1929.03.29

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 77η

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 29 ΜΑΡΤΙΟΥ 1929

Προεδρία αʹ ἀντιπροέδρου κ. Κ. ΑΛΑΒΑΝΟΥ

(Ὥρα 4.30′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: — Ὁ κ. Ι. Παπαφλέσσας καταθέτει αἴτησιν τοῦ τέως καθηγητοῦ τῆς ἐμπορικῆς σχολῆς Καλαμῶν Κ. Γούδα, παρακαλοῦντος, ὅπως καταργηθῇ τὸ Ν. Δ. τοῦ 1922, δι’ οὗ ἀπελύθησαν τῆς ὑπηρεσίας, ἅπαντες οἱ καθηγηταὶ τῆς ἐμπορικῆς σχολῆς ἄνευ οὐδενὸς λόγου. — Ὁ ἐπαγγελματικὸς καπνεργατικὸς σύνδεσμος Καρδίτσης ὑποβάλλει ὑπόμνημα καὶ παρακαλεῖ, ὅπως ἐξετασθῶσιν τὰ ἐν αὐτῷ αἰτήματά των εὐμενῶς. — Ὁ Ι. Ξενίδης, κάτοικος Πειραιῶς, διαμαρτύρεται, διότι δὲν ἐπιτρέπουν, νὰ ἀνοικοδομήσῃ ἐπὶ τοῦ οἰκοπέδου καίτοι τοῦτο εὑρίσκεται ἐντὸς ζώνης ἐντελῶς διαμορφωμένης τῆς πόλεως τοῦ Πειραιῶς. — Ὁ πρόεδρος τοῦ δικηγορικοῦ συλλόγου Κεφαλληνίας παρακαλεῖ, νὰ ψηφισθῇ πρὸ τῶν ἐκλογῶν τὸ νομοσχέδιον περὶ ταμείου συντάξεως νομικῶν. — Ἡ Ἐθνικὴ Δημοκρατικὴ νεολαία Ἀθηνῶν ὑποβάλλει μακρὸν ὑπόμνημα κατὰ διαφόρων οἰκοπεδοφάγων Γαλατσίου καὶ λεωφόρου Ἀλεξάνδρας καὶ ζητεῖ, ὅπως ἡ Κυβέρνησις λάβῃ αὐστηρὰ μέτρα κατ’ αὐτῶν. — Ἡ ἕνωσις μηχανικῶν, εἰσπρακτόρων καὶ βοηθῶν αὐτοκινήτων Πειραιῶς παρακαλεῖ, ὅπως κατόπιν τῶν γενομένων ληστειῶν εἰς βάρος τῶν σωφὲρ συλληφθοῦν οἱ τοιοῦτοι ἐκβιασταὶ καὶ ληφθοῦν εἰς τὸ μέλλον αὐστηρὰ μέτρα πρὸς πρόληψιν αὐτῶν. — Ἐπιτροπὴ φυματικῶν, τέως ἀστυνομικῶν ὑπαλλήλων, ὑποβάλλει αἴτησιν περὶ παροχῆς εἰς αὐτοὺς ὑπὸ τοῦ Κράτους τῶν μέσων θεραπείας. — Σύλλογος γεωργοκτηματιῶν Ἄργους διαμαρτύρεται κατὰ τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἀγρονομίας ὡς πολυτελοῦς. — Τὸ διοικητικὸν συμβούλιον τοῦ ἐμπορικοῦ συλλόγου Μεσολογγίου παρακαλεῖ, ὅπως ἀνατεθῇ ἡ σιδηροδρομικὴ συγκοινωνία Αἰτωλοακαρνανίας εἰς σοβαρὰν ἑταιρείαν, ὑποσχομένην ἐπέκτασιν γραμμῆς μέχρι Ἰωαννίνων. — Ἡ Δωδεκανησιακὴ νεολαία Ἀθηνῶν καὶ ἡ κεντρικὴ δωδεκανησιακὴ ἐπιτροπὴ Ἀλεξανδρείας διαμαρτύρονται διὰ τὸ πρωτοφανὲς ἐπεισόδιον τῆς Θεσσαλονίκης καὶ ζητοῦν τὴν τιμωρίαν τῶν ὑπευθύνων καὶ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς τρωθείσης Ἐθνικῆς ἀξιοπρεπείας. — Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Νικολίτσας καταθέτει αἴτησιν τοῦ ἐν Μεσολογγίῳ προσωπικοῦ ἐσωτερικῆς καὶ ἐξωτερικῆς ὑπηρεσίας σιδηροδρόμων βορειοδυτικῆς Ἑλλάδος, παρακαλοῦντος, ὅπως κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ παραχωρήσεως τοῦ σιδηροδρόμου Β. Δ. εἰς τὴν ἑταιρείαν. ΣΠΑΠ. κατοχυρωθῇ τὸ ὑπάρχον προσωπικόν, δι’ εἰδικοῦ ὅρου — Οἱ βουλευταί κ. κ. Α. Ξανθόπουλος, Λ. Βουτυρᾶς, Β. Βαρδόπουλος, Φ. Σαράντης καὶ Γ. Βοραζάνης, καταθέτουν ἀναφορὰν ἀπολυθέντων ὑπαλλήλων τῆς τηλεγραφικῆς ἑταιρείας Ἤστερν Κωνσταντινουπόλεως Ἑλλήνων ὑπηκόων παρακαλούντων, ὅπως τοὺς προσλάβῃ ἡ ἑταιρεία εἰς τοὺς ἐν Ἑλλάδι σταθμούς της. — Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Καλογερᾶς καταθέτει αἴτησιν πρώην καρραγωγέων, κατοίκων Παναιτωλίου Ἀγρινίου παρακαλούντων, ὅπως συμπεριληφθοῦν αἱ ἐκπροθέσμως λόγῳ τῆς ἐργασίας των ὑποβληθεῖσαι αἰτήσεις των εἰς τὰς τακτικάς. — Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Παπαναστασίου καὶ Ν. Μπακόπουλος καταθέτουν ψήφισμα τῶν ἐν Τριπόλει προσφυγικῶν συνδέσμων, διὰ τοῦ ὁποίου ὑποβάλλουν διάφορα αἰτήματά των καὶ παρακαλοῦν, ὅπως γίνουν ταῦτα ἀποδεκτά. — Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Φλῶρος, καταθέτει αἴτησιν τῆς Γιαννούλας Παναγιώτου, κατοίκου Λαγάτορας Ἰωαννίνων παρακαλούσης, ὅπως τῆς ἀποδοθῶσιν οἱ κατασχεθέντες ἀγροί της, προερχόμενοι ἐκ κληρονομίας. — Ὁ βουλευτὴς κ. Τ. Ἀναστασίου καταθέτει ὑπόμνημα ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Χωροφυλακῆς παρακαλούντων, ὅπως τροποποιηθῶσι τὰ ἄρθρα 143 καὶ 147 τῶν νομοσχεδίων περὶ ἀγροτικῆς ἀσφαλείας εἰς τρόπον, ὥστε νὰ δύνανται οὗτοι, νὰ διορίζωνται εἰς τὴν θέσιν τοῦ ἀγρονόμου. — Ὁ βουλευτὴς κ. Μ. Μαντᾶς καταθέτει αἴτησιν κατοίκων Κρανιᾶς Ὀλύμπου ἀδικηθέντων ἐκ τῆς ἀποφάσεως τῆς ἐπιτροπῆς ἀπαλλοτριώσεων Λαρίσης καὶ παρακαλούντων, ὅπως ἐπανορθωθῇ τὸ προσγενόμενον εἰς αὐτοὺς ἀδίκημα. — Ὁ ἴδιος κ. βουλευτὴς καταθέτει αἴτησιν Διονυσίου Ζαφειροπούλου κατοίκου Κερκύρας, παραπονουμένου διὰ τὴν καθυστέρησιν τῆς συντάξεώς του. — Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Μαχαίρας καταθέτει αἴτησιν τοῦ ἰδιωτικοῦ προσωπικοῦ γεωγραφικῆς ὑπηρεσίας Στρατοῦ παρακαλοῦντος ὅπως λυθοῦν εὐνοϊκῶς τὰ αἰτήματά των περὶ μονιμοποιήσεως καὶ βελτιώσεως τῶν ἀποδοχῶν των. — Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Ἀναστασιάδης καταθέτει αἴτησιν συνεταιρισμοῦ ἀποκαταστάσεως καλλιεργητῶν Σουφλαρίων Λαρίσης παρακαλούντων, ὅπως ἀποσταλῇ συνεργεῖον, διὰ τὴν ὁριστικὴν διανομὴν τοῦ ἀγροκτήματος τούτου. — Ὁ Γεώργιος Ροῦσσος, ἔφεδρος λοχαγὸς τοῦ πεζικοῦ ὑποβάλλει αἴτησιν δι’ ἧς παρακαλεῖ, ὅπως ἐπανορθωθῇ προσγενόμενον αὐτῷ ἀδίκημα νὰ μὴ λάβῃ παρὰ τοῦ δημοσίου οὐδεμίαν χρηματικὴν βοήθειαν καίτοι ἔπαθεν ἀγκύλωσιν εἰς τὰς προφυλακὰς τῆς μεθορίου ἐκ κακουχιῶν. — Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Παπαθανάσης καταθέτει αἴτησιν τοῦ ἀποτάκτου ὑπολοχαγοῦ τοῦ μηχανικοῦ Σπ. Νικολάου καὶ ὑπόμνημα τοῦ συνδέσμου ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Μακεδονίας παρακαλούντων, ὅπως ἀνακληθῇ εἰς τὰς τάξεις τοῦ ἐνεργοῦ στρατοῦ ὁ ὑπολοχαγὸς Σπ. Νικολάου, καθόσον τὸ ἀνακριτικὸν συμβούλιον, εἰς ὃ εἶχε παραπεμφθῇ, ἔκρινεν αὐτὸν, κατὰ τὴν γνώμην των, αὐστηρῶς. — Ὁ ἴδιος κ. βουλευτὴς καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ Δημάρχου Ἀγρινίου παρακαλοῦντος, ὅπως τὸ ὑπουργεῖον Γεωργίας λάβῃ συντόμως μέτρα πρὸς καταπολέμησιν τῶν ἀκρίδων. Ἐπίσης καταθέτει αἴτησιν τῶν ἰδιοκτητῶν οἰκιῶν Μεσολογγίου παρακαλούντων, ὅπως τὸ δημόσιον ταμεῖον Ἀθηνῶν ἀποστείλῃ τὸ ἀπαιτούμενον χρηματικὸν ποσὸν πρὸς πληρωμὴν τοῦ ὡρισμένου ποσοστοῦ ἐκ τῶν ἀπόρων μισθωτῶν ὀφειλομένων μισθωμάτων. Ἐπίσης καταθέτει ὑπόμνημα τοῦ ἰατρικοῦ συλλόγου Τριχωνίας, παραπονουμένου κατὰ τοῦ ὀργανισμοῦ καὶ τοῦ συστήματος τῆς διοικήσεως τοῦ ταμείου ἀσφαλείας καπνεργατῶν καὶ ὑποδεικνύει διαφόρους τροποποιήσεις. — Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Στράτος καταθέτει αἴτησιν τοῦ Γεωργίου Λιότη, κατοίκου Μύτικα Βονίτσης, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν ἄδικον ἀπόλυσίν του ἐκ τῆς θέσεως τοῦ τηλεγραφοφύλακος καὶ παρακαλοῦντος, νὰ ἀκυρωθῇ ἡ ἀπόφασις αὕτη. — Ὁ βουλευτὴς κ. Β. Καραπαναγιώτης καταθέτει ψήφισμα λαοῦ Ἁγίας Παρασκευῆς Λέσβου, διαμαρτυρομένων κατὰ τοῦ Οἰκονομικοῦ Ἐφόρου. — Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Μπαλκάμπασης, καταθέτει τηλεγράφημα Δημάρχου Κομοτινῆς, ὅπως δοθῇ παράτασις εἰσπράξεων φόρων χρήσεως 1927–28–29. — Ὁ ἴδιος κ. βουλευτὴς καταθέτει τηλεγράφημα προέδρου ἀστικῆς προσφυγικῆς ὁμάδος παρακαλοῦντος, ὅπως χορηγηθῇ εἰς αὐτοὺς ἡ ἐπιστραφεῖσα πίστωσις ἀνεγέρσεως οἰκημάτων ἀστικοῦ συνοικισμοῦ Σαππῶν παρὰ τῆς διευθύνσεως ἐποικισμοῦ Θράκης. — Ὁ ἴδιος κ. βουλευτὴς καταθέτει τηλεγράφημα Ὀθωμανῶν βουλευτῶν Ροδόπης παρακαλούντων, ὅπως ἀρθῇ ἡ διατίμησις κρέατος ἀμνοῦ, καὶ ἀφεθῇ ἐλευθέρα ἡ ἐμπορία ἀμνῶν, καθόσον ἡ ἐφαρμογὴ διατιμήσεως συνεπάγεται τὴν πλήρη καταστροφὴν τῆς κτηνοτροφίας. Ἡ ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν κάτωθι νομοσχεδίων: 1) Περὶ ἐγκρίσεως προϋπολογισμοῦ τῆς ἀπαιτουμένης δαπάνης διὰ τὴν κατασκευὴν τοῦ ὑποστέγου καὶ γραφείου τελωνείου Χίου. 2) Περὶ ἐφ’ ἅπαξ ἀποζημιώσεως καὶ ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τὸν Νικόλαον Κοτζιᾶν. καὶ 3) Περὶ συμπληρώσεως καὶ τροποποιήσεως τῶν νόμων τοῦ μετοχικοῦ ταμείου τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων. Ὁ κ. Κ. Ζαβιτζιᾶνος. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ ἀναβολῆς Νομαρχιακῶν ἐκλογῶν καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τῆς δημοτικῆς νομοθεσίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Χατζῖσκος, ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς γεωργικῆς ὑπηρεσίας». Ὁ κ. Π. Βουρλούμης. (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ ρυθμίσεως σχέσεων μεταξὺ συνιδιοκτητῶν μεταλλείων». Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς ὑποβάλλει τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ σώματος τῆς χρήσεως 1929–1930 μετὰ τῆς ἐπὶ τούτου ἐκθέσεως τῆς ἐπιτροπῆς λογιστικοῦ τῆς βουλῆς. Ὁ κ. Γ. Μαρῆς. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) ὑποβάλλει σχέδια νόμων: 1) Περὶ προσωρινῆς διοικήσεως τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ κράτους καὶ τῶν εἰδικῶν ταμείων καὶ εἰδικῶν ὑπηρεσιῶν κατὰ τὴν χρῆσιν τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους 1929–30. καὶ 2) Περὶ αὐξήσεως τῆς εἰς τὸν Πρόεδρον τῆς Δημοκρατίας χορηγουμένης ἐτησίας ἐπιχορηγήσεως. Ὁ κ. Π. Καραπάνος. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν), ὑποβάλλει σχέδια νόμων: 1) Περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπογραφέντος ἐν Βελλιγραδίῳ τῇ 27ῃ Μαρτίου ἐ. ἔ. Ἑλληνο–Σερβικοῦ Συμφώνου περὶ φιλίας, συνδιαλλαγῆς καὶ δικαστικοῦ διακανονισμοῦ. καὶ 2) Περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Γενεύῃ συναφθείσης μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Σερβίας συμφωνίας, περὶ διακανονισμοῦ ἀπαιτήσεως σχετικῆς πρὸς τὴν γραμμὴν Θεσσαλονίκης–Γευγελῆς. Ὁ κ. Α. Χρηστομᾶνος. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 3746, περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 29 Ὀκτωβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως, τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 4 Νοεμβρίου 1926, περὶ παρατάσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 3270, ἀφορῶντος τὰς ἐν τῷ Κράτει ἐπιχειρήσεις παραγωγῆς καὶ διανομῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας». Ὁ κ. Ε. Ἐμμανουηλίδης. (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τοῦ νόμου 3714 περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 19 Αὐγούστου 1928 Ν. Δ. περὶ ὀργανώσεως τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς, Προνοίας καὶ Ἀντιλήψεως, ὡς καὶ διατάξεών τινων ἀφοροσῶν τὴν Νέαν Σμύρνην καὶ Νέαν Καλλίπολιν». Ὁ κ. Θ. Σοφούλης. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). ὑποβάλλει τὰ κάτωθι σχέδια νόμων: 1) Περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 27 τοῦ ἀπὸ 2 Σεπτεμβρίου 1925 Ν. Δ. περὶ κατατάξεως, ἀνακατατάξεως, προαγωγῆς ὑπαξιωματικῶν καὶ συστάσεως Σχολῆς ὑπαξιωματικῶν· καὶ 2) Περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἐδαφίου 5 τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νόμου 3283 τοῦ 1825 περὶ ἱδρύσεως Διοικητικῶν Δικαστηρίων πρὸς ἐκδίκασιν τῶν ἐν Μ. Ἀσίᾳ καὶ Ἀνατολικῇ Θρᾴκῃ γεννηθεισῶν κατὰ τοῦ Δημοσίου ἰδιωτικῶν ἀπαιτήσεων. Οἱ κ. κ. Θ. Σοφούλης (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν) καὶ Π. Πετρίδης (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης) ὑποβάλλουν σχέδιον νόμου «περὶ δωσιδικίας τῶν ἀξιωματικῶν, κλητεύσεως στρατιωτικῶν κλπ». Ὁ κ. Ε. Ἐμμανουηλίδης (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ μικρῶν Ὑγιεινῶν οἰκιῶν». Οἱ κ. κ. Κ. Γόντικας (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας) καὶ Γ. Μαρῆς (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν), ὑποβάλλουν σχέδιον νόμου «περὶ ἀναγραφῆς πιστώσεως δραχμῶν 425.000 ἐν τῷ εἰδικῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ ὑπουργείου Παιδείας καὶ Θρησκευμάτων τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1929–1930, διὰ τὴν ἀναστύλωσιν κλπ. τοῦ Παρθενῶνος». Ὁ κ. Α. Χρηστομᾶνος (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὀργανισμοῦ τῆς ὑπηρεσίας τῶν Δημοσίων Ἔργων κειμένων διατάξεων». Ὁ κ. Γ. Μαρῆς. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου ἑνδεκάτου τοῦ νόμου 4057 τῆς 4 Μαρτίου 1929 περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 30 Ὀκτωβρίου 1925 περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τοῦ Τελωνειακοῦ Κώδικος κλπ. καὶ περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου πρώτου τοῦ αὐτοῦ νόμου». Ὁ κ. Ι. Κανναβός. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι σχέδια νόμων. 1) Περὶ τροποποιήσεως τῶν ἀπὸ 31 Αὐγούστου 1923 καὶ 1 Δεκεμβρίου 1923 ἀποφάσεων τῆς ἐπαναστάσεως 1922 περὶ ἀπαλλοτριώσεως τῶν κτημάτων Ραφίνα περιφερείας Ἀττικῆς καὶ Βατῶντος περιφερείας Εὐβοίας· καὶ 2) Περὶ ὀργανώσεως τῆς ἐλαιοπαραγωγῆς. Ὁ κ. Π. Πετρίδης. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι σχέδια νόμων: 1) Περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νόμου 3742, περὶ ἀνωτάτου Δικαστικοῦ Συμβουλίου, ὡς ἐτροποποιήθη· καὶ 2) Περὶ ὀργανώσεως τοῦ Ὑποθηκοφυλακείου Ἀθηνῶν. Ὁ κ. Κ. Γόντικας. (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι σχέδια νόμων: 1) Περὶ κυρώσεως τῶν Ν. Δ. τῆς 25ης Φεβρουαρίου 1926 περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 2508 περὶ ἐκκαθαρίσεως τῶν περιουσιῶν τῶν τέως Χριστιανικῶν κοινοτήτων. 2) Περὶ ἀπαλλαγῆς ἀπὸ τῆς καταβολῆς τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν τῶν μαθητῶν τῶν σχολείων τῶν σεισμοπαθῶν πόλεων καὶ χωρίων Κορίνθου κλπ. καὶ 3) Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 13 Νοεμβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 30 Σεπτεμβρίου 1925 Ν. Δ. περὶ χορηγίας συνδρομῆς ἐκ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ κατασκευῆς κτλ. διδακτηρίων, μέχρι 50.000 δραχμῶν πρὸς τὸν ἐν Ἄργει φιλολογικὸν σύλλογον Δαναὸς κλπ. Ἡ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν κάτωθι νομοσχεδίων: 1) Περὶ ἐγκρίσεως καταβολῆς δραχμῶν 39.750 εἰς στρατολογηθέντας κατὰ τὸ ἀντεπαναστατικὸν κίνημα τοῦ 1923 ἐν τῷ νομῷ Ἡρακλείου καὶ 2) Περὶ κυρώσεως διαταγμάτων μονιμοποιήσεως ἐφέδρων ἀξιωματικῶν ἐκδοθέντων δυνάμει τῶν νόμων 1110 τῆς 16)12)1917, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ νόμου 1226 τῆς 27)3)1918, καὶ 3060 τῆς 14)3)1924 καὶ κατὰ παράβασιν τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νόμου 1110, ἰσχύσαντες καὶ διὰ τὸν νόμον 3060. Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωρινῆς διοικήσεως τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους καὶ τῶν εἰδικῶν ταμείων καὶ εἰδικῶν ὑπηρεσιῶν κατὰ τὴν χρῆσιν τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους 1929– 1930». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ι. Καλογερᾶς καὶ Λ. Ἰασωνίδης κ.λ.π. ὑποβάλλουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως φαρμακείων καθ’ ὑπέρβασιν τοῦ νομίμου ἀριθμοῦ». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Εὐθυμιάδης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῶν μέτρων ἀσφαλείας τοῦ κοινωνικοῦ καθεστῶτος κλπ.». Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Καρασεβδᾶς ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς γεωργικῆς ὑπηρεσίας». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ι. Κουτσίνας, Μ. Τσαρλαμπᾶς, Σ. Ζερβός, Σ. Ταλιαδοῦρος κλπ. ὑποβάλλουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς γεωργικῆς ὑπηρεσίας». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. Μαλαμίδας, Μ. Τσαρλαμπᾶς, Θ. Χαβίνης, Π. Χριστούλας, Α. Λούλης, Ν. Ξηρός, Δ. Μπότσαρης καὶ Α. Μυλωνογιάννης ὑποβάλλουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς γεωργικῆς ὑπηρεσίας». Οἱ κ.κ. Π. Βουρλούμης (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας) καὶ Γ. Μαρῆς (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) ὑποβάλλουν σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 16 τοῦ νόμου 3717 περὶ ἱδρύσεως αὐτονόμου ὀργανισμοῦ πρὸς ἀποκατάστασιν τῶν σεισμοπαθῶν τῆς ἐπαρχίας Κορινθίας». Ὁ κ. Ι. Κανναβὸς (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως τοῦ Μπενακείου φυτοπαθολογικοῦ ἰνστιτούτου». Οἱ κ. κ. Π. Πετρίδης (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης) καὶ Γ. Μαρῆς (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) ὑποβάλλουν τὰ κάτωθι σχέδια νόμων: 1) Περὶ ἐπιπλώσεως κλπ. τοῦ καταστήματος τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας. καὶ 2) Περὶ ἐγκρίσεως πιστώσεως, διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἐπισκευῶν ἐν τοῖς κτιρίοις τῶν φυλακῶν. Ὁ κ. Π. Πετρίδης. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 22 τοῦ νόμου 2231 περὶ φυλακῶν». Ἡ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν κάτωθι νομοσχεδίων: 1) Περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 22 τοῦ νόμου 2231 περὶ φυλακῶν. 2) Περὶ τῆς ἐπιπλώσεως κλπ. τοῦ καταστήματος τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας. 3) Περὶ ἐγκρίσεως πιστώσεων, διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἐπισκευῶν ἐν τοῖς κτιρίοις τῶν φυλακῶν. 4) Περὶ δυσφημήσεως καὶ ἄλλων τινων ἀξιοποίνων πράξεων. 5) Περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 3782 περὶ μετατροπῆς ποινῶν. 6) Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 9)16 Νοεμβρίου 1925 Ν. Δ. περὶ ἐκδικάσεως τῶν μικροδιαφορῶν καὶ τῆς ἐκτελέσεως τῶν ὑπ’ αὐτῶν ἐκδιδομένων ἀποφάσεων. καὶ 7) Περὶ τοῦ ἀκατασχέτου τῆς περιουσίας καὶ τῶν προσόδων τῆς Ἐθνικῆς πινακοθήκης καὶ τοῦ μουσείου Ἀλεξάνδρου Σούτσου. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Παπαναστασίου καὶ Ν. Μπακόπουλος ὑποβάλλουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως συμβάσεως διὰ τὴν ἀποξήρανσιν τῆς λίμνης Τάκκας». Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Πρέκας ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς γεωργικῆς ὑπηρεσίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Παπαθανάσης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς γεωργικῆς ὑπηρεσίας».

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Γ. Στράτος.

§4Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἐπληροφορήθην κύριε Πρόεδρε, ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας, ὅτι τὸ ἀντιτορπιλικὸν «Λέων» προκειμένου νὰ διέλθῃ τὸ στενὸν τοῦ Εὐρίπου, προσήραξεν εἰς αὐτό. Κατὰ πληροφορίας τοῦ τύπου, τὸ ἀντιτορπιλικὸν «Λέων» ὑπέστη ἀσημάντους ζημίας, κατ’ ἀνακοίνωσιν τοῦ διευθυντοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν. Ὡσαύτως, ἄλλαι πληροφορίαι ἀναφέρουν, ὅτι τὸ ἀντιτορπιλικὸν ἐρυμουλκήθη, διὰ νὰ καταπλεύσῃ εἰς Ναύσταθμον. Εἶναι γεγονός, ὅτι ἡ διέλευσις ἐκ τοῦ στενοῦ τοῦ Εὐρίπου εἶναι ζήτημα ναυτικοῦ κανονισμοῦ. Εἶναι ἀναμφισβήτητον γεγονός, ὅτι τὰ πολεμικὰ πλοῖα ὁσάκις ἔχουσιν ἀνάγκην νὰ διέλθωσι τοῦ Εὐρίπου, δὲν ὑπακούουν, τὴν εὐθύνην δὲ τὴν ὑπέχει ἀκεραίαν ὁ κυβερνήτης τοῦ σκάφους. Αἱ πληροφορίαι ἀναφέρουν, ὅτι αἱ βλάβαι ἐπῆλθον, διότι τὸ ρεῦμα ἦτο ἀντίθετον. Ἐφ’ ὅσον ὁ κυβερνήτης τοῦ πλοίου ἀνέλαβεν ὑπὸ ἰδίαν εὐθύνην, ὅπως διέλθῃ τὸ στενὸν τοῦ Εὐρίπου, νομίζω, ὅτι φέρει ἀκεραίαν τὴν εὐθύνην καὶ ὅτι αἱ ἀνακοινώσεις τοῦ γενικοῦ διευθυντοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν περὶ τοῦ χαρακτῆρος καὶ τῆς ἱκανότητος τοῦ κυβερνήτου εἶναι ἀδιάφοροι διὰ τὴν κοινὴν γνώμην, συνεπῶς θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν, νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν καὶ τὴν κοινὴν γνώμην κατὰ πόσον αἱ ζημίαι αὗται εἶναι σοβαραὶ καὶ πόσον χρόνον θ’ ἀπαιτήσωσι καὶ ποίαν δαπάνην, διότι νομίζω, ὅτι ἐὰν εἶναι ἀσήμαντοι, ὡς ἀνεκοίνωσεν εἰς τὸν τύπον ὁ κ. διευθυντὴς τοῦ ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν, τὸ πλοῖον θὰ ἦτο εἰς θέσιν νὰ πλεύσῃ μέχρι Πειραιῶς, ὅπως πολλάκις συμβαίνει κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν γυμνασίων.

§5Π. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Δὲν ὑπεβλήθη ἀκόμη ἡ ἔκθεσις εἰς τὸ ὑπουργεῖον τοῦ ἀρχηγοῦ τοῦ στόλου, μόλις ὅμως ὑποβληθῇ, θὰ σπεύσω, ν’ ἀνακοινώσω ταύτην εἰς τὴν Βουλήν.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἀναφορῶν καί ἐρωτήσεων Ὁ κ. Ι. Ἀποστόλου ἐπὶ ἀναφορᾶς Παμμικρασιατικῆς ἑνώσεως Θεσσαλονίκης, περὶ ἐπισπεύσεως τῆς ἐκδόσεως τῶν ὁμολογιῶν.

§7Ι. ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ. Ἡ ἀναφορὰ αὕτη ἀφορᾷ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας. Αἱ προσφυγικαὶ ὀργανώσεις Θεσσαλονίκης παραπονοῦνται, διὰ τὴν μέχρι τοῦδε ἀργοπορίαν τῆς ἐκδόσεως τῶν ὁμολογιῶν. Εὑρίσκω δεδικαιολογημένα τὰ παράπονα, διότι καίτοι ἡ σύμβασις ἐψηφίσθη πρὸ πολλοῦ ὑπὸ τῆς Βουλῆς ἐν τούτοις δὲν ἐγένετο μέχρι σήμερον τίποτε, ὁ δὲ κόσμος ὁ προσφυγικὸς κατατρυχόμενος ὑπὸ τῆς πενίας ἐνεχυριάζει τὰς προσωρινὰς ἀποδείξεις εἰς χείρας ἐκμεταλλευτῶν καὶ ἐπιτηδείων καὶ οὕτω γίνεται ἀντικείμενον αἰσχρᾶς ἐκμεταλλεύσεως. Ἐρωτῶ καὶ παρακαλῶ, τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐὰν ἤρχισεν ἡ ἐκτύπωσις τῶν ὁμολογιῶν αὐτῶν καὶ πότε θ’ ἀρχίσῃ ἡ διανομή.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Τσιγδέμογλου ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§9Μ. ΤΣΙΓΔΕΜΟΓΛΟΥ. Τὸ ζήτημα τοῦτο δὲν ἀφορᾷ τὴν Παμμικρασιατικὴν Ἕνωσιν Θεσσαλονίκης, ἀλλ’ ἀφορᾷ ἑκατοντάδας προσφύγων, διότι ἐνῷ εἶχεν σταματήσει ἡ πληρωμὴ τῶν ὁμολογιῶν, διὰ γνωστοὺς λόγους καὶ ἐνῷ εἶχε ψηφισθῇ τὸ σχέδιον τοῦ νομοθετικοῦ διατάγματος ὑπὸ τῆς Βουλῆς, ἐν τούτοις δὲν γνωρίζομεν, διατὶ μέχρι σήμερον καθυστερεῖ ἡ πληρωμὴ τῶν ὁμολογιῶν, καθ’ ἣν στιγμὴν ὁ κ. ὑπουργὸς ὑπέσχετο, ὅτι ἐντὸς 15 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς ψηφίσεως τοῦ νομοθετικοῦ διατάγματος θὰ ἤρχιζεν ἡ διανομή. Ὑπάρχει διάδοσις, ὅτι ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα παρήγγειλε τὰς ὁμολογίας εἰς τὴν Γερμανίαν, φαντάζεσθε δὲ ποία ἀκαταστασία ἐκ τῆς διαδόσεως αὐτῆς ἐπῆλθεν. Παρακαλῶ, νὰ πληροφορηθῶμεν ἐὰν θὰ ἐκδοθῶσιν αἱ ὁμολογίαι καὶ πότε θὰ ἐκδοθῶσιν.

§10ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔλεγεν, ὅτι ἐντὸς 20 ἡμερῶν θὰ ἐκδοθῶσιν. Οἱ ἄνθρωποι λόγῳ ἀνάγκης πωλοῦν τὰς ἀποδείξεις των πρὸς 200 δραχμάς.

§11Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐζήτησα πληροφορίας καὶ ἔμαθον, ὅτι θὰ ἐπιταχυνθῇ ἡ ἔκδοσις.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μπακάλμπασης ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§13Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ. Μᾶς ἐδόθη, κ. Πρόεδρε, καὶ ἄλλοτε ἡ εὐκαιρία ν’ ἀπασχολήσωμεν τοὺς κ.κ. ὑπουργοὺς τῆς Γεωργίας καὶ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τότε οἱ κ.κ. ὑπουργοὶ ἐδήλωσαν, ὅτι ἡ ἀναβολὴ τῆς πληρωμῆς ἐγένετο λόγῳ τῆς ὑποβολῆς τοῦ σχετικοῦ νομοσχεδίου περὶ μειώσεως τοῦ τόκου τῶν ἀνταλλαξίμων. Φαντάζομαι, ὅτι μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου καὶ μετὰ τὴν ἐντολήν, ἡ ὁποία ἐδόθη ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, ἡ ἀργοπορία ἡ ὁποία παρουσιάζεται κατὰ τὴν ἐμὴν ἀντίληψιν εἶναι ἀδικαιολόγητος. Φαντάζομαι, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Γεωρρίας κατὰ τὴν τελευταίαν περίοδόν του διεπίστωσεν αὐτοπροσώπως, ὅτι ὄντως γίνεται ἐκμετάλευσις τοῦ δικαιουμένου προσφυγικοῦ κόσμου. Ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ παρακαλῶ τοὺς κ.κ. ὑπουργούς, ὅπως, εἰ δυνατόν, προβῶσιν εἰς νέας συστάσεις πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, ἵνα ἐπιτύχωσιν τὴν ἔκδοσιν τῶν ὁμολογιῶν.

§14Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐγένετο συνεννόησις μὲ τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, διὰ τὴν ἐκτύπωσιν τῶν ὁμολογιῶν, ἡ ὁποία θὰ γίνῃ ἐντὸς τοῦ ἀπαραιτήτως ἀπαιτουμένου ὑλικοῦ χρόνου. Ἡ βραδύτης αὕτη προεβλέπετο, καὶ διὰ τοῦτο κατεβλήθη εἰς τοὺς δικαιούχους καὶ ὁ τόκος μέχρι τοῦ Ἰουνίου, ὁπότε ἐλπίζεται, ὅτι θὰ διανεμηθῶσιν αἱ ὁμολογίαι.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαφλέσσας ἐπὶ ἀναφορᾶς ἐπιτροπῆς ἀποστράτων ἀξιωματικῶν.

§16Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀπὸ μηνῶν ἡ κοινὴ γνώμη στενοχωρεῖται, διότι μερὶς ἀνήκουσα εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος, ὑπηρετήσασα τὴν Πατρίδα ἐνδόξως, διανύει στιγμὰς κρισιμωτάτας, διότι ὁ βίος καθίσταται ἀφόρητος. Ἐζήτησεν ἐπανειλημμένως καὶ ζητεῖ ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν ἀντιπροσωπείαν καὶ ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν Λαόν, νὰ ληφθῇ πρόνοια καὶ δι’ αὐτούς. Ἀξιωματικοὶ ὑπηρετήσαντες ἐπὶ 30 καὶ 35 ἔτη λαμβάνουν σύνταξιν, ἡ ὁποία δὲν ἐξαρκεῖ οὔτε διὰ τὴν πληρωμὴν τῆς στέγης. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ κινδυνεύουν νὰ παραφρονήσουν. Σᾶς τὸ βεβαιῶ μὲ τὸν ἐπισημότερον τρόπον. Κάμνω ἔκκλησιν εἰς τὰ αἰσθήματα τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἑλληνικῆς Βουλῆς. Πρόκειται περὶ Ἑλλήνων, οἱ ὁποῖοι ὑπηρέτησαν ἐντίμως τὴν Πατρίδα καὶ ὀφείλομεν, νὰ στρέψωμεν τὰ βλέμματά μας πρὸς αὐτούς. Πρέπει νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα, διότι ἡ ἐκκρεμότης εἶναι μέγα κακὸν δι’ αὐτούς. Ἀναμένουν ἀπὸ ὥρας εἰς ὥραν τὴν βελτίωσιν τῆς τύχης αὐτῶν. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠμπορῶ νὰ εἴπω, ὅτι κωφεύει, ἀλλὰ δὲν σπεύδει, ὅπως ἔπρεπε νὰ σπεύδῃ διὰ ζητήματα τοιαύτης σημασίας καὶ ὅταν πρόκειται περὶ ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ὑπηρέτησαν ἐντίμως καὶ εὐόρκως τὴν Πατρίδα.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Παπαστρατῆς ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§18Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Κανεὶς δὲν εἰμπορεῖ ν’ ἀμφισβητήσῃ, ὅτι ἡ ἀναφορὰ τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν εἶναι δικαία, τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον πρόκειται περὶ ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἐπέρασαν τὴν ζωήν των εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς Πατρίδος. Φαντάζομαι, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν θὰ εἰσακούσῃ τὰ δίκαια αἰτήματά των.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Τριποδάκης ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§20Ε. ΤΡΙΠΟΔΑΚΗΣ. Μετὰ τὴν δήλωσιν τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι θέλει κατ’ αὐτὰς ὑποβάλῃ τὸ νομοσχέδιον, θεωρῶ περιττόν, νὰ ἐξάρω τὴν τραγικότητα τῆς καταστάσεως τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν. Θέλω μόνον, νὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν, ἐὰν δὲν ἐπαρκῇ ὁ χρόνος νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, νὰ περιληφθῇ εἰς τὴν νομοθετικὴν ἐξουσιοδότησιν, τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον πλησιάζομεν εἰς τὰς ἑορτὰς τοῦ Πάσχα.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ταλιαδοῦρος ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§22Σ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Καὶ ἐγὼ συμφωνῶ μὲ τοὺς προλαλήσαντας καὶ νομίζω, ὅτι τὸ σῶμα τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν εἶναι ἄξιον καλλιτέρας τύχης, ὑπάρχει δὲ, νομίζω, καὶ κἄποια ἐκκρεμὴς διαφορὰ αὐτῶν μετὰ τοῦ Δημοσίου.... διὰ μερικὰ ἑκατομμύρια δραχμῶν, τὰ ὁποῖα αὐτοὶ λέγουν, ὅτι ἀνήκουν εἰς αὐτούς, ὁ δὲ ὑπουργὸς δὲν τοὺς τὰ δίδει. Δὲν γνωρίζω ὅμως λεπτομερείας τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαναστασίου ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§24Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἐξ ὅλων τῶν αἰτήσεων ὁμάδων πολιτῶν, περὶ βελτιώσεως τῆς θέσεως αὐτῶν ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, νομίζω, ὅτι ἡ δικαιοτέρα καὶ ἡ ἐπιβάλλουσα ἄμεσον ἱκανοποίησιν, εἶναι τῶν ἐκτὸς ὑπηρεσίας εὑρισκομένων Δημοσίων λειτουργῶν, εἴτε στρατιωτικῶν εἴτε πολιτικῶν, τῶν συνταξιούχων δηλαδή. Ἡ συμπεριφορά τοῦ Κράτους ἀπέναντι αὐτῆς τῆς τάξεως τῶν πρώτων ὑπαλλήλων, κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου, εἶναι ἀνήθικος, διότι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ὑπηρέτησαν ἔχοντες ὑπ’ ὄψει, ὅτι ἀφοῦ ὑπηρετοῦν ἐπὶ μακρὸν χρόνον τὸ Κράτος, θὰ ἔχουν ἕνα ἐλάχιστον πόρον συντηρήσεως. Ἡ ἔκπτωσις τοῦ νομίσματος συνετέλεσε, νὰ στερηθοῦν αὐτοῦ τοῦ πόρου τῆς ζωῆς καὶ ἐνῷ λαμβάνεται πρόνοια περὶ βελτιώσεως εἰς τὸ μέλλον τῆς συντάξεως τῶν ἐν ὑπηρεσίᾳ εὑρισκομένων Δημοσίων λειτουργῶν καὶ δημιουργοῦνται ἰδιαίτερα ταμεῖα συντάξεως διὰ τοὺς ἐν ὑπηρεσίᾳ εὑρισκομένους, ἐνῷ κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη ἀπηλλάγησαν τῶν κρατήσεων οἱ Δημόσιοι λειτουργοὶ διὰ τὴν σύνταξιν, ἐνῷ οἱ παλαιότεροι κατέβαλον καὶ ἰδιαίτερα ποσοστὰ ἐκ τοῦ μισθοῦ των, διὰ τὴν ἀσφάλειαν τῶν συντάξεών των, ἐνῷ ἀκόμη λαμβάνεται πρόνοια περὶ ἐξασφαλίσεως τῶν ἐκτὸς τῆς Δημοσίας ὑπηρεσίας εὑρισκομένων προσώπων, διὰ τοὺς ὑπηρετήσαντας ἐπὶ μακρὸν χρόνον τὸ Κράτος καὶ δι’ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι προεκινδύνευσαν τὴν ζωήν των ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας, δὲν ἐμερίμνησε τὸ Κράτος. Βλέπω εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει μελετήσῃ τὸ ζήτημα καὶ σκέπτεται, νὰ λάβῃ τὰ προσήκοντα μέτρα προσεχῶς. Θὰ ἐπεθύμουν, τοῦτο νὰ γίνῃ τὸ ταχύτερον. Γνωρίζω συνταξιούχους καὶ οἰκογενείας στρατιωτικῶν ἀνωτάτων ὑπαλλήλων τοῦ Κράτους, αἱ ὁποῖαι πένονται κυριολεκτικῶς. Νομίζω, ὅτι ἡ κατάστασις αὐτὴ εἶναι ἀνυπόφορος, καὶ ἐλπίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ κάμῃ ὅ,τι δύναται, ὅπως ἱκανοποιηθῇ ἡ δικαία ἀξίωσις τῆς τάξεως αὐτῆς τῶν πολιτῶν. Ἐκ μέρους δὲ τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, θὰ παρασχεθῇ πᾶσα ἐνίσχυσις εἰς τὴν Κυβέρνησιν.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Καλογερᾶς ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§26Ι. ΚΑΛΟΓΕΡΑΣ. Περιττεύει, νομίζω, ν’ ἀσχοληθῶ καὶ ἐγὼ διὰ τὸ ζήτημα αὐτό, διότι ἡ Κυβέρνησις τὸ ἔχει μελετήσει καὶ ἔχει προέλθη καὶ εἰς ἀποφάσεις, ἀναγράψασα πιστώσεις εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Τὸ Κράτος ἀπὸ τοὺς μισθοὺς τῶν ἀξιωματικῶν ἔχει κρατήσῃ 7%, διὰ νὰ διατεθοῦν διὰ τὴν σύνταξιν. Ἔχει λοιπὸν καὶ ἀνειλημμένην ὑποχρέωσιν τὸ Κράτος. Ἀλλὰ κατόπιν τῶν ὅσων ἐλέχθησαν, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατόν, νὰ εἴπῃ κανεὶς περισσότερα.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Τριποδάκης ἐπὶ ἀναφορᾶς τῆς φιλοπτώχου Χριστιανικῆς ἀδελφότητος κυριῶν Ἀγρινίου.

§28Ε. ΤΡΙΠΟΔΑΚΗΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαφλέσσας ἐπὶ ἀναφορᾶς δικηγορικοῦ συλλόγου περὶ προτάξεως τοῦ νομοσχεδίου ταμείου συντάξεως νομικῶν.

§30Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Οἱ ἐπιστήμονες οὗτοι ἔχουν ἀφεθῆ εἰς τὴν τύχην των. Δὲν ἔχει ληφθῆ κανὲν μέτρον διὰ τὴν μεγάλην ὑπερπληθώραν, ἡ ὁποία ὑπάρχει τοιούτων ἐπιστημόνων, ἀποτέλεσμα τοῦ ὁποίου εἶναι ἡ κακοδαιμονία ὅλων. Τὰ 95% τῶν νομικῶν ὑποφέρουν. Εἶναι ἀδίκημα εἰς αὐτὰς τὰς περιστάσεις, νὰ ὑποφέρῃ μία τάξις διανοουμένων, ἡ ὁποία συντελεῖ εἰς τὴν ἀπόδοσιν τῆς Δικαιοσύνης.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Κριμπᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ γεωργικοῦ ἐπιμελητηρίου Μεσσηνίας.

§32Θ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, νὰ ἐνθυμηθῇ νὰ λύσῃ μερικὰ ζητήματα, ὡς ἡ ἀποστολὴ φαρμάκων διὰ τὴν καταπολέμησιν τῶν ἀκρίδων, διότι, θὰ γίνουν πολλαὶ ζημίαι, ὡσαύτως δὲ νὰ λάβῃ πρόνοιαν καὶ περὶ ἐνισχύσεως τοῦ προσωπικοῦ.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαφλέσσας ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§34Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Τὸ γεωργικὸν ἐπιμελητήριον Μεσσηνίας ὑπέβαλεν ἀναφορὰν καὶ ἐζήτησεν, ὅπως ψηφισθῇ ὁ ἀγροτικὸς νόμος. Εὐτυχῶς ἡ ψήφισίς του εἶναι εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ἐλπίζεται, ὅτι ταχέως θὰ γίνῃ νόμος τοῦ Κράτους. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν σταφιδικὸν ὀργανισμόν, παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Γεωργίας, ὅπως μᾶς εἴπῃ τὴν γνώμην του ἐπὶ τῆς σχετικῆς προτάσεως νόμου καὶ ποῖα μέτρα πρόκειται νὰ λάβῃ κατὰ τοῦ ἐπικειμένου αἰφνηδιασμοῦ τῆς ἀκρίδος. Πρέπει κάθε ἐνέργεια νὰ γίνῃ συντόμως, διότι, ἂν δὲν ἀποσταλῶσι τὰ ἀναγκαιοῦντα φάρμακα ἀμέσως καὶ δὲν γίνῃ ἡ δέουσα ἐνέργεια πρὸς καθοδήγησιν τῶν κατοίκων ὑπὸ τῶν γεοπόνων, θὰ ἔχωμεν τὰς ἰδίας ὡς καὶ πέρυσι καταστροφάς, αἵτινες ὑπερέβησαν τὰ 100.000.000. Παρακαλῶ καὶ πάλιν τὸν κ. ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Γεωργίας, νὰ σπεύσῃ νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα καὶ ν’ ἀποστείλῃ τάχιστα τὰ φάρμακα.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χατζίσκος ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§36Δ. ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Μαχαίρας ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Δημοσιογράφου Δανιὴλ Φωκᾶ.

§38Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ ἀναφερόμενος Δανιὴλ Φωκᾶς, δημοσιογράφος, ἀναφέρει πολλὰ ἐν τῇ αἰτήσει του καὶ ζητεῖ νὰ πάρῃ σύνταξιν συμφώνως μὲ ἕνα νόμον, ὁ ὁποῖος ἔδωκε σύνταξιν εἰς ὅλους τοὺς δημοσιογράφους. Δὲν εἶμαι εἰς θέσιν, νὰ γνωρίζω ἂν καὶ κατὰ πόσον ἔχωνται ἀληθείας αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγονται ἐν τῇ ἀναφορᾷ, καὶ διὰ τοῦτο παρακαλῶ, νὰ διαβιβασθῇ ἡ ἀναφορά του εἰς τὸ ἁρμόδιον ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, ἵνα ἐξακριβώσῃ ἡ ὑπηρεσία, ἂν πρέπῃ νὰ λάβῃ οὗτος σύνταξιν.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Κριμπᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς Κωνσταντοπούλου καὶ λοιπῶν ἐνοικιαστῶν φόρου Μεσσηνίας.

§40Θ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαφλέσσας ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§42Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ θεομηνία ὑπῆρξε βαρυτάτη εἰς τὴν χώραν μας. Μεταξὺ ὅλων τῶν ἐπαρχιῶν ἡ περισσοτέρας ὑποστᾶσα καταστροφάς εἶναι ἡ Μεσσηνία, διότι πλὴν τῆς χαλάζης, τῶν χιόνων καὶ τῶν βροχῶν, σφοδρότατος ἄνεμος παρέσυρεν ὅλον τὸν ἐλαιόκαρπον καὶ ἐπῆλθε τελεία καταστροφή. Τὸ ⅓ τοῦ ἐλαιοκάρπου θὰ συναχθῇ ἐν Μεσσηνίᾳ καὶ οἱ δυστυχεῖς ἐνοικιασταὶ οἱ καταβαλόντες τὸν φόρον εὑρίσκονται εἰς ἀπόγνωσιν, μὴ ὑπολογίζοντες, ὅτι ἦτο δυνατὸν ἡ θεομηνία, νὰ φέρῃ τοιαύτας καταστροφὰς καὶ κατεστράφησαν οἱ ἴδιοι, διότι τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον ἦσαν ὑποχρεωμένοι νὰ δώσουν ὡς φόρον, δὲν εἰσεπράχθη. Παρακαλῶ, λοιπόν, νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψει τὰς ἀναφορὰς αὐτάς.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Ἰασωνίδης ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Ἡγουμενίτσης.

§44Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. Πρόκειται περὶ τῶν κατοίκων Ἡγουμενίτσης, οἱ ὁποῖοι ζητοῦν, νὰ συμπεριληφθοῦν εἰς τὴν παραμεθόριον ζώνην. Ἡ αἴτησις αὐτὴ ἀφορᾷ τὸν νόμον περὶ ἐποπτείας τῶν συνόρων καὶ ἐρωτῶ τὸν κ. ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Γεωργίας, πότε σκέπτεται, νὰ φέρῃ εἰς ἐφαρμογὴν τὸν ἤδη ἐψηφισμένον νόμον, τοῦ ὁποίου τὴν σημασίαν ἀπεδέχθη σύμπασα ἡ Βουλή.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μάρκου ἐπὶ ἀναφορᾶς κατοίκων Αἰγίου.

§46Α. ΜΑΡΚΟΥ. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας, νὰ λάβῃ ὡρισμένα μέτρα διὰ τὴν ἐκβολὴν τοῦ ποταμοῦ Βοραϊκοῦ. Θὰ παρακαλέσω νὰ διαβιβασθῇ ἡ ἀναφορὰ πρὸς τὸν κ. ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Τριποδάκης ἐπὶ ἀναφορᾶς κατοίκων τῶν ὀρεινῶν χωρίων τοῦ νομοῦ Χανίων.

§48Ε. ΤΡΙΠΟΔΑΚΗΣ. Πρόκειται περὶ τῶν κατοίκων τῶν ὀρεινῶν χωρίων τοῦ νομοῦ Χανίων. Ἐκεῖ ἐνέσκυψε θεομηνία, ἤτοι ἀνεμοστρόβυλος καὶ ὄχι μόνον παρέσυρε τὰς ἐλαίας, ἀλλὰ καὶ ἐξερίζωσε ταύτας. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ μὴ παρίδῃ καὶ τὴν Μεγαλόνησον, ἡ ὁποία, νομίζω, ἀρκετὰς ὑπηρεσίας προσέφερεν εἰς τὸ Κράτος.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαφλέσσας ἐπὶ ἀναφορᾶς ἀέργων ἐργατῶν σταφιδοκάρπου Καλαμῶν.

§50Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Κύριε ὑπουργέ, θὰ παρεκάλουν, νὰ ληφθῇ πρόνοια περὶ αὐτῶν οἱ ὁποῖοι ὑπέβαλον τὴν ἀναφοράν, ὥστε νὰ δοθῇ κἄτι καὶ εἰς αὐτούς.

§51Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Παρακαλῶ νὰ μοῦ ἀποσταλῇ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὸ ὑπουργεῖον.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Κυρόζης ἐπὶ ἀναφορᾶς μαθητῶν τῆς Ἱερατικῆς σχολῆς Ἄρτης.

§53Ι. ΚΥΡΩΖΗΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας αἱ λοιπαὶ ἀναφοραὶ ἀναβάλλονται. Πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ι. Βαλαλᾶς.

§55Ι. ΒΑΛΑΛΑΣ. Ἀπὸ καιροῦ, ὡς γνωστόν, εἶναι κατατεθειμένον τὸ νομοσχέδιον τὸ ρυθμίζον τὸ ζήτημα τῶν ἀνωμάλων δικαιοπραξιῶν εἰς τὰς Νέας Χώρας. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ πρόκειται, νὰ ρυθμίσῃ μίαν κατάστασιν ἄκρως δυσάρεστον, διότι ζημιώνει τοὺς γεωργοὺς καὶ ἔχομεν καθ’ ἑκάστην ἐπεισόδια. Δίκαιον εἶναι νὰ παρακληθῇ ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῆς Γεωργίας, νὰ καταθέσῃ τὴν ἔκθεσίν της καὶ ἐπειδὴ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ δὲν εἶναι δυνατόν, νὰ γίνῃ ἐντὸς τῶν ὀλίγων αὐτῶν ἡμερῶν, νὰ γίνῃ μία μόνη συζήτησις καὶ κατόπιν, νὰ ὁρισθοῦν τὰ ζητήματα διὰ διατάγματος.

§56Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Παρακαλῶ, νὰ ἐπιληφθῇ ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ὥστε, νὰ δυνηθῶμεν συντόμως νὰ τὸ συζητήσωμεν.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν διάταξιν τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας Μόνη συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κατατάξεως εἰς τὰ στελέχη τῶν μονίμων ἀξιωματικῶν τοῦ ὑγειονομικοῦ φαρμακευτικοῦ σώματος κατόπιν διαγωνισμοῦ». Ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ι. Ράλλης.

§58Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Μίαν μόνην παρατήρησιν ἔχω νὰ κάμω. Ἐπειδὴ ἄλλως τε ἔλαβον τὸν λόγον ἐπὶ τῆς συζητήσεως περὶ στρατιωτικῆς ἰατρικῆς σχολῆς καὶ ἔλεγον περὶ πολυτελείας καὶ δαπάνης καὶ ὅτι ἔπρεπε νὰ σκεφθῇ ὁ κ. ὑπουργὸς περὶ καταργήσεως τῆς ἰατρικῆς σχολῆς, τότε, νομίζω, ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν μοῦ ἀπήντησεν, ὅτι εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ λειτουργήσῃ αὐτὴ ἡ σχολή, διότι ἄνευ αὐτῆς, θὰ ἦτο ἀδύνατον, νὰ ὑπάρξουν οἱ ἀναγκαῖοι ὑγειονομικοὶ ἀξιωματικοὶ διὰ τὸ Κράτος. Ἤδη ὑποβάλλει νομοσχέδιον διὰ τοῦ ὁποίου ζητεῖται ἡ κατάταξις κατ’ ἄλλον τρόπον, λόγῳ τοῦ ὅτι εἶναι ἀδύνατος ἡ ἄλλοθεν ἐξεύρεσις αὐτῶν. Ἀλλὰ ἐν τῇ ἐκθέσει ὑπάρχουν τὰ ἑξῆς (ἀναγινώσκει). «Ἡ Γενικὴ Διεύθυνσις Δημοσίου Λογιστικοῦ κλπ.». Οὕτω δὲ βλέπω, ὅτι ὁ διευθυντὴς τοῦ δημοσίου λογιστικοῦ εὑρίσκεται ἐν πλήρει ἀντιθέσει πρὸς τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, διαβεβαιώσαντα τὴν Βουλήν, ὅτι εἶναι ἀπαραίτητος ἡ ὕπαρξις τοῦ στρατιωτικοῦ ἰατρικοῦ σχολείου.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Καλογερᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§60Ι. ΚΑΛΟΓΕΡΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ὅπως γνωρίζητε, μέχρι πρότινος τὰ κενὰ τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας ἐπληροῦντο διὰ διαγωνισμοῦ μεταξὺ τῶν ὑπηρετησάντων ἐφέδρων ἀξιωματικῶν. Παρετηρήθη ὅμως, ὅτι ὑπῆρχον πολλὰ κενά, τὰ ὁποῖα, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ πληρωθοῦν διὰ τοῦ τρόπου τούτου, καὶ εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην τότε ἡ πολιτεία, νὰ καταρτίσῃ ἴδιον ὑγειονομικὸν σῶμα, ἐκ τοῦ ὁποίου νὰ ἐξέρχωνται, δαπάναις τοῦ Κράτους στρατιωτικοὶ ἰατροί. Ἡ σχολὴ αὕτη ἤρχισε λειτουργοῦσα πρὸ 4 ἐτῶν. Ἤδη ἡ Κυβέρνησις, διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου νόμου, ζητεῖ νὰ ἐπιτραπῇ, ἵνα διὰ διαγωνισμοῦ, οὐχὶ πλέον τῶν ἐφέδρων μόνον ἀξιωματικῶν ἀλλὰ καὶ τῶν ἀποφοίτων τοῦ Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου τῶν ὑπηρετησάντων τοὐλάχιστον ἐπὶ 3 μῆνας εἰς νοσοκομεῖον πληρωθοῦν τὰ κατεπείγοντα κενὰ τὰ ὑπάρχοντα. Φρονῶ, ὅτι τὸ νομοσχέδιον τοῦτο εἶναι λίαν σκόπιμον. Ὅπως δὲ εἶναι συντεταγμένον, ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ εἰσέλθουν, θὰ κατατάσσωνται ὡς δόκιμοι καὶ θὰ τίθενται ὑπὸ τὴν κρίσιν ἑνὸς συμβουλίου, τὸ ὁποῖον, θὰ καταρτίζῃ δύο πίνακας, καὶ οἱ μὲν ἱκανοί, θὰ κατατάσσωνται εἰς τὸν στρατὸν ὡς μόνιμοι, οἱ δὲ θ’ ἀπολύωνται. Δύο τινὰ ἤθελα νὰ παρατηρήσω. Φρονῶ, ὅτι ὡς παρουσιάζεται τὸ νομοσχέδιον αὐτό, ἀποτελεῖ πλήρη ἐγγύησιν περὶ τῆς καλλιτέρας ἐκπαιδεύσεως τῶν ἀξιωματικῶν. Ἐὰν λοιπὸν τοῦτο ἐφαρμοσθῇ καὶ ἐπιτύχῃ πλήρως, ὡς ἐγὼ πιστεύω, θὰ δυνηθῶμεν διὰ τοῦ τρόπου τούτου νὰ ἐπιτύχωμεν τὴν πλήρωσιν τῶν κενῶν τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας. Ἐὰν ἐφαρμοσθῇ δὲ τὸ σύστημα τοῦτο, φρονῶ, ὅπως καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀθηνῶν συνάδελφος κ. Ράλλης ἐτόνισεν, ὅτι δὲν ὑπάρχει οὐδεὶς λόγος, νὰ ὑπάρχῃ στρατιωτικὴ σχολή, πρὸς καταρτισμὸν ὑγειονομικῶν ἀξιωματικῶν, διότι τοῦτο προκαλεῖ δαπάνας, αἱ ὁποῖαι κατὰ τὴν γνώμην μου θὰ εἶναι περιτταί, διότι οὐδεὶς λόγος ὑπάρχει, ἵνα τὸ Κράτος ὑφίσταται καὶ ἄλλας δαπάνας, πρὸς καταρτισμὸν ὑγειονομικῶν ἀξιωματικῶν. Τὸ δεύτερον σημεῖον τὸ ὁποῖον ἤθελον νὰ παρατηρήσω τοῦ ἐν λόγῳ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἔχει ἀσπασθῆ καὶ ὁλόκληρος ἡ ἐπιτροπή, εἶναι, ὅτι ἀντὶ νὰ ἐπιτρέπωμεν, ὅπως προνοεῖ τὸ ἄρθρον δεύτερον, τὴν κατάταξιν μέχρι τοῦ ἀριθ. 80 ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι πρέπει, νὰ εἶναι 25 μόνον, ἂν καὶ φρονῶ, ὅτι καὶ ὁ ἀριθμὸς αὐτός εἶναι μέγας, καὶ 20 ἐὰν γίνῃ ἀκόμη.

§61Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ὀγδοήκοντα ἐν συνόλῳ. Σεῖς λέγετε 25 κατ’ ἔτος. Εἶναι περισσότερον ἀπὸ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ζητῶ ἐγώ, διότι ἐνδεχόμενον, νὰ μὴ ὑπάρχῃ ὁ ἀπαιτούμενος ἀριθμὸς πρὸς κατάταξιν.

§62Ι. ΚΑΛΟΓΕΡΑΣ. Ὅπως εἶναι διατυπωμένον τὸ ἄρθρον, τίποτε δὲν ἐμποδίζει, νὰ διορισθοῦν καὶ οἱ ὀγδοήκοντα, καὶ νὰ προκύψῃ μέγα ἄτοπον, διότι πιθανόν νὰ δημιουργηθῇ, ἀντίκτυπος ἐπὶ τῆς ὑπηρεσίας, διότι οἱ ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ διακρίνουν τὸ ἐπιζήμιον σήμερον, βραδύτερον θὰ ἔχουν τὸ συναίσθημα, ὅτι ἠδικήθησαν.

§63Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἀφοῦ ὑπάρχει τόσον μέγας ἀριθμός, δυνάμεθα νὰ τὸν περιορίσωμεν.

§64Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ὁ κ. Καλογερᾶς λέγει, ὅτι, πιθανόν, νὰ ἐπιτύχουν ὅλοι καὶ νὰ ζητήσουν ὅλοι τὸν διορισμόν των.

§65Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Νὰ βάλωμεν 30 κατ’ ἔτος, διότι ὑπάρχει μεγάλη ἔλλειψις ἰατρῶν. Ὥστε 30 κατ’ ἔτος. Δεκτόν.

§66Ι. ΚΑΛΟΓΕΡΑΣ. Φρονῶ, ὅτι τοῦτο εἶναι ἀπαραίτητον.

§67Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐκ τῶν προτέρων εἶμαι σύμφωνος μαζύ σας, πρέπει ὅμως, νὰ ἴδωμεν τ’ ἀποτελέσματα.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαθανάσης.

§69Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Δὲν γνωρίζω, κ. συνάδελφοι, ἐὰν κατὰ τὸ παρελθὸν αἱ περιστάσεις ἐπέβαλλον τὴν ἀνάπτυξιν καὶ ἐπαύξησιν τῶν Στρατιωτικῶν δυνάμεων τῆς χώρας, ὁπότε ἦτο δεδικαιολογημένη ἡ ὕπαρξις, ἰδιαιτέρων ἰατρικῶν σχολῶν, πρός παραγωγὴν Στρατιωτικῶν ἰατρῶν. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ φρονῶ, ὅτι ὁ ἐν τῇ τοιαύτῃ σχολῇ ἐπιστημονικὸς καταρτισμὸς δὲν εἶναι διάφορος τῆς καταρτίσεως, τὴν ὁποίαν λαμβάνουν οἱ ἀπόφοιτοι τοῦ Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου.

§70Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Καθόλου. Εἰς τὰς σχολὰς ὅμως αὐτάς λαμβάνουν τὴν ἐπιστημονικὴν μόρφωσιν, τὴν ἐπιβαλλομένην διὰ τὴν παραμονήν των εἰς τὸ Στράτευμα. Αὐτὸς εἶναι ὁ σκοπός.

§71Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἐπιβάλλεται ἡ ὑποχρέωσις, ὅπως οἱ ἀποφοιτοῦντες ἐκ τῶν σχολῶν, ἢ μᾶλλον οἱ εἰσερχόμενοι εἰς τὰς σχολάς, ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐξέλθωσιν ὑποχρεωτικῶς, εἴτε καλοί, εἴτε κακοί εἶναι, ἐξέλθωσιν ἰατροί.

§72Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Διατὶ καλοὶ ἢ κακοί, ἀφοῦ δέον νὰ ἐπιτύχουν εἰς τὰς ἐξετάσεις.

§73Ε. ΤΡΙΠΟΔΑΚΗΣ. Ἐὰν ἀπορριφθοῦν δὶς εἰς τὰς ἐξετάσεις, θὰ ἀποβληθοῦν ἐκ τῆς σχολῆς.

§74Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἐφαρμόζεται, ὅτι γίνεται καὶ εἰς τὰ ἄλλα σχολεῖα, ὅπου, ὅταν ὁ φοιτητὴς ἀποτύχῃ κατὰ τὴν πρώτην ἐξέτασιν, οἱ καθηγηταὶ εἰς τὴν δευτέραν ἐξέτασιν κατὰ 99%, θὰ τοῦ δώσουν ἀπολυτήριον.

§75Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Τὸ Ἐθνικὸν Πανεπιστήμιον θὰ τοὺς δώσῃ τὸ δίπλωμα.

§76Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ναί, ἀλλὰ τὸ Ἐθνικὸν Πανεπιστήμιον δὲν θὰ τὸν κρίνῃ αὐστηρά, ἐφ’ ὅσον θὰ ὑπηρετήσῃ εἰς τὸν Στρατόν, ἐνῷ τὸν ἁπλοῦν φοιτητήν θὰ τὸν κρίνῃ αὐστηρότερον. Ἐὰν εἶναι στρατιωτικός, θὰ τὸν κρίνῃ ἐπιεικέστερον τὴν δευτέραν φοράν, διότι γνωρίζει, ὅτι ἂν τὸν ἀπορρίψῃ τὴν δευτέραν φοράν, θ’ ἀποκλεισθῇ τῆς σχολῆς.

§77Α. ΦΩΚΑΣ. Δύναται νὰ γίνῃ καὶ τοῦτο, ὅτι δύναται εἷς νὰ ἐπιδιώξῃ κατὰ τὸ τελευταῖον ἔτος τῶν σπουδῶν του ν’ ἀπορριφθῇ καὶ θὰ θελήσῃ ν’ ἀπορριφθῇ καὶ διά δευτέραν φοράν, ὁπότε, ἔχων συμπληρώσει τὰ ἑξάμηνά του εἰς τὸ Πανεπιστήμιον καὶ ἔχων σπουδάσει δαπάναις τοῦ Κράτους, θὰ βγῇ εἰς τὴν κοινωνίαν, ν’ ἀσκῇ τὸ ἐπάγγελμα τοῦ ἰατροῦ, χωρὶς νὰ ἔχῃ οὐδεμίαν ὑποχρέωσιν.

§78Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐὰν ἀποτύχῃ, θὰ γυρίσῃ πίσω τὰ δίδακτρα καὶ μὲ τόκον.

§79Α. ΦΩΚΑΣ. Τότε νὰ μᾶς δώσουν καὶ ἕνα ἐγγυητήν, διότι ὅλοι εἶναι ἄποροι.

§80Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Δι’ ὅλους αὐτοὺς τοὺς κινδύνους, διατὶ δὲν ἀφήνομεν τὰ πράγματα ὅπως ἔχουν, ἀφοῦ ἔχομεν τὸ δικαίωμα, χωρὶς νὰ ὑποστῶμεν δαπάνας, νὰ ἐκλέξωμεν ἐξ εὐρυτέρου σταδίου καὶ τοὺς καλλιτέρους.

§81Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν προσέρχονται, καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἦσαν εἰς τὸν στρατὸν ἔφυγαν σιγά, σιγά, διότι προτιμῶσιν, νὰ μείνωσιν ὡς ἰδιῶται ἰατροί.

§82Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει καταδικάζεται τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον προβλέπει προσέλευσιν, διότι ἂν δὲν προσέρχονται, τότε δὲν χρειάζεται τὸ νομοσχέδιον.

§83Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Θὰ προσέλθουν, διότι θὰ τοὺς δώσωμεν τὰ μέσα νὰ σπουδάσουν.

§84Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Διὰ τοῦτον τὸν λόγον φρονῶ, ὅτι αὐτὸ τὸ δυαδικὸν σύστημα τῆς εἰσαγωγῆς εἰς τὸν στρατὸν ἰατρῶν εἶναι καταδικασμένον εἰς ἀποτυχίαν, διὰ τὸν ἑξῆς λόγον. Ἐὰν ἔχῃ τὰ ψεκτὰ τὰ ὁποῖα ἀνεφέραμεν ἡ σχολή, τὸ σύστημα αὐτὸ τὸ δεύτερον τὸ ἐπικουρικὸν ἔχει ἔτι μείζονα. Διότι οὐδεὶς καλὸς ἰατρὸς θὰ προσέλθῃ εἰς ἐξέτασιν, ἐφ’ ὅσον κατὰ τὴν διάταξιν τοῦ νομοσχεδίου εἶναι προωρισμένος, νὰ τεθῇ εἰς τὸ ἀριστερὸν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι θὰ ἐξέλθουν τῆς σχολῆς κατὰ τὸ αὐτὸ ἔτος. Ποῖος ἰατρὸς ἔχων δίπλωμα καὶ ἐλευθέραν ἐξάσκησιν ἐπαγγέλματος, θὰ προσέλθῃ εὐκόλως, νὰ δώσῃ ἐξετάσεις, νὰ ὑποστῇ τὴν δοκιμασίαν καὶ τὸν ἔλεγχον αὐτόν, ἐκ τοῦ ὁποίου θὰ ἔχῃ νὰ ζημιωθῇ, ἐὰν ἀποτύχῃ, ἐκ τῆς ἀποδοκιμασίας τῆς κοινῆς γνώμης; Ποῖος θὰ προσέλθῃ ἔχων ὑπ’ ὄψει του, ὅτι καὶ ἂν ἐπιτύχῃ, θὰ τεθῇ εἰς τὸ ἀριστερόν; Δηλαδή, ἐὰν δώσῃ τὸν Ἰούνιον ἐξετάσεις καὶ γίνῃ ἀνθυπίατρος τὸν Ἰούνιον, οἱ ἐν τῇ στρατιωτικῇ σχολῇ φοιτῶντες κατὰ τὸ αὐτὸ ἔτος, οἱ μέλλοντες νὰ ἐξέλθουν τὸν Δεκέμβριον, θὰ τεθοῦν εἰς τὸ δεξιόν. Ἐνῷ αὐτοί θὰ εἶναι ἀπὸ ἐτῶν ἐπιστήμονες καὶ θὰ ἔχουν ἀσκήσῃ τὸ ἐπάγγελμα καὶ μίαν πρακτικὴν ἐξάσκησιν. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, ἐγὼ κηρύσσομαι ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου, μὲ τὴν παρατήρησιν τῆς καταργήσεως τῆς ὑφισταμένης σχολῆς, προστατευομένων τῶν φοιτώντων σήμερον εἰς αὐτήν.

§85Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν μποροῦμεν νὰ καταργήσωμεν τὴν σχολήν, πρὶν ἴδωμεν τὰ ἀποτελέσματα αὐτῆς. Αὐτὸ γίνεται ἐφ’ ἅπαξ σήμερον δοκιμαστικῶς.

§86Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, διὰ νὰ διευκολύνητε τὴν προσέλευσιν, θὰ σᾶς παρακαλέσω, ὅπως ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 6 ἀπαλείψητε τὴν διάταξιν, καθ’ ἣν τίθενται εἰς τὸ ἀριστερόν. Διότι ἐὰν πρόκειται, νὰ τεθῶσιν εἰς τὸ ἀριστερὸν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι θὰ ἐξέλθουν μετὰ 8 ἢ 11 μῆνας ἐντὸς τοῦ αὐτοῦ ἔτους, τότε δὲν θὰ προσέλθῃ κανεὶς ἰατρός.

§87Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐὰν ὑπάρχῃ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον θεραπεύει μίαν ἐπιτακτικὴν καὶ ἐπείγουσαν ἀνάγκην, εἶναι τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον. Διότι ἐπανειλημμέναι προσκλήσεις τοῦ ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν πρὸς κατάταξιν εἰς τὸ σῶμα τῶν στρατιωτικῶν ἰατρῶν ἀπέβησαν μάταιαι, καθ’ ὅσον ἐλάχιστοι προσήρχοντο καὶ ἐκ τούτων ὄχι οἱ καλλίτεροι τῶν ἐπιστημόνων. Τὸ στράτευμα ἐπὶ συνεχῆ ἔτη ἐστερεῖτο ἰατρῶν καὶ οἱ στρατιῶται ἀφέθησαν ἐντελῶς εἰς τὴν τύχην των. Σώματα ἀριθμοῦντα πλέον τῶν 3.000 ἀνδρῶν διαθέτουν διὰ τὴν ἰατρικὴν ὑπηρεσίαν των ἕνα ἢ τὸ πολὺ δύο ἰατρούς. Πρὸ τῆς σκληρᾶς αὐτῆς ἀνάγκης εὑρεθὲν τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, ἵδρυσε τὴν ἰατρικὴν σχολήν. Οἱ ἐκ τῆς ἰατρικῆς σχολῆς ἐξερχόμενοι δέν εἶναι ἐπιστήμονες, ἐκπαιδευόμενοι ὡς οἱ λοιποὶ φοιτηταὶ εἰς τὸ Πανεπιστήμιον. Διότι εὑρισκόμενοι εἰς τὴν αὐστηρὰν τοῦ στρατεύματος πειθαρχίαν, συνεχῶς περιωρισμένοι εἰς τὸν θάλαμον καὶ ἐν τῷ ἐκπαιδευτηρίῳ, εἶναι ὑποχρεωμένοι, νὰ μελετῶσι συστηματικώτερον καὶ περισσότερον. Διὰ τοῦτο κατὰ πᾶσαν πρόβλεψιν οἱ ἐκ τῆς ἰατρικῆς σχολῆς ἐξερχόμενοι, θὰ εἶναι κατὰ γενικὸν κανόνα καὶ κατὰ μίαν ὡρισμένην ἀναλογίαν καλλίτεροι ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐλεύθεροι, ὡς φοιτηταὶ ἐν Ἀθήναις, παρασύρονται εἰς διασκεδάσεις παραμελοῦντες τὰς σπουδὰς των. Ἀλλὰ καὶ εἰς ἄλλος λόγος ἐπιβάλλει τὴν διατήρησιν τῆς ἰατρικῆς σχολῆς. Ὁ στρατιωτικὸς ἰατρὸς ἀποτελεῖ μάχιμον μέρος τοῦ στρατεύματος. Καὶ ἀπόδειξις εἶναι αἱ ἀπώλειαι αὐτοῦ κατὰ τὸν μεγάλον πόλεμον, αἱ ὁποῖαι εἶναι περισσότεραι ὅλων τῶν ἄλλων σωμάτων, πλὴν τοῦ πεζικοῦ. Οἱ ἰατροὶ ἀποτελοῦντες τμῆμα τῶν μαχίμων δυνάμεων τοῦ στρατεύματος πρέπει, νά εἶναι ἐμπνευσμένοι ὄχι μόνον ἐκ τῆς ἰδέας τοῦ αὐστηροῦ καθήκοντος, ἀλλὰ καί νά εἶναι πεπειραμένοι εἰς τὴν ἐξάσκησιν τοῦ ἐπαγγέλματός των, ἡ ὁποία εἶναι πολὺ σκληρὰ καὶ ἐν εἰρήνῃ καὶ ἐν πολέμῳ. Τὴν σκληρὰν αὐτὴν ἐξάσκησιν τοῦ ἐπαγγέλματος καὶ τὸν αὐστηρὸν χαρακτῆρα, θὰ διδαχθῶσιν εἰς τὴν ἰατρικὴν σχολὴν ὑπὸ τὴν ἐπήρειαν τῶν στρατιωτικῶν κανονισμῶν, τῆς πειθαρχίας καὶ τῆς ἐκτελέσεως τοῦ καθήκοντος.

§88Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Τὰ ὅσα εἴπατε μέχρι τώρα, εἶναι ἐναντίον τοῦ ἐπιχειρήματός σας, τῆς ἱδρύσεως τῆς σχολῆς, διότι οἱ πολεμήσαντες μέχρι σήμερον ἰατροί, δὲν προήρχοντο ἀπὸ στρατιωτικὰς σχολάς.

§89Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Καὶ ποῖος σᾶς εἶπεν, ὅτι αὐτοί, οἵτινες θὰ ἐξέλθωσι τῆς ἰατρικῆς σχολῆς θὰ εἶναι καλλίτεροι ἐν ἀναλογίᾳ ὡρισμένῃ. Αὐτὴ εἶναι ἡ πιθανότης.

§90Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Πρόκειται ὅμως καὶ περὶ τῆς ἐπιστημονικῆς μορφώσεως.

§91Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Αὐτήν θὰ τὴν λαμβάνουσιν εἰς τὸ Πανεπιστήμιον, μὲ τὴν διαφοράν, ὅτι θὰ εὑρίσκονται ὑπὸ κἄποιον περιορισμὸν, ὑπὸ κἄποιαν αὐστηρὰν ἐπίβλεψιν καί θὰ μελετῶσι περισσότερον ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐλεύθεροι νά περιφέρωνται εἰς τὴν πόλιν.

§92Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Διὰ διαγωνισμοῦ θὰ γίνῃ ἡ ἐκλογὴ ἐκ τοῦ ὅλου ἰατρικοῦ σώματος.

§93Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ἀπεδείχθη, ὅτι δὲν προσέρχονται οἱ καλλίτεροι καὶ δι’ αὐτὸ ἠναγκάσθη τὸ ὑπουργεῖον Στρατιωτικῶν νὰ ἱδρύσῃ τὴν ἰατρικὴν σχολήν. Δι’ ὅλους αὐτοὺς τοὺς λόγους, κύριοι βουλευταί, νομίζω, ὅτι τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον θεραπεύει ἐπιτακτικὴν καὶ ἐπείγουσαν ἀνάγκην τοῦ στρατεύματος. Ἔχω δέ νὰ συστήσω εἰς τὸν κύριον ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ὑπουργόν, ὅτι ὄχι μόνον, νὰ μὴ σπεύσῃ εἰς τὴν κατάργησιν τῆς στρατιωτικῆς ἰατρικῆς σχολῆς, ὅπως δυστυχῶς ἐπροτάθη, ἀλλὰ τοὐναντίον, νὰ ἐνισχύσῃ τὴν στρατιωτικὴν σχολήν, καί νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν εἰσαγωγὴν κατ’ ἔτος περισσοτέρων μαθητῶν εἰς αὐτήν, διότι νομίζω, ὅτι τὸ παρελθὸν ἔτος δὲν εἰσῆλθεν οὐδείς. Διότι μόνον κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ ὑπάρχῃ ἡ ἀπόλυτος βεβαιότης, ὅτι θὰ ἔχωμεν στρατιωτικοὺς ἰατροὺς ἐπαρκεῖς διὰ τὴν ὑγείαν τῶν στρατιωτῶν, οἵτινες ἄλλως, θὰ ἀφεθῶσιν εἰς τὴν τύχην των, ἄνευ τῆς ἀπαιτουμένης ἰατρικῆς περιθάλψεως. Μίαν μόνον παρατήρησιν ἔχω νὰ κάμω, εἰς τὸ ἄρθρον 4 τοῦ παρόντος νομοσχεδίου. Κατὰ τὸ ἄρθρον 4, οἱ ἐπιτυγχάνοντες εἰς τὸν ἐφ’ ἅπαξ γενησόμενον διαγωνισμόν, κατατάσσονται ὡς ἀκόλουθοι, εἰσέρχονται εἰς τὰ νοσοκομεῖα, ὑφίστανται μίαν δοκιμασίαν, καὶ μετὰ ταῦτα κατὰ πρότασιν τοῦ διευθυντοῦ τοῦ νοσοκομείου, γίνονται μόνιμοι. Εὑρίσκω ὅτι τοῦτο εἶναι ὑπερβολικὸν καί, ἀσφαλῶς, θὰ ἐμποδίσῃ πολλούς νὰ προσέλθουν εἰς τὸν διαγωνισμὸν ἐὰν συντρέχουν οἱ λόγοι τοῦ ἄρθρου 4. Ἄν δὲν εἶναι ἱκανοὶ ἢ γενικῶς δὲν κέκτεινται τὰ ἀπαιτούμενα προσόντα ἀνάγονται εἰς τὸν περὶ καταστάσεως ἀξιωματικῶν νόμον, διότι εἰς οἱανδήποτε στιγμὴν ἀξιωματικὸς μὴ ἔχων τὰ προσόντα ταῦτα δύναται νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸ συμβούλιον καὶ νὰ ἀποπεμφθῇ τοῦ στρατεύματος. Δὲν ὑπάρχει λόγος, νὰ θέσωμεν αὐτὴν τὴν δευτέραν δέσμευσιν, νὰ κατατάσσωνται ὡς ἀκόλουθοι καὶ μετὰ ταῦτα, νὰ γίνωνται μόνιμοι.

§94Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Εἶναι μεγαλειτέρα ἐγγύησις.

§95Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Δέν θὰ προσέλθουν ὅμως πολλοὶ εἰς τὸν διαγωνισμόν, κύριε ὑπουργέ. Ἐὰν ἐκ τῆς ὑπηρεσίας των, τὸν δεύτερον, τρίτον, πέμπτον χρόνον ἀποδειχθῇ, ὅτι οὔτε τὴν ἀξιοπρέπειαν τὴν δέουσαν ἔχουσιν, οὔτε τὴν δραστηριότητα καὶ τὸν ζῆλον εἰς τὴν ὑπηρεσίαν των, δύναται νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ περὶ καταστάσεως ἀξιωματικῶν νόμος. Εὑρίσκω δηλαδή, ὅτι ἡ παράγραφος 3 εἶναι ὄχι μόνον ἐπιβλαβής, ἀλλὰ καὶ περιττή.

§96Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Εἶναι μία μεγαλυτέρα ἐγγύησις αὐτή.

§97Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν ἀνέρχομαι εἰς τὸ βῆμα οὔτε διὰ νὰ συνηγορήσω, οὔτε διὰ νὰ κατηγορήσω τὰς διαφόρους προελεύσεις τῶν στρατιωτικῶν ἰατρῶν. Ἕν μόνον δύναμαι νὰ εἴπω καὶ τοῦτο, διότι ὑπηρέτησα ἐπὶ τόσα ἔτη εἰς τὸ στράτευμα. Βεβαίως, ἐγνώρισα τοὺς στρατιωτικοὺς ἰατροὺς τοὺς ἰδικούς μας. Εἶναι πάντως εἰς τὸ ὕψος τῆς θέσεώς των. Ὁ Ἑλληνικὸς στρατὸς πρέπει νὰ εἶναι ὑπερήφανος, διότι τὰ στελέχη τὰ ἰατρικὰ ἀποτελοῦνται ἀπὸ ἀνθρώπους γνωρίζοντας τὴν ὑπηρεσίαν καὶ τὸ καθῆκον των καὶ κατέχοντας ἐπαξίως τὴν θέσιν. Ὅσον ἀφορᾷ διὰ τοὺς μέλλοντας νὰ ἐξέλθουν τῆς Σχολῆς, θὰ ἦτο τολμηρὸν, νὰ προδικάσω καὶ νὰ εἴπω τὶ θὰ εἶναι. Ἤθελον παρακαλέσῃ τὸν κύριον ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ δηλώσῃ εἰς τὴν Βουλήν, ἐὰν τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἔχῃ σχέσιν μὲ τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐψηφίσθη πρὸ ἡμερῶν καὶ τὸ ὁποῖον, παρακαλῶ τὸν κύριον ὑπουργὸν, νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει του, ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἐν διαγωνισμῷ ὡς ἔφεδροι ὑπίατροι ἐπέτυχον, ἀλλὰ δυστυχῶς, διὰ λόγους τοὺς ὁποίους ὁ κύριος ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν γνωρίζει, δὲν προετιμήθησαν κατὰ ἱκανότητα, ἀλλά.....

§98Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐννοεῖτε τοῦ παλαιοῦ διαγωνισμοῦ;

§99Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Τοῦ παλαιοῦ, περὶ τοῦ ὁποίου ἐγένετο ὁμιλία ἐν τῇ Βουλῇ. Καὶ ἀντὶ νὰ προσληφθοῦν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τὴν στρατιωτικὴν ὁ Αος, Βος, Γος, παρελήφθησαν ἐκ τῶν ἐπιτυχόντων καὶ κατέλαβεν τὴν θέσιν ὁ τελευταῖος καὶ ἐγένετο μόνιμος. Σᾶς τὸ εἶπα καὶ μοῦ εἴπατε, ὅτι πράγματι ἔχουν δίκαιον, καὶ μοῦ εἴπατε, ὅτι θὰ προβῆτε εἰς τὴν διόρθωσιν.

§100Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν) Ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν τὴν δήλωσίν μου.

§101Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Δὲν εἶναι μόνον οἱ λόγοι τοὺς ὁποίους ἀνέπτυξαν οἱ προλαλήσαντες κύριοι συνάδελφοι, περὶ τοῦ ὑποχρεωτικοῦ τῆς σχολῆς, ἀλλ’ εἶναι καὶ οἱ εἰδικοὶ λόγοι. Διότι δὲν εἶναι ἀνάγκη μόνον νὰ γνωρίζῃ ὁ στρατιωτικὸς ἰατρὸς τὴν ἰατρικὴν, εἶναι ἀνάγκη νὰ γνωρίζῃ καὶ τὴν ὑγιειονολογίαν. Τελευταίως ἐδημοσιεύθησαν ἄρθρα εἰς τὸ «Ἐλεύθερον Βῆμα» τὰ ὁποῖα πρέπει, νὰ προκαλέσουν ἀμέριστον τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ νὰ λάβῃ μέτρα, διότι εἰς τὸν στρατὸν κατατάσσεται τὸ ἄνθος τῆς ἡλικίας τοῦ Ἔθνους, καὶ ὅταν τοῦτο δὲν προστατευθῇ κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ στρατιωτικοῦ του σταδίου, θὰ ἐξέλθῃ εἰς τὴν κοινωνίαν μὲ ὅλας τὰς νόσους, αἱ ὁποῖαι εἶναι εἰς τὸ στράτευμα. Ἐγὼ τάσσομαι μὲ τὴν γνώμην τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου κυρίου Χαβίνη καὶ ἐπὶ πλέον νὰ ὁρισθῶσιν καὶ ποινικαὶ κυρώσεις, ὅτι ἐφ’ ὅσον τὸ Κράτος θὰ χορηγήσῃ τὰ μέσα σπουδῆς, ἐπὶ ποινῇ νὰ ὑποχρεοῦνται οἱ σπουδάσαντες, νὰ μένουν εἰς τὸ στράτευμα ἐπὶ ὡρισμένον χρονικὸν διάστημα.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπεραιώθη. Ἄρθρον 1ον (ἀναγινώσκει).

§103Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Μία τροπολογία, κύριε Πρόεδρε θὰ προστεθῇ, ὡς ἐδάφιον 4ον τοῦ ἄρθρου τὸ ἑξῆς: «ὁ ἀριθμὸς τῶν κατ’ ἔτος κατατασσομένων δὲν δύναται νὰ ὑπερβῇ τοὺς 30».

§104ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν, δέχεται τὸ ἄρθρον 1ον ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν;

§105ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Γίνεται δεκτὸν τὸ πρῶτον ἄρθρον ὡς ἐτροπολογήθη, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ γίνονται δεκτὰ καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου ἀναβαλομένης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου).

§106ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων ἀσφαλείας τοῦ κοινωνικοῦ καθεστῶτος καὶ προστασίας τῆς ἐλευθερίας τῶν πολιτῶν». Ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Λ. Νάκος.

§107Λ. ΝΑΚΟΣ. Ὑπάρχει, ἵνα ὁμιλήσωμεν κατὰ τὴν νομικὴν ἔκφρασιν, μία ἔνστασις ἀπαραδέκτου τοῦ νομοσχεδίου, διότι εἰσάγεται εἰς τὴν Βουλὴν ἄνευ τῆς ὑπογραφῆς τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Γνωρίζω, ὅτι ἦλθε τὸ ζήτημα κατ’ ἐπανάληψιν εἰς τὴν Βουλὴν, ἀλλ’ ἐδῶ πρόκειται περὶ ποινικῶν διατάξεων καὶ ἀδικημάτων καὶ ἑπομένως ἡ ὑπογραφὴ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης εἶναι ἀπαραίτητος. Ἐκτὸς τούτου, ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν πολὺ ἔσπευσε, νὰ ὑποβάλῃ μίαν τυπικὴν ἔκθεσιν, ἐνῷ τὸ νομοσχέδιον ἀφορᾷ τὴν ἐλευθερίαν τῆς συνειδήσεως καὶ τὴν πολυτιμωτέραν πασῶν τῶν ἐλευθεριῶν, τὴν ἐλευθερίαν τῆς σκέψεως. Ἑπομένως ἔδει νὰ τύχῃ περισσοτέρας προσοχῆς ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ἔδει νὰ μελετηθῇ καὶ νὰ ὑποβληθῇ μία ἔκθεσις ἐμπεριστατωμένη, διὰ νὰ δείξῃ καὶ ἡ Βουλή, ὅτι τὸ ἐμελέτησε δεόντως καὶ ὅτι γνωρίζει τὰς συνεπείας ἐκείνας τὰς ὁποίας θὰ ἐπιφέρῃ, τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Διὰ τοῦτο ἤθελον παρακαλέσῃ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ νομίζω, ὅτι τὸ πρᾶγμα δὲν θὰ ἔχει ἀνάγκην μεγάλων προθεσμιῶν, ἐὰν ἀκολουθήσῃ τὴν τακτικὴν ὁδόν, νὰ ὑποβληθῇ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῆς Δικαιοσύνης καὶ νὰ ὑποβληθῇ μία ἔκθεσις.

§108Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Τὸ νομοσχέδιον ὑπεβλήθη ἀπὸ τῆς 18ης Δεκεμβρίου παρελθόντος ἔτους, ἑπομένως ὑπῆρχεν ὅλος ὁ καιρός, διὰ νὰ μελετηθῇ καὶ ὑποβληθῇ ἡ ἔκθεσις. Ἐδόθησαν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν διάφοροι προθεσμίαι πρὸς ὑποβολὴν τῆς ἐκθέσεως.

§109Λ. ΝΑΚΟΣ. Ἴσως διότι ἐνόμιζεν ἡ ἐπιτροπή, ὅτι δὲν εἶναι ἁρμοδία. Κάμνω ἔκκλησιν εἰς τὴν συνείδησίν σας, κ. ὑπουργέ.

§110Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Εἶναι πράγματα μελετηθέντα καὶ συζητηθέντα.

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαναστασίου ἔχει τὸν λόγον.

§112Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἡ παρατήρησις τοῦ ἐξ Ἀθηνῶν κ. συναδέλφου εἶναι βάσιμος. Τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον ὑπεβλήθη παρὰ τὴν ρητὴν διάταξιν τοῦ Συντάγματος, διότι εἰς τὴν ἑρμηνευτικὴν δήλωσιν τὴν Συνταγματικὴν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 29 ὑπάρχει ἡ ἑξῆς διάταξις: (ἀναγινώσκει). «Ἡ ἀληθὴς ἔννοια τοῦ 1ου ἐδαφίου τοῦ ἄρθρου 29 εἶναι, ὅτι καὶ πρότασις νόμου ὑποβαλλομένη ὑπὸ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἢ οἱουδήποτε ἄλλου ὑπουργοῦ, θίγουσα δὲ τὰς ὑπὸ ἄλλου ὑπουργείου διαχειριζομένας ὑποθέσεις, πρέπει, νὰ ὑπογράφηται καὶ ἀπὸ τοὺς ἁρμοδίους ἄλλους ὑπουργούς». Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ κυρίως ἐνδιαφέρει τὸν ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης. Ἀφορᾷ ὑποθέσεις διαχειριζομένας ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης. Δὲν εἶναι δυνατόν, νὰ γίνῃ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἴπατε. Ὅτι δηλαδὴ προσυπογράφεται ἀπὸ τὸν ἁρμόδιον ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης σήμερον. Διότι ἡ ἔννοια τῆς διατάξεως ταύτης εἶναι, ὅτι πρέπει νὰ τὸ μελετήσῃ τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς καὶ νὰ τὸ ἐπεξεργασθῇ ἡ ἁρμοδία ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν ἀντικειμένου. Δὲν εἶναι λοιπὸν δυνατὸν ἐκ τῶν ὑστέρων, νὰ γίνῃ παραδεκτόν, ὅτι εἶναι ἀπ’ ἀρχῆς ἀπαράδεκτον. Ὁ κ. ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ἀπήντησεν μόνον εἰς μίαν παρεμπίπτουσαν παρατήρησιν τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου ἐξ Ἀθηνῶν, ὄχι εἰς τὴν κυρίαν παρατήρησιν. Τὸ γεγονός, ὅτι παραμένει ἐπὶ μακρὸν χρόνον τὸ νομοσχέδιον, δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν.

§113Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἔχει πολὺν σημασίαν.

§114Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἡμεῖς θέλομεν, νὰ γνωρίζῃ τὸ νομοσχέδιον τὸ ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης, νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης καὶ νὰ τὸ ἐπεξεργασθῇ. Τί σημασίαν ἔχει ὅτι ἔμεινεν ἐπὶ μακρὸν χρόνον, ἐφ’ ὅσον παρεπέμφθη εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἡ ὁποία δὲν εἶναι κυρίως ἡ ἁρμοδία. Ἐκτὸς ἐὰν θέλωμεν, νὰ παραβιάσωμεν τὰς διατάξεις τοῦ Συντάγματος.

§115Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν θέλομεν νὰ παραβιάσωμεν τὰς διατάξεις τοῦ Συντάγματος, ἀλλὰ νὰ τελειώνωμεν μία ὥρα ἀρχήτερα.

§116Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἡ παραβίασις αὕτη γίνεται πολλάκις πρόξενος κακῶν, διότι παρὰ ἀναρμοδίων ὑπουργῶν ρυθμίζονται ζητήματα ἄλλων ὑπουργείων.

§117Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἡ ἑρμηνευτικὴ δήλωσις, τὴν ὁποίαν ἐπικαλεῖσθε, δὲν συνηγορεῖ ὑπὲρ τῶν συμπερασμάτων, εἰς τὰ ὁποῖα καταλήγετε.

§118Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε ὑπουργέ. Τὸ Σύνταγμα δὲν διακρίνει προτάσεις καὶ σχέδια νόμων, ὁμιλεῖ γενικῶς περὶ προτάσεων νόμων, εἴτε ὑποβάλλονται ἀπὸ τοὺς ὑπουργούς, εἴτε ἀπὸ τοὺς βουλευτάς.

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὸ Σύνταγμα ἀναγκαία εἶναι ἡ ὑπογραφὴ τοῦ ἄλλου ὑπουργοῦ τοῦ ὁποίου θίγεται ἡ ἁρμοδιότης. Δὲν εἶναι ἀνάγκη, νὰ ὑπάγῃ καὶ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τὸ νομοσχέδιον.

§120Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ὄχι, κ. Πρόεδρε. Καὶ τὰ δύο εἶναι.

§121Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ὁ κ. συνάδελφος συγκεκριμένως παραπονεῖται, ὅτι τὸ νομοσχέδιον δὲν φέρει τὴν ὑπογραφὴν τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Λυποῦμαι δέ, ὅτι δὲν εἶναι παρὼν ὁ κ. ὑπουργός, νὰ τὸ προσυπογράψῃ, ἀφοῦ περὶ αὐτοῦ πρόκειται.

§122Λ. ΝΑΚΟΣ. Τὰ νομοσχέδια δὲν ὑπογράφονται εἰς τὸ ποδάρι. Πρόκειται περὶ τῆς ἐλευθερίας τῆς κρίσεως, ὄχι νὰ ὑπογράφωνται ἁπλῶς.

§123Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις, διὰ νὰ συνεννοηθῶμεν μὲ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὁ ὁποῖος γνωρίζει τὸ νομοσχέδιον καὶ τὸ ἐπιδοκιμάζει, καὶ νὰ ἔλθῃ εἰς συζήτησιν τὴν Δευτέραν.

§124Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ Σύνταγμα δὲν ὁμιλεῖ εἰς ποίαν Ἐπιτροπὴν θὰ ὑποβληθῇ τὸ νομοσχέδιον, ἁπλῶς λέγει, εἰς τὴν ἁρμοδίαν ἐπιτροπήν. Παραβιάζεται τὸ Σύνταγμα, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ὑπογραφὴν τοῦ ἁρμοδίου ὑπουργοῦ. Κατ’ οὐσίαν παραβιάζεται καὶ ὁ κανονισμός, διότι ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης δὲν τὸ ἐπεξειργάσθη.

§125Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Κατ’ ἐξοχὴν ὁ ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν εἶναι ἁρμόδιος, διὰ τὴν ἀσφάλειαν τῆς Δημοσίας τάξεως τοῦ Κράτους. Δὲν δύνασθε νὰ μᾶς λέγητε, ὅτι δὲν εἶναι ἁρμοδία ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν. Ἐὰν ὅμως ἐπιδιώκητε, νὰ μᾶς στέλητε ἀπὸ τὴν μίαν ἐπιτροπὴν εἰς τὴν ἄλλην δὲν θὰ γίνῃ τίποτε. Ἐὰν ὑποβληθοῦν ἀναγκαῖαι τροποποιήσεις, εἴμεθα πρόθυμοι νὰ τὸ τροποποιήσωμεν. Ἐὰν ὅμως θέλετε, νὰ ματαιώσητε τὴν ψήφισιν, δὲν θὰ τὸ ἐπιτύχητε.

§126Λ. ΝΑΚΟΣ. Ἄς μείνωμεν σύμφωνοι, ὅτι πρέπει, νὰ ὑποβληθῇ εἰς τὴν ἁρμοδίαν ἐπιτροπήν.

§127Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἁρμοδία ἐπιτροπὴ εἶναι ἡ τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν. Εἴμεθα πρόθυμοι, νὰ δεχθῶμεν παρατηρήσεις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Μὴ νομίζετε, ὅτι καὶ ἐγὼ δὲν ἔχω ἐνδοιασμοὺς τινὰς διὰ τὸ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον, ἀλλὰ δὲν θὰ μὲ ἀναγκάσητε, νὰ ἀφήσω ἀνυπεράσπιστον τὴν κοινωνίαν, διὰ νὰ ἔχωμεν ἀνησυχίας ἀπὸ ἐδῶ καὶ ἀπὸ ἐκεῖ (χειροκροτήματα). Ἀναβάλλεται ἡ συζήτησις, διὰ νὰ τὸ προσυπογράψῃ καὶ νὰ τὸ μελετήσῃ ὁ ἁρμόδιος ὑπουργός. Παρακαλεῖται δὲ ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐὰν εἶναι δυνατόν, νὰ τὸ ἐπεξεργασθῇ καὶ νὰ φέρῃ τὴν Δευτέραν οὐσιαστικὴν ἔκθεσιν.

§128Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Παρετήρησα, ὅτι ἡ ἔνστασις περὶ ἀπαραδέκτου τοῦ νομοσχεδίου ὑπὸ ἑνὸς τῶν συναδέλφων ἐγέννησε ζήτημα ἐπὶ τῆς οὐσίας. Ὑποθέτω, οὐδεὶς ποτὲ ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ θὰ παρεγνώρισε τὸν σκοπὸν τὸν οὐσιώδη, τὸν ὁποῖον θέλει ἐξυπηρετήσῃ τὸ νομοσχέδιον, ἀλλ’ οὐδεὶς πάλιν ὑποθέτω, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ παρετήρησεν ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἔχει ὅρια μεταξὺ τῆς ἐλευθερίας τῶν ἰδεῶν καὶ τῆς διαπράξεως ἀδικήματος, λίαν δυσδιάκριτα. Ἀπ’ αὐτῆς ἀκριβῶς τῆς ἀπόψεως εἶναι ὀρθόν, νὰ τύχῃ ὅσον εἶναι δυνατὸν μεγαλειτέρας προπαρασκευῆς. Καὶ ἄλλοτε ἐγεννήθη τὸ ζήτημα τοῦτο, ἐὰν φέρῃ τὴν ὑπογραφὴν ἢ ὄχι, παρεκάμφθη δέ, διότι ὁ ὑπουργὸς θέτει καὶ τὸν τίτλον, ὅτι εἶναι βουλευτής. Οὐχ’ ἧττον εἰς τὴν παροῦσαν περίστασιν δὲν νομίζω, ὅτι δι’ αὐτῆς τῆς ὁδοῦ πρέπει νὰ παρακαμφθῇ. Τόσον περισσότερον ἔχω νὰ συμφωνήσω μὲ τὴν παρατήρησιν, καθόσον ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, εἰς τὴν ὁποίαν παρεπέμφθη, τὸ ἐθεώρησεν ἐντελῶς δευτερεῦον καὶ δὲν ἔχει ἔκθεσιν, περιορισθεῖσα εἰς τὸ νὰ εἴπῃ νὰ ψηφισθῇ καὶ δὲν ἔκαμεν οὐδεμίαν παρατήρησιν, προκειμένου περὶ τόσον οὐσιώδους νομοθετήματος εἰς τὸ ὁποῖον εἶπον, ποῖα εἶναι τὰ δύσκολα ὅρια.

§129Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Τὸ εὗρεν ἐν τάξει κἄποιος συνάδελφος.

§130Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐθεώρησεν, ὅτι εἶναι ἐκτὸς τῆς ἁρμοδιότητός της. Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι καὶ χάριν τῆς περιφρουρήσεως τοῦ Συντάγματος, ἀλλὰ καὶ χάριν τῆς σπουδαιότητος τοῦ νομοθετήματος, ἂς παραπεμφθῇ, ὄχι νὰ τὸ ὑπογράψῃ ὁ ὑπουργός, διότι αὐτὸ δὲν ἔχει σημασίαν, ἠμπορεῖ νὰ τὸ κάμῃ καὶ τώρα, ἀλλὰ νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν μὲ τὴν σύστασιν τῆς συζητήσεως καὶ νὰ προσέξῃ ὀλίγον περισσότερον.

§131Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Εἶμαι σύμφωνος, ὅτι νομοσχέδια τοιαύτης ἐπιβολῆς καὶ τὰ ὁποῖα θίγουν τόσον λεπτὰ ζητήματα δὲν πρέπει νὰ ψηφίζωνται ἀμέσως, ἀλλὰ διατὶ θέλετε νὰ ὑπάγῃ εἰς τὴν δικαστικὴν ἐπιτροπήν, κατ’ ἐξοχὴν νομοσχέδιον δημοσίας τάξεως;

§132Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν θέλω νὰ εἴπω, ὅτι δὲν εἶναι δημοσίας τάξεως. Δημοσίας τάξεως εἶναι, ἀλλὰ καὶ ὅλοι οἱ ποινικοὶ νόμοι εἶναι δημοσίας τάξεως.

§133Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τότε καὶ ὅλα τὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα προβλέπουν περὶ δημοσίας τάξεως, θὰ μᾶς εἴπητε, ὅτι εἶναι δικαστικά.

§134Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὄχι. Αὐτὸ εἶναι κατ’ ἐξοχὴν ἐκ τῶν δυσκολωτέρων νομοσχεδίων, τὰ ὁποῖα δὲν δύνανται νὰ ἐξέλθουν ἐκ τοῦ Σώματος, χωρὶς νὰ ἔχητε ἐξησφαλισμένην τὴν συνείδησιν, ὅτι ἐπροστατεύσατε τὰς ἐλευθερίας τῶν πολιτῶν.

§135Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Λοιπὸν δέχομαι, νὰ παρακληθοῦν αἱ δύο ἐπιτροπαὶ—εἶναι σήμερον Παρασκευὴ– Σάββατο καὶ Κυριακὴν καὶ Δευτέραν ἕως τὸ ἀπόγευμα νὰ ἐργασθοῦν καὶ ἐπιφέρουν τὴν κρίσιν αὐτῶν καὶ νὰ προστεθῇ καὶ τοῦτο, νὰ μὴ θεωρηθῇ, ὅτι τὸ νομοσχέδιον τὸ ἔκαμα ἐγώ, ὅτι φέρει τὴν τελευταίαν κρίσιν. Ὅπως παρετήρησεν ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, εἶναι ἓν ἐκ τῶν δυσκολωτέρων, ἑπομένως ὑποδείξατε κἄτι τι τὸ ὁποῖον νὰ μὴ ἀφοπλίσῃ τὸ Κράτος καὶ τὴν κοινωνίαν, διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ περάσῃ τὰ δύσκολα αὐτὰ χρόνια. Νὰ εὕρετε λοιπὸν τοιαύτας τροποποιήσεις αἱ ὁποῖαι ἀντὶ νὰ ἀφοπλίζωσι τὸ Κράτος, νὰ δύναται νὰ βελτιώσωσι καὶ νὰ εἶσθε βέβαιοι, ὅτι αἱ τροποποιήσεις αὗται θὰ ἐξετασθῶσι μετὰ προσοχῆς.

§136Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αἱ δηλώσεις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ὑπῆρξαν ἀπολύτως ἱκανοποιητικαί. Τὸ νομοσχέδιον περιέχει διατάξεις καθιερούσας ἀντισυνταγματικότητα, δηλαδὴ ἀπαγορεύει τὴν ἐπὶ ἐγγυήσει ἀπόλυσιν, ἐνῷ ῥητῶς τὸ Σύνταγμα ἐπὶ τοιούτων ἀδικημάτων ἐπιβάλλει τὴν ἐπ’ ἐγγυήσει ἀπόλυσιν.

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀποφάσει τῆς Βουλῆς τὸ νομοσχέδιον παραπέμπεται εἰς τὰς δύο ἐπιτροπάς, Δικαιοσύνης καὶ Ἐσωτερικῶν, καὶ τάσσεται προθεσμία 48 ὡρῶν, ὅπως προσκομίσωσι τὰς ἐκθέσεις των.

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς γεωργικῆς ὑπηρεσίας». Ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Γ. Ροδόπουλος, ὡς εἰσηγητὴς τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§139Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἔρχεται ἐνώπιον ὑμῶν μετὰ λεπτομερῆ ἐπεξεργασίαν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν καὶ τὰ συμπεράσματα τῆς ἐπιτροπῆς εἶναι εὐνοϊκὰ ὑπὲρ τῆς ἐπιψηφίσεως αὐτοῦ. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἡ ὑπηρεσία τοῦ ὑπουργείου τῆς Γεωργίας μέχρι τοῦδε δὲν ἀνταπεκρίθη πλήρως εἰς τὰς προσδοκίας, τὰς ὁποίας εἴχομεν στηρίξει, ὅταν ἱδρύσαμεν τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας. Ἐμεσολάβησεν ὅμως τὸ ζήτημα τῆς ἀπαλλοτριώσεως καὶ τοῦ Ἐποικισμοῦ, εἰς ἃς ἀπησχολήθησαν καὶ ἀπασχολοῦνται αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ ὑπουργείου, καὶ ἐκ τούτου δὲν παρέσχεν τὰς ὑπηρεσίας, τὰς ὁποίας ὤφειλε νὰ παράσχῃ εἰς τὸ ἔργον τῆς ἀναπτύξεως καὶ τῆς προόδου τῆς γεωργίας ἐπαρκῶς. Διὰ τοῦ προκειμένου εἰς τὴν ψῆφον ὑμῶν νομοσχεδίου ἀνοίγεται νέα ὁδὸς πρὸς βελτίωσιν τῶν ὅρων καὶ τῶν συνθηκῶν τῆς Γεωργίας παρ’ ἡμῖν καὶ διὰ τὴν ἀνάπτυξιν καὶ προαγωγὴν τοῦ πλούτου τῆς χώρας. Διὰ τῶν διατάξεων αὐτοῦ, καὶ ἰδίᾳ διὰ τῆς ψηφισθείσης ἤδη ἱδρύσεως τῆς ἐν τῷ ὑπουργείῳ Γενικῆς Διευθύνσεως ἐπιτυγχάνεται ἡ ἑνοποίησις τῶν ὑπηρεσιῶν καὶ ἡ συστηματικὴ διαρρύθμισις καὶ ἐπιστημονικὴ κατανομὴ τῆς δράσεως τῶν διαφόρων κλάδων τῆς γεωργικῆς ὑπηρεσίας. Ὀφείλω δὲ νὰ ἐξάρω τὸ γεγονός, ὅτι μὲ ἐπιστημονικὴν ἀντίληψιν καὶ μέθοδον γίνεται ἡ κατανομὴ τῶν ὑπηρεσιῶν καὶ ὁρίζονται τὰ θέματα, ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ ἀπασχοληθῶσιν αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ ὑπουργείου τῆς Γεωργίας. Ὡς πρὸ ὀλίγου ὑπηνέχθη, πρὸ ὀλίγου ἐψηφίσθη εἰδικὸς νόμος, διὰ τοῦ ὁποίου ἱδρύεται ὑπηρεσία γενικῆς διευθύνσεως τοῦ ὑπουργείου τῆς Γεωργίας, ἤτοι μονιμοποιεῖται εἶδος ὑπηρεσιακοῦ ὑφυπουργοῦ. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον μᾶς λείπει εἰς τὴν Ἑλλάδα, εἶναι ἡ μονιμότης τῶν ὑπηρεσιῶν εἶναι ἡ ἐπιβαλλομένη συνέχεια τῶν παραδόσεων ἑκάστου κλάδου, δράσεως καὶ συστηματικῆς παρακολουθήσεως τῶν ἀποτελεσμάτων αὐτῆς. Μᾶς λείπουν αἱ παραδόσεις, αἱ ὁποῖαι πρέπει, νὰ ὑπάρχωσιν καὶ νὰ συνεχίζωνται εἰς τὴν ἐφαρμογὴν καὶ εἰς τὴν λειτουργίαν ἑκάστου θεσμοῦ. Ἐφ’ ὅσον τὰ πρόσωπα εἶναι μεταβλητὰ καὶ οἱ ὑπουργοὶ συχνὰ ἐναλλάσσονται, ἢ καὶ ἐκ τῶν πολιτικῶν ἀπασχολήσεών των δὲν ἔχουν καιρὸν νὰ καταγίνωνται εἰς τὰς λεπτομερείας, ἀναγκαῖον εἶναι, νὰ ὑπάρχῃ ἡ μόνιμος ὑπηρεσιακὴ λειτουργία, ὅπως ὑπάρχει εἰς ἄλλα Κράτη, ἡ ὁποία προπαρασκευάζει τὴν ὕλην καὶ κατατοπίζει τοὺς ὑπουργοὺς εἰς τὰ πρὸς βελτίωσιν καὶ προαγωγὴν τῶν κλάδων των ἐνδεικνυόμενα μέτρα. Ἐπειδὴ δὲ δι’ ἡμᾶς θὰ ἦτο πολὺ μεγάλη πολυτέλεια, διὰ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει σκοπὸν διοικητικὸν νὰ ἐκπληρώσῃ ἀλλὰ οἰκονομικόν, νὰ ἱδρυθῇ ὑφυπουργεῖον, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψει, ὅτι τὰ οἰκονομικὰ ζητήματα ἀποτελοῦν ἓν σύνολον ἀδιάσπαστον, συνδεόμενον μὲ ὅλα τὰ ζητήματα τῆς συγκοινωνίας καὶ τῆς παραγωγῆς, τὸ ζήτημα ἐξοικονομεῖται, εἰδικῶς διὰ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας, διὰ τῆς ἱδρύσεως ἑνὸς μονίμου θεσμοῦ γενικῆς διευθύνσεως. Ὁ γενικὸς διευθυντής, ἐν συνεργασίᾳ μετὰ τοῦ διευθυντοῦ τῶν ἄλλων ὑπηρεσιῶν, θὰ συγκρατῇ τὸ σύνολον καὶ θὰ συνεχίζῃ τὰς παραδόσεις, παρακολουθῶν ἀπ’ ἀρχῆς τὰς μεθόδους καὶ τὰ ἐπιστημονικὰ καὶ πρακτικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐφαρμόζωνται διὰ τὴν πρόοδον τῆς γεωργίας, ὥστε νὰ λείψουν οἱ ἑκάστοτε αὐτοσχεδιασμοί, ἐν ἀγνοίᾳ τῶν προηγουμένων. Ἤδη ἐγένετο τοῦτο. Τώρα διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου σκοπεῖται, νὰ ἐκλείψῃ ἡ ἐν ἀπουσίᾳ πάσης ἑνότητος λειτουργία τῶν διαφόρων ὑπηρεσιῶν, ὥστε ἐφ’ ἑξῆς, νὰ ἔχωμεν συντονισμένην τὴν δρᾶσιν τῶν διαφόρων κλάδων τῶν γεωργικῶν ὑπηρεσιῶν. Διὰ τῶν διατάξεων τοῦ νομοσχεδίου, διαιρεῖται ἡ κεντρικὴ ὑπηρεσία εἰς τρεῖς διευθύνσεις: τῆς γεωργίας, τῶν ἐρευνῶν καὶ τῶν γεωργικῶν ἐφαρμογῶν καὶ εἰς χωριστὸν τμῆμα τῶν ὑδραυλικῶν γεωργικῶν ἔργων. Εὑρίσκω τὴν διαίρεσιν ταύτην πολὺ πρόσφορον, διὰ τὸν σκοπὸν τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκει, ἡ δὲ ὑποδιαίρεσις τῆς γεωργίας ἔχει ἐπιστημονικὴν βάσιν. Εἰς ἓν τμῆμα τοῦ ὅλου προσωπικοῦ ἀνατίθεται ἡ ἀπὸ γεωργικῆς ἀπόψεως ἔρευνα τῆς χώρας, εἰς τὸ ἄλλο ἡ ἐφαρμογὴ τῶν ἐνδεικνυομένων ἐκ τῆς ἐρεύνης βελτιώσεων. Ἐπίσης ἡ γεωργικὴ ἐκπαίδευσις ἡ γεωργικὴ πίστις, ἡ φυτοπαθολογία καὶ ἡ ζωοτεχνία, ἀποτελοῦν ἴδια τμήματα μὲ καθωρισμένην ἀκτίνα δράσεως. Μέχρι τοῦδε ἡ ἔρευνα τῶν γεωργικῶν συνθηκῶν τῆς χώρας καὶ ἡ ἐφαρμογὴ τῶν μεθόδων τῆς βελτιώσεως τῆς γεωργίας ἦτο συνηνωμένη καὶ συγχωνευμένη. Δὲν ἐγένετο ποτὲ συστηματικὴ ἔρευνα, ὑπὸ ποίας συνθήκας οἰκονομικὰς ὁ τόπος αὐτὸς εὑρίσκεται, ποῖα τὰ διάφορα εἴδη τῆς καλλιεργείας τὰ προσιδιάζοντα παρ’ ἡμῖν καὶ εἰδικῶς καθ’ ἕκαστον διαμέρισμα τῆς χώρας, ποία ἡ ἀπόδοσις τῶν διαφόρων προϊόντων, ποῖα τὰ πορίσματα τῆς ἐξετάσεως τοῦ ἐδάφους καὶ τῶν ἐνδεικνυομένων ὅρων λιπάνσεως. Δὲν εἶχεν ποτὲ γίνει συστηματικὴ ἐργασία. Ἐὰν εἰς τὴν πρόθεσιν τοῦ νομοσχεδίου ἀνταποκριθῇ καὶ ἡ ἐφαρμογή, ἐὰν τὰ πράγματα ἐπακολουθήσουν τοὺς νόμους, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν συμβαίνει συνήθως παρ’ ἡμῖν, (διότι πάντοτε ἔχομεν σοφοὺς νόμους δι’ ὅλα χωλαίνει δὲ πάντοτε ἡ ἐφαρμογή), ἐὰν εἰς τὴν περίστασιν αὐτὴν τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου ἐπακολουθήσῃ εἰλικρινής, θετικὴ καὶ πεφωτισμένη ἐφαρμογὴ τῶν διατάξεων αὐτοῦ, θὰ ἔχωμεν τὸ εὐχάριστον ἀποτέλεσμα, ὅτι θὰ ἐρευνηθῇ γεωργικῶς ἡ χώρα καὶ θὰ ἔχωμεν ἀσφαλῆ βάσιν, ἐπὶ τῆς ὁποίας θὰ ἐργασθῇ τὸ τμῆμα τῶν ἐφαρμογῶν. Ἡμεῖς ἐδῶ ἱδρύομεν, φερ’ εἰπεῖν, ἕνα ἀγροκήπιον ἢ ἕνα γεωργικὸν σταθμὸν εἰς ἕνα τόπον τὸν ὁποῖον δὲν ἔχομεν ἐρευνήσει, ὥστε νὰ γνωρίζωμεν ἐὰν ἐνδείκνυται εἰς αὐτὸν τὸν τόπον νὰ γίνῃ τὸ ἀγροκήπιον ἢ ὁ γεωργικὸς σταθμὸς καὶ ποίων εἰδικῶς καλλιεργιῶν νὰ ἐπιδιωχθῇ, δι’ ἐφαρμογῶν, τελειοτέρων συστημάτων, ἡ βελτίωσις. Δὲν ὑπῆρξεν ἕως τώρα μεθοδικὴ ἐργασία, ὥστε νὰ βαδίζωμεν ἐπὶ ἐδάφους ἀσφαλοῦς. Δι’ αὐτὸ εὑρίσκω τὴν ἵδρυσιν τῆς ὑπηρεσίας τῶν ἐρευνῶν πολὺ πρόσφορον καὶ χρήσιμον, διὰ νὰ δημιουργηθῇ ἔδαφος ἀσφαλοῦς δράσεως εἰς ἐφαρμογὴν νεωτέρων καὶ τελειοτέρων μεθόδων καλλιεργείας. Τὸ τμῆμα τῆς γεωργικῆς πίστεως ἦτο τὸ μᾶλλον χρῆζον ἐνισχύσεως καὶ τονώσεως. Μέχρι τοῦδε δὲν δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν, ὅτι εἰς τὴν δρᾶσιν τοῦ ὑπουργείου τῆς Γεωργίας τά τῆς Γεωργικῆς πίστεως ἔτυχον τῆς δεούσης προσοχῆς. Ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θεωρῶ σπουδαιότερον ὅλων καὶ ἔδει νὰ ἀναχθῇ καὶ αὐτὸ εἰς Διεύθυνσιν, εἶναι τὸ τμῆμα τῶν τεχνικῶν ἔργων, ἰδίᾳ τῶν ὑδραυλικῶν. Ἐπὶ δεκάδας ἐτῶν εἰς μάτην περιμένομεν τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ὑδραυλικῶν ἔργων ἐν Θεσσαλίᾳ, ὁλόκληρος ἡ Θεσσαλία διὰ συλλαλητηρίων καὶ ἄλλων ἐκδηλώσεων ἀξιοῖ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ὑδραυλικῶν ἔργων· τίποτε δὲν γίνεται. Ἐγένοντο μελέται, ἐπεβλήθησαν εἰδικοὶ φόροι, κατηρτίσθησαν συμβάσεις, ἀλλὰ ὑδραυλικὰ ἔργα δὲν βλέπομεν. Πεντηκονταετία σχεδὸν συμπληροῦται ἀπὸ τῆς ἐλευθερώσεως τῆς Θεσσαλίας καὶ τὸ ὄνειρον τῶν θεσσαλῶν, περὶ ἐκτελέσεως τῶν ὑδραυλικῶν ἔργων, δι’ ὧν ἑκατοντάδες χιλιάδων στρεμμάτων θ’ ἀποδοθῶσιν εἰς τὴν Γεωργίαν, μένει ἀκόμη ὄνειρον. Οἱ συμπολῖται μου οἱ Θεσσαλοί, φυσικά, ἔχουν εὔλογα παράπονα, διότι ἐπροτιμήθησαν ἄλλα διαμερίσματα τοῦ Κράτους εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ὑδραυλικῶν ἔργων, ἐνῷ διὰ τὴν Θεσσαλίαν, δεικνύεται ἀδιαφορία καὶ ἐγκατάλειψις. Ἐπὶ τέλους ἀφοῦ τὰ μεγάλα, τὰ συνολικὰ ὑδραυλικὰ ἔργα, ἀπαιτοῦν τὴν ὑπὸ τοῦ Κράτους ἀνάληψιν τῆς ἐκτελέσεως αὐτῶν, τοὐλάχιστον τὰ μικρά, τὰ τοπικὰ ὑδραυλικὰ ἔργα τὰ ὁποῖα πολλάκις εἶναι μεγαλειτέρας σημασίας ἀπὸ τὰ μεγάλα ὑδραυλικὰ ἔργα, ἂς γίνουν αὐτά, διὰ τῆς πρωτοβουλίας τοῦ ὑπουργείου τῆς Γεωργίας. Δὲν εἶναι ἐλάσσονος σημασίας μερικὰ τοπικὰ ἔργα ἀρδεύσεως, ἀποστραγγίσεως καὶ ἀποξηράνσεως κατακλυζομένων ἢ βαλτωδῶν γαιῶν, ἢ ἄλλα ἔργα προφυλακτικὰ ἀπὸ τῶν πλημμυρῶν. Ὅλα αὐτὰ τὰ ἔργα, ἐὰν τὰ περιμένωμεν ἀπὸ τὸ Κράτος οὐδέποτε θὰ γίνουν. Ἐφαρμόζοντες ὅμως τὰς ἀρχὰς τῆς ἀποκεντρώσεως καὶ αὐτοδιοικήσεως ἐν συνδιασμῷ μὲ τὴν ἐν τῷ Δημοκρατικῷ Πολιτεύματι ἐνδεικνυομένην πρωτοβουλίαν τῶν πολιτῶν δυνάμεθα ἐφαρμόζοντες τούς νόμους περὶ τοπικῶν ὑδραυλικῶν ταμείων ὑπὸ τὴν ὤθησιν καὶ ἐνίσχυσιν καὶ πρωτοβουλίαν τοῦ τμήματος τῶν τεχνικῶν ἔργων τοῦ ὑπουργείου τῆς Γεωργίας, νὰ ἔχωμεν λαμπρὰ ἀποτελέσματα. Παρετήρησα ὅμως κατὰ τὴν μελέτην τοῦ νομοσχεδίου, ὅτι τὸ τμῆμα αὐτὸ τὸ ὁποῖον τόσον μεγάλον προορισμὸν ἔχει, δημιουργεῖται πενιχρόν. Δὲν ἤθελον τὸ τμῆμα αὐτὸ μὲ τὴν πενιχρότητα μὲ τὴν ὁποίαν τὸ συνέταξαν αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ ὑπουργείου τῆς Γεωργίας. Εἰς σχετικὴν παρατήρησίν μου, μοὶ ἐδόθη ἡ ἀπάντησις, ὅτι δὲν ἔχομεν προσωπικόν, διὰ νὰ καταρτισθῇ πληρέστερον τὸ τμῆμα καί, ὅτι, θὰ ἠδυνάμεθα, νὰ εὕρωμεν εὐκολίαν ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας. Εἰς τὴν εἰσηγητικήν μου ἔκθεσιν ἐπέμεινα καὶ ἐπιμένω, ὅτι τὸ σχετικὸν τμῆμα ὑδραυλικῶν ἔργων τοῦ ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας ἠδύνατο, νὰ καταργηθῇ καὶ τὸ προσωπικὸν αὐτοῦ, νὰ μετατεθῇ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας. Τὸ ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας εἶναι, διὰ τὰ ἔργα τῆς Συγκοινωνίας. Οἱ μηχανικοὶ οἱ διευθύνοντες τὰς ὑπηρεσίας τῶν δημοσίων ἔργων δὲν δύνανται, νὰ ἔχωσιν τὴν ψυχὴν τοῦ γεωπόνου ὁ ὁποῖος ἐνδιαφέρεται διὰ τὴν γεωργίαν, οὔτε τὸ ἐνδιαφέρον, τὸ ὁποῖον ἔχουν οἱ ἐν τῷ ὑπουργείῳ τῆς Γεωργίας. Κατ’ ἔτος πνίγονται ἀπὸ τὰς πλημμύρας Πηνιοῦ τὰ χωριὰ Νυχτερό, Κουλοῦρι, Τατὰρ κλπ. Καταστροφαὶ γεννημάτων, πνιγμοὶ ποιμνίων καὶ ἀνθρώπων, ζημίαι καὶ καταρρεύσεις οἰκιῶν, ἐτήσιαι συμφοραὶ τακτικαὶ ἐπέρχονται. Ἔλαβε ποτὲ κανὲν ἐνδιαφέρον τὸ ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας ἔστειλε ποτὲ ἕνα μηχανικόν, νὰ μελετήσῃ κἄν καὶ ὑποδείξῃ, διὰ ποίων μικρῶν ἔστω, ἀντιπλημμυρικῶν ἔργων θὰ ἠδύναντο τὰ χωριά αὐτά, ν’ ἀποφύγωσι τὰς τακτικὰς κατ’ ἔτος ἐπαναλαμβανομένας πλημμύρας. Τὶ νόημα καὶ τὶ σκοπὸν ἔχει λοιπὸν ἡ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας ὑπηρεσία αὕτη τῶν ὑδραυλικῶν; καὶ ἴσως θὰ ἠδύνατο νὰ εἴπῃ κανεὶς τὶ νόημα καὶ τὶ σκοπὸν ἐκπληροῖ ἕνα Κράτος, τὸ ὁποῖον ἐπὶ πεντήκοντα ἔτη βλέπει ἀπαθῶς, νὰ πνίγωνται καί νὰ καταστρέφωνται ὡρισμένων διαμερισμάτων γεωργικοὶ πληθυσμοὶ ἐκ τῶν πλημμυρῶν, καὶ τελείως ἀδιαφορεῖ; Εἰς τὸ χωρίον Τατάρ, ὅταν ἤμην κατὰ τὸ 1905 βουλευτής, ἐνήργησα καὶ κατεσκευάσθη ἓν πρόχωμα 1½ χιλιομέτρου εἰς τὴν δεξιὰν ὄχθην τοῦ Πηνειοῦ καὶ ἐσώθη τὸ χωρίον, τὸ ὁποῖον θὰ κατεστρέφετο. Εἶναι ὅμως τοῦτο ἤδη ἀνεπαρκὲς καὶ δέον, ν’ αὐξηθῇ κατ’ ἔκτασιν. Μετέβην πρὸ ἡμερῶν εἰς τὸ χωρίον Τατὰρ καὶ ἀφοῦ ἀπὸ τὸ Κράτος δὲν ὑπάρχει ἐλπὶς ἐπρότεινα εἰς τοὺς κατοίκους, ν’ ἀναλάβουν οἱ ἴδιοι πρωτοβουλίαν τῆς συμπληρώσεως τοῦ ἔργου διὰ τῆς ἱδρύσεως τοπικοῦ ὑδραυλικοῦ ταμείου. Ἡ Κυβέρνησις τοῖς εἶπον, θὰ σᾶς δώσῃ μίαν μικρὰν συνδρομήν. Ἀλλ’ αἱ γαῖαι αἱ ὁποῖαι θὰ ὠφεληθοῦν ἐκ τοῦ ἔργου, διότι δὲν θὰ κατακλύζωνται, πρέπει νὰ ἐπιβαρυνθοῦν, διὰ τῆς κατὰ νόμον εἰσφορᾶς. Αὐτὸ τὸ ἔργον νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ τὸ ἀναθέσωμεν εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας, ὅπως τὸ διεξαγάγῃ διὰ τοῦ εἰδικοῦ προσωπικοῦ τῆς διευθύνσεως ὑδραυλικῶν τεχνικῶν ἔργων. Θὰ ἐπρότεινα δὲ εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ μετακαλέσῃ πρὸς τοῦτο ξένον ὑδραυλικόν, ὁ ὁποῖος ν’ ἀσχοληθῇ μὲ τὴν ἐκτέλεσιν αὐτῶν τῶν μικρῶν ὑδραυλικῶν ἔργων, τὰ ὁποῖα θ’ ἀποδώσουν πολύν, ὅσον δὲν φαντάζεται κανεὶς πλοῦτον εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ θὰ σώσουν τόσον γεωργικὸν κόσμον ἀπὸ τὰς πλημμύρας καὶ τὰς καταστροφάς. Ἐὰν θέλωμεν, κύριοι, νὰ εἴμεθα πρακτικοὶ εἰς τοιαῦτα ζητήματα, δέον νὰ στρέφωμεν τὴν προσοχήν μας καὶ νὰ ἐπιδιώκωμεν τὴν θεραπείαν διὰ τῆς αὐτοδιοικήσεως καὶ τῆς αὐτοβοηθείας καὶ νὰ μὴ περιμένωμεν ὅλα ἀπὸ τὸ Κράτος. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας δεικνύει πράγματι ἐξαιρετικὸν ἐνδιαφέρον, διὰ τὴν ἵδρυσιν καὶ λειτουργίαν τοῦ τοπικοῦ ὑδραυλικοῦ ταμείου.

§140Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Κύριε συνάδελφε, προεκηρύχθη ἤδη ὁ διαγωνισμός, διὰ τὴν κατασκευὴν καὶ διόρθωσιν τοῦ χειμάρρου τοῦ Σελινοῦντος, ἀκριβῶς ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ προγράμματος τὸ ὁποῖον λέγετε, δηλαδὴ τοῦ σχηματισμοῦ τοῦ ὑδραυλικοῦ ταμείου. Θὰ γίνῃ δάνειον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐξοφληθῇ σιγὰ–σιγὰ ἀπὸ τὰς εἰσφορὰς τῶν ὠφελουμένων γαιῶν. Τὸ ἴδιον θὰ γίνῃ παντοῦ.

§141Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγώ, κ. ὑπουργέ, ἐκτιμῶ τὴν δρᾶσιν, τὴν ὁποίαν δεικνύετε καὶ δὲν κάμνω τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ ἐξάρω τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον ἀκολουθεῖτε, τὸ ὁποῖον εἶναι σύστημα παντὸς φρονίμου ἀνθρώπου, ὁ ὁποῖος θέλει νὰ γίνῃ κἄτί τι ἀποτελεσματικὸν διὰ τὴν παραγωγήν. Πρέπει τέλος πάντων, νὰ ἐκκαθαρίσωμεν ποίαν οἰκονομικὴν πολιτικὴν μετερχόμεθα. Ἡ Ἑλλὰς εἶναι χώρα ἐμπορική, γεωργικὴ καὶ ναυτιλιακή. Ἐὰν εἴπωμεν, ὅτι μετερχόμεθα βιομηχανικὴν πολιτικὴν εἴμεθα εἰς ἐσφαλμένην ὁδόν, καὶ δυστυχῶς ἀκολουθοῦμεν ἔν τινι μέτρῳ τὴν σφαλερὰν ὁδὸν τῆς βιομηχανικῆς πολιτικῆς. Εἰς τόπος, ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει πρώτας ὕλας, ἐπαρκῆ κεφάλαια καὶ ἰμπεριαλιστικὴν πολιτικήν, διότι ἰμπεριαλιστικὴ πολιτικὴ σημαίνει ἀπόκτησιν ξένων ἐδαφῶν πρὸς προμήθειαν πρώτων ὑλῶν εὐθυνῶν καὶ πρὸς κατανάλωσιν τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων τῆς χώρας, (καὶ ἡμεῖς ἔχομεν προφανῶς ἐλπίδα, νὰ ἐξάγωμεν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν βιομηχανικὰ προϊόντα) μοῦ φαίνεται, ὅτι ἀνοηταίνει, νὰ σκέπτεται ἄλλό τι ἀπὸ τὴν ἐνίσχυσιν τῆς γεωργίας του, τῆς κτηνοτροφίας του καὶ τῆς ναυτιλίας του. Ἐάν, παραγκωνίζοντες τὰς γεωργικὰς ἀνάγκας μας, κάμνωμεν δασμολογικὰς θυσίας ὑπὲρ μιᾶς θνησιγενοῦς κατὰ τὸ πλεῖστον βιομηχανίας, ἡ ὁποία παράγει βιομηχανήματα, τὰ ὁποῖα εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, νὰ καταναλίσκωμεν ἐντὸς τῆς Ἑλλάδος, εἶναι ὡσὰν νὰ τρώγωμεν τὰς σάρκας μας. Καὶ καθιστῶμεν τὸν βίον ἀκριβώτερον, διότι δι’ ἑνὸς δασμολογίου εἰς ἄκρον προστατευτικοῦ, ἐλαττώνομεν τὰ ἔσοδα τοῦ Κράτους, καὶ εἰς πολλὰ ἀντιστρατευόμεθα τὴν γεωργίαν. Διότι ἐφ’ ὅσον ἀποκλείομεν ξένα βιομηχανικὰ προϊόντα ἀπὸ τὴν παρ’ ἡμῖν εἰσαγωγήν, διὰ βαρέων δασμῶν, πῶς θὰ ἐξαγάγωμεν ἡμεῖς τὰ καπνά μας, τοὺς οἴνους μας καὶ τὴν σταφίδα μας; Οἱ δὲ καταναλωταὶ τῶν ἐγχωρίων βιομηχανημάτων πληρώνουν τὸν δασμόν, διότι τὰ ἐγχώρια βιομηχανήματα εἶναι ἐπίσης ἀκριβά, ὅπως τὰ τοῦ ἐξωτερικοῦ, ὁ δὲ λαὸς εἰσέρχεται εἰς τὰ θυλάκια ὡρισμένων προσώπων. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους πρέπει νὰ χαιρετίσωμεν εὐφροσύνως, ὅτι νέα ὑγιὴς πολιτικὴ ἐγκαινιάζεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Ἐπεξεἰργάσθημεν τὰς λεπτομερείας τοῦ νομοσχεδίου. Δὲν εὕρομεν οὐσιώδεις ἐλλείψεις. Τίποτε, τὸ ὁποῖον ἠμπορεῖ, ν’ ἀντίκεται εἰς τὴν γενικὴν πολιτικήν. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἡ μειοψηφία ἀντιπροσωπευομένη ἀπὸ τὸν κ. Μπακάλμπασην, διετύπωσε διαφορετικὰς γνώμας. Δὲν εἶναι αἱ γνῶμαι τοῦ κ. συναδέλφου ἀνάξιαι προσοχῆς. Αἱ γνῶμαί του εἶναι ἄξιαι πολλῆς ἐκτιμήσεως. Ἀλλ’ ὑπάρχει ἄλλη βάσις. Ἡ μειοψηφία νομίζει, ὅτι προσφορώτερον θὰ ἦτο, ὅλα τὰ θέματα αὐτά, νὰ τὰ ἀναθέτωμεν εἰς τὰ γεωργικὰ ἐπιμελητήρια. Ἀπὸ θεωρητικῆς ἀπόψεως τοῦτο ἠδύνατο, νὰ ἔχῃ κἄποιαν βάσιν. Ἀλλ’ ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψει μας τὸν χαρακτῆρα μας, τοὺς ἀνθρώπους τοὺς ὁποίους ἔχομεν, τὰς ἕξεις μας, θὰ ἴδωμεν ὅτι δὲν εὐδοκιμοῦν ὅλα τὰ πράγματα καὶ ὅλοι οἱ θεσμοὶ εἰς ὅλους τοὺς τόπους. Δυνατὸν ἀλλοῦ τὰ γεωργικὰ ἐπιμελητήρια νὰ εὐδοκιμοῦν, ἀλλ’ ἐκεῖ ἄλλα ἤθη, ἄλλοι χαρακτῆρες, ἄλλα πρόσωπα, ἄλλη διανοητικότης. Δὲν διατελοῦμεν ἡμεῖς ὑπὸ συνθήκας προσώπων καὶ πραγμάτων, ποὺ νὰ παρέχουν τὸ ἐνδόσιμον, ὅτι τὰ γεωργικὰ ἐπιμελητήρια θὰ φθάσουν εἰς τὴν περιωπὴν τῆς διεξαγωγῆς ἑνὸς τοιούτου ἔργου. Ἑπομένως δὲν εὑρίσκω, ὅτι ἠδυνάμεθα διὰ τῶν ἐπιμελητηρίων, ὅπως ὑποστηρίζει ἡ μειοψηφία, νὰ ἐπιτύχωμεν τὰ ἐπιδιωκόμενα ὑπὸ τοῦ νόμου αὐτοῦ ἀποτελέσματα. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ τονίσω εἶναι, ὅτι ἐὰν αἱ γεωργικαὶ ὑπηρεσίαι ἐξιχθοῦν εἰς τὴν περιωπήν, εἰς τὴν ὁποίαν τὰς θέλει τὸ νομοσχέδιον, διότι ὅλοι οἱ θεσμοὶ ἐξαρτῶνται ἀπὸ τὰ πρόσωπα, θὰ ἔχωμεν καὶ ἡμεῖς ἀποτελέσματα εὐχάριστα, διὰ τὸν τόπον. Εἰς τὴν Ἀγγλίαν ἡ νομοθεσία εἶναι πεπαλαιωμένη καὶ ὑπάρχουν νόμοι 200 καὶ 300 ἐτῶν ἀναλλοίωτοι οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν ἀναχρονισμὸν καὶ ἐντούτοις ἡ εὐθύτης καὶ ὁ χαρακτὴρ τῶν Ἄγγλων καθιστᾷ τοὺς νόμους ἐπωφελῶς ἐφαρμοσίμους, ἀναλόγως τῶν περιστάσεων καὶ τῆς στιγμῆς. Ἡμεῖς ἐν ἀναλογίᾳ ἔχομεν τοὺς περισσοτέρους ἴσως ἀπὸ ὅλα τὰ Κράτη νόμους. Ἀλλ’ αὐτὸ δὲν μᾶς ὠφέλησε, διότι κάθε ὑπουργὸς ἔρχεται εἰς τὴν ἐξουσίαν καὶ κάμνει ἕνα νόμον, ἔρχεται μετ’ αὐτὸν ἄλλος ὑπουργὸς καὶ κάμνει ἄλλον νόμον καὶ ἔτσι δὲν γνωρίζομεν, τὶ νόμους ἔχομεν. Δι’ αὐτὸ ἐπιμένω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτό, ἐὰν τύχῃ τῆς δεούσης ἐφαρμογῆς, θὰ φέρῃ πολὺ εὐχάριστα ἀποτελέσματα διὰ τὴν προαγωγὴν τοῦ γεωργικοῦ πλούτου.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαναστασίου.

§143Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ὁ κ. εἰσηγητὴς εἰς τὸ συμπέρασμα τῆς ἀγορεύσεώς του ἐξέφερε γνώμην ἀξίαν πάσης προσοχῆς. Εἶπεν, ὅτι πάσχομεν, διότι ἕκαστος ὑπουργὸς ἀντὶ νὰ προσπαθῇ, νὰ ὠφεληθῇ ἀπὸ τοὺς κειμένους νόμους, φαντάζεται, ὅτι πράττει τι εἰσηγούμενος νέους νόμους ἐγκαταλειπομένους κατόπιν. Ἡ γνώμη αὕτη εἰκονίζει τὴν προσπάθειαν τὴν καταβαλλομένην ὑπὸ τοῦ νομοσχεδίου. Βεβαίως ἡ πρόθεσις τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἀγαθωτάτη, διότι αὐξάνει τὰς διὰ τὴν γεωργίαν πιστώσεις ἐν ἀντιθέσει πρὸς τὴν ἰσχνότητα αὐτῶν κατὰ τὰ παρελθόντα ἔτη. Ἀναμφισβητήτως ὀρθοτέρα πολιτικὴ θὰ ἦτο ἐκείνη, ἡ ἀποβλέπουσα εἰς τὴν αὔξησιν τοῦ ἐθνικοῦ πλούτου καὶ τὴν ἀνακούφισιν τοῦ λαοῦ. Ἀλλὰ ἡ τελευταία περίοδος ἣν διηνύσαμεν, ἐπέβαλε τὴν τακτοποίησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, καὶ δι’ αὐτὸ ὁ περιορισμὸς τῶν δαπανῶν διὰ τὴν παραγωγὴν πρέπει νὰ κριθῇ ἐπιεικῶς. Ἀλλ’ ἐνῷ διὰ τῆς αὐξήσεως τῶν πιστώσεων φανερώνεται ἡ ἀγαθὴ πρόθεσις τῆς Κυβερνήσεως, ἡ διαρρύθμισις τῶν ὑπηρεσιῶν, ὅπως γίνεται, οὔτε ἀγαθὸν θὰ παραγάγῃ, οὔτε ἔπρεπεν νὰ γίνῃ, ἀφοῦ ἠδύνατο, νὰ γίνῃ καλλίτερον ἐπὶ τῇ βάσει τῶν κειμένων νόμων. Ἀλλὰ ὑπῆρχεν ἡ τακτικὴ τῆς ἀνασυντάξεως ἐπὶ τῇ βάσει νέου νόμου. Ὅταν συνεζητήθη τὸ Νομοσχέδιον περὶ γενικῆς διευθύνσεως γεωργίας, ἐξέθεσα τὰς γνώμας μου καὶ ὅταν ἔλθῃ τὸ διάταγμα πρὸς κύρωσιν, θὰ ἀναπτύξω καὶ πάλιν αὐτάς. Ἐὰν δὲν εἶχεν ψηφισθῇ τὸ μέτρον ἐκεῖνο, δὲν θὰ εἶχεν περιέλθῃ ἡ ὑπηρεσία τοῦ ὑπουργείου εἰς χαλάρωσιν, χωρὶς νὰ πραγματοποιηθῇ ὁ σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου ἐφόσον ἀκόμη δὲν ἀνέλαβεν ὁ γενικὸς διευθυντής. Τὸ αὐτὸ θέλω νὰ εἴπω καὶ ἐδῶ. Δὲν νομίζω, ὅτι τὸ γενικώτερον συμφέρον τοῦ κράτους ἐπιβάλλει τὴν ἐπείγουσαν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου χωρὶς νὰ διεξωνυχισθῇ τοῦτο. Δυστυχῶς, ὡς ἐκ τῶν δηλώσεων τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ ἐμποδίζονται αἱ ἐπιτροπαί, νὰ συμβάλλουν εἰς καλλιτέραν διατύπωσιν τῶν νομοσχεδίων. Ἐγὼ νομίζω ὅτι θὰ ἐπεβάλετο, ἵνα ἡ κυβέρνησις ζητήσῃ τὴν συνδρομὴν ὅλων τῶν δυναμένων νὰ ἔχουν ἔγκυρον γνώμην, διὰ τὴν σκοπιμωτέραν διαρρύθμισιν τοῦ νομοσχεδίου, δι’ αὐτὸ ὀρθῶς ὁ κ. Μπακάλμπασης ἐζήτησεν εὐρεῖαν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου. Τὸ νομοσχέδιον ἐπιδιώκει τὴν λογικωτέραν διαρρύθμισιν τῶν γεωργικῶν ὑπηρεσιῶν εἰς τρόπον, ὥστε καὶ ἡ ἀρχὴ τῆς εἰδικεύσεως νὰ ἱκανοποιῆται, ἀλλὰ καὶ νὰ μὴν ἐπέρχεται διάστασίς τις μεταξὺ τῶν διαφόρων ὑπηρεσιῶν λόγῳ τοῦ χωρισμοῦ αὐτῶν. Ἡ σήμερον ὑφισταμένη διαίρεσις τῶν ὑπηρεσιῶν ἐπεβλήθη ὑπὸ τῆς ἀνάγκης. Δὲν πρέπει νὰ λησμονῶμεν, ὅτι ἀφ’ ὅτου ὠργανώθη ἡ φυτοπαθολογικὴ ὑπηρεσία ἀπὸ τότε ἤρχισεν ἡ συστηματικὴ καταπολέμησις τῶν νόσων. Εἶναι γνωστὸν ἐπίσης, ὅτι ὁ ἐποικισμὸς ἀπετέλεσεν ἐσχάτως τὴν σπουδαιοτέραν ἐνασχόλησιν τοῦ ὑπουργείου τῆς Γεωργίας. Κατεκρίθη πολλάκις τὸ Κράτος, διότι ἐχρησιμοποίησεν τοὺς γεωπόνους εἰς τὰ ἔργα τοῦ ἐποικισμοῦ. Οὐδεὶς ὅμως δύναται νὰ ἀρνηθῇ, ὅτι καὶ τὰ ἔργα ταῦτα εἶναι μία ἀπασχόλησις ἀφορῶσα τὴν γεωργίαν καὶ ἡ ὁποία δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ, παρὰ ἀπὸ τοὺς γεωπόνους. Δὲν φαντάζομαι, ὅτι θὰ ἦτο δυνατόν, οἱ διοικητικοὶ ὑπάλληλοι νὰ ἐκτελέσουν τὰ ἔργα τοῦ ἐποικισμοῦ κατὰ τὸν πρακτικὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον ἐξετέλεσαν αὐτὰ οἱ γεωπόνοι. Καὶ ἐρωτᾶται, ἐπερατώθη ἤδη τὸ ἔργον τοῦ ἐποικισμοῦ; Δὲν φαντάζομαι, ὅτι ἠμπορεῖ κανεὶς νὰ ὑποστηρίξῃ τοῦτο, διότι ἐποικισμὸς δὲν σημαίνει μόνον τὴν ἀπαλλοτρίωσιν, ἀλλὰ καὶ τὴν ἐγκατάστασιν καὶ τὴν μόνιμον διαμονὴν καὶ τὸν ἐφοδιασμόν. Βεβαίως ἡ ἐργασία θὰ ἔπρεπε νὰ ὑποστῇ μίαν μεταρρύθμισιν ἀποκεντρωτικήν, ἀντὶ τούτου ὅμως παραδόξως διαγράφεται ἡ διεύθυνσις τοῦ ἐποικισμοῦ καὶ ἡ κολοσσιαία αὐτὴ ἀπασχόλησις περιορίζεται εἰς ἓν μόνον τμῆμα, λησμονεῖτε δὲ παντελῶς, ὅτι ἡ δευτέρα διεύθυνσις τῶν ἐφαρμογῶν θὰ ἔχῃ καὶ τὸν ἐποικισμόν. Πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι οἱ συντάξαντες τὸν ὀργανισμὸν ἀποβλέπουν εἰς νέαν ἀγροτικὴν πολιτικήν, πολιτικὴν ὄχι φιλαγροτικήν, ἀλλὰ συντηρητικήν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει εἶναι ἀδικαιολόγητος ἡ κατάργησις τῆς διευθύνσεως τοῦ ἐποικισμοῦ. Καὶ ἀφοῦ ἡ φυτοπαθολογία καὶ ὁ ἐποικισμὸς παύουν νὰ ἀποτελοῦν διεύθυνσιν, κατὰ ποίαν ἄρα γε λογικὴν διαρρύθμισιν τακτοποιοῦνται τὰ πράγματα; Οἱ συντάκται τοῦ νομοσχεδίου ἐσκέφθησαν, νὰ χωρίσουν τὴν ἔρευναν ἀπὸ τὴν ἐφαρμογὴν καὶ νὰ κάμουν καὶ μίαν διεύθυνσιν τεχνικῶν ὑπηρεσιῶν. Ἀλλὰ εἶναι δυνατόν, νὰ χωρισθῇ ἡ ἔρευνα ἀπὸ τὴν ἐφαρμογήν; Ἐὰν σήμερον παρετηρήθη κἄποια πρόοδος τοῦτο ἔγινε, διότι οἱ ἀσχολούμενοι μὲ τὴν ἔρευναν, αὐτοὶ οἱ ἴδιοι ὑπῆρξαν καὶ οἱ ἐφαρμοσταί. Τὸ ἐπιστημονικὸν πάθος τῶν ἀσχολουμένων μὲ τὴν ἔρευναν συνετέλεσεν εἰς τὴν πραγματικὴν καταπολέμησιν τῶν νόσων. Αὐτοὶ ἵδρυσαν ἀκόμη καὶ τοὺς ὑποσταθμούς. Πλὴν τούτων καὶ πλεῖστα ἄλλα παραδείγματα θὰ ἠδύνατο νὰ ἀναφέρῃ κανείς, διὰ νὰ ἀποδείξῃ πόσον ἐπειγόντως συνετάχθη τὸ νομοσχέδιον. Εἰς τὴν διεύθυνσιν τῆς ἐρεύνης π. χ., ὑπάγεται τὸ τμῆμα τῆς γεωργικῆς πίστεως. Εἰς τὴν βʹ διεύθυνσιν, ὑπάγονται οἱ συνεταιρισμοί. Τὸ νὰ ὑπάρχῃ τμῆμα ἐνδιαφερόμενον διὰ τὴν γεωργικὴν πίστιν καὶ εἰς ἄλλην διεύθυνσιν νὰ ὑπάγεται τὸ τμῆμα τῶν συνεταιρισμῶν, τοῦτο βεβαίως εἶναι περίεργον. Αὐτὰ ὅλα ἔπρεπε, νὰ ὑπάγωνται εἰς μίαν διεύθυνσιν, εἰς ἓν τμῆμα τῆς γεωργικῆς οἰκονομίας. Ἄλλη ἀντίφασις εἶναι ὅτι ἐφ’ ὅσον εἰς τὴν πρώτην διεύθυνσιν τῆς ἐρεύνης ὑπάγεται ἡ γεωργικὴ ἐκπαίδευσις, θὰ ὑπέθετέ τις, ὅτι καὶ ὅλα τὰ σχετικὰ πρὸς τὴν ἐκπαίδευσιν ζητήματα, θὰ ὑπήγοντο εἰς τὴν διεύθυνσιν αὐτήν. Ἐν τούτοις εἰς τὴν δευτέραν διεύθυνσιν ὑπάγονται τὰ μεταβατικὰ σχολεῖα τὰ ἀποβλέποντα εἰς τὴν ἐκπαίδευσιν εἴτε τεχνιτῶν εἴτε ἡλικιωμένων ἀνθρώπων. Ὡς πρὸς τὴν δημιουργουμένην διεύθυνσιν τῶν τεχνικῶν ὑπηρεσιῶν, αἱ ὑπηρεσίαι αὗται εἶναι, ἡ τοπογραφική, ἡ ὁποία μέχρι τοῦδε ἀνῆκεν εἰς τὸν ἐποικισμὸν καὶ ἡ ἐκ τοῦ ὁποίου ἀπομάκρυνσις δὲν δύναται νὰ νοηθῇ, ἐκτὸς ἂν πρόκειται, νὰ ἀποτελέσῃ ἰδίαν διεύθυνσιν. Ἐπίσης εἶναι αἱ ὑδατικαὶ σχέσεις, αἱ ὁποῖαι ἀνῆκον ὡσαύτως εἰς τὸν ἐποικισμόν. Ἐὰν ἦτο δυνατὸν τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας, νὰ ἀναλάβῃ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ὑδραυλικῶν ἐργασιῶν, θὰ ἠδυνάμην βεβαίως, νὰ τὸ ἐπαινέσω. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν δύναται νὰ γίνῃ, ἄνευ πρακτικωτέρας διαρρυθμίσεως τῶν ἀφορώντων τὰ διάφορα ὑπουργεῖα πραγμάτων. Κατὰ τὴν διαρρύθμισιν ταύτην, τὰ Δημόσια ἔργα θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπαχθῶσιν εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας, ὁπότε καὶ μόνον τὸ ὑπουργεῖον τοῦτο θὰ ἠδύνατο, νὰ ἐκπληρώσῃ τὴν σπουδαιοτάτην αὐτοῦ ἀποστολήν, τὸ δὲ ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας θὰ ἠδύνατο, ἐκτὸς τῶν σιδηροδρόμων καὶ τῶν ἠλεκτρολογικῶν καὶ μηχανολογικῶν ἐγκαταστάσεων, νὰ ἔχῃ καὶ τὴν ναυτιλίαν καὶ τὴν ἀεροπλοΐαν, ἡ ὁποία ἐπιβάλλεται, νὰ ἀναπτυχθῇ, διότι εἶναι τὸ μέσον τῆς συγκοινωνίας τοῦ μέλλοντος. Τοιουτοτρόπως καὶ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας, θὰ ἀπέκτα τὰ μέσα τῶν ὁποίων ἔχει ἀνάγκην, διὰ νὰ ἀνταπεξέλθῃ εἰς τὴν τοπογράφησιν, τὰς ὑδραυλικὰς ἐργασίας καὶ τὴν ἔξω ὁδοποιΐαν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐξωτερικὰς ὑπηρεσίας οἱ νόμοι προέβλεπαν τὴν σύστασιν γραφείων γεωπονικῶν εἰς ὅλας τὰς ἐπαρχίας, ἡ τοιαύτη ὅμως ὀργάνωσις τῶν ἐξωτερικῶν ὑπηρεσιῶν προσέκοπτεν εἰς τὴν ἔλλειψιν ἐπαρκοῦς προσωπικοῦ. Ἄλλη ἔλλειψις τῶν ἐξωτερικῶν ὑπηρεσιῶν ἦτο ἐπίσης, ὅτι ἡ διαχείρισις αὐτῶν δὲν εἶχε διαρρυθμισθῆ κατὰ τρόπον προσαρμοζόμενον πρὸς τὰς ἀρχὰς τῆς αὐτοδιοικήσεως. Διότι εἶναι γνωστόν, ὅτι αἱ γεωργικαὶ ὑπηρεσίαι δὲν εἶναι δυνατόν, νὰ προαχθοῦν ὑπὸ διεύθυνσιν συγκεντρωτικήν. Τὶ γίνεται ἤδη διὰ τοῦ νομοσχεδίου; Πλὴν τῶν τριῶν διευθύνσεων δύνανται, νὰ ὀργανωθοῦν ὡσαύτως καὶ μέχρι 12 ἐπιθεωρήσεις. Τὸ νομοσχέδιον ἀτόπως δὲν ὁρίζει, ποῖαι καὶ πόσαι ἀκριβῶς ἐπιθεωρήσεις θὰ ὀργανωθοῦν. Δὲν λαμβάνει δὲ ὑπ’ ὄψει τὸ νομοσχέδιον, ὅτι εἰς τὴν Ἑλλάδα ἔχομεν δύο διοικητικὰ συστήματα. Ὅπου ὑπάρχουν γενικαὶ διοικήσεις, ἐκεῖ ἔχομεν ἀνάγκην ἰδιαιτέρας διαρρυθμίσεως, διότι εἰς τὰ μέρη αὐτὰ θὰ ἠδύνατο, νὰ γίνῃ μία μεγαλειτέρα ἀποκέντρωσις, τοῦ γενικοῦ διοικητοῦ χρησιμοποιουμένου καταλλήλως εἰς πολλὰς περιστάσεις ἀντὶ τῆς Κυβερνήσεως. Τὸ πρᾶγμα εἶναι σοβαρώτατον, διότι ἐνῷ διατυμπανίζομεν, ὅτι θέλομεν νὰ ὀργανώσωμεν τὰς γενικὰς διοικήσεις καὶ ἐνῷ ὑπάρχει ἐπιτακτικὴ ἀνάγκη ἀποκεντρωτικῆς ὀργανώσεως τῶν Νέων Χωρῶν, ἐν τούτοις οὐδεμίαν λαμβάνομεν πρόνοιαν περὶ τῶν. Πρέπει δὲ νὰ ἐξετασθῇ, ἐὰν εἶναι καὶ συμφέρουσα ἡ ἵδρυσις καὶ τῶν ἄλλων 8 ἐπιθεωρήσεων. Θεωρητικῶς καὶ κατ’ ἀρχὴν εἶναι ἀληθές, ὅτι ὅσον περισσοτέρας ἐπιθεωρήσεις ἔχομεν, τόσον περισσότερον ἀσφαλεῖς εἴμεθα περὶ τῆς καλῆς λειτουργίας τῶν ἐξωτερικῶν ὑπηρεσιῶν. Ἀλλ’ ἐκεῖνο ποὺ μᾶς λείπει εἶναι ἡ εἰδίκευσις. Τὸ νὰ συστήσωμεν 8 ἐπιθεωρητὰς, ἐνῷ δὲν ἔχομεν καμμίαν εἰδίκευσιν, διὰ τοὺς μεγάλους κλάδους τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς, τοῦτο εἶναι πρᾶγμα σόλικον. Φρονῶ, ὅτι καὶ διὰ τὴν ἀμπελουργίαν καὶ διὰ τὸν καπνὸν καὶ διὰ τὴν ἐλαιοκομίαν καὶ δι’ ὅλους τοὺς ἄλλους μεγάλους κλάδους, θὰ ἔπρεπε, νὰ ὑπάρχουν εἰδικοὶ ἐπιθεωρηταὶ καθ’ ὅλον τὸ Κράτος. Τοιοῦτοι ἐπιθεωρηταὶ ἐρχόμενοι εἰς συνάφειαν μὲ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας καὶ δίδοντες τὴν γενικωτέραν κατεύθυνσιν, θὰ προσέφερον κολοσσιαίας ὑπηρεσίας. Ἀμφιβάλλων καὶ περὶ τοῦ δυνατοῦ τῆς ὀργανώσεως τῶν 12 τούτων ἐπιθεωρήσεων λόγῳ τῆς ἐλλείψεως ἐπαρκοῦς εἰδικοῦ προσωπικοῦ, λέγω, ὅτι αἱ ἐπιθεωρήσεις αὗται πλουτίζονται καὶ μὲ γεωργικὰ συμβούλια, τὰ ὁποῖα θὰ συνέρχωνται ἵνα γνωμοδοτῶσι περὶ τῶν ληπτέων μέτρων. Ταῦτα ὅμως, θὰ στερῶνται ἐπαρκοῦς κύρους, ἐφ’ ὅσον ἔχομεν τὰ γεωργικὰ ἐπιμελητήρια. Τοιουτοτρόπως τὰ γεωργικὰ συμβούλια δὲν ἀποτελοῦσι παρὰ μίαν ἁπλῆν διακόσμησιν τῶν ἐπιθεωρήσεων. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ τοπικὰ συνέδρια, χωρὶς νὰ ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν δι’ αὐτά, τονίζω, ὅτι ἡ ἔρευνα θέλει ἐνισχυθῇ μόνον διὰ τῆς ἐπανιδρύσεως τοῦ θεσμοῦ τοῦ ἀνωτάτου γεωργικοῦ συμβουλίου. Ὅσον ἀφορᾷ τοὺς νομογεωπόνους, ἡ μόνη ἐπερχομένη μεταρρύθμισις εἶναι μόνον ἡ ἀλλαγὴ τοῦ ὀνόματος ἐκ τοῦ λόγου, ὅτι ἀπὸ 35 ποὺ εἶναι οἱ νομοὶ αὐξάνονται εἰς 40, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι καὶ σκόπιμον. Ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἀπόψεως πλουτισμοῦ μὲ γεωργικὰ ὄργανα οὐδεμία διόρθωσις ἐπέρχεται, διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, ἡ γνώμη μου εἶναι, ὅτι ἐκ τῶν 130 ἢ 140 κλασικῶν γυμνασίων τὰ 100 θὰ ἠδύναντο νὰ μεταβληθῶσι εἰς γεωργικὰ γυμνάσια ἢ ἡμιγυμνάσια, ἐντὸς τῶν ὁποίων οἱ μαθηταί, θὰ ἠδύναντο, νὰ ἀποκτήσουν ὅλας τὰς γνώσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ ἦσαν ἀναγκαῖαι, διὰ νὰ τραπῶσιν πρὸς πρακτικώτερα ἐπαγγέλματα ἀπὸ τὰ ὁποῖα θὰ ἠδύναντο καὶ περισσότερα ὠφέλη νὰ προσπορίζωνται. Τὸ νομοσχέδιον οὐδεμίαν πρόνοιαν λαμβάνει περὶ ἐπικουρίας τῶν ἐπαρχιῶν πρὸς παροχὴν πραγματικῆς γεωργικῆς ἀντιλήψεως, διὰ διαφόρων δὲ μέτρων συντελεῖ εἰς τὴν ἐπιβάρυνσιν τῶν γεωργικῶν ἐπιμελητηρίων. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ὀργάνωσιν τῶν σταθμῶν ἐρεύνης, οὗτοι δὲν εἶναί τι ἀπροσδιόριστον. Εἶναι ἱδρύματα μεγάλα, μεγίστης σημασίας καὶ ἀπαιτοῦντα μεγάλας δαπάνας. Διὰ νὰ λειτουργήσουν, πρέπει νὰ τοὺς παράσχωμεν ὅλα τὰ ἀναγκαῖα μέσα. Θὰ ἦτο ἀπαραίτητον, νὰ καθορισθῇ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, ποῖοι εἶναι οἱ σταθμοὶ οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ ἱδρυθοῦν, καὶ θὰ ἔπρεπεν ὅλα τὰ ἀνώτερα γεωργικὰ ἱδρύματα, νὰ ἐφοδιασθοῦν μὲ ὅλα τὰ μέσα, διὰ νὰ εἶναι εἰς θέσιν, νὰ κάμουν τὰς ἀναγκαίας ἐπιστημονικὰς ἐρεύνας. Θὰ ἐπεθύμουν λοιπὸν νὰ μάθω ποῖοι εἶναι οἱ σταθμοί, οἱ ὁποῖοι θὰ ἱδρυθοῦν, διὰ νὰ ἴδωμεν ἂν εἶναι ἐπαρκῆ τὰ παρεχόμενα μέσα, διότι τὰ 20 ἑκατομμύρια δὲν ἐπαρκοῦν.

§144Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Μὰ δὲν ἠμποροῦμε, νὰ κάμωμεν ὅλους τοὺς σταθμοὺς ἀμέσως.

§145Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Θὰ ἠμπορούσατε, ὅμως νὰ πῆτε, ὅτι κάμνομεν π. χ. ἕν ἰνστιτοῦτον τοῦ καπνοῦ, τοῦ ὁποίου ἔχομεν μεγίστην ἀνάγκην. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἄλλα ζητήματα τῶν προσλήψεων, προαγωγῶν κλπ., νομίζω, ὅτι οἱ γεωπόνοι, διὰ νὰ προάγωνται ἔπρεπε, νὰ διέρχωνται ἀπὸ τοὺς σταθμοὺς ἐρεύνης, ὥστε νὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ δίδουν τὰς ἀπαιτουμένας πρακτικὰς ὁδηγίας εἰς τὸν γεωργικὸν κόσμον. Ἐπίσης νομίζω, ὅτι εἶναι ἐπιβεβλημένη ἡ διενέργεια διαγωνισμοῦ πρὸς κατάληψιν τῶν θέσεων καὶ ὅτι πρέπει, νὰ καταβληθῇ μεγάλη προσοχὴ εἰς τὰ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα θὰ καταλάβουν τὰς ἀνωτέρας θέσεις. Καταλήγων, κύριοι, νομίζω, ὅτι ἡ διαρρύθμισις τῶν γεωργικῶν ὑπηρεσιῶν, ὡς γίνεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου, δὲν εἶναι λογικὴ καὶ δὲν γίνεται ἐπ’ ὠφελείᾳ τῶν ἐξωτερικῶν ὑπηρεσιῶν. Δὲν πλουτίζεται ὁ γεωργικὸς κόσμος μὲ τὰ ἀναγκαῖα ὄργανα καὶ οὐδεμία προσπάθεια καταβάλλεται πρὸς προσαρμογὴν μὲ τὴν διατυμπανισθεῖσαν αὐτοδιοίκησιν. Ἐπαινῶ τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως ὑπὲρ τῆς γεωργίας καὶ νομίζω, ὅτι μεγαλειτέραν ὑπηρεσίαν θὰ προσέφερεν ἡ Κυβέρνησις, ἐὰν ηὔξανε τὰς πιστώσεις καὶ ἐὰν συνετέλει, οὐχὶ εἰς τὴν ἀποθάρρυνσιν, ἀλλὰ εἰς τὴν ἐνίσχυσιν τῶν γεωργικῶν ἐπιμελητηρίων.

§146Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν ἐπιτροπὴν καὶ ἐγὼ καὶ ἄλλοι πολλοὶ συνάδελφοι ἐδηλώσαμεν, ὅτι δὲν εἴμεθα εὐχαριστημένοι ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν ἐποικισμοῦ καὶ ὅτι τὸ ἔργον αὐτῆς δὲν ἔχει ἐπιτυχίας, ἀναλόγως τοῦ σκοποῦ τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκει. Δι’ αὐτὸ προτείνομεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως τὸ ἔργον τοῦ ἐποικισμοῦ καὶ τὸ ταμεῖον αὐτοῦ ἀνατεθῇ εἰς τὴν ἱδρυθησομένην Γεωργικὴν Τράπεζαν.

§147Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἡ πρότασίς σας εἶναι ἀξία προσοχῆς καὶ θέλω συστήσῃ αὐτὴν εἰς τὸν συνάδελφόν μου. Θὰ προέτεινον τώρα νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον «περὶ ὀργανώσεως τῆς γεωργικῆς ὑπηρεσίας» εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν, διὰ νὰ κερδίσωμεν χρόνον.

§148ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπερατώθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν. (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι) Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνεται δεκτὸν εἰς αʹ. κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον συζήτησιν). Αʹ. συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως συμβάσεως διὰ τὴν ἀποξήρανσιν τοῦ ἕλους Τάκκας». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει τὸν λόγον.

§149Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις ἐκ τῶν ὑπηρεσιῶν τῆς Δημοσίας Ἀσφαλείας ἔχει τὴν πληροφορίαν, ὅτι τὸ κομμουνιστικὸν κόμμα διοργανώνει γενικὴν ἀπεργίαν τοῦ ἐργατικοῦ κόσμου, διὰ νὰ ἐπιβληθῇ εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰς τὴν Ἐθνικὴν ἀντιπροσωπείαν, ὅπως μὴ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἀσφαλίζει τὰς ἐλευθερίας τῶν πολιτῶν. Ἔχω καθῆκον, νὰ δηλώσω, ὅτι κατὰ τὴν μελέτην τοῦ σχετικοῦ νομοσχεδίου εὑρέθην πολλάκις ὁ ἴδιος εἰς ἀνησυχίαν ψυχικὴν, μήπως αἱ διατάξεις, τὰς ὁποίας θὰ ζητήσω νὰ ψηφίσῃ ἡ Βουλὴ, κολάζουσιν ἕνα ἀδίκημα ἢ φθάνουσι μέχρι κολασμοῦ καὶ περιορισμοῦ τῆς σκέψεως, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἀποφύγωμεν, ὅπως πολὺ ὀρθῶς ἐπέστησεν τὴν προσοχήν μας ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος. Εἶμαι, κύριοι βουλευταὶ διατεθειμένος, νὰ δεχθῶ κάθε τροπολογίαν, ἡ ὁποία θὰ ἀφήνῃ τὴν ἐλευθερίαν τῆς σκέψεως, ἀλλὰ θὰ ἐπιμείνω, ὅπως παταχθῇ κάθε προπαγανδισμὸς, ἐπιδιώκων τὴν διὰ βιαίων μέσων ἀνατροπὴν τῆς κοινωνικῆς τάξεως. Ἡ διαφορά, νομίζω εἶναι σαφής. Δὲν θὰ ἐμποδίσωμεν οἱονδήποτε Ἕλληνα, νὰ ἐκδώσῃ ἕνα σύγγραμμα καὶ νὰ εἴπῃ, ὅτι κατὰ τὴν ἀντίληψίν του ὁ ἐπίγειος παράδεισος θὰ ἐπιτευχθῇ, ὅταν οἱ ὀλίγοι ὡπλισμένοι ἐπιτεθῶσι μίαν νύκτα ἐναντίον πολλῶν καὶ τοὺς μεταβάλλουν εἰς δούλους των. Βεβαίως γνωρίζω, ὅτι ἡ διάκρισις τῶν ὁρίων εἶναι δύσκολος, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἐὰν ἰδεολόγος ἐκδώσῃ ἕνα βιβλίον καὶ τὸ δώσῃ εἰς τὸ βιβλιοπωλεῖον πρὸς πώλησιν μὲ τὴν συνήθη τιμὴν αὐτὸς δὲν θὰ τιμωρηθῇ διότι ἐκθέτει τὰς σκέψεις του, ἐὰν ὅμως αὐτὸς διανείμῃ τὸ βιβλίον δωρεὰν αὐτὸ σημαίνει, ὅτι προπαγανδίζει καὶ ἡ πρᾶξις του γίνεται τότε κολάσιμος. Ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ γνωρίζετε κύριοι, ὅτι ἡ Κυβέρνησις πρὸ τῶν ἐκλογῶν ἐχάραξε ρητὴν πολιτικὴν καὶ εἶπεν, ὅτι δὲν θὰ μείνῃ ἀδιάφορος πρὸ τῆς κινήσεως, ἡ ὁποία γίνεται πρὸς μετάδοσιν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν κοινωνίαν ἰδεῶν, αἱ ὁποῖαι ἐπιδιώκουν τὴν διὰ τῆς βίας ἀνατροπὴν τοῦ κοινωνικοῦ καθεστῶτος. Δὲν θὰ ἠδύνατο, νὰ ἀνεχθῇ τοῦτο ἡ Κυβέρνησις, οὔτε ἐὰν τὸ κομμουνιστικὸν κόμμα ἦτο προϊὸν αὐτοφυὲς τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐδάφους, δὲν θὰ τὸ ἠνείχετο καὶ ἐὰν ἀκόμη εὑρίσκετο εἰς σύνδεσμόν τινα πρὸς τὸ ἐξωτερικόν. Ἀλλὰ κατὰ τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ὅλοι γνωρίζετε, ὅτι ἡ κίνησις ἡ ἐπιδιώκουσα τὴν βιαίαν ἀνατροπὴν τοῦ καθεστῶτος ἐκμαιεύεται καὶ ἐμπνέεται ἔξωθεν τῶν ὁρίων τῆς Ἑλλάδος εἶναι ἀδύνατον νὰ δεχθῶμεν, ὅτι σήμερον ἰδίως εἰς τὴν μεταβατικὴν περίοδον, τὴν ὁποίαν διέρχεται ἡ Ἑλληνικὴ κοινωνία ἐξελθοῦσα ἀπὸ τὸν παγκόσμιον πόλεμον μὲ μίαν μεγάλην καταστροφὴν ἔχουσα, νὰ μεριμνήσῃ περὶ ἐντελοῦς ἀποκαταστάσεως, ἑνὸς καὶ ἡμίσεως ἑκατομμυρίου ἀδελφῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνεχθῶμεν, ὅπως ὑπὸ τὰς ὄψεις μας παρουσιάζεται τὸ ἔγκλημα αὐτό, δηλαδὴ ἡ ἀνατροπὴ τοῦ κοινωνικοῦ καθεστῶτος χωρὶς, νὰ λάβωμεν μέτρα, διὰ νὰ προλάβωμεν τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἐγκλήματος αὐτοῦ. (χειροκροτήματα). Θὰ ἦτο μωρόν, νὰ συμμορφωθῶμεν μὲ τὴν ἀξίωσιν ἐκείνων ποῦ ἀποκηρύττουν κάθε ἰδέαν ἐλευθερίας καὶ προπηλακίζουν κάθε ἰδέαν δημοκρατικὴν καὶ οἱ ὁποῖοι μᾶς λέγουν «ἀφήσατε νὰ ἑτοιμάσωμεν τὴν ἀνατροπὴν τοῦ κοινωνικοῦ καὶ συγχρόνως τοῦ πολιτικοῦ σας καθεστῶτος. Ὅταν ἀποπειραθῶμεν νὰ τὸ κάμωμεν καὶ δὲν ἐπιτύχωμεν εἰσάγετέ μας τότε εἰς δίκην, δι’ ἔγκλημα ἐσχάτης προδοσίας». Ὄχι δὲν εἶναι τόσον μωρὸν αὐτὸ τὸ καθεστὼς, εἰς τὸ ὁποῖον πιστεύομεν, ὥστε ὑπὸ τὰς ὄψεις του νὰ παρασκευάζεται τὸ ἔγκλημα, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἀνατραπῇ αὐτὸ τὸ καθεστὼς καὶ νὰ περιμένωμεν, νὰ ἐπιχειρηθῇ ἡ ἐκτέλεσις, διὰ νὰ ἴδωμεν, ποῖος θὰ νικήσῃ, διότι ὅταν τυχόν ἡ ἀπόπειρα ἐπιτύχῃ, τότε τὰ κεφάλια μας δὲ θὰ εὑρίσκωνται εἰς τὰς θέσεις των. Λοιπὸν κάμνω τὴν δήλωσιν αὐτὴν κ. βουλευταί, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν παρασκευαζομένην ὑπὸ τοῦ κομμουνιστικοῦ κόμματος γενικὴν ἀπεργίαν ὡς κίνημα ἐπαναστατικόν, διότι δὲν πρόκειται νὰ διεκδικήσῃ ἡ ἀπεργία παράπονα καὶ ἐπαγγελματικὰ συμφέροντα ἀπέναντι τῶν ἐργοδοτῶν, ἐὰν ἐγίνετο τοιαύτη γενικὴ ἀπεργία, θὰ ἦτο ἀπόπειρα, ὅπως ἐπιβληθῶσιν αἱ ἀντιλήψεις μιᾶς μειοψηφίας ἐπὶ τῆς θελήσεως τῆς ἀντιπροσωπείας τῆς χώρας. Ἐφ’ ὅσον ἔχομεν τὸ πολίτευμα τοῦτο τὸ ἐλεύθερον, εἰς τὸ ὁποῖον πιστεύομεν, δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνεχθῶμεν, ὅπως ἐπιβληθῇ ἡ θέλησις τῶν ὀλίγων καὶ ὑποτάξωμεν τὴν θέλησιν τῆς νομίμου ἀντιπροσωπείας τῆς χώρας εἰς τὰς θελήσεις μιᾶς μικροτάτης μειοψηφίας. Ἔχω καθῆκον, κύριοι βουλευταί, ἀπευθυνόμενος πρὸς τὸν ἐργατικὸν κόσμον νὰ εἴπω, ὅτι ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς ποῦ ἦλθον εἰς τὴν Ἑλλάδα ἀπέδειξα, ὅτι ἔχω φιλεργατικὴν ψυχήν. Δὲν διεκδικῶ τὸ μονοπώλιον τῆς φιλεργατικῆς αὐτῆς ψυχῆς. Ἀναγνωρίζω, ὅτι ὅλα τὰ κόμματα τὰ ἀντιπροσωπευόμενα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν εἶναι φιλεργατικά. Ἄλλο ἂν ἐγὼ ἔχω πρὸς τὰς λεπτομερείας ἄλλας ἀντιλήψεις, καὶ ἄλλας τὰ ἄλλα κόμματα Πιστεύω λοιπόν, ὅτι θὰ μὲ ἀκούσῃ ὁ ἐργατικός κόσμος, ὅταν τοῦ εἴπω. «Πρόσεξε μὴ παρασυρθῇς ἀπὸ τοὺς κομμουνιστὰς εἰς τὸν ἀγῶνα αὐτόν, ὁ ὁποῖος φαίνεται, ὅτι ἑτοιμάζεται καὶ εἰς τὴν μάχην αὐτήν, ἡ ὁποία πρόκειται νὰ δοθῇ». Τὸ Κράτος ἐκπροσωπούμενον ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, τὴν νόμιμον, καὶ ἔχον ὡς ἐλπίζω ὑποστήριξιν ὅλου τοῦ πολιτικοῦ κόσμου, θὰ ἀντιταχθῇ κατὰ τοιαύτης ἐπαναστατικῆς ἐνεργείας πρὸς ἀνατροπὴν τοῦ ἐλευθέρου πολιτεύματος, θὰ τὴν κτυπήσῃ μὲ ὅλα τὰ μέσα, τὰ ὁποῖα διαθέτει ἐπὶ τῇ βάσει τῶν κειμένων νόμων. Δὲν ἔχω ἀνάγκην νὰ σᾶς εἴπω, κ. βουλευταί, ὅτι τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον εἰσήχθη καὶ εἰς τοῦ ὁποίου τὴν βʹ ἔκδοσιν ὡς θὰ εἴδητε ἀποτυποῦται ἡ ἀνησυχία τῆς Κυβερνήσεως μήπως ὑπερβῇ τὰ ὅρια τῆς ἐλευθερίας τῆς σκέψεως, τὸ κείμενον τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, δὲν σᾶς τὸ παρουσιάζω ὡς νεβαριετήρ, εἶμαι πρόθυμος νὰ δεχθῶ κάθε τροπολογίαν ἡ ὁποία θὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν ἐλευθερίαν τῆς σκέψεως. Τὸ ἐπ’ ἐμοὶ ἀπὸ τοῦδε προτείνω, ὅπως εἰς τὸ πρῶτον ἄρθρον ὅπου λέγεται «ὅστις διαδίδει ἰδέας» τροποποιηθῇ εἰς «ὅστις προπαγανδίζει». Εἰς τὸ ἄρθρον 3 προτείνω ὅπως τὸ «ἐπὶ σκοπῷ ἀναπτύξεως» μεταβληθῇ εἰς «ἐπὶ σκοπῷ προπαγανδίσεως». Καὶ εἰς τὸ ἄρθρον 4 ἐδάφιον 1 ἡ λέξις «ἀναπτύξεως» μεταβληθῇ εἰς «προπαγανδίσεως». Θὰ εἶμαι εὐτυχὴς ἂν προταθοῦν καὶ ἄλλαι τροπολογίαι αἱ ὁποῖαι χωρὶς ν’ ἀφοπλίζουν τὸ Κράτος ἐξασφαλίζουν τὴν ἐλευθερίαν τῆς σκέψεως, θὰ τὰς ἀποδεχθῶ. Ἀλλὰ τὴν ἐλευθερίαν τῆς προπαγάνδας καὶ τὴν παρασκευὴν τῆς δράσεως καὶ τὴν προετοιμασίαν τοῦ ἐγκλήματος δι’ οὗ ἐπιδιώκεται ἡ ἀνατροπὴ τοῦ καθεστῶτος τῆς χώρας, δὲν εἶναι δυνατόν, ν’ ἀνεχθῇ ἡ παροῦσα Κυβέρνησις οὔτε οἱαδήποτε ἐλπίζω, ἄλλη Κυβέρνησις ἡ ὁποία θὰ ἦτο ἐνδεχόμενον, νὰ διαδεχθῇ τὴν παροῦσαν (χειροκροτήματα).

§150Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔκαμεν ἤδη μερικὰς τροπολογίας τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐξασφαλίσεως τοῦ κοινωνικοῦ καθεστῶτος» Τοῦτο ἀποδεικνύει, ὅτι μία μελέτη νομοσχεδίου δύναται τοὐλάχιστον, νὰ τὸ βελτιώσῃ. Ἐγὼ ἐλπίζω, ὅτι θὰ εὑρεθῇ ἀκόμη καλλιτέρα διατύπωσις, διὰ νὰ μὴ ὑποστοῦν καταδιώξεις οἱ ἄνθρωποι οἱ ἀκαδημαϊκῶς ἐκθέτοντες τὰς γνώμας των. Ἀλλ’ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀνεκοίνωσεν εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ἐπίκειται γενικὴ ἀπεργία πρὸς ἐκβίασιν τοῦ νομοθετικοῦ σώματος καὶ πρὸς ἐπανάστασιν. Εἶμαι ὑποχρεωμένος, νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ἐκδηλώνων τὴν γνώμην τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, ὅτι πρὸς ἀντιμετώπισιν μιᾶς ἐπαναστάσεως τοιαύτης ἡ Κυβέρνησις, θὰ ἔχῃ καὶ τὴν ἰδικήν μας ὑποστήριξιν. Ἀλλ’ εἶμαι ὑποχρεωμένος, νὰ προσθέσω καὶ τὸ ἑξῆς ἀκόμη, ὅτι φαντάζομαι, ὅτι αἱ πληροφορίαι τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων εἶναι ἐξωγκωμέναι, διότι τὸ κομμουνιστικὸν κόμμα...

§151Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ εἶναι ἐξωγκωμέναι.

§152Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Εὑρίσκεται εἰς κατάρρευσιν καὶ ὄχι ἐκ πιεστικῶν μέτρων, ἀλλὰ κατόπιν τῆς ἀντιλήψεως τοῦ ἐργατικοῦ κόσμου, ὅτι τὸ κομμουνιστικὸν κίνημα ἢ κομμουνιστικὴ πολιτική, δὲν εἶναι ἡ ἁρμόζουσα τοὐλάχιστον εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ δι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι οἱ φόβοι τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ὑπερβολικοί. Δὲν τὸ λέγω τοῦτο, διὰ νὰ περιορίσῃ τὰς ἐνεργείας της ἡ Κυβέρνησις, ἀλλὰ πρὸς γενικώτερον σκοπόν, διότι τὸ κομμουνιστικὸν κόμμα δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ προκαλέσῃ...

§153Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Εἶμαι καὶ ἐγὼ βέβαιος, ὅτι δὲν δύναται νὰ προκαλέσῃ καὶ δι’ αὐτὸ ἀπηυθύνθην πρὸς τὸν ἐργατικὸν κόσμον.

§154ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ λυθῇ ἡ συνεδρίασις.

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν καὶ ὥραν 4½ μ. μ. (ὥρᾳ 9 μ. μ.)