1931.01.22

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 25η

ΤΕΤΑΡΤΗ 22 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 1931

Προεδρία κ. Θ. ΣΟΦΟΥΛΗ

(Ὥρα 4.30′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Οἱ ὑπάλληλοι τοῦ δήμου Ἀθηναίων, αἱ ἔχοντες πολυετῆ ὑπηρεσίαν ἐν τῷ αὐτῷ βαθμῷ ζητοῦσι τὴν τροποποίησιν τῆς τελευταίας παραγράφου τοῦ ἄρθρου 59 τοῦ νόμου 4518 περὶ καταστάσεως δημοτικῶν ὑπαλλήλων διὰ νὰ δύναται νὰ ἀπονεμηθῇ καὶ εἰς αὐτοὺς μετὰ τριετῆ ἐν τῷ αὐτῷ βαθμῷ ὑπηρεσίαν, ὁ μισθὸς τοῦ ἀμέσως ἀνωτέρου βαθμοῦ. Οἱ ἀπολυόμενοι φαρμακοποιοὶ τῶν ἰατρείων Μακεδονίας καὶ Θράκης, διαμαρτύρονται διὰ τὴν κατάργησιν τῶν ἀγροτικῶν ἰατρείων. Ὁ παρὰ τῷ Ἐλεγκτικῷ Συνεδρίῳ Γεν. Ἐπίτροπος τῆς Ἐπικρατείας ὑποβάλλει: 1) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 132 πρᾶξιν διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικοῦ ἐντάλματος ἐκ δραχμῶν 1.000.000 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Ἀεροπορίας. 2) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3212 πρᾶξιν, διὰ τὴν θεώρησιν τοῦ χρηματικοῦ ἐντάλματος ἐκ δραχμῶν 1265.754.35 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑφυπουργοῦ τῆς Ἀεροπορίας. 3) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3210 πρᾶξιν, διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικοῦ ἐντάλματος ἐκ δραχμῶν 706.800 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑφυπουργοῦ τῆς Ἀεροπορίας. 4) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3214 πρᾶξιν διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικοῦ ἐντάλματος ἐκ δραχμῶν 5.208.000 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑφυπουργοῦ τῆς Ἀεροπορίας. 5) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3220 πρᾶξιν, διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικοῦ ἐντάλματος ἐκ δραχμῶν 2.000.000 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑφυπουργοῦ τῆς Ἀεροπορίας. 6) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3213 πρᾶξιν, διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικῶν ἐνταλμάτων ἐκ δραχμῶν 5.115.000 καὶ 4.129.875 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑφυπουργοῦ τῆς Ἀεροπορίας. 7) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3745 πρᾶξιν, διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικῶν ἐνταλμάτων ἐκ δραχμῶν 129.657 καὶ 60.847. 50 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑφυπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. 8) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3217 πρᾶξιν, διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικῶν ἐνταλμάτων ἐκ δραχμῶν 1.430.221.50 καὶ 12.500 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας. 9) Τὴν ὑπ’ ἀριθ, 3744 πρᾶξιν, διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικῶν ἐνταλμάτων ἐκ δραχμῶν 51.820.660 καὶ 378. 872.50 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας. 10) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3217 πρᾶξιν διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικοῦ ἐντάλματος ἐκ δραχμῶν 1415 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας. 11) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3216 πρᾶξιν διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικοῦ ἐντάλματος ἐκ δραχμῶν 7.140 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας. 12) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3218 πρᾶξιν διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικῶν ἐνταλμάτων ἐκ δραχμῶν 322.80, 160,30.350 καὶ 12.750 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας. 13) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3219 πρᾶξιν διὰ τὴν θεώρησιν χρηματικοῦ ἐντάλματος ἐκ δραχμῶν 6930 ὑπ’ εὐθύνην τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας. Οἱ Εἰσαγγελεῖς Πλημμελειοδικῶν Μυτιλήνης καὶ Ἐφετῶν Αἰγαίου αἰτοῦν τὴν ἄδειαν διὰ τὴν ποινικὴν δίωξιν τοῦ βουλευτοῦ Λέσβου κ. Γ. Θεοδοσιάδου. Οἱ Εἰσαγγελεῖς Πλημμελειοδικῶν Μυτιλήνης καὶ Ἐφετῶν Αἰγαίου αἰτοῦν τὴν ἄδειαν διὰ τὴν ποινικὴν δίωξιν τοῦ βουλευτοῦ Λέσβου κ. Γ. Βοτσάλου. Ὁ βουλευτὴς κ. Μ. Μαντᾶς καταθέτει: 1) Αἴτησιν τοῦ Ἠλία Μαυρικάκη αἰτοῦντος τὴν ἀποζημίωσίν του ἀπό τὴν σοβιετικὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν ἐπίταξιν τῆς περιουσίας του. 2) Ψήφισμα τῶν ἐν Ἀμφίσῃ παρεπιδημούντων ἐργοδοτῶν καὶ ἐργατῶν βιοτεχνῶν τριχίνων εἰδῶν, ζητούντων νὰ ἐπιβληθῇ φόρος ἐπὶ τοῦ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαγομένου χόρτου. Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Κεντούρης καταθέτει αἴτησιν ἐπιτροπῆς μισθωτῶν μοναστηριακῶν κτημάτων μονῆς προφήτου Ἠλιοῦ Σάμου, ζητούντων τὴν μὴ ἐφαρμογὴν ἐν Σάμῳ τοῦ νόμου περὶ ρευστοποιήσεως μοναστηριακῶν κτημάτων. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ν. Μπακόπουλος καὶ Α. Παπαναστασίου καταθέτουσι τηλεγραφήματα ὁμοσπονδίας ἐπαγγελματιῶν Τριπόλεως καὶ τοῦ προέδρου τοῦ ἐμποροβιομηχανικοῦ συλλόγου Τριπόλεως ζητούντων τὴν ἀναστολὴν τοῦ ἀρξαμένου ἐλέγχου ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου χαρτοσήμου. Οἱ βουλετταὶ κ. κ. Α. Μπακάλμπασης, Α. Παπαναστασίου, Ν. Τζερμιᾶς καὶ Ν. Τερζόγλου καταθέτουσιν ἀναφορὰν τοῦ Σπ. Γ. Βάμβα εἰδικοῦ σηροτρόφου μεταξοπαραγωγοῦ κατοίκου Κύμης. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ἠλ. Τσεριώνης, Ν. Συριόπουλος, Τ. Ἀναστασίου κ. Α. Σπηλιάδης ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ καταργήσεως τοῦ νόμου 3260 κλπ.». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ν. Γαρδικιώτης, Π. Εὐριπαῖος, Χ. Ζουμῆς κ. λ.π. ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου «περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου μόνου τοῦ νόμου 4832». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τῶν ἑξῆς σχεδίων νόμων: 1) Περὶ τῆς ὀρθῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 12 τοῦ νόμου 4580 περὶ ἀπαλλοτριώσεως τῆς Διοικήσεως τῆς ἀνωνύμου βιομηχανικῆς ἑταιρείας Ἀλεξόπουλος καὶ Σία. 2) Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 4113 περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τοῦ Ν. Δ. τῆς 24 Νοεμβρίου 1922 περὶ ἐπιβολῆς προσθέτου δικαιώματος ἐπὶ πάντων τῶν διὰ τοῦ λιμένος Θεσσαλονίκης εἰσαγομένων ἐμπορευμάτων. 3) Περὶ ἐγκρίσεως τῆς ἀπαιτουμένης δαπάνης διὰ τὴν ἐνέργειαν ἀπογραφῆς τῶν βιομηχανικῶν καὶ ἐμπορικῶν ἐπιχειρήσεων κλπ. καὶ 4) Περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 10 τοῦ νόμου 4180 περὶ ὑποχρεωτικῆς προσλήψεως ἐφέδρων Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τῶν κάτωθι σχεδίων νόμων: 1) Περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Πολωνίας συνομολογηθείσης ἐν Βαρσοβίᾳ τῇ 10 Ἀπριλίου 1930 συμβάσεως Ἐμπορίου καὶ Ναυτιλίας κλπ. 2) Περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Κάτω Χωρῶν συμφωνίας περὶ ἀμοιβαίας ἀπαλλαγῆς τῶν ναυτιλιακῶν ἐπιχειρήσεων ἀπὸ τῆς φορολογίας ἐπὶ τοῦ εἰσοδήματος. 3) Περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Οὑγγαρίας ὑπογραφείσης ἐν Ἀθήναις τῇ 3 Ἰουνίου 1930 ὑπογραφείσης ἐμπορικῆς συμβάσεως ὡς καὶ τῆς ταὐτοχρόνως ὑπογραφείσης κ.λ.π. καὶ 4) Περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Ἀθήναις μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ἰαπωνίας τῇ 23ῃ Ἰανουαρίου 1930 ὑπογραφείσης συνθήκης συνδιαλλαγῆς δικαστικοῦ διακανονισμοῦ καὶ διαιτησίας. Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν κοινοβουλευτικὴ ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως ἐπιβαλλομένων τελῶν καὶ φόρων ἐπὶ ἐξαγομένων καὶ μεταφερομένων χαρουπίων ἐσοδείας 1930 καὶ ἐφεξῆς»: Ἡ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης κοινοβουλευτικὴ ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν κάτωθι σχεδίων νόμων: 1) Περὶ ἀποζημιώσεως παρὰ τοῦ Κράτους τῶν ἀδίκως καταδικασθέντων ἢ προφυλακισθέντων. καὶ 2) Περὶ ἐκδικάσεως ἐπιεικῶς ὑποθέσεων κατά καταδίκων κρατουμένων πρὸς ἔκτισιν ἐγκληματικῆς ποινῆς. Ἡ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης κοινοβουλευτικὴ ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ αʹ ἐδαφ. τοῦ ἄρθρου 1011 τῆς Πολ. Δικονομίας ὡς ἐτροποποιήθη διὰ τοῦ νόμου ΒΧΟΣΤʹ». Ἡ ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 4498 περὶ Τα-

μείου Ἀλληλοβοηθείας τοῦ βοηθητικοῦ προσωπικοῦ

Τ.Τ.Τ.».

Ὁ κ. Β. Δεληγιάννης (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι σχέδια νόμων: 1) Περὶ ἰσχύος πινάκων διαγωνισμοῦ οἰκονομικῶν ὑπαλλήλων. 2) Περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 16 ἐδαφ. 3 τοῦ Νόμου 4604 περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 18)26 Σεπτεμβρίου 1925 Ν. Δ. κλπ. περὶ ἀποδόσεως εἰς τὴν Ἐκκλησίαν τῶν κατὰ τὰς διατάξεις περὶ Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης περιελθόντων αὐτῇ κτημάτων κλπ. Ὁ κ. Π. Ἀργυρόπουλος (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι σχέδια νόμων: 1) Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν ἰσχυουσῶν διατάξεων τῶν δύο Ν. Δ. τῆς 9 Ἰουλίου 1926 περὶ συστάσεως Ταμείων Ἀλληλοβοηθείας Ἀξιωματικῶν καὶ Ὑπαξιωματικῶν τοῦ Πολ. Ναυτικοῦ. 2) Περὶ τροποποιήσεως ἄρθρων τινων τοῦ Νόμου 4410 περὶ Ναυτικῆς Στρατολογίας κλπ. 3) Περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τῶν ἄρθρων 20 καὶ 39 τοῦ 4411 Νόμου περὶ συγκροτήσεως, προελεύσεως, προαγωγῆς κλπ. τῶν στελεχῶν τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 20. καὶ 4) Περὶ καταργήσεως τοῦ ἄρθρου 7 τοῦ Νόμου 3333 περὶ βαθμολογίας, κατατάξεως, ἐκπαιδεύσεως, καὶ προσόντων προαγωγῆς τῶν ἀξιωματικῶν καὶ ὑπαξιωματικῶν μηχανικοῦ τοῦ Π. Ναυτικοῦ. Οἱ κ. κ. Ἀλ. Ζάννας (Ὑπουργὸς τῆς Ἀεροπορίας) καὶ Α. Ἀλεξανδρῆς (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας) ὑποβάλλουν σχέδιον νόμου «περὶ προσθήκης εἰς τὸν Νόμον 4818 περὶ ἐνοικιοστασίου βοσκῶν περὶ ἐξαιρέσεως τῶν δι’ ἀεροδρόμια χρησιμοποιουμένων γαιῶν». Ἡ Γερουσία ἀποστέλλει τὰ παρ’ αὐτῆς τὸ πρῶτον ψηφισθέντα σχέδια νόμων: 1) Περὶ ἐκδικάσεως ποινικῶν ὑποθέσεων κατὰ καταδίκων κρατουμένων πρὸς ἔκτισιν ἐγκληματικῆς ποινῆς κλπ. 2) Περὶ ἐκτάσεως ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου 4634 περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 23 Μαρτίου 1924 Ν. Δ. περὶ κύρους συμβολαιογραφικῶν τινων πράξεων· καὶ 3) Περὶ ἐκτελέσεως τῶν δημοσίων ἔργων. Ὡσαύτως ἀποστέλλει τὴν παρ’ αὐτῆς τὸ πρῶτον ψηφισθεῖσαν πρότασιν Νόμου «Περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τῆς πρώτης παραγράφου τοῦ ἄρθρου 16 τοῦ Νόμου 4576 καὶ τροποποιήσεως τῆς δευτέρας παραγράφου τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου». Ἡ ἰδία Γερουσία ἐπιστρέφει τὸ παρ’ αὐτῆς μετὰ τὴν ὑπὸ τῆς Βουλῆς ψήφισίν του τροποποιηθὲν σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τοῦ Κωδικοποιηθέντος νόμου 3347 περὶ Ν. Ἀπ. Ταμείου». Ἀνακοινῶ ἔγγραφον τοῦ κ. Προέδρου τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου δι’ οὗ γνωρίζει, ὅτι διὰ Διατάγματος ἀνετέθη ἡ διεύθυνσις τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν εἰς τὸν ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν ὑπουργὸν κ. Π. Ἀργυρόπουλον ἐφ’ ὅσον θέλει διαρκέσῃ ἡ ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ ἀπουσία τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν ὑπουργοῦ κ. Μιχαλακοπούλου.

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κουλουμβάκης πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§3Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἐνθυμεῖται ἡ Βουλὴ ὅτι πρὸ 10 περίπου μηνῶν προκειμένου νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ καταστατικοῦ χάρτου τῶν Δημοσίων ὑπαλλήλων, ἡ Κυβέρνησις ἐδήλωσεν ὅτι ἤθελε ψηφισθῆ τὴν ἑσπέραν ἐκείνην ἀσφαλῶς. Καὶ ἐνθυμεῖται ἀκόμη ἡ Βουλή, ὅτι ἀτυχῶς οἱ ἡγέται τῆς δεξιᾶς ἀντιπολιτεύσεως ἐδήλωσαν ὅτι δὲν θὰ παρακολουθήσουν τὴν συζήτησιν, ὅτι ἀδυνατοῦν νὰ παρακολουθήσουν αὐτὴν καὶ ὅτι ἐθεώρουν ἑαυτοὺς ὑποχρεωμένους ν’ ἀποχωρήσουν. Ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ ζητήσω τὸν λόγον, καὶ μὲ τὴν συνδρομὴν τῆς Βουλῆς, μὲ τὴν ἐνθάρρυνσιν αὐτῆς, μὲ τὰ χειροκροτήματα ὁμοθύμου αὐτῆς κατορθώθη νὰ πείσω τὴν Κυβέρνησιν, νὰ πείσῃ δηλαδὴ ἡ Βουλὴ τὴν Κυβέρνησιν ὅπως ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο. Τὸ κατόρθωμα ἀναμφιβόλως ὀφείλεται κυριώτατα εἰς τὸν εἰσηγητὴν τῆς πλειοψηφίας, ἀξιότιμον Πρόεδρον τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Συνεκροτήθη πολυμελεστάτη ἐπιτροπή, ἡ ὁποία ἤθελε ἐπεξεργασθῆ τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο. Ἀλλ’ ἡ Κυβέρνησις, δὲν ἠξεύρω πῶς κρίνασα, ἐπελήφθη τοῦ θέματος κατ’ ἄλλον τρόπον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἔχει δηλωθῆ ἤδη κατ’ ἐπανάληψιν διὰ τοῦ Τύπου ὅτι ἡ Κυβέρνησις μελετᾶ τὸν καταστατικὸν χάρτην τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, ὅτι ἔχει ἀναθέσει τὸ ἔργον εἰς τὸν ἀξιότιμον ὑφυπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ὅτι λίαν προσεχῶς θὰ κληθῇ καὶ πάλιν ἡ Βουλὴ νὰ συζητήσῃ. Ἐν τούτοις, ἐνῷ τὸ σπουδαιότατον τοῦτο θέμα εἶναι ἐκκρεμὲς ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς ἀντιπροσωπείας, ἡ μικρὰ ἐκείνη ὁμὰς περὶ τῆς ὁποίας καὶ ἄλλοτε ὡμιλήσαμεν ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης, ἡ προσπαθοῦσα νὰ παρασύρῃ τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους εἰς ἀκρότητας ἀσυγχωρήτους παρουσιάζει τὴν ὕπαρξίν της συχνὰ καὶ πυκνὰ κατὰ τρόπους οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ προκαλέσουν ἐντεταμένην τὴν προσοχὴν ἡμῶν. Κύριοι συνάδελφοι, τὰ πλεῖστα ὅσα ἀτακτήματα τῆς ὁμάδος ἐκείνης εἶναι εἰς ὑμᾶς πάντας γνωστά. Ἀλλὰ σήμερον ὑπερέβησαν ὅλα τὰ ὅρια. Σήμερον δημοσιεύει ἡ ἐκτελεστικὴ ἐπιτροπὴ τῆς συνομοσπονδίας τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, ὡς ἐκπρόσωπος ὅλου τοῦ δημοσιοϋπαλληλικοῦ κόσμου, δημοσιεύει ἀνακοινωθὲν διὰ τοῦ ὁποίου ὄχι πλέον διὰ περιφράσεων, ὄχι πλέον δι’ ὑπομνημάτων, ὄχι πλέον δι’ ἁπλῶν τινων φράσεων ἐπιληψίμων, ἀλλὰ ρητῶς καὶ κατηγορηματικῶς κατὰ ἕνα τρόπον ἀναμφιβόλως αὐστηρότατον κατὰ ἕνα τρόπον τελείως ἐπαναστατικόν, ἀρνοῦνται τὴν ὕπαρξιν τοῦ Κράτους, ὡς τοῦτο συνίσταται διὰ τοῦ Συντάγματος. Θὰ ἀναγνώσω πρὸς ὑμᾶς κ. συνάδελφοι, τὸ διατακτικὸν τοῦ ἀνακοινωθέντος καὶ τὸ συμπέρασμα αὐτοῦ. Ἀκούσατε: (ἀναγινώσκει). «Ἀλλ’ ὁ ὀργανωμένος δημοσιοϋπαλληλικὸς κόσμος τῆς Χώρας..........................». Οὐδέποτε ἀνέγνωσα ἐγὼ κύριοι συνάδελφοι, ἐπαναστατικώτερον κήρυγμα. Καταλύει τὴν δικαστικὴν ἐξουσίαν, δὲν ἐμπιστεύεται εἰς αὐτήν, καταλύει καὶ δὲν ἐμπιστεύεται τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν, δὲν ἐμπιστεύεται τὴν νομοθετικὴν ἐξουσίαν, δὲν ἔχει καμμίαν ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν πολιτικὴν ἐξουσίαν τὴν ἀσκουμένην ὑπὸ τοῦ Κοινοβουλίου. Θὰ ἀποδυθῇ εἰς τὸν πλέον τραχὺν ἀγῶνα, θὰ μεταχειρισθοῦν δηλαδὴ πάντα τὰ μέσα διὰ νὰ ἐπιβάλλουν τὰς θελήσεις των καὶ ὄχι μόνον τοῦτο ἀλλὰ καὶ νὰ προστατεύσουν καὶ τὸν ἄλλον κόσμον ἀνακηρύσσοντες ἑαυτοὺς Κυβέρνησιν. Ὅλον τὸ κείμενον κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἐπιλήψιμον εἰς ὅλας τὰς παραγράφους, εἰς ὅλας τὰς φράσεις. Ἀρνοῦνται τὴν ὕπαρξιν ὅλου τοῦ Συντάγματος. Δέχονται μόνον ὅτι ὑπάρχει ἓν καὶ μόνον ἄρθρον, καὶ τὸ ὁποῖον ἑρμηνεύουν ὅπως αὐτοὶ θέλουν, τὸ ἄρθρον 14 τοῦ Συντάγματος τὸ ἀφορῶν τοὺς συνεταιρισμούς. Παρὰ τὴν γνώμην τὴν διαδηλωθεῖσαν ὑπὸ τῆς Βουλῆς ὅτι δὲν ἔχουν τοιοῦτον δικαίωμα τοῦ συνεταιρίζεσθαι, ἰσχυρίζονται ὅτι ἔχουν τοιοῦτον δικαίωμα. Ἀναφέρεται ὅτι δὲν ἔχουν νὰ δώσουν κανένα λόγον διὰ τὰς πράξεις τῆς δημοσίας ἐξουσίας, ὅτι δὲν ἔχουν νὰ ὑπακούσουν εἰς καμμίαν ἀρχὴν εἰς καμμίαν ἐξουσίαν. Ὅτι εἶναι αὐτοκράτορες ἑαυτῶν καὶ ἐκείνων τοὺς ὁποίους θὰ προστατεύσουν. Αὐτὸ εἶναι τὸ περιεχόμενον ὅλου τοῦ μακροῦ ἀνακοινωθέντος. Κύριοι συνάδελφοι, εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εἴπω πρὸς ὑμᾶς καὶ ἄλλοτε, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ εἴπω πρὸς ὑμᾶς καὶ σήμερον, ὅτι ἐγὼ δὲν ἀποβλέπω τὸ κατ’ ἐμαυτὸν μετ’ ἀγανακτήσεως οὔτε μετ’ ὀργῆς πρὸς τὸ ἀνακοινωθέν. Τὸ προσέχω ἁπλῶς ὡς ἕνα ἔγγραφων σημαντικώτατον καὶ λέγω πρὸς ὑμᾶς: Ἐπῆλθεν ὁ καιρὸς νὰ παραδοθῇ ἡ ἐξουσία τοῦ Κράτους εἰς τὴν ὀργάνωσιν ἐκείνην τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων: ἂς γίνῃ τὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ καὶ ἂς εἶναι ἀγαθὴ ἡ τύχη ὅλων ἡμῶν. Ἐγὼ εἶμαι διατεθειμένος νὰ ὑποκύψω. Ἀλλὰ ἐὰν μοῦ ἀπαντήσητε, ἐὰν κύριοι ἀπαντήσῃ ἡ Κυβέρνησις ὅτι τοιοῦτος καιρὸς δὲν ἦλθε ὅτι τοιαύτην κατάστασιν δὲν ἀνέχεται, τότε πλέον πρέπει νὰ πληροφορηθῇ ἡ Βουλὴ ἐπὶ πόσας ἡμέρας ἐπὶ πόσας ὥρας οἱ συντάκται τοιούτου ἀνακοινωθέντος θὰ εὑρίσκωνται εἰς τὰς τάξεις τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων. Διότι κύριοι συνάδελφοι—καὶ νομίζω ὅτι εἶσθε πάντες σύμφωνοι—δὲν πρόκειται ἁπλῶς περὶ ἑνὸς ἀνακοινωθέντος, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ἀνθρώπων οἱ ὁποῖοι δηλητηριάζουν τὸν ὑπαλληλικὸν κόσμον τῆς Χώρας, ὑπόσχονται εἰς αὐτὸν πράγματα ἀνήκουστα, πράγματα ἀδύνατα ἐκ μέρους τοῦ Κράτους καὶ δηλητηριάζουν τὸν ὑπαλληλικὸν κόσμον τῆς Χώρας ὥστε ἡ λειτουργία τοῦ Κράτους νὰ προσκόπτῃ καὶ νὰ παρεκτρέπεται. Ἔχομεν ὅλοι, διότι μετὰ πλείστων ἐξ ὑμῶν ἔχομεν συζητήσει, ἔχομεν ὅλοι παραδείγματα ἀμελείας ἀσυγγνώστου τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων ἔχομεν ὅλοι παραδείγματα παρεκτροπῶν τινῶν ἀσυγχωρήτων. Διὰ τοὺς λόγους τούτους σταματῶ ἐδῶ, κύριοι συνάδελφοι ἂν καὶ θὰ ἠδυνάμην νὰ ὁμιλῶ ἐπὶ τοῦ θέματος ἐπὶ ὥρας μακρὰς καὶ ἐπὶ τῇ βάσει παραδειγμάτων σταματῶ ὅμως εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο διότι ἐγὼ δὲν εἶμαι παρὰ εἷς ἁπλοῦς βουλευτὴς καὶ εἶμαι μάλιστα βουλευτὴς μετ’ ἐπιμονῆς μετὰ θελήσεως μετά καρτερίας, ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς μου μέλος τοῦ Κυβερνῶντος κόμματος καὶ δὲν ἔχω ἑπομένως τὸ δικαίωμα νὰ ἐπεκτείνω τὸν λόγον μου. Σταματῶ ἐδῶ, ἀλλ’ ὡς βουλευτής, ὡς μέλος τῆς πλειοψηφίας, ὡς πολίτης, παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ θέση τὰ ζητήματα ἅπαξ διὰ παντός, νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἐὰν ἔχῃ λόγον ὑπάρξεως, νὰ πληροφορήσῃ τὸν Ἑλληνικὸν Λαὸν ἂν κυβερνᾶται κατὰ τὸ Σύνταγμα, κατὰ σύστημα Κοινοβουλευτικοῦ Κράτους, ἢ ἂν ὁ δημοσιοϋπαλληλικὸς κόσμος χωρὶς καμμίαν εὐθύνην, ἀσύδοτος, αὐτοκράτωρ, ἀνέλαβε τὴν κυβέρνησιν τῆς Χώρας. (χειροκροτήματα).

§4Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε, ἐπιθυμῶ νὰ λάβω τὸν λόγον ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ζητήματος, ἀλλὰ θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ πράξω τοῦτο μετ’ ὀλίγα λεπτά, διότι ἐζήτησα ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης νὰ μοῦ στείλῃ τὸ τηλεγράφημα τὸ ὁποῖον ἔδωκεν ἀφορμὴν εἰς τὴν ἐπιβολὴν τῆς πειθαρχικῆς ἐξουσίας ἡ ὁποία προεκάλεσε τὸ ἀνακοινωθὲν αὐτὸ τῆς δημοσιοϋπαλληλικῆς ὀργανώσεως· καὶ ἐπιθυμῶ νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλὴν τὸ τηλεγράφημα ἐκεῖνο διότι τότε μόνον θὰ γνωρίσῃ ἀκριβῶς καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ὁ Ἑλληνικὸς Λαὸς εἰς ποῖον σημεῖον ἐννοεῖ νὰ περιαγάγῃ τὴν Ἑλλάδα μία μερὶς τοῦ δημοσιοϋπαλληλικοῦ κόσμου. Ἐπιφυλάττομαι λοιπὸν νὰ ἀπαντήσω μετ’ ὀλίγον.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τζερμιᾶς.

§6Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Δύο λόγια μόνον θά εἴπω, κ. Πρόεδρε. Νὰ προσέξῃ ἡ Κυβέρνησις τὸ ζήτημα τῶν φοιτητῶν αὐτῶν οἱ ὁποῖοι κινδυνεύουν νὰ φθάσουν εἰς τὸ τελευταῖον ἔτος τῶν σπουδῶν των χωρὶς νὰ ἀκούσουν ὡρισμένα μαθήματα καὶ δὴ τὰ στοιχειώδη τῶν σχολῶν εἰς τὰς ὁποίας φοιτοῦν. Τὸ ζήτημα δὲν εἶναι παρονυχὶς δι’ αὐτούς. Διὰ τοῦτο λέγουν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι: «ἐμεῖς μένομεν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην καὶ δαπανῶμεν τόσα χρήματα διὰ νὰ παρακολουθῶμεν τὰ μαθήματα τοῦ Πανεπιστημίου. Ἂν δὲν εἴχατε σκοπὸν νὰ συμπληρώσετε τὰς ἕδρας, διατὶ ἱδρύσατε τὸ Πανεπιστήμιον;»

§7Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δηλαδὴ συμβαίνει τὸ ἑξῆς, κ. Πρόεδρε: ἡ μὲν σχολὴ προτείνει ὡρισμένα πρόσωπα διὰ καθηγητὰς ἀλλὰ τὰ πρόσωπα ταῦτα δὲν διορίζονται διὰ λόγους τυπικούς. Νομίζω ὅτι τὸ πρᾶγμα εἶναι ἄτοπον καὶ ἔχουν δίκαιον οἱ φοιτηταὶ παραπονούμενοι.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Φίλιος.

§9Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, τηλεγραφήματα ἐκ Τρικκάλων παριστοῦν τὴν κατάστασιν πολὺ σοβαράν. Κατεστράφη ὅλων τῶν πεδινῶν χωριῶν ἡ σπορὰ καὶ εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ δοθῇ ἀμέσως σπόρος Μανιτόμπα ὥστε νὰ ξανασπίρουν τὰ χωράφια τους τώρα ποὺ εἶνε καλὸς καιρός.

§10Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Διετάχθη ἁρμόδιος ὑπάλληλος νὰ μεταβῇ ἐπὶ τόπου καὶ νὰ ἐξετάσῃ τὸ μέγεθος τῆς καταστροφῆς καὶ ὅπου ἡ καταστροφὴ εἶνε μεγάλη ἡ Κυβέρνησις εἶναι διατεθειμένη νὰ διατάξῃ νὰ δοθῇ σπόρος.

§11Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Σύμφωνοι εἴμεθα, κύριε ὑπουργέ· Ἀλλ’ ἕως ὅτου νὰ ἐξετάσουν οἱ ὑπάλληλοι νὰ σᾶς ἀπαντήσουν καὶ νὰ τοὺς προμηθεύσητε σπόρον, περνάει ἡ ἐποχὴ τῆς σπορᾶς καὶ ἅμα δὲν σπείρουν καταλαβαίνετε τὶ θὰ γίνῃ. Ἐπὶ πλέον θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀναστείλῃ τὴν καταδίωξιν τῶν χωρικῶν αὐτῶν διὰ τοὺς φόρους.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν Ἀναφορῶν καὶ Ἐρωτήσεων Ὁ κ. Κουτσοπέταλος, ἵνα καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν δικαστικῶν ὑπαλλήλων Λεβαδείας.

§13Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λιβαθινόπουλος ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Γεωργικοῦ Ἐπιμελητηρίου Κεφαλληνίας καὶ Ἰθάκης «περὶ μὴ καταργήσεως τοῦ Ταμείου προστασίας καὶ προαγωγῆς τῆς κτηνοτροφίας».

§15Ρ. ΛΙΒΑΘΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Πρόκειται περὶ ἀναφορᾶς τῶν ἐπιμελητηρίων Κεφαλληνίας καὶ Ἰθάκης, τὰ ὁποῖα διαμαρτύρονται διὰ τὴν μελετωμένην παρὰ τοῦ κ. ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν κατάργησιν ἑνὸς Ταμείου τὸ ὁποῖον ὑπάρχει, καὶ τοῦ Ταμείου τῆς προστασίας τῆς κτηνοτροφίας. Παρακαλῶ ἂν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ καταργηθῇ αὐτὸ τὸ Ταμεῖον, διότι προσφέρει πολλὰς ὑπηρεσίας.

§16Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι προτοῦ διαταχθῇ ἡ κατάργησις τοῦ Ταμείου αὐτοῦ θὰ γίνῃ ἔλεγχος καὶ ἂν πράγματι τὸ Ταμεῖον τοῦτο προσφέρῃ ὑπηρεσίας δὲν θὰ διαλυθῇ.

§17Ρ. ΛΙΒΑΘΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐλπίζω ὅτι δὲν θὰ γίνῃ τοῦτο, διότι εἶναι καὶ σταῦλοι κτηνοτροφείου οἱ ὁποῖοι διατηροῦν ἐπιβήτορας καὶ δὲν πιστεύω ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς ἀπεφάσισε νὰ στερήσῃ τὰς φορβάδας ἀπὸ τοὺς ἐπιβήτοράς των. Ἡ ἄλλη ἀναφορὰ εἶναι τῶν πλοιοκτητῶν οἱ ὁποῖοι ἐργάζονται εἰς τὴν Ρουμανίαν. Οἱ πλοιοκτῆται παραπονοῦνται ὅτι μέχρι σήμερον ἡ Ρουμανικὴ Κυβέρνησις δὲν ἐκανόνισε τὸ ζήτημα τῶν πλοίων των τὰ ὁποῖα εἴτε τὰ ἐβύθισαν εἴτε τὰ κατέσχε κατὰ τὸ διάστημα τοῦ μεγάλου πολέμου. Καθὼς γνωρίζετε, κ. ὑπουργὲ τῶν Ναυτικῶν, ἡ Ἑλληνικὴ σημαία εἰς τὸν Δούναβιν πρὸ τοῦ πολέμου ἦτο ἡ πρώτη. Ἦσαν 280 ποταμόπλοια ἀπὸ τὰ ὁποῖα δυστυχῶς τὰ περισσότερα ἦσαν Κεφαλλωνίτικα. Κατὰ τὸν μεγάλον πόλεμον ἡ Ρουμανικὴ Κυβέρνησις ἄλλα ἐπέταξεν καὶ ἄλλα ἐβύθισεν διὰ νὰ μὴ περιέλθουν εἰς χεῖρας τοῦ ἐχθροῦ. Ἡ Ρουμανικὴ Κυβέρνησις ἐδέχθη νὰ ἀποζημιώσῃ μερικοὺς ἐκ τῶν πλοιοκτητῶν, ἀλλὰ μένουν πολλοὶ οἱ ὁποῖοι δὲν ἀπεζημιώθησαν. Δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ τοὺς ἐγκαταλείψῃ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις. Ἂν δὲν ἠδυνήθη ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις μέχρι τοῦδε νὰ διευθετήσῃ καὶ τὸ ζήτημα τοῦτο, νομίζω ὅτι σήμερον ποὺ συζητοῦνται οἱ ὅροι τῆς συμβάσεως μετὰ τῆς Ρουμανίας, νομίζω ὅτι εἶνε κατάλληλος στιγμὴ ὅπως συζητηθῇ τὸ ζήτημα αὐτὸ καὶ ἀποζημιωθῶσιν τόσοι Ἕλληνες οἱ ὁποῖοι ἔχουν νὰ λάβουν ἀπὸ τὸ Ρουμανικὸν Κράτος. Γνωρίζετε καλὰ, ὅτι τὰ ποταμόπλοια ἦσαν μία πηγὴ ἡ ὁποία ἐτροφοδοτοῦσε τόσους Ἕλληνας, τοὺς ὁποίους δὲν εἶναι σωστὸ νὰ τοὺς ἐγκαταλείψουμεν εἰς τὴν τύχην των καὶ νὰ γίνουν καὶ αὐτοὶ πρόσφυγες. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν σας τὴν ἀναφορὰν αὐτὴν καὶ νὰ μελετήσητε τὸ ζήτημα ὥστε νὰ διευθετηθῇ καὶ τοῦτο τώρα ὅπου κανονίζεται ἡ σύμβασις ἡ ἐμπορικὴ μετὰ τῆς Ρουμανίας.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ροδόπουλος ἐπὶ ἀναφορᾶς παλαιοημερολογητῶν κατὰ τῆς ἀστυνομίας, παρεμποδιζούσης θρησκευτικὰς ἑορτάς.

§19Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν θέλω νὰ ὁμιλήσω ὑπὲρ τῆς ἀπόψεως τῶν παλαιοημερολογητῶν, διότι ἐγὼ βεβαίως δὲν συμμερίζομαι τὴν σφαλεράν των γνώμην, διότι ὁμολογουμένως εἶναι πλάνη νὰ νομίζουν ὅτι αἱ ἑορταὶ συμπίπτουν μὲ τὸ παλαιὸν ἡμερολόγιον. Ἀστρονομικῶς εἶναι ὀρθὸν νὰ ἑορτάζωμεν μὲ τὸ νέον ἡμερολόγιον, ἀλλ’ εἰς μερικὰς ψυχολογικὰς στιγμὰς ὅταν ἡ συνείδησις τοῦ κόσμου εἶναι τεταραγμένη στρέφεται πρὸς τὰ θρησκευτικὰ ζητήματα. Καὶ ὅταν ὁ λαὸς στρέφεται πρὸς τὰ θρησκευτικὰ ζητήματα, τοῦτο εἶναι μία ἐκδήλωσις ψυχικῆς ἀνησυχίας. Σᾶς εἶπον ὅτι εἶναι ἐκδήλωσις ψυχικῆς ἀνησυχίας ὅταν εἰς τὸν Λαὸν παρουσιάζωνται θρησκευτικαὶ διαφοραί. Πρέπει, λοιπόν, αὐτὴν τὴν ψυχικὴν κατάστασιν νὰ μὴ τὴν ὀξύνωμεν Αὐτοὶ προσηλωμένοι εἰς τὰ πάτρια ἐν πλάνη θεωροῦν ὅτι ἔθιξε τὴν θρησκείαν ἡ μεταβολὴ τοῦ ἡμερολογίου, ἐνῷ, τοὐναντίον, εἶναι σύμφωνος μὲ τὴν θρησκείαν διότι εἶναι πραγματικὴ ἡ ἡμερομηνία τῆς γεννήσεως τοῦ Χριστοῦ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει αὐτοὶ ἐπιμένουν. Τώρα τί πειράζει τὸ Κράτος, τί πειράζει τοὺς ἱερεῖς ἂν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι θέλουν νὰ ἑορτάζουν εἰς ἄλλην ὥραν; Καὶ διατὶ αὐτὴ ἡ ἐπέμβασις τῶν ἀστυνομικῶν καὶ ἡ καταδίωξις τῶν ἱερέων; Σημειώσατε δὲ ὅτι φανατίζονται καὶ πολλαπλασιάζονται. Εἶναι ἀνάγκη νὰ εἴπω τί δεικνύει ἡ Ἱστορία. Ὅλαι αἱ καταδιώξεις ηὔξησαν τὸν φανατισμόν. Ἀφήσατέ τους ἐλευθέρους διότι μόνον τότε θὰ ἡσυχάσουν. Ἔχω ἐπιστολὰς ἐδῶ, ἔχω ἀναφοράς· παραπονοῦνται μετὰ πόνου ψυχῆς καὶ λέγουν: Εἴμεθα χριστιανοί, εἴμεθα χριστιανικώτεροι ἴσως ἀπὸ σᾶς. Δὲν μᾶς ἀφήνετε νὰ κάμωμε τὰς ἑορτάς μας ὅπως θέλωμεν; Τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον ἡμεῖς εἴχομεν ἀπὸ 10–12 αἰῶνας ἐσφαλμένην ἡμερομηνίαν· τί ἔβλαψε τοῦτο τὴν θρησκείαν; Τὸ Πατριαρχεῖον τῶν Ἱεροσολύμων διατηρεῖ ἀκόμη τὸ παλαιὸν ἡμερολόγιον, ἐπίσης τὸ Πατριαρχεῖον τῆς Ἀντιοχείας. Διατί λοιπόν, νὰ καταδιωκώμεθα ἡμεῖς; Εὑρισκόμεθα μήπως εἰς ἀντίθεσιν μὲ τοὺς χριστιανοὺς ἐκείνους;» Ἤθελον λοιπόν, νὰ συστήσω εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἐὰν θέλῃ νὰ ἀκούσῃ τὴν γνώμην μιᾶς πείρας ἐκ τῆς συνηθείας ἀπορρεούσης νὰ φανῇ συγκαταβατικωτέρα καὶ νὰ δώσῃ μίαν λύσιν εἰς τὸ ζήτημα αὐτό. Νὰ παύσουν αἱ καταδιώξεις τῶν ἱερέων, αἱ ἐπεμβάσεις τῶν ἀστυνομικῶν— νὰ τοὺς ἀφήσετε ἐλευθέρους, καὶ τότε ἔχω τὴν πεποίθησιν, κύριοι, ὅτι θὰ ἡσυχάσουν.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.

§21Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Κύριοι βουλευταί, εἶμαι σύμφωνος μὲ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος ἀξιότιμος βουλευτὴς Τυρνάβου, ὅτι δηλαδὴ οἱ ἐπιμένοντες νὰ διατηροῦν τὸ παλαιὸν ἡμερολόγιον δὲν εἶναι κακοὶ Χριστιανοί, ἐν πάσῃ περιπτώσει, δὲν εἶναι κακοὶ πολῖται Ἕλληνες· ἐφόσον δὲ τὸ Σύνταγμά μας ἐπιτρέπει εἰς ὅλους τοὺς πολίτας τὴν ἐλευθερίαν τῆς θρησκευτικῆς συνειδήσεως ἀκόμη δὲ καὶ τῆς θρησκευτικῆς ἀσυνειδησίας, δὲν βλέπω διατὶ τὸ Κράτος θά μεταχειρίζεται κακὰ ἐκείνους τοὺς πολίτας οἱ ὁποῖοι, παραπλανώμενοι δὲν ξεύρω ἀπὸ ποῖον λόγον, πιστεύουν ὅτι θίγονται τὰ ἱερὰ καὶ τὰ ὅσια τῆς Ἐκκλησίας ὅταν μεταβάλλεται τὸ ἡμερολόγιον διὰ νὰ προσαρμοσθῇ πρὸς τὸ Γρηγοριανόν. Διὰ τοῦτο, ἀφότου ἀνέλαβον τὴν Κυβέρνησιν καὶ μοῦ ἐδόθη ἀφορμὴ νὰ ἐξετάσω τὰ σχετικὰ παράπονα, ἐδήλωσα ρητῶς, συνεννοηθεὶς καί μετὰ τοῦ τότε ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει κανένα λόγον τὰ ἐπεμβαίνῃ ὅπως ἀπαγορεύσῃ εἰς τοὺς θέλοντας νὰ τηροῦν τὸ παλαιὸν ἡμερολόγιον διὰ νὰ ἐκτελοῦν τὰ θρησκευτικά των καθήκοντα σύμφωνα μὲ τὸ παλαιὸν ἡμερολόγιον, δηλαδὴ τὰς τελετάς των κλπ. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐπέλθῃ μία ἐξήγησις ἐπὶ ἑνὸς σημείου. Ὅταν λέγωμεν ὅτι ἔχουν τὸ δικαίωμα αὐτό, νὰ ἔχουν καί τὰς Ἐκκλησίας των καὶ τοὺς ἱερεῖς των καὶ νὰ ἑορτάζουν καθ’ ἃς ἡμέρας προτιμοῦν σύμφωνα μὲ τὸ παλαιὸν ἡμερολόγιον ὀφείλομεν νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει ὅτι πρέπει νὰ σεβασθοῦν καὶ τὴν Ἐκκλησίαν τὴν ἐπίσημον τοῦ Κράτους ἡ ὁποία ἔχει τοὺς ναούς, ἔχει τοὺς ἱερεῖς καὶ τοὺς διακόνους της καὶ ἡ ὁποία δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀναγνωρίσῃ ἐντὸς τῶν κόλπων αὐτῆς μίαν τοιαύτην ἀναρχίαν—διότι βεβαίως ἀναρχία εἶνε αὐτό—. Ἄς πάρωμεν τὴν περιφέρειαν τῶν Ἀθηνῶν. Ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Ἀθηνῶν ἔχει δικαίωμα εἰς τοὺς ναούς, οἱ ὁποῖοι ἀνήκουν εἰς τὸ κρατοῦν σύστημα, νὰ μὴ ἐπιτρέπῃ νὰ διεξάγωνται τοιαῦται ἑορταὶ, διότι αὐτὸ εἶναι, ἐπαναλαμβάνω, ἐναντίον τῆς πειθαρχίας· καὶ ξεύρετε ὅλοι καλλίτερον ἀπ’ ἐμὲ ὅτι ἀπ’ ὅλας τὰς ἐν τῷ κόσμῳ ἐξουσίας ἐκείνη ἡ ὁποία ἐπιμένει, περισσότερον καὶ ἀπὸ τὴν στρατιωτικὴν ἀκόμη, εἰς τὴν πειθαρχίαν εἶναι ἡ ἐκκλησία. Λοιπὸν συνέστησα τότε εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἦλθον νὰ μὲ ἴδουν, καὶ μοῦ εἶπαν: πῶς μποροῦμε νὰ τὸ κάμωμε αὐτό; Τοὺς εἶπα: νὰ ἱδρύσετε μίαν ἐκκλησίαν ἰδικήν σας. Ἀφοῦ ἐπιμένετε νὰ εἶσθε παλαιοημερολογῖται δὲν ἔχετε παρὰ νὰ κάμετε αὐτό. Θὰ πῆτε δὲν ἔχετε πολλὰ χρήματα. Μπορῆτε νὰ κάμετε ἓν ξύλινον παράπηγμα. Τοὺς εἶπον μάλιστα ὅτι ξεύρω ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι θὰ σᾶς διευκολύνουν νὰ κάμετε τὸ ξύλινον αὐτὸ παράπηγμα. Ἔτσι θὰ παρακαμφθῇ μία δυσκολία. Ἦτο καὶ μία ἄλλη: ποῦ θὰ εὕρουν παπάδες; Τοὺς εἶπον: ἀκοῦτε ἐδῶ· ὑποθέτω ὅτι μεταξὺ τῶν καθυστερουμένων, ὅπως εἶσθε σεῖς, εἰς τὴν ἀντίληψιν θὰ ὑπάρχουν καὶ παπάδες καθυστερημένοι. Δὲν ἔχετε λοιπόν, παρὰ νὰ συνεννοηθῆτε, νὰ βρῆτε παπάδες οἱ ὁποῖοι εἶναι παλαιοημερολογῖται καὶ νὰ τοὺς εἴπητε: ἐλᾶτε ἐδῶ· σᾶς παίρνουμε καὶ σᾶς διορίζουμε παπάδες. Θὰ λειτουργῆτε εἰς αὐτὴν τὴν ἐκκλησίαν ποῦ ἔχομεν κάμει. Δὲν θὰ σᾶς στερήσωμεν τίποτε. Ἡμεῖς θὰ φροντίζωμεν νὰ σᾶς συντηρήσωμε καὶ ἀδιαφορήσατε διότι ἡ τακτικὴ ἐκκλησία δὲν θὰ σᾶς ἀναγνωρίζῃ διότι ἔχετε δικαίωμα νὰ ἀποσχισθῆτε ἀπ’ αὐτήν. Διότι ἠθέλησα νὰ τοὺς δώσω νὰ ἐννοήσουν ὅτι τὸ πρᾶγμα ἔχει βέβαια κάποιαν σημασίαν. Ἐὰν ἐννοεῖτε νὰ εἶσθε ὀρθόδοξοι—καὶ ὄχι μόνον ὀρθόδοξοι, ἀλλ’ ἀνήκοντες εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Ὀρθόδοξον Ἐκκλησίαν—δὲν εἶσθε ἐν τάξει. Τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Ἀνατολικὴ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος ἀπεφάσισε νὰ προσαρμόσῃ τὴν χρονολογίαν μας μὲ τὸ Γρηγοριανὸν ἡμερολόγιον, ὅσοι οἱ ἀνήκοντες εἰς αὐτὴν τὴν Ἐκκλησίαν εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ προσαρμοσθοῦν εἰς αὐτό, διότι δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ ἀνεχθῇ ἡ Ἐκκλησία de legis ὅτι δὲν ξεύρει τὶ τοὺς γίνεται, ὅτι εἶναι αἱρετικὴ καὶ ὅτι ἄλλαξε τὴν θρησκείαν. Αὐτὰ δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὰ ἀνεχθῇ. Λοιπὸν ἡ φυσικὴ ἔξοδος εἶναι νὰ κάμετε σεῖς μίαν ἰδικήν σας Ἐκκλησίαν, ἡ Ἐκκλησία τῶν Παλαιοημερολογιτῶν, ἂν δὲ τὴν κάμετε, νὰ συνέλθητε, καθὸ ἔχετε δικαίωμα ἐκ τοῦ Συντάγματος, αὐτοῦ τοῦ ὁποίου κατάχρησιν κάμνουν οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι, νὰ συνεταιρισθῆτε καὶ νὰ κάμετε τὴν Ἐκκλησίαν τῶν παλαιοημερολογιτῶν καὶ νὰ κανονίσητε τὰ τῆς ἐκλογῆς τῶν ἱερέων σας καὶ τῶν ἐπισκόπων σας ἀκόμη, διότι δὲν εἶναι οὔτε αἱρετικοί οὔτε σχισματικοί οἱ ἐπιμένοντες εἰς τὸ παλαιὸν ἡμερολόγιον. Ἂν θελήσετε νὰ εἶσθε λογικοὶ θὰ κάμετε τὸν ὀργανισμόν σας, θὰ τὸν ὑποβάλετε εἰς τὰ δικαστήρια, τὰ δικαστήρια θὰ σᾶς τὸν ἀναγνωρίσουν, εὕρετε τότε τοὺς ἀναγκαίους ἱερεῖς καὶ κάμετε τὴν Ἐκκλησίαν σας ὅπως θέλετε· νὰ εἶσθε βέβαιοι δὲ ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἐμπνεομένη ἀπὸ τὰς ἀρχὰς τῆς ἀνεξιθρησκείας καὶ τῆς πλήρους ἐλευθερίας τῆς συνειδήσεως, θὰ σᾶς βοηθήσῃ μὲ κάθε τρόπον. Δὲν δυσκολεύομαι νὰ εἴπω ὅτι, ἐὰν κάμουν ὅλα αὐτὰ, θὰ φθάσω εἰς τὸ νὰ εἰσηγηθῶ καὶ νομοσχέδιον καὶ νὰ τοὺς δώσω καὶ ἓν βοήθημα ἂν εἶναι τόσον πτωχοὶ καὶ δὲν μποροῦν ν’ ἀνταποκριθοῦν εἰς τὰ ἔξοδά των. Ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ δὲν ἠμπορῶ νὰ κάμω τίποτε ἄλλο. Ὑποθέτω ὅτι καὶ ὁ κ. Ροδόπουλος δὲν θέλει νὰ κάμῃ τι πέραν αὐτοῦ, καὶ θὰ ἀναγνωρίζῃ ὡς ὀρθὰ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶπον. Δὲν ἠμπορῶ βέβαια νὰ στείλω χωροφύλακας νὰ πάρουν τὰς Ἐκκλησίας τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καὶ νὰ τὰς δώσουν εἰς τοὺς παλαιοημερολογίτας. Ἐπιθυμῶ δὲ καὶ ὁ κ. συνάδελφός μου, ὁ ἄρτι γενόμενος ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, νὰ ἐμπνευσθῇ ἐκ τῶν ὁδηγιῶν αὐτῶν. Διότι φοβοῦμαι δυστυχῶς ὅτι ἐνίοτε τὰ ὄργανα τῆς χωροφυλακῆς, ἀπὸ παλαιᾶς ὁδηγίας πράγματι ὁδηγούμενα καὶ μὴ ἐννοοῦντα τὴν ὀρθὴν θέσιν τοῦ ζητήματος, μετεχειρίσθησαν κακῶς τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἄξιοι κατ’ ἐμὲ κάθε συμπαθείας, διότι πλανῶνται ἢ τοὺς πλανοῦν, καὶ ἔχουν μίαν μεγάλην ἀνησυχίαν μήπως αἱ ψυχαὶ των τέλος πετάξουν εἰς τὸν ἄλλον κόσμον. Καὶ διὰ τοῦτο εἶναι ἄξιοι πάσης τῆς ἰδικῆς μου συμπαθείας. Νομίζω ὅτι αὐταὶ αἱ δηλώσεις θὰ σᾶς ἱκανοποιήσουν.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσαλδάρης ἔχει τὸν λόγον.

§23Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔλαβον ἀφορμὴν ἀπὸ τὰ τελευταῖα συμβάντα ἐν Θήβαις. Δὲν πρόκειται νὰ εἰσέλθω εἰς συζήτησιν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τὸ ὁποῖον ἔθιξε ὁ κ. Ροδόπουλος, καὶ ἔδωσε τὴν ἀπάντησιν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Εἶνε εὐχάριστον ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εὑρίσκεται πολὺ συνδιαλλακτικὸς πρὸς τοὺς ἔχοντας ἀντιθέτους ἰδέας ὅσον ἀφορᾷ τὸν χρόνον κατὰ τὸν ὁποῖον πρέπει νά ἑορτάζωνται αἱ ἡμέραι τῶν ἑορτῶν. Δὲν νομίζω δὲ ὅτι προσήκει δι’ αὐτοὺς ὁ χαρακτηρισμὸς ὡς σχησματικῶν διότι.....

§24ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αἱρετικοί.

§25Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Οὔτε αἱρετικοί. Ἀλλὰ ἐφ’ ὅσον πράγματι σκέπτεται ἡ Κυβέρνησις νὰ διευκολύνῃ τούτους εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τῶν θρησκευτικῶν καθηκόντων, κατὰ τὴν ἀντίληψίν των, δηλαδὴ ὅσον ἀφορᾷ τὸν χρόνον τῆς τελέσεως, τῶν ἑορτῶν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ τοὺς παράσχῃ καὶ ὅλας τὰς πρὸς τοῦτο ἐλευθερίας. Ἔλαβον ἀφορμὴν νὰ ὁμιλήσω ἔκ τινος ἐπιτροπῆς ἡ ὁποία ἦλθεν πρὸ ἡμερῶν εἰς ἐμέ, καὶ μοὶ παρεπονέθη διὰ τὰ συμβαίνοντα ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Θηβῶν. Μοὶ ἀνεκοίνωσεν ὅτι αὐτοὶ ἔχουν Ἐκκλησίας ἰδικάς των, ἔχουν ἱερέα ἰδικόν των, ἐγχώριον καὶ οὐχὶ ἱερέα ἐξ Ἁγίου Ὄρους, ὁπόθεν ἤρχοντο ἄλλοτε—διότι αὐτοὺς τοὺς ἱερεῖς τοὺς ἀπηγόρευσαν—ἔχουν ἱερέα καθ’ ἑαυτὸ ἰδικόν των.

§26Φ. ΖΑΪΜΗΣ. Τὶ ἐννοεῖτε ἰδικόν των.

§27Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἀφῆστε με νὰ ἐξακολουθήσω. Ἔχουν ἱερέα τὸν ὁποῖον αὐτοὶ μισθοδοτοῦν. Ἐν τούτοις αὐτοὶ λέγουν ὅτι ὄχι μόνον παρεκωλύθησαν εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τῶν θρησκευτικῶν αὐτῶν καθηκόντων, ἀλλὰ συνελήφθησαν καὶ ἐστάλησαν εἰς τὰς φυλακάς. Δὲν γνωρίζω τὶ ἀπέγιναν μετὰ τοῦτο, διότι ἐγὼ παρεκάλεσα μόνον τὸν μακαριώτατον ἀρχιεπίσκοπον Ἀθηνῶν νὰ παρέμβῃ καὶ νὰ φέρῃ τὴν γαλήνην τὴν ὀφειλομένην ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως. Ὁ Μακαριώτατος μοῦ εἶπεν, ὅτι δὲν ὑπάγεται εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τὴν ἰδικήν του, καὶ ἑπομένως δὲν δύναται νὰ πράξῃ τίποτε. Νομίζω ὅτι ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἀπεφάσιζε σύμφωνα πρὸς ὅσα εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, νὰ ἐπιληφθῇ τοῦ ζητήματος, ἀνάγκη εἶναι νὰ δοθῶσι διαταγαὶ τοιαῦται, ὥστε νὰ τηροῦνται. Ἀλλὰ θὰ συστήσω διὰ τὴν τήρησιν τῶν διαταγῶν αὐτῶν περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, νὰ ἔλθῃ εἰς συνεννόησιν τινα μὲ τὸν Μακαριώτατον Μητροπολίτην, ἵνα μὴ ἐκεῖθεν ἔρχεται οὐδεμία παρακώλυσις. Ἔλαβα ἀφορμὴν ὅσα σᾶς εἶπον ἐκ πραγματικῶν περιστάσεων. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις νομίζῃ ὅτι τοῦτο δύναται νὰ γίνῃ, τὸ ὁποῖον ἐξήγγειλε ἀπὸ τοῦ βήματος ὁ Πρόεδρος αὐτῆς, τότε νομίζω ὅτι θὰ ἔχῃ ἐξασφαλίσει τὴν μετὰ τῶν ἐκκλησιαστικῶν ἀρχῶν συνεννόησιν, ἢ τοὐλάχιστον εἶναι βέβαιον ὅτι αἱ ἐκκλησιαστικαὶ ἀρχαὶ δὲν θὰ φέρουν ἀντίρρησιν.

§28Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἴμεθα καὶ ἡμεῖς σύμφωνοι νὰ μὴ προσβάλληται ἡ ἐλευθερία τῆς συνειδήσεως, ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ προστατεύωνται καὶ τὰ δικαιώματα τῆς ἐκκλησίας. Ἀλλὰ νομίζω ὅτι θὰ μποροῦσε κανεὶς νὰ εἴπῃ εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν, ὅτι ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπάρχει κανένα κόμμα παλαιοημερολογητικόν, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἐνισχύωνται αὐταὶ αἱ κινήσεις τῶν παλαιοημερολογητῶν, κατὰ τρόπον ἐνθαρρύνοντα ὁμολογουμένως μίαν κίνησιν, κατὰ τὸ ἥμισυ πολιτικὴν καὶ κατὰ τὸ ἥμισυ θρησκευτικήν, ἡ ὁποία δὲν τιμᾷ τὴν Ἑλληνικὴν κοινωνίαν.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ζαΐμης ἔχει τὸν λόγον.

§30Φ. ΖΑΪΜΗΣ. Κύριοι, ὀλίγας λέξεις ἔχω νὰ εἴπω. Ἐπειδὴ εἰς τὴν ἐπαρχίαν ἐπὶ ἀριθμῶν 80 περίπου κοινοτήτων ὑπάρχει καὶ ἕνα χωρίον τὸ ὁποῖον κατὰ μέγα μέρος ἀποτελεῖται ἀπὸ παλαιοημερολογίτας, ἐξήτασα καὶ ἐγὼ τὸ ζήτημα, ἔλαβε δὲ αὐτοῦ γνῶσιν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὴν μετάβασίν του εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου. Τὸ ζήτημα δὲν εἶναι καθαρῶς πολιτικόν, δὲν εἶναι οὔτε καθαρῶς ζήτημα Κυβερνητικόν, ἀλλ’ ἔχει σχέσιν καὶ μὲ τὴν διαρρύθμισιν τῶν ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων ἐν Ἑλλάδι. Ἡ Ἐκκλησία παρ’ ἡμῖν ἔχει — ἐφ’ ὅσον εἶναι ἐπίσημος θρησκεία τοῦ Κράτους — ὑπὸ τὰς διαταγάς της τὴν ἀστυνομίαν. Ἡ ἀστυνομία ὀφείλει νὰ ἐκτελῇ τὰς διαταγὰς τῶν μητροπολιτῶν. Ἐφ’ ὅσον λοιπὸν ἱερεύς τις ὁ ὁποῖος ἔχει χειροτονηθῇ ἀπὸ τὸν ἐπίσκοπον θέλει νὰ ἱερουργήσῃ ὡς παλαιοημερολογίτης ἐντὸς τῆς ἐπισκοπῆς, ὑπάγεται ὑπὸ τὸ δικαίωμα τοῦ ἐπισκόπου δυναμένου νὰ τὸν ἀπομακρύνῃ τῆς ἐπαρχίας, ἐκτὸς τῶν ὁρίων αὐτῆς, ἀλλὰ μόνον μέχρις αὐτοῦ. Δὲν ἔχει δικαίωμα οὔτε φυλακίσεως οὔτε ἐξορίας εἰς ὡρισμένον τόπον ἐκτὸς τῆς πέραν τῶν ὁρίων τῆς ἐπισκοπῆς ἀπομακρύνσεως αὐτοῦ. Λοιπὸν ἐπανειλημμένως ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, κατόπιν τῆς ἐπιστροφῆς του ἐκ τῆς ἐκδρομῆς εἰς τὰ Καλάβρυτα ἔδωσε τὰς δεούσας ὁδηγίας, καὶ πράγματι, εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου τοὐλάχιστον, ἡ ἀστυνομία οὐδέποτε ἐπεμβαίνει ἐξ ἰδίας πρωτοβουλίας, παρὰ μόνον, ὁσάκις ὁ ἐπίσκοπος διατάξῃ τοῦτο. Συνεπῶς, ἡ λύσις δὲν ἔγκειται μόνον εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ ἔγκειται καὶ εἰς τὴν Ἐκκλησίαν. Ἄρα ἡ λύσις τὴν ὁποίαν ἔδωσεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἡ μόνη ἐφικτή, ὁριστικὴ καὶ ριζικὴ λύσις. Ἐὰν αὐτοὶ θὰ ἤθελον νὰ κάμουν ἰδίαν Ἐκκλησίαν, νὰ χειροτονήσουν ἰδίους ἱερεῖς, εἶναι ἐλεύθεροι νὰ τὸ κάμουν. Τὸ μόνον ποὺ θὰ ἠδύνατο θετικὸν νὰ πράξῃ ἡ Κυβέρνησις, εἶναι ἐὰν αὐτοὶ θελήσουν νὰ χειροτονήσουν ἱερεῖς, καὶ ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ Ἑλλήνων οἱ ὁποῖοι εἶναι πολλοὶ εἰς ὡρισμένας περιφερείας, νὰ τοὺς ἐνισχύσῃ διὰ τὴν ἵδρυσιν τῶν Ἐκκλησιῶν αὐτῶν. Οὕτως ἔχει τὸ ζήτημα, ἀλλ’ ἡ σημασία του συνεχῶς ἐξογκοῦται.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.

§32Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Νομίζω κύριοι βουλευταί, ὅτι ἀφοῦ τὸ ζήτημα ἦλθεν εἰς συζήτησιν εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ διευκρινισθῇ ἐντελῶς, διὰ νὰ παύσῃ ἡ γενομένη καταδίωξις ἴσως μὴ νόμιμος, ἀλλὰ διὰ νὰ γνωρίζουν καὶ οἱ θέλοντες ν’ ἀκολουθήσουν τὸ παλαιὸν ἡμερολόγιον ἕως ποῦ φθάνουν τὰ δικαιώματα αὐτῶν. Ὅπως εἶπα εἶναι πολῖται Ἕλληνες ἔχουν, δικαίωμα ἑπομένως νὰ ἱδρύσουν αὐτοὶ μίαν Ἐκκλησίαν ἰδικήν των. Δὲν ἠμποροῦν νὰ ἔχουν τὴν ἀπαίτησιν νὰ λέγωνται μὲν ὀρθόδοξοι χριαστιανοί, ὑπαγόμενοι εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Ὀρθόδοξον Ἐκκλησίαν, νὰ γίνωνται δὲ στασιασταὶ κατὰ τῆς Ἐκκλησίας αὐτῆς. Θὰ ἦτο δὲ περίεργον μάλιστα ἀφοῦ αὐτοὶ πιστεύουν, ὅτι αὐτὸ τὸ ὁποῖον κάμνει ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος εἶναι ἐναντίον τῶν χριστιανικῶν ἀρχῶν, αὐτῶν τῶν ἀρχῶν τῆς θρησκείας, πῶς φθάνουν εἰς τὸ σημεῖον νὰ θέλουν νὰ ἔχουν σχέσεις μὲ αὐτὴν τὴν Ἐκκλησίαν. Τὸ σωστὸ εἶναι ἐφ’ ὅσον πιστεύουν ὅτι αὐτοὶ εὑρίσκονται εἰς τὴν ὀρθὴν ἀντίληψιν, ὅτι αὐτοὶ ἔχουν δίκαιον, τὸ σωστὸ εἶναι νὰ κάμουν μίαν Ἐκκλησίαν ἰδικήν των.

§33ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἔκαμαν.

§34Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Λοιπὸν νὰ κάμουν μίαν Ἐκκλησίαν ἰδικήν των. Αἱ δυσκολίαι αἱ ὁποῖαι εἶναι δυνατὸν νὰ παρουσιασθοῦν εἶναι δύο: Πρῶτον, οἱ χῶροι ἐντὸς τῶν ὁποίων θὰ ἀσκοῦν τὰ θρησκευτικά των καθήκοντα, καὶ δεύτερον οἱ ἱερεῖς τοὺς ὁποίους θὰ ἔχουν διὰ τὰς λειτουργίας καὶ ἱεροτελεστίας των. Καὶ ὡς πρὸς μὲν τοὺς χώρους ὡμίλησα ἤδη πρὸ ὀλίγου καὶ εἶναι φανερὸν ὅτι τὸ πρᾶγμα δὲν εἶναι δύσκολον, διότι καὶ παραπήγματα δύνανται νὰ κάμουν. Δύσκολον εἶναι τὸ ζήτημα τοῦ ἱερέως των. Ἀλλ’ ὅπως εἶπον, ἀφοῦ μεταξὺ τῶν λαϊκῶν ὑπάρχουν πλανώμενοι καὶ εἶναι παλαιοημερολογίται, εἶναι πιθανὸν ὅτι καὶ μεταξὺ τῶν ἱερέων θὰ εὑρίσκωνται πλανώμενοι. Αὐτοὶ ἅμα κάμουν μίαν δήλωσιν πρὸς τὸν οἰκεῖον ἐπίσκοπον καὶ τοῦ δηλώσουν ὅτι ἀποχωροῦν ἀπὸ τὸν κύκλον τῆς Ἀνατολικῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος ὡς παλαιοημερολογῖται, καὶ τοῦ δηλώσουν ἑπομένως ὅτι θὰ μεταβαίνουν νὰ ἐκτελοῦν τὰ καθήκοντά των.......

§35Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας) Μὲ διάφορον ἔνδυμα ὅμως.

§36Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Θὰ γεννηθῇ ὕστερα τὸ ζήτημα τοῦ ἐνδύματος, καί τότε θὰ ἴδωμεν πῶς θὰ λυθῇ τὸ ζήτημα τοῦτο. Ἐγὼ θὰ προσέθετον ὅτι, ἐὰν ἐπιμείναμεν νὰ μὴ ἔχουν οἱ Οὐνῖται ἱερεῖς τὸ ἔνδυμα τῶν ἱερέων μας, δὲν θὰ εὑρεθῶμεν εἰς τὴν αὐτὴν θέσιν διὰ τοὺς παλαιομερολογίτας ὑποθέτω. Ἀλλ’ ἐὰν ἐκ τῆς χρήσεως τοῦ αὐτοῦ ἐνδύματος δημιουργηθῇ κίνδυνός τις καί ἀπειληθῇ ἡ ἑνότης τῆς Ἀνατολικῆς Ὀρθοδόξου Ἑλληνικῆς Ἐκκλησίας, διὰ τὴν ὁποίαν βεβαίως ἐνδιαφερόμεθα, θὰ λάβωμεν τὰ μέτρα. Ἐγὼ δηλῶ ὅτι κάθε ἱερέα, ὁ ὁποῖος θὰ ξεκαθαρίσῃ τήν θέσιν του ἀπέναντι τοῦ ἐπισκόπου του καὶ θὰ τοῦ εἴπῃ, ἐγὼ φεύγω καὶ μεταβαίνω εἰς τὴν Ἐκκλησίαν τῶν παλαιοημερολογιτῶν...

§37Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν φεύγει.

§38Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Φεύγει. Δὲν φεύγει ἀπὸ τὴν θρησκείαν. Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία δὲν εἶναι μόνον ἡ ἰδική μας. Ὀρθόδοξοι Ἐκκλησίαι εἶναι πολλαί. Εἶναι ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία τῆς Κωνσταντινουπόλεως, τῆς Κύπρου, τῆς Σερβίας, τῆς Ρουμανίας, εἶναι πολλαί. Εἶναι δυνατὸν καὶ αὐτοὶ νὰ εἶναι Ὀρθόδοξοι ἀλλὰ δὲν δύνανται νὰ λέγουν ὅτι ἀνήκουν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Ὀρθόδοξον Ἐκκλησίαν, εἰς αὐτὸ θὰ παρακαλέσω ὅλους νὰ μὴ βοηθήσητε. Εἶναι νέα Ἐκκλησία, ἡ ὁποία δὲν δύναται παρὰ νὰ ἱδρυθῇ τώρα, διότι ἕως τώρα δὲν τὴν ἐλάβομεν ὑπὸ πολλὴν σπουδαίαν ἔποψιν. Ἀλλὰ ἅμα ἀποφασίσει νὰ ἱδρυθῇ, ἐγὼ εἶμαι βέβαιος ἡ πρώτη πρᾶξις τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος θὰ εἶναι νὰ τοὺς κηρύξῃ σχισματικούς. Πρέπει νὰ ἐννοήσουν οἱ παλαιοημερολογῖται ὅτι, ἐὰν ἐπιμένουν νὰ ἀκολουθοῦν τὸ παλαιὸν ἡμερολόγιον, θὰ εὑρεθοῦν εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ δεχθοῦν ὅλας τὰς ἀναγκαίας συνεπείας τῆς πράξεώς των. Πρῶτον μὲν θὰ κηρυχθοῦν σχισματικοί, ἔπειτα δὲ ἐπειδὴ δὲν ἠμπορεῖ τὰ μεταδοθῇ ἡ ἱερωσύνη διὰ λαϊκῆς ἐντολῆς ἀλλὰ χρειάζεται παρεμβολὴ τοῦ ἐπισκόπου θὰ ἔχωσιν ἀνάγκην ἑνὸς ἐπισκόπου. Δὲν ἀποκλείεται βέβαια κάποιος ἀπὸ τοὺς ἐπισκόπους τῆς Ἑλλάδος νά εἶναι καὶ αὐτὸς παλαιοημερολογίτης καὶ νὰ γίνῃ ἀρχηγὸς τῶν ἄλλων, ἐὰν αὐτὸ δὲν γίνῃ θὰ εὑρεθοῦν εἰς τὴν ἀνάγκην πέραν τοῦ σχίσματος νὰ θεωρηθοῦν καὶ αἱρετικοί, διότι θὰ φύγουν ἀπὸ τόν ἐπισκοπικὸν θεσμόν, θὰ κάμουν οἱ ἱερεῖς καὶ θὰ τοὺς διορίζῃ ἡ ἐπιτροπή των. Ἀλλὰ ἡ Ἐκκλησία μας δὲν ἀναγνωρίζει ὅτι εἷς μόνον ἄνθρωπος δύναται νὰ γίνῃ ἱερεύς, διότι ἡ ἱερωσύνη εἶναι μυστήριον καὶ δὲν ἠμποροῦν νὰ τὴν μεταδώσουν οἱ ἁπλοὶ θνητοί. Θὰ ἀναγκασθοῦν λοιπόν νὰ φθάσουν εἰς τὴν κατάργησιν τοῦ ἐπισκοπικοῦ θεσμοῦ ἐκ τῆς ἱερωσύνης, καὶ τότε θὰ εἶναι ἀπολύτως ἐλεύθεροι ἀπὸ τοὺς πολιτικοὺς νόμους. Ἐπεθύμουν μόνον εἰς τὸν κ. Ζαΐμην νὰ εἴπω ὅτι καλῶς ἔθεσε τὸ ζήτημα ἀλλὰ ὑπό τινας ἐπιφυλάξεις ὅτι ὁ ἐπίσκοπος ἔχει ἁρμοδιότητα ἐπὶ τῶν ἱερέων. Ὁ ἐπίσκοπος ἔχει ἁρμοδιότητα ἐπὶ τῶν ἱερέων τῆς Ἀνατολικῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, ἅμα αὐτοὶ εἴπουν ὅτι χωριζόμεθα ἡμεῖς δὲν θὰ ἐπέμβῃ καθόλου αὐτὸς διότι θὰ τοῦ λέγουν ὅτι ἡμεῖς δὲν εἴμεθα ἱερεῖς σου. Λοιπὸν νομίζω ὅτι ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ σημείου καλὸν θὰ εἶναι νὰ μείνωμεν σύμφωνοι διὰ νὰ γνωρίζουν καὶ αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ ἀκολουθήσουν αὐτὸν τὸν δρόμον, ὅτι αὐτὸ εἶναι δικαίωμά των, ἀλλὰ νὰ μὴ θεωροῦν ὅτι ἀνήκουν εἰς τὸ ποίμνιον τῆς Ἀνατολικῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας. Δὲν ἠμποροῦν μὲ τὸ ζόρι ἐπαναστάται, ἀποστάται νὰ ἀξιοῦν νὰ ἀνήκουν εἰς τὸ ποίμνιον τῆς Ἀνατολικῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας. Θὰ κάμωσι ἰδικήν των ἐκκλησίαν, ἐφόσον εἶναι ἱερεῖς. Θὰ εἶναι Ὀρθόδοξοι, ἀλλὰ αὐτοὶ σιγὰ–σιγὰ θὰ τοὺς κάμουν νὰ φύγουν ὄχι μόνον ἀπὸ τὸ κύκλον τῆς Ἀνατολικῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὸν κύκλον τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσαλδάρης.

§40Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος μετὰ τὴν συμπληρωματικὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις, ὅπως ἀποσαφηνισθῇ τελείως ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ πῶς ἡ Κυβέρνησις ἀντιλαμβάνεται τὸ ζήτημα τῶν λεγομένων παλαιομερολογιτῶν, διότι ἐκ τῆς πρώτης ἀγορεύσεως καὶ ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ πολὺ δὲ περισσότερον ἐκτὸς τῆς αἰθούσης ταύτης θὰ ἠδύνατο νὰ γεννηθῇ ἡ ἀντίληψις ὅτι ὡς ἔχουσι συμβῆ τὰ πράγματα εἶναι εὔκολον νὰ θεραπευθῇ καὶ ἡ πλάνη τῶν παλαιομερολογιτῶν τοῦ νὰ δύνανται νὰ ἐκτελέσουν τὰ θρησκευτικά των αἰσθήματα κατὰ τὴν ἡμέραν κατὰ τὴν ὁποίαν νομίζουν, κατὰ τὴν θρησκευτικήν των πεποίθησιν ὅτι πρέπει νὰ τὰ ἐξασκήσουν. Αὐτοὶ βεβαίως εἶναι Χριστιανοὶ τῆς Ὀρθοδόξου Ἀνατολικῆς Ἐκκλησίας καὶ ὡς ἔθεσε κατ’ ἀρχὴν τὸ ζήτημα ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἦτο διότι δὲν εἶπον τὶ ἄλλο, παρὰ νὰ ἔχουν μίαν Ἐκκλησίαν οἱανδήποτε καὶ νά ἔχουν ἕνα ἱερέα, ὁ ὁποῖος νὰ ἐκτελῇ τὴν λειτουργίαν. Ἀλλὰ μετὰ τὰ τελευταῖα προστεθέντα παρὰ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καθίσταται ἀδύνατον νὰ ἔχωσιν ἱερέα. Διότι ὡς εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἐφόσον ὁ ἱερεὺς εἶναι ἐξ ἐκείνων τοὺς ὁποίους ἔκαμεν ἡ Ἀνατολικὴ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία, κατ’ ἀνάγκην δὲν ὑπάγεται εἰς τάς προϊσταμένας αὐτῆς ἀρχὰς, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ τὸν παρακολουθήσουν εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τῶν θρησκευτικῶν καθηκόντων του, πέραν ἐκείνων τά ὁποῖα ὥρισεν ἡ Ἐκκλησία ὥστε τὸ συμπέρασμα εἶναι ὅτι σήμερον αὐτοὶ δὲν δύνανται νὰ ἐκτελέσωσι τὰ θρησκευτικά των καθήκοντα κατὰ τὰς θρησκευτικὰς πεποιθήσεις. Τὸ νομίζω τοῦτο ὡς συμπέρασμα τῆς ὁμιλίας τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, διότι εἶναι δυνατὸν νὰ γεννηθῇ παρανόησις, ἡ ὁποία νὰ δώσῃ ἀφορμὴν εἰς νέας προστριβὰς καὶ συγκρούσεις καὶ νὰ ἔχωμεν δυσάρεστα ἀποτελέσματα. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως φρονεῖ ὅτι πρέπει αὐτοὶ νὰ κάνουν ἴδιον ἱερέα ὁ ὁποῖος ν’ ἀσπάζηται τὰς θρησκευτικὰς αὐτῶν πεποιθήσεις καὶ ὁ ὁποῖος νὰ βγῇ ἔξω τῆς ἱεραρχίας τῆς Ἐκκλησίας.

§41Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Πῶς ἀλλοιῶς νὰ γίνῃ.

§42Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ λέγω ὅτι πρέπει ἐξ αὐτῆς τῆς αἰθούσης ν’ ἀντιληφθοῦν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι, πῶς ἐννοεῖ τὰ πράγματα ἡ Κυβέρνησις. Λοιπὸν ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει σήμερον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκτελέσουν θρησκευτικὰ καθήκοντα, ὡς θέτει τὸ ζήτημα ἡ Κυβέρνησις. Ἐν τούτοις παραμένει εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἓν καθῆκον κατ’ ἐμὲ ζωτικώτατον, ἓν καθῆκον διὰ τὸ ὁποῖον πᾶσα προσοχὴ εἶναι ὀφειλομένη Εἶναι μία πληθὺς ἀνθρώπων, ἡ ὁποία δὲν κατεργάζεται τίποτε κατὰ τοῦ Κράτους, ἡ ὁποία δὲν κατεργάζεται τίποτε κατὰ τῆς Κοινωνίας, ἡ ὁποία δὲν κατεργάζεται τίποτε κατὰ τῆς θρησκείας, ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι ἀναχωροῦν ἀπὸ πεπλανημένας θρησκευτικὰς πεποιθήσεις.

§43Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Λησμονεῖτε ὅτι ἔκοψαν τὴν γενειάδα τοῦ ἀρχιεπισκόπου, λησμονεῖτε τὰς ὕβρεις, τὰς κοινὰς τὰς ὁποίας προεκάλεσεν εἷς πολιτευόμενος εἰς τὸ Γύθειον.

§44Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Λέγω λοιπὸν ἐπὶ τῇ βάσει τούτου ὅτι δὲν πρέπει τὸ ζήτημα νὰ θεωρηθῇ λελυμένον ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὅσων ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἐξέθηκεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Εἶναι ἄξιον τὸ ζήτημα περισσοτέρας προσοχῆς ἐπαναλαμβάνω, διότι δὲν ἔχει κανένα λόγον ἡ Πολιτεία, σήμερον μάλιστα ὅτε βλέπομεν τόσας ἀνωμαλίας, νὰ δημιουργήσωμεν καὶ μίαν ἄλλην ἀνωμαλίαν, καὶ πρέπει νὰ εὕρωμεν ἕνα μέσον ὥστε νὰ μὴ ὠθήσωμεν τὰ πράγματα, ὥστε νὰ φθάσωμεν μίαν ἡμέραν νὰ ἴδωμεν ἄλλους Ὀρθοδόξους. Νὰ τοὺς βλέπωμεν ὡς σχισματικοὺς καὶ νὰ βλέπωμεν ἱερεῖς διὰ Χριστιανοὺς μὲ ἄλλον ἔνδυμα, οἱ ὁποῖοι εἶναι ὡς καὶ πάντες ἡμεῖς οἱ ἄλλοι Χριστιανοί. Θὰ εἶναι ἀναγκαῖον λέγω νὰ εὑρεθῇ ἕνας τρόπος ἄλλος.

§45Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ποῖος; εἴπατέ τον μοι.

§46Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν τὸν ἔχω πρόχειρον.

§47Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ χάνωμεν τὸν καιρόν μας ἐδῶ μὲ αὐτὰ τὰ πράγματα, μὲ τοὺς παλαιοημερολογίτας. (Θόρυβος ἀντεγκλήσεις).

§48Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Πρόκειται περὶ δημοκοπίας. (θόρυβος).

§49Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Θὰ ἐσέβεσθε περισσότερον τὸ Κοινοβούλιον καὶ τὴν ἐλευθερίαν του ἐὰν δὲν ἐκάμνατε αὐτὸν τὸν θόρυβον, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι θόρυβος ἐπιτετραμμένος εἰς αἴθουσαν Κοινοβουλίου.

§50Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε μονοπωλεῖτε τὴν ἐλευθερίαν τοῦ λόγου.

§51Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Διαμαρτύρομαι ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας τοῦ λόγου.

§52Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Θέλετε νὰ ἐπιβάλητε τὰς θελήσεις σας;

§53Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Διὰ νὰ δώσω τὸ ταχύτερον τέρμα, θὰ πρόετεινα τοῦτο μόνον ὅτι ἡ Κυβέρνησις δύναται νὰ ἔλθῃ εἰς μίαν συνεννόησιν μὲ τὴν ἁρμοδίαν ἐκκλησιαστικὴν ἀρχὴν ἵνα ἐξετάσῃ τὴν θέσιν τοῦ ζητήματος, πῶς οἱ οὕτω θέλοντες νά ἐκτελῶσι τὰ θρησκευτικά των καθήκοντα, δύνανται νὰ τὰ ἐκτελῶσιν καὶ ποῖα μέτρα θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ληφθῶσι, ὅπως παύσῃ ἡ διάστασις αὐτὴ ἐὰν εἶναι δυνατὸν, διότι εὐκταῖον θὰ ἦτο νὰ παύσῃ ἡ διάστασις μεταξὺ τῶν Χριστιανῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ Ὀρθοδόξου Κράτους καὶ νὰ γίνῃ μία θεραπεία ἀλλὰ ὄχι θεραπεία τοιαύτη ἡ ὁποία θά ἀγάγῃ εἰς τὸ νὰ γίνῃ μία μερὶς πολιτῶν σχισματικὴ θρησκευτικῶς. Διότι ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει εἶναι κίνδυνος νὰ πολλαπλασιάσωμεν τὴν μερίδα αὐτὴν, ἐνῷ ἂν εὑρεθῇ ἄλλη τις λύσις ἔχω τὴν ἰδέαν ὅτι ὡς ἐξ ἀρχῆς ἠλαττώθη ἡ μερὶς αὐτή, ὁ φανατισμὸς ἐμειώθη οὐσιωδέστατα, διότι ἐὰν εἶσθε εἰς ἄλλην ἐποχὴν ἐνταῦθα κ. Πρόεδρε, θὰ ἐβλέπατε ἐπαναστάσεις καὶ θορύβους πολλούς. Οὕτω καὶ σήμερον ἐμειώθη ἡ ὁρμὴ ἡ ὁποία ὑπῆρχεν καὶ ἴσως–ἴσως φθάσωμεν μίαν ἡμέραν τὸ ταχύτερον εἰς ἕνα εὐκταῖον τέλος.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.

§55Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε, ἐπιθυμῶ καὶ πάλιν νὰ ὁμιλήσω. Εἰς τὸ βῆμα μὲ ἤγαγον πρὸ πάντων αἱ διακοπαὶ αἱ ὁποῖαι ἔγιναν κατὰ τοῦ κ. ἀρχηγοῦ τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος.

§56Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ὑπὲρ τοῦ κ. ἀρχηγοῦ τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, ἀπὸ σεβασμὸν καὶ ἀπὸ ὑψηλὴν ὑπόληψιν.

§57Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργὸς). Δὲν ἔχει ἀνάγκην ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος ἀντιπροσώπου. Κύριοι Βουλευταί, ὅτι οἱ παλαιοημερολογῖται οἱ σημερινοὶ εἶνε ἄνθρωποι πλανώμενοι, ἐγὼ ἔχω βαθείαν πεποίθησιν.

§58Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Κατεργαραῖοι εἶναι οἱ περισσότεροι.

§59Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Εἰς τὴν ἀρχήν πού ἐνεφανίσθη τὸ ζήτημα εἶχε καὶ πολιτικόν τινὰ χαρακτῆρα, ἐγένετο προσπάθεια ἐκμεταλλεύσεως αὐτοῦ ὄχι βέβαια ἀπὸ Λαϊκὸν κόμμα. Ἀλλὰ σήμερον δὲν ἔχει πραγματικῶς κανένα πολιτικὸν χαρακτῆρα. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ εἴπητε, ἐγὼ δὲν λέγω ἂν ὁ Α ἢ ὁ Β εἶναι εἰλικρινεῖς. Ἐγὼ σᾶς λέγω ὅτι ἡ μεγάλη ὁμὰς τῶν παλαιοημερολογιτῶν πλανᾶται. Πρὸ 4–5 ἐτῶν ἤμουν εἰς τὸ Λονδῖνον καὶ ἐγένετο λόγος περὶ τῆς παλαιοημερολογικῆς ὑποθέσεως ἕνας φίλος μου μοῦ ἔλεγεν κ. Βενιζέλε ἔφθασα τὸν παπποῦ μου ὁ ὁποῖος μοῦ ἔλεγεν ὅτι εἶχε ἀκούσει ἀπὸ τὸν ἰδικόν του παπποῦ ὁ ὁποῖος ἦτο Σκῶτος, παιδί μου ἐγγόνι μου, ἀφ’ ὅτου μᾶς ἤλλαξαν τὸ ἡμερολόγιον δὲν εἴδαμε Θεοῦ πρόσωπο εἰς τὴν Σκωτίαν, διότι θὰ ξεύρετε ἴσως καὶ πολλοὶ ἐξ ἡμῶν ὅτι καὶ εἰς τὴν Ἀγγλίαν ἡ μεταβολὴ τοῦ ἡμερολογίου δὲν ἔγινε δεκτὴ παρὰ εἰς τὰς ἀρχὰς τοῦ 18 αἰῶνος, λοιπὸν θὰ τοῦ τὰ εἶχεν εἴπῃ πρὸ 60 ἐτῶν διὰ νὰ τὰ ἐνθυμῆται. Λοιπὸν πρὸ 50 ἐτῶν ἀπὸ σήμερον ὑπάρχουν ἄνθρωποι εἰς τὴν Σκωτίαν οἱ ὁποῖοι ἐνόμιζον ὅτι ἐπειδὴ ἤλλαξε τὸ ἡμερολόγιον ἐχάλασε ὁ κόσμος. Δὲν λέγω αὐτὰ κύριοι διὰ νὰ πείσω ὅλον τὸν κόσμον ὅτι αὐταὶ αἱ ἀντιλήψεις δὲν πρέπει νὰ ἀποδίδωνται εἰς πολιτικὰ ἐλατήρια. Δὲν τὰ ἀποκλείω ἀλλὰ δὲν εἶναι τὸ πολιτικὸν ἐλατήριον τὸ κατ’ ἐξοχὴν ἐλατήριον. Κατὰ τοὺς τελευταίους καιρούς, κατὰ τὰ τελευταῖα δύο ἔτη παίζει μικρὸν ρόλον αὐτό, ἀλλὰ ὑπάρχουν ἄνθρωποι πλανώμενοι. Θέλω νὰ εἴπω εἰς τὸν ἀξιότιμον ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος ὅτι, δὲν δύναμαι δυστυχῶς νὰ εἰσακούσω τὴν σύστασίν του ὅπως συνεννοηθῶ μὲ τὴν Ἐκκλησίαν διὰ νὰ διευκολύνω τὴν θέσιν τῶν παλαιοημερολογιτῶν, διότι τὸ Σύνταγμα μοῦ ἐπιβάλῃ καὶ ὁ καταστατικὸς νόμος τῆς Ἐκκλησίας νὰ παράσχω ἐξ ἄλλου ὅλην μου τὴν προστασίαν εἰς τὴν κρατοῦσαν Ἐκκλησίαν διὰ νὰ τηρήσῃ τοὺς κανόνας καὶ τὴν ὅλην ἐσωτερικὴν τάξιν.

§60Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ δὲν εἶπον νὰ τοὺς διευκολύνητε, ἐγὼ εἶπον νὰ συνεννοηθῆτε μὲ τὴν Ἐκκλησίαν διὰ νὰ ἴδητε ποία λύσις δύναται νὰ δοθῇ.

§61Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δυστυχῶς ἐὰν τὸ μέρος τοῦ ζητήματος τὸ ἄρθρον......μποροῦν προσωρινῶς νὰ εὕρουν μερικοὺς ἱερεῖς, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὴν ἱερωσύνην καὶ ἀποσπασθοῦν ἀπὸ τὴν Ἐκκλησίαν τῆς Ἑλλάδος ἀλλὰ δὲν μποροῦν νὰ προχωρήσουν περαιτέρω χωρὶς νὰ ἀναγκασθοῦν νὰ καταφύγουν εἰς τὴν ἀπομάκρυνσιν, ὄχι ἁπλῶς ἀπὸ τὸ ποίμνιον τῆς Ἑλληνικῆς Ἐκκλησίας ἀλλὰ καὶ ἐν γένει ἀπὸ τὴν ὁμολογίαν τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας. Ἔχομεν λοιπὸν καθῆκον ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔχομεν συμπαθείας πρὸς αὐτούς, μεταξὺ τῶν ὁποίων ἀνήκω καὶ ἐγὼ νὰ τοὺς εἴπωμεν εἰλικρινῶς. Ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ κάμητε ὅλα αὐτά, τὰ ὁποῖα σᾶς εἶπα, νὰ κάμητε ἰδικούς σας ἱερεῖς, ἀλλὰ νὰ ξεύρητε ὅτι πρέπει νὰ ἔχητε τὴν εὐθύνην τῶν πράξεών σας, καὶ νὰ τὸ ξέρετε ποὺ θὰ σᾶς ὁδηγήσῃ αὐτό. Θὰ σᾶς ὁδηγήσῃ ἀμέσως μὲν εἰς τὴν ἀπομάκρυνσιν ἀπὸ τὸ ποίμνιον τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, μετὰ καιρὸν δὲ, ὄχι μακρὰν ἀπὸ αὐτὴν τὴν θρησκείαν. Θὰ ἀναγκασθῆτε νὰ μὴ ἔχετε οὔτε ἐπίσκοπον καὶ θὰ φθάσετε εἰς τὸ νὰ γίνετε αἱρετικοί. Πιστεύω δὲ ὅτι, ἐὰν εὑρίσκωντο ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι νὰ ἐξηγήσωσιν εἰς αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους αὐτὰ τὰ πράγματα, θὰ ἔφθανεν εἰς τὸ νὰ συνέλθουν καὶ νὰ εἴπουν: Μὰ καλά, ἡμεῖς ἐνομίζομεν πραγματικῶς ὅτι ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος πάει στραβὰ καὶ ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα ἐν τῇ ἀληθείᾳ, ἀλλὰ ἐὰν πρόκηται νὰ καταντήσωμεν μὲ τὰ ἐννεακόσια ἐννενήκοντα ἐννέα χιλιοστὰ τῶν συμπολιτῶν μας νὰ εὑρεθῶμεν εἰς ἀντίθεσιν καὶ νὰ μᾶς χαρακτηρίσῃ ὡς αἱρετικοὺς ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ τότε δὲν εἶναι ἄξιον τοῦ κόπου νὰ ἔλθωμεν εἰς τοιαύτην ἀντίθεσιν πρὸς τοὺς συμπολίτας μας καὶ ἀποφασίζομεν νὰ δεχθῶμεν εἰς τὸ νέον ἡμερολόγιον ἐπιρρίπτοντες ὅλην τὴν εὐθύνην εἰς τὸν ἀρχιεπίσκοπον Ἀθηνῶν, εἰς τὴν Ἐκκλησίαν τῆς Ἑλλάδος, εἰς τοὺς Κυβερνήτας τῆς Ἑλλάδος, αὐτοὶ θὰ δώσουν λόγον εἰς τὸν ἄλλον κόσμον. Τὶ φοβοῦνται αὐτοὶ ἐφόσον ἔχουν τοιαύτας ἐγγυήσεις, αὐτὴ εἶναι ἡ λύσις. Ἐγὼ εὐχαριστῶ τὸν κ. Ροδόπουλον ποὺ ἔφερε τὸ ζήτημα, διότι μοὶ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία νὰ ἀκουσθοῦν αἱ γνῶμαί μου, καὶ ἐὰν μπορέσουν, ἐὰν εἶναι δυνατὸν χωρὶς νὰ καταδιωχθοῦν, οὔτε νὰ πιεσθοῦν εἰς τὰ θρησκευτικὰ αἰσθήματα, πολῖται Ἕλληνες, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὰ ἴδια δικαιώματα μὲ ἡμᾶς νὰ ἀπολαμβάνουν τῆς προστασίας τῶν νόμων, νὰ ἐπιμείνουν εἰς μίαν ὁδὸν, ἡ ὁποία θὰ τοὺς φέρῃ εἰς δυσχέρειαν μεγάλην ὄχι ἀπέναντι τῆς Ἑλληνικῆς Ἐκκλησίας, ἀλλ’ ἀπέναντι τῶν σχέσεών των μὲ τοὺς συμπολίτας αὐτῶν. Αὐτά ἐνόμισα ὅτι μοῦ ἐπεβάλλετο νά εἴπω, διὰ νὰ διευκρινίσω τὸ ζήτημα.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαναστασίου ἔχει τὸν λόγον.

§63Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τὸ ζήτημα ἀπὸ ἀπόψεως ἀριθμοῦ ὀπαδῶν τοῦ παλαιοημερολογιτισμοῦ δὲν εἶναι σοβαρόν, διότι εἶναι ἐλάχιστος ὁμολογουμένως ὁ ἀριθμὸς ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι φαντάζονται ὅτι κακοδαιμονία ἐὰν ἐπῆλθεν εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐπῆλθεν ἐκ τῆς ἀλλαγῆς τοῦ ἡμερολογίου, καὶ ὅτι ἐχάλασαν τὰ πράγματα τῆς Ἐκκλησίας, διότι ἀπεδέχθημεν τὸ Γρηγοριανὸν ἡμερολόγιον. Ἀλλὰ ἀπὸ μιᾶς ἄλλης ἀπόψεως, ἀπὸ ἀπόψεως διανοητικῆς τὸ πρᾶγμα εἶναι βεβαίως σοβαρόν. Εἴμεθα ἓν Ἐθνικὸν συνέδριον καὶ νομίζω, ὅτι εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, νὰ εἴμεθα ἀπολύτως εἰλικρινεῖς πρὸς ἀλλήλους. Δὲν φαντάζομαι νὰ ὑπάρχῃ κανεὶς εἰς τὴν αἴθουσαν ἐδῶ αὐτὴν ὁ ὁποῖος νὰ μὴ ἀναγνωρίζῃ ὅτι τὰ πρῶτα ἐλατήρια τῆς κινήσεως αὐτῆς τῆς λεγομένης θρησκευτικῆς, ἦσαν ἐλατήρια πολιτικὰ κυρίως. Δὲν ἀρνοῦμαι ὅτι ὑπάρχει καὶ μία ὁμάς, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἐκ πλάνης πιστεύει εἰς τὸ μέγα ἔγκλημα, τὸ ὁποῖον διεπράχθη διὰ τῆς ἀλλαγῆς τοῦ ἡμερολογίου. Ἀλλὰ δὲν ἦσαν αὐτοὶ οἱ δημιουργήσαντες τὴν κίνησιν. Μπορεῖ βεβαίως ὁ πάππος τοῦ πάππου τοῦ φίλου τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως νὰ εἶχεν αὐτὴν τὴν ἀντίληψιν, ἀλλὰ σήμερον δὲν ὑπάρχουν ἄνθρωποι σοβαροὶ, οἱ ὁποῖοι πραγματικῶς νὰ δέχωνται ὅτι βαίνομεν κατὰ κρημνῶν λόγῳ τῆς ἀλλαγῆς τοῦ ἡμερολογίου. Εἴμεθα ὅλοι ἐδῶ καὶ ὑπεστηρίξαμεν, ὅταν ἐψηφίσθη τὸ Σύνταγμα τὴν ἐλευθερίαν τῆς θρησκευτικῆς συνειδήσεως. Καὶ ἐγὼ θὰ ἤμην ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι θὰ ἐκόπτωντο ὅπως μὴ θιχθῇ ἡ ἐλευθερία τῆς θρησκευτικῆς συνειδήσεως, ἡ ὁποία εἶναι μία ἰδιωτικὴ ὑπόθεσις ἑκάστου ἀνθρώπου. Δὲν ἐπιτρέπεται εἰς τὸ Κράτος νὰ ἐπεμβαίνῃ ὅπως ἐπηρεάσῃ τὴν θρησκευτικὴν συνείδησιν κάθε πολίτου. Ἀλλ’ ἔχει καμμίαν σχέσιν πρὸς τὴν θρησκευτικὴν συνείδησιν τὸ ζήτημα τοῦ ἡμερολογίου μὲ τὰς σημερινὰς ἰσχυούσας ἀντιλήψεις; Εἶναι ἐκδήλωσις νοσηρὰ μία τοιαύτη ἐκδήλωσις. Καὶ δὲν καταβιβάζει τὴν Ἑλλάδα διεθνῶς τὸ ὅτι γίνεται καὶ συζήτησις εἰς τὴν Βουλὴν ἀκόμη μιᾶς τοιαύτης τινὸς κινήσεως; Εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως προηγουμένως, ὅτι τὰ ἐλατήρια δὲν ἦσαν πολιτικά. Δυστυχῶς ἀπουσίαζεν, ἀλλ’ ἐὰν δὲν ἀπουσίαζεν τὴν ἐποχὴν ἐκείνην θὰ ἐγνώριζεν ὅτι ἐπὶ σειρὰν ἐκλογῶν ὑπῆρξαν πολιτικοί, οἱ ὁποῖοι ὑπέσχοντο καὶ εἰς τὸ πρόγραμμά των ἀνέγραφον τὴν ἐπάνοδον τοῦ παλαιοῦ ἡμερολογίου, ἀφ’ ἑτέρου δὲ συνεκέντρωνον τοὺς πιστοὺς εἰς τοὺς ναοὺς λέγοντες ὅτι αἱ εἰκόνες δακρύουσιν ἐξ ὀργῆς διὰ τὴν ἀπομάκρυνσιν τοῦ ἡμερολογίου. Ἐφόσον λοιπὸν ἐδῶ εἴμεθα ἓν Ἐθνικὸν συνέδριον, μποροῦμε βεβαίως νὰ ὑποστηρίξωμεν. Εἰμποροῦμεν βεβαίως νὰ ὑποστηρίξωμεν, ἂν νομίζωμεν ὅτι παρεβιάσθησαν οἱ νόμοι, καὶ ὑπερασπίσαμεν τὰ δίκαια ἐκείνων, εἰς βάρος τῶν ὁποίων ἔγινεν ἡ παραβίασις τῶν νόμων. Ἀλλ’ ἐφόσον ὀφείλομεν νὰ εἴμεθα ἐδῶ καὶ ὁδηγοὶ τοῦ λαοῦ καὶ παιδαγωγοὶ τοῦ λαοῦ, ὀφείλομεν νὰ λέγωμεν τὰς γνώμας μας περὶ μιᾶς τοιαύτης κινήσεως, ἡ ὁποία εἶπα ἐξευτελίζει τὴν Ἑλληνικὴν ἀντίληψιν (ἐπευφημίαι). Καὶ ἤκουσα τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ὅτι εἶπε, ὅτι πλανῶνται οἱ ἄνθρωποι αὐτοί. Δὲν ἤκουσα ὅμως ἀπὸ ὅλους τοὺς ὁμιλοῦντας ποίαν γνώμην ἔχουν περὶ τῆς τοιαύτης κινήσεως. (χειροκροτήματα).

§64Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Εἶπε καὶ ὁ κ. Τσαλδάρης ὅτι πλανῶνται.

§65Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Μὲ συγχωρεῖτε, ἀλλὰ δὲν τὸ ἤκουσα. Ὀφείλομεν λοιπὸν νὰ ἐξαντλήσωμεν καὶ ἡμεῖς ὅλον μας τὸ κῦρος, διὰ νά μὴ παρασύρωνται οἱ ἁπλοϊκοὶ ἄνθρωποι ἀπὸ τοιαύτας ἀνοήτους ἢ ἐκ πολιτικῶν ἐλατηρίων κινήσεως. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὴν οὐσίαν τῆς ὑποθέσεως. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀρχίσῃ μία συνεννόησις μὲ τὴν διοίκησιν τῆς Ἐκκλησίας, ὅπως ἐπιτραπῇ εἰς τοὺς παλαιοημερολογίτας, ἀναγνωρίζοντας ἄλλην σειρὰν ἑορτῶν, νὰ ἐπιτραπῇ εἰς αὐτοὺς νὰ ἔχουν τοὺς ἱερεῖς τοὺς ἰδικούς των, οἱ ὁποῖοι πράγματι δέχονται τὰς ἰδικάς των ἀπόψεις νὰ λειτουργοῦν εἰς τὰς ἰδίας των ἐκκλησίας κλπ. Θὰ ὑπῆρχε κίνδυνος ὁ μέγιστος νὰ δημιουργήσωμεν, ἐκτὸς τῶν ἄλλων κωλυμάτων καὶ ἕνα εἶδος θρησκευτικοῦ ἀγῶνος ἐκεῖ, ὅπου δὲν ὑπάρχει τώρα βάσις καμμία.

§66Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Βεβαίως.

§67Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Γνωρίζω μάλιστα ὅτι εἰς ὡρισμένας κοινότητας τῆς Μακεδονίας ὅπου ἔγιναν καὶ σύλλογοι πολιτικοὶ πρὸς προστασίαν τῶν παλαιοημερολογιτῶν— δυστυχῶς εἶναι καὶ φιλελεύθεροι μεταξὺ αὐτῶν—ὅτι ἐκεῖ περιῆλθον εἰς κακὴν κατάστασιν τὰ πράγματα τῆς ἐκπαιδεύσεως. Νομίζω λοιπὸν ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνεται οὐδεμία συζήτησις περὶ συνεννοήσεως μετὰ τῆς διοικήσεως τῆς Ἐκκλησίας πρὸς διευκόλυνσιν τοῦ παλαιοημερολογιτισμοῦ. Βεβαίως εἶναι ἐλεύθεροι νὰ κάμνουν ἐκκλησίας καὶ νὰ χειροτονοῦν ἱερεῖς ἀλλ’ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ γνωρίζουν ὅτι θὰ εἶναι ἐκτὸς τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.

§69Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἀφοῦ ἅπαξ ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Οἰτύλου ὡμίλησε περὶ τοῦ ζητήματος τὸ ὁποῖον ἠγέρθη τελευταίως ἐξ ἀφορμῆς μιᾶς τιμωρίας τοῦ προέδρου τοῦ δημοσιοϋπαλληλικοῦ συνεδρίου τῆς Θεσσαλονίκης, νομίζω ὅτι δὲν δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ μὴ ὁμιλήσῃ, διὰ νὰ χαράξῃ σαφῶς καὶ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ ἐνώπιον τῆς Κοινῆς Γνώμης, ἀλλὰ καὶ ἀπέναντι τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, ποῖαι εἶναι αἱ ἀντιλήψεις αὐτῆς ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου, εἰς τὰς ὁποίας ἀποδίδει κεφαλαιώδη σημασίαν, ὥστε νὰ θεωρήσῃ ὅτι ἂν δὲν δυνηθῇ νὰ ἐπιβάλῃ αὐτάς, θὰ εἶναι ἀναξία νὰ Κυβερνᾷ τὴν Χώραν. Ἀλλὰ διὰ νὰ ἐννοήσητε, κύριοι, καὶ ἡ Κοινὴ Γνώμη ἐπίσης, πῶς τίθεται τὸ ζήτημα, ἔχω ἀνάγκην νὰ σᾶς ἀναγνώσω τὸ τηλεγράφημα τὸ ὁποῖον ἀπεστάλη εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὑποθέτω δὲ καὶ εἰς τὴν Βουλήν, ἀπὸ τὸν πρόεδρον τοῦ δημοσιοϋπαλληλικοῦ συνεδρίου κατ’ ἐντολὴν τοῦ συνεδρίου. Τὸ τηλεγράφημα ἔχει ὡς ἑξῆς. (ἀναγινώσκει). «Τὸ Ζʹ συνέδριον δημοσίων ὑπαλλήλων Μακεδονίας Θράκης μετὰ μακρὰν συζήτησιν ἐπὶ τῆς θανατικῆς καταδίκης τῶν στρατιωτῶν τοῦ Καλπακίου διαπιστώνει ὅτι ἐνῶ οἱ δηλητηριασταὶ τοῦ Λαοῦ καὶ νοθευταὶ τοῦ ψωμιοῦ του θωπεύονται, ἀντιθέτως ἀποφασίζεται ἡ θανάτωσις τῶν δύο παιδιῶν τοῦ Λαοῦ καὶ ἡ πολυετὴς φυλάκισις ἄλλων διὰ τὰς πολιτικάς των πεποιθήσεις καὶ τὴν ἀντίστασίν των εἰς τὴν κτηνώδη βίαν. Ἀποφασίζει παμψηφεὶ αʹ.) Ζητεῖ τὴν ἀθώωσιν τῶν καταδικασθέντων στρατιωτῶν. βʹ) Τὴν κατάργησιν τοῦ μεσαιωνικοῦ κατέργου τοῦ Καλπακίου τὸ ὁποῖον στιγματίζει τὸν πολιτισμὸν καὶ ἀτιμάζει κάθε ἰδέαν ἀνθρωπισμοῦ. Ἐντολῇ τοῦ Συνεδρίου Ὁ Πρόεδρος Κ. Παπανικολάου» Μόλις ἔλαβον γνῶσιν τοῦ τηλεγραφήματος αὐτοῦ εἰς τὸ ὁποῖον ἡ μερὶς τοῦ δημοσιοϋπαλληλικοῦ κόσμου τῆς Ἑλλάδος, ἡ ἀκολουθοῦσα αὐτὴν τὴν ἐπικίνδυνον ὁδόν, δὲν ἀρκεῖται μόνον εἰς τὰς ἄκρας ἀντιλήψεις τοῦ συνδικαλισμοῦ, ἀλλὰ προσθέτει εἰς τὴν στασιαστικήν της πρόθεσιν καὶ τὴν ἀνανδρίαν τοῦ νὰ ζητῇ δημαγωγικῶς νὰ καλύψῃ τὰς τάσεις της διὰ τῆς κατηγορίας ὅτι οἱ ἐκπροσωπεύοντες τὸ Κράτος εἶναι δηλητηριασταὶ τοῦ Λαοῦ καὶ θωπεύουν τοὺς νοθεύοντας τὸ ψωμὶ τοῦ Λαοῦ, ἅμα, λέγω, ἔλαβον αὐτὸ τὸ τηλεγράφημα, ἀπετάνθην πρὸς τὸν συνάδελφον μου ὑπουργὸν τῆς Παιδείας διὰ μιᾶς ἐπιστολῆς μου καὶ παρεκάλουν νὰ ζητηθῇ ἀμέσως ἡ τιμωρία τοῦ ὑπογράψαντος καὶ ἀποστείλαντος τὸ τηλεγράφημα προέδρου τοῦ συνεδρίου, ἡ τιμωρία δὲ διὰ τῆς ὁλοσχεροῦς ἀπομακρύνσεως ἀπὸ τῆς ὑπηρεσίας, ἡ ὁποία θὰ ἦτο ἡ μόνη ποινὴ ἡ ἀντιστοιχοῦσα πρὸς τὸ ἔγκλημα. Παρεκάλουν δὲ συγχρόνως νὰ ἐξετάσῃ ἐὰν τῷ ὄντι ὁ ὑπάλληλος αὐτὸς ἐνήργησεν ἐπὶ τῇ βάσει ἀποφάσεως καὶ κατ’ ἐντολὴν τοῦ συνεδρίου εἰς ἣν περίπτωσιν θὰ ἔπρεπε καὶ οἱ σύνεδροι νὰ τιμωρηθοῦν, ὄχι βέβαια διὰ τῆς αὐτῆς ποινῆς, ἀλλὰ δι’ ἄλλης ἐπιεικεστέρας.

§70ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Διὰ τῆς ἰδίας.

§71Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ὁ ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἐζήτησεν ἀμέσως τὴν πειθαρχικὴν τιμωρίαν τοῦ ἐν λόγῳ προέδρου, τὸ δὲ τοπικὸν πειθαρχικὸν συμβούλιον, τὸ κατὰ νόμον ἀσκοῦν τὴν πειθαρχικὴν ἐξουσίαν πρὸς ἐμπαιγμόν, κατ’ ἐμέ, τοῦ ἐκπροσωποῦντος τὸ Κράτος ὑπουργοῦ καὶ τῆς Κυβερνήσεως, πρὸς ἐμπαιγμόν, ἐπαναλαμβάνω, εἶπεν ὅτι: «ἔ βέβαια αὐτὰ δὲν εἶναι σωστὰ πράγματα, θὰ τιμωρηθῇ λοιπὸν διὰ μηνιαίας ἀπομακρύνσεως ἐκ τῆς ὑπηρεσίας». Ἀλλ’ ἡ ἐνέργεια, κύριοι, αὐτή σύμφωνα μὲ τὰς ἀντιλήψεις ἐν μέσῳ τῶν ὁποίων ζῇ ἕνα μέρος τοῦ ὑπαλληλικοῦ κόσμου τῆς Ἑλλάδος εἶναι τοιαύτη, ὥστε αὐτὸς ὁ λεγόμενος δημοσιοϋπαλληλικὸς κόσμος ὁ ὠργανωμένος νὰ ἐξεγερθῇ κατὰ τῆς ἐπιβληθείσης τιμωρίας καὶ εἶχε τὴν θρασύτητα νὰ ἀξιώσῃ ἀπὸ τὸ Κράτος νὰ ἀνακληθῇ καὶ ἡ τιμωρία αὐτή. Ἐννοεῖται ὅτι μὲ τὸν συνάδελφόν μου, τὸν ὑπουργὸν τῆς Παιδείας συνεννοήθην καὶ ἐμείναμεν ἀπολύτως σύμφωνοι, ὅτι ἀντὶ τοῦ ζητηθέντος ὑπὸ τῶν δημοσιοϋπαλληλικῶν ὀργανώσεων, τὸ καθῆκον ἡμῶν εἶναι τοῦτο: Νὰ παραπέμψωμεν τὸ ἐποπτικὸν συμβούλιον Σερρῶν ἐνώπιον τοῦ συμβουλίου τῆς κεντρικῆς ἐδῶ ὑπηρεσίας........

§72ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Οἱ ἴδιοι εἶναι.

§73Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός)...... ὅπως τιμωρηθῇ τοῦτο, διότι διὰ τῆς τοιαύτης ἀποφάσεώς του πραγματικῶς τίποτα ἄλλο δὲν κάμνει παρὰ νὰ ἐνισχύσῃ αὐτὴν τὴν τροπὴν πρὸς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ὡρισμένη μερὶς τοῦ δημοσιοϋπαλληλικοῦ κόσμου φθάνουσα μέχρι τοῦ νὰ ἐμπαίξῃ τὸ Κράτος. Ἴσως θὰ μοῦ εἴπετε: «Καὶ εἶσα βέβαιος ὅτι θὰ ἐπιτύχῃς περισσότερον κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον καὶ θὰ ἐπιτύχῃς τοὐλάχιστον τὴν τιμωρίαν αὐτῶν;» Σᾶς ὑπενθυμίζω ὅτι τὸ Κράτος δὲν εὑρίσκεται ἄοπλον ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ τοῦ Συντάγματος· καὶ ἑπομένως ἐὰν ἤθελεν ὑποτεθῇ ὅτι οἱ ἀποτελοῦντες τὸ ἐποπτικὸν συμβούλιον ἤθελον θεωρηθῇ ὑπὸ τοῦ κεντρικοῦ συμβουλίου ὡς ἀνεύθυνοι, ἔχω νὰ ζητήσω τότε τὴν ἐφαρμογὴν τῶν σχετικῶν διατάξεων τοῦ Συντάγματος. Θὰ μοῦ εἰπῆτε: «μὰ πολὺ καλά, κ. Βενιζέλε, ἐπεμβαίνεις δι’ ὅσων λέγεις εἰς τὴν ἐλευθερίαν τῆς συνειδήσεως αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τὸ πειθαρχικὸν Συμβούλιον». Καὶ ἀπαντῶ: Μάλιστα ἐπεμβαίνω. Ἡ πειθαρχικὴ ἐξουσία εἶναι διοίκησις περιβεβλημένη μὲ ἀσφάλειαν χάριν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, ἀλλὰ εἶναι διοίκησις, καὶ θὰ παρεγνώριζεν ἡ Κυβέρνησις τὴν ἀποστολήν της, ἐὰν εἰς τοιαύτας περιστάσεις δὲν ἐξεδήλου τὴν ἰδικήν της ἀντίληψιν περὶ τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ ἐνισχυθῇ ἡ λειτουργία αὐτή, ἡ διοικητική (χειροκροτήματα). Τὸ Σύνταγμα εἰς τὸ ἄρθρον 118 λέγει: «ἡ ἐνέργεια μελῶν τοῦ Ἀρείου Πάγου, τοῦ Ἀνωτάτου Δικαστικοῦ Συμβουλίου καὶ τῶν κεντρικῶν συμβουλίων τῶν ὑπουργείων, πλὴν τῶν Στρατιωτικῶν καὶ Ναυτικῶν, κατὰ τὴν ἔκδοσιν ἀποφάσεων αἱ ὁποῖαι ἀφορῶσιν ὑπαλληλικὰς μεταβολὰς καὶ προαγωγὰς ἢ ἄσκησιν πειθαρχικῆς ἐξουσίας, ὑπόκειται καὶ εἰς τὸν ἰδιαίτερον ἄμεσον ἔλεγχον τῶν Βουλῶν, κατὰ τὰς ἀκολούθους διατάξεις». Ὁρίζει λοιπὸν ὅτι γίνεται συνταγματικὴ ἐπιτροπή, ὑπὸ τῆς Γερουσίας νομίζω, ἡ ὁποία ἐξετάζει τὰ πράγματα καὶ χαλιναγωγεῖ ἐνδεχομένως τὰ συμβούλια ἐκεῖνα τῶν ὑπηρεσιῶν, τὰ ὁποῖα μὴ συμμεριζόμενα τὴν ἀντίληψιν τοῦ Κράτους, ὡς αὕτη ἐκπροσωπεῖται καὶ διὰ τῶν ὠργανωμένων κομμάτων καὶ πρὸ πάντων ὑπὸ τῆς ἑκάστοτε Κυβερνήσεως, ἤθελον συντελέσῃ καὶ αὐτὰ εἰς τὸ νὰ χαλαρωθῇ κάθε ἰδέα πειθαρχικὴ καὶ νὰ εἰσαχθῇ εἰς τὴν διοικητικὴν ὑπηρεσίαν μας ἡ ἀναρχία. Διότι κύριοι βουλευταί, οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τὰς δημοσιοϋπαλληλικὰς αὐτὰς ὀργανώσεις δὲν ἠξεύρω πῶς, ἀπὸ μίαν αὐθυποβολὴν πολλοὶ ἐξ αὐτῶν ὑποθέτω, ἔφθασαν καὶ πιστεύουν, ὅτι τὸ Σύνταγμα διὰ τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 14 ἐξησφάλισεν εἰς αὐτοὺς ἀσυδοσίαν πλήρη. Ἐπειδὴ λέγει τὸ ἄρθρον ὅτι οἱ Ἕλληνες ἔχουν τὸ δικαίωμα τοῦ συνεταιρίζεσθαι, χωρὶς μάλιστα τοῦτο νὰ ἐξαρτᾶται ἀπὸ προηγουμένην ἄδειαν Κυβερνητικήν, πιστεύουν ὅτι ἔχουν τὸ δικαίωμα, ὅπως κάθε ἄλλος Ἕλλην πολίτης, νὰ συνεταιρίζωνται καὶ νὰ δώσουν πολιτικὴν κατεύθυνσιν εἰς τὸν συνεταιρισμόν των, οὕτως ὥστε ὀργανούμενος καθ’ ὃν τρόπον ὀργανοῦνται μέχρι σήμερον εἰς μίαν γενικὴν συνομοσπονδίαν τῶν ὑπαλλήλων περιλαμβάνουσαν — ἂν ἤθελεν θεωρηθῇ ὅτι ὅλοι αὐτοὶ οἱ ὑπάλληλοι θὰ ἔπαιρναν τὸν πεπλανημένον δρόμον — δύναμιν 45 χιλιάδων ἀνδρῶν, νὰ ἐγερθοῦν ἀντιμέτωποι ἐναντίον τοῦ Κράτους, καὶ εἰς κάθε περίστασιν νὰ ἐμφανίζεται ζητοῦσα ἡ ὑπαλληλικὴ αὐτὴ τάξις διὰ τῶν ἀντιπροσώπων της νὰ ἐπιβληθῇ εἰς τὰς νομίμους ἐξουσίας τοῦ Κράτους ἐπιβάλλουσα εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἰδικάς της ἀντιλήψεις. Καμμία πλάνη ὀγκωδεστέρα καὶ τερατωδεστέρα δὲν γνωρίζω, κύριοι, κατὰ τὰ τελευταῖα τουλάχιστον ἔτη νὰ ἐξεδηλώθη. Τὸ Σύνταγμα τὸ ὁποῖον κανονίζει καὶ ἐξασφαλίζει τὸ δικαίωμα τοῦ συνεταιρίζεσθαι λέγει ρητῶς «τηροῦντες τοὺς νόμους τοῦ Κράτους». Θὰ μοῦ εἴπητε ἴσως: «μὰ δὲν ἔχετε ἀκόμη νόμον τινὰ σχετικὸν»· καὶ εἶναι ἀληθὲς ὅτι ὀργάνωσις πλήρης νομοθετικὴ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ δὲν ὑπάρχει. Ἀλλὰ ὑπάρχει κἄποιος νόμος ὁ ὁποῖος προειδοποίησεν ἤδη τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους, ὅτι ἐὰν τρέπωνται εἰς τοιαύτας διευθύνσεις φθάνοντες μέχρι καὶ τῆς ἀπεργίας ἀκόμη μὲ τὴν ὁποίαν πολλάκις μᾶς ἠπείλησαν, ἐπεμβαίνει ὁ νόμος καὶ τοὺς θεωρεῖ αὐτοδικαίως, νομίζω, παρῃτημένους. Ἀλλὰ δὲν ἔχω, κύριοι, ἀνάγκην νὰ ἴδω ἂν ὑπάρχῃ νόμος εἰδικός, ὁ ὁποῖος ἐμποδίζει τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους νὰ ἀσχολοῦνται περὶ πολιτικῶν πραγμάτων ἀσχέτως πρὸς τὰ ἐπαγγελματικά των συμφέροντα. Διότι ἐκ τῆς φύσεως τῶν πραγμάτων ἀλλὰ καὶ διὰ μιᾶς διατάξεως τοῦ θετικοῦ δικαίου κάποιου ἄρθρου 440 τοῦ ποινικοῦ νόμου ὁρίζεται ὅτι ὁ ὑπάλληλος ὁ ὁποῖος ἤθελε παραβῇ τὰ καθήκοντα αὐτοῦ εἴτε ρητῶς ταῦτα εἶναι ἀναγεγραμμένα εἰς τοὺς νόμους ἢ τὰς διατάξεις τῶν κανονισμῶν εἴτε προκύπτουν εἰς αὐτὰς ἐκ τῆς φύσεως αὐτῆς τῆς δημοσίας λειτουργίας, γίνονται ἔνοχοι ἀδικήματος παραβάσεως καθήκοντος. Ἔχομεν λοιπὸν καὶ θετικὴν διάταξιν νόμου, ἡ ὁποία ἀναγνωρίζει ὅτι οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι ὀφείλουν νὰ μὴ παραβαίνουν ἐκείνας τὰς ὑποχρεώσεις, αἱ ὁποῖοι εἶνε συμφυεῖς πρὸς τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν. Οἱ κύριοι δὲ αὐτοὶ ἔρχονται διὰ τῶν δημοσιευμάτων των νὰ μᾶς εἴπουν: «Τὶ δικαιώματα ἔχει τὸ Κράτος, τὶ δικαιώματα ἔχουν αἱ ἐξουσίαι νά μᾶς εἴπουν ὅτι ἡμεῖς ἔξω ἀπὸ τὸ γραφεῖον μας καὶ ἔξω ἀπὸ τὰς ὥρας ποὺ εἶναι καθωρισμέναι διὰ τὰς δημοσίας ὑπηρεσίας δὲν ἠμποροῦμε νὰ κάνομεν ὅ,τι θέλομεν;» Οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ἐτυφλώθησαν ἐπὶ τοσοῦτον ἀπὸ τὴν συνδικαλιστικὴν ἰδέαν, ὥστε πιστεύω ὅτι τὴν στιγμὴν ποὺ κατέρχονται ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον—ἂς εἴπομεν τῆς Συγκοινωνίας— εἰς τὴν Πλατεῖαν τοῦ Συντάγματος, δύνανται νὰ προέλθουν εἰς οἱασδήποτε πράξεις θέλουν προσβαλλούσας τὴν δημοσίαν αἰδῶ ἢ τὰ χρηστὰ ἤθη καὶ νὰ εἶναι ἀνέγκλητοι ἀπὸ ἀπόψεως πειθαρχικῆς ἐξουσίας καὶ ὑποκείμενοι μόνον εἰς τὸν νόμον τὸν ποινικὸν, διότι εἶναι ἐλεύθεροι κατὰ τὴν στιγμὴν ἐκείνην νὰ κάμουν ὅ,τι τοὺς καπνίσῃ καὶ πιστεύουν ὅτι δύνανται νὰ μεταβαίνουν εἰς τὰ χαρτοπαικτεῖα ἐλευθέρως χωρὶς νὰ δύναται κανεὶς νὰ τοὺς εἰπῇ ὅτι ἔχουν μαῦρα μάτια. Ἔχω, κύριοι, καθῆκον νὰ διαδηλώσω πρὸς τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς ὅτι ἐτράπησαν ὁδὸν σφαλεράν, κατ’ ἐξοχὴν ἐπικίνδυνον, δι’ αὐτοὺς προπάντων. Διότι ἂν γίνῃ ἀνάγκη, καὶ τὸν ἀγῶνα τὸν ὁποῖον προκαλοῦν διὰ τῶν δημοσιευμάτων των αὐτῶν θὰ ἐδήλου ὅτι τὸν ἀποδέχεται ἡ Κυβέρνησις, ἂν γίνῃ ἀνάγκη δὲν θὰ διστάσῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ φθάσῃ εἰς τὴν ἀποδοχὴν τῶν παραιτήσεων ὅσων δήποτε ἐκ τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων εἶναι διατεθειμένοι διὰ νὰ παραιτηθοῦν. (χειροκροτήματα). Ἀλλὰ ἂν δὲν ἔχουν τόσην εὐθιξίαν ὥστε χάριν τῶν ἰδεῶν των νὰ ἐγκαταλείψουν καὶ τὰς θέσεις των, προέλθουν δὲ εἰς τοιαύτην ἀντίκρουσιν πρὸς τὰς νομίμους συνταγματικὰς ἐξουσίας, θὰ φροντίσω ὥστε διὰ τοῦ νόμου νὰ χαρακτηρισθῇ ἡ στάσις των αὐτὴ ὡς εἰδικὸν ἀδίκημα τὸ ὁποῖον θὰ συνεπιφέρῃ καὶ τὴν αὐτοδικαίαν ἀπὸ τῆς ὑπηρεσίας ἀπόλυσίν των. (χειροκροτήματα). Δὲν θὰ περιμένωμεν ἐνώπιον τοιαύτης ἀχαλινωσίας ἡ ὁποία σαλεύει ἐντελῶς τὰ θεμέλια τῆς ἐννοίας τοῦ Κράτους, δὲν θὰ περιμένωμεν νὰ ζητοῦμεν τὴν σύστασιν ἑκάστοτε συμβουλίων ἀνακριτικῶν, συμβουλίων πειθαρχικῶν, κεντρικῶν συμβουλίων, διὰ νὰ παραπέμπωνται αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὰ ἀδικήματα. Ὅσοι ἐννοοῦν νὰ τραποῦν αὐτὴν τὴν ὁδὸν εἶναι ἐπαναστάται κατὰ τῆς ἐννοίας τοῦ Κράτους καὶ ὡς τοιούτους θὰ τοὺς μεταχειρισθῶμεν. Δὲν ἠμπορῶ, ἐπαναλαμβάνω, νὰ δεχθῶ ὅπως ἐγκαταστήσωμεν εἰς τὴν Χώραν αὐτὴν τὴν χειροτέραν τῶν ὀλιγαρχιῶν. Διότι ἐφ’ ὅσον τοὐλάχιστον ἐπρόκειτο περὶ ἄλλης ὀλιγαρχίας, ἠδύνατο ὁ ἀτυχὴς πολίτης νὰ περιμένῃ ὅτι θὰ τύχῃ προστασίας τινὸς, ἂν ὄχι ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἡ ὁποία θὰ εἶναι εἰς τὰ χέρια τῶν ὀλιγαρχικῶν αὐτῶν, τουλάχιστον ἀπὸ μίαν ὑπηρεσίαν, ἡ ὁποία ἀπολαύει τῆς μονιμότητος ποὺ τῆς ἐξασφαλίζει τὸ Σύνταγμα καὶ ἡ ὁποία θὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἀμύνεται ὑπέρ τῶν δικαίων τῶν πολιτῶν. Ἀλλ’ ἐὰν τὸ ἅλας μωρανθῇ ἐν τίνι ἁλισθησόμεθα; Ἐὰν αὐτοὶ οὗτοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἦσαν ἐκεῖνοι πρὸς τοὺς ὁποίους προστρέχει ὁ πολίτης διὰ νὰ ζητήσῃ τὴν προστασίαν τῶν δικαίων του, ἐὰν αὐτοὶ οὗτοι ἐγκαταστήσουν τὴν ὀλιγαρχίαν, τί θὰ μείνῃ εἰς αὐτὸν τὸν λαὸν ἄλλο παρὰ μόνον ἡ ἔνοπλος ἐξέγερσις κατὰ τῆς ὀλιγαρχίας αὐτῆς; Ἀλλὰ δὲν θὰ εὑρεθῶμεν, κύριοι, εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ φθάσωμεν εἰς τοιαύτην ἔνοπλον ἐξέγερσιν. Σᾶς βεβαιῶ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὴν συναίσθησιν ὅτι ἔχει ὅλην τὴν ἐξουσίαν τὴν ἀναγκαίαν διὰ νὰ πατάξῃ ἀποτελεσματικῶς τοιαύτας ἐπαναστατικὰς ἐκδηλώσεις μικρᾶς ἢ μεγάλης τοῦ δημοσιοϋπαλληλικοῦ κόσμου μερίδος. Ἐὰν δὲν εἶναι ὡπλισμένη ἐπαρκῶς, θὰ φέρῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς σχέδιον νόμου ὅπως τὴν ἐξοπλίσετε μὲ τὴν ἀναγκαίαν δύναμιν. Ἐνομίζαμεν ὅτι εἰς τὸν καταστατικὸν νόμον τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων ἔπρεπε νὰ περιληφθοῦν καὶ αἱ διατάξεις αὗται, αἱ κανονίζουσαι τὴν θέσιν τῶν δημοσιοϋπαλληλικῶν ὀργανώσεων ἀπέναντι τοῦ Κράτους καὶ ἐν σχέσει πρὸς τὰ πειθαρχικά των καθήκοντα. Δυστυχῶς ἀναβάλλεται ἡ ψήφισις αὐτοῦ διότι ἀπεφασίσθη μετὰ τοῦ νόμου τούτου νὰ κανονισθῇ καὶ τὸ ζήτημα τῆς μισθοδοσίας τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων. Καὶ ἐφόσον τὸ ζήτημα τοῦτο θὰ ἀπαιτήσῃ 3–4 μῆνας ἀκόμη, διὰ τοῦτο ἡ ψήφισις τοῦ δημοσιοϋπαλληλικοῦ νόμου δὲν θὰ γίνῃ συντόμως. Ὅπως δὲ μὴ δώσω ὅπλον εἰς τὴν μερίδα αὐτὴν τοῦ δημοσιοϋπαλληλικοῦ κόσμου νὰ λέγῃ ὅτι ἀντὶ νὰ μᾶς ψηφίσῃς τὸν καταστατικόν μας νόμον, ἔρχεσαι καὶ πέρνεις μόνον τὰς διατάξεις αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐναντίον μας, δι’ αὐτὸ δὲν εἶχον ἀποφασίσει νὰ ἀποσπάσω τὰς σχετικὰς διατάξεις καὶ νὰ τὰς φέρω ὡς ἴδιον νομοσχέδιον. Ἐνώπιον τῆς στάσεως αὐτῆς τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων ἡ Κυβέρνησις εὑρίσκεται εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἀλλάξῃ γνώμην, καὶ θὰ φέρῃ ἰδιαιτέρως καὶ ἀσχέτως πρὸς τὸν καταστατικὸν νόμον τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, νομοσχέδιον ρυθμίζον τὰ τῶν σχέσεων τῶν δημοσιοϋπαλληλικῶν ὀργανώσεων πρὸς τὸ Κράτος καὶ θὰ ζητήσῃ τὴν ψήφισιν αὐτοῦ ἀπὸ τὴν Βουλήν, εἶναι δὲ βεβαία ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ τῆς δώσῃ ὅλην τὴν ἀναγκαίαν ἐξουσίαν της. (χειροκροτήματα).

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσαλδάρης.

§75Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Εἶναι γνωστὸν ὅτι κατὰ τὸ διάστημα τῆς διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, νέον πλῆγμα συνέβη εἰς τὴν ἀτυχῆ Κορινθίαν. Ἐνῶ δὲν εἶχον ἀκόμη ἐπουλωθῆ τὰ δεινὰ τὰ ὁποῖα ἐπῆλθον κατὰ τοὺς πρὸ διετίας σεισμούς, νέοι σεισμοὶ ἐπεξέτεινον ταῦτα, καὶ πρὸ παντὸς εἰς τὰ περίχωρα τῆς Κορινθίας. Οἱ Κορίνθιοι κατὰ διαφόρους ὁμάδας προσῆλθον ἐκ τῶν διαφόρων μερῶν, προσῆλθον εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἐζήτησαν ὅπως δυνηθοῦν νὰ ἀποκαταστήσουν τὰς καταπεσούσας οἰκοδομάς των. Ἀλλὰ ἐνῶ προσήρχοντο οἱ νέοι παθόντες, ἔχομεν παραπονουμένους σήμερον καὶ τοὺς ἐκ τοῦ πρώτου σεισμοῦ καὶ ἰδιαιτέρως τοὺς κατοίκους τῆς Κορινθίας, καὶ τοὺς κατοίκους τοῦ Λουτρακίου. Ὡς δὲ εἶναι γνωστὸν εἰς τὴν Κυβέρνησιν μετὰ τὴν ἀπομάκρυνσιν ἐξ Ἑλλάδος τοῦ Μητροπολίτου Κορινθίας δὲν δύναται νὰ λεχθῇ ὅτι ἐξακολουθοῦν τὰ ἔργα κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον ὥστε νὰ πεισθῶσιν οἱ ἐνδιαφερόμενοι ὅτι ταχέως θὰ δοθῇ μία ἱκανοποίησις εἰς τὰ δίκαια αἰτήματά των. Καὶ τελευταίως μάλιστα τὰ μέλη τοῦ αὐτονόμου ὀργανισμοῦ τὰ ὁποῖα δὲν προέρχονται ἐκ τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Κράτους ὑπέβαλλον ὡς ἐγνώσθη διὰ τοῦ τύπου καὶ τὴν παραίτησίν των. Ὥστε σήμερον δὲν γνωρίζω ἐὰν ὁ αὐτόνομος ὀργανισμὸς ὑφίσταται καὶ λειτουργεῖ ὅπως πρίν. Ἀλλὰ δὲν θὰ ἐξετάσω οὔτε πῶς λειτουργεῖ ὁ αὐτόνομος ὀργανισμὸς οὔτε τὰ διάφορα ἄλλα ζητήματα τὰ ὁποῖα ἔχουν γεννηθεῖ, διότι νομίζω ὅτι πάντως εἶναι ἀπότοκα μιᾶς ἰδέας ἢ μᾶλλον μιᾶς ἐλλείψεως. Ἡ ἔλλειψις ἡ ὁποία ὑφίσταται εἶναι τοῦ ἀναγκαίου χρηματικοῦ ποσοῦ διὰ τὴν ἀνοικοδόμησιν τοῦ Λουτρακίου ὡς καὶ τῶν ἄλλων μερῶν. Ἐγὼ θεωρῶ ὅτι τὸ κύριον ζήτημα εἶναι τοῦτο, καὶ θέλω νὰ ἐπιστήσω ἰδιαζόντως ἐπ’ αὐτοῦ τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως διότι ὅταν θελήσῃ μετὰ μείζονος προσοχῆς νὰ ἐξετάσῃ ὅλα τὰ ἄλλα ζητήματα θὰ ἴδῃ ὅτι εἶναι ἀπότοκα τούτου. Παραπονοῦνται, λόγου χάριν, οἱ Κορίνθιοι ὅτι κατασκευάζονται οἰκοδομαὶ αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν παρὰ τοῦ αὐτονόμου ὀργανισμοῦ εἰς ὡρισμένας ἑταιρίας, καὶ δὲν κατασκευάζονται αἱ οἰκοδομαὶ ἐκεῖναι τὰς ὁποίας θέλουν οἱ ἰδιοκτῆται νὰ κατασκευάσουν μόνοι των. Ἀλλὰ ὡς ἐξήτασα καὶ τοῦτο εἶναι ἀποτέλεσμα τῆς ἐλλείψεως χρημάτων, διότι τὸ ποσὸν τῶν χρημάτων τὸ ὁποῖον διαθέτει ὁ ὀργανισμὸς εἶναι ὀλιγώτερον ἀπὸ τὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἔχει ἀναλάβει ἀπέναντι τῶν διαφόρων ἐργοληπτικῶν ἑταιρειῶν. Ἐὰν λοιπὸν δὲν διατεθοῦν καὶ τὰ ἄλλα χρήματα θὰ παύσουν ἀνεγειρόμεναι αἱ οἰκοδομαὶ ἐκεῖναι διὰ τὰς ὁποίας ἔχει ρητὰς ὑποχρεώσεις ἀναλάβει καὶ ἀντὶ νὰ οἰκοδομήσῃ θὰ ὑποχρεωθῇ νὰ καταβάλῃ ἀποζημιώσεις. Λοιπὸν τὸ κύριον ζήτημα εἶναι νὰ εὑρεθῇ τὸ ἀπαιτούμενον ποσόν. Τώρα ὑπάρχουν διάφορα σχέδια καὶ προετάθησαν τρόποι ἐνεργείας κατὰ τοὺς ὁποίους δύναται νὰ δαπανηθῇ τὸ Α ἢ τὸ Β ποσόν. Πρὸ παντὸς ὑπεστηρίχθη τελευταίως ἐκ μέρους τοῦ κ. διευθυντοῦ τοῦ αὐτονόμου ὀργανισμοῦ καὶ ἀπὸ ὑπαλλήλου τοῦ αὐτονόμου ὀργανισμοῦ τὸν γραμματέα κ. Τσάκωνα νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον ἐκράτησεν ἐν Ἰταλίᾳ καὶ τὸ ὁποῖον ἔφερε ταχύτερον ἀποτέλεσμα. Ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐγὼ θέλω νὰ βεβαιωθῇ ἐκ τῆς αἰθούσης ταύτης ὅπως πεισθοῦν οἱ ἐνδιαφερόμενοι ὅτι πραγματικῶς ὑπάρχουν τὰ μέσα διὰ νὰ δυνηθοῦν ν’ ἀνοικοδομήσουν τὰς οἰκίας των εἶναι, ἂν ἡ Κυβέρνησις ἔχει εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ ὀργανισμοῦ ἢ εἰς τὴν διάθεσιν τῶν κατοίκων τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον ἀπαιτεῖται διὰ τὴν ἀνέγερσιν τῶν οἰκοδομῶν. Τοῦτο θέλω διότι τοῦτο εἶναι τὸ οὐσιῶδες. Τί σκέπτεται ἡ Κυβέρνησις νὰ κάμῃ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἀπαιτούμενον χρηματικὸν ποσὸν διὰ τὴν ἀνοικοδόμησιν τῶν οἰκοδομῶν ἐν Κορίνθῳ καὶ Λουτρακίῳ, αὐτὰ νομίζω, ὑπάγονται εἰς τὸν Αὐτόνομον ὀργανισμὸν, καὶ ἂν σκέπτηται νὰ παράσχῃ βοήθειαν τινα καὶ εἰς τὰ χωρία τὰ ὁποῖα ὑπέστησαν καὶ νέα παθήματα αἱ οἰκίαι ἐκ τῶν τελευταίων σεισμῶν. Κατὰ τίνα τρόπον ἔχει ὑπ’ ὄψει τῆς νὰ διατεθῇ τὸ δάνειον καὶ ποῖαι ὑποχρεώσεις θὰ ἐπιβληθοῦν εἰς τοὺς παθόντας, τοῦτο εἶναι τὸ οὐσιῶδες. Ἔχω τὴν πεποίθησιν ὅτι ἂν ἐπὶ τούτου παράσχῃ ἡ Κυβέρνησις ἱκανοποιητικὰς βεβαιώσεις ἀπέναντι τῶν παθόντων, ὅλα τὰ ζητήματα εἶναι δευτερεύοντα, καὶ θὰ ἔλθωσιν εὐθὺς ἀμέσως ἄνευ ἀπασχολήσεως τῆς Κυβερνήσεως.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀραβαντινός.

§77Π. ΑΡΑΒΑΝΤΙΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὀρθῶς κατ’ ἐμὲ ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἔθεσε τὰ ζητήματα. Ὑπάρχουν, πραγματικῶς, παράπονα τὰ ὁποῖα ἀπηχήθησαν δι’ ἀγορεύσεων τοῦ συναδέλφου κ. Πετρίδη καὶ δι’ ἐμοῦ εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην. Ἐγὼ μάλιστα ἐζήτησα περαιτέρω καὶ στοιχεῖα ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, διὰ νὰ κατατοπισθῶ εἰς τὰ ζητήματα τῆς διαχειρίσεως τοῦ αὐτονόμου ὀργανισμοῦ ἐκ μέρους τῶν ἐντεταλμένων. Μέχρι τῆς στιγμῆς, λόγῳ τοῦ ὅτι τὰ στοιχεῖα ἦσαν πολλά, δὲν μοῦ ἀνεκοινώθησαν. Τώρα, εἰς αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὅπου οἱ κάτοικοι ἀγωνιοῦν, νὰ ἀναξέσωμεν ζητήματα εὐθύνης δὲν εἶναι, νομίζω, ὀρθόν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ καθησύχαζε τοὺς συμπολίτας μου εἶναι ἂν ἡ Κυβέρνησις εἶναι εἰς θέσιν σήμερον, κατόπιν τῶν συνεννοήσεων μὲ τοὺς Τραπεζιτικούς, νὰ παράσχῃ μίαν βοήθειαν, δηλαδὴ ὅτι θὰ εἶναι δυνατὸν ὁ αὐτόνομος ὀργανισμὸς ἢ οἱοσδήποτε ἄλλος ὀργανισμὸς περὶ τοῦ ὁποίου θὰ συζητήσωμεν ἐν καιρῷ εἰς τὴν Βουλήν, νὰ εἶναι προικοδοτημένος μὲ χρήματα ἀρκετὰ διὰ νὰ προβῇ εἰς τὴν ἀνοικοδόμησιν τῆς πόλεως. Τὸ ὅτι ἔγιναν λάθη, φυσικὸν εἶναι. Ἂν ἔγιναν καὶ πράγματα ὑπὲρ τὰ λάθη δὲν δυνάμεθα νὰ τὰ ἐλέγξωμεν οὔτε ἡ Κυβέρνησις, οὔτε καὶ ἡμεῖς. Ἀλλὰ τὸ ζήτημα, τὸ σπουδαῖον, εἶναι τὸ τεχνικὸν περὶ τοῦ ὁποίου ἔχομεν, τοὐλάχιστον, τὴν ἀγαθὴν πιστοποίησιν ἐκ τοῦ ὀργανισμοῦ ὅτι τὰ οἰκοδομήματα, τὰ κατασκευασθέντα ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὑποδείξεων τῆς ὑπηρεσίας τοῦ ὑπουργείου Συγκοινωνίας ἐστάθησαν. Ἔχομεν, ἑπομένως, μίαν βάσιν καλήν. Τώρα ἔγιναν λάθη: Θὰ εἴπω ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον λένε καὶ οἱ χωρικοί μας «ἂς μὲ ξανακάνεις νύφη νὰ μάθω νὰ χορεύω». Τὴν πρώτην φορὰν δὲν ἤξευραν οἱ ἄνθρωποι. Δὲν θέλω νὰ ἐπικρατήσῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἡ ἄποψις ὅτι πάθη οἱαδήποτε μᾶς ἐλαύνουν διὰ νὰ ζητῶμεν αὐτά, τὰ ὁποῖα ζητῶμεν. Ἡ Κόρινθος εἶναι πόλις εἰς τὴν ὁποίαν κατοικοῦσαν καὶ Λαϊκοὶ καὶ Φιλελεύθεροι καὶ οἱοιδήποτε ἄλλοι. Ἡ στέγασις θὰ γίνῃ ὁλοκληρωτικὴ καὶ ἑπομένως ὅλοι θὰ ὠφεληθοῦν. Δὲν εἶναι ζήτημα τὸ ὁποῖον μπορεῖ νὰ λέγωμεν, διατὶ ἐπροτιμήθη ὁ Α καὶ ὄχι ὁ Β—νὰ καταργηθῇ ἐκεῖνο τὸ ἔργον διὰ νὰ ἐξυπηρετηθῇ ἕνας φίλος μας. Αὐτὴ ἡ ἄποψις δὲν μπορεῖ νὰ σταθῇ. Τὸ μόνον, ἑπομένως, ζήτημα—καὶ εἰς τοῦτο συμφωνῶ μετὰ τοῦ ἀξιοτίμου ἀρχηγοῦ τῆς Ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως— εἶναι: Θὰ ὑπάρξῃ τὸ χρῆμα, τὸ ἀναγκαῖον, διὰ νὰ προχωρήσῃ τὸ ἔργον του ὁ ὀργανισμός; Τοῦτο εἶναι τὸ ζήτημα τὸ ἀφορῶν τὴν Κόρινθον. Δεύτερον: Ἔχετε συνδυασμόν τινα ὥστε ὁ αὐτόνομος ὀργανισμὸς ἢ τὸ ὑποκατάστημα αὐτοῦ—δὲν ξεύρω, αὐτὰ θὰ τὰ συζητήσωμεν —θὰ μπορέσῃ νὰ βοηθήσῃ τοὺς κατοίκους τῆς ὑπαίθρου χώρας ἢ θὰ τοὺς παραπέμψῃ εἰς τὴν Κτηματικὴν Τράπεζαν καὶ τότε ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ ἀσκήσῃ τὴν ἐπιρροὴν αὐτῆς, ὥστε οἱ ὅροι τοῦ τοκισμοῦ νὰ μὴν εἶναι οἱ συνήθεις, ἀλλὰ κατά τι εὐνοϊκώτεροι: Ὄχι νὰ τοὺς κάμῃ νὰ πιστεύσουν ὅτι δὲν Θ’ ἀποδώσουν τὰ χρήματα αὐτά, ἀλλὰ νὰ δανεισθοῦν μέ ἐλαφρότερον τόκον, ὄχι μὲ τὸν τόκον τὸν ὑψηλὸν τὸν ὁποῖον παρέχει ἡ Κτηματικὴ Τράπεζα. Νομίζω ὅτι διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῆς ὑπαίθρου Χώρας καλλίτερον θὰ ἦτο τὸ ἑνιαῖον σύστημα· ἐὰν ὅμως δὲν κατορθώσωμεν οἱ κάτοικοι νὰ τὸ δέχωνται, τότε δὲν θὰ τοὺς τὸ ἐπιβάλωμεν διὰ τῆς βίας.

§78Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν χωρίων ἦλθον πρὸ ἡμερῶν καὶ μὲ εἶδον—παρίστατο δὲ καὶ ὁ συνάδελφός μου ὑπουργὸς τῆς Προνοίας. Κατ’ ἀρχὴν εἶπον: δὲν θέλομεν ν’ ἀναμιχθῶμεν μὲ τὸν ὀργανισμόν, ἀλλὰ νὰ μᾶς βοηθήσῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ δανεισθῶμεν ἐπὶ ὑποθήκῃ τῶν κτημάτων μας, ἀλλὰ νὰ τελειώσωμεν γρήγορα διότι μένομεν ἄστεγοι. Τοὺς εἶπα ὅτι εἶναι ἄξιοι συγχαρητηρίων διὰ τὴν σκέψιν των, ἀλλ’ αὐτὸ δὲν εἶναι δυνατόν, διότι ἡ Κτηματικὴ Τράπεζα θὰ ζητήσῃ τίτλους. Μᾶς εἶπον καὶ οἱ ἴδιοι ὅτι οἱ τίτλοι των δὲν εἶναι ἐν τάξει καὶ ὅτι ἡ ἐξέλεγξίς των θ’ ἀπαιτήσῃ πολλοὺς μῆνας. Κατελήξαμεν, ἐν τέλει εἰς τὸ συμπέρασμα νὰ περιληφθοῦν καὶ τὰ χωριὰ εἰς τὸ πλαίσιον τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ αὐτονόμου καὶ τὸ ἀνεγνώρισαν. Ἡ παλαιὰ Κόρινθος. Ἄσσος καὶ Περιγιάλι καὶ δύο ἄλλα, τὰ ὁποῖα τώρα δὲν ἐνθυμοῦμαι καὶ τὰ ὁποῖα θέλουσι νὰ ἀνοικοδομήσουν μὲ δάνειον τῶν κτημάτων των νὰ περιληφθῶσιν εἰς τὸν ὀργανισμόν, διότι διὰ τῆς Τραπέζης θὲ περάσῃ πολὺς χρόνος, τοὺς εἶπα δὲ ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀσκήσῃ ὅλην τὴν ἐπιρροὴν αὐτῆς εἰς τὸν ὀργανισμόν, διότι αἱ πληροφορίαι μας εἶναι ὅτι ἔχει ἀκόμη χρήματα.

§79Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Θέλουσιν 10.000.000 Δραχμάς.

§80Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀπὸ ἐμὲ ἐζήτησαν 5–6 ἑκατομμύρια.

§81Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ εἶδον καὶ τὸν Διοικητὴν τῆς Τραπέζης, ὁ ὁποῖος μοῦ ὑπεσχέθη πῶς θὰ ἔδιδεν ἡ Τράπεζα 10.000.000 Δραχμάς.

§82Π. ΑΡΑΒΑΝΤΙΝΟΣ. Καὶ ἐγὼ συνεννοήθην μὲ τὸν κ. Δροσόπουλον καὶ τὸν παρεκάλεσα νὰ γίνῃ τὸ ταχύτερον.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πετρίδης.

§84Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Δυστυχῶς κύριοι συνάδελφοι, ἡ τραγωδία ἐκ τῶν σεισμῶν τῆς περιφερείας ἐκείνης συνεχίζεται διὰ νέων σεισμῶν καὶ μᾶς ἀναγκάζει νὰ σᾶς ἀπασχολήσωμεν καὶ νὰ ἐπαναφέρωμεν τὸ ζήτημα τῆς ἀνοικοδομήσεως τῶν μερῶν ἐκείνων, μὲ τὴν μᾶλλον ἐντονωτέραν προσπάθειαν καὶ ἡμῶν καὶ τοῦ κόσμου ἐκείνου ὁ ὁποῖος ἀδημονεῖ, τριετία δὲ παρῆλθε ἀπὸ τοὺς σεισμοὺς τοῦ 1928 καὶ δυστυχῶς αἱ προσδοκίαι τοῦ λαοῦ ἐκείνου τοῦ παθόντος μεθ’ ὅλας τὰς ὁμολογουμένας ἐνισχύσεις καὶ ἀξιέπαινον προσπάθειαν τῆς Κυβερνήσεως, διεψεύσθησαν, διότι δὲν κατορθώθη καίτοι παρῆλθε τριετία νὰ ἀνοικοδομηθοῦν τὰ μέρη ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ὑπέστησαν ἕνα νέον τελευταίως σεισμὸν καὶ νέας καταστροφὰς ἰδίως ἕως τὰ ἔξω τῆς Κορίνθου μέρη. Δυστυχῶς λέγω, καίτοι παρῆλθε τριετία οὐδεμία ἐνέργεια ἐγένετο ἐκ μέρους τοῦ Αὐτονόμου Ὀργανισμοῦ τὸν ὁποῖον τὸ Κράτος ὀρθῶς τότε ἐδημιούργησε.

§85Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). 105 ἐκ τῶν ὁποίων 50 εἶναι σκεπασμένα.

§86Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν δύναται νὰ λεχθῇ ὅτι οὐδὲν ἐγένετο.

§87Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Ἔστω. Ἐλάχιστα ἐγένοντο. Ἐγκατελείφθη καὶ ἐκηρύχθη εἰς ἀφάνειαν πάσης προνοίας ὁλόκληρος, ἡ ὕπαιθρος περιφέρεια τῆς Βίχας, ἡ ὁποία περιλαμβάνει 20 κοινότητας. Ἐγκαταλείφθη καὶ ἐκηρύχθη εἰς ἀφάνειαν καὶ οὐδεμίαν ὠφέλειαν ἀπήλαυσε ἡ Πέρα Χώρα καὶ ὅλα τὰ μέρη ἐκεῖνα. Δυστυχῶς ἡ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν ἐφήρμοσε ἀπ’ ἀρχῆς ὁ ὀργανισμὸς δὲν ἦτο ἐκείνη ἡ ὁποία ἔπρεπε νὰ εἶναι, ὅπως φθάσῃ εἰς τοὺς σκοποὺς δι’ οὓς ἱδρύθη ὁ ὀργανισμός. Ἡ Κυβέρνησις τῆς ἐποχῆς ἐκείνης παρέσχε εἰς τὸν ὀργανισμὸν πλήρη τὰ μέσα τῆς εὐοδώσεως τοῦ σκοποῦ αὐτοῦ, παρέσχε τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ καζίνου, προνομιακῶς παρέσχε ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ εἰδικὸν κονδύλιον 5.000.000, παρέσχε τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν ἰαματικῶν πηγῶν, ποσὸν δηλαδὴ 22.000.000 ἐπαρκέστατον διὰ νὰ κατορθώσῃ ὁ ὀργανισμὸς ἀπ’ ἀρχῆς νὰ ἐξεύρῃ μόνος του τὸ ποσὸν τὸ ἀναγκαῖον τοὐλάχιστον 220 ἑκατομ., διότι μὲ 220 ἑκατομ. καὶ 50 ἑκατομ. ἐκ τῶν ἐράνων ἦτο δυνατὸν νὰ προχωρήσῃ εἰς εὐρεῖαν ἀνοικοδόμησιν τῶν ἀτυχῶν ἐκείνων μερῶν. Ἀλλὰ ἡ ἔλλειψις παντὸς προγράμματος οἰκοδομικοῦ, ἡ ἔλλειψις πάσης προσοχῆς πρὸς ἐξεύρεσιν τῶν πόρων τῶν οἰκονομικῶν συνετέλεσεν νὰ μὴ περιληφθῇ καὶ ἡ ὕπαιθρος περιφέρεια.

§88Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Οἱ πόροι οἱ οἰκονομικοὶ θὰ ἐξευρεθῶσιν ἀπὸ τὸ Κράτος.

§89Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Ἕνας ὀργανισμὸς τὸν ὁποῖον ὑπεστηρίξατε ἐσεῖς καὶ ἐγώ, διότι εἶχον τὴν γνώμην, ὅτι ἡ δρᾶσις αὐτοῦ μὲ ἐπικεφαλῆς τὸν μητροπολίτην Κορινθίας θὰ ἦτο διαφορετική. Ὁμολογῶ ὅτι αἱ προσδοκίαι μου δὲν ἱκανοποιήθησαν δυστυχῶς, διότι εἶναι σύμφωνος ὁλόκληρος ἡ σεισμόπληκτος περιφέρεια, ὅτι ὁ ὀργανισμὸς ὡς ἐπολιτεύθη μέχρι τοῦδε, δὲν παρέσχεν ἀποτελέσματα εὐπρεπῆ καὶ πραγματικῆς ἀνορθώσεως τῆς καταστροφῆς ἐκείνης. Δεδομένου λοιπὸν ὅτι ἔχομεν ἕνα γεγονὸς ἀναμφισβήτητον τὸ ὁποῖον ἡ διαμαρτυρία, ἡ δυσφορία, αἱ ἐπιτροπαὶ ὡμολόγησαν καὶ ἔφθασε μέχρι τῆς Κυβερνήσεως ὅτι ὁ ὀργανισμὸς ἀπέτυχε, ἐπιβάλλεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ σκεφθῇ κατὰ τίνα τρόπον εἶναι δυνατὸν ὁ ὀργανισμὸς αὐτός, ὁ ὁποῖος νομίζω ὅτι πρέπει νὰ μείνῃ ὡς ὀργανισμὸς αὐτόνομος, πῶς ἐν τῇ συνθέσει καὶ ἐν τῇ ὀργανώσει του θὰ παράσχῃ πραγματικὴν ἐξασφάλισιν, ὅτι ἡ νέα περίοδος ἡ ὁποία ἀρχίζει καὶ τὴν ὁποίαν οἱ νέοι σεισμοὶ προκαλοῦν ὅτι θὰ δώσῃ εὐχάριστα ἀποτελέσματα ἐν τῷ μέλλοντι. Ἐγὼ δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι πρέπει νὰ αἰτιῶνται τὴν Κυβέρνησιν ἢ τὸν αὐτόνομον ὀργανισμὸν διότι δὲν ὑπῆρχον ἐπαρκῆ μέχρι τοῦδε οἰκονομικὰ μέσα, διότι τὰ οἰκονομικὰ μέσα τὰ 50 ἑκατομ. τοῦ ἐράνου, τὰ ἐχρησιμοποίησε κατὰ τὸ πλεῖστον ἀπροσέκτως ἄνευ προγράμματος οἰκονομιῶν καὶ ἄνευ ὅλων ἐκείνων τῶν λεπτομερειῶν τῆς ἰδιοκτησίας τῆς καταστραφείσης διὰ τὰ μέρη ἐκεῖνα ὥστε ὁμολογῶ ὅτι εἶμαι εὐχαριστημένος, διότι ἡ Κυβέρνησις ἢ ὁ αὐτόνομος ὀργανισμὸς δὲν κατώρθωσαν νὰ εὕρουν ὅλον τὸ μεγάλον ποσὸν τὸ ὁποῖον χρειάζεται διὰ τὴν εὐρεῖαν ἀνοικοδόμησιν. Διότι ἐρωτῶ τὰ 25–30 ἑκατομ. τὰ ὁποῖα ἐξωδεύθησαν, ἐξωδεύθησαν ἐπωφελῶς, ἐξωδεύθησαν ἐπὶ τῇ βάσει προγράμματος καὶ ποίου; Ἄν καὶ τὰ ἐκ δανείων κεφάλαια διέθετεν ὡς ἐχρησιμοποίησε ἀμελετήτως τὰ τῶν ἐράνων.

§90Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἄς ἀφήσωμεν διὰ ὕστερα τὸν ἔλεγχον.

§91Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Εἶναι ἀναγκαῖος ὁ ἔλεγχος κατὰ τοῦτο, ὅτι οἱ κυβερνῶντες καὶ διευθύνοντες τὰς τύχας τῶν δυστυχῶν συμπολιτῶν μου πρέπει νὰ γνωρίζουν, τὶ ἐγένετο μέχρι σήμερον διὰ νὰ λάβωσι τὰ προσήκοντα μέτρα, τὰ ὁποῖα ἔχω πεποίθησιν ὅτι θὰ λάβωσιν, ὥστε νὰ φέρουν τὸ ταχύτερον καὶ ἀσφαλέστερον εἰς τὸν σκοπόν, τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκομεν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔρχωνται ἐνταῦθα, ὅπως ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος νὰ ἐξυμνῇ τὰ ἀποτελέσματα τοῦ αὐτονόμου ὀργανιμοῦ ἐν Κορίνθῳ, ὁ ὁποῖος ὀργανισμὸς κατώρθωσε μόνον 40 σπήτια νὰ ἀνοικοδομήσῃ καὶ σπήτια, τὰ ὁποῖα δὲν προορίζονται διὰ στέγασιν, ἀλλὰ δι’ ἐκμετάλλευσιν θὰ χρησιμοποιηθοῦν παρὰ τῶν ἰδιοκτητῶν, οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ τὰ ἐκμεταλλευθοῦν ὡς ξενοδοχεῖα. Τοὐναντίον ἀφέθη ὁλόκληρος ὁ πληθυσμὸς τῆς ὑπαίθρου, ὁλόκληρος ὁ ἀγροτικὸς καὶ ἐργατικὸς πληθυσμὸς τῆς Κορίνθου καὶ τοῦ Λουτρακίου ἄνευ οὐδεμιᾶς προστασίας.

§92Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἔκαμε ξενοδοχεῖα δι’ ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον πρὶν ξενοδοχεῖα;

§93Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Εἶχον ξενοδοχεῖα, ἀλλὰ δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ σπεύσῃ κ. Πρόεδρε πρὶν στεγασθοῦν οἱ ἄστεγοι. Αὐτὴ εἶναι ἡ δυσφορία τοῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος ἠξίου ἀπὸ τὸν αὐτόνομ. ὀργανισμὸν νὰ τοῦ φτιάσῃ τὸ σπῆτι των καὶ κατόπιν νὰ σκεφθῇ περὶ τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν ξενοδοχείων. Αὐτὰ εἶναι τὰ σφάλματα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ θίξῃ καὶ ὁ ἀξιότιμος συμπολίτης μου ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος ὥστε νὰ ἐπέλθῃ βελτίωσις διὰ τὸ μέλλον τοὐλάχιστον. Πρέπει νὰ λεχθοῦν διὰ διαμαρτυρίας.

§94Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Σᾶς ἐρωτῶ, ποῖα ξενοδοχεῖα ἐγένοντο ἐν Κορίνθῳ;

§95Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Τρία ξενοδοχεῖα ἐγένοντο. Τὰ μεγαλείτερα κτίρια, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν, νέαι οἰκοδομαί, εἶναι τὰ ξενοδοχεῖα. Δὲν χρησιμοποιροῦνται διὰ στέγασιν. Ἐξ αὐτοῦ προέρχεται ἡ δυσφορία τῶν συμπολιτῶν μας, διότι παρημελήθησαν τὰ πραγματικὰ συμφέροντα τῶν πτωχῶν ἐργατῶν καὶ ἀγροτῶν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει μοὶ δίδεται ἡ εὐκαιρία νὰ συστήσω καὶ ἐγὼ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν ὅτι πρέπει νὰ δώσῃ ἰδιαιτέραν προσοχὴν καὶ μὴ ἀρκεσθῇ μόνον εἰς τὸ ὅτι ἔγινεν ἕνας αὐτόνομος ὀργανισμὸς, πρέπει τὸν ὀργανισμὸν νὰ παρακολουθοῦν ἐν τῇ δράσει οἱ σύμβουλοι τοῦ Κράτους.

§96Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν μπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ αὐτόνομος ὀργανισμὸς καὶ νὰ ἐνεργῇ καὶ ἡ Κυβέρνησις.

§97Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Ὁ αὐτόνομος ὀργανισμὸς διατελεῖ ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν πάντοτε τῆς Κυβερνήσεως, καὶ ὑφίσταται καὶ τὸν ἔλεγχον τῶν ἐκπροσώπων τοῦ ὑπουργείου συμβούλων.

§98Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐποπτείαν μόνον.

§99Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Ὁ τόπος ἐκεῖνος δὲν ἀπήλαυσεν οὐδεμίαν ὠφέλειαν ἐπὶ τριετίαν ἐκ τοῦ αὐτονόμου ὀργανισμοῦ.

§100Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Προτείνετε τὴν κατάργησίν του;

§101Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Τὴν τροποποίησίν του, οὕτως ὥστε μὲ νέαν του σύνθεσιν νὰ ἀσφαλίζωνται τὰ συμφέροντα τῶν σεισμοπλήκτων. Δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ ὀργανισμὸς νὰ μὴ ὑφίσταται τὴν ἐποπτείαν καὶ τὸν ἔλεγχον τῶν ἁρμοδίων ὑπουργῶν.

§102Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Μόνον τὴν νομιμότητα εἰς τὴν σκοπιμότητα τῶν ἐνεργειῶν του μποροῦμεν νὰ ἐξετάσωμεν.

§103Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικ. Οἰκονομίας). Ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ ἤθελον νὰ εἴπω ὅτι, ἐπειδὴ διεδίδετο ὅτι κάμνει σπατάλας ὁ ὀργανισμός, ἔδωσα προσωπικὴν εἰς τὸν ἀντιπρόσωπον ἐντολὴν νὰ εἴπῃ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις μετὰ δυσφορίας θὰ ἴδῃ οἱονδήποτε νέον διορισμὸν καὶ προχθὲς τὰ μέλη τοῦ ὀργανισμοῦ παρεπονοῦντο εἰς τὸν κ. πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ὅτι ἕνεκα ἐπεμβάσεως τοῦ ὑπουργείου, ἠναγκάσθησαν νὰ μὴ διορίσουν ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι τοὺς ἐχρειάζοντο.

§104Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Τὶ τοὺς θέλουν; Ἔχουν 40 τεχνικοὺς ὑπαλλήλους. Ἔγιναν κολοσσιαῖαι ἀπροσεξίαι, καὶ πρωτοφανὴς ἐσημειώθη ἔλλειψις φειδοῦς πρὸς τὸ χρῆμα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ χρησιμεύσῃ διὰ τὴν ἀνοικοδόμησιν καὶ διεσπαθίζετο εἰς μισθολόγια. Λυποῦμαι, διότι ἀπασχολῶ τὴν Βουλὴν καὶ διότι ὁμιλῶ μετ’ ἀγανακτήσεως διὰ τὴν μέχρι τοῦδε δρᾶσιν τοῦ ὀργανισμοῦ. Δὲν θέλω νὰ καταργηθῇ, ἀλλὰ ἐπιθυμῶ νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς, τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν ὑπουργῶν τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας καὶ Οἰκονομικῶν, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀντιπροσώπους των εἰς τὸν ὀργανισμόν, ἐπὶ τῶν παραλείψεων τῶν λαμβανουσῶν χώραν εἰς τὸν ὀργανισμόν. Μέχρι τοῦδε ἐρωτῶ διεφώνησε κανεὶς ἐκ τῶν ἀντιπροσώπων τῶν ὑπουργείων εἰς ζήτημά τι οὐσιῶδες εἰς τὸ Συμβούλιον τοῦ Ὀργανισμοῦ; Οὐδείς. Ἐν πάσῃ περιπτώσει τὰ ζητήματα εἶνε δύο ἤδη: Ἀφ’ ἑνὸς νὰ ἐγκαινιασθῇ μία νέα περίοδος ἐν τῷ ὀργανισμῷ σχετικῶς μὲ τοὺς παθόντας ἐκ τοῦ σεισμοῦ τοῦ 1928, καὶ ἀφ’ ἑτέρου εἰς τοὺς παθόντας ἐκ τοῦ σεισμοῦ τοῦ τελευταίου—αἱ ἐκ τοῦ ὁποίου ζημιωθεῖσαι κοινότητες εἶνε ὀλίγαι—ἡ Κυβέρνησις μετὰ περισσοτέρας ἐπιμελείας καὶ περισσοτέρας προθυμίας νὰ παράσχῃ τὰ μέσα ἐκεῖνα, διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἦτο δυνατὸν τὰ παθόντα χωρία ἐκ τοῦ τελευταίου σεισμοῦ, νὰ ἀνοικοδομηθοῦν τὸ ταχύτερον ἐκ τοῦ αὐτονόμου ὀργανισμοῦ.

§105Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Οἱ τελευταῖοι σεισμοί, κ. βουλευταί, ἀπέδειξαν ὀρθὸν τὸ ρητὸν τὸ ἀρχαῖον ὅτι οὐδὲν κακὸν ἀμιγὲς καλοῦ, διότι ἀπέδειξαν οἱ τελευταῖοι σεισμοὶ ὅτι αἱ οἰκοδομαὶ, αἱ ἀνεγειρόμεναι εἰς τὴν σεισμόπληκτον ἐκείνην περιοχὴν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁδηγιῶν τοῦ ὀργανισμοῦ καὶ τῶν τεχνικῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας ἀντέχουν πραγματικῶς εἰς τοὺς σεισμοὺς καὶ τοὺς δυνατοὺς μάλιστα, διότι οἱ τελευταῖοι σεισμοὶ ἦσαν δυνατοί, καὶ ἀπέδωσαν τὴν ψυχικὴν γαλήνην εἰς τὸν πληθυσμὸν αὐτόν. Ὥστε ἔχομεν καὶ τοῦτο τὸ ἀγαθόν. Τώρα διὰ τὰ παράπονα κατὰ τοῦ ὀργανισμοῦ δὲν θέλω νὰ ἐνδιατρίψω. Νομίζω ὅτι ὁ αὐτόνομος ὀργανισμὸς εἰργάσθη μὲ πολὺ ἐνδιαφέρον, ἀλλὰ προσέκοψεν εἰς τὰς δυσχερείας τῶν πραγμάτων. Πρῶτον εἶχεν ἀτυχῆ τὴν πρώτην ἐκλογὴν τοῦ ἀρχιμηχανικοῦ του, ὁ ὁποῖος διὰ νὰ ἀντικατασταθῇ ἐχρειάσθη νὰ μείνῃ ἐπὶ 14 μῆνας. Κατόπιν ἐμεσολάβησαν μῆνες ἱκανοὶ μέχρις ὅτου κανονισθῇ τὸ ζήτημα κατὰ τίνα τρόπον θὰ ἐγίνοντο τὰ ἀντισεισμικὰ σπίτια, διότι τὸ πρᾶγμα δὲν ἦτο καὶ εὐχερές. Τώρα βέβαια ἀγαπητοί μου φίλοι ὁ κ. Πετρίδης δὲν πιστεύω νὰ ἔχῃ τὴν ἀξίωσιν ἀπὸ ἐμὲ, νὰ βγάλω μερικὰ μέλη τοῦ ὀργανισμοῦ διὰ νὰ βάλω ἄλλα διότι φρονῶ ὅτι ἐν τῷ συνόλῳ των εἰργάσθησαν καλὰ, παρὰ τὰς ἀναποφεύκτους ἀνθρωπίνους πλάνας καὶ τὰ σφάλματα, τὰ ὁποῖα εἶνε φυσικὸν νὰ γίνωνται. Καὶ ὅμως τὸ εἶπα καὶ εἰς τοὺς ἰδίους τοὺς ἐνδιαφερομένους Κορινθίους καὶ πρέπει νὰ τὸ διακηρύξω καὶ εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ἀπὸ τὴν μέχρι τοῦδε πεῖραν μου δὲν εἶμαι ἐνθουσιασμένος ἀπὸ τοὺς αὐτονόμους ὀργανισμούς. Ὀλίγον ἔλειψε νὰ μοῦ ζητήσουν νὰ κάμωμεν 100 αὐτονόμους ὀργανισμούς, νὰ κάμουν μίαν διασπορὰν τῆς λειτουργίας τοῦ Κράτους εἰς αὐτονόμους ὀργανισμούς, ὁπότε θὰ κατελήγαμεν εἰς τὸ νὰ ἔχωσι πόλεμον μεταξύ των καὶ πόλεμον ἐναντίον ὅλων. Ἐν προκειμένῳ ἔχω ὑποχρέωσιν νὰ εἴπω ὅτι ὁ καλλίτερος λειτουργήσας ὀργανισμὸς εἶναι αὐτὸς καὶ ὅτι ἐγὼ τοὐλάχιστον, ἐφ’ ὅσον δὲν ἔχω ἀποδεδειγμένα τὰ παράπονα κατ’ αὐτοῦ, δὲν δύναμαι νὰ τὸν κατηγορήσω. Τώρα τοὺς ἐκαλέσαμεν καὶ τοὺς εἴπαμεν, ὅτι πρέπει νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν καὶ τὴν προσοχὴν τοῦ πληθυσμοῦ. Ἐκεῖ ὁ πληθυσμὸς ἔχει παράπονα, πρὸ παντός, διότι πιστεύουν ὅτι πρέπει ἡ ἕδρα τοῦ ὀργανισμοῦ νὰ εἶνε εἰς τὴν Κόρινθον, διὰ νὰ τοὺς ἔχωσιν ἐκεῖ κοντά τους τοὺς εἶπα πῶς φαντάζεσθε ὅτι ἠμπορῶ νὰ εἴπω εἰς τοὺς ἀνθρώπους ποῦ ἀνέλαβον ἀμισθὶ αὐτὴν τὴν ὑπηρεσίαν νὰ φύγουν ἀπὸ τὰ καθήκοντά των, καὶ νὰ ἔλθουν εἰς τὴν Κόρινθον, αὐτὸ δὲν εἶνε σωστὸν, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τοὺς ἀναγκάσωμεν τοὺς ἀνθρώπους. Κατελήξαμεν εἰς μίαν λύσιν, ἡ ὁποία φαντάζομαι ὅτι διορθώνει τὰ πράγματα, κατελήξαμεν ὥστε ἕνας ἀπὸ τὸν ὀργανισμὸν νὰ διορισθῇ γενικὸς διευθυντὴς καὶ αὐτὸς νὰ μείνῃ εἰς τὴν Κόρινθον καὶ αὐτὸς νὰ πληρώνεται, νὰ ἀμοίβηται. Ἐφόσον θὰ ὑπάρχῃ ἐκεῖ ἕνας ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος θὰ καθήσῃ ἐκεῖ καὶ θὰ μπορῇ νὰ συνεννοεῖται μὲ τὰς τοπικὰς ἐπιτροπὰς τότε θὰ δώσωμεν θεραπείαν καὶ εἰς αὐτὰ τὰ παράπονα τῶν κατοίκων τῆς Κορίνθου. Τὸ ζήτημα τῶν ἀποτελεσμάτων τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ κτισθοῦν τὰ ἀντισεισμικὰ οἰκοδομήματα, τὸ ζήτημα καταντᾶ... Ἐγὼ ὡμίλησα εἰς τὸν κ. Δροσόπουλον πρὸ ἕξ ἡμερῶν καὶ τοῦ εἶπα, κύριε Διοικητὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης εὐχαριστοῦμεν διότι ἐδέχθης νὰ λάβῃς μέρος εἰς αὐτὸν τὸν ὀργανισμὸν, ἀλλὰ πρέπει νὰ σοῦ εἰπῶ ὅτι ὅταν σὲ ἐβάλαμεν ἐκεῖ ἐλογαριάζαμεν ὅτι θὰ μᾶς ἔκανες λιγάκι βοήθεια, ἀφοῦ θὰ εἶσαι εἰς τὸν ὀργανισμόν. Μοῦ εἶπεν ὅτι ἔχει πολλὲς δουλειές, ἀπασχολεῖται μὲ τὰ καθήκοντα του, τοῦ εἶπα ὅμως ἐγὼ πάρε αὐτὸ τὸ ζήτημα, μελέτησε το, διότι εἶσαι ὁ ἁρμοδιώτερος ὅλων ποῦ μπορεῖς νὰ τὸ λύσῃς. Αὐτή, κύριοι εἶναι ἡ μελέτη τοῦ ζητήματος τὴν ὁποίαν μοῦ ἔστειλε. Λέγει: (ἀναγινώσκει) «Εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τῆς προφορικῆς....... ἔλαβα αὐτὴν τὴν μελέτην, ἀλλὰ δὲν κατώρθωσα ἀκόμη νὰ συνεννοηθῶ μετὰ τοῦ συναδέλφου μου, καὶ ἑπομένως δὲν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀναγγείλω ὡρισμένα συμπεράσματα. Σᾶς λέγω μόνον ὅτι εἶναι ἀγαθὰ τὰ συμπεράσματα, ἐνθαρρυντικὰ τὰ συμπεράσματα, εἰς τὰ ὁποῖα καταλήγει, καὶ ἀνταποκρίνονται καὶ εἰς ἐκείνας τὰς ἰδέας, τὰς ὁποίας εἶχον καὶ ἐγὼ πρότερν, ἐφαίνετο ὅτι ἐὰν ἔχωμεν 220.000.000 δραχ. δυνάμεθα ν’ ἀντιμετωπίσωμεν ὅλας τὰς ἀνάγκας. Ἀπὸ τὰ 220 ἑκατομμύρια προτείνει τὰ 150.000.000 νὰ τὰ δώσωμεν ὡς δωρεάν, θὰ καταβληθοῦν......... δὲ αὐτὰ χρεωλυτικῶς ἀπὸ τοὺς πόρους τοῦ ὀργανισμοῦ τοὺς προερχομένους ἀπὸ τὸ Καζῖνον καὶ ἀπὸ τὸ δημόσιον, τοῦ ὁποίου ζητοῦμεν τὴν μονιμοποίησιν τῆς παροχῆς, μέχρις ἐξοφλήσεως αὐτοῦ τοῦ δανείου. Ἐπ’ αὐτῶν δὲν ἠμπορῶ νὰ ἀποφανθῶ αὐτὴν τὴν στιγμήν. Θὰ ὑποληφθῇ ὕστερα ποσὸν 70 ἑκατομμυρίων δραχμῶν, τὸ ὁποῖον χρειάζεται διὰ νὰ συμπληρωθῇ ἡ ἀνοικοδόμησις. Τὸ ποσὸν αὐτὸ θὰ τὸ προμηθευθῆτε ἀπ’ εὐθείας ἀπὸ τὰς Τραπέζας, εἴτε ἀπὸ τὰ ταμεῖα τὰ εἰδικά, καὶ θ’ ἀναλάβουν φυσικὰ νὰ τὸ πληρώσουν χρεωλυτικῶς. Μᾶς ἐζητήθη καὶ μία ἄλλη ἐγγύησις περὶ τῆς ὁποίας δὲν ἠμπορῶ ν’ ἀποφανθῶ αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἀλλ’ ἐπιφυλάσσομαι εἰς πρώτην εὐκαιρίαν, τὴν Δευτέραν θὰ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ σᾶς δώσω ὁριστικὴν ἀπάντησιν. Θὰ παρακαλέσω τοὺς ἀντιπροσώπους τῆς Κορινθίας νὰ ἔλθουν εἰς μίαν ἰδιαιτέραν συνάντησιν μαζύ μου νὰ μελετήσωμεν αὐτὰ τὰ ζητήματα καὶ νὰ μείνωμεν σύμφωνοι ἀκόμη ἂν θέλητε, νὰ τὰ ἀνακοινώσωμεν εἰς τὴν Βουλήν. Ἕν μόνον πρᾶγμα μοῦ ἐζήτησαν, ἀλλὰ δὲν μοῦ τὸ ἐζήτησαν ὡς ἀναγκαστικῶς ἐπιβαλλόμενον, νὰ μεταφέρω τὴν ἕδραν τοῦ Καζίνου πολὺ πλησιέστερον τῶν Ἀθηνῶν, τοὐλάχιστον διὰ 3–4 ἔτη. Αὐτὸ χωρὶς νὰ θέλω νὰ τὸ φέρω εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον, νὰ ζητήσω τὴν γνώμην του, τὸ ἀποκρούω ἀπολύτως καὶ κατηγορηματικῶς. Δὲν εἶναι ὀρθὸν ἐπειδὴ τότε ὑπὸ τὴν πίεσιν τῆς ἀνάγκης ἐκείνης καὶ ὅπως ἀντιμετωπίσωμεν ἓν μεγαλείτερον κακὸν ἐδημιουργήσαμεν ἐκεῖ ἓν Καζῖνον, τὸ ὁποῖον ἠξεύραμεν τὶ κακὰ μᾶς κάνει ἤδη νὰ τὸ φέρωμεν πλησιέστερον τῶν Ἀθηνῶν. Αὐτὸ τὸ πρᾶγμα ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, ὑπὸ τὴν Προεδρείαν μου τοὐλάχιστον, δὲν θὰ ἠμποροῦσε ποτὲ νὰ τὸ δεχθῇ. Εὐτυχῶς δὲν τὸ θεωροῦν ἀπαραίτητον σχέδιον ἠμπορεῖ νὰ ἐκτελεσθῇ καὶ ἄνευ αὐτοῦ. Τώρα ἔμαθα ὅτι ὁ ἐνοικιαστὴς τοῦ Καζίνου προβάλλει ἀξιώσεις, ὅτι ἕνεκα τῶν τελευταίων σεισμῶν ἔπαθε καὶ πράγματι ἔπαθεν.

§106Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Ἄς πάει εἰς τὰ δικαστήρια κ. Πρόεδρε. Δὲν εἶναι ἀκριβὲς ὅτι ἐπῆλθον τοιαῦται ζημίαι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ δεχθῇ ὁ κόσμος.

§107Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Μὴ τὰ βάζητε μὲ τὸν ὀργανισμὸν, διότι ὁ κακομοίρης ὁ ὀργανισμὸς δὲν εἶπε τίποτε περὶ αὐτοῦ. Μοῦ εἶπεν ὁ κ. Κουλουμβάκης, ὁ ὁποῖος λείπει δυστυχῶς, τὶ θὰ γίνῃ μὲ τὸ Καζῖνο. Τοῦ εἶπα ὅτι μὲ κανένα τρόπον δὲν θὰ δεχθῶ. Μοῦ εἶπεν ὅτι ὑπέστησαν ζημίας. Νὰ τοὺς δώσῃ ἀποζημίωσιν ὁ ὀργανισμὸς τοῦ ἀπήντησα.

§108Χ. ΛΑΔΑΣ. (Ὑφυπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Μᾶς ὑπέβαλαν αἴτησιν εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας νὰ ἐξετασθῇ τὸ καζῖνο ἀπὸ ἀπόψεως ἀσφαλείας.

§109Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐλπίζω μέχρι τῆς δευτέρας ὅτι θὰ εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ ἀνακοινώσωμεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὴν λύσιν τοῦ οἰκονομικοῦ προβλήματος ἀπὸ τὴν λύσιν τοῦ ὁποίου θὰ ἐξαρτηθῇ ἡ καλὴ λειτουργία τοῦ ὀργανισμοῦ, καὶ ἡ ἐντὸς εὐλόγου προθεσμίας 2–2½ ἐτῶν ἴσως ἡ συμπλήρωσις τῆς οἰκοδομῆς τῆς Κορίνθου καὶ ὅλης τῆς σεισμοπλήκτου περιοχῆς. Κύριε Πρόεδρε ἐὰν μοῦ ἐπιτρέπητε νὰ λάβω τὸν λόγον ἔξω τῆς Ἡμερησίας διατάξεως. Κατὰ τὴν τελευταίαν μου ἀπουσίαν ἤρχισε νὰ γίνεται συζήτησις περὶ τῆς ἐκλογῆς, τῆς μελλούσης ἐκλογῆς Θεσσαλονίκης, ἐξ ἀφορμῆς δὲ αὐτῆς ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος προέβη εἰς δηλώσεις τὰς ὁποίας δὲν νομίζω ὅτι ἔχω δικαίωμα ν’ ἀφήσω ἀπαρατηρήτους.

§110Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ..............

§111Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Θὰ ἰδῆτε ὅτι εἶνε ἄξιαι πολλῆς προσοχῆς. Σεῖς θὰ μοῦ εἴπητε ὅτι δὲν εἶνε αὐτὸ ποῦ εἶπον. Ἀκούσατε ὅμως: (Ἀναγινώσκει) Λοιπὸν θὰ παρακαλέσω νὰ ὁρισθῇ ἐὰν ὄχι δι’ αὔριον, τὴν Δευτέραν, ἐὰν ὑπάρχῃ καιρὸς νὰ ὁρισθῇ ὅπως γίνῃ ἡ συζήτησις αὐτῆς τῆς κατηγορίας ἡ ὁποία διετυπώθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, διότι δὲν νομίζω ὅτι ἐπιτρέπεται εἰς μίαν Κυβέρνησιν ἔχουσαν, ὅπως νομίζει Κοινοβουλευτικὴν εὐθεξίαν μεγάλην, δὲν ἐπιτρέπεται ὅταν κατηγορῆται ἀπὸ τὸ μεγαλείτερον κόμμα τῆς ἀντιπολιτεύσεως ὡς παραβιαζούσης κατ’ οὐσίαν τὸ πολίτευμα, δὲν ἐπιτρέπεται νὰ σιωπᾷ καὶ ν’ ἀδιαφορῇ. Ἐμένα μοῦ κάνει μεγάλην ἐντύπωσιν. Θέλω δὲ νὰ μοῦ ἐξηγήσῃ κατὰ τὴν ἡμέραν ἡ ὁποία θὰ ὁρισθῇ διὰ τὴν συζήτησιν, νὰ μοῦ ἐξηγήσῃ ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος εἰς τὶ συνίστανται οἱ αὐταρχισμοί μου οἱ ὁποῖοι παραβιάζουν τὸ Κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα καὶ τὸν βεβαιῶ, ὅτι, ἐὰν πεισθῶ πῶς πράγματι κάμνω αὐτὸν θὰ δηλώσω εὐχαρίστως ὅτι ἔκαμα λάθος καὶ θὰ δηλώσω ὅτι θ’ ἀκολουθήσω τὰς ἀρχὰς τοῦ κ. ἀρχηγοῦ τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος. Ἐὰν ὅμως δὲν φθάσωμεν νὰ συνεννοηθοῦμεν, θ’ ἀφήσωμεν τὸν λαὸν κριτήν. Δὲν θὰ εἶνε ἡ πρώτη φορὰ αὐτὴ ἄλλωστε. Ὥστε ἂν δὲν ἔχητε ἀντίρρησιν νὰ ὁρίσωμεν τὴν Δευτέραν.

§112Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ..............

§113Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Μόνον ἐδῶ κατ’ ἀνωμαλίαν διευκρινίζονται τὰ ζητήματα. Ἐνώπιον τοῦ λαοῦ θὰ ὑπάγῃ ὁ εἷς νὰ λέγῃ τὸ κόκκινο, κι’ ὁ ἄλλος τὸ ἄσπρο. Ἐὰν ἔχῃ μεγάλην ἀξίαν τὸ Κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα, αὐτὸ συνίσταται εἰς τὸ ὅτι ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς συγκρούονται αἱ ἰδέαι αἱ ὁποῖαι ἀντηλλάγησαν, συγκρούονται τὰ προγράμματα καὶ γίνεται ἀμέσως συζήτησις κατ’ ἀντιμωλίαν, ἡ ὁποία καὶ ὅταν δὲν φέρῃ τὴν ὁμογνωμοσύνην τῆς Βουλῆς, διαφωτίζει ὅμως τὴν κοινὴν γνώμην καὶ καθιστᾷ τὸν λαὸν εὐσυνείδητον κριτὴν τῶν πολιτικῶν ἀγώνων τοὺς ὁποίους διεξάγομεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν νὰ ὁρισθῇ ἡ προσεχὴς δευτέρα πρὸς συζήτησιν.

§114Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Καὶ ἐγὼ νομίζω κ. Πρόεδρε ὅτι ἀνάλογός τις αἰτίασις κατὰ τῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰδικῶς κατὰ τοῦ Προέδρου αὐτῆς δὲν ἐξεφράσθη τὸ πρῶτον ἤδη. Ἀλλ’ πολὺ προηγουμένως ἄλλοι μὲ προέλαβον εἰς τὰς τοιαύτας μου κρίσεις. Χαίρω δὲ, διότι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀποδίδει ἰδιάζουσαν σημασίαν, ὅταν ἀκούωνται ἀπὸ ἐμὲ καὶ θὰ φροντίσω νὰ δικαιολογήσω τὰς αἰτιάσεις μου, μολονότι εἶμαι πεπεισμένος, ὅτι ἡ κρίσις τοῦ ἀκροατηρίου ἐνώπιον τοῦ ὁποίου θὰ ἐκθέσω τὰς ἀπόψεις μου θὰ εἶνε δυσμενής.

§115Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργὸς). Ἐγὼ δὲν θὰ λησμονήσω καὶ τὰς ἄλλας αἰτιάσεις ἀλλὰ θὰ παρατηρήσω ὅτι δὲν μοῦ εἶπεν ὁ ἀρχηγὸς τῆς ἀριστερᾶς πτέρυγος τῆς Βουλῆς ὅτι παραβιάζω τὸ Κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα, δὲν μοῦ εἶπεν ὅτι κάμω αὐταρχισμούς. Ἐκεῖνος ποῦ μὲ κατηγορεῖ ὡς ἀντικοινοβουλευτικὸν εἶνε ὁ ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, καὶ δὲν θέλω νὰ παρέλθῃ αὐτὸ ἀπαρατήρητον ἐκ σεβασμοῦ ἀκριβῶς, τὸν ὁποῖον ἔχω πρὸς τὰς γνώμας του.

§116Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἡ πρόκλησις εἰς ἀγωγὴν δὲν εἶναι σύνηθες μέσον εἰς τὴν Βουλήν. Ὁμολογῶ ὅμως ὅτι ἐφόσον ἀποδέχονται τὰ προκαλούμενα κόμματα τὸ πρᾶγμα δὲν στερεῖται πρακτικῆς σημασίας, διότι ἡ κατ’ ἀντιμωλίαν συζήτησις εἶναι σπουδαίως διαφωτιστική. Θὰ παρακαλέσω μόνον νὰ γίνῃ συζήτησις πρὸ τῆς προσεχοῦς Τετάρτης.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ γίνῃ συζήτησις τὴν προσεχῆ Δευτέραν. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως δαπάνης δρ. 360.000 πρὸς ἀπόκτησιν ἀκινήτων ἐν Μασσαλίᾳ». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ νομοθετικοῦ διατάγματος τῆς 16 Σεπτεμβρίου 1925 περὶ μονιμοποιήσεως προσωπικοῦ μηχανικῶν καὶ ἠλεκτρομηχανικῶν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ ἀσυρμάτου καὶ τῶν τροποποιησάντων τοῦτο Ν. Δ. τῆς 29 Μαΐου καὶ 2 Σεπτεμβρίου».

§118Π. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ὁ προκάτοχός μου εἶχε δεχθῆ μίαν προσθήκην εἰς τὸ τελευταῖον ἄρθρον, τὸ ὁποῖον δέχομαι καὶ ἐγώ, ἀλλὰ δὲν ἔχω καταθέσει τὴν προσθήκην αὐτὴν καὶ ἑπομένως τὴν καταθέτω τώρα πρέπει δὲ ν’ ἀναβληθῇ τὸ σύνολον δι’ αὔριον.

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γίνεται δεκτὸν εἰς βʹ ἀνάγνωσιν ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. ὑπουργοῦ ἀναβληθείσης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ ὑπὸ τῆς Γερουσίας τροποποιηθέντος σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τοῦ κωδικοποιημένου νόμου 3347 περὶ Ν. Α. Ταμείου».

§120Π. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ζητῶ νὰ ψηφισθῇ ὅπως ἔχει ἐπιστραφῆ ἀπὸ τὴν Γερουσίαν, διότι ἂν δὲν ψηφισθῇ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τότε θὰ ἔχωμεν ἀνάγκην κοινῆς συνεδριάσεως.

§121Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὑπάρχει ἀντίρρησις μόνον κατὰ τῶν λεχθέντων ὑπὸ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν, ὅτι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ συμφωνήσωμεν μὲ τὴν Γερουσίαν εἶναι, διὰ νὰ μὴ κάμωμεν κοινὴν συνεδρίασιν. Δὲν εἶμαι σύμφωνος μὲ αὐτὸ κ. ὑπουργέ.

§122Π. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Δὲν εἶπον αὐτό.

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον;

§124ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τῶν ἄρθρων 82 τοῦ νόμου 4410 περὶ Ναυτικῆς Στρατολογίας κ.λ.π. καὶ 43 τοῦ νόμου 4411 περὶ συγκροτήσεως προελεύσεως προαγωγῆς κλπ. τῶν στελεχῶν τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ».

§126Π. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Δέχομαι τὸ νομοσχέδιον ὅπως τὸ ἔχομεν τροποποιήσει· ὄχι μὲ τὴν τροποποίησιν τὴν ὁποίαν προτείνει ἡ ἐπιτροπή. Ἡ ἐπιτροπὴ προτείνει ὅπως προσθέσωμεν εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου: «καὶ ὁ..... (ἀναγινώσκει). Δὲν εἶναι λογικὸν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, τὸ ἄρθρον αὐτὸ ἔχει αὐτὸν τὸν σκοπόν. Νὰ μὴ ἐπιτρέψῃ εἰς ἀξιωματικοὺς οἱ ὁποῖοι ἔχουν μίαν ὑποχρέωσιν ἀπέναντι τοῦ Κράτους, νὰ παραιτηθοῦν πρὶν ὑπηρετήσουν 8 ἔτη.

§127Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. .... (ἀναγινώσκει). Αὐτὴ εἶναι ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις τοῦ νομοσχεδίου. Εἶπα εἰς τὸν ἀξιότιμον προκάτοχόν σας ὅτι, τοῦτο τὸ ὁποῖον ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις περιλαμβάνει δέον νὰ περιληφθῇ εἰς τὸ ἄρθρον καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τὸ ἀπεδέχθη, ἐσεῖς δὲν τὸ ἀποδέχεσθε, ὑποβάλλετε νέον νομοσχέδιον.

§128Π. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Πολὺ καλά. Θὰ ὑποβάλω νέον νομοσχέδιον.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν νόμων 4427 καὶ 4585 τοῦ 1930 ἐν σχέσει μὲ τὴν διάθεσιν τῶν πλεονασμάτων τῶν χρήσεων 1927–1928 καὶ ἐφεξῆς». (γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως ἐπιβαλλομένων τελῶν καὶ φόρων ἐπὶ ἐξαγομένων καὶ μεταφερομένων χαρουπίων ἐσοδείας 1930 καὶ ἐφεξῆς». (γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων 3397 καὶ 3742 περὶ συγκροτήσεως τοῦ Ἀνωτάτου Δικαστικοῦ Συμβουλίου καὶ τοῦ νόμου ΓΥΛΖʹ τοῦ 1909 περὶ προσόντων δικαστικῶν ὑπαλλήλων». (γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «μερὶ καταργήσεως Ταμείου Ἱππωνειῶν Στρατοῦ». (γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἀποσύρει τὰ ἑξῆς νομοσχέδια: 1) Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 4631 περὶ καθορισμοῦ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν συμβολαιογράφων» καὶ 2) Περὶ καταστάσεως τῶν ἐξωγάμων τέκνων, καθόσον τοῦ μὲν πρώτου πρόκειται νὰ ὑποβάλῃ νέον σχέδιον, τοῦ δὲ δευτέρου τὸ ἀντικείμενον εὑρίσκεται ὑπὸ μελέτην ἐνώπιον τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ Ἀστικοῦ Κώδικος.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ ὑπάρχοντος ἑτέρου, λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 4.30′ μ. μ. (Ὥρα 7.30′ μ. μ.)