1930.03.12

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 48η

ΤΕΤΑΡΤΗ 12 ΜΑΡΤΙΟΥ 1930

Προεδρία κ. Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΥ

(Ὥρα 4.30′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Κατάδικοι καὶ ὑπόδικοι φυλακῶν Αἰγίνης δι’ ὑπομνήματός των ζητοῦν τὴν ἀποφυλάκισίν των λόγω τῶν ἑορτῶν τῆς ἑκαντοταετηρίδος. — Ὁ σύλλογος φορτοεκφορτωτῶν ἀποσκευῶν πλευριζόντων ἀτμοπλοίων ὑποβάλλει ἀναφορὰν περὶ προσλήψεως τῶν μελῶν του εἰς τὸν αὐτόνομον ὀργανισμὸν τοῦ λιμένος Πειραιῶς. — Τὸ ἐθνικὸν ἑλληνικὸν ἐμπορικὸν ἐπιμελητήριον Ἡνωμένων Πολιτειῶν δι’ ἀναφορᾶς του γνωρίζει τὴν σύστασίν του. — Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Κ. Γκότσης καὶ Α. Μάρκου καταθέτουν ἀναφορὰν συνταξιούχων χωροφυλάκων κατοίκων Πατρῶν, παραπονουμένων διὰ τὴν μὴ χορήγησιν ἐπιδόματος καὶ εἰς αὐτοὺς καὶ παρακαλοῦν ὅπως ληφθῇ πρόνοια περὶ παροχῆς τοιούτου ἀπὸ 1 Ἀπριλίου 1930. — Οἱ αὐτοὶ κ. κ. βουλευταὶ καταθέτουσιν ἀναφορὰν τῶν τεχνιτῶν καρροποιῶν Πατρῶν ζητούντων τὴν λῆψιν προστατευτικῶν μέτρων ὑπὲρ τῆς δεινοπαθούσης τάξεώς των. — Παρομοίαν ἀναφορὰν ὑποβάλλει καὶ τὸ Σωματεῖον καρροποιῶν Σερρῶν. — Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Τ. Ἀναστασίου καὶ Ν. Συριόπουλος καταθέτουσιν ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου παλαιμάχων ὑπαξιωματικῶν Ἠλείας, ζητούντων τὴν ἀπαλλοτρίωσιν ἀκαλλιεργήτων ἐκτάσεων ὑπὲρ τῶν μελῶν τοῦ Συλλόγου των. — Ὁ λαὸς Τζουμέρκων παρακαλεῖ ὅπως διαταχθῇ ἡ Ἑταιρεία Μακρῆ καὶ ἀποστείλῃ συνεργεῖα πρὸς κατασκευὴν τῆς ὁδοῦ Καλεντίνης–Ἀγνάντων–Ἰωαννίνων. — Οἱ Σύνδεσμοι τῶν δημοτικῶν καὶ κοινοτικῶν ὑπαλλήλων Κομοτινῆς καὶ Σαππῶν παρακαλοῦν ὅπως τὰ εὐεργετικὰ μέτρα ὑπὲρ τῶν δημοτικῶν ὑπαλλήλων ἐπεκταθοῦν καὶ εἰς τοὺς κοινοτικοὺς τοιούτους. — Οἱ κάτοικοι Τριπόλεως ὑποβάλλουσιν ἀναφορὰν περὶ καταβολῆς εἰς αὐτοὺς τῆς ὀφειλομένης ἀποζημιώσεως διὰ τὰ κτήματά των, ἐφ’ ὧν ἀνηγέρθησαν οἱ στρατῶνες. — Ὁ Σύλλογος ὀδοντοϊατρῶν Πατρῶν παρακαλεῖ ὅπως ἀπορριφθοῦν αἱ τροποποιήσεις τῆς κοινοτικῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συστάσεως ὀδοντοϊατρικῶν συλλόγων». — Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας παρακαλεῖ ὅπως ἀντικατασταθῇ ἐκ τῆς ἐπιτροπῆς πρὸς ἐκδίκασιν τῶν ἀδικημάτων τῆς δικτατορίας. — Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Θεολογίτης, Ν. Τζερμιᾶς καὶ Δ. Ἡρακλείδης καταθέτουσιν αἰτήματα τῶν προσφύγων τοῦ συνοικισμοῦ Νέας Ἑλβετίας, παραπονουμένων κατὰ τοῦ σταθμάρχου Βύρωνος, Μαρκοπούλου. — Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Μάρκου καταθέτει ἀναφορὰν τῆς κυρίας Τζιλαλῆ διαμαρτυρουμένης διὰ τὴν πλαστογράφησιν τῆς διαθήκης τοῦ θείου της καὶ παρακαλούσης νὰ διαταχθῶσιν αἱ δικαστικαὶ ἀρχαὶ νὰ ἐνεργήσουν τὰ δέοντα. — Τὰ γεωργικὰ Ἐπιμελητήρια Πέλλης καὶ Πρεβέζης ὑποβάλλουσι σχετικὰς τροπολογίας ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ παραγωγῆς τῆς βιομηχανίας καὶ βιοτεχνίας. — Οἱ ἔφεδροι τῆς κλάσεως 1926, τέως ὑπάλληλοι τροχιοδρόμων, ζητοῦν τὴν πρόσληψίν των εἰς τὴν ἑταιρείαν, εἰς ἣν καὶ πρὸ τῆς στρατεύσεώς των ὑπηρέτουν. — Οἱ Π. καὶ Β. Τσάτσου κάτοικοι τῆς Κοινότητος Ἁγίας Τριάδος Εὐρυτανίας, παρακαλοῦν ὅπως προστεθῇ διάταξις εἰς τὸ ὑπὸ ψήφισιν νομοσχέδιον «περὶ ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τοὺς εἰς τὴν ἐθνικὴν ἄμυναν ὑπηρετήσαντας καὶ καταστάντας ἀνικάνους» καὶ εἰς τοὺς ἐκτὸς ταύτης ὑπηρετήσαντας τοιούτους. — Ὁ ἐμπορικὸς Σύλλογος Καλαμπάκας παρακαλεῖ ὅπως μὴ πραγματοποιηθῇ ἡ διαταγὴ τοῦ νομάρχου Τρικκάλων περὶ ἐπιβολῆς φορολογίας ἐπὶ τῶν ἐγχωρίων προϊόντων τῶν εἰσαγομένων πρὸς κατανάλωσιν εἰς τὴν Κοινότητα Καλαμπάκας. — Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Ἀφθονίδης καταθέτει αἴτησιν τῶν κατοίκων τῆς Κοινότητος Γαλατᾶ Τροιζηνίας περὶ παρατάσεως πληρωμῆς φόρου γεωργικῆς παραγωγῆς. — Ὁ βουλευτὴς κ. Φ. Σαράντης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τοῦ κ. Δημ. Κολύμβα περὶ ἐνεργείας ἁλιευτικῶν τινῶν ἐκμεταλλεύσεων καὶ ἱδρύσεως συναφῶν ἐργοστασίων καὶ ἐγκαταστάσεων». Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀποσυγκεντρώσεως ἐν τῇ ἁρμοδιότητι τῶν γνωμοδοτικῶν συμβουλίων παρὰ τοῖς Πολιτικοῖς Ὑπουργείοις». Ὁ κ. Ν. Ἀβραὰμ (Ὑφυπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως Ἐπιτροπῆς πρὸς σύνταξιν κωδίκων τῆς Τ.Τ.Τ. ὑπηρεσίας» καὶ παρακαλεῖ ὅπως χαρακτηρισθῇ τὸ νομοσχέδιον ὡς ὑπηρεσιακόν. Ὁ κ. Θ. Σοφούλης (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 17 Σεπτεμβρίου 1928 Ν. Δ. περὶ θεραπείας παραπόνων ἀδικηθέντων ὁπλιτῶν χωροφυλακῆς καὶ ἀποκαταστάσεως αὐτῶν εἰς τοὺς βαθμούς των». Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Σακκαλῆς ὑποβάλλει πρότασιν νόμου «περὶ ἐποπτείας καὶ ἐπιχορηγήσεως τῶν ἐν Πειραιεῖ νυκτερινῶν σχολῶν μηχανικῶν». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Παπαναστασίου καὶ Ν. Μπακόπουλος ὑποβάλλουν πρότασιν νόμου «περὶ διοικήσεως τοῦ Ἄλσους Ἁγίου Γεωργίου Τριπόλεως» Ἀνακοινῶ τὸ κάτωθι ἔγγραφον τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργοῦ. (ἀναγινώσκει). «Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσωμεν ὑμῖν, ὅτι τὸ Ἀρχηγεῖον Χωροφυλακῆς στηριζόμενον εἰς τὴν ἐνεργηθεῖσαν κατὰ τοῦ Σταθμάρχου Κερασόβου Παραμυθιᾶς Ἀνθυπασπιστοῦ Ματθαίου Κουρνέτα δικογραφίαν εὑρίσκει τοῦτον πειθαρχικῶς ἐλεκτέον, διότι ἀπεπειράθη νὰ ἐνεργήσῃ ἔρευναν εἰς ἰδιωτικὴν οἰκίαν ὀφειλέτου τοῦ Δημοσίου ἄνευ τηρήσεως τῶν νομίμων διατυπώσεων καὶ διότι κατὰ τὴν καταστολὴν τῆς γενομένης ὑπὸ τῶν ἐνοίκων καὶ λοιπῶν κατοίκων ἀντιστάσεως ἐτραυμάτισεν ἐξ ἀμελείας διὰ πυροβόλου ὅπλου δύο ἰδιώτας. Ἡ ἄσκησις τοῦ ἐναντίον του ἐλέγχου θὰ γίνῃ μετὰ τὴν ἐκδίκασιν τῆς κατ’ αὐτοῦ, διὰ τὴν αἰτίαν ταύτην, ἐκκρεμούσης ποινικῆς ὑποθέσεως. Ἐν τῷ μεταξὺ ὁ περὶ οὗ πρόκειται Ἀνθυπασπιστὴς μετεκινήθη ἐκ τοῦ σταθμοῦ Κερασόβου Παραμυθιᾶς πρὸς πρόληψιν νέων προστριβῶν». Ὁμοίως ἀνακοινῶ τὸ κάτωθι ἔγγραφον τοῦ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργοῦ. (ἀναγινώσκει). «Εἰς ἀπάντησιν ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Γρηγορίου, γνωρίζω ὅτι κατὰ τὸ 1925 συνεστήθη ἐπιτροπὴ ἥτις ἐξήτασε τὸ παρὰ τοῦ Ἀρχιάτρου Ψάλτη Δ. ἐφευρεθὲν τροχήλατον φορειοφόρον καὶ ἀπεφάνθη ὅτι παρουσιάζει διάφορα πλεονεκτήματα καὶ ὅτι δέον νὰ εἰσαχθῇ παρὰ τῷ ἡμετέρῳ Στρατῷ. Ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ πρωτοκόλλου τούτου τὸ Γενικὸν Ἐπιμελητήριον διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 9572)2633)25)7)25 ἀναφορᾶς του πρὸς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἀπεφάνθη ὅτι εἶναι χρήσιμον διὰ τὸ Στράτευμα ἐν καιρῷ ἐπιστρατεύσεως. Ἐπὶ τοῦ παρόντος ὅμως τὸ ὑπουργεῖον δὲν δύναται νὰ προτείνῃ τὴν προμήθειαν ἀριθμοῦ τινὸς τοῦ ἐν λόγῳ τροχηλάτου φορειοφόρου, καθ’ ὅσον οὐ μόμον τὸ τροχήλατον φορειοφόρον κατὰ τοὺς πολέμους, λόγῳ τοῦ ἡμετέρου ἐδάφους, δὲν ἐχρησιμοποιήθη καὶ ἑπομένως ἡ τότε ἀγορὰ τοιούτου ἦτο ἄσκοπος ἀμελέτητος καὶ περιττὴ δαπάνη, ἀλλὰ καὶ τὰ διάφορα Κράτη διὰ τῶν διαφόρων Ὑγειονομικῶν Συνεδρίων των, ὧν μετέχει καὶ ἡ Ἑλλάς, τείνουσι νὰ παραδεχθῶσιν ἑνιαῖον τύπον τροχηλάτου φορειοφόρου καὶ ἡ ἡμετέρα ὑπηρεσία, ἐφ’ ὅσον θὰ θεωρηθῇ τοῦτο ἀπαραίτητον καὶ χρησιμοποιήσιμον διὰ τὸν ἡμέτερον στρατὸν, θὰ κάμῃ τὰς δεούσας εἰσηγήσεις. Ἐν τῷ στρατῷ οὐδὲν τροχήλητον φορεῖον χρησιμοποιεῖται, τῶν κατὰ τὸ 1912–13 ἀγορασθέντων, περιελθόντων δι’ οὓς ἀναφέρω λόγους εἰς ἀχρηστίαν». Ὁμοίως ἀνακοινῶ τὸ ἑξῆς ἔγγραφον τοῦ ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν ὑπουργοῦ: (ἀναγινώσκει) «Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν εἰς ἀπάντησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 136 ἀπὸ 18–2–30 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Π. Φλώρου, Γ. Καλούδη, Κ. Κατσαδήμα, Ι. Φικιώρη, Λ. Ἀνδρεάδη, Ε. Καρυωτάκη, Γ. Χατζηγιαννάκη, Κ. Βλαχοθανάση, Δ. Δημάδη καὶ Δ. Φλωριᾶς, ὅτι ὁ ἀρχικελευστὴς ἀποθηκάριος Παναγ. Ψαρράκης κατηγορηθεὶς ἐπὶ πλαστογραφίᾳ ἀπελύθη τῶν τάξεων τοῦ Π. Ναυτικοῦ κατόπιν ἀποφάσεως Πειθαρχικοῦ Συμβουλίου εἰς ὃ παρεπέμφθη οὗτος. Παραπεμφθεὶς ἐνώπιον τῆς Ναυτικῆς Ποινικῆς Δικαιοσύνης ἀπηλλάγη δι’ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 2279 ἀποφάσεως μετὰ σύμφωνον πρότασιν τῶν Εἰσηγητοῦ καὶ Ἐπιτρόπου τοῦ Δ. Ναυτοδικείου. Ἡ ἀπόφασις τοῦ Πειθαρχικοῦ Συμβουλίου εἶναι ὁριστικὴ καὶ οὐδεμία διάταξις ὑπάρχει ἐπιτρέπουσα τὴν ἀκύρωσιν ταύτης». Ἐπίσης ἀνακοινῶ τὸ κάτωθι ἔγγραφον τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Προνοίας ὑπουργοῦ. (ἀναγινώσκει). «Ἔχομεν τὴν τιμήν, σὺν τῇ ἐπιστροφῇ τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. ἡμετέρου πρωτοκόλλου 146)27)2)1930 ἐρωτήσεως τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ κ. Ἡρακλείδη «περὶ τῆς ὑποθέσεως συντάξεως Εὐδοκίας χήρας Στεργίου Δελανίκα», νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι: Ἀρχικὸς δικαιοῦχος τῆς χορηγηθείσης συντάξεως ἦτο ὁ σύζυγος τῆς ρηθείσης Στέργιος Δελανίκας, ὅστις ἀπεβίωσε τὴν 12)6)1925 καὶ διεγράφη διὰ τοῦτο ἀπὸ τῆς ἑπομένης τοῦ θανάτου του. Ἡ σύζυγος του μετὰ τριετίαν, ἤτοι τὴν 31 Ἰουλίου 1928, ὑπέβαλεν αἴτησιν εἰς τὴν νομαρχίαν Λαρίσσης, νόμῳ ἁρμοδίαν, αἰτοῦσα τὴν μεταβίβασιν τῆς συντάξεως. Ἡ νομαρχία, κατόπιν τῆς συγκεντρώσεως τῶν σχετικῶν δικαιολογητικῶν, ἐξέδωκεν ἀπόφασιν, δι’ ἧς μετεβίβασε τὴν σύνταξιν ἐπ’ ὀνόματί της, χωρὶς ὅμως καὶ νὰ τακτοποιήσῃ ταύτην ταμειακῶς. Τὴν ἀπόφασιν ταύτην διεβίβασεν ἡ νομαρχία εἰς τὴν ὑπηρεσίαν μας, ἥτις παρατηρήσασα τὴν παράλειψιν ταύτην προέβη εἰς τὰς δεούσας ἐνεργείας ζητήσασα δι’ ἐγγράφων της πληροφορίας παρά τε τῆς νομαρχίας καὶ Ταμείου περὶ τοῦ χρόνου μέχρι τοῦ ὁποίου ἐπληρώθη ὁ θανὼν σύζυγός της, ἵνα προβῇ εἰς τὴν ἔκδοσιν σχετικοῦ χρηματικοῦ ἐντάλματος τοῦ ὀφειλομένου εἰς αὐτὴν ποσοῦ. Τὰς πληροφορίας ταύτας δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ τὰς λάβῃ πλήρως μέχρι σήμερον παρὰ τῶν ἀνωτέρω ἀρχῶν καὶ διὰ τοῦτο ἐγένετο ὑπόμνησις τῶν ἀνωτέρω ἐγγράφων μας. Οὐχ ἧττον ὅμως πρὸς, μερικὴν ἱκανοποίησιν τῆς ἀπαιτήσεως τῆς ἐνδιαφερομένης, προέβημεν εἰς τὴν ἔκδοσιν ἐντάλματος ἐπὶ ταμείου Ἁγυιᾶς διὰ τὸ ἀπὸ ⅐)1929 μέχρι 30)3)1930 χρονικὸν διάστημα, καὶ εἰς τὴν ἐγγραφήν της εἰς συνταξιοδοτικὰς καταστάσεις ἀπὸ 1)1)1930 καὶ ἐντεῦθεν ἐπιφυλαχθέντες διὰ τὴν ἔκδοσιν ἐντάλματος διὰ τὸ πρὸ τῆς 30 Ἰουνίου 1929 χρονικὸν διάστημα μέχρι τῆς λήψεως τῶν ἀπαραιτήτων στοιχείων. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν Ἀναφορῶν καὶ Ἐρωτήσεων Ὁ κ. Γαρδικιώτης, ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Καλαμπάκας περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἐκεῖ ἡμιγυμνασίου.

§3Ν. ΓΑΡΔΙΚΙΩΤΗΣ. Ἀφορᾷ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Παιδείας. Παρακαλῶ νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας μὲ τὴν παράκλησιν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του ὁ κ. ὑπουργὸς τὴν ἀναφορὰν διὰ τὸ γυμνάσιον Καλαμπάκας, τὸ ὁποῖον εἶναι γυμνάσιον ἀπὸ 6 μηνῶν.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαφλέσσας ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ συλλόγου τῶν φίλων τῆς Ἑλληνικῆς μουσικῆς.

§5Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Εἶναι γνωστόν, κ. Πρόεδρε, ὅτι ἐν Ἑλλάδι ὑπάρχουν μουσικοὶ ἄριστοι, ἐκτὸς δὲ τούτου ὑπάρχει καὶ εἷς ὁ ὁποῖος εἶναι εἰδικὸς εἰς τὴν Ἑλληνικὴν μουσικήν. Οὗτος εἶναι ὁ κ. Ψᾶχος, ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ καθηγητὴς τῆς Ἑλληνικῆς μουσικῆς καὶ Βυζαντινῆς τοιαύτης. Νομίζω ὅτι, ἀφοῦ ὑπάρχουν ἐν Ἑλλάδι Ἕλληνες γνήσιοι μουσικοί, εἶναι ὀλίγον σκανδαλῶδες τὸ νὰ ἐπικαλούμεθα τὴν ἐπέμβασιν ξένου, τὸν ὁποῖον θὰ πληρώσωμεν 500.000 δραχμὰς διὰ νὰ ἔχωμεν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔρχονται νὰ κάμουν οἱ ἰδικοί μας. Ἐλπίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα τῆς Ἑλληνικῆς μουσικῆς καὶ θὰ βασισθῇ εἰς τὰ μέχρι τοῦδε γενόμενα καὶ θὰ ἔλθῃ ἀρωγὸς εἰς τοὺς περὶ τὰ τοιαῦτα ἀσχολουμένους ὥστε νὰ μὴ δοθῇ ἡ μομφὴ ὅτι ἡ Ἑλλὰς στερεῖται μουσικῶν. Διότι θὰ εἶναι ἐντροπή, καὶ δύναμαι νὰ εἴπω αἶσχος, τὸ ὅ,τι θὰ καλέσωμεν ξένον τὸν ὁποῖον θὰ πληρώσωμεν 500.000 δραχμὰς διὰ νὰ κάμωμεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον οἱ Ἕλληνες μουσικοὶ θὰ κάμουν μὲ ἕνα μικρὸν ποσὸν 50– 100.000 δραχμῶν.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καλογερᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς συνταξιούχων τῆς Ἠλεκτρικῆς Ἑταιρείας Διανομῆς.

§7Ι. ΚΑΛΟΓΕΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἀναφορὰ αὐτὴ ἀφορᾷ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας. Πρόκειται περὶ τοῦ ἑξῆς ζητήματος: Συνεπείᾳ συμβάσεως τῆς Ἠλεκτρικῆς Ἑταιρείας τῆς Παλαιᾶς μὲ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας, ἐδίδοντο μερικὰ ἐπιδόματα εἰς τοὺς ἤδη συνταξιούχους. Ἔρχεται ἤδη ἡ Ἑταιρεία «Πάουερ» καὶ δίδει τὰ ἐπιδόματα εἰς τοὺς συνταξιούχους τῆς Ἑταιρείας παραγωγῆς καὶ ὄχι εἰς τοὺς συνταξιούχους Ἡλεκτρικῆς Ἑταιρείας διανομῆς. Νομίζω ὅτι εἶναι ἄδικον καὶ ἀκατανόητον τὸ πρᾶγμα, διότι οἱ συνταξιοῦχοι τῆς μιᾶς Ἑταιρείας, δηλαδὴ τοῦ ἑνὸς κλάδου, παίρνουν, ἐνῷ τοῦ ἄλλου κλάδου δὲν παίρνουν.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λαδᾶς ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§9Χ. ΛΑΔΑΣ. Ἀναφερόμενος εἰς ὅσα εἶπεν ὁ συνάδελφός μου, συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφοράν.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαναστασίου ἐπὶ ἀναφορᾶς Συνομοσπονδίας Ἐπαγγελματιῶν Τριπόλεως.

§11Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἔχω συνεννοηθῇ μὲ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὁ ὁποῖος δυστυχῶς εἶναι ἀπών. Δὲν ἀναβάλομεν ἕως ὅτου ἔλθῃ;

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται προσωρινῶς Ὁ κ. Βασιλειάδης ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων τῆς κοινότητος Ἐξάρχου.

§13Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Κύριοι βουλευταὶ καὶ Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀπασχολήσω ὀλίγα λεπτὰ ἐπὶ μιᾶς ἀναφορᾶς, ἡ ὁποία μοῦ ἔχει διαβιβασθῆ ἐκ μέρους μιᾶς κοινότητος τῆς ἐπαρχίας μου ἀντιπροσωπευομένης ὑπὸ 250 οἰκογενειῶν, καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν ἐπέμβασιν, εἰ δυνατόν, τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς καὶ ὑμῶν, ἀξιότιμε κ. Πρόεδρε. Ἡ κοινότης Ἐξάρχου τῆς Λοκρίδος εἶναι καθαρῶς κτηνοτροφικὴ περιφέρεια. Συντηρεῖ περίπου περὶ τὰς 15.000 αἰγοπρόβατα. Εἶναι ἡ μόνη πρόσοδος τὴν ὁποίαν ἔχει, καὶ πραγματικὰ ὁ πληθυσμὸς τῆς κοινότητος ταύτης εἶναι ἀξιέπαινος, διότι παρὰ τὰς σκληροτάτας δοκιμασίας τὰς ὁποίας ὑπέστη κατὰ τὰ δύο παρελθόντα ἔτη λόγῳ τῶν χιόνων οὐδέποτε ἠνώχλησεν εἴτε τὴν Κυβέρνησιν εἴτε ἐμὲ προσωπικῶς πρὸς παροχὴν βοηθημάτων κλπ. Εἰς τὴν κοινότητα ταύτην ἀνῆκεν ἀπὸ παλαιοτάτων χρόνων, ἢ μᾶλλον συνορεύει μὲ τὴν κοινότητα ταύτην, ἓν ἀγρολειβάδιον, τὸ ὁποῖον ἦτο περίπου ἐκτάσεως 28.000 στρεμμάτων. Τὸ λειβάδιον αὐτὸ ἀπὸ ἑκατονταετίας σχεδὸν ἀνῆκεν ἐξ ἡμισείας εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον καὶ εἰς τὸν τότε ἰδιοκτήτην, ὀνόματι Σπυρίδωνος. Ἀπὸ τὸν ἰδιοκτήτην αὐτὸν πρὸ 60 ἐτῶν τὸ ἠγόρασεν εἷς ἄλλος ὀνόματι Μάρκου, ἀπὸ τὸν Μάρκου δὲ αὐτὸν τὸ ἠγόρασεν πρὸ ὀλίγων ἐτῶν εἷς ἀπὸ τοὺς περιφήμους τσελιγκάδες ὀνόματι Σεραφεὶμ Βελέντζας, Ἀκαρνάν. Κατὰ τὸ 1928 ἐγένετο μία ἀναγκαστικὴ ἀπαλλοτρίωσις ἑνὸς τμήματος τοῦ Λειβαδίου τούτου καὶ διενεμήθη εἰς τὸν συνεταιρισμὸν τῶν ἀκτημόνων δυνάμει τοῦ νόμου.

§14Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ποίων ἀκτημόνων;

§15Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Τῆς κοινότητος αὐτῆς. Ἐδόθη κλῆρος περίπου εἰς 50 ἕως 60 ἐντελῶς ἀκτήμονας. Ἀπὸ τὸ ἀπαλλοτριωθὲν αὐτὸ τμῆμα τὸ ἥμισυ μὲν ποσὸν εἰσεπράχθη ὑπὸ τοῦ δημοσίου, διότι ἦτο ἰδιοκτήτης, τὸ δὲ ἕτερον ἥμισυ ἀπὸ τὸν νῦν ἰδιοκτήτην Βελέντζαν. Ἔλαβεν δὲ τὰς μετοχὰς τὰς ἀναλογούσας αὐτῷ, καὶ ὑπελείπετο μία ἔκτασις 15.000 στρεμμάτων, ἡ ὁποία ἀνῆκεν κατὰ τὰ 7)15 εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον καὶ κατὰ 8)15 εἰς τὸν ἰδιοκτήτην. Τὶ ἔχει συμβῇ σήμερον κ. Πρόεδρε; Τῷ 1847 ἐγένετο μία προσωρινὴ διανομὴ τοῦ κτήματος, διὰ διαχειριστικοὺς καθαρῶς λόγους. Τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον κάθε 20 χρόνια, δηλαδὴ εἰς τὰ 1867, εἰς τὰ 75, εἰς τὸ 84, εἰς τὸ 95, κάθε λίγο καὶ λιγάκι ἤγειρεν μίαν ἀγωγὴν κατὰ τοῦ συνιδιοκτήτου καὶ ἐζήτει νὰ κάνουν τὴν ὁριστικὴν διανομήν. Φαίνεται ὅτι τὴν ἐποχὴν αὐτὴν, κ. Πρόεδρε, ἴσχυον τὰ διάφορα πολιτικὰ μέσα. Πρέπει δὲ νὰ τὸ ὁμολογήσωμεν, κύριε Πρόεδρε, καὶ λυποῦμαι πολὺ ὅτι ἀναγκάζομαι νὰ τὸ εἴπω ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης· μὲ μεγάλον πόνον λέγω τοῦτο διότι διερμηνεύω τὸν πόνον τῶν κατοίκων. Κύριε Πρόεδρε, ἡ κατάστασις δὲν ἤλλαξεν καὶ θὰ σᾶς εἴπω τὸ διατί. Ἡ κοινότης μὴ δυναμένη νὰ ἐπαρκέσῃ, χάριν τῆς κτηνοτροφίας ἦλθε καὶ εἶπεν εἰς τὴν Ἀεροπορικὴν Ἄμυναν ἥτις διαχειρίζεται τὸ τμῆμα τοῦ κτήματος τοῦ ἀνήκοντος εἰς τὸ Δημόσιον: ἀφοῦ δὲν θέλετε νὰ μᾶς τὸ παραχωρήσητε, νὰ τὸ ἀγοράσωμεν, διότι ἔχομεν ἀπόλυτον ἀνάγκην αὐτοῦ διὰ τὴν κτηνοτροφίαν μας. Ἡ Ἀεροπορικὴ Ἄμυνα πραγματικῶς ἐδέχθη τὴν προσφορὰν τῆς κοινότητος καὶ ἦλθεν εἰς συμφωνίαν μετ’ αὐτῆς, λογαριάζουσα ὅτι τὰ μὲν γενολειβάδια θὰ τὰ πληρώσῃ πρὸς 400 δρχ. τὸ στρέμμα τὰ δὲ ἄλλα, ἅτινα εἶναι βουνό, πρὸς 50 δραχμὰς τὸ στρέμμα. Δηλαδὴ ὥρισεν τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ πληρώσῃ ἡ κοινότης εἰς 44.000 δραχ. διὰ νὰ λάβῃ τὸ μέρος τὸ ἀνῆκον εἰς τὸ Δημόσιον. Σημειώσατε δέ, ὅτι ἡ κοινότης εἶχε τὴν καλὴν διάθεσιν νὰ εἴπῃ ὅτι: «γνωρίζω, Δημόσιον, ὅτι ἔχεις μίαν ἐκκρεμῆ ἀγωγὴν ἐναντίον τοῦ συνιδιοκτήτου διὰ τὴν διανομήν. Ἀναλαμβάνω ἐγὼ νὰ διεξαγάγω τὸν περαιτέρω δικαστικὸν ἀγῶνα ἀσχέτως τοῦ ἀποτελέσματος, ἐὰν δηλαδὴ θὰ ἔλθῃ τελικῶς τὸ δικαστήριον νὰ ἐπικυρώσῃ εἰς ἐμὲ ἢ εἰς τὸν ἀντίδικόν μας τὸ ζήτημα τῆς διανομῆς». Μετὰ τὴν συμφωνίαν σπεύδει ἡ κοινότης, κ. Πρόεδρε, καὶ κάνει δάνειον, δάνειον δὲ μὲ βαρύτατον τόκον, τοκογλυφικὸν, 27% καὶ ἔρχεται μίαν ἡμέραν τοῦ Νοεμβρίου τοῦ παρελθόντος ἔτους καὶ καταβάλλει τὴν αʹ δόσιν τῆς ἀγορᾶς αὐτῆς δραχμὰς 44.000.

§16Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Εἶχεν γίνει ἡ ἀγορά;

§17Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Δηλαδὴ εἶχε γίνει συμφωνία, ἀλλὰ δὲν εἶχεν ὑπογραφῆ ἡ τελικὴ σύμβασις· νὰ σᾶς ἀναγνώσω δὲ τὸ τηλεγράφημα τὸ ὁποῖον ἔστειλεν ἡ Α. Ἄμυνα, δηλαδὴ ἡ νῦν διεύθυνσις δημοσίων κτημάτων πρὸς τὸ ἔφορον Λοκρίδος. Λέγει τὸ ἑξῆς: (ἀναγινώσκει). Τί ἐγένετο κατόπιν αὐτοῦ, κ. Πρόεδρε; Τί φαντάζεσθε ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἄλλο παρὰ ἀφοῦ εἶχον πληρώσει τὰ λεπτά τους οἱ κάτοικοι νὰ μποῦν μέσα εἰς τὸ τμῆμα τοῦ Λειβαδίου τὸ ἀνῆκον εἰς τὸ δημόσιον καὶ δι’ ὃ ἐπλήρωσαν; Αἱ ἀστυνομικαὶ ἀρχαὶ δὲν γνωρίζω κατόπιν ποίας διαταγῆς, ἀρχικῶς τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐξεδίωξαν τοὺς δυστυχεῖς αὐτοὺς κατοίκους ἀπὸ τὸ λειβάδιον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶχον ἀγοράσει καὶ πληρώσει εἰς τὸ δημόσιον. Ἔσπευσα εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ λέγω: τί κατάστασις εἶναι αὐτή; οἱ χωρικοὶ αὐτοὶ εἰσῆλθον μέσα δυνάμει διαταγῆς τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Ὁ τότε ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν κ. Ἀργυρόπουλος πραγματικῶς ἀντελήφθη ὅτι ἐγὼ ἤμουν ἐν δικαίῳ, ἀλλ’ εἶχε πέσει θῦμα ἄλλου, ὅστις τοῦ εἶχε κάμει μίαν διάφορον εἰσήγησιν. Κατόπιν αὐτοῦ σπεύδω εἰς τὴν διεύθυνσιν τῆς Α. Ἀμύνης καὶ τοὺς λέγω: σᾶς παρακαλῶ ἐπουλήσατε ἢ δὲν ἐπουλήσατε τὸ κτῆμα; Μὲ συγχωρεῖτε, κ. Βουλευταί, ὅτι ἀπασχολῶ τὴν Βουλὴν μὲ ζήτημα προσωπικόν, ἀλλὰ θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε τοῦτο, διότι τὸ ζήτημα εἶναι σοβαρώτατον, διότι σᾶς γνωρίζω ὅτι ἔγινε καταδημαγώγησις τοῦ γεωργικοῦ κόσμου καὶ σᾶς τὸ λέγω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὑπὸ διαφόρων ἐπιτηδείων, ἥτις δὲν πρέπει νὰ ἐπιτρέπῃ τὸ Κράτος νὰ φθάνῃ πέραν τῶν ὁρίων.

§18ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Λέγετε, λέγετε.

§19Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Ἐπῆγα εἰς τὴν Ἀεροπορικὴν Ἄμυναν καὶ τοὺς λέγω: ἐπουλήσατε ἢ δὲν ἐπουλήσατε; Καὶ μοῦ ἀπαντοῦν «ἐπουλήσαμεν». Τότε τοὺς λέγω, παραχωρήσατε τὸ κτῆμα εἰς τὴν κοινότητα. Μοῦ ἀπαντοῦν: «ναὶ μὲν ἐπουλήσαμεν, ἀλλὰ ξέρετε δὲ ξέρουμε πῶς θὰ τὸ πουλήσουμε· θὰ τὸ πουλήσωμε διαιρετῶς ἢ ἐξ ἀδιαιρέτου». Ἐγὼ τοὺς λέγω, ὅτι ἡ κοινότης ἀδιαφορεῖ ἐὰν θὰ τὸ ἀγοράσῃ διαιρετῶς ἢ ἀδιαιρέτως, διότι ἂν μὲν διαιρετῶς θὰ λάβῃ τὸ τμῆμα τὸ ἀνῆκον εἰς τὸ δημόσιον ἐὰν δὲ ἐξ ἀδιαιρέτου τὸ ζήτημα θὰ λυθῇ δικαστικῶς, ἡ δὲ κοινότης ἐδήλωσε ὅτι ἀναλαμβάνει αὐτὴ τὴν διεξαγωγὴν τοῦ δικαστικοῦ ἀγῶνος. Μοῦ εἶπον ξέρετε, τὸ ζήτημα αὐτὸ θὰ τὸ ξαναφέρουμε εἰς τὸ Συμβούλιον τῆς Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης. Σημειώσατε, κ. Πρόεδρε, ὅτι αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις θὰ εἶχε περάσει ἀπὸ τὸ συμβούλιον τοὐλάχιστον 5 φορές. Ἐδέχθην κ. Πρόεδρε νὰ περάσῃ καὶ δι’ 6ην φορὰν ἀπὸ τὸ συμβούλιον, διότι δὲν μποροῦσα νὰ κάμω καὶ διαφορετικά. Παρέστην ἐγὼ, κ. Πρόεδρε ὡς δικηγόρος, ἂν καὶ δὲν εἶμαι δικηγόρος, καὶ διὰ πᾶν ἐνδεχόμενον εἶχον πάρει καὶ τὸν συνάδελφόν μου κ. Ἀσκούτσην ὡς δικηγόρον, καὶ ἐπήγαμε εἰς τὸ συμβούλιον. Καὶ θὰ κάμω μίαν σοβαρὰν ὁμολογίαν. Παρίστατο μέλος τοῦ συμβουλίου, ὁ νομικὸς σύμβουλος τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, κ. Πρόεδρε, ὁ ὁποῖος νομίζω ὅτι ἔπρεπε μὲ κάθε θυσίαν νὰ ὑποστηρίξῃ τὰ συμφέροντα τοῦ δημοσίου. Εὑρέθην ἀντιμέτωπος τοῦ νομικοῦ συμβούλου, ὁ ὁποῖος, κύριε Πρόεδρε, ἔπαιξε τὸν ρόλον δικηγόρου τοῦ ἀντιδίκου. Σᾶς τὸ λέγω μετὰ πάσης παρρησίας ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, οὐχὶ διότι ἀπολαμβάνω τῆς ἀσυλίας λέγων ταῦτα ἀπὸ ἐδῶ, ἀλλὰ δύναμαι νὰ ἐπικαλεσθῶ καὶ τὴν μαρτυρίαν ὅλων τῶν μελῶν τὰ ὁποῖα ἔλαβον μέρος εἰς τὸ συμβούλιον ἐκεῖνο.

§20Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τὶ ὑπεστήριζεν;

§21Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Ὑπεστήριζεν ὅτι ἡ διανομὴ τοῦ 1847 ἰσχύει καὶ ἑπομένως εἶπεν ὅτι τὸ κτῆμα ἀνήκει εἰς τὸν κ. Βελέντζαν. Τὶ τοῦ ἀνήκει, τοῦ λέγω, ἀφοῦ ἐδῶ ἔχομεν ἕνα σωρὸ πράξεις καὶ ἀγωγὰς τοῦ δημοσίου;

§22Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Λοιπὸν ὑπεστήριζεν ὁ νομικὸς σύμβουλος ὅτι ἡ διανομὴ τοῦ 1847 εἶναι ἰσχυρά;

§23Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Ὑπεστήριζεν ὅτι ὅλο τὸ κτῆμα ἀνήκει εἰς τὸν κ. Βελέντζαν, καὶ ἡ Ἀεροπορικὴ Ἄμυνα δὲν ἔχει νὰ πάρῃ τίποτε.

§24Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Εἶχεν ἐπίκουρον τὴν γνωμάτευσιν τῆς ὁλομελείας τοῦ νομικοῦ συμβουλίου.

§25Χ. ΛΑΔΑΣ. Πότε τὸ ὑπεστήριξε;

§26Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Κατὰ τὴν συζήτησιν ἐνώπιον τοῦ συμβουλίου. Ἐνῷ λοιπὸν ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ ἡ ὑπογραφὴ τῆς συμβάσεως μὲ τὴν Ἀεροπορικὴν Ἄμυναν, αὕτη συνεχῶς ἀνεβάλλετο, καὶ μίαν ἡμέραν τὸ συμβούλιον τῆς Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης ἐκδίδει ἀπόφασιν, ὅτι ἡ Ἀεροπορικὴ Ἄμυνα εἶναι κυρία τοῦ κτήματος, ἀλλά.

§27Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Διατὶ δὲν ἐγένετο τὸ συμβόλαιον;

§28Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Διότι ὁ νομικὸς σύμβουλος ἀπεφάνθη ὅτι ἡ διανομὴ τοῦ 1847, ἡ ὁποία ἐγένετο διὰ τὴν διαχείρισιν τοῦ κτήματος εἶναι ἰσχυρὰ καὶ ὅτι τὸ δημόσιον δὲν ἔχει πλέον νὰ παραλάβῃ τίποτε. Εἶναι ἀκατανόητος ἡ ἀπόφασις αὐτὴ, κ. Πρόεδρε.

§29Π. ΧΡΙΣΤΟΥΛΑΣ. Ἔλαβον καὶ ἐγὼ μέρος εἰς αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν. Τὸ νομικὸν συμβούλιον κατόπιν σχετικῆς ἀναπτύξεως, ἀπεφάνθη ὁμοφώνως ὅτι τὸ δίκαιον εἶναι ὑπὲρ τοῦ Βελέντζα.

§30Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Δυστυχῶς λυποῦμαι, ἀλλ’ εἶσθε καὶ σεῖς ἐκ τῶν ὑποστηρικτῶν τοῦ κ. Βελέντζα. Θέλω νὰ εἴπω τὸ ἑξῆς: Ὅτι τὸ νομικὸν συμβούλιον δὲν ἔλαβε διόλου ὑπ’ ὄψει ὅλας τὰς ἀγορὰς τὰς ὁποίας ἔκαμε τὸ δημόσιον, διὰ τῶν ὁποίων ἐζήτει νὰ γίνῃ ὁριστικὴ διανομὴ τοῦ κτήματος. Ἦλθε τὸ νομικὸν συμβούλιον καὶ ἔκαμε μίαν δωρεὰν πρὸς ἓν ἄτομον, ἀντὶ νὰ τὴν κάμῃ πρὸς μίαν κοινότητα. Ἔχω μίαν ἀναφορὰν τῆς κοινότητος, κύριε Πρόεδρε, τὴν ὁποίαν λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς.

§31Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν μπορεῖ ἡ Βουλὴ νὰ ἀναμιχθῇ καθόλου εἰς αὐτὸ τὸ ζήτημα.

§32Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Νὰ συστήσετε εἰς τὸν ἁρμόδιον ὑπουργὸν νὰ ἐπιληφθῇ προσωπικῶς τοῦ ζητήματος, τὸ ὁποῖον εἶναι σοβαρόν.

§33Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Μάλιστα, φέρτε την ἐδῶ τὴν ἀναφοράν.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαναστασίου ἐπὶ ἀναφορᾶς τῆς Ὁμοσπονδίας τῶν Ἐπαγγελματιῶν Τριπόλεως περὶ ἱδρύσεως ἐπαγγελματικῆς σχολῆς.

§35Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Συνιστῶ, κύριε ὑπουργέ, θερμότατα τὴν ἀναφορὰν τῆς Ὁμοσπονδίας ἐπαγγελματιῶν Τριπόλεως. Πρόκειται περὶ ζητήματος διὰ τὸ ὁποῖον ἐπανειλημμένως καὶ κατὰ τὰς τελευταίας ἀκόμη ἡμέρας σᾶς ἀπησχόλησα καὶ εἴχατε τὴν καλωσύνην νὰ μοὶ δώσετε ἐνθαρρυντικὰς ὑποσχέσεις. Κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος κατὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου περὶ ἐπανιδρύσεως τῶν Ἐμπορικῶν Σχολῶν Χαλκίδος καὶ Ξυλοκάστρου ἐδέχθη ἡ Βουλὴ τροπολογίαν διὰ τῆς ὁποίας ἀνεγνωρίσθη ἐμπράκτως ἡ ἀνάγκη συστάσεως ἐπαγγελματικῆς σχολῆς εἰς τὴν Τρίπολιν, ἡ ὁποία ἄλλοτε εἶχεν καὶ γεωργικὴν καὶ ἐμπορικὴν καὶ ἱερατικὴν σχολὴν καὶ τελωνεῖον, καὶ ἔχει πληθυσμὸν μεγαλείτερον καὶ οἰκονομικὴν ζωὴν μεγαλειτέραν ἄλλων πόλεων, εἰς τὰς ὁποίας λειτουργοῦν ἐμπορικαὶ ἢ καὶ γεωργικαὶ σχολαί. Ἡ σημαντικωτάτη βιοτεχνία τῆς Τριπόλεως ὁσημέραι φθίνει ἐκ τοῦ ξένου ἀνταγωνισμοῦ. Ἕνας ἀπὸ τοὺς τρόπους ἐνισχύσεως αὐτῆς εἶναι ἡ μέριμνα περὶ ἐπαγγελματικῆς βιοτεχνικῆς μορφώσεως. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν Κυβέρνησιν, νὰ ἐκπληρώσῃ τὸ ταχύτερον τὴν ἀνειλημμένην ὑποχρέωσιν.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μπακόπουλος ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§37Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑψώνω καὶ ἐγὼ τὴν φωνὴν πρὸς ὑποστήριξιν τῆς ἀναφορᾶς τῶν ἐπαγγελματιῶν Τριπόλεως, οἱ ὁποῖοι εἶναι κατ’ ἐξοχὴν φίλεργοι καὶ προοδευτικοί. Ὅ,τι ζητοῦν, εἶναι τὶ στοιχειῶδες καὶ ἔχει δοθῆ περὶ αὐτοῦ ρητὴ ὑπόσχεσις, ἡ ὁποία εἶναι ὀρθὸν νὰ πραγματοποιηθῇ.

§38Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μελετᾷ ἡ ὑπηρεσία τὸ δυνατὸν τῆς ἱδρύσεως μιᾶς σχολῆς εἴτε νυκτερινῆς εἴτε ἄλλης εἰς τὴν Τρίπολιν, ἀλλ’ ἐκεῖνο εἰς τὸ ὁποῖον προσκρούομεν εἶναι τὸ ζήτημα τοῦ διδακτικοῦ προσωπικοῦ.

§39Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ὑπαλλήλους τῆς Τραπέζης Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, οἱ ὁποῖοι μένουν ἐκτὸς θέσεως θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μεσολαβήσητε εἰ δυνατὸν ὅπως προσληφθοῦν εἰς ἄλλας Τραπέζας, εἰς τὴν Ἀγροτικὴν π. χ. καὶ εἰς ἄλλας, διότι τὸ αἴτημά των εἶναι δίκαιον.

§40Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀπήντησα τὴν παρελθοῦσαν ἑβδομάδα καὶ εἶπον ὅτι πρὸ μικροῦ χρόνου ἀπηύθυνα τὴν σύστασιν εἰς τὰς Τραπέζας Ἀγροτικήν, Ἐκδοτικὴν καὶ Ἐθνικὴν καὶ τὰς παρεκάλεσα ἐφ’ ὅσον ἔχουν κενὰ ὑπαλλήλων νὰ συμπληρωθοῦν ἀπὸ τοὺς διαθεσίμους ὑπαλλήλους τῆς Τραπέζης τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, Θεσσαλίας, Μεσσηνίας καὶ οἱασδήποτε ἄλλης Τραπέζης ἡ ὁποία ἀπέλυσε τοὺς ὑπαλλήλους της.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ζουμῆς ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Ἁγίου Νικολάου Χαλκίδος.

§42Χ. ΖΟΥΜΗΣ. Οἱ κάτοικοι τῆς κοινότητος Ἁγίου Νικολάου παρακαλοῦν τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐνεργήσῃ διὰ τὴν διευθέτησιν τοῦ πλησίον χειμάρρου, ὁ ὁποῖος εἶχε κατακλύσει τὸ χωρίον καὶ πολλαὶ οἰκίαι εἶχον καταρρεύσῃ, κινδυνεύει δὲ νὰ συμβοῦν καὶ πάλιν τὰ ἴδια. Τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον τὸ Κράτος θὰ συνάξῃ ἐκ τῆς πωλήσεως τῶν στρεμμάτων θὰ ἐπαρκέσῃ εἰς τὴν κατασκευὴν τῶν ἀπαραιτήτων ἔργων.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μπουρνιᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς κτηματιῶν καὶ κτηνοτρόφων Καρυστίας.

§44Ι. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Πρόκειται περὶ τῶν κτηματιῶν καὶ κτηνοτρόφων τῆς ἐπαρχίας Καρυστίας, οἱ ὁποῖοι κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ἔπαθον πολλὰ ἐκ τῶν συνεχῶν χιόνων καὶ θεομηνιῶν, ἤλπιζον δὲ εἰς τὴν ἵδρυσιν τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, ὅτι ἤθελεν ἔλθῃ ἀρωγὸς εἰς αὐτοὺς διὰ δανείων. Μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς ὅμως βλέπουν ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας ὅτι τὰ χρήματα τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης θὰ διατεθοῦν διὰ τοὺς καπνοπαραγωγοὺς καὶ τοὺς σταφιδοπαραγωγοὺς καὶ δι’ αὐτοὺς φαίνεται ὅτι ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα δὲν θέλει λάβῃ ποσῶς μέριμναν. Πρόκειται περὶ πέντε ἢ ἓξ ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἔπαθον μεγάλας καταστροφάς· καὶ διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας ὅπως ἀναλάβῃ νὰ πείσῃ τὴν Τράπεζαν νὰ δώσῃ δάνεια καὶ εἰς τοὺς κτηνοτρόφους Καρύστου.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πριμίδης ἐπὶ ἀναφορᾶς συνδέσμου ἐργατριῶν ἱματισμοῦ τοῦ στρατοῦ ἡ «Αὐγή».

§46Ε. ΠΡΙΜΙΔΗΣ. Μεταξὺ τῶν διαφόρων αἰτήσεων διὰ τῶν ὁποίων ζητοῦνται ἀποζημιώσεις, ἡ προκειμένη αἴτησις ἔχω τήν ἀντίληψιν ὅτι εἶναι ἐκ τῶν δικαιοτέρων. Πρόκειται περὶ τῶν ἐργατριῶν ραφῆς στρατιωτικῶν εἰδῶν ἱματισμοῦ. Αἱ ἐργάτριαι αὗται πρὸ πολλῶν ἐτῶν, μόνον βιοποριστικὸν ἔργον καὶ μόνην ἐργασίαν εἶχον τὴν ραφὴν εἰδῶν ἱματισμοῦ εἰς τὸν Πειραιᾶ. Ἀλλὰ διὰ τῆς συμβάσεως Κυρκίνη ἔχασαν αἱ ἐργάτριαι αὐταὶ τὴν ἐργασίαν των. Διὰ τοῦ ἄρθρου 17 τῆς συμβάσεως Κυρκίνη ἡ ἑταιρεία εἶχεν ἀναλάβει τὴν ὑποχρέωσιν ἢ νὰ προσλάβῃ τὰς ἐργάτριας ἢ νὰ τὰς ἀποζημιώσῃ. Ἐν τούτοις δὲν ἔπραξε τοῦτο, καὶ οὕτω αἱ ἐργάτριαι αὗται ἔμειναν εἰς τὸν δρόμον ἀπωλέσασαι τὴν ἐργασίαν διὰ τῆς ὁποίας ἐπορίζοντο τὰ πρὸς τὸ ζῆν ἀναγκαῖα. Νομίζω ὅτι πρέπει ἢ νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ σύμβασις ἢ νὰ τύχουν ἀποζημιώσεως. Εἶναι τοῦτο προδήλως δικαιότατον καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι θέλει ἐπισύρῃ τὴν προσοχὴν τοῦ ἀξιοτίμου ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑπουργοῦ ἡ ἀναφορὰ αὕτη.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σακκαλῆς.

§48Γ. ΣΑΚΚΑΛΗΣ. Δὲν ἔχω τίποτε ἄλλο νὰ προσθέσω, παρὰ μόνον νὰ παρακαλέσω τὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ὑπουργὸν ὅπως ἐν προκειμένῳ ζητήσῃ τὴν ἐφαρμογὴν τῆς συμβάσεως Κυρκίνη, ἵνα συμφώνως πρὸς αὐτὴν προσληφθοῦν αἱ ἐργάτριαι.

§49Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Τὰς προσέλαβεν ἡ ἑταιρεία, ἀλλ’ αὗται δὲν θέλουν, διότι κάθηνται μακράν. Ἠξεύρετε ποία εἶναι ἡ ἀντίληψις τῶν ἐργατριῶν; ὅτι τὸ 20% τὸ ὁποῖον ἀναγνωρίζεται εἰς τὴν σύμβασιν τίθεται ἀκριβῶς πρὸς ἀποζημίωσιν αὐτῶν.

§50Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὑπάρχει μία παρεξήγησις. Ἡ ἑταιρεία συνεβλήθη μὲ τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν. Δέχεται δὲ νὰ προσλάβῃ καὶ τὰς προηγουμένως ὑπαρχούσας ἐργατρίας, αἱ ὁποῖαι ὅμως θέλουν ἀποζημίωσιν δὲν θέλουν νὰ προσληφθοῦν ἐκεῖ. Αἱ ἐργάτριαι τῆς ἑταιρείας διαμένουν ἐν νέᾳ Ἰωνίᾳ, αὐταὶ δὲ εἶναι ἐργάτριαι Πειραιῶς, ὑπάρχει ἡ ἀπόστασις καὶ τὰς ἐμποδίζει. Ἐκτὸς αὐτοῦ αὗται ἔρραπτον, ἀλλὰ συγχρόνως ἔκαμναν καὶ τὴν δουλειὰ τοῦ σπιτιοῦ των, ἑπομένως ὅταν τοὺς ἐζήτησα νὰ προσληφθοῦν εἰς τὸ ἐργοστάσιον τοῦ Κυρκίνη, εἶπον: τὶ νὰ κάμωμεν ἡμεῖς ἐκεῖ, θέλομεν ἀποζημίωσιν διότι ἐχάσαμε τὴν δουλειά μας. Νομίζω ὅτι τοὺς παρέχεται κἄποια ἀποζημίωσις, ἀλλὰ τοὺς ἔχουν γεμίσει τὸ μυαλὸ ὅτι πρέπει νὰ πάρουν ἀποζημίωσιν ὅπως ἐπῆραν οἱ ἁμαξηλᾶται. Ἐπίσης τοὺς εἶπον ὅτι: ἡ ἑταιρεία δίδει τὰ 20% δι’ αὐτὸν τὸν σκοπὸν, ἑπομένως νὰ τὸ ζητήσητε καὶ θὰ σᾶς τὸ δώσουν. Πρὸ ὀλίγων μηνῶν ἦλθον πανστρατιᾷ εἰς τὸ ὑπουργεῖον καὶ ἐζήτουν διὰ φωνῶν ἀποζημίωσιν.

§51Γ. ΣΑΚΚΑΛΗΣ. Ἡμεῖς ζητοῦμεν τὸ ὑγιὲς μέρος τῆς ἀναφορᾶς.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τζερμιᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν ἐφεδρικῶν συλλόγων Σητείας καὶ Πισκοκεφάλου Κρήτης.

§53Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Ἀφορᾷ τὸν ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας. Κύριε ὑπουργέ, παραπονοῦνται αἱ ἐφεδρικαὶ ὀργανώσεις Κρήτης ὅτι ὑπάρχει σκέψις νὰ συγχωνευθοῦν τὰ ἐφεδρικὰ ταμεῖα, τὰ διατηρούμενα, μὲ τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν. Ὑπάρχει ἕνας εἰδικὸς νόμος ὁ ὁποῖος προβλέπει περὶ εἰδικῶν ταμείων διὰ τοὺς ἐφέδρους, καὶ ἑπομένως δὲν μπορεῖ νὰ γίνῃ σκέψις συγχωνεύσεως μὲ τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν. Ὑπῆρξεν ὅμως, δυνάμει τοῦ ὁποίου μέρος τῶν μοναστηριακῶν κτημάτων ἐξεποιήθη διὰ τὴν περίθαλψιν μιᾶς τάξεως. Παρακαλῶ νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν της ἡ Κυβέρνησις αὐτὴν τὴν σύστασιν.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαναστασίου ἐπὶ ἀναφορᾶς κατοίκων κοινότητος Νυμφασίας Γορτυνίας.

§55Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς αὐτῆς τῶν κατοίκων τῆς κοινότητος, ζητούντων νὰ ληφθῇ μέριμνα περὶ τῆς Ἐθνικῆς ὁδοῦ Νεμέας Πύργου, παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ διατάξῃ τὰ δέοντα.

§56Β. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Θὰ τὴν λάβω ὑπ’ ὄψιν.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαφλέσσας ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ ἀποτάκτου ὑπολοχαγοῦ κ. Σπυρ. Νικολάου.

§58Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Κύριοι βουλευταὶ καὶ πρὸ δεκαμήνου ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ ἐπιδώσω εἰς τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ὑπουργὸν τὴν αἴτησιν τοῦ ἀποτάκτου ὑπολοχαγοῦ τοῦ μηχανικοῦ Νικολάου Σ. καὶ νὰ ζητήσω τὴν ἐπέμβασιν αὐτοῦ πρὸς ἀπονομὴν τοῦ δικαίου πρὸς τὸν αἰτοῦντα ἀξιωματικόν. Καίτοι ὁ κ. ὑπουργὸς ἐφάνη καμπτόμενος πρὸ τῶν ἐν τῇ ἀναφορᾷ τοῦ ὑπολοχαγοῦ ἀναφερομένων, ἐν τούτοις δὲν ἐνήργησέ τι ὑπὲρ τῆς δικαίας αἰτήσεως τοῦ ὑπολοχαγοῦ, καὶ οὕτω παραμένει ὁ δυστυχὴς ἀδικούμενος. Πρόκειται, κ. βουλευταὶ περὶ, σκανδαλωδεστάτης ὑποθέσεως. Ὁ ὑπολοχαγὸς Νικολάου ὑπηρέτει εἰς τὸ Πυροσβεστεῖον Θεσσαλονίκης, ὑπὸ τὰς διαταγὰς τοῦ λοχαγοῦ Κουτούπη. Ὁ λοχαγὸς αὐτὸς ἔλαβε κατὰ διαφόρους ἐποχὰς διάφορα εἴδη, ἤτοι βενζίνην ἀνταλλακτικὰ αὐτοκινήτων κλπ., καὶ τὰ ἐχρησιμοποίει διὰ τὰ ἰδικά του αὐτοκίνητα, ἐχρησιμοποίει δὲ καὶ στρατιώτην ὡς ὁδηγὸν αὐτῶν ἐναντίον τῶν διαταγῶν τοῦ ὑπουργείου καὶ τοῦ γʹ σώματος. Ὁ ὑπολοχαγὸς Νικολάου εὑρέθη πρὸ διλήμματος ἂν πρέπῃ νὰ τὸν καταγγείλῃ ἢ ὄχι ἐπρυτάνευσεν ὅμως ἡ ἰδέα τῆς καταγγελίας, μολονότι ὑπῆρχεν καὶ ὁ φόβος ὅτι ἡ καταγγελία ἔμελλε νὰ στραφῇ κατ’ αὐτοῦ τοῦ ἰδίου. Ἀπεφάσισε καὶ ἔγραψε ἐπιστολὴν πρὸς τὸν ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν — ὄχι πρὸς ὑμᾶς — ἐν τῇ ὁποίᾳ ἀνέφερεν ὅλας τὰς κλοπὰς τὰς ὁποίας διέπραττεν ὁ λοχαγὸς ἐκεῖνος. Ὁ ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ὄντως ἔστειλε τὴν ἐπιστολὴν αὐτὴν εἰς τὸ Φρουραρχεῖον Θεσσαλονίκης, ἐνεργηθεισῶν δὲ ἀνακρίσεων ἀπεδείχθη ὅτι ὅλα τὰ ἀναφερόμενα ἐν τῇ ἐπιστολῇ ἦσαν ἀκριβῆ, ὅτι δηλαδὴ μεγάλαι καταχρήσεις ἐλάμβανον χώραν, ὅτι ὁ ἀξιωματικὸς ἐκεῖνος ὁ καταγγελθεὶς μετεχειρίζετο βενζίνην καὶ τὰ ἀνταλλακτικὰ τὰ ὁποῖα εἶχεν ἐμπιστευθῆ εἰς αὐτὸν τὸ Δημόσιον πρὸς φύλαξιν. Διεπιστώθη δὲ καὶ ἄλλο ἐκ τῶν ἀνακρίσεων, ὅτι ἡ σύζυγός του ἐλάμβανεν ἐκ τοῦ πυροσβεστείου μικρὰς ποσότητας ξυλανθράκων καὶ πετρελαίου, δῆθεν ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ συζύγου της λοχαγοῦ διοικητοῦ τοῦ πυροσβεστείου. Ἡ ἐνοχή του κατόπιν ἀπεδείχθη πλήρως καὶ τὸ ὑπουργεῖον παρέπεμψεν ἀμφοτέρους εἰς ἀνακριτικὸν συμβούλιον. Τώρα γεννᾶται τὸ ζήτημα διατί παρεπέμφθησαν καὶ οἱ δύο καὶ ὄχι μόνον ὁ καταγγελθείς· διότι ὁ καταγγείλας ἔκαμε τὸ ἑξῆς ἔγκλημα· κατὰ τὸν κ. ὑπουργὸν ἕνεκα φόβου, προφανῶς, ἔστειλε τὴν ἐπιστολὴν ἀνωνύμως πρὸς τὸν ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅταν δὲ ἐξητάζετο, μὴ γνωρίζων ὅτι θὰ καταλογίζετο ὡς ἔγκλημα ἀνώτερον κλοπῆς, ἡ πρᾶξις αὕτη χωρὶς κἂν νὰ ἐρωτηθῇ, ποῖος ἔγραψε τὴν ἐπιστολήν, προσέθεσεν, «ἐγὼ ἔγραψα τὴν ἐπιστολὴν καὶ τὰ ἔκαμα ὅλα γνωστά». Τοῦτο ἐκρίθη ἀρκετὸν διὰ νὰ παραπεμφθῇ ἐνώπιον τοῦ συμβουλίου. Τὸ συμβούλιον ἐξέδωκε τὴν ἑξῆς ἀπόφασιν. Τὸν μὲν καταγγείλαντα ἔθεσεν ἀμέσως εἰς ἀπόταξιν, τὸν δὲ κλέπτην καὶ καταχραστὴν τοῦ δημοσίου χρήματος ἔκριναν ἀθῷον. Νομίζω, ὅτι προέτειναν νὰ τεθῇ εἰς πρόσκαιρον παῦσιν τριῶν μηνῶν. Δὲν γνωρίζω ὅμως πῶς ἐνομίσθη ὅτι ἡ τιμωρία τῶν τριῶν μηνῶν ἦτο πολὺ αὐστηρὰ διὰ τὸν κλέπτην, καὶ τὸ ὑπουργεῖον τὴν ἀνεκάλεσε μετὰ πάροδον 33 ἡμερῶν διὰ διατάγματος. Ἤτοι τὴν ἀργίαν τῶν τριῶν μηνῶν τὴν ἔκαμε τριάκοντα τριῶν ἡμερῶν κατόπιν δὲ τὸν ἐπανέφερεν καὶ τὸν ἐτοποθέτησεν πάλιν εἰς τὸ πυροσβεστεῖον, διὰ νὰ ἐξακολουθήσῃ κλέπτων τὸ δημόσιον. Δὲν νομίζετε λοιπόν, κύριε ὑπουργὲ τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι δὲν ἀποτελεῖ πρᾶξιν δικαιοσύνης τὸ ὅτι ὁ κλέπτης καὶ ὁ καταχραστής, ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος εἶχεν ὑποχρέωσιν νὰ φυλάττῃ ὡς ἱερὸν τὸ χρῆμα καὶ τὸ ὑλικὸν τοῦ δημοσίου, ὁ κλέπτης, λέγω, αὐτὸς νὰ ὑπηρετῇ εἰς τὸ στράτευμα, ὁ δὲ καταγγείλας νὰ εἶναι μακρὰν τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ, διότι εἶναι τίμιος ἀξιωματικός; Ἀλλὰ πρέπει νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψει μας, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ ἡ ὁποία τὸν ἔθεσεν εἰς ἀπόταξιν ἀπετελεῖτο ἀπὸ τοὺς ἀξιωματικοὺς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἀνῆκον εἰς τὴν Δικτατορίαν· ἦτο ὁ ἄλλοτε Ταξίαρχος Βουτσινᾶς μέλος τοῦ συμβουλίου, ὁ Κερκυρόπουλος καὶ ἄλλοι τῆς αὐτῆς ποιότητος. Ὁ Σωματάρχης τοῦ 3ου σώματος στρατοῦ ἀναγνωρίσας τὴν ἀδικίαν τὴν ὁποίαν διέπραξεν τὸ συμβούλιον ἀπέστειλε τὸ ὑπ’ ἀριθ. 38399 ἔγγραφον εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν καὶ ἐζήτησε νὰ ἀνακληθῇ ἡ ἀπόφασις τοῦ συμβουλίου καὶ νὰ παραπεμφθῇ ἐκ νέου εἰς δεύτερον συμβούλιον συμφώνως τῇ γνώμῃ τοῦ Ἀνωτάτου Στρατιωτικοῦ Συμβουλίου. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δὲν ἔγεινε τότε, καίτοι προετάθη ὑπὸ τοῦ σωματάρχου, νομίζω, κύριε ὑπουργέ, ὅτι εἶναι ἐπιβεβλημμένον νὰ τὸ κάμετε σεῖς τώρα διὰ νὰ ἀποδοθῇ τὸ δίκαιον εἰς τὸν ἀδικηθέντα.

§59Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Καὶ ἄλλοτε ἔγινε λόγος διὰ τὸ ζήτημα αὐτό. Δὲν ἐνθυμοῦμαι βεβαίως καὶ τὰς λεπτομερείας. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἔχω νὰ ἀπαντήσω ὅτι κατόπιν τῶν ὑποβληθέντων στοιχείων διέταξα νὰ γίνουν ἀνακρίσεις διοικητικαί, διότι μόνον τοιαύτας ἠδυνάμην νὰ διατάξω. Ἔγιναν δὲ ἀνακρίσεις καὶ δυστυχῶς ἢ εὐτυχῶς τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἀνακρίσεων ἐκείνων, ἦτο ἀντίθετον πρὸς τὰς ἀντιλήψεις τὰ ἰδικάς σας. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, καὶ τώρα, ἀφοῦ μὲ τόσην βεβαιότητα ἐπιμένετε, δύναμαι νὰ ἀναθεωρήσω τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, καὶ μάλιστα ἤθελα νὰ σᾶς παρακαλέσω, ἐὰν θέλετε, νὰ προσέλθετε εἰς τὸ ὑπουργεῖον—θὰ μοῦ κάμετε μεγάλην χάριν—ἵνα ὑποβοηθήσετε τὰς ὑπηρεσίας εἰς τὴν ἐξακρίβωσιν τῶν πραγματικῶν γεγονότων.

§60Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Εὐχαριστῶ πολύ, κύριε ὑπουργέ, καὶ δὲν ἔχω καμμίαν ἀμφιβολίαν ὅτι θὰ ἀποδοθῇ τὸ δίκαιον εἰς τὸν ὑπολοχαγόν.

§61Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Πότε ἐτέθη εἰς ἀπόταξιν ὁ ὑπολοχαγός;

§62Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Ταὐτοχρόνως, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως.

§63Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Θὰ συστήσω καὶ ἐγὼ ἰδιαιτέρως τὴν ὑπόθεσιν ταύτην, διότι ἀπὸ τὸν κ. Νικολάου, τὸν ἀξιωματικὸν περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησεν ὁ κ. συνάδελφος, λαμβάνω τακτικὰ ἐπιστολὰς εἰς τὰς ὁποίας διαμαρτύρεται διὰ τὴν ἀκατανόητον αὐτὴν ἀπόφασιν. Τὸ ζήτημα τοῦτο ἀφορᾷ γενικώτερον τὴν ἀπονομὴν τῆς Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης. Καταγγέλλεται ἕνας κλέπτης. Νομίζω ὅτι μία τοιαύτη ὑπόθεσις πρέπει νὰ ἐξετασθῇ εὐρύτερον, διότι ἀφορᾷ τὴν στρατιωτικὴν ἀντίληψιν. Ἡ ἰδέα μιᾶς τοιαύτης ἀδικίας, ὅταν συμβαίνῃ εἰς τὸν στρατόν, ἔχει συνεπείας καὶ δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι θὰ κάμετε πᾶσαν δυνατὴν ἐνέργειαν διὰ νὰ ἀποδοθῇ τὸ δίκαιον εἰς τὸν καταγγελθέντα, ὄχι μόνον δὲ τοῦτο, ἀλλὰ καὶ ἵνα μορφωθῇ ἡ ἰδέα τῆς δικαιοσύνης ἐν τῷ στρατῷ.

§64Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Πρέπει νὰ ξέρετε εἰς ποῖον μέρος εἶναι ἡ ἀλήθεια καὶ κατόπιν νὰ ἀποφασίζετε.

§65Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ παρεκάλεσα τὸν συνάδελφόν μου κ. Παπαφλέσσαν νὰ κάμῃ μίαν ὁμιλίαν σχετικῶς διότι ὅ,τι ἔγινεν εἶναι ὑψίστη ἀδικία.

§66Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ὁ συνάδελφός μου ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν δὲν ἐδίστασε νὰ ὑποσχεθῇ ὅτι θὰ διατάξῃ νὰ ἐπανεξετασθῇ τὸ ζήτημα. Παρατηρῶ ὅμως ὅτι ὁ ἀξιωματικὸς ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος κατήγγειλε τὸν καταχραστήν, ὑπέπεσεν εἰς ἕνα σοβαρόν, σοβαρώτατον παράπτωμα. Ἔστειλεν ἀνώνυμον ἐπιστολὴν διὰ νὰ καταγγείλῃ τὰς καταχρήσεις. Καὶ βεβαίως τὸ παράπτωμά του αὐτὸ δὲν εἶναι τόσον ὥστε δι’ αὐτὸ καὶ μόνον νὰ πρέπῃ νὰ τεθῇ εἰς ἀπόταξιν, πάντως ὅμως εἶναι σοβαρόν.

§67Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Εἶμαι ἀπολύτως σύμφωνος εἰς τοῦτο, κ. Πρόεδρε. Εἶναι σοβαρὸν τὸ παράπτωμά του, ἀλλὰ καὶ δὲν νομίζω, ὅτι δι’ αὐτὸ πρέπει νὰ τιμωρηθῇ τόσον πολύ.

§68Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶμαι ὑποχρεωμένος, κατόπιν τῆς δηλώσεως τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, νὰ δικαιολογήσω τὴν πρᾶξιν τοῦ ὑπολοχαγοῦ. Βεβαίως, ἐὰν τὰ πράγματα συνέβαινον ἄλλως, θὰ ἤμην σύμφωνος μὲ τὴν γνώμην τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως· ἀλλὰ δυστυχῶς, ὀφείλομεν νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι ἐξέλειπεν τελείως ἡ πίστις πρὸς τὴν Στρατιωτικὴν Δικαιοσύνην. (διαμαρτυρίαι). Μὴ βιάζεσθε δὲν ἐννοῶ τὸ σῶμα τῆς Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης. Κύριοι συνάδελφοι, ὅταν ἐγὼ ὁμιλῶ, ὁμιλῶ συγκεκριμμένως καὶ ἐπὶ τῇ βάσει πραγματικῶν γεγονότων τὰ ὁποῖα οὐδεὶς δύναται νὰ ἀμφισβητήσῃ.

§69ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τοὐναντίον ὑπάρχει ἀκεραία ἡ ἐμπιστοσύνη ἐπὶ τὴν Στρατιωτικὴν Δικαιοσύνην.

§70Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Σᾶς παρακαλῶ ν’ ἀνέλθητε ἐπὶ τοῦ βήματος καὶ νὰ ὑπερασπισθῆτε αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἐγὼ θὰ καταγγείλλω αὐτὴν τὴν στιγμήν. Συνέβη τὸ ἑξῆς ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐστηρίχθη αὐτὸς ὁ ὑπολοχαγός. Κατηγγέλθη στρατηγὸς διὰ κλοπὰς καὶ ποταπότητας.

§71Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Τοῦτο ἀποτελεῖ αἰφνιδιασμόν. Ἔρχεσθε νὰ καταγγείλητε ἕνα ὁλόκληρον σῶμα εἰς τὸ ὁποῖον ἔχω ἀπόλυτον ἐμπιστοσύνην.

§72Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Τὰ καταγγέλω αὐτὰ ἀκριβῶς ὑπερασπιζόμενος τὸ σῶμα, διότι τοιαῦτα ὑποκείμενα στιγματίζουν τὸν στρατόν.

§73Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Παρακαλῶ νὰ ὑποβάλλετε εἰδικὴν ἐπερώτησιν.

§74Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Ἐπειδὴ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπεν ὅτι λόγῳ τοῦ ὅτι δὲν ἔβαλε τὴν ὑπογραφήν του ὁ ὑπολοχαγὸς ἔπρεπε νὰ τιμωρηθῇ καὶ ἐγὼ συμφωνῶ, ἀλλὰ λέγω ὅτι αὐτὸ προῆλθεν ἐκ φόβου, διότι ἐφοβήθη τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ ὑπουργείου, ἢ μᾶλλον τὴν προανάκρισιν καὶ τοῦτο διότι εἶχε τὸ παράδειγμα στρατηγοῦ καταχραστοῦ, ὁ ὁποῖος κατηγγέλθη ὑπὸ ταγματάρχου. Τὸ ὑπουργεῖον διέταξεν ἄλλον στρατηγὸν τοῦ αὐτοῦ φυράματος καὶ ἔκαμε τὰς ἀνακρίσεις, τὸ δὲ πόρισμά του ἀπεδείκνυε τὸν καταχραστὴν στρατηγὸν λευκότερον καὶ ἀθωότερον τῆς περιστερᾶς. Ὁ ταγματάρχης εὑρεθεὶς πρὸ ἀδιεξόδου φοβηθεὶς πλέον καὶ τὴν προσωπικήν του ἐλευθερίαν, κατέφυγεν εἰς τὰ πολιτικὰ δικαστήρια, τὰ ὁποῖα καὶ κατεδίκασαν τὸν καταχραστὴν στρατηγὸν ἀποδειχθησῶν τῶν καταγγελθέντων.

§75Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν ἠμποροῦν ἀξιωματικοὶ νὰ κάμνουν ἐπερωτήσεις. Αὐτὸ τὸ πρᾶγμα νὰ κοπῇ.

§76Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Ἂν ἀπευθύνθην πρὸς τὴν Βουλήν, τὸ ἔκαμα διότι προεκλήθην ὑπὸ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ.

§77Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἡ παρατήρησίς μου δὲν ἀπετέλει πρόκλησιν.

§78Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐὰν νομίζετε, ἐν πάσῃ περιπτώσει ὅτι ἐξέπεσε ἡ στρατιωτικὴ δικαιοσύνη, φέρετε ἐπερώτησιν.

§79Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἵνα δυνηθῇ καὶ ὁ ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ σᾶς ἀπαντήσῃ ἐπὶ τῇ βάσει στοιχείων καὶ ὄχι ἐκ τοῦ προχείρου, δὲν ἁρμόζει νὰ διασύρωμεν τὸν στρατόν, διότι ἐκεῖ κρεμώμεθα μίαν ἡμέραν.

§80Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Ἐνδιαφέρομαι διὰ τὸν στρατὸν περισσότερον ἀπὸ ὑμᾶς.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μάρκου ἐπὶ ἀναφορᾶς φυλάκων ἐπιπέδου διαβάσεως τῶν κρατικῶν σιδηροδρόμων.

§82Α. ΜΑΡΚΟΥ. Παρακαλῶ ν’ ἀποσταλῇ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὸν ἁρμόδιον ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς κεκανονισμένης ὥρας ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν λοιπῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων ἀναβάλλεται.

§84Β. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον παρακαλῶ πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε κ. ὑπουργέ.

§86Β. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Κύριοι βουλευταὶ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως συμβάσεως διὰ τὴν παροχὴν προνομίου ἐκμεταλλεύσεως τῶν πτώσεων Τριποτάμου τῆς πόλεως Βερροίας νομοῦ Θεσσαλονίκης ὡς καὶ τοῦ προνομίου φωτισμοῦ καὶ κινήσεως τροχιοδρομικῆς συγκοινωνίας τῆς πόλεως Θεσσαλονίκης». Τῆς συμβάσεως ταύτης, ἔχοντες ὑπ’ ὄψιν καὶ τὸ ὀλιγοήμερον τῶν ὑπολειπομένων ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς καὶ ἄλλον λόγον ὃν θὰ μνημονεύσωμεν κατωτέρω, δὲν θὰ ἐπιμείνωμεν νὰ γίνῃ ἡ ἐπιψήφισις πρὸ τῆς λήξεως αὐτῶν. Εἶναι γνωστόν, εἰς ὅλους ὅτι ἡ βιομηχανικὴ πρόοδος ἑνὸς τόπου ἐξαρτᾶται ἐκ τῆς ποσότητος τῆς ἐνεργείας ἣν διαθέτει μία χώρα καὶ ἐκ τῶν τιμῶν αὐτῆς. Γνωστὸν ἐπίσης εἶναι ὅτι αἱ πηγαὶ ἐνεργείας εἶναι δύο ἡ ἐκ καύσεως καὶ ἡ ὑπὸ τὴν μορφὴν λευκοῦ ἄνθρακος, (ὑδροηλεκρικὴ ἐνέργεια). Καὶ παρὰ τὴν ἀνάπτυξιν ἣν ἐσημείωσεν ἀλλαχοῦ ἡ τελευταία αὕτη, εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι ἡ θερμικὴ ἐνέργεια ἐξακολουθεῖ νὰ κατέχῃ τὴν πρώτην θέσιν, καὶ μολονότι αἱ πηγαὶ αὐτῆς δὲν ἔχουν ἐξαντληθῇ ἐν τούτοις συγκριτικῶς πρὸς τὰς ἄλλας, αἵτινες ἔχουν τὸ ἀνεξάντλητον, δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι ἡ ὑδροηλεκτρικὴ ἐνέργεια εἰς τὸ πολὺ ἀνώτερον χρόνον καὶ λόγῳ τιμῆς θὰ καταλάβῃ τὴν πρώτην ἐξ ὅλων θέσιν. Ἡ Ἑλλὰς ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῆς χορηγήσεως τῆς ἐνεργείας αὐτῆς δύναται νὰ στραφῇ καὶ εἰς τὰς δύο πηγάς, εἴτε δηλαδὴ εἰς τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν ἐγχωρίων λιγνιτῶν εἴτε εἰς τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν ἠλεκτρικῶν δυνάμεων. Ἡ Κυβέρνησις καὶ πρὸς τὴν μίαν καὶ πρὸς τὴν ἄλλην κατεύθυνσιν ἔστρεψε τὴν προσοχήν της. Διὰ τὴν πρώτην ἐνέργειαν, τὴν θερμικήν, ἐλήφθη ἡ δέουσα πρόνοια ἀλλ’ ἡ ἐκμετάλλευσις μέχρι τοῦδε παρουσιάζεται ὑπὸ μορφὴν ὄχι εὐμενῆ καὶ στρεφόμεθα ἤδη μετ’ ἐλπίδων πρὸς τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν ὑδροηλεκτρικῶν δυνάμεων τῆς Χώρας. Ἀλλὰ καὶ αὕτη δὲν παρουσιάζεται ἐν Ἑλλάδι ὑπὸ τόσον εὐμενεῖς συνθήκας. Ἡ μεγάλη διαφορὰ μεταξὺ τῆς χειμερινῆς καὶ τῆς θερινῆς παροχῆς τῶν ἑλληνικῶν ποταμῶν, τὸ χειμαρρῶδες αὐτῶν καὶ ἡ ἀποκόμισις ἀφθόνου ὑλικοῦ, ἡ διαρκὴς καταστροφὴ τῶν δασῶν καὶ ἡ ἔλλειψις παγετώνων ἐν σχέσει πρὸς τὰς ἄλλας χώρας, ὅλα ταῦτα ἀποτελοῦν μᾶλλον δυσμενεῖς συνθήκας διὰ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Ἐκτὸς τούτου αἱ ὑδροηλεκτρικαὶ ἐκμεταλλεύσεις ἀπαιτοῦν ἐξ ἀρχῆς μεγάλα κεφάλαια καὶ μειονεκτοῦν τῶν θερμικῶν ἐκμεταλλεύσεων. Ὁπωσδήποτε ἂν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν ἄλλα πλεονεκτήματα αὐτῆς δηλαδὴ τὴν μὴ ἐξαγωγὴν συναλλάγματος καὶ τὴν ἀφθονίαν τῆς παραγομένης ἐνεργείας, ὀρθῶς ἔπραξεν ἡ Κυβέρνησις στρεφομένη πρὸς τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν ὑδραυλικῶν δυνάμεων τῆς Χώρας. Διὰ τὴν παραγομένην ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν δύο εἰδῶν καταναλώσεις ὑπάρχουν. Ἡ μὲν πρώτη ἀφορᾷ τὰς ἀνάγκας τῶν πόλεων, ἡ δὲ δευτέρα τὰς ἀνάγκας τῶν μεγάλων βιομηχανιῶν αἵτινες ἐὰν δὲν προϋπάρχουν δύνανται νὰ ἱδρυθοῦν ὑπὸ ὡρισμένας συνθήκας ἂν καὶ ἐφόσον ὑπάρχει εὐθηνὴ διαθέσιμος δύναμις. Τὸ μεγαλεῖτερον μέρος τῶν πτώσεων δύναται νὰ ἀποβλέπει εἰς τὸ δεύτερον εἶδος τῆς καταναλώσεως. Ὄγκοι ἐνεργείας ὡς τοῦ Ἀχελώου καὶ τοῦ Ἀλιάκμονος δὲν δύνανται ποτὲ νὰ καταναλωθοῦν μόνον διὰ τῶν τρεχουσῶν ἀναγκῶν τῶν πόλεων καὶ τῶν ὑφισταμένων βιομηχανιῶν, ἀλλὰ πρέπει νὰ ὑπάρχουν μεγάλαι τοιαῦται αἵτινες διὰ νὰ ἱδρυθοῦν ἀπαιτοῦν εὐθηνὴν τιμὴν δυνάμεναι καὶ ὡρισμένας συνθήκας εὐμενεῖς διὰ τὸ βιομηχανικὸν προϊὸν ἐν τῇ διεθνεῖ ἀγορᾷ. Ἤδη ἀπὸ τοῦ 1919 ἐπὶ Κυβερνήσεως Φιλελευθέρων μετεκλήθη ὁ διεθνοῦς φήμης ὑδραυλικὸς κ. Μπουσὲ ὅστις ἐμελέτησε τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν ὑδραυλικῶν πτώσεων, τὰ πορίσματα ὅμως τῆς μελέτης αὐτοῦ δὲν παρεῖχον τὴν ἐγγύησιν ὅτι ἐκ τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν μεγάλων πόλεων θὰ εἴχομεν τιμὰς συμφερούσας καὶ δὴ διὰ τὸν δεύτερον καταναλωτήν, διότι μὲ τιμὴν τῶν 6,0,13 κατὰ κιλοβατὲρ δὲν ἠδύνατο νὰ στηριχθῇ, ἡ ἀνάπτυξις τῶν βιομηχανιῶν καὶ μάλιστα τῶν μεγάλων. Ἀρκεῖ νὰ λεχθῇ ὅτι εἰς τὴν Γερμανίαν τὸ ρεῦμα στοιχίζει 0,05 κάτι δὲ περισσότερον εἰς τὴν Ἰταλίαν. Ἡ Κυβέρνησις ἀνεξαρτήτως τῆς κατατιθεμένης συμβάσεως εὑρίσκεται ἐν συνεννοήσει μετὰ σοβαροτάτου ἀμερικανικοῦ ὁμίλου καὶ ἐκ τῶν μέχρι τοῦδε διαπραγματεύσεων προκύπτει ὅτι ὑπάρχουν ἐνδείξεις εὐνοϊκαὶ διὰ τὴν εὐρυτάτην ἐκμετάλλευσιν τῶν μεγάλων πτώσεων Ἀχελώου Ἀλιάκμονος ὑπολογιζομένης τῆς ἀπαιτηθησομένης δαπάνης εἰς 70 ἑκατομ. δολλάρια καὶ ἀντιλαμβάνεται ἡ Βουλὴ ποῖος πλοῦτος θὰ θεμελιωθῇ ἐν Ἑλλάδι ἂν συντελεσθῇ ἡ ἐκμετάλλευσις. Διὰ τοῦτο εἶπον ἐν ἀρχῇ ὅτι δὲν βιαζόμεθα νὰ ψηφίσωμεν τὴν σύμβασιν πρὸ τῆς λήξεως τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, ἀναμένοντες νὰ ἐκφράσωμεν τὴν γνώμην μας ἀναλόγως τῶν πορισμάτων τῶν ἀνωτέρω διαπραγματεύσεων πρὸς ἃ θὰ προσαρμόσωμεν τὴν σύμβασιν. Εἶναι γνωστὸν εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι ἐπὶ ὑπουργίας τοῦ κ. βουλευτοῦ Σερρῶν προεκλήθη διεθνὴς διαγωνισμὸς καὶ ὅτι τὴν 4 Δεκεμβρίου ἔληγεν ὁ χρόνος ὁ ταχθεὶς πρὸς ὑποβολὴν τῶν προτάσεων. Τοιαῦται ἦσαν τρεῖς, ἡ μία ἦτο τοῦ Οἴκου Μπάουερ ζητοῦντος option διὰ τὸν Ἀχελῶον, αἱ δύο ἄλλαι ἦσαν τοῦ Ἑλληνικοῦ ὑδραυλικοῦ καὶ χημικοῦ συνδικάτου ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου τῆς ἑταιρείας Τροχιοδρόμων καὶ ἠλεκτροφωτισμοῦ Θεσσαλονίκης. Ἡ προτίμησις καὶ τῆς ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ ὑπουργείου κατέληξαν ὑπὲρ τῶν προτάσεων τοῦ δευτέρου, συναφθείσης τῆς ὑποβαλλομένης συμβάσεως. Εἶναι πρωτίστως ἐνδεδειγμένον νὰ γίνῃ μνεία τῆς καταστάσεως εἰς ἣν διατελεῖ σήμερον ἡ Θεσσαλονίκη. Ἀπὸ ἀπόψεως ποιότητος καὶ ποσότητος διανεμομένης ἠλεκρικῆς ἐνεργείας εὑρίσκεται αὕτη εἰς σημεῖον αἴσχιστον. Ἡ δευτέρα πόλις τοῦ Κράτους παραμένει ὄντως πρὸ πολλοῦ χρόνου ἄνευ παροχῆς ἐπαρκοῦς ρεύματος πρὸς φωτισμὸν καὶ κίνησιν. Ἀπὸ τοῦ 1900 ἑταιρεία Βελγικὴ εἶχεν ἀναλάβει ὑπὸ ὡρισμένους ὅρους τὸν ἠλεκτροφωτισμὸν τῆς πόλεως καὶ τὴν ἐγκατάστασιν τροχιοδρομικῆς συγκοινωνίας. Ἡ σύμβασις αὕτη ὑπέστη τροποποίησιν, τὸ δὲ 1920 ἐπετάχθη ὑπὸ τοῦ Κράτους καὶ διηύθυνε τὴν ἐκμετάλλευσιν τὸ Κράτος μέχρι τέλους τοῦ 1923 ὁπότε ἐπέστρεψε ταύτην εἰς τὴν ἑταιρείαν συνταχθέντος πρωτοκόλλου κυρωθέντος διὰ νόμου τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως τοῦ 1924. Διὰ τοῦ πρωτοκόλλου ἐρρυθμίσθησαν τὰ τοῦ προνομίου τῆς ἑταιρείας καὶ τῶν ὑποχρεώσεων αὐτῆς κατὰ τρόπον ὅλως νέον. Τὸ πρωτόκολλον ὑπῆρξεν εὐτυχὲς διότι, ἐνῷ συνήφθη τὸ 1923 ὁπότε προεβλέπετο ἡ κολοσσιαία αὔξησις τῆς Θεσσαλονίκης καὶ ἡ πρόοδος αὐτῆς, ἐν τούτοις τὸ πρωτόκολλον ἐρρύθμισε τὰς ἀνάγκας τῆς πόλεως ὡς ἂν ἐπρόκειτο νὰ μικρύνῃ καὶ ὄχι νὰ μεγαλώσῃ. Δυνάμει τοῦ πρωτοκόλλου ἡ ἑταιρεία ἔχει τὸ προνόμιον εἰς ἀκτίνα 10 χιλιομέτρων ἀπὸ τοῦ Λευκοῦ Πύργου, αἱ ἄλλαι ὅμως ὑποχρεώσεις αὐτῆς καὶ δὴ ἡ παροχὴ δυνάμεως ὄχι μεγαλυτέρας τῶν 6.000 ἵππων καθιστῶσι ἀδύνατον τὴν ἐξυπηρέτησιν τῆς ἀκτῖνος αὐτῆς. Ταὐτοχρόνως καθορίζεται εἷς τύπος ὡρισμένος διὰ τὴν τιμὴν τοῦ παρεχομένου ρεύματος μὲ παράγοντας κυμαινομένους, οἱ περισσότεροι τῶν ὁποίων ἔχουν ἤδη σταθεροποιηθῆ καὶ μόνος ἀσταθὴς παράγων ἐναπέμεινεν ἡ τιμὴ τῆς καυσίμου ὕλης. Σήμερον ἡ Θεσσαλονίκη εὑρίσκεται ὑπὸ εὐμενὲς καθεστὼς μιᾶς εὐθηνῆς προμηθείας πετρελαίου (17 δολλάρια κατὰ τόννον) καὶ δι’ αὑτὸ ἐκπλήττονται οἱ Θεσσαλονικεῖς ὅταν βλέπουν τὰς σημερινὰς τιμὰς τῆς συμβάσεως αἵτινες καθωρίσθησαν ἐπὶ τῇ βάσει συγχρόνου τιμῆς πετρελαίου (26 δολλάρια). Ἡ δυσμενὴς ἐντύπωσις ἔσχεν ἀπήχησιν καὶ εἰς τὸν δῆμον Θεσσαλονίκης.

§87Γ. ΣΑΚΚΑΛΗΣ. Πόσης ἐπαρκείας εἶναι τὰ ἀποθέματα αὐτά;

§88Β. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Μέχρι τέλους τοῦ προσεχοῦς Αὐγούστου. Καὶ δεδομένου ὅτι ὁ συναγωνισμὸς τῶν ἑταιρειῶν πετρελαίου εἶναι εἰς ὕφεσιν, εἶναι φανερὸν ποῦ θὰ ἠδύνατο νὰ φθάσῃ ἡ τιμὴ καὶ δι’ αὐτὸ αἱ τιμαὶ τῆς συμβάσεως θὰ εἶναι εὐθηνότεραι.

§89Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Οἱ κάτοικοι παραπονοῦνται διότι δὲν δύνανται νὰ ἐννοήσουν τὸν λόγον διὰ τὸν ὁποῖον θὰ πληρώσουν ἀκριβώτερα.

§90Β. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Σᾶς ἐξήγησα. Ταὐτοχρόνως τὸ πρωτόκολλον τοῦ 23 περιεῖχε διάταξιν καθ’ ἣν, εἰς οἱανδήποτε στιγμὴν παρείχετο ρεῦμα ὑδροηλεκτρικῆς ἐνεργείας ἡ Ἑταιρεία ὑποχρεοῦτο νὰ ἀγοράσῃ αὐτό. Ἀλλὰ τότε ἐδημιουργήθη ἡ ἀμφιβολία ἂν εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἐξηκολούθει ὁ περιορισμὸς τῆς δυνάμεως τῶν 6.000 ἵππων. Ὁπωσδήποτε ὅμως καὶ ἂν ἐξετασθῇ τὸ ζήτημα καταλήγομεν εἰς τὴν ἀδυναμίαν τῆς Ἑταιρείας πρὸς παροχὴν ἐντὸς τῆς περιοχῆς πέραν τῶν 6.000 ἵππων. Ἀναντίρρητον εἶναι ὅτι αἱ ἀνάγκαι τῆς Θεσσαλονίκης εἶχον γίνει ἀντιληπταὶ ἀπὸ ὅλους τοὺς προηγουμένους Ὑπουργοὺς καὶ χωρὶς νὰ θέλω νὰ κατηγορήσω κανένα. Θὰ ἔλεγον, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν μία Ἑταιρεία νὰ ἔχῃ ὑποχρέωσιν νὰ ἐξυπηρετήσῃ ἀκτῖνα 10 χιλιομέτρων μὲ δύναμιν 6.000 ἵππων καὶ θὰ ἐφρόντιζον νὰ χορηγηθῇ ρεῦμα δι’ ἄλλης ὁδοῦ. Ὅταν ὅμως εἰς τὸ παρελθὸν ἐζητεῖτο τοιοῦτόν τι ἐζητεῖτο καὶ ἡ ἄδεια τῆς Ἑταιρείας ὅπως ἔγεινε μὲ τὸν συνοικισμὸν τοῦ Ἑπταλόφου. Ἡ ἑταιρεία ἠρνήθη δὶς καὶ τρὶς καὶ ἡ ἐγκατάστασις δὲν ἔγινε καὶ κατὰ τὴν γνώμην μου, τοῦτο ὡς ἑρμηνεία τῆς συμβάσεως ἐδημιούργησεν ἓν δικαίωμα ὑπὲρ τῆς ἑταιρείας ὅπερ ἐπικαλεῖται ὑπὲρ αὐτῆς. Κατὰ τὴν ἐξέτασιν τῶν ὑποβληθεισῶν δύο προτάσεων εἰς τὸν προκηρυχθέντα συναγωνισμὸν ἡ ἁρμοδία ἐπιτροπὴ διετύπωσε τὰς ἑξῆς σκέψεις χωρὶς νὰ εἶναι αὗται ἐκεῖναι ποὺ ἐπηρέασαν ὁλοκληρωτικῶς ἡμᾶς. 1) Ἐφόσον αἱ πηγαὶ εἶναι ὀλίγαι, συμφέρον εἶναι νὰ εἶναι ὁ αὐτὸς παραγωγὸς καὶ διανομεύς. 2) Αἱ προτάσεις τοῦ Ἑλληνοβελγικοῦ ὁμίλου ἔλυον πληρέστερον τὸ πρόβλημα τοῦ φωτισμοῦ καὶ τῆς ἠλεκτροκινήσεως Θεσσαλονίκης εἶναι δὲ γνωστὸν ὅτι ἡ τελευταία (ἠλεκτροκίνησις) δὲν εἶναι καὶ τόσον ἐπιθυμητὴ ἀπὸ τοὺς ἐπιχειρηματίας εἰς τρόπον ὥστε ἡ Ἑλληνοβελγικὴ ἑταιρεία, ὑποβάλλουσα τὰς προτάσεις της παραιτεῖται τῆς ἠλεκτροκινήσεως ἀναλαμβάνουσα δὲ ἤδη ταύτην δὲν κάμνει πρᾶξιν καὶ τόσον ἐπωφελῆ. Τρίτον τὸ Συνδικᾶτον ὑπέβαλε πρότασιν παραγωγῆς μὲ ρεῦμα τριφασικὸν ἐνῷ τὸ πρωτόκολλον τοῦ 1923 ὑπεχρέου τὸν παραγωγὸν νὰ χορηγήσῃ ρεῦμα συνεχές, αἱ δὲ ἀνάγκαι τῆς πόλεως αὐτῆς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξυπηρετηθοῦν μὲ συνεχὲς ὅπερ εἶναι ἀκατάλληλον διὰ τὴν βιομηχανίαν. Ἂν ἀνελάμβανεν ἡ ἑταιρεία μετατροπὴν θὰ ἐπήρχετο ἀπώλεια δυνάμεως. Αὐτοὶ οἱ λόγοι συνηγοροῦν ὑπὲρ τῶν προτάσεων τοῦ Βελγικοῦ ὁμίλου, Ἀλλ’ οἱ οὐσιαστικώτεροι λόγοι οἱ ἐπηρεάσαντες ἡμᾶς ἦσαν οἱ ἑξῆς: Τὸ Συνδικᾶτον ὑπέβαλε προτάσεις διὰ τῶν ὁποίων ἐζήτει προνόμιον ἐκμεταλλεύσεως 120 χιλιομέτρων περὶ τὴν Θεσσαλονίκην καὶ ἀνελάμβανε σαφῆ ὑποχρέωσιν διὰ τὰς πτώσεις Πλαντόδου καὶ Βοδενῶν καὶ καμμίαν σαφῆ ὑποχρέωσιν διὰ τὰς ἄλλας πόλεις. Ἔναντι τούτων ὁ Βελγικὸς ὅμιλος ἀνελάμβανε ἀκτῖνα προνομίου 10 μόνον χιλιομέτρων καὶ ὑποχρεώσεις διὰ τὰς πτώσεις Βερροίας, Πλαντόδου καὶ Βοδενῶν. Κατὰ συνέπειαν αἱ ὑποχρεώσεις αὗται ἦσαν πολὺ βαρύτεραι, ἐνῷ ἐξ ἄλλου οἱ ἀνταγωνισταὶ ἐζήτουν μόνον προνόμιον ἠλεκτροφωτισμοῦ Θεσσαλονίκης. Ἐπίσης τὸ Συνδικᾶτον ἐζήτει πλήρη ἀτέλειαν καὶ ὑπάρχουν μὲν καὶ εἰς τὴν σύμβασιν ἀτέλειαι ἀλλὰ ὑπάρχουν καὶ εἰσφοραὶ ἐκ μέρους τοῦ ἀναδόχου. Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν μικρῶν πτώσεων ἡ ἐκμετάλλευσις Βερροίας ὡς ἐπιβάλλουσα μεγαλείτερα κεφάλαια ἦτο καταδικασμένη καὶ ἀπετάθημεν δι’ αὐτὴν εἰς τὸ Συνδικᾶτον καὶ ὁ Πρόεδρος αὐτοῦ μᾶς ἐδήλωσεν ὅτι ἡ πρότασις εἶναι συζητήσιμος. Κατὰ τῆς ὑποβαλλομένης συμβάσεως ἐξεδηλώθησαν πολλαὶ ἀντιδράσεις. Πρῶτον ὁ Δῆμος Θεσσαλονίκης ἤθελε τὸν ἠλεκτροφωτισμὸν ἐνῷ ἡ Ἑταιρεία μὲ τὴν ὑπάρχουσαν σύμβασιν ἔχει δικαίωμα μέχρι τοῦ 1957. Ὡς πρὸς τὰς ὑδροηλεκτρικὰς ἐκμεταλλεύσεις ἐξ ἄλλου κατὰ τὴν γνώμην μου προκειμένου περὶ μεγάλων ἐπιχειρήσεων οἱ Δῆμοι εἶναι ἀκατάλληλοι καὶ οὔτε δύνανται νὰ εὕρουν κεφάλαια καὶ ἂν τὰ εὕρουν θὰ ἤθελον τὴν ἐγγύησιν τοῦ Δημοσίου τὸ ὁποῖον δὲν ἠδύνατο νὰ τὴν δώσῃ προκειμένου περὶ ἐπιχειρήσεως ἡ ὁποία τοὐλάχιστον κατὰ τὰ πρῶτα ἔτη θὰ εἶναι παθητική. Δευτέρα ἀντίδρασις ἦτο ἐκ μέρους τῆς πόλεως Βερροίας καὶ αἱ ἀπόψεις αὐτῆς ἐφείλκυσαν ἀμέριστον τὴν προσοχήν μου. Μολονότι εἶχον τὴν πεποίθησιν ὅτι οἱ φόβοι των ἦσαν ἀβάσιμοι, διότι καὶ μὲ σύμβασιν προστατεύονται τὰ κεκτημένα δικαιώματα ἔχομεν εἰς ἐπικουρίαν τῆς γνώμης μας καὶ τὴν ἔκθεσιν τοῦ κυρίου Μπουσὲ ὅστις τὸν Ὀκτώβριον τοῦ 1928 μελετήσας πάλιν τὰς πτώσεις ἐκείνας τονίζει καὶ πάλιν ὅτι ὁ συνδυασμὸς ἐκμεταλλεύσεως πτώσεων καὶ ἀρδεύσεων εἶναι ὁ καλλίτερος. Ἐν τούτοις κατόπιν διαβημάτων τῶν βουλευτῶν τῆς περιφερείας ἐκείνης ἐδέχθημεν καὶ ἐστείλαμεν ἐπιτροπὴν ὑπὸ τὸν ὑδραυλικὸν κ. Λομπρέστην ἥτις μετέβη ἐπὶ τόπου καὶ ἐξήτασε λεπτομερῶς τὸ ζήτημα καὶ πρόκειται νὰ μᾶς ὑποβάλῃ ἔκθεσιν. Ἡ τρίτη ἀντίδρασις προέρχεται ἐκ τῶν ἐχόντων ἀντίθετα συμφέροντα διὰ τὴν σύναψιν τῆς παρούσης συμβάσεως. Ἡ τετάρτη κατηγορία ἀντιδρώντων προήρχετο ἐκ Θεσσαλονίκης ὄχι ἐκ τοῦ Δήμου ἀλλ’ ἐκ πολλῶν οἱ ὁποῖοι εἰς ἑκάστην περίπτωσιν τιτλοφορούμενοι πρόεδροι ἑνώσεων καὶ σωματείων νομίζουν ὅτι αὐτοὶ δύνανται νὰ κατευθύνουν ἐκείνους τοὺς ὁποίους ἔστειλεν ἐδῶ ὁ λαός. Ὡς πρὸς αὐτοὺς ἂς ἐλπίσωμεν ὅτι αἱ ἀντιδράσεις των δὲν ἦσαν ἐκ κακῆς πίστεως ἀλλὰ ἐξ ἐσφαλμένης ἀντιλήψεως, καὶ ὅτι ἐὰν εἶναι καλῆς πίστεως θὰ ἀναγνωρίσουν τὸ σφάλμα των μετὰ τὰς διδομένας ἐξηγήσεις. Ἡ σύμβασις ἤδη λύει τὸ πρόβλημα τῆς Θεσσαλονίκης πλήρως καὶ ὡς πρὸς τὴν παραγωγὴν καὶ ὡς πρὸς τὴν διανομὴν καὶ ὡς πρὸς τὰς μεταφοράς, ἡ δὲ ὕπαρξις τῶν θερμικῶν ἐγκαταστάσεων καὶ ἡ βελτίωσίς των ἀποτελοῦν στοιχεῖα ὑπὲρ τῶν προτάσεων τῆς ἀναδόχου. Ὡς πρὸς τὰς τιμὰς αἱ ἀρχικαὶ προτάσεις ἐστηρίζοντο εἰς λεπτὰ χρυσᾶ 25 ἔναντι 29 ποὺ στοιχίζει ἐν Ἀθήναις. Ἡ τιμὴ τῶν 25 ἐμειώθη παρ’ ἡμῶν εἰς 24 καὶ μειοῦται ἀναλογικῶς εἰς 23, 22, 21 καὶ 20 βάσει τῆς καταναλώσεως 20.000.000 κιλοβατὲρ δὲν εἶναι ἀριθμὸς μὴ νοητὸς διὰ τὴν Θεσσαλονίκην, διότι εἰς τὴν κατανάλωσιν αὐτὴν ἀσφαλῶς θὰ φθάσωμεν ἐντὸς μιᾶς πενταετίας, ἐὰν δὲ ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τυχὸν μεγίστων τιμῶν προκύψῃ ποσὸν ἀνώτερον τῶν 24 λεπτῶν ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἡ διαφορὰ παρέχεται εἰς τὸν Δῆμον Θεσσαλονίκης καὶ τὸ σημεῖον τοῦτο εἶναι σοβαρὸν καὶ θὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει της ἡ ἑταιρεία ὅτι θὰ ἐπιστρέφῃ εἰς τὸν Δῆμον πᾶσαν διαφοράν. Τὸ Συνδικάτον προέτεινε τιμὴν εἰς μὲν τὸν σταθμὸν παραγωγῆς (Βλαντόβου) 6 λεπτὰ χρυσᾶ κατὰ κιλοβατὲρ ὅσον δηλαδὴ καὶ οἱ Βέλγοι διὰ τὴν Βέρροιαν. Εἰς τὴν διανομὴν τὸ Συνδικάτον δὲν δύναται νὰ δώσῃ τιμὴν διότι τὸ προνόμιον τὸ ἔχει ἄλλος ὅμιλος. Τὰς τιμὰς τὰς παρέχει εἰς τὸν σταθμὸν διανομῆς κυμαινομένας μὲ τὰς τιμὰς τοῦ πρωτοκόλλου, δηλαδὴ ἂν λάβωμεν ὑπ’ ὄψει αὐτὰς ἡ τιμὴ ἦτο 13.07 χρυσᾶ λεπτά. Ἀλλ’ εἴπομεν ὅτι ἡ τιμὴ εἶναι ἐπὶ τῇ βάσει τῆς τιμῆς τοῦ πετρελαίου (26 δολλάρια) καὶ ἀναλόγως τῆς αὐξήσεώς της ἡ παροχὴ θὰ ἔφθανε λεπτὰ χρυσᾶ 14.06 εἰς τὸν σταθμὸν Θεσσαλονίκης. Τὸν Ἰανουάριον τὸ Συνδικάτον ἐδήλωσεν ὅτι σταθεροποιεῖ τὰς τιμὰς αὐτὰς μὲ 10 λεπτὰ χρυσᾶ. Διὰ νὰ γίνῃ ὅμως ἡ σύγκρισις, πρέπει ν’ ἀναγάγωμεν τὰς τιμὰς εἰς τιμὰς δικτύου. Τὰς συγκρίσεις αὐτὰς τὰς ἔκαμαν αἱ ἁρμόδιαι ὑπηρεσίαι καὶ κατέληξαν ὑπὲρ τῶν τιμῶν τοῦ Βελγικοῦ ὁμίλου. Ἂς ὑποθέσωμεν ὅτι δὲν ὑπάρχει κώλυμα τῶν 6.000 ἵππων, ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ πρωτοκόλλου εἶναι ἐφαρμόσιμος, ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ Συνδικάτου εἶναι 13 λεπτὰ χρυσᾶ εἰς τὸν σταθμὸν καὶ ὅτι θὰ κοστίσῃ συνεπῶς εἰς διανομὴν 23½ χρυσᾶ λεπτά. Αὕτη φαίνεται συμφερωτέρα ἀλλὰ δὲν εἶναι διότι ἔχομεν τὴν διαφορὰν τῆς τάσεως τοῦ ρεύματος, ἥτις κατὰ τοὺς ἁρμοδίους ἔχει ἐπιρροὴν ἀπὸ 8–14% καὶ συνεπῶς ἐὰν λάβωμεν τὸ 10%, ὡς μέσον ὅρον φθάνομεν νὰ ἔχωμεν μέσην τιμὴν τοῦ Βελγικοῦ ὁμίλου 22½ χρυσᾶ λεπτὰ ἔναντι 23½ χρυσῶν λεπτῶν τοῦ Συνδικάτου, προσθέτοντες δὲ καὶ τὰς ἐπιβαρύνσεις τῆς ἠλεκτροκινήσεως ἔχομεν τὰς προκριθείσας τιμὰς κατὰ 10% ἀκόμη ἐφθηνοτέρας. Διὰ τοῦτο ἡ δοθεῖσα προτίμησις ὑπὲρ τῶν προτάσεων τοῦ Βελγικοῦ ὁμίλου ἦτο προτίμησις δοθεῖσα ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τῆς πόλεως Θεσσαλονίκης καὶ ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τοῦ Δημοσίου. Ὁπωσδήποτε ἡ τιμὴ τῶν χρυσῶν λεπτῶν 21–20 εἶναι ἡ τιμὴ ἡ χαμηλοτέρα ὑπάρχουσα ἐν Ἑλλάδι. Τώρα ἓν στοιχεῖον ὅπερ προκαλεῖ διαμαρτυρίας τῶν κατοίκων Θεσσαλονίκης εἶναι ὅτι ὁ ἰδιωτικὸς φωτισμὸς θὰ πληρώσῃ τὸ ρεῦμα κατά τι ἀκριβώτερον ἀπὸ τὰς τιμὰς τοῦ πρωτοκόλλου. Ἀλλ’ ὅταν πρόκειται νὰ ἐκμεταλλευθῶμεν πτώσεις ὑδραυλικὰς ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει τὴν γενικὴν πρόοδον εἰς ἣν πρόκειται νὰ συμβάλλουν αὗται. Κατὰ συνέπειαν ὁ συντελεστὴς τοῦ 1.60 διὰ φωτισμὸν ἰδιωτικὸν εἶναι πανταχοῦ ἰσχύων σήμερον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐφροντίσαμεν νὰ διαρρυθμίσωμεν τὰς πληρωμὰς ὁρίσαντες ἄλλας τιμὰς διὰ τὸν χειμῶνα καὶ τὰς νύκτας καὶ ἄλλας τὸ θέρος καὶ τὴν ἡμέραν, καὶ αἱ ἐφθηνότεραι τιμαὶ φθάνουν τὰ 11 λεπτὰ χρυσᾶ καὶ οὕτω θὰ ἐξυπηρετηθοῦν ἰδιωτικαὶ λαϊκαὶ ἀνάγκαι. Δὲν θέλω νὰ ἐπεκταθῶ περισσότερον δεδομένου ὅτι ἡ σύμβασις δὲν θὰ συζητηθῇ εἰς αὐτὸ τὸ τμῆμα τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς ἀλλ’ ὀφείλω νὰ μὴ ἀποκρύψω ὅτι αὕτη ἐν ἀντιθέσει πρὸς ἄλλας αἱ ὁποῖαι ἐκρίθησαν δυσμενεῖς παρὰ τῶν ὑπηρεσιῶν, ἐκρίθη εὐμενῶς παρὰ τῆς ὑπηρεσίας, τὸ προνόμιον ἔναντι 60 ἐτῶν ἐμειώθη εἰς 48 ἔτη, ἐνῷ ὑπῆρχε ξένη ἑταιρεία ἤδη μεταβάλλεται εἰς ἀνώνυμον Ἑλληνικὴν ἑταιρείαν. Ἐπὶ πλέον σύμφωνα μὲ τὴν καθιερωθεῖσαν ὑπὸ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως ἀρχὴν ἐπεβάλλαμεν διαιτησίαν Ἑλληνικὴν διοριζομένην παρὰ τοῦ Προέδρου τοῦ Ἀρείου Πάγου. Κατόπιν ὅλων τούτων ὑποθέτω ὅτι θὰ ἐσχηματίσατε πάντες τὴν πεποίθησιν πόσον συκοφαντικὸς ἦτο ὁ ἐγερθεὶς ἀγὼν ἐναντίον ἐμοῦ καὶ τῆς Κυβερνήσεως ἐν σχέσει πρὸς τὴν παροῦσαν σύμβασιν (χειροκροτήματα)

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσαλδάρης ἐζήτησε καὶ ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας διατάξεως.

§92Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀπουσίαζον κατὰ τὴν ὥραν καθ’ ἣν ἐξεφωνήθη ἡ ἀναφορά, εἰς τὴν ὁποίαν εἶχον σημειωθῆ καὶ ἐγὼ νὰ ὁμιλήσω, τοῦ συλλόγου τῶν φιλομούσων, ὁ ὁποῖος παραπονεῖται διότι ἀνεγράφη εἰς τὰς ἐφημερίδας ἡ εἴδησις ὅτι διὰ τὴν συλλογὴν τῶν Ἑλληνικῶν ἀσμάτων πρόκειται νὰ κληθῇ ἐκ Γαλλίας ὁ κ. Περνὼ, καὶ ὅτι τοῦ δίδεται πλουσιωτάτη ἀμοιβὴ δι’ αὐτὴν τὴν ἐργασίαν, ἐνῷ δι’ αὐτὴν τὴν ἐργασίαν ἔχουν γίνει καὶ ἐδῶ ἐργασίαι παρὰ τοῦ συλλόγου αὐτοῦ καὶ ἐκ μέρους διακεκριμμένου ἀληθῶς προσώπου ἐργασθέντος ἰδία εἰς τὴν Βυζαντινὴν μουσικὴν τοῦ κ. Ψάχου. Θὰ ἦτο ὀρθὸν πρὶν ἢ Κυβέρνησις προβῇ εἰς τοιοῦτον τι μέτρον νὰ ἐξετάσῃ τί ἐργασία ἔχει γίνει παρὰ τοῦ συλλόγου καὶ ποία εἰδικῶς ἀπασχόλησις παρὰ τοῦ κυρίου Ψάχου, ὁ ὁποῖος καὶ εἰδικῶς μετέβη εἰς Γερμανίαν καὶ ἐσπούδασε σχετικῶς πρὸς τὴν Βυζαντινὴν μουσικήν. Θὰ ἤθελον ὅπως ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐπιληφθῇ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ.

§93Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἡ Κυβέρνησις θὰ φέρῃ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὴν Βουλήν, διὰ νὰ ζητήσῃ πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον τῆς συλλογῆς τῶν Ἑλληνικῶν ἀσμάτων τὴν ἀνάλογον πίστωσιν. Ὀφείλω ὅμως νὰ δηλώσω ὅτι μόλις εἶδον εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι ὑπάρχουν ἄνθρωποι εἰδικοί, οἱ ὁποῖοι ἠσχολήθησαν μὲ τὸ ζήτημα τοῦτο παρεκάλεσα τὸν συνάδελφόν μου νὰ συνεννοηθῇ μετ’ αὐτῶν. Πρέπει ὅμως νὰ γνωρίζῃ ἀπὸ τοῦδε ἡ Βουλή, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ δοθῇ οὐδεμία ἀμοιβὴ διὰ τὴν ἐργασίαν αὐτὴν εἰς τὸν κ. Περνώ, τὰ χρήματα αὐτὰ θὰ δοθοῦν εἰς τὴν ἑταιρείαν Πατὲ διὰ τὰς πλάκας, αἱ ὁποῖαι πρόκειται νὰ ληφθοῦν καὶ ἀπὸ τὰς ὁποίας θά δοθοῦν βέβαια καὶ εἰς ἡμᾶς. Θά προσθέσω ἀκόμη, ὅτι ἀπὸ Ἐθνικῆς ἀπόψεως δὲν θά μοῦ ἐκόστιζε καθόλου νά κάμῃ τὴν ἐργασίαν αὐτὴν ὁ κ. Περνὼ ὁ ὁποῖος εἶναι εἰδικός, εἶναι ἐκ τῶν μελετητῶν τῆς νεωτέρας μουσικῆς, καὶ εἰς τὸν ὁποῖον ὀφείλομεν πολλὰ λόγῳ τῶν μελετῶν του. Θὰ προσθέσω ἀκόμη ὅτι ὁ κ. Περνὼ εἶναι σήμερον διευθυντὴς εἰς τὴν Γαλλίαν τοῦ φωνητικοῦ ἰνστιτούτου τὸν ὁποῖον ἀκριβῶς ἀσχολεῖται εἰς αὐτὰ τὰ πράγματα. Ὁπωσδήποτε θὰ ἐξετάσωμεν τὸ πρᾶγμα καὶ ἐφ’ ὅσον ἠμποροῦν οἱ ἰδικοὶ νὰ κάμουν αὐτὴν τὴν ἐργασίαν καὶ μὲ τὴν ἰδίαν δαπάνην θὰ προτιμηθοῦν καὶ θὰ ἀναθέσωμεν εἰς αὐτοὺς τὴν ἐργασίαν. Ἐὰν δὲν ἠμποροῦν νὰ τὴν κάμουν θὰ ἀναθέσωμεν αὐτὴν εἰς τὸν κ. Περνὼ καὶ θὰ παρακαλέσωμεν αὐτοὺς νὰ βοηθήσουν διὰ νὰ περισωθοῦν τὰ ἄσματα αὐτά. Παρακαλῶ νὰ εἶσθε ἥσυχοι ὅτι θὰ κυττάξωμεν νὰ ἐπιτύχωμεν τὸ καλλίτερον ὥστε νὰ συγκεντρώσωμεν αὐτὰ τὰ ἄσματα. Ἐγὼ ἐπῆγα τελευταίως εἰς τὴν Κρήτην, ἤκουσα νὰ τραγουδοῦν διάφορα τραγούδια τοῦ τόπου καὶ ὁμολογῶ ὅτι θὰ εἶναι μέγα εὐτύχημα νὰ διασωθοῦν αὐτὰ καὶ νὰ γίνουν γνωστὰ.

§94Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Μετὰ τὰ λεχθέντα, κ. Πρόεδρε, ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἔχω νὰ προσθέσω τίποτε ἐφ’ ὅσον πρόκειται νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψει καὶ οἱ ἐντόπιοι.

§95Ν. ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ Περνὼ προαναγγέλλει τὸν σκοπὸν τῆς ἀφίξεώς του, ὅλαι δὲ αἱ ὀργανώσεις τοὐλάχιστον αἱ προσφυγικαί, διότι λόγῳ τῆς ἐκτοπίσεως αὐτῆς, θὰ δοθοῦν τὰ ἄσματα, συνεννοοῦνται μεταξύ των καὶ ὑποδεικνύουν τοὺς καλλιτέρους. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν κ. Ψάχο τοῦ ὁποίου τὴν εἰδικότητα εἰς τὸ ζήτημα αὐτὸ οὐδεὶς δύναται, νὰ ἀμφισβητήσῃ δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι καὶ αὐτὸς θὰ βοηθήσῃ εἰς τὸ ἔργον αὐτό. Ὁ σκοπὸς εἶναι σπουδαιότατος, διότι πρόκειται, νὰ περισωθῇ ἓν ἐκ τῶν πολυτιμωτέρων κειμηλίων τῆς Ἑλληνικῆς ψυχῆς.

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας. Συζήτησις ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς Βουλῆς. Ὁ κ. Ἡρακλείδης ἔχει τὸν λόγον.

§97Δ. ΗΡΑΚΛΕΙΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ὁ τρόπος τῆς εἰσαγωγῆς καὶ τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ ὁ ὁποῖος ἐπεκράτησε πέρυσι, κατὰ τὸν ὁποῖον ἐσπευσμένως ἐζητήθη ἡ ψήφισις διότι κατὰ τὴν αὐτὴν ἡμέραν κατὰ τὴν ὁποίαν διενεμήθη ἀνεγράφη εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν...

§98Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐφ’ ὅσον ὁμιλεῖτε περὶ ἐσπευσμένης ἀναγραφῆς εἰς τὴν Ἡμερησίαν ἂς ἀναβληθῇ ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας διὰ νὰ διαβασθῇ ἐν τῷ μεταξὺ καὶ ἂς γίνῃ μετὰ τρεῖς ἡμέρας ἡ συζήτησις.

§99Δ. ΗΡΑΚΛΕΙΔΗΣ. Ἐγὼ εἶμαι ἕτοιμος νὰ μιλήσω ἐπ’ αὐτοῦ καὶ σήμερον.

§100Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τότε σᾶς ἀκούωμεν.

§101Δ. ΗΡΑΚΛΕΙΔΗΣ. Ἐγὼ εἶμαι ἕτοιμος ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον ὁ τρόπος τῆς εἰσαγωγῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ πρὸς συζήτησιν...

§102Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἀφοῦ ἐπιμένετε εἰς αὐτὸ ζητῶ ἐγὼ κ. Πρόεδρε, τὴν ἀναβολὴν ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας.

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς ἐχορηγήθη ἤδη ἡ ἀναβολὴ ὥστε θὰ συζητηθῇ τὴν δευτέραν.

§104Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Θὰ παρακαλέσω, κ. Πρόεδρε, ἂν δὲν ὑπάρχῃ ἀντίρρησις νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν πολλὴν συζήτησιν καὶ νὰ μείνουν εἰς τὸ τέλος ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα θὰ ἔχουν συζήτησιν μεγάλην. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἑρμηνείας τοῦ μόνου ἄρθρου τοῦ νόμου 4207 περὶ μονιμοποιήσεως ἀξιωματικῶν». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου 238 τῆς Στρατιωτικῆς Ποινικῆς Νομοθεσίας». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὑποχρεώσεως τῶν ἐπὶ στρατιωτικῶν πειθαρχικῶν ὑποθέσεων ὡς μαρτύρων καλουμένων πρὸς προσέλευσιν καὶ μαρτυρίαν». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τρόπου συνθέσεως ἐπιτροπῆς τοῦ νόμου 4413 περὶ καταρτισμοῦ πινάκων Μαραθωνομάχων». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου περὶ ἐκτελέσεως ὀχυρωματικῶν ἔργων». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταρτισμοῦ ἐπιτροπῆς ἀναθεωρήσεως πινάκων ὀνομασίας ἐφέδρων ἀξιωματικῶν ἐξ ὁπλαρχηγῶν, καὶ χορηγήσεως αὐτοῖς συντάξεως». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Μόνη συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 2 Ὀκτωβρίου 1929 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 25)9)24 περὶ ἀποδοχῶν δημοσίων ὑπαλλήλων». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως Σχολῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας». Ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Σακαλῆς.

§105Γ. ΣΑΚΑΛΗΣ. Κύριοι βουλευταί, διὰ τοῦ ὑποβληθέντος νομοσχεδίου λαμβάνεται πρόνοια περὶ ἐκπαιδεύσεως τῶν ἐμποροπλοιάρχων τοῦ ἐμπορικοῦ ναυτικοῦ. Δεδομένου ὅτι κατὰ τοὺς λοιποὺς παράγοντας τὸ ἐμπορικὸν ναυτικὸν δὲν δύναται νὰ ἐξισωθῇ πρὸς τοὺς ἀνταγωνιστάς του, θὰ ἦτο ἀσυγχώρητον νὰ μὴ ἐξισώνετο τοὐλάχιστον ὡς πρὸς τὸν συντελεστὴν, τοῦ προσωπικοῦ, ὅστις ἀληθῶς σπουδαῖον παίζει ρόλον. Ἡ ἐκπαίδευσις δὲν ἀπαιτεῖ θυσίας σπουδαίας. Ὑπολογίζεται ἡ κατὰ κεφαλὴν πλοιάρχου ἐκπαιδευτικὴ δαπάνη εἰς 50 μόνον λίρας. Διὰ νὰ κριθῇ ἡ σημασία αὐτοῦ τοῦ ποσοῦ, ἀρκεῖ ν’ ἀναλογισθῶμεν ὅτι ὁ κάθε ἀξιωματικὸς τοῦ στρατοῦ διὰ νὰ ἐκπαιδευθῇ χρειάζεται 100.000 δραχμὰς καὶ κάθε δόκιμος τοῦ Ναυτικοῦ 1.000.000 δραχμῶν. Ἡ Ἑλλὰς πρέπει νὰ παρασκευάζῃ τοὺς πλοιάρχους τῶν ὁποίων ἔχει ἀνάγκην τὸ Ἑλληνικὸν ἐμπορικὸν ναυτικὸν, καὶ νὰ τοὺς παρασκευάζῃ ἀρτίους καὶ κατὰ τὸν δυνατὸν οἰκονομικώτερον τρόπον καὶ τοῦτο θὰ γίνεται διὰ τῆς ἱδρυομένης σχολῆς. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον χρήζει ἐξάρσεως διὰ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, εἶναι ἡ λαμβανομένη πρόνοια, καθ’ ἣν τὸ Κράτος ἀναλαμβάνει τὰ τροφεῖα διὰ τοὺς ἰδιώτας ἀπόρους καὶ καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐκλογὴν τοῦ τόπου νομίζω ὅτι εἶναι ἰδανικὸς ἀληθῶς τόπος ἡ Ὕδρα. Πρωτίστως εἶναι τόπος ὑγιεινός, ἀλλὰ καὶ τὸ κοινωνικὸν περιβάλλον ἐμφορεῖται ὄχι μόνον ἀπὸ τὸ ναυτικὸν πνεῦμα, ἀλλ’ ἐμφορεῖται καὶ ἀπὸ πνεῦμα ἀληθῶς ἀρχαϊκόν. Ἀλλὰ θὰ ἤθελα νὰ συνεπληροῦτο ἡ μέριμνα τῆς Κυβερνήσεως ὑπὲρ τῆς ναυτικῆς ἐκπαιδεύσεως. Δὲν ἐξαντλεῖται ἡ πρόνοια μὲ τὴν ἐκπαίδευσιν μόνον τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ καταστρώματος κ. ὑπουργὲ τῶν Ναυτικῶν. Ὑπάρχουν περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας ἐμφανίζεται ἡ θέσις τοῦ μηχανικοῦ σπουδαιοτέρα ἀκόμη τῆς τοῦ πλοιάρχου. Βέβαια τὸ ἔργον εἶναι δυσχερέστερον ὡς πρὸς τοὺς μηχανικούς, ἐν τούτοις ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία ἔχει ἀναλάβει νὰ ὑποκαταστήσῃ τὸ Κράτος εἰς τὴν καθυστέρησιν αὐτήν: Ἔχομεν δηλαδὴ ὀργανισμοὺς ἀναλαβόντας τὴν ἐκπαίδευσιν τῶν μηχανικῶν καὶ ἔχομεν τοὺς ἐν Πειραιεῖ γνωστοὺς συνδέσμους «Πειραϊκὸς Σύνδεσμος» καὶ «Προμηθεύς», οἵτινες ἀπὸ 30 καὶ ἐπέκεινα ἐτῶν ἔχουν ἀναλάβει τὴν προπαρασκευὴν τῶν τεχνιτῶν τῶν ἐργαζομένων εἰς τὰ ἐργοστάσια, οἵτινες φοιτοῦν ἐπὶ 5 ὁλόκληρα ἔτη. Αὐτὴ εἶναι ἡ μεγάλη πηγὴ ἐκ τῆς ὁποίας ἀντλεῖ τὸ ἐμπορικὸν ναυτικὸν τοὺς ἀπαιτουμένους μηχανικούς. Σχολὴ μέσης τεχνικῆς ἐκπαιδεύσεως εἶναι καὶ Σιβιτανίδειος, ἡ ὁποία εἶναι μᾶλλον στοιχειώδης. Θὰ ἔλεγον λοιπὸν ὅτι θὰ ἦτο πρᾶξις ἀρκετὰ σοβαρὰ τὸ νὰ γίνῃ ἀποδεκτὴ πρότασις τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω, ὅπως τὸ Κράτος ἐνισχύσῃ τὰς δύο αὐτὰς σχολὰς ἐν τῇ ἐκπληρώσει τῆς ἀποστολῆς των. Σήμερον γίνεται δαπάνη 250.000 δραχμῶν ἐν συνόλῳ ἀπὸ τὰ 2 ὑπουργεῖα. Λέγω ὅτι εἶναι δυνατὸν ν’ ἀνέλθῃ αὐτὴ ἡ συνδρομὴ μέχρις 1.000.000. Ἐκτὸς τούτου πρέπει νὰ ληφθῇ πρόνοια ὅπως καὶ ἐκπαιδευτικόν τι συμβούλιον ἐπιβλέπῃ καὶ καθορίζῃ καὶ τοὺς ὅρους τῆς λειτουργίας αὐτῶν.

§106Δ. ΜΠΟΤΣΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Συμφωνοῦμεν πλήρως πρὸς τὰς σκέψεις αὐτὰς καὶ σᾶς ὑπενθυμίζομεν ὅτι τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν ἀντέστη μετὰ ζέσεως εἰς τὴν περικοπὴν τοῦ γλίσχρου ποσοῦ τὸ ὁποῖον δίδεται εἰς τὸν Πειραϊκὸν σύνδεσμον καὶ τὸ ἀνεγράψαμεν ἐκ νέου διότι εἶναι ἐκ τῶν χρησιμωτέρων δαπανῶν, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ γίνωνται.

§107Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἀπὸ 250 χιλιάδας νὰ γίνουν ἓν ἑκατομμύριον εἶναι πολλά.

§108Γ. ΣΑΚΑΛΗΣ. Καταθέτω τὴν πρότασιν καὶ παρακαλῶ κατὰ τὴν συζήτησιν νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν. (Ψηφίζεται τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπιχορηγήσεως τῆς ἐν Χίῳ Ἀνδρεαδείου Ναυτικῆς Σχολῆς».

§109Δ. ΜΠΟΤΣΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Πρόκειται περὶ τῆς σχολῆς ἡ ὁποία ἱδρύεται ἐν Χίῳ τῇ χορηγίᾳ ἐπιλέκτου πολίτου ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ γερουσιαστὴς ἐκ Χίῳ. Ἡ σχολὴ αὐτὴ ἡ ὁποία εἶναι μᾶλλον ἰδιωτικῆς μορφῆς θὰ εἶναι παραπλεύρως πρὸς τὴν ὑπάρχουσαν ἤδη ἐν Πόρῳ ἡ ὁποία εἶναι Κρατικῆς μορφῆς. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον. (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 2948 περὶ προαγωγῆς τῆς βιομηχανίας καὶ βιοτεχνίας».

§110Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Παρακαλῶ νὰ ψηφισθῇ τὸ σχέδιον τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς μέ τινας τροποποιήσεις, τὰς ὁποίας σᾶς παραδίδω. (Ψηφίζεται ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. ὑπουργοῦ κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως ταμείου αὐτασφαλίσεως βουλευτῶν καὶ γερουσιαστῶν».

§111Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Αὐτὸ ἔχει ἀνάγκην εὐρυτέρας συζητήσεως.

§112Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τὴν ἄλλην φορὰν ἠρωτήθην ποία εἶναι ἡ γνώμη τῆς Κυβερνήσεως, καὶ σᾶς εἶπα ὅτι δὲν τὸ εἶχα διαβάσει. Ἤδη εἶμαι πρόθυμος νὰ τὸ συζητήσω καὶ νὰ ἀκούσωμεν τὰς ἀντιρρήσεις.

§113Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δι’ αὐτὸ δὲν εἰμπορεῖ νὰ συζητηθῇ αὐτὴν τὴν στιγμήν.

§114Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Φρονῶ ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ γίνῃ συζήτησις καὶ ἢ νὰ υἱοθετηθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς ἢ νὰ ἀπορριφθῇ, διότι δὲν πρέπει νὰ διαφεύγῃ τὴν ἀντίληψιν οὐδενὸς ὅτι ἐξ αἰτίας τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἀπὸ ἡμερῶν ὁ Τύπος βάλλει κατὰ τοῦ Κοινοβουλευτισμοῦ ὅτι ἱδρύει ἡ Βουλὴ ταμεῖον πρὸς ἰδίαν της προστασίαν ἐνῷ εἶναι ψεῦδος διότι δὲν ἐπιβαρύνεται κανεὶς ἐκτὸς τῶν μελῶν τοῦ ταμείου. Δὲν πρέπει λοιπὸν νὰ ἀφήσωμεν ἔκθετον τὴν ὑπόληψιν τῆς Βουλῆς ἀλλὰ νὰ γίνῃ συζήτησις διὰ νὰ μάθῃ καὶ ὁ Τύπος καὶ ἡ Κοινὴ Γνώμη ὅτι πρόκειται ἁπλῶς περὶ ταμείου αὐτασφαλείας μὴ ἐπιβαρύνοντος κανένα.

§115Π. ΚΑΡΑΣΕΒΔΑΣ. Τὸ μόνον ταμεῖον διὰ τὸ ὁποῖον δὲν πληρώνει τὸ Κράτος.

§116Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἂς μὴ γίνεται ἡ συζήτησις παρέργως. Ἂς ἀναβληθῇ καὶ ὅταν ἔλθῃ πρὸς συζήτησιν θὰ τὰ ξεκαθαρίσωμεν καὶ ἂν ὑπάρχει διάταξις ποὺ σηκώνει παρεξήγησιν θὰ τὴν διορθώσωμεν.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως ἐν Φθιώτιδι τοῦ χωριστοῦ δικαιώματος χαρτονομῆς». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Τσεχοσλοβακίας ὑπογραφέντος ἐν Πράγᾳ τῇ 8 Ἰουνίου 1929 συμφώνου φιλίας συνδιαλλαγῆς διαιτησίας καὶ δικαστικοῦ διακανονισμοῦ». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ καταστατικοῦ τοῦ διαρκοῦς δικαστηρίου διεθνοῦς δικαιοσύνης». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ πρωτοκόλλου ἀποδοχῆς τῶν ἐπιφυλάξεων τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν εἰς τὸ καταστατικὸν τοῦ Διαρκοῦς Δικαστηρίου Διεθνοῦς Δικαιοσύνης». Βʹ. συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 28 Αὐγούστου 1925 Ν. Δ. περὶ σειρᾶς ἀρχαιότητος ἀξιωματικῶν καὶ συμπληρώσεως καὶ τροποποιήσεως τούτου». Ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν.

§118Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἔχουν ὑποβληθῇ τόσαι τροπολογίαι, ὥστε ἐὰν ἤθελεν ἀπασχοληθῇ ἡ Βουλὴ ἐπὶ ἑκάστης ἐξ αὐτῶν, θὰ ἔπρεπε νὰ συζητῶμεν ὄχι ἐπὶ ἡμέρας, ἀλλὰ ἐπὶ ἑβδομάδας ὁλοκλήρους. Πιστεύω ὅτι θὰ ὁμολογηθῇ, ὅτι διὰ ζητήματα τοιαύτης φύσεως δὲν εἶναι δυνατὸν εἷς ἕκαστος ἐξ ἡμῶν νὰ μορφώσῃ ὀρθὴν γνώμην. Πρέπει νὰ σᾶς εἴπω ὅτι παρέπεμψα ὅλας τὰς τροπολογίας καὶ τὰς ἀναφορὰς τῶν παραπόνων, αἱ ὁποῖαι κατετέθησαν ἐκ μέρους τῶν ἀξιωματικῶν, τὰς παρέπεμψα εἰς τὸ συμβούλιον. Τὸ συμβούλιον ἐξήτασε τὰς ἀναφορὰς συνέκρινε τὸ δίκαιον ἑνὸς ἑκάστου ἀξιωματικοῦ πρὸς τὸ ἀντιτιθέμενον δίκαιον ἄλλου, πρὸς τὸν ὁποῖον ἐρίζει, καὶ κατέληξεν εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι δὲν δύναται νὰ προτείνῃ καμμίαν μεταβολὴν τῆς σχετικῆς ἀρχαιότητος μεταξὺ τῶν ἐριζόντων ἀξιωματικῶν διότι ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θίγεται τὸ ἐπικρατέστερον δικαίωμα ἄλλης μεγαλειτέρας ὁμάδος ἀξιωματικῶν. Μόνον μίαν τροπολογίαν δέχεται εἰς τὸ ἄρθρον 8, διότι δὲν θίγει κανένα καὶ ἀποκαθιστᾷ δικαιώματα χωρὶς νὰ θίγῃ κανὲν ἄλλο δικαίωμα. Ἐὰν ἡ Βουλὴ θελήσῃ νὰ συμμορφωθῇ πρὸς τὴν ἀπόφασιν αὐτὴν τοῦ συμβουλίου καὶ νὰ ἐπιτρέψῃ ὥστε νὰ καταστῇ ἐπὶ τέλους νόμος τοῦ Κράτους καὶ νὰ λείψῃ ἡ ἀξιοθρήνητος κατάστασις ἡ ὁποία ὑφίσταται διὰ τὴν ἔλλειψιν μιᾶς μονίμου Ἐπετηρίδος, ἔχει καλῶς· ἐὰν ἐπιμένετε καὶ θέλετε νὰ συζητήσητε, ἕκαστος ἐξ ὑμῶν τὴν τροπολογίαν τὴν ὁποίαν ὑπέβαλλεν, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ὑποβάλλω καὶ ἐγὼ μίαν τροπολογίαν τὴν ἑξῆς: «Ἐξουσιοδοτεῖται ὁ ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ παραπέμψῃ τὸ νομοσχέδιον τῆς ἀρχαιότητος τῶν ἀξιωματικῶν εἰς τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον τῶν ἀντιστρατήγων καὶ νὰ προβῇ εἰς τὴν δημοσίευσιν αὐτοῦ μετὰ τὸν ὁριστικὸν ὑπὸ τοῦ συμβουλίου καταρτισμὸν αὐτοῦ».

§119Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν θὰ ἦτο τυπικὸν νὰ παραπεμφθῇ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον, ἀλλ’ ἐγὼ εἰσηγήθην αὐτὴν τὴν γνώμην εἰς τὸν συνάδελφόν μου· τὴν εἰσηγήθην δὲ ἐξ ἀφορμῆς προτάσεως τὴν ὁποίαν ἤκουσα ἐνταῦθα. Σᾶς λέγω ὅτι εἴμεθα καὶ εἶσθε τελείως καὶ ἀπολύτως ἀναρμόδιοι νὰ λύσωμεν αὐτὰ τὰ ζητήματα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι ζητήματα νομοθετικῆς ἐξουσίας, εἶναι ζητήματα ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας. Ἐγὼ σᾶς προτείνω καὶ ἂν δὲν θέλετε, νὰ δεχθοῦμε τὸν κατάλογον ὅπως κατηρτίσθη, νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία τοῦ συναδέλφου μου μὲ μικρὰν λεκτικὴν διαφορὰν ἡ ὁποία θὰ λέγῃ: «Ὁ κατάλογος θὰ καταρτισθῇ ἀπὸ τὸ συμβούλιον τὸ ὁποῖον συνεκροτήσαμεν, μαζὶ μὲ ὅλα τὰ παράπονα τὰ ὁποῖα ὑπεβλήθησαν καὶ τὰς τροπολογίας αἱ ὁποῖαι ἦλθον εἰς τὴν Βουλὴν παραπέμπονται εἰς τὸ Ἀνώτατον Στρατιωτικὸν Συμβούλιον διὰ νὰ καταρτίσῃ ὁριστικὴν Ἐπετηρίδα, τὴν ὁποίαν ἐξουσιοδοτεῖται ὁ ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ δημοσιεύσῃ εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως». Ἐὰν ἔλθωμεν νὰ συζητήσωμεν αὐτὰ τὰ ζητήματα καὶ τὰ δέχεσθε ἄνευ συζητήσεως, ἔχει καλῶς· ἄλλως ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐπιμείνῃ νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον ὡς ὑπεβλήθη, μὲ τὴν τροπολογίαν τὴν ὁποίαν τὸ συμβούλιον συνιστᾷ νὰ δεχθῶμεν. Δὲν εἶναι κακὴ αὐτὴ ἡ λύσις...

§120Ι. ΜΟΥΤΖΟΥΡΙΔΗΣ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἔχω ἀντίρρησιν προκειμένου νὰ σταλῇ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον. Θὰ ἐκθέσητε τὸ κῦρος τοῦ συμβουλίου, διότι θὰ ὑπάρχουν τόσαι ἀξιώσεις καὶ τόσα παράπονα ἀξιωματικῶν.

§121Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐλέχθη καὶ εἰς ἐμὲ τοῦτο. Ἐγὼ θὰ προετίμων νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον ὅπως ἔχει. Ἀλλ’ ἂν πρόκειται νὰ ἀρχίσωμεν τὴν συζήτησιν εἰς τὰς τροπολογίας καὶ τὰ παράπονα, τότε σᾶς προτείνομεν καὶ ἓν εἶδος συμβιβαστικῆς λύσεως, νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον. Βέβαια ἡ ἀντίρρησις ποὺ φέρετε ἔχει ἀξίαν, ἀλλ’ ἐξ ἄλλου δὲν νομίζετε ὅτι οἱ ἀνώτατοι διοικηταὶ τοῦ στρατοῦ πρέπει νὰ ἔχουν τὸ θάρρος νὰ εἴπουν «ἐγὼ δὲ κατέταξα ἔτσι»; Δὲν θὰ ἐκτεθῇ τὸ κῦρος αὐτοῦ καθόλου, ἂν κατὰ συνείδησιν ἐργασθῇ. Σᾶς εἶπον ὅμως, ὅτι ἐγὼ προτιμῶ νὰ ψηφισθῇ ἐδῶ.

§122Ε. ΤΡΙΠΟΔΑΚΗΣ. Νὰ ἀναλάβωμεν ἡμεῖς τὴν εὐθύνην.

§123Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ἀντίρρησις κατ’ αὐτῆς τῆς προτάσεως, τήν ἀποσύρωμεν καὶ ἐπανερχόμεθα εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, δηλοῦντες ὅτι δὲν θὰ δεχθῶμεν καμμίαν τροπολογίαν ἐκτὸς ἐκείνης τὴν ὁποίαν μᾶς συνιστᾷ νὰ δεχθῶμεν ἡ ἐπιτροπή Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κάμωμεν ἀλλοιῶς.

§124Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Ἐδῶ πρόκειται περὶ μιᾶς συγκεκριμένης περιπτώσεως.

§125ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ μὴ γίνῃ συζήτησις. Ὄχι. Ὄχι. (θόρυβος).

§126Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Τότε δὲν εἴμεθα Βουλή. Ὅταν ἔχωμεν δικαστικὰς ἀποφάσεις ποὺ ἀναγνωρίζουν μίαν ἀδικίαν καὶ ἔρχεται ὁ νόμος καὶ ἀναγνωρίζει.

§127Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Μὴ λέγετε ὅτι δὲν εἶναι Βουλή. Δὲν εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τῆς Βουλῆς νὰ λύῃ αὐτὰ τὰ ζητήματα· εἶναι τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας. Ἕνεκα ὅμως τῶν γενομένων καταχρήσεων τὸ ἐφέραμεν ἐδῶ· ἀλλὰ κυρίως δὲν εἶναι δουλειὰ τῆς Βουλῆς νὰ λύσῃ τοιαῦτα ζητήματα.

§128Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Πρόκειται ἡ Βουλὴ νὰ κρίνῃ ἓν νομοθετικὸν διάταγμα, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν ἡ Δικτατορικὴ Κυβέρνησις καὶ τὸ ὁποῖον ἀνέτρεψεν ἄρδην πᾶσαν ἱεραρχίαν ἐν τῷ στρατεύματι. Δὲν εἶναι τὸ νομοθετικὸν σῶμα ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ κανονίσῃ τὰ πράγματα;

§129Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ὄχι, διότι δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κρίνωμεν τὰ παράπονα τὰ ὁποῖα ὑποβάλλονται καὶ ἰδίως διότι δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κρίνωμεν αὐτὰ ἐν σχέσει πρὸς ἄλλας ἀδικίας αἱ ὁποῖαι γεννῶνται ἐκ τῆς προσπαθείας πρὸς διόρθωσιν τοῦ ἀδίκου. Ἐγὼ διακηρύσσω τὴν Κυβέρνησιν τῆς ὁποίας εἶμαι ἀρχηγὸς ἀνίκανον νὰ λύσῃ τὰ ζητήματα αὐτά. Δὲν θὰ δεχθῶμεν καμμίαν τροπολογίαν. Ἄν ὑπῆρξαν ἀδικήματα ἀναγνωρισθέντα διὰ δικαστικῶν ἀποφάσεων εἶναι ἡ προσφυγὴ εἰς τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας. Ἀλλὰ πρέπει νὰ τελειώσῃ αὐτὸ τὸ ζήτημα τῆς ἐπετηρίδος.

§130Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Γνωρίζει ἄλλως τε ὁ κ. Παπαφλέσσας, ὁ ὁποῖος ἦτο στρατιωτικὸς, ὅτι ἐκ τῆς μεμονωμένης ἐξετάσεως μιᾶς ἀναφορᾶς ἢ μιᾶς περιπτώσεως δὲν ἠμπορεῖ νὰ λύωνται τὰ ζητήματα, ἀλλὰ λύονται ἐκ τῆς συγκριτικῆς μελέτης τῶν περιπτώσεων καὶ τοῦ συνόλου τῶν ἀναφορῶν καὶ τῶν παραπόνων τὰ ὁποῖα ὑποβάλλονται.

§131Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Τὸ διάταγμα αὐτὸ ἀδικεῖ πολλοὺς ἀξιωματικούς, ἢ μᾶλλον τάξεις ὁλοκλήρους.

§132Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐνδεχόμενον ἀλλὰ δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τὸ κρίνωμεν.

§133Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Νὰ μὴ διορθώσωμεν τὸ ἄδικον;

§134Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Σᾶς προτείνομεν καὶ σᾶς ἀνοίγωμεν μίαν ὁδὸν ἐφέσεως εἰς τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον.

§135Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Αὐτὴν τὴν λύσιν τὴν δεχόμεθα.

§136Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν θὰ παραπεμφθῇ τὸ νομοσχέδιον· τοὺς πίνακας καὶ τὰ παράπονα καὶ τὰς τροπολογίας θὰ παραπέμψωμεν.

§137Δ. ΑΦΘΟΝΙΔΗΣ. Εἰς τὸ συμβούλιον τῶν ἀντιστρατήγων νὰ προστεθοῦν ὡς μέλη δύο τρεῖς ἀνώτατοι ἀξιωματικοί.

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσαλδάρης.

§139Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν εἶπεν πρὸ ἡμερῶν ὅτι τὸ νομοσχέδιον τὸ κατήρτισεν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν γνωμῶν τῶν ἁρμοδίων διὰ νὰ θεραπευθοῦν ὅλα τὰ δυνάμενα νὰ θεραπευθοῦν παράπονα· καὶ ἂν μένουν καὶ ἄλλα ταῦτα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διορθωθοῦν, διότι θὰ γεννηθοῦν ἄλλαι ἀντιρρήσεις ἐπίσης ἄξιαι σημασίας. Καὶ συνεπείᾳ τούτου παρεκάλεσε νὰ μὴ γίνῃ συζήτησις εἰς τὴν Βουλήν, διότι εἶναι δεσμευσμένος, ὄχι νομικῶς ἀλλ’ ἠθικῶς ὥστε νὰ μὴ δύναται νὰ δεχθῇ καμμίαν τροποποίησιν διότι θὰ ἀνοίξῃ νέαν πληγήν. Ἂν τώρα ἡ Βουλὴ δὲν νομίζῃ ὅτι ἐπέρχεται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον διόρθωσις, τότε νὰ παραπέμψωμεν τὸν κανονισμὸν τοῦ ζητήματος ἐκείνου, κατὰ τὴν πρότασιν τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι εἶναι ἁρμόδιοι νὰ κανονίσουν τὰ ζητήματα αὐτά. Νομίζω, ὅτι ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει μεταξὺ τῶν δύο λύσεων εἶναι ὀρθώτερον νὰ προτιμήσωμεν ἐκείνην ἡ ὁποία εἰλικρινέστερον θέτει τὰ πράγματα, νὰ ἀφήσωμεν νὰ δοθῇ ἡ λύσις ἀπὸ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι μᾶς τὴν στέλλουν νὰ τὴν κυρώσωμεν νομοθετικῶς. Τοῦτο ὄχι μόνον εἶναι ὀρθότερον, διότι τὴν λύσιν θὰ τὴν δώσουν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι πραγματικῶς τὴν δίδουν καὶ σήμερον διὰ τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας, ἀλλ’ ὑπάρχει καὶ τὸ δικαίωμα ὁ ἀδικούμενος ἂν θέλῃ, νὰ προσφύγῃ ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας.

§140Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Παρακαλῶ. Ὑπάγεται εἰς τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας αὐτὴ ἡ ἐνέργεια;

§141Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Διοικητικὴ πρᾶξις εἶναι.

§142Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Αὐτὸ δὲν θὰ τὸ ἐδεχόμην ποτὲ νὰ ἀνοίξωμεν αὐτὴν τὴν ὁδόν. Τὸ συμφέρον τὸ γενικὸν εἶναι νὰ κλεισθῇ αὐτὴ ἡ ὁδός. Ἀλλ’ ἂν πρόκειται ἡ ἐνέργεια αὐτὴ νὰ προκαλέσῃ ἐπέμβασιν τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶμεν τοιοῦτόν τι; Τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον εἶναι οἱ ἀρχηγοὶ τοῦ στρατοῦ. Ἂς τὸ τελειώσουν τὸ ζήτημα, ἀλλὰ νὰ μὴ ἐπιτρέπεται προσφυγὴ εἰς τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας.

§143Ν. ΞΗΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ προσφυγὴ εἰς τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας. Ποῦ θὰ στηριχθῇ;

§144Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἂν ὑπάρχῃ μία παράβασις τοιαύτη—ὥστε νὰ δικαιολογῆται ἡ ἐπέμβασις τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας.

§145Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐγὼ τὸ εἶπον διότι εἶπεν ὁ κ. Τζερμιᾶς ὅτι ὑπάρχουν ἀποφάσεις τῶν δικαστηρίων, αἱ ὁποῖαι ἀναγνωρίζουν ἀδικήματα. Ἂν ὑπάρχουν τοιαῦται, δὲν μποροῦμε νὰ τὰς καταστρέψωμεν μὲ τὴν πρᾶξιν τὴν διοικητικήν· ἀλλ’ ἔξω ἀπὸ αὐτὰς δὲν νομίζω ὅτι χωρεῖ ἐπέμβασις τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας.

§146Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐδῶ εἰς τὸ νομοσχέδιον ὑπάρχει διάταξις διὰ τῆς ὁποίας καταργοῦνται ἀποφάσεις αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν.

§147Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ἠμπορεῖ νὰ ἐκδόσῃ καὶ ἄλλας ἀποφάσεις.

§148Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Τοῦτο ἀναφέρεται εἰς ἀποφάσεις αἱ ὁποῖαι τελεσιδίκως καὶ ἀμετακλήτως ἔχουσιν ἐκδοθῆ. Λοιπὸν εἶμαι ἀπολύτως ὑπὲρ τῆς γνώμης τὴν ὁποίαν εἶπον κατ’ ἀρχὴν νὰ θέσωμεν ἕνα τέρμα εἰς τὴν κατάστασιν τὴν στρατιωτικὴν καὶ νομίζω ὅτι τὸ τέρμα τοῦτο δὲν δύναται νὰ τεθῇ παρὰ παρ’ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι διευθύνουν τὰ τοῦ στρατοῦ. Ἀλλὰ διότι διήλθομεν ἐν τῷ μεταξὺ τόσας ἀνωμαλίας καὶ ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουν παράπονα τὰ ὁποῖα προσέφυγαν εἰς τὴν δικαιοσύνην καὶ ἀνεγνωρίσθησαν εἰς αὐτὰ ἀμετακλήτως ὡρισμένα δικαιώματα δὲν δυνάμεθα νὰ φθάσωμεν μέχρι τοῦ σημείου ὥστε νὰ καταργήσωμεν τὴν δικαιοσύνην. Ὅσον καὶ ἂν ἦτο ὀρθὸν νὰ διαπράξωμεν τοῦτο θὰ ἦτο ἄδικον νὰ καταργήσωμεν τὴν δικαιοσύνην. Δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ φθάσωμεν ἕως ἐκεῖ, καὶ δι’ αὐτὸ ὑποστηρίζω ἐγὼ νὰ πάῃ εἰς τὸ Ἀνώτατον Στρατιωτικὸν Συμβούλιον, διότι δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα οὔτε τὸ νομοθετικὸν σῶμα ν’ ἀναιρῇ ἀποφάσεις δικαστηρίων.

§149Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐγὼ σκέπτομαι ὡς ἑξῆς: Τὸ δικαστήριον ἀνεγνώρισεν εἰς ἕναν ἀξιωματικὸν δικαιούμενον ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νόμου νὰ προαχθῇ. Ἡ ἀναγνώρισις ὅμως αὐτῆς τῆς ἀδικίας θὰ ἐδημιούργει ἄλλας ἀδικίας μεγαλειτέρας. Αὐτὸ μόνον φοβοῦμαι. Λοιπὸν νὰ μὴ ψηφισθῇ ἀπόψε καὶ νὰ παραπεμφθῇ τὸ ζήτημα εἰς τὸ νομικὸν συμβούλιον νὰ μᾶς εἴπῃ τί γίνεται.

§150ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χαβίνης.

§151Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ἐπιχείρημα τοῦ ἀρχηγοῦ τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, ὅτι ὑπάρχουν δικαστικαὶ ἀποφάσεις δὲν πρέπει νὰ σᾶς ἐπηρεάσῃ, διότι ὑπάρχουν 48 ἄλλοι ἀξιωματικοὶ ἀδικηθέντες οἵτινες ἐπὶ τῇ βάσει ἄλλων νόμων θὰ ἐδικαιοῦντο, ἂν κατέφευγον εἰς τὰ δικαστήρια. Διότι ὅπως σᾶς ἀνέφερα καὶ προηγουμένως, δυνάμει νόμου ὁ αʹ ταγματάρχης εἶναι ἀρχαιότερος τοῦ βʹ καὶ ὁ βʹ ἀρχαιότερος τοῦ γʹ. Φυσικὸν εἶναι ὁ αʹ νὰ εἶναι ἀρχαιότερος τοῦ γʹ· ἐν τούτοις ὅμως ἐπὶ τῇ βάσει ἄλλου νόμου ὁ γʹ εἶναι ἀρχαιότερος τοῦ αʹ. Πῶς θὰ λύσητε αὐτὸν τὸν φαῦλον κύκλον, ἵνα μὴ ἑκάστοτε οἱ ἀξιωματικοὶ καταφεύγουν εἰς τὰς δικαστήρια;

§152Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸ συμβούλιον, τὸ ὁποῖον ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουν αὐταὶ αἱ νομικαὶ ἀντιγνωμίαι νὰ συμπληρωθῇ μὲ δύο νομικούς, ἕνα ἀρεοπαγίτην καὶ ἕνα σύμβουλον τῆς Ἐπικρατείας.

§153Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Μετεῖχεν τοῦ συμβουλίου ὁ νομικὸς σύμβουλος τοῦ ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν.

§154Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριοι βουλευταί, προτοῦ γίνῃ ἡ ἐπετηρὶς ἐπὶ Παγκάλου ὑπῆρχον παράπονα ἀξιωματικῶν δικαιολογημένα· ἔγινεν ἡ ἐπετηρὶς Παγκάλου καὶ πάλιν ὑπῆρχον παράπονα. Ἐν τῷ μεταξὺ ἐπῆλθεν ἡ μεταβολὴ, κατόπιν δὲ συζητήσεως ἡ ὁποία ἐγένετο ἐπὶ οἰκουμενικῆς Κυβερνήσεως ἀπεφασίσθη νὰ παραπεμφθῇ τὸ ζήτημα εἰς μίαν ἐπιτροπὴν ἐκ στρατηγῶν εἰς τὴν ὁποίαν νὰ συμμετάσχουν καὶ νομικοί. Πράγματι ἡ ἐπιτροπὴ αὕτη, συνεργασθεῖσα ἐπὶ 14 μῆνας συνεχεῖς κατήρτισε μίαν ἐπετηρίδα. Σήμερον παρουσιάζονται πάλιν παράπονα διαφόρων ἀξιωματικῶν. Ἐὰν δεχθῶμεν ὅτι τὰ παράπονα αὐτὰ εἶναι δίκαια καὶ πρέπει νὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψει, αὔριον θὰ ἔχωμεν παράπονα δίκαια ἄλλων ἀξιωματικῶν, τὰ ὁποῖα πρέπει ἐπίσης νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψει καὶ οὕτω καθεξῆς. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τελειώσωμεν ποτέ. Ἐδῶ ἔγινε μία ἐπιτροπὴ ἐκ τριῶν στρατηγῶν καὶ δύο νομικῶν ἡ ὁποία ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν ὅλας τὰς καταστάσεις καὶ ὅλα τὰ ὑπομνήματα τῶν ἀξιωματικῶν καὶ κατήρτισε μίαν ἐπετηρίδα. Ἐὰν τώρα παραπεμφθῇ τὸ ζήτημα εἰς τὸ Ἀνώτατον Στρατιωτικὸν Συμβούλιον ἵνα ἐξετάσῃ τὰς τροπολογίας καὶ τὰ παράπονα τῶν ἀξιωματικῶν, θὰ καταντήσωμεν εἰς ἕνα τραγέλαφον. Διὰ τοῦτο ἀντιτίθεμαι τελείως εἰς τὴν τροπολογίαν τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, διὰ τοὺς ἑξῆς λόγους: Πρῶτον, διότι τὰ μέλη τοῦ Ἀνωτάτου Συμβουλίου ἔχουν ἐκφράσει ἤδη γνώμας εἰς διαφόρους περιστάσεις διὰ ζητήματα ἀρχαιότητος καὶ ἐπὶ εἰδικῶν καταστάσεων ἀξιωματικῶν, αἵτινες γνῶμαι ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον εἶναι ἀντίθετοι τῶν γνωμῶν τῆς ἐπιτροπῆς τῆς συγκροτηθείσης ἐκ στρατηγῶν, ἡ ὁποία ἐπιτροπὴ πραγματικῶς ἤμβλυνε τὴν ὀξύτητα τὴν ὑπάρχουσαν μεταξὺ τῶν ἀξιωματικῶν. Καὶ δεύτερον διότι τὰ μέλη τοῦ Ἀνωτάτου Στρατιωτικοῦ Συμβουλίου ἀποτελοῦν τοὺς ἀνωτάτους ἀρχηγοὺς τοῦ στρατεύματος, οἱ ὁποῖοι πρέπει νὰ ἀπολαύωσι τῆς ἀπολύτου ἐμπιστοσύνης τῶν ἀξιωματικῶν. Πρὸς τί λοιπὸν νὰ παραπεμφθῇ καὶ πάλιν τὸ ζήτημα εἰς τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον; Καὶ ἐπὶ πλέον διατί θὰ ἐξετασθῶσιν ὑπὸ τοῦ Ἀνωτάτου Στρατιωτικοῦ Συμβουλίου μόνον αἱ ὑποβληθεῖσαι ὑπὸ βουλευτῶν τροπολογίαι, αἱ ἀφορῶσαι παράπονα ἀξιωματικῶν εὑρισκομένων εἰς τὸ ἐσωτερικὸν, καὶ δὲν θὰ ἐξετασθῶσι τὰ παράπονα τῶν ἀξιωματικῶν οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται εἰς τὴν προκάλυψιν καὶ δὲν δύνανται νὰ λάβωσι κἄν γνῶσιν ποῖα ζητήματα ἐξετάζει τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον, ἵνα ὑποβάλωσι καὶ αὐτοὶ ἀναφορὰς παραπόνων: Μὲ ποῖον λοιπὸν δικαίωμα θὰ ἀρνηθῇ τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον νὰ ἐξετάσῃ τὰ παράπονα τῶν ἀξιωματικῶν αὐτῶν, ὅταν θὰ ὑποβληθῶσι βραδύτερον καὶ μετὰ τὴν ἔκδοσιν τῆς ἀποφάσεώς του; Θὰ παραταθῇ τοιουτοτρόπως ἐπὶ μῆνας μία κατάστασις, ἡ ὁποία θὰ μειώσῃ τὸ κῦρος ἀνωτάτων ἀξιωματικῶν τοῦ στρατεύματος ἐπὶ βλάβῃ τόσον τῆς πειθαρχίας ὅσον καὶ τῆς συνοχῆς αὐτῶν. Τὰ παράπονα δὲ τῆς νέας ἐπετηρίδος θὰ εἶναι περισσότερα ἐκείνων τὰ ὁποῖα ἐγεννήθησαν ἐκ τῆς πρώτης ἐπετηρίδος, τὴν ὁποίαν κατήρτισαν τρεῖς στρατηγοὶ καὶ 2 νομικοὶ σύμβουλοι. Σᾶς ἐξορκίζω λοιπὸν, κύριοι βουλευταί, νὰ μὴ δεχθῆτε τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν......

§155Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Τὴν ἀποσύρω.

§156Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. ... διότι θὰ καταστρέψετε τὴν συνοχὴν τοῦ στρατεύματος.

§157Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Νομίζω, ὅτι θὰ ἠδύνατο εἰς τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον νὰ προστεθοῦν καὶ δύο νομικοί, ἕνας ἀπὸ τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας καὶ ἕνας ἀπὸ τὸν Ἄρειο Πάγο. Τοιουτοτρόπως θὰ ἐφθάνομεν εἰς τὴν καλλιτέραν λύσιν εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ἐπέβαλεν νὰ ὑποταχθῶσι πάντες οἱ ἐν τῷ στρατεύματι.

§158Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Μετὰ τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. Χαβίνη, ἐπείσθην ὅτι ἡ τροπολογία τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν πρέπει ν’ ἀποσυρθῇ, διότι δὲν εἶναι ὀρθὸν οἱ ἀνώτατοι ἀρχηγοὶ τοῦ στρατεύματος ἐπὶ τόσον χρόνον ν’ ἀσχολοῦνται μὲ τὰ ζητήματα αὐτά.

§159Ι. ΚΑΛΟΓΕΡΑΣ. Τὸ ζήτημα εἶναι πολὺ σοβαρὸν καὶ δὲν ἐπιτρέπεται περαιτέρω ἐκκρεμότης. Ἐγὼ ἐκ τῶν συνομιλιῶν τὰς ὁποίας εἶχον μετὰ τῶν ἁρμοδίων ἐβεβαιώθην, ὅτι οὗτοι δὲν πτοοῦνται ἀπὸ τὰ παράπονα τὰ ὁποῖα τυχὸν ἤθελον ἐγερθῇ ἐναντίον αὐτῶν–Διότι εἶναι συνηθισμένοι ν’ ἀκούουν παράπονα ἐπὶ τόσα χρόνια τώρα–Ἀλλ’ ἐπειδὴ εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ὑπάρχωσιν ἀδικίαι τινές, θὰ ἦσαν διατεθειμένοι νὰ ἐξετάσουν τὰς τροπολογίας τῆς Βουλῆς καὶ τὰ ὑποβληθέντα παράπονα, θὰ ἠδύνατο δὲ νὰ περατώσουν τὴν ἐργασίαν αὐτὴν ἐντός, τὸ πολύ, δύο μηνῶν.

§160Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Πρέπει πλέον νὰ κλείσῃ ἡ πληγὴ αὐτὴ καὶ νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἐκ τῆς περιστάσεως αὐτῆς εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ γεννηθῶσι παράπονα.

§161Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Δὲν εἶναι ἡ ἀπόφασις τῆς πρώτης ἐπιτροπῆς αὐτό. Ἡ ἀπόφασις τῆς πρώτης ἐπιτροπῆς εἶναι εἰς ἀντίκρουσιν τῆς ἀποφάσεως τῆς δευτέρας ἐπιτροπῆς.

§162Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Σᾶς εἶπον καὶ προχθές, ὅτι μία ἐπιτροπὴ ἔγινε. Δὲν πρόκειται περὶ δύο ἐπιτροπῶν, ἀλλὰ περὶ μιᾶς καὶ μόνης μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι ὁ ἐκ τῶν μελῶν αὐτῆς στρατηγὸς Σταυριανόπουλος ἀναχωρήσας ἐπὶ ἀποστολῇ εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἀντικατεστάθη διὰ τοῦ ὁμοιοβάθμου του κ. Σκανδάλη.

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπεραιώθη. Ἄρθρον 1ον. (ἀναγινώσκει).

§164ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ πρῶτον ἄρθρον, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ γίνονται δεκτὰ τ’ ἄρθρα 2 καὶ 3).

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4ον. (ἀναγινώσκει).

§166Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε ὑπουργέ, ἐπὶ τῆς τρίτης παραγράφου τοῦ ἄρθρου 4 μονιμοποιεῖται μία ἀδικία ἡ ὁποία ἐξαιρετικῶς ἔγινε δι’ ὡρισμένους ἀξιωματικοὺς τῆς χωροφυλακῆς. Ἐνῷ δηλαδὴ δι’ ὅλους τοὺς ἀξιωματικοὺς τοὺς ἀπομακρυθέντας τοῦ στρατοῦ διὰ πολιτικοὺς λόγους κατὰ τὸ 1919 ἐθεσπίσθη ὅτι κατετάσσοντο μετὰ μὲν τοὺς ἀξιωματικοὺς τῆς Ἀμύνης ἀλλὰ κατ’ ἀρχαιότητα, ἡ ὁποία τοὺς ἀνῆκε μαζὺ μὲ τοὺς παραμείναντας, μία κατηγορία ἀξιωματικῶν τῆς χωροφυλακῆς, δυνάμει διατάγματος, τὸ ὁποῖον ἀναφέρει ἡ παράγραφος 3 τοῦ ἄρθρου 4, ἔρχεται καὶ κάτω ἀκόμη ἀπὸ τοὺς παραμείναντας, ἐνῷ εἶναι ἀρχαιότερα, καὶ τὸ μέτρον τοῦτο δὲν εἶναι δεδικαιολογημένον.

§167Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. Ὑπαξιωματικοὶ ἔφυγαν· δὲν ἔφυγαν ἀξιωματικοί.

§168Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δι’ ὅλους τοὺς ἀξιωματικοὺς ἐκράτησεν ἡ ἀρχὴ ὅτι προηγοῦνται μὲν οἱ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἀλλ’ οἱ ἄλλοι ἕπονται ἀναλόγως τῆς ἀρχαιότητος αὐτῶν.

§169Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κάμωμεν τίποτε, ἐφόσον δὲν ἔχομεν στοιχεῖα ὑπ’ ὄψιν.

§170Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δὲν ἔχω οὐδεμίαν ἀντίρρησιν νὰ πάῃ νὰ κριθῇ ἀπὸ τὸ συμβούλιον.

§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν: δέχεται τὴν ψήφισιν τοῦ ἄρθρου 4;

§172ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 4 ἀναγινώσκονται δὲ καὶ γίνονται δεκτὰ καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου, ψηφιζομένου εἰς Αʹ ἀνάγνωσιν ὡς ἐτροποποιήθη ὑπό τοῦ κ. ὑπουργοῦ). Μόνη συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως γραφείου προστασίας Ἑλληνικῶν σύκων». Ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Κριμπᾶς.

§174Θ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Ἡ ἵδρυσις γραφείου προστασίας Ἑλληνικῶν σύκων ἀνταποκρίνεται πρὸς ἐπιτακτικὴν ἐπιθυμίαν τῶν συκοπαραγωγῶν. Ὁ κατήφορος τὸν ὁποῖον ἔχει πάρει ἕνα μέρος τῶν συκοπαραγωγῶν ἀφ’ ἑνός, παραμελούντων τὴν καλλιέργειαν καλῆς ποιότητος σύκων, καὶ ἀφ’ ἑτέρου τὸ ἐξαγωγικὸν ἐμπόριον τὸ ὁποῖον διοχετεύει εἰς τὰς ἀγορὰς τῆς ἐξωτερικῆς καταναλώσεως, ἐκ κακῆς ἕξεως ὄχι σῦκα φαγώσιμα ἀλλὰ βορβορώδη πολτόν, σύκων κατὰ τὰς ἐκθέσεις τῶν Πρεσβευτῶν μας. Ἐδημιουργήθη οὕτω εἰς τὴν συνείδησιν τῶν παραγωγῶν ἡ πεποίθησις ὅτι μόνον ἡ ἵδρυσις ἑνὸς γραφείου προστασίας σύκων θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ κρατήσῃ τὸν κατήφορον αὐτὸν καὶ νὰ ἐπιφέρῃ βελτίωσιν εἰς τὴν κατάστασιν. Καὶ τὴν κατάστασιν αὐτὴν τὴν χειρίστην καὶ τὸν κίνδυνον αὐτὸν ἐκ τοῦ ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου τῶν Ἑλληνικῶν σύκων περιέγραψαν ἐπαγειλημμένως δι’ ἐκθέσεώς των οἱ Πρεσβευταί μας. Αἴφνης ὁ πρεσβευτὴς ἐν Βιέννῃ λέγει ὅτι «φορτίον προερχόμενον ἐκ Καλαμῶν ἦτο εἰς τοιαύτην κατάστασιν ὥστε τὰ σῦκα ἦσαν ξυνὰ σκωληκοβριθῆ καὶ μερικὰ ἀνάμικτα μὲ ἄμμον....» (ἀναγινώσκει). Παραλείπω δὲ διὰ νὰ μὴ κουράσω τὴν Βουλήν, τὰ παραιτέρω τῆς ἐκθέσεως τοῦ Πρεσβευτοῦ. Ἐπίσης παραλείπω καὶ τὴν ἔκθεσιν τοῦ ἐν Κλήβελαντ τῆς Ἀμερικῆς Προξένου ὁ ὁποῖος λέγει ὅτι τὰ σῦκα τὰ Καλαματιανὰ θὰ ἦσαν εἰς θέσιν νὰ ἐκτοπίσουν καὶ αὐτὰ τὰ Ἰταλικὰ σῦκα ἂν ἐσυσκευάζοντο ἀνθρωπίνως. Εἰς τὴν ἐπιθυμίαν τοῦ κόσμου τῶν συκοπαραγωγῶν ἀνταπεκρίθη πράγματι τὸ ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, καὶ ἐν συνεργασίᾳ μετὰ τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας προτείνουν διὰ νομοσχεδίου τὴν διόρθωσιν τοῦ κακοῦ. Τὸ προκείμενον δὲ νομοσχέδιον εἶναι τῆς ἐμπνεύσεως καὶ τῆς πρωτοβουλίας τοῦ ἀξιοτίμου κ. ὑπουργοῦ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῆς Γεωργίας εἰς τὴν ὁποίαν παρεπέμφθη τὸ νομοσχέδιον ἔχει νὰ κάμῃ μερικὰς παρατηρήσεις. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας παρεξέκλινεν ἐπὶ τῆς ἐπιθυμίας τῶν συκοπαραγωγῶν κατὰ τὸ ἑξῆς σημεῖον: Ὁ συκοπαραγωγικὸς κόσμος ἐζήτησε τὴν ἵδρυσιν αὐτονόμου συκικοῦ ὀργανισμοῦ, λειτουργοῦντος ἐντελῶς κατὰ τὸ παράδειγμα τοῦ αὐτονόμου σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ, καὶ σύμφωνα πρὸς τὴν ἐπιθυμίαν αὐτοῦ εἶχον συνταχθῆ παλαιότερον νομοσχέδιον καὶ πρότασις νόμου. Ἀλλ’ ὁ κ. ὑπουργὸς ἐζήτησε τὴν ἵδρυσιν γραφείου προστασίας σύκων, τὸ ὁποῖον ἀνέθεσεν ὑπὸ τὴν αἰγίδα τοῦ αὐτονόμου σταφιδικοῦ ὀργανισμοῦ. Πράγματι θὰ ἦτο ἄδικον νὰ ἐπιβαρυνθῇ ἡ συκοπαραγωγὴ μὲ ἕν τέλος ὑπερβολικόν, διὰ νὰ μπορέσῃ νὰ ὀρθοποδήσῃ τὸ γραφεῖον προστασίας ὡς αὐτόνομος ὀργανισμός. Διὰ τοῦ τέλους ὅμως τοῦ μικροῦ, τὸ ὁποῖον χορηγοῦμεν διὰ τοῦ νομοσχεδίου μπορεῖ νὰ σταθῇ καὶ ὡς παράρτημα τοῦ Α.Σ.Ο. Καὶ εἶναι συμφερώτερον τοῦτο, δεδομένου ὅτι ἡ συκοπαραγωγή μας ἀνέρχεται εἰς 17 περίπου χιλιάδας τόννους ἐτησίως ἔναντι 200 χιλιάδων τῆς παγκοσμίου συκοπαραγωγῆς. Δὲν ἔπρεπε συνεπῶς νὰ ἐπιβαρύνωμεν τὰ σῦκα μὲ βαρὺ τέλος ἐξαγωγικόν. Ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἐδέχθη πρότασιν τοῦ ὑποφαινομένου περὶ καθορισμοῦ τῆς ἕδρας προστασίας Ἑλληνικῶν σύκων ἐν Καλάμαις, δεδομένου ὅτι ὁ Α.Σ.Ο. οὗτινος τμῆμα εἶναι τὸ γραφεῖον ἑδρεύει ἐνταῦθα, ὡς καὶ τὰ ὑπουργεῖα τὰ ὁποῖα θὰ ἀντιπροσωπεύωνται δι’ ἀνωτέρων ὑπαλλήλων καὶ ἰδίᾳ διότι θὰ πρέπει νὰ ὑπάρχῃ καὶ ἕνας ἀνώτερος ὑπάλληλος τοῦ συμβατικοῦ τμήματος τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν διὰ νὰ μετέχῃ τῆς διοικήσεως τοῦ γραφείου. Εἰς τὸ ἄρθρον 2 ἡ ἐπιτροπὴ ἰδίως εἰς τὴν παράγραφον 3 (ἀναγινώσκει) ἐξυπονοεῖ ὡς αὐτονόητον, ὅτι μεταξὺ τῶν εἰδικωτέρων σκοπῶν τοῦ γραφείου προστασίας σύκων πρέπει νὰ ἐξυπακούεται ὅτι εἰς τοὺς σκοποὺς αὐτοὺς ἐνυπάρχει καὶ ἡ μελέτη καὶ ἡ ἐκμετάλλευσις τῶν ὑποπροϊόντων καὶ δηλαδὴ τῶν μαρμελάδων τῶν τοιούτων ὡς καὶ τὸ ἐμπόριον τῶν νωπῶν σύκων. Ἡ ἐπιτροπὴ δέχεται ὅτι πρέπει νὰ προστεθῇ ὡς ἐδάφιον 4ον καὶ ὁ ἔλεγχος ἐπὶ τῆς ἐξαγωγῆς τῶν σύκων, διὰ νὰ καταστῇ τὸ νομοσχέδιον ἀποτελεσματικὸν εἰς τοὺς σκοποὺς ποὺ ἐπιδιώκει. Τὸ ἄρθρον 3 ἐνόμισεν ἡ ἐπιτροπὴ ὅτι πρέπει νὰ τὸ τροποποιήσῃ καὶ νὰ ὁρίσῃ ἐν τῷ νόμῳ κατὰ τὸ δυνατὸν πλήρως τὰ στοιχεῖα τοῦ ἀδικήματος διότι κατὰ τὸ ἄρθρον 8 τοῦ Συντάγματος «ἀδίκημα δὲν ὑπάρχει οὐδὲ ποινὴ ἐπιβάλλεται ἄνευ νόμου προηγουμένως ὁρίζοντος αὐτὴν». Δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν, συνεπῶς κατὰ τὸ Σύνταγμα νὰ δοθῇ τὸ δικαίωμα εἰς τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν νὰ ὁρίσῃ τὰ στοιχεῖα τοῦ ἀδικήματος διὰ διατάγματος. Ἀλλὰ καὶ ἐὰν δεχθῶμεν ὡς ἐπιτρεπτὴν τὴν νομοθετικὴν ἐξουσιοδότησιν, ἐναντίον τῆς γνώμης ξένων ἐγκρίτων συγγραφέων, πάλιν, ὅπως ἐπὶ τοῦ προκειμένου εἰς τὴν περίπτωσιν καθ’ ἣν τὸ Σύνταγμα ἀπαιτεῖ ρητῶς τὴν ὕπαρξιν νόμου πάλιν δὲν δυνάμεθα νὰ δεχθῶμεν τὴν νομοθετικὴν ἐξουσιοδότησιν. Τὸ ζήτημα αὐτὸ ἐγεννήθη καὶ ἄλλοτε εἰς τὴν ἀναθεωρητικὴν Βουλὴν, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τοῦ Νομοσχεδίου περὶ σπειρομένων γαιῶν καὶ τότε ἡ πλειοψηφία τῶν νομικῶν ρητόρων τῆς Βουλῆς ἐτάχθη μὲ τὴν γνώμην τὴν ὁποίαν ἀνέπτυξα αὐτὴν τὴν στιγμήν. Καὶ ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τότε καὶ νῦν τῆς Κυβερνήσεως, καίτοι ἐδέχθη ὡς ἐπιτρεπτὴν τὴν νομοθετικὴν ἐξουσιοδότησιν παρεδέχθη ὅτι εἰς τὴν περίπτωσιν καθ’ ἣν τὸ Σύνταγμα ἀπαιτεῖ νόμον, δὲν δύναται νὰ δεχθῇ, διστάζει νὰ δεχθῇ ἐξουσιοδότησιν. Σύμφωνα πρὸς ταῦτα ὡρίσθησαν κατὰ τὴν γνώμην αὐτὴν ὅσον τὸ δυνατὸν λεπτομερῶς ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς τὰ στοιχεῖα τοῦ ἀδικήματος αὐτοῦ. Ἡ ἐπιτροπὴ ὡσαύτως συμμορφουμένη πρὸς τὸ πνεῦμα ποὺ διαπνέει τὸ σχέδιον τοῦ Ποινικοῦ Κώδικος καὶ ἔχουσα ὑπ’ ὄψει της ὅτι τὰ Δικαστήρια δυσκόλως ἐπιβάλλουσι ποινὰς φυλακίσεως εἰς παραβάσεις τοιαύτας, προτείνει τὴν ἀντικατάστασιν τῶν ποινῶν τῆς φυλακίσεως διὰ τῆς χρηματικῆς ποινῆς Ἴσως φανῇ ὑπερβολικὸν τό ποσὸν τῆς χρηματικῆς ποινῆς, ἀλλὰ ὑπάρχει τὸ δυνητικὸν περιθώριον, ὥστε τὸ δικαστήριον μπορεῖ νὰ ἐπιβάλῃ ἄλλοτε τὴν μεγαλειτέραν καὶ ἄλλοτε τὴν μικροτέραν ποινήν. Εἰς τὸ ἄρθρον 4 ἡ ἐπιτροπὴ ὡσαύτως διῄρεσε χάριν τοῦ ἐμπορίου τὰς ποιότητας εἰς 4, ὑποδιαιρέσασα εἰς δύο τὴν πρώτην ποιότητα καὶ ὁρίσασα ἀναλόγως τὸ τέλος, προσέθεσε δὲ, διὰ νὰ ἐκδηλωθῇ ὁ σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου καὶ ἵνα ἀπαγορευθῇ ἡ ἐξαγωγὴ σύκων βεβλαμμένων δυσφημούντων τὴν παραγωγήν μας, πρὸς παρεμπόδισιν τῶν ὁποίων καὶ ἡ Ἀμερικανικὴ Δημοκρατία ἔχει ψηφίσει εἰδικὸν νόμον περὶ τροφίμων καὶ φαρμάκων διὰ τοῦ ὁποίου θὰ κλείωνται αἱ θύραι εἰς τὴν συκοπαραγωγήν μας ἐὰν ἐξακολουθήσῃ ὁ κατήφορος τοῦ ἐμπορίου, καὶ ὥρισεν ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχωσι εἰς τὰ τελωνεῖα ἐπιτροπαὶ ἐξαγωγῆς. Ἀπευθυνόμενος εἰς φόβους καὶ δισταγμοὺς τοὺς ὁποίους εἰς μίαν ἰδιαιτέραν συνομιλίαν μοῦ ἔκανε ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, λέγω ὅτι δὲν εἶναι ἀπαραίτητον νὰ γίνῃ ὁ ἔλεγχος εἰς τὰ τελωνεῖα τῆς ἐξαγωγῆς αἰτήσει τοῦ ἐξαγωγέως ἐμπόρου. Ὁ ἔλεγχος δύναται νὰ γίνεται εἰς τὰς ἀποθήκας του κατὰ τὴν συσκευασίαν τοῦ προϊόντος, χωρὶς μὲ τοῦτο νὰ ἀποκλείεται καὶ δικαίωμα τῆς ἐπιτροπῆς ἐλέγχου νὰ ἀνοίγῃ 2–3 κιβώτια εἰς τὸ τελωνεῖον πρὸς νεωτέραν ἐπαλήθευσιν τοῦ ἐλέγχου. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον γίνεται καὶ ὁ ἔλεγχος ἐν Ἀμερικῇ καὶ δι’ αὐτὰ τὰ Ἀμερικανικὰ σῦκα, Εἰς τὸ ἄρθρον 5 προτείνει ἡ ἐπιτροπὴ καὶ μερικὰς τροπολογίας, ἵνα προσαρμόσῃ τὴν ἀντιπροσωπείαν ἐν τῷ γραφείῳ πρὸς τὸν κόσμον τὸν συκοπαραγωγικόν. Λαμβανομένου δὲ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι οἱ συκοπαραγωγοὶ τῆς Μεσσηνίας ἀντιπροσωπεύονται μὲ ὀκάδας 10.000.000 ἀπέναντι 15.000.000 ὀκάδων σύκων ὅλης τῆς ἄλλης Ἑλλάδος καὶ 2 περίπου ἑκατομμυρίων ὀκάδων τῆς συκοπαραγωγῆς τοῦ νομοῦ Λακωνίας, ἡ ἐπιτροπὴ προέτεινε 4 ἀντιπροσώπους ἔναντι ἑνὸς τῆς Λακωνίας. Δέχομαι ἤδη καὶ προτείνω ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς, ὅπως ἐκ τῶν 4 ἀντιπροσώπων τοῦ νομοῦ Μεσσηνίας ἀφαιρεθῇ ὁ εἷς καὶ εἰς τὴν θέσιν του νὰ προστεθῇ ὁ ἀνώτερος ἐν λόγῳ ὑπάλληλος τοῦ συμβατικοῦ τμήματος, του ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν. Αὐτὰς τὰς τροπολογίας δι’ ἐμοῦ ὑποβάλλει ἡ ἐπιτροπή. Κατὰ τὰ λοιπὰ μένει ὡς διετυπώθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον ὑπουργόν.

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαφλέσσας.

§176Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶμαι συμφωνότατος πρὸς τὸ ὑπὸ συζήτησιν σχέδιον νόμου, διὰ τὴν ὑποβολὴν τοῦ ὁποίου τόσας παρακλήσεις ὑπέβαλον εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἰδιαιτέρως εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἐκφράζω δὲ τὰς εὐχαριστίας μου διότι πραγματοποιεῖται ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιθυμοῦν οἱ συκοπαραγωγοί. Ἀλλὰ θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ κάμω τὴν ἑξῆς παρατήρησιν: Ἐνῷ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶναι κατὰ τῆς ἀστυφιλίας, ἐν τούτοις παντὸς ὀργανισμοῦ τὴν ἕδραν ἐγκαθιστᾷ ἐν Ἀθήναις. Καὶ ἐξηγοῦμαι Ὁρίζεται διὰ τοῦ πρώτου ἄρθρου, ὅτι τὸ γραφεῖον προστασίας σύκων θὰ ἔχῃ τὴν ἕδραν του ἐν Ἀθήναις. Καὶ ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν καὶ ἰδιαιτέρως τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως: Ποία σχέσις ὑπάρχει μεταξὺ συκῆς καὶ Ἀθηνῶν;

§177Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἀναθέτομεν εἰς τὸν ὑπάρχοντα ὀργανισμὸν τῆς σταφίδος.

§178Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἔγινεν ἐν Ἀθήναις ὁ αὐτόνομος σταφιδικὸς ὀργανισμὸς, ὀργανισμὸς δηλαδὴ ἀντιπροσωπεύων ἐσοδείαν 150 χιλιάδων τόννων. Θέλετε σεῖς δι’ ἕνα μικρὸν προϊὸν νὰ δημιουργήσωμεν ἕνα πολυτελῆ ὀργανισμόν;

§179Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐζήτησαν οἱ ἴδιοι οἱ συκοπαραγωγοί, νὰ ὑπαχθῇ εἰς τὸν σταφιδικὸν ὀργανισμόν.

§180Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Δὲν εἶπον αὐτὸ. Τοὐναντίον λέγω ὅτι ὀρθῶς ἐκάματε τὸ γραφεῖον προστασίας σύκων πρὸς ἀποφυγὴν ἐξόδων, ἀλλ’ ὅτι ἔπρεπε νὰ ὁρισθῇ ὡς ἕδρα τοῦ γραφείου τούτου αἱ Καλάμαι καὶ ὄχι αἱ Ἀθῆναι. Δὲν ὑπελογήσατε κύριε ὑπουργὲ, τὰ ἔξοδα τὰ ὁποῖα θὰ πληρώνῃ τὸ γραφεῖον τοῦτο εἰς τοὺς ἀντιπροσώπους, οἱ ὁποῖοι θὰ ἔρχωνται ἀπὸ τὰ πέρατα τῆς Πελοποννήσου καὶ οἱ ὁποῖοι θὰ ἀποτελοῦν τὸ διοικητικὸν συμβούλιον. Ἐν τῷ σχεδίῳ λέγετε ὅτι τὸ συμβούλιον εἶναι ἐννεαμελὲς καὶ ἐκλέγεται ἀνὰ τριετίαν· ἀλλὰ τοῦτο δὲν εἶναι ἀκριβὲς, διότι τὰ τρία μέλη τοῦ συμβουλίου τούτου δὲν ἐκλέγονται ὑπὸ τῶν συκοπαραγωγῶν, ἀλλὰ ὑπὸ τῶν ὑπουργῶν καὶ οὕτω καθίστανται μόνιμα. Καὶ ὄχι μόνον αὐτό, ἀλλὰ καταρτίζεται καὶ ὅλως μεροληπτικῶς ἡ διοικητικὴ ἐπιτροπή, διότι λέγει τὸ σχέδιον νόμου ὅτι: ἐκλέγεται τριμελὴς διοικητικὴ ἐπιτροπὴ ἐκ τῶν διαμενόντων μονίμως ἐν Ἀθήναις. Τίνες δὲ οἱ διαμένοντες μονίμως ἐν Ἀθήναις; Ὄχι βέβαια οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν συκοπαραγωγῶν, ἀλλὰ οἱ τρεῖς ὑπάλληλοι· διότι τὰ ἄλλα 6 μέλη πρέπει νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψει σας κύριε Πρόεδρε, ὅτι κατοικοῦσιν εἰς τὴν Πελοπόννησον καὶ τὸ ἓν εἰς τὰς νήσους. Αὐτὰ τὰ μέλη πρέπει νὰ ἔρχωνται εἰς Ἀθήνας νὰ συνεδριάζουν.

§181Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Εἶναι δυνατὸν 3 ἀνώτεροι ὑπάλληλοι τῶν ὑπουργείων νὰ πηγαίνωσιν εἰς τὰς Καλάμας νὰ κάμνωσι συζητήσεις κάθε ἡμέραν;

§182Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Ἡ βάσις αὐτὴ δὲν εἶναι στερεά. Τίς ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον λαμβάνωσιν μέρος αὐτοὶ οἱ τρεῖς ὑπάλληλοι εἰς τὸ Συμβούλιον; Εἶναι ἐκ τῶν ὧν οὐκ ἄνευ ἡ παρουσία τῶν ὑπαλλήλων αὐτῶν; Χάριν αὐτῶν πρέπει νὰ γνωρίζετε, κ. ὑπουργέ, ὅτι θὰ ἐπιβαρυνθῶμεν μὲ 500.000 δραχμὰς ἔξοδα κατ’ ἔτος.

§183Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συμφωνήσω μαζύ σας ἀλλὰ μὲ τὸν συνάδελφόν μου — ὄχι βέβαια διὰ νὰ τοῦ φανῶ εὐχάριστος. —Ἐφ’ ὅσον πρόκειται νὰ μετέχωσι δημόσιοι ὑπάλληλοι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εὑρίσκεται εἰς Καλάμας ἡ ἕδρα.

§184Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Θέτετε τρεῖς ὑπαλλήλους διαρκεῖς συμβούλους καὶ χάριν αὐτῶν καὶ μόνον ἐκάματε ἕδραν τὰς Ἀθήνας καὶ φέρετε τοὺς 6 ἄλλους ἀπὸ τὰ πέρατα τῆς Ἑλλάδος ἐδῶ.

§185Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Οὔτε ὁ δῆμος Καλαμῶν ἐζήτησεν αὐτὸ νὰ μείνῃ εἰς τὰς Καλάμας. Πρώτην φορὰν μᾶς τὸ ζητεῖτε τώρα.

§186Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Τὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα ὑπεβάλαμεν ἡμεῖς ὁρίζουσιν ὡς ἕδραν τὰς Καλάμας.

§187Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὸ γραφεῖον αὐτὸ λειτουργεῖ ἐδῶ. Κατὰ πρότασιν δὲ τοῦ κ. Κριμπᾶ ἐζήτησα τὴν γνώμην τοῦ συμβουλίου τὸ ὁποῖον λειτουργεῖ ἐδῶ, καὶ ἀκούσατε τὶ μοῦ ἀπαντᾶ τὸ συμβούλιον: (ἀναγινώσκει). «Τὸ διοικητ. Συμβούλιον τοῦ γραφείου κτλ.» Αὐτὰ ἀπήντησε τὸ διοικητικὸν συμβούλιον εἰς τὸ ὁποῖον ἐκπροσωποῦνται καὶ οἱ παραγωγοὶ καὶ τὸ ἐμπόριον.

§188Θ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Ἐκπροσωποῦνται μόνον οἱ συνεταιρισμοὶ καὶ ὡρισμένα ὑποκείμενα, τὰ ὁποῖα ἐνεργοῦσιν πλαγίως καὶ ἐμμέσως.

§189Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Παρακαλῶ νὰ μοῦ ἀπαντήσητε τὸ ἑξῆς, κύριε ὑπουργέ: Τὰ γραφεῖα προστασίας καπνοῦ εἶναι εἰς τὰς Ἀθήνας, ἢ εἶναι εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, τὴν Καβάλλαν, τὸν Βόλον καὶ ἀλλαχοῦ;

§190Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Αὐτὰ εἶναι εἰς ὅλην τὴν χώραν καὶ ἔχουσιν εἰδικὸν σκοπὸν, τὴν καθοδήγησιν τοὐτέστιν τῶν καπνοπαραγωγῶν διὰ τὴν καλλιέργειαν τοῦ καπνοῦ.

§191Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Καὶ αὐτὸ γίνεται διὰ νὰ ὁδηγήσῃ τὸν τρόπον τῆς καλλιεργείας τῆς ἀποξηράνσεως, συσκευῆς καὶ ἐξαγωγῆς. Εἶναι ἐπιμελητηριακὸς ὀργανισμός. Σκεπτόμενος καθ’ ὃν τρόπον σκέπτεσθε, τότε μεταθέσατε καὶ τὴν ἕδραν τῶν ἐμπορικῶν Γεωργικῶν Ἐπιμελητηρίων Μεσσηνίας ἐν Ἀθήναις.

§192Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἀφήσατε νὰ λειτουργήσῃ ἕνα χρόνο, καὶ βλέπουμε.

§193Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Ἄς λειτουργήσῃ κ. ὑπουργὲ, ἀφ’ οὗ τὸ θέλετε, ἄλλως τε δὲν ἔχω τὴν δύναμιν νὰ ἐμποδίσω ἀπὸ τοῦ νὰ λειτουργήσῃ ἐν Ἀθήναις. Ἀλλὰ καὶ αἱ ποιναὶ τὰς ὁποίας προτείνει ὁ κ. Κριμπᾶς εὑρίσκω ὅτι εἶναι ὑπερβολικαὶ καὶ παρακαλῶ νὰ μὴ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία, διότι τότε θὰ ἀπαγορευθῇ τὸ ἐμπόριον.

§194Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν δέχομαι ἐπ’ αὐτοῦ καμμίαν τροπολογίαν.

§195Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Ἐπίσης τὸ ζήτημα τοῦ ἐλέγχου, κ. ὑπουργέ, εἶναι ἀντιεμπορικὸν καὶ θὰ σταματήσῃ τὰ πάντα ἄν γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία.

§196Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν δύναμαι κατ’ ἀρχὴν νὰ δεχθῶ ἔλεγχον τοῦ ἐμπορίου εἰς τὰ τελωνεῖα. Δέχομαι οἱονδήποτε ἔλεγχον κατὰ τὴν συσκευασίαν· ἀλλ’ ὅταν ὁ ἔμπορος τὸ ἀγοράσῃ καὶ τὸ διασαφήσῃ δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ κάμωμεν οἱονδήποτε ἔλεγχον.

§197Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Διὰ τὸ ζήτημα τῶν ἀποσύκων; Πρέπει νὰ ληφθῇ πρόνοια κ. ὑπουργέ, διότι θὰ στερηθῇ τὸ ἐμπόριον ἑνὸς παράγοντος σοβαροῦ. Τοῦτο εἶναι ζήτημα καταναλωτοῦ καὶ ὅταν ὁ καταναλωτὴς τὸ ζητεῖ ἡμεῖς δὲν πρέπει νὰ τὸν ἐμποδίσωμεν.

§198Γ. ΑΦΕΝΤΟΥΛΗΣ. Καὶ ἐγὼ συνιστῶ νὰ ληφθῇ πρόνοια διὰ τὰ ἀπόσυκα.

§199Θ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Κύριε ὑπουργέ, νομίζω ὅτι τὸ κλειδὶ τῆς προστασίας τῶν σύκων εἶναι αἱ ἐπιτροπαὶ τοῦ ἐλέγχου. Ἐὰν δὲν ὁρίσετε ἐπιτροπὰς ἐλέγχου, τότε τὰ σῦκα θὰ πηγαίνουν μὲ τὸν ἴδιον βόρβορον ὅπως πηγαίνουν μέχρι τώρα καὶ ὅπως κατ’ ἐπανάληψιν εἰς τὰς ἐκθέσεις των μᾶς τὸ ἀναφέρουσιν οἱ Πρεσβευταί μας. Σᾶς φαίνεται πολὺ αὐστηρὸς ὁ ἔλεγχος τὸν ὁποῖον ἐγὼ θέτω εἰς τὴν τροπολογίαν, ἀλλὰ λάβετε ὑπ’ ὄψει σας ὅτι ἐν Ἀμερικῇ εἶναι πολὺ αὐστηρότερος. Γίνεται καὶ εἰς τὰς ἀποθήκας καὶ εἰς τὴν ἐξαγωγήν. Δὲν μποροῦν σῦκα τῆς Καλλιφορνίας νὰ πᾶνε οὔτε εἰς τὴν Νέαν Ὑόρκην ἐὰν δὲν ὑπάγῃ ἀντιπρόσωπος τοῦ γραφείου νὰ τὰ ἐπιθεωρήσῃ καὶ νὰ τὰ σφραγίσῃ. Ἐὰν καταργήσητε τὰς ἐπιτροπὰς ἐλέγχου, τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἄσκοπον καὶ ματαίως ἐπιβαρύνετε τὴν συκοπαραγωγήν. Τὶ προτείνω ἐγώ; Ἐγὼ προτείνω ὅπως ὁ ἔλεγχος γίνεται εἰς τὰς ἀποθήκας ὑπὸ ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία νὰ ἐλέγχῃ ἐὰν τὰ σῦκα εἶναι καλῶς συσκευασμένα καὶ ἐὰν ἡ ποιότης εἶναι ἡ καλή, ἐκείνη ποὺ ἀξιοῖ ἡ ἐξωτερικὴ ἀγορά. Κατὰ τὸν νόμον περὶ τροφίμων τῆς Ἀμερικῆς, ἀποκλείονται καὶ καταστρέφονται σῦκα βεβλαμμένα εἰς 10% ἢ καὶ κάτω τῶν 10% ὅταν ἡ βλάβη εἶναι σοβαρά, π. χ. σῆψις· βλάβη κατὰ 10% δὲν σημαίνει, ὅτι ἐὰν ἐπὶ τῶν 10 σάκκων τὸ ἓν εἶναι βεβλαμμένον ὅτι πληροῦται ὁ σκοπὸς τοῦ νόμου· εἶναι δυνατὸν καὶ ἐπὶ 20 ἀκόμη σάκκων ἡ βλάβη τοῦ ἑνὸς νὰ εἶναι τοιαύτη ὥστε νὰ ἐπιτρέψῃ τὸν ἀποκλεισμόν. Διότι ὁ ἔλεγχος γίνεται πολτοποιουμένων τῶν σύκων καὶ διὰ τῆς χημικῆς ἀναλύσεως, ἥτις γίνεται κατόπιν ἐμπεριστατωμένως.

§200Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μὴ πλανᾶσθε νομίζοντες ὅτι οἱ Ἀμερικανοὶ κάνουν ὅλας τὰς διακρίσεις αὐτὰς διότι ἐνδιαφέρονται διὰ τὴν ὑγείαν τῶν κατοίκων· κάμουν αὐτὰς τὰς διακρίσεις διὰ νὰ μᾶς ἀποκλείσουν ἀπὸ τὰς ἀγοράς. Δυστυχῶς δὲν ὑπάρχει εἰς τὴν ἐπιστήμην κανένα μέσον διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ μὴ παράγωνται σκώληκες. Οἱ σκώληκες εἶναι αὐτοφυεῖς. Μπορεῖ νὰ εἶναι ἕνα σῦκον θαυμάσιον κατὰ τὴν ἐξαγωγὴν καὶ μέσα εἰς τὸ ἀμπάρι ὅλα τὰ σῦκα νὰ χαλάσουν λόγῳ τῆς θερμότητος. Ἀλλὰ περὶ αὐτοῦ περὶ τοῦ ὁποίου ὁμιλεῖτε, θὰ ληφθῇ πρόνοια. Ἀνεξαρτήτως τούτου σᾶς λέγω ὅτι, ἡ κειμένη νομοθεσία προνοεῖ περὶ τούτου. Ἔχομεν τὸ διάταγμα τοῦ 36 κατὰ τὸ ὁποῖον δίδεται τὸ δικαίωμα εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ἀρχὴν νὰ κάμῃ οἱανδήποτε ἐπιθεώρησιν καὶ νὰ εὕρῃ αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέτε.

§201Θ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Ὁ νόμος ὁ Ἀμερικανικὸς δὲν ἔγινε δι’ ὃν σκοπὸν λέγετε, διότι καὶ αὐτὰ τὰ σῦκα τῆς Καλλιφορνίας τὰ ἀπέκλειε νὰ μεταβοῦν εἰς Νέαν Ὑόρκην ὅταν ἐνέπιπτον εἰς τὰς διατάξεις τοῦ νόμου των. Διὰ τὸν ἔλεγχον, ἰσχυρίζομαι ὅτι δὲν εἶναι εἰς κατάστασιν ἡ ἀστυνομικὴ ἀρχὴ νὰ κάμῃ τὸν ἔλεγχον αὐτόν. Καὶ πῶς μέχρι σήμερον δὲν ἐλειτούργησεν ὥστε νὰ παρουσιάζεται τὸ θέαμα τῆς ἐξωτερικῆς ἀγορᾶς ὅπως τὸ εἶπα; Εἶμαι συκοπαραγωγὸς ἀπὸ τοὺς μεγαλειτέρους τῆς Ἑλλάδος, γνωρίζω τὸ σῦκον πάρα πολὺ καλά. Ὀφείλω δὲ νὰ ἀπαντήσω καὶ εἰς ἓν ἄλλο ποὺ λέγει τὸ συνανδούλευμα αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἀνεγνώσατε καὶ νὰ σᾶς εἴπω ὅτι αἱ ποιναὶ τὰς ὁποίας ὁρίζω ἐγώ, ποιναὶ χρηματικαὶ ἀπὸ μιᾶς δραχμῆς μέχρι 200.000 δραχ. εἶναι ἐξοντωτικαί· καὶ δὲν εἶναι ἐξοντωτικὴ ἡ ποινὴ τῆς 6μήνου φυλακίσεως ποὺ θέτετε σεῖς; Ἐκτὸς ἂν τίθεται διὰ νὰ μὴ ἐφαρμοσθῇ ποτέ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἄλλο τὸ ζήτημα, τῆς ἀντιπροσωπείας οἱ κύριοι αὐτοὶ ποὺ σᾶς ἀπέστειλαν τὸ ἔγγραφον δὲν ἀντιπροσωπεύουν οὔτε χιλίας ὀκάδας σύκων· αὐτοὶ εἶναι σταφιδοπαραγωγοί. Εἶναι οἱ μεγιστάνες τῶν σταφιδικῶν ἑνώσεων, εἶναι συνεταιρισμοὶ ἡνωμένοι ὑπὸ μίαν μεγίστην ἕνωσιν τῶν σταφιδοπαραγωγῶν, οἱ ὁποῖοι δὲν ξέρουν τί θὰ πῇ σῦκον. Διότι σήμερον ἀκόμη σκέπτονται νὰ πᾶνε ν’ ἀγοράσουν ἕνα στρέμμα σύκων ὑπὸ τὴν ἀπειλὴν τῆς ἀποδοχῆς τῶν τροπολογιῶν μου, δὲν εἶναι θεμιτὸν νὰ ἐκβιάζωνται οἱ συκοπαραγωγοὶ νὰ δέχωνται ὡς ἀντιπροσώπους των ἀνθρώπους ξένους εἰς τὸ προϊόν των. Ἐκτιμῶ δεόντως τὸ ἐνδιαφέρον σας νὰ προστατεύσετε τὴν ἐξαγωγὴν τῶν σύκων καὶ θὰ εἶχα τὴν διάθεσιν νὰ ἐπαινέσω τὴν ἐπιθυμίαν σας διὰ τὴν ἵδρυσιν τοῦ Γραφείου Προστασίας σύκων, ἀλλ’ ὅμως λυποῦμαι διότι ἐκάματε ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας χρῆσιν ἐγγράφων τοιούτων τὰ ὁποῖα δὲ ἔπρεπε νὰ λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας καὶ νὰ τιμηθῶσι δι’ ἀναγνώσεως ἐνώπιον τῆς Βουλῆς.

§202ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κωστόπουλος.

§203Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅσον ἀφορᾶ τὸν ἄρτιον ἔλεγχον τῶν εἰσαγωμένων σύκων θὰ ἤθελον νὰ προσθέσω τὸ γεγονὸς ὅτι ἔλεγχος ἐπὶ τῶν εἰσαγωμένων σύκων γίνεται διὰ τῶν κατὰ τόπους Ἀμερικανικῶν προξενείων, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἰατροὺς εἰδικοὺς καὶ κατόπιν πιστοποιήσεως τῶν ἰατρῶν αὐτῶν ἐπιτρέπεται ἡ εἰσαγωγή. Πρέπει νὰ ἔχουν πιστοποιητικὰ ὅτι αἱ ἀποθῆκαι λειτουργοῦν ὑπὸ ὑγιεινὰς συνθήκας καὶ ὅτι ἔχουν ὅλα τὰ μέτρα ἐναντίον τῆς σκωληκιάσεως. Ἀλλ’ ὅπως ἀνέφερεν ὁ κ. ὑπουργὸς, ὁ σκοπὸς ὅλων τῶν ἀπαγορευτικῶν μέτρων ἐν Ἀμερικῇ δὲν εἶναι τόσον ἡ προστασία τῆς ὑγιεινῆς τῶν καταναλωτῶν, ὅσον ὁ ἀποκλεισμὸς τῶν Ἑλληνικῶν σύκων. Διὰ τοῦτο ἐσχάτως τὸ ὅριον τῆς σκωληκιάσεως τὸ ὁποῖον ἦτο 20% ἔχει ἐλαττωθῆ εἰς 10% ἀκριβῶς διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς ἕνα ἔμμεσον ἀποκλεισμὸν τῶν Ἑλληνικῶν σύκων. Ἐγὼ κύριοι συνάδελφοι εἶμαι ὑπὲρ τῆς ψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου ὅπως ἔχει διότι πολὺ φοβοῦμαι ὅτι ἕνεκα τῶν τροπολογιῶν τὰς ὁποίας προτείνῃ ὁ κ. συνάδελφος θὰ περιορισθῇ τὸ ἐμπόριον τῶν σύκων.

§204Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας), Ἐν σχέσει πρὸς τὴν παρατήρησιν ἔκαμα τὴν συμπλήρωσιν ὅτι καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἀπόσυκα ἐπειδὴ εἶναι εὐτελὲς προϊὸν ἔχομεν τὸ δικαίωμα μέχρι 10 λεπτῶν. Θὰ εἰσηγηθῶ εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ τὸ ἐλαττώσῃ εἰς 8 λεπτά.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπεραιώθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν. (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι).

§206ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ ὑπάρχοντος ἑτέρου ἄλλου θέματος λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 4.30′ μ. μ. (Ὥρα 8 15′ μ. μ.)