαν τοῦ ὑπερόγκου ποσοῦ τὸ ὁποῖον ἐζήτησαν, ὅτι κατέχουν τὰ τελειότερα μηχανήματα.

§316Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὸ σημείωμα αὐτὸ ἔχει ὑπ’ ὄψει τὴν σταφίδα;

§317Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι· τὸ ζάκχαρον. Δὲν ἔχετε ὅμως παρὰ νὰ λάβετε τὴν ἀπόδοσιν τῆς σταφίδος εἰς ζάκχαρον καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ νὰ ἐνεργήσητε τὸν ὑπολογισμόν σας συμφώνως πρὸς τὰ πορίσματα τοῦ Boulanger, ὁπότε θὰ φθάσετε εἰς τὸν ἀριθμὸν τῶν 145 λιτρῶν. Ἀλλὰ ἡ κατάχρησις ἡ συντελουμένη, κύριοι, εἰς βάρος τῆς παραγωγῆς καὶ πρὸς ὄφελος τῶν βιομηχάνων, δὲν εἶναι σημερινή. Ὅπως εἶπον ἄλλοτε χρονολογεῖται ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν καὶ ἐν τῷ προκειμένῳ τὰ κέρδη τῶν βιομηχάνων θὰ εἶναι τεράστια· διότι ἐὰν ὑπολογίσωμεν διαφορὰν 9 λιρῶν— μεταξὺ 136 ἕως 145 — κατ’ ἀνάγκην πρέπει νὰ ἐπιβαρύνεται ἕκαστον χιλιόλιτρον σταφιδοκάρπου περὶ τὰς 120 δραχμὰς, τοῦθ’ ὅπερ μᾶς κάμνει ἐπὶ 70 ἑκατομμύρια λιτρῶν σταφιδοκάρπου 9 ἕως 10 ἑκατομμ. δραχμῶν κατ’ ἔτος τὰ ὁποῖα ἐὰν δὲν ἐνθυλακώνωνται ἀπὸ τὰς βιομηχανικὰς ἑταιρείας δύνανται νὰ ἐπαρκέσουν διὰ τὰ ἔξοδα τῆς διοικήσεως τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ. Ὅπως βλέπετε δὲν πρόκειται περὶ παρονυχίδος. Ἐὰν δὲ εἰς τὰ 10 αὐτὰ ἑκατομμύρια προσθέσωμεν καὶ τὰ ἄλλα 35, τὰ ὁποῖα, ὡς εἴπομεν προηγουμένως ἦτο δυνατὸν νὰ οἰκονομήσωμεν ἐκ τῆς αὐξήσεως τῆς τιμῆς τοῦ οἰνοπνεύματος καὶ τῆς τιμῆς τοῦ παρακρατήματος, θὰ εἴχωμεν ἕνα ποσὸν ἐκ 45 ἑκατ. τὸ ὁποῖον θὰ ἦτο πλέον ἢ ἐπαρκὲς ἵνα παράσχωμεν εἰς τὸν παραγωγὸν 200 ἕως 300 δρχ. περισσότερον κατὰ χιλιόλιτρον, εἰς τρόπον ὥστε ν’ ἀποτρέψωμεν τὴν οἰκονομικὴν ἐξόντωσιν αὐτοῦ.

§318Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν σᾶς κάμνει ἐντύπωσιν ὅτι ὁ χημικός, ὁ ὁποῖος ἦτο ὑπάλληλος τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, ἔπρεπε νὰ τὰ εἴπῃ αὐτὰ τόσον καιρὸ ποὺ ἦτο ὑπάλληλος τοῦ ὀργανισμοῦ; διατί ἐφύλαξε νά τά εἴπῃ ὅταν ἀπελύθη τῆς ὑπηρεσίας; Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι τό πρόσωπον αὐτό δὲν παρέχει καμμίαν ἐμπιστοσύνην.

§319Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μᾶς παρέχει ὅμως ὁ Boulanger, ἐπὶ τοῦ ὁποίου βασίζομαι. Συνεπῶς ἡ ἐπερώτησίς μου «διὰ τίνα λόγον ἡ Κυβέρνησις προετίμησε τὴν πολιτικὴν τῶν εὐτελῶν πρὸς τοὺς παραγωγοὺς τιμῶν ἐνῷ ἠδύνατο δι’ ἑτέρων συνδυασμῶν, χωρὶς νά αὐξήσῃ τάς τιμάς τοῦ ἐξωτερικοῦ νά ὑψώσῃ τάς τιμάς πρός τοὺς παραγωγούς, ἦτο λίαν βάσιμος ὡς πρός τὴν ἀποδιδομένην πρός τὴν Κυβέρνησιν μομφήν. Διότι ἐάν κατεβάλετο ἐνδιαφέρον μεγαλείτερον καὶ μέριμνα μεγαλειτέρα ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, θά ἦτο δυνατόν νά ἐξασφαλισθοῦν 40–45 ἑκατομμύρια δραχμῶν καί νά αὐξηθοῦν κατὰ ποσόν σημαντικὸν αἱ τιμαὶ πρὸς τοὺς παραγωγούς χωρὶς νὰ θιχοῦν παντάπασιν αἱ τιμαὶ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ἐνταῦθα λοιπὸν συνέβη ἡ παρεξήγησις, ἐνόμισεν δηλαδὴ ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, καθ’ ἣν στιγμὴν ἔλεγον ν’ αὐξήσωμεν τὰς τιμὰς διὰ τοὺς παραγωγούς, ὅτι ἐννόουν ὅτι συγχρόνως πρέπει ν’ αὐξήσωμεν καὶ τὰς τιμὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ. Τοὐναντίον, ἡμεῖς ὑποστηρίζομεν τὴν ἀνάγκην τῆς ὑποτιμήσεως τῶν τιμῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἐφόσον ἔχομεν τὴν γνώμην ὅτι ἡ λύσις τοῦ σταφιδικοῦ προβλήματος ἔγκειται εἰς τὸν εὐχερέστερον ἀνταγωνισμόν, μετὰ τὴν ἀποβολὴν τοῦ μονοπωλειακοῦ χαρακτῆρος τοῦ σταφιδικοῦ προϊόντος καὶ τὴν εἴσοδον αὐτοῦ εἰς τὴν χορείαν τῶν ὑπὸ τοῦ ἀνταγωνισμοῦ διεπομένων προϊόντων. Ἡμεῖς εἴπομεν μόνον, ὅτι ὑπάρχει τεραστία ἀπόστασις μεταξὺ τῶν ἐσωτερικῶν καὶ τῶν ἐξωτερικῶν τιμῶν, ὀφειλομένη εἰς αἴτια τῶν ὁποίων ἐκαθαρίσαμεν τὴν προέλευσιν καὶ συνεστήσαμεν νὰ ἀπομακρυνθοῦν τὰ αἴτια ταῦτα ἐκ τοῦ μέσου, εἰς τρόπον ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὴ οὕτως εἰπεῖν ἡ μεγαλειτέρα προσέγγισις τῆς τιμῆς τοῦ παραγωγοῦ πρὸς τὴν τιμὴν τοῦ ἐξωτερικοῦ. Κύριοι, δὲν ἐπιμένω περισσότερον ἐπὶ τῶν σημείων τούτων ἐπὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησα διὰ μακρῶν εἰς τὴν προηγουμένην μου ἀγόρευσιν Ἀρκοῦμαι μόνον τὴν ἑσπέραν ταύτην νὰ διαπιστώσω ὅτι κατὰ τὴν ἀντίληψιν ἡμῶν ἦτο δυνατὴ ἡ προσέγγισις αὕτη καὶ κατ’ ἀκολουθίαν ἡ Κυβέρνησις δὲν δύναται ν’ ἀξιώσῃ τὴν εὐγνωμοσύνην τῶν σταφιδικῶν πληθυσμῶν· διότι ἐνῷ ἠδύνατο νὰ κάμῃ κάτι ὑπὲρ αὐτῶν ἐν τούτοις παρέλειψε νὰ πράξῃ τοῦτο. Καὶ ἔρχομαι δι’ ὀλίγων νὰ θίξω τὸ ζήτημα τῶν μέτρων.

§320Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν τὰ ἀφίνετε αὐτὰ ὅταν ἔλθουν τὰ σχετικὰ νομοσχέδια;

§321Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θὰ εἶχα καμμίαν ἀντίρρησιν, ἀλλ’ ἀπόψε ἐκάματε ἕνα ὑπαινιγμόν, τὸν ὁποῖον δὲν δύναμαι νὰ ἀφήσω ἄνευ ἀπαντήσεως. Μᾶς ἀπεκαλύψατε τὴν ἑσπέραν ταύτην τὴν πατρότητα τοῦ ποιοτικοῦ παρακρατήματος, τοῦ ὁποίου τὰ ἴχνη ἡμεῖς τοὐλάχιστον ἀνευρίσκομεν εἰς τὰς ἀγορεύσεις τοῦ ἀειμνήστου Γούναρη κατὰ τὸ ἔτος 1902. Τὸ ποιοτικὸν τοῦτο παρακράτημα ὑπεστήριξεν ἀκόμη πρό τινος ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου λίαν εὐγλώττως ὁ συνάδελφός μου κ. Τσεριώνης, καὶ ἔρχεσθε ἀπόψε νὰ μᾶς εἰπῆτε ὅτι ἡ πατρότης τοῦ ποιοτικοῦ παρακρατήματος ἀνήκει εἰς ἕνα παραγωγὸν εἰς τὸν ὁποῖον ἐγὼ πρὶν γίνω βουλευτὴς ἔδωκα ὡρισμένους ἀριθμοὺς διὰ νὰ τὸν πείσω περὶ τῆς ὠφελιμότητος τοῦ ποιοτικοῦ παρακρατήματος.

§322Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν σᾶς τὸ εἶπον διὰ νὰ ὑποτιμήσω τὸ ἔργον σας. Σᾶς εἶπον ὅτι αὐτὸ τὸ σύστημα ἀποτελεῖ μίαν ἔμμονον ἰδέαν μερικῶν ἀνθρώπων ἐν οἷς καὶ ἑνὸς συμπατριώτου μας, ὁ ὁποῖος τὸ καλοκαῖρι ἦλθε καὶ μὲ εἶδε διὰ νὰ μὲ πείσῃ. Ἄλλως τε ὡς πολιτευόμενος θὰ συνηθίσετε νὰ δέχεσθε καθ’ ἡμέραν ἀνθρώπους μὲ σχέδια, θὰ γεμίσῃ τὸ συρτάρι σας ἀπὸ σχέδια λύσεως τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος. Αὐτὸ τὸ σχέδιον τὸ εἶχα εἰς τὴν τσέπην μου καὶ εἶδα ὅτι εἶχε τὰ ἴδια νούμερα μὲ τὰ ἰδικά σας.

§323Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ποιοτικὸν παρακράτημα θὰ τὸ ἴδετε ἀναπτυσσόμενον εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς εἰς τὰς ἀγορεύσεις τοῦ ἀειμνήστου Γούναρη. Καὶ ὅταν θὰ λάβω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς τὸ ἐκθέσω ἐγγράφως, θὰ ἴδητε ὅτι πλεῖστα ἀπὸ τὰ ἐμπόδια τὰ ὁποῖα προβάλλονται ἀπομακρύνονται ἀπὸ τὸ μέσον. Θέλετε νὰ μάθετε δὲ ποῦ καταλήγει οὐσιαστικῶς τὸ σύστημα τοῦτο; Καταλήγει εἰς μίαν φορολογικὴν ἐπιβάρυνσιν τῆς ἐξαγωγῆς ἀνάλογον τῆς τοῦ κ. Μάρκου. Δὲν πρέπει δὲ νὰ ἐκπλήττεσθε ἐκ τοῦ φαινομενικῶς πολυπλόκου ὀργανισμοῦ τὸν ὁποῖον σᾶς ἐξέθεσα. Δὲν ἀγνοεῖτε ἄλλως τε ὅτι τὸ σύστημα τῶν δελτίων κατὰ τὴν εἰσαγωγὴν αὐτοῦ ἐνεφανίζετο ἐκ πρώτης ὄψεως τόσον πολύπλοκον, ὥστε ἐγένετο ἀφορμὴ λίαν φαιδρῶν τὴν ἐποχὴν ἐκείνην παρεξηγήσεων. Τὸ σύστημα περὶ οὗ σᾶς ὡμίλουν καταλήγει εἰς τὰς ἑπομένας προτάσεις τὰς ὁποίας δύναμαι ὡς ἑξῆς νὰ συνοψίσω. 1ον) Καθορισμὸς τῶν ποιοτήτων, ὅπως γίνεται εἰς τὴν Αὐστραλίαν καὶ εἰς τὴν Καλλιφορνίαν. 2ον) Καθορισμὸς μιᾶς βασικῆς τιμῆς ἐξαγορᾶς τῆς κατωτέρας ποιότητος. Αἱ ἀνώτεραι ποιότητες, ἐλεύθεραι παντὸς βάρους παρακρατήματος, θὰ διατίθενται εἰς τὴν ἐξωτερικὴν ἀγοράν. Αἱ κατώτεραι ποιότητες εἰς τὴν ἐσωτερικὴν τοιαύτην. Ἡ διαφορὰ τιμῆς ἡ ὁποία θὰ ὑφίσταται μεταξὺ τῆς πρὸς βρῶσιν καὶ τῆς πρὸς βιομηχανίαν προοριζομένης σταφίδος, θὰ ὠθῇ τὸν παραγωγὸν ἵνα ποιῆται ἐπιλογὴν ἐν τῷ προϊόντι αὐτοῦ. Ἡ καθιέρωσις διπλῆς τιμῆς ἐν τῷ σταφιδικῷ προϊόντι ἀποτελεῖ τὴν κλεῖδα τοῦ συστήματος τοῦ ποιοτικοῦ παρακρατήματος. Ἡ σημερινὴ ἰσοτιμία περίπου μεταξὺ τῆς σταφίδος τῆς προοριζομένης διὰ τὴν ἐξαγωγὴν καὶ τῆς διατιθεμένης διὰ τὴν βιομηχανίαν, ἀφαιρεῖ ἀπὸ τὸν παραγωγὸν τὸ συμφέρον τῆς προωθήσεως πρὸς τὴν ἐξαγωγὴν τῶν ἀνωτέρων ποιοτήτων καὶ τὸ ἐμπόδιον τοῦτο προσπαθοῦμεν νὰ ἄρωμεν διὰ τοῦ συστήματος ἡμῶν. Βλέπετε λοιπὸν κύριοι, ὅτι τὸ ποιοτικὸν παρακράτημα εἶναι λίαν ἁπλοῦν ἐν τῇ πράξει καὶ ἐν τῇ ἐκτελέσει. Ὅταν θὰ σᾶς ἀναλύσω τὸν μηχανισμὸν αὐτοῦ, θὰ ἴδητε διατὶ οὗτος καίτοι τόσον πολύπλοκος ἐν τῇ θεωρίᾳ, εἶναι τόσον ἁπλοῦς ἐν τῇ πράξει, ὅπως συμβαίνει ἀκριβῶς καὶ μὲ τὸ σύστημα τῶν δελτίων τὸ ὁποῖον ἐπίσης ἐν τῇ θεωρίᾳ ἐμφανίζει ἀναλόγους περιπλοκάς. Κύριοι, δὲν ἔχω νὰ εἴπω περισσότερα. Τώρα κατερχόμενος ἐκ τοῦ βήματος εὔχομαι ὁλοψύχως ἵνα τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα θὰ εἰσηγηθῇ ἡ Κυβέρνησις, ὡς ἐλπίζω τὸ ταχύτερον, ἀποδοῦν ἐξυπηρετικὰ τῶν συμφερόντων τῶν σταφιδοφόρων πληθυσμῶν.

§324ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας.

§325Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν θὰ ἀπαντήσω εἰς ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος κ. ἀρχηγὸς τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως καὶ ὁ ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν, διὰ τὸν λόγον ὅτι, νομίζω, ὅτι ἔδωκα ἐξηγήσεις σχετικῶς μὲ τὰ ζητήματα τῆς διαφωνίας μας κλπ. Ἐπειδὴ διεμαρτυρήθη ὁ κ. Βουδούρης ὅτι δὲν τοὺς ἔδωκα τὰ νούμερα τῶν οἰκονομιῶν, θὰ τοῦ ἀπαντήσω τώρα ὅτι δὲν τὰ ἔδωκα διότι εἶχε περιπλακῆ ὁ κατάλογος μέσα εἰς ἄλλα χαρτιὰ καὶ δὲν τὸν εὕρισκα. Ἰδοὺ πῶς ἔχει τὸ πρᾶγμα. Ἐπαύθησαν ἐν ὅλῳ 65 ὑπάλληλοι μὲ μισθοὺς ἀπὸ 13.500–2.500. Παρῃτήθησαν 5 ὑπάλληλοι τῶν ὁποίων ὁ μηνιαῖος μισθὸς ἦτο 55.000, ἑπομένως ἐπῆλθεν οἰκονομία ἐκ τῶν ὑπαλλήλων κατὰ 3.602.495 δραχμῶν. Ἐπῆλθεν ὅμως καὶ οἰκονομία 750.000 δραχ. διὰ τὰ ὁδοιπορικὰ τῶν συνεταιριστικῶν λεγομένων ὑπαλλήλων. Ἑπομένως τὸ σύνολον τῶν οἰκονομιῶν ἐκ μισθῶν καὶ ὁδοιπορικῶν εἶναι 4.351.395 δραχμάς. Ἔγιναν ὅμως καὶ σοβαραὶ οἰκονομίαι εἰς τὸ ζήτημα τῆς διαφημίσεως, διότι ἡ διαφήμισις περιεκόπη ὡς ἑξῆς: (ἀναγινώσκει). Ταῦτα ὡς πρὸς τὴν διαφήμισιν. Λυποῦμαι διότι ἔφυγεν ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, διότι θὰ ἤκουεν ὁ ἴδιος διατὶ γίνεται καὶ εἰς τὴν σταφίδα χαρμάνι. Σᾶς εἶπον ποῖαι εἶναι ἐπαρχιακαὶ σταφίδες. Λοιπὸν αὐταὶ αἱ ποιότητες συμβαίνει πολλάκις ν’ ἀλλάσσουν κατ’ ἔτος διὰ λόγους κλιματολογικούς. Ἐπειδὴ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν εἶναι συνηθισμένοι εἰς ὡρισμένον τύπον, εἰς τὸν Καναδᾶν ἐπὶ παραδείγματι δὲν ἤθελον ν’ ἀκούσουν παρὰ σταφίδα «Φιλιατρὰ» καὶ ἐνῷ παρῆγον τὰ Φιλιατρὰ 5–6000 000 ὁ Καναδᾶς ἠγόραζεν 20.000.000 Φιλιατρῶν καὶ ἄλλας σταφίδας οἱ τύποι τῶν ὁποίων περίπου εἶναι οἱ ἴδιοι, τὸ ἐξαγωγικὸν δὲ ἐμπόριον ἐμαρκάριζε «Φιλιατρὰ» χωρὶς καμμίαν ζημίαν τῆς παραγωγῆς, τοὐναντίον μάλιστα, διότι εὑρίσκετο κἄποια διέξοδος τῶν σταφίδων παρομοίων τύπων ὑπὸ τὴν ἐπωνυμίαν «Φιλιατρά». Οἱ Γερμανοὶ ἤθελον σταφίδα Ἀμαλιάδος, διότι κατὰ τὰ πρῶτα ἔτη ἔκαμε μίαν πολὺ καλὴν ποιότητα ξηράν. Ἡ Ἀμαλιὰς παρῆγε 12 ἑκατομμύρια καὶ οἱ Γερμανοὶ ἠγόραζον 30 ἑκατομμύρια σταφίδα Ἀμαλιάδος. Ἔπρεπε νὰ εὑρεθῇ ἕνας τύπος Ἀμαλιάδος· ἐλάμβανε λοιπὸν τὸ ἐμπόριον τὰς ποιότητας τοῦ Πύργου τὰς προσομοιαζούσας πρὸς τὸν τύπον τῆς Ἀμαλιάδος καὶ ἔκαμνεν ἕνα τύπον τὸν ὁποῖον ἤθελον οἱ Γερμανοί.

§326Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν δίδει τοῦτο ἀφορμὴν εἰς καταχρήσεις εἰς βάρος τῶν παραγωγῶν;

§327Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Οὐδεμίαν. Εἰς ὠφέλειαν τῶν παραγωγῶν συντελεῖ. Ἅμα κυττάξητε τὰ τιμολόγια θὰ ἴδητε ὅτι ἡ διαφορὰ τιμῆς μεταξὺ τῶν ἐπαρχιακῶν σταφίδων εἶναι 50–100 δραχμῶν καὶ σπανιώτατα θὰ εἶναι μεγαλειτέρα. Σπανιώτατα, λέγω θὰ εἶναι περισσοτέρα. Δὲν εἶναι οὐσιώδης διαφορά, ὥστε νὰ εἴπητε ὅτι θὰ νοθευθῇ ἡ ποιότης. Ἀφ’ ἑτέρου δὲ θὰ ἦτο ὀλέθριον σφάλμα μὲ τὴν κρίσιν τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ κατανάλωσις, νὰ εἴπωμεν εἰς τὸν Καναδᾶν: 5.000.000 ἔχομε Φιλατρῶν, δὲν ἔχομεν ἄλλα. Διὰ τοῦτο καὶ ὅταν εἰς τὰ διάφορα συνέδρια καὶ εἰς τὴν Βουλὴν ἐζητήθη νὰ ἐπιβάλωμεν μίαν μάρκα, ἀντετάχθησαν ἐρρωμένως, διότι θὰ ἦτο πραγματικὴ καταστροφὴ ἐὰν εἴπωμεν αὔριον εἰς τὴν Γερμανίαν: δὲν ἔχομεν ἄλλην σταφίδα Ἀμαλιάδος, διότι ἡ Ἀμαλιὰς μόνον 10 ἑκατομ. παράγει. Θὰ ἠλαττοῦντο ἡ παραγωγή μας, χωρὶς νὰ ἔχῃ συμφέρον κανείς· διότι δὲν δύναται νὰ εἴπῃ ὁ ἄλλος ὅτι ἐγὼ θὰ ἐπώλουν τὴν σταφίδα μου ἐὰν δὲν ἔβαζες σὺ τὴν μάρκα αὐτήν, διότι μετὰ τὴν Ἀμαλιάδα ὑπάρχει ἕνας ἄλλος τύπος, τὸν ὁποῖον ὁ ἔμπορος τὸν λέγει «κυανοῦν κώδωνα». Καὶ τί εἶναι αὐτὸς ὁ κυανοῦς κώδων; Κἄποια σταφὶς κατὰ 2–3–5% καλλιτέρα ἀπὸ τὴν τῆς Ἀμαλιάδος. Τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ Ἀμαλιαδίτης ζητήσῃ 3–5% διὰ τὴν μάρκαν του παραπάνω, θὰ τοῦ μείνῃ ἀπώλητος ἡ σταφίς. Ἄλλωστε ἐδῶ ὑπάρχει ἕνα ἔγγραφον τοῦ ἐπιμελητηρίου Πατρῶν τῆς 3 Ἰουνίου 1930—μάλιστα τοῦτο ἔχει σταλεῖ πρὸς τὸν βουλευτὴν Πατρῶν κ. Μάρκου—τοῦ ὁποίου ἀντίγραφον μοὶ ἐστάλη. Λοιπὸν αὐτὰ εἶναι ὡς πρὸς τὴν ἀνάμιξιν τῶν ποιοτήτων τὴν ὁποίαν ἀνέφερεν ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος. Διὰ τὴν ἐλάττωσιν τῶν δαπανῶν τῆς καλλιεργείας ἔχει κάμμει μίαν μελέτην ὁ Αὐτόνομος Ὀργανισμὸς, τῆς ὁποίας ἔχω ἐδῶ σημειώσεις. Εἶναι πάρα πολλά· θὰ σᾶς διαβάσω τὸ συμπέρασμα μόνον. (ἀναγινώσκει). Λοιπὸν δὲν ὑπάρχει δυστυχῶς μεγάλη ἐλπὶς ἐλαττώσεως τῶν δαπανῶν τῆς καλλιεργείας, εἶναι δὲ καὶ ἡ εὐθύνη καὶ ὁ τρόπος τῆς φυτεύσεως τῶν κτημάτων μας ποὺ δὲν ἐπιτρέπει τὸ ἄροτρον, εἶναι δὲ καὶ τὰ κτήματα ἀτάκτως φυτευμένα. Τώρα θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς δώσω μερικὰς πληροφορίας περὶ τῆς βιομηχανικῆς ἀποδόσεως τῶν πλεονασμάτων, τὶ ἀπέδωκαν αὐταὶ αἱ περίφημοι κενοπραξίαι, ἢ τοὐλάχιστον τὶ λογαριασμοὺς ἔδωκαν αἱ ἑταιρεῖαι διότι ἀκόμη δὲν ἐτακτοποιήθησαν αὐτὰ τὰ πράγματα.

§328Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐφ’ ὅσον δὲν ἐξηλέγχθησαν;

§329Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐξηλέγχθησαν. Ἐπῆγαν εἰς τὴν διαιτησίαν καὶ ἡ διαιτησία ἀπέδωκεν ἀποτελέσματα ὑπὲρ τῆς ἑταιρείας. Ἡ ἑταιρεία Οἴνων καὶ Οἰνοπνευμάτων ἔδωσεν λογαριασμὸν διὰ τὴν χλωρὰν καὶ γράφει. (ἀναγινώσκει). Αὐτὰ εἶναι τὰ ἀποτελέσματα τῆς βιομηχανικῆς ἀποδόσεως, καὶ ἑπομένως ὅλοι οἱ λογαριασμοὶ ποὺ ἔγιναν ἐπὶ 1500 δρχ. καὶ 2000 δραχμῶν διὰ τὴν ὥραν εἶναι ὄνειρον θερινῆς νυκτός. Τώρα, κύριοι, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω ἐν σχέσει πρὸς τὸν φόρον τοῦ δημοσίου, ὅτι καὶ οἱ τρεῖς ἀξιότιμοι ἀρχηγοὶ οἱ διαμαρτυρηθέντες διὰ τὸν φόρον τοῦ δημοσίου, καὶ ὁ κ. Τσαλδάρης καὶ ὁ κ. Καφαντάρης καὶ ὁ κ. Παπαναστασίου, ἀπετέλουν μέλη τῆς Οἰκουμενικῆς Κυβερνήσεως ἡ ὁποία ἀπὸ 16 ἑκατομμύρια τὸν ἐπῆγε 40 ἑκατομ. Δὲν βλέπω διατὶ ὅλος αὐτὸς ὁ κατὰ τῆς Κυβερνήσεως θόρυβος, διότι τὰ 40 ἑκατομ. τὰ ἔκαμε 50, ὅταν οἱ τρεῖς ἀρχηγοὶ τῶν κομμάτων ἀπὸ 16 ἑκατομμυρίων τὰ ἔκαμαν 40. Δὲν ἐνεθυμήθητε τότε τὸν παραγωγὸν αὐτὸν τὸν ἀτυχῆ; Λυποῦμαι διότι δὲν εἶναι ἐδῶ ὁ κ. Βουδούρης, ὁ ὁποῖος ἐξετόξευσεν κατὰ τῆς Κυβερνήσεως τόσας βαρυτάτας κατηγορίας διὰ τὴν δήμευσιν—ὡς τὴν ἀπεκάλεσεν—τὴν ὁποίαν ἔκαμε ἡ Κυβέρνησις εἰς τοὺς παραγωγούς. Δὲν τὰ ἐνθυμεῖτε αὐτὰ ποὺ ἔκαμεν ἡ Οἰκουμενικὴ Κυβέρνησις; Ἔκτοτε πλεῖστα ὅσα βάρη βαρύνουν τὸν προϋπολογισμὸν καὶ ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις γενικῶς εἶναι τοιαύτη ὥστε νὰ μὴ εἶναι ἐπιτετραμμένον εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ εὕρῃ ἀλλοῦ πουθενὰ πόρον διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ τὸ ἰσοζύγιον τοῦ προϋπολογισμοῦ, τὸ ὁποῖον εἰρωνικῶς ἠθέλησεν ὁ κ. Βουδούρης νὰ χαρακτηρίσῃ διὰ τῆς λέξεως πανάκεια.

§330Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τότε ἐπρόκειτο νὰ καλυφθοῦν δισεκατομμύρια ἐλλείμματα καὶ αἱ τιμαὶ τῆς σταφίδος ἦσαν πολὺ ὑψηλαί.

§331Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν ἦσαν καθόλου ὑψηλαί. Ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐξ Ἠλείας ἔκαμε λόγον περὶ τῶν προπωλητῶν. Ἠξεύρετε ὅτι αὐτὸ τὸ φόβητρον—ἂς τὸ ὀνομάσωμεν ἔτσι—τῶν προπωλητῶν ἔχει μακρότατον βίον. Ἀπὸ 40 χρόνια διαρκῶς ὅταν ξεπεύτουν αἱ τιμαὶ φταῖνε οἱ προπωληταί, ὅταν ἀνεβαίνουν δὲν ἀκούει κανεὶς τίποτε περὶ τῶν προπωλητῶν. Λοιπὸν ἡ προπώλησις σήμερον εἶναι ἀδύνατος. Ὅταν τὰ μέτρα τὰ λαμβάνει ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς εἰς τὰ πρόθυρα τῆς ἐσοδείας, εἶναι δὲ ἄγνωστα αὐτὰ τὰ μέτρα, δὲν ἔχει ὁ πωλητής, ὁ ἐξαγωγεὺς δὲν ἔχει δεδομένον εἰς τὸ παρακράτημα οὔτε τὸ ποσὸν τῆς ἐσοδείας οὔτε τὴν εἰσφοράν. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ μίαν βάσιν διὰ νὰ ὑπολογίσῃ τὴν πώλησιν; Εἶναι λοιπὸν ἀπολύτως ἀδύνατον. Εἶναι αὐτὸ μία προκατάληψις τῆς παραγωγῆς, τὴν ὁποίαν ἐξεμεταλλεύθησαν οἱ διάφοροι σταφιδοπατέρες. Χαίρω δὲ διότι ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τοῦ τελευταίου σταφιδικοῦ συνεδρίου εἰς Πάτρας τὴν ἑπομένην ἓν δημοσιογραφικὸν ὄργανον τῶν Πατρῶν—τὸ ὁποῖον δὲν διακρίνεται διὰ τὴν ἐπιεικῆ κρίσιν τοῦ Πρωθυπουργοῦ, διότι εἶναι ὄργανον τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος—γράφει εἰς τὰς 4 Μαρτίου—εἶναι μεγάλο τὸ ἔγγραφον καὶ φαίνεται ὅτι ἔχει καὶ συνέχειαν— λέγει λοιπὸν «εἰς τὸ λῆξαν σταφιδικόν..........(ἀναγινώσκει). Λέγω χαίρω ἰδιαζόντως, διότι ὄργανον ἑνὸς κόμματος ἀντιτιθεμένου πρὸς τὸ κυβερνὸν κόμμα ἔχει τόσον σαφῆ ἀντίληψιν τῆς πραγματικῆς καταστάσεως καὶ δὲν θὰ σωθῇ ὁ παραγωγὸς ποτὲ ἂν δὲν ξεκάνῃ τούς ἀνευθύνους προστάτας του οἱ ὁποῖοι θέλουν πάντοτε νὰ ἐκμεταλλεύωνται τὰς στιγμὰς τῆς δυστυχίας του, τὰς στιγμὰς δηλαδὴ τῶν ἰσχνῶν ἀγελάδων τὰς ὁποίας ἔχομεν σήμερον. (χειροκροτήματα).

§332ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κηρύσσεται περαιωμένη ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ σταφιδικοῦ.

§333Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἀπομένει τὸ Κωπαϊδικὸν ζήτημα, τὸ ὁποῖον εἶναι ἐπεῖγον, ἀλλὰ τὸ ὁποῖον δὲν ἠμπορεῖ νὰ συζητηθῇ τώρα. Ἤθελον νὰ παρακαλέσω ὅπως συζητηθῇ τὴν ἐρχομένην Δευτέραν. Ἔγινε δὲ τὸ ζήτημα αὐτὸ ἀκόμη πλέον ἐπεῖγον καθ’ ὅσον ἡ ἑταιρεία ἐπωφελουμένη τῆς ἐκκρεμότητος προβαίνει εἰς μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ προκαλέσουν συρράξεις. Τὸ λέγω αὐτὸ διὰ νὰ λάβῃ τὰ μέτρα της ἡ Κυβέρνησις ν’ ἀποσοβήσῃ σκηνὰς καὶ συγκρούσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ εἶναι εἰς βλάβην τῆς δημοσίας τάξεως.

§334Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λεχθῇ ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἠμέλησεν ὁπωσδήποτε ἐν σχέσει μὲ τὸ Κωπαϊδικὸν ζήτημα. Ἡ Κυβέρνησις ἔσπευσεν ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς νὰ λάβῃ ὅλα τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα. Ἔφερεν εἰς ἐπαφὴν τοὺς ἐνδιαφερομένους καὶ ἔφθασε μέχρι τοῦ σημείου ὥστε νὰ ἐπιβάλῃ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν θυσίας χάριν τῆς εἰρήνης εἰς τὸ μέρος ἐκεῖνο. Ἐν πάσῃ περιπτώσει τὴν Δευτέραν θὰ ληφθῇ ἀπόφασις περὶ τῆς συζητήσεως τοῦ κωπαϊδικοῦ ζητήματος.

§335Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ. Εἶχε ληφθῇ ἀπόφασις ὑπὸ τῆς Βουλῆς νὰ συζητηθῇ τὸ Κωπαϊδικὸν σήμερον. Ἑπομένως. Ἐφ’ ὅσον δὲν συνεζητήθη σήμερον ἠμποροῦμεν ν’ ἀποφασίσωμεν νὰ συζητηθῇ τὴν Δευτέραν.

§336ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὴν σειρὰν τῶν ἐπερωτήσεων τῆς Δευτέρας συμπεριλαμβάνεται καὶ τὸ Κωπαϊδικόν, ἑπομένως θὰ συζητηθῇ τὴν Δευτέραν κανονικῶς.

§337ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν καὶ ὥραν 4.30′ μ. μ. (Ὥρα 11.30′ μ. μ.)