1929.01.30

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 62η

ΤΕΤΑΡΤΗ 30 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 1929

Προεδρία ἀντιπροέδρου κ. Κ. ΑΛΑΒΑΝΟΥ

(Ὥρα 4.30′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: —Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Χατζῖσκος καταθέτει ἀναφορὰν Γεωργικοῦ Συνεταιρισμοῦ Βαρυμπόπης παρακαλοῦντος, ὅπως παραλλήλως πρὸς τὰ ὑπὲρ τῆς Γεωργίας λαμβανόμενα μέτρα παρασχεθῇ αὐτοῖς ἡ εὐχέρεια τῆς χρησιμοποιήσεως τῶν ξένων χημικῶν λιπασμάτων, διὰ τὴν ἀποτελεσματικὴν προαγωγὴν τῆς γεωργίας. —Ὁ τέως ἀρχηγὸς ἐθελοντικοῦ σώματος Λεωνίδας Φραγγελάκης παρακαλεῖ, ὅπως ἡ Βουλὴ διὰ νομοθετήματος παράσχῃ καὶ εἰς αὐτὸν τὸ εὐεργέτημα τοῦ νόμου περὶ χορηγίας ἀναλόγου συντάξεως τοῦ βαθμοῦ τοῦ ὑπολοχαγοῦ, διότι ἡ σχετικὴ αἴτησίς του, ὑποβληθεῖσα ἐκπροθέσμως εἰς τὸ ὑπουργεῖον, δὲν ἐνεκρίθη. —Ἡ Ἄννα Ἀμανακίδου, πρόσφυξ καὶ μήτηρ ἀνηλίκων ὀρφανῶν, παρακαλεῖ ὅπως δοθῇ καὶ εἰς αὐτὴν ἡ νόμιμος ἀποζημίωσις διὰ τὴν ἐγκαταλειφθεῖσαν ἐν Μ. Ἀσίᾳ κτηματικὴν περιουσίαν της. —Ὁ Ν. Χιώτης διαμαρτύρεται διότι, καίτοι ἡ Ἑταιρεία Ἑλληνικοῦ Πυριτιδοποιείου ἐκήρυξεν ἀπαλλοτριωτέον τὸ εἰς θέσιν Σωρὸς οἰκόπεδόν του, μέχρι τοῦδε δὲν κατέβαλεν εἰς αὐτὸν οὐδεμίαν ἀποζημίωσιν. —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Δ. Μαρσέλος καὶ Δ. Χατζίσκος καταθέτουν ὑπόμνημα περὶ τῶν παραπόνων τῶν ἐν Ἀμερικῇ Ἑλλήνων, θ’ ἀναπτύξουν ἀναφορὰν τῆς μάνας τοῦ στρατιώτου κ. Παπαδοπούλου διὰ ζητήματα ἀφορῶντα τοὺς ἐν Ἀμερικῇ Ἕλληνας. —Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Σ. Σταυρόπουλος καὶ Κ. Κατσαδήμας, καταθέτουν τηλεγράφημα κατοίκων Φιλιατῶν, παρακαλούντων ὅπως ἅπαξ τῆς ἑβδομάδος προσεγγίζῃ ἀτμόπλοιον εἰς τὸν λιμένα Σαγιάδος, καθ’ ὅσον ἐκ τῆς ἀτάκτου προσεγγίσεως σύμπασα ἡ ἐπαρχία στερεῖται τροφίμων. —Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Κωστόπουλος, καταθέτει αἴτησιν τῆς Κοιν. Ἄμμου τέως Μπαλιάγα παρακαλούσης, ὅπως ὑποστηριχθοῦν τὰ ἐν αὐτῇ ἀναφερόμενα αἰτήματά των, ἀφορῶντα εἰς τὰς ὑπὸ κατασκευὴν ἐθνικὰς ὁδούς. —Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Καλιγκάτσης, καταθέτει αἴτησιν γονέων καὶ κηδεμόνων μαθητῶν τῆς Αʹ Γυμνασιακῆς τάξεως Ἐδέσης παρακαλούντων, ὅπως ληφθῇ πρόνοια περὶ ἀραιώσεως τῶν μαθητῶν καὶ μαθητριῶν διδασκομένων εἰς αἰθούσας φρικωδῶς ἀνθυγιεινάς, ὡς ἐκ τοῦ ὁποίου προσεβλήθη ἡ ὑγεία πολλῶν τέκνων των. —Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Εὐριπαῖος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ ἀποστράτου ἀξιωματικοῦ Νικηφ. Κυπραίου ἐξ ὀνόματος τῶν ἀποστράτων κατωτέρων ἀξιωματικῶν διεκτραγῳδούντων τὴν οἰκτρὰν οἰκονομικὴν κατάστασιν, εἰς ἣν εὑρίσκονται καὶ παρακαλούντων ὅπως ἐπιτραπῇ ν’ ἀναλάβωσιν ἐκ τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου τὰς καταθέσεις των. —Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Σταυρόπουλος καταθέτει αἴτησιν κατοίκων τῆς κοινότητος Ἀχουρίων Φιλιατῶν παρακαλούντων, ὅπως κατασκευασθῇ ἐκ νέου ἡ καταστραφεῖσα ὑπὸ τῆς πλημμύρας τοῦ ποταμοῦ γέφυρα. —Ἡ ἕνωσις γεωργικοῦ συνεταιρισμοῦ Ἀμαλιάδος ἐκφράζει εὐχήν, ὅπως ἡ Ἐθνικὴ ὁδὸς Πατρῶν–Καλαμῶν διέλθῃ ἐξ Ἀμαλιάδος. —Ὁ ἐφημεριακὸς κλῆρος ἐπαρχίας Θεσσαλονίκης παρακαλεῖ, ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ διοικήσεως τῶν ἐνοριακῶν ναῶν ὡς ἔχει. —Ὁ Εὐστάθιος Ψαθᾶς, εἰδικὸς γραμματεὺς τῆς κοινότητος Παλῃουρίου Βόλου, ὑποβάλλει ἐκ μέρους ὅλων τῶν εἰδικῶν γραμματέων τῶν κοινοτήτων διάφορα αἰτήματα καὶ παρακαλεῖ, ὅπως μελετηθοῦν ταῦτα εὐμενῶς. —Ὁ ἀπόστρατος λοχαγὸς Γ. Τουρίδης, μέλος τῆς ἐπιτροπῆς πρὸς συλλογὴν ἐράνων διὰ τὴν ἵδρυσιν Σανατορίου ἐν Πάρνηθι, παρακαλεῖ, ὅπως διατεθῇ ὑπὸ τοῦ Κράτους ἡ ἀνάλογος πίστωσις πρὸς ἀποπεράτωσιν τοῦ Σανατορίου, ἔστω καὶ κατὰ δόσεις. —Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Καλαντζᾶκος καταθέτει αἴτησιν ἁμαξηλατῶν καὶ κατοίκων Φιλιατρῶν, παρακαλούντων ὅπως καταβληθοῦν αἱ ὁρισθεῖσαι ἀποζημιώσεις διὰ τὰς ἁμάξας των, ὧν ἡ ἐκτίμησις ἐγένετο πρὸ πολλῶν μηνῶν. —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Σ. Κωστόπουλος καὶ Ι. Ταρσούλης καταθέτουν αἴτησιν τοῦ ἀναπήρου λοχίου Ν. Κυριακάκη, παρακαλοῦντος ὅπως συμπεριληφθῇ εἰς τὰς εὐεργετικὰς διατάξεις τοῦ νόμου 2570, ὡς παθὼν ἐκ κακουχιῶν τοῦ πολέμου. —Ἡ γενικὴ συνέλευσις Σ.Π.Α.Π. τμήματος Πατρῶν ἀποκηρύσσει τοὺς διοικοῦντας τὴν ὁμοσπονδίαν τῶν σιδηροδρομικῶν καὶ τάσσεται ὑπὲρ τῆς ἑνώσεως τοῦ προσωπικοῦ

Σ.Π.Α.Π.

— Δικηγόροι Θηβῶν διαμαρτύρονται κατὰ τῶν ἐπιζητούντων τὴν ματαίωσιν τῶν μονομελῶν δικαστηρίων. — Ὁ δικηγορικὸς σύλλογος Πειραιῶς παρακαλεῖ, ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ ἑνιαίας διευθύνσεως γραφείων ὑποθηκῶν καὶ μεταγραφῶν. — Οἱ ἐλαιοπαραγωγοὶ Μηλεῶν διαμαρτύρονται διὰ τὴν ἀνάμιξιν ἀκαταλλήλων ἐλαίων εἰσαγομένων ἐξ ἄλλων περιφερειῶν. — Συγκέντρωσις ἐργατῶν Καβάλλας διαμαρτύρεται διὰ τὴν ἀσκουμένην τρομοκρατίαν κατὰ τῶν ἐργατῶν. — Ὁ πρόεδρος τοῦ ἀγροτικοῦ συνεταιρισμοῦ Κακοχωρίου παρακαλεῖ, ὅπως ἀκυρωθῇ τὸ διάταγμα, δι’ οὗ καταργεῖται οὐσιαστικῶς ἡ ἀτέλεια τῶν γεωργικῶν εἰδῶν. — Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. Μαχαίρας καὶ Δ. Μαρσέλος καταθέτουν ὑπόμνημα τῆς ἑνώσεως τῶν μεταπωλητῶν ἄρτου, περὶ ἀποζημιώσεως τῶν δυνάμει τῶν ψηφισθέντων νόμων στερουμένων τοῦ ἐπαγγέλματός των μεταπωλητῶν ἄρτου Πειραιῶς. — Τὸ σωματεῖον ἐπιστατῶν καὶ ὑπαλλήλων ὁδοποιΐας τεχνικῶν κατασκευῶν παρακαλεῖ, ὅπως μὴ προσληφθοῦν ἀπόστρατοι ἀξιωματικοὶ εἰς τεχνικὰς ὑπηρεσίας τοῦ ὑπουργείου Συγκοινωνίας, καθόσον οἱ ἀπόστρατοι ἀξιωματικοὶ δὲν εἶναι εἰδικοί. — Οἱ πρόεδροι τῶν ἐπαγγελματικῶν Προσφυγικῶν ἐργατικῶν ὀργανώσεων Καβάλλας τάσσονται κατὰ τῆς μεταφορᾶς τοῦ Ἐθνικοῦ ταμείου ἀσφαλίσεως εἰς Ἀθήνας. — Οἱ κτηματίαι Καρδίτσης, ὧν τὰ οἰκόπεδα ἀπηλλοτριώθησαν, παρακαλοῦν, ὅπως ληφθῇ μέριμνα περὶ βελτιώσεως τῶν ἀποζημιώσεών των, καθόσον ἠδικήθησαν κατὰ τὴν ἐκτίμησιν. — Ὁ σύνδεσμος καπνεργατῶν Ξάνθης ὑποβάλλει ψήφισμα, δι’ οὗ παρακαλεῖ ὅπως γίνουν ἀποδεκτὰ τὰ ἐν αὐτῷ περιλαμβανόμενα αἰτήματά των. — Ὁ κ. Α. Μιχαλακόπουλος ὑποβάλλει σύστασιν εἰς τοὺς κ. κ. ὑπουργοὺς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ Γεωργίας, ὅπως ἀνακληθῇ τὸ διάταγμα τῆς 15 Δεκεμβρίου 1928, θεσπισθῇ δὲ ἀτέλεια τῶν χημικῶν λιπασμάτων, θείου, θειϊκοῦ χαλκοῦ καὶ τῶν γεωργικῶν ἐργαλείων. Εἶναι τοῦτο θεμελιώδης προϋπόθεσις τῆς ἐπιτυχίας τῆς γεωργικῆς πολιτικῆς. Ἡ ἐπὶ τῆς Γεωργίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν κάτωθι νομοσχεδίων: 1) Περὶ συστάσεως πρακτικοῦ γεωργικοῦ σχολείου εἰς Παλαιόκαστρον Σητείας καὶ 2) Περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 2 Ἰουλίου 1928 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ ἀπὸ 10 Μαρτίου 1926 Ν. Δ. περὶ καταργήσεως θέσεων κλπ., ὅσον ἀφορᾷ τὰς ὑπηρεσίας τοῦ ὑπουργείου Γεωργίας, Ἐμπορίου καὶ Βιομηχανίας. Ἡ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν κάτωθι νομοσχεδίων: 1) Περὶ ἀντικαταστάσεως ἄρθρου τοῦ Ν. Δ. τῆς 19 Φεβρουαρίου 1926 περὶ καταργήσεως τοῦ Ταμείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης. 2) Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 18 Ὀκτωβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 1 Ἰουνίου 1926 Ν. Δ. περὶ συστάσεως ἰδίου κλάδου διαχειρίσεως ἁρμοδιότητος Ἀεροπορίας κ.λ.π. καὶ 3) Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 21 Σεπτεμβρίου 1926 Ν. Δ. περὶ θέσεως ἐπιβατικῶν αὐτοκινήτων. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Κ. Γκότσης, Α. Φωκᾶς, Α. Μάρκου, Τ. Ἀναστασίου, Η. Ἀποσκίτης, Ι. Μουτζουρίδης, Δ. Μπότσαρης, Κ. Κατσαδήμας, Α. Λούλης, Γ. Καλούδης, Α. Παΐζης καὶ Η. Τσεριώνης, ὑποβάλλουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ πινάκων στασίμων». Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Ξηρὸς ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως Ν. Δ. καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τοῦ τελων. κώδικος καὶ τροποποιήσεως ἑτέρων διατάξεων τοῦ νόμου 1165 κλπ.». Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Παπαθανάσης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου «περὶ ἀτελείας καὶ ἀνωτέρας τιμῆς πωλήσεως κινίνης». Ἡ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τῆς δικογραφίας κατὰ τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Κουτσοπετάλου, δι’ ἧς ἀποφαίνεται, ὅτι οὐδεὶς λόγος συντρέχει πρὸς ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς ἀσυλίας του, ἐφ’ ὅσον ἡ κατηγορία αὕτη προφανῶς ἔχει πολιτικοὺς σκοπούς. Ὁ βουλευτὴς κ. Θ. Παπαστρατῆς ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 4)12 Δεκεμβρίου 1925 περὶ συμπληρώσεως καὶ τροποποιήσεως τῶν νόμων ΓΦΑʹ (3501) κλπ.». Ὁ κ. Π. Βουρλούμης (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 13 Νοεμβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως τοῦ 22 Ἀπριλίου 1926 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 3258 περὶ Ταμείου Προνοίας προσωπικοῦ ἐφημερίδων». Ὁ κ. Α. Χρηστομᾶνος (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας) ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. συμπληρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ΓΦΑʹ (3501)». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Ροδόπουλος κλπ. ὑποβάλλουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 30 Δεκεμβρίου 1925 «περὶ λήξεως τοῦ χρονικοῦ διαστήματος τῆς ἐνοικιάσεως τοῦ φόρου δημοσίων θεαμάτων κλπ.». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Ἀθανασιάδης κλπ. ὑποβάλλουν πρότασιν νόμου «περὶ ἀναγνωρίσεως τοῦ ἐμπορικοῦ τμήματος τοῦ ἐν Σμύρνῃ Internationale College ὡς ἐπισήμου μετὰ πάσης ἐμπορικῆς σχολῆς». Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Ζωγράφος ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου «περὶ ἀτελείας καὶ ἀνωτέρας πωλήσεως τιμῆς κινίνης». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Σακκαλῆς, Ν. Ἀβραὰμ καὶ Ε. Μαχαίρας ὑποβάλλουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 30 Ὀκτωβρίου 1925 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τοῦ τελωνειακοῦ κώδικος καὶ ἑτέρων διατάξεων τοῦ νόμου 1165 κλπ.».

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐπερωτήσεων. Ὁ κ. Ι. Γρηγοράκης ἐπὶ ἀναφορᾶς συνδέσμου ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τῆς χωροφυλακῆς.

§4Ι. ΓΡΗΓΟΡΑΚΗΣ. Καίτοι ἀπουσιάζει ὁ ἁρμόδιος ὑπουργός, παρακαλῶ νὰ συζητηθῇ διότι ἀνεβλήθη πολλάκις. Πρόκειται περὶ συντάξεως τῶν ἀποστράτων ὁπλιτῶν ξηρᾶς καὶ χωροφυλακῆς, οἱ ὁποῖοι λαμβάνουν σύνταξιν πολιτικὴν καὶ ὄχι στρατιωτικήν. Παρακαλῶ νὰ σταλῇ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, ὡς τὸ μόνον ἁρμόδιον.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ.κ. Δ. Χατζῖσκος καὶ Ν. Ξηρὸς ἐπὶ ἀναφορᾶς ἐπιτροπῆς κοινότητος Φτέρης–Σπερχιάδος.

§6Δ. ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ. Οἱ ἀναφερόμενοι παρακαλοῦσιν, ὅπως κατὰ τὴν χάραξιν τῆς ὁδοῦ Μεσολογγίου–Λαμίας, ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ δικαία ἀξίωσίς των καὶ διέλθῃ ἡ ὁδὸς διὰ τῶν κοινοτήτων Γαρδικίου, Φτέρης κτλ. Ἡ αἴτησίς των εἶναι δικαία καθ’ ὅτι εἰς τὴν κοινότητα Γαρδικίου ἔχει χαραχθῆ ὁδὸς περὶ τὰ 25 χιλιόμετρα, ἡ ἔκτασις δὲ αὐτὴ δὲν ἔχει οὐδὲν τεχνικὸν ἔργον. Σημειώσατε ὅτι ἡ μελέτη τοῦ ὑπουργείου ἔχει γίνῃ διὰ τὸ τμῆμα αὐτό, καὶ ὅλα τὰ ἄλλα τὰ σχετικὰ συνηγοροῦν ὑπὲρ τῆς ἀξιώσεως αὐτῶν, διότι ἡ διέλευσις τῆς ὁδοῦ ἀπὸ τὰ μέρη αὐτὰ θὰ ἐξυπηρετήσῃ τὸν τόπον.

§7Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Θὰ λάβω ὑπ’ ὄψιν τὴν ἀναφοράν.

§8Ν. ΞΗΡΟΣ. Ἡ αἴτησις εἶναι δικαιοτάτη, ἔχουσιν δὲ ὑποβάλῃ εἰδικὸν ὑπόμνημα εἰς τὸ ἁρμόδιον τμῆμα, διὰ τοῦ ὁποίου ἐξηγοῦν τοὺς λόγους, χωρὶς νὰ μεταβληθῇ ἡ γραμμὴ καὶ νὰ ἐμποδισθῇ ἡ περαιτέρω ἐκτέλεσις τῶν ἔργων.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Φίλιος ἔχει τὸν λόγον, ἵνα καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῶν χωρίων Σωτήρας, Ράξης, Βάνιας, Σκλατένης, Ἀρδανίου καὶ Κοσόβου σχετικὴν μὲ τὴν ὁδὸν Τρικκάλων–Ἰωαννίνων.

§10Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Περὶ τὰ 10 χωρία δι’ ἀναφορᾶς των παρακαλοῦσιν, ὅπως ἡ ὁδὸς Τρικκάλων–Ἰωαννίνων διέλθῃ δι’ αὐτῶν, κάμνουσα κλίσιν, διὰ νὰ ἐξυπηρετήσῃ ὁλόκληρα τὰ χωρία αὐτά, ἐνῷ ὅμως ἔχει χαραχθῆ δὲν ἐπιδιώκεται τίποτε. Παρακαλῶ, ὅπως τὸ ὑπουργεῖον συστήσῃ καὶ διέλθῃ ἡ ὁδὸς δεξιώτερον 2.000 μέτρα, διὰ νὰ ἐξυπηρετήσῃ περὶ τὰ 10 χωρία.

§11Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας) Νὰ σταλῇ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὸ ὑπουργεῖον.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως διατάγματος περὶ Ταμείου Προνοίας προσωπικοῦ ἐφημερίδων», θὰ τυπωθῇ καὶ θὰ διανεμηθῇ. Οἱ κ. κ. Ι. Νικολίτσας καὶ Α. Παπαθανάσης, ἵνα καταθέσωσι καὶ ἀναπτύξωσιν ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Γραμματικοῦ τῆς ἐπαρχίας Μεσολογγίου.

§13Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ὅπως διατάξῃ τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν καί λάβῃ μέτρα προστατευτικὰ διὰ τοὺς κατοίκους Γραμματικοῦ τῆς ἐπαρχίας Μεσολογγίου.

§14Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἡ μέριμνα τῆς ὑπηρεσίας ἀναμφισβητήτως εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἔχει διπλοῦν σκοπόν, ὁ ὁποῖος διὰ νὰ πραγματοποιηθῇ ἀπαιτεῖ τὴν ἐπέμβασιν τῆς ὑπηρεσίας, διότι, ἀνεξαρτήτως τῶν φθορῶν αἱ ὁποῖαι γίγονται εἰς τὰς καλλιεργείας τῶν ἀγρῶν ἐκ τῶν πλημμυρῶν κατὰ τὸν χειμῶνα, εἶναι πιθανὸν ἀπὸ στιγμῆς εἰς στιγμὴν ὄχι μόνον νὰ προκληθῶσιν ἔριδες ἀλλὰ καὶ βιαιότητες, αἱ ὁποῖαι δὲν εἶναι δίκαιον νὰ προκληθῶσιν καὶ τὰς ὁποίας δύναται νὰ προλάβῃ ἡ ὑπηρεσία τοῦ Νομομηχανικοῦ.

§15Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Θὰ διατάξω τὴν ὑπηρεσίαν νὰ λάβῃ μέτρα.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Πολυχρονάκης, ἵνα καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν ἀναπήρων πολέμου δημοδιδασκάλων.

§17Κ. ΠΟΛΥΧΡΟΝΑΚΗΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν αὐτὴν ὡς δικαίαν. Πρόκειται περὶ 10 δημοδιδασκάλων, οἱ ὁποῖοι πηγαίνουν εἰς τὸ σχολεῖον μὲ τὴς πατερίτσες.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἀποσταλῇ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας. Ὁ κ. Α. Πρέκας ἔχει τὸν λόγον, ἵνα καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Ἁγυιᾶς–Ἀμοργοῦ, περὶ ἀνεπαρκοῦς θαλασσίας συγκοινωνίας.

§19Α. ΠΡΕΚΑΣ. Ἡ ἐρώτησις ἀφορᾷ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ἡ θαλασσία συγκοινωνία τῶν Ἀνατολικῶν Κυκλάδων, ἔπρεπε νὰ ἐξυπηρετῆται δι’ ἀτμοπλοίου μισθωμένου ἀπὸ τὸ δημόσιον, τὸ ὁποῖον νὰ ἔχῃ ἀποκλειστικὸν σκοπὸν νὰ ἐκτελῇ τὴν συγκοινωνίαν τῶν νήσων. Αἱ νῆσοι αἱ ἀπόκεντροι ὡς ἡ Ἀνάφη καὶ ἡ Φολέγανδρος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξυπηρετηθῶσι μὲ τὰ ταχυδρομικὰ ἀτμόπλοια. Τὸ δημόσιον ἔχει μισθώσῃ ἀτμόπλοιον, διὰ νὰ ἐξυπηρετοῦνται αἱ νῆσοι αὐταὶ καὶ ἐν τούτοις οἱ ἐπιβάται ὑφίστανται μαρτύρια. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ νῆσος Ἀνάφη ἔχει νὰ ἐπικοινωνήσῃ μετὰ τοῦ ἄλλου κόσμου ἀπὸ τὰς 27 Δεκεμβρίου καὶ ἀπειλοῦνται οἱ κάτοικοι ὑπὸ τῆς πείνης, διότι δὲν ἔλαβον, λόγῳ τῆς τοιαύτης συγκοινωνίας τὰ ἄλευρα. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχὴν τῆς ὑπηρεσίας, καίτοι ὑπεσχέθη ὅτι θὰ λάβῃ ἡ ὑπηρεσία τὰ μέτρα καὶ θὰ ἐφαρμοσθῇ αὐστηρότερον ἡ σύμβασις μεταξὺ δημοσίου καὶ ἑταιρείας, διὰ νὰ παύσῃ εἰς τὸ ἑξῆς ἡ ἀνωμαλία αὐτή.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Εὐριπαῖος ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§21Π. ΕΥΡΙΠΑΙΟΣ. Ἐκτὸς τῶν ὅσων εἶπεν ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας, προσθέτω καὶ ἐγώ, ὅτι αἱ ἀνατολικαὶ νῆσοι τῶν Κυκλάδων ὑποφέρουσιν ἐξ ὁλοκλήρου, ὡς καὶ ὁλόκληρος ὁ νομὸς Κυκλάδων. Ἐγένετο δημοπρασία διὰ νὰ προσεγγίσουν ἀτμόπλοια εἰς τὴν Νάξον, τὰ ὁποῖα οὐδέποτε προσήγγισαν, ὡς καὶ εἰς τὴν Πάρον καὶ τοῦτο διότι ἡ ποινικὴ ρήτρα ἡ ἐπιβαλομένη εἰς τὰ ἀτμόπλοια εἶναι πολὺ μικρά. Οἱ ἰδιοκτῆται προτιμῶσιν νὰ ὑφίστανται τὴν ποινικὴν ρήτραν, λόγῳ δὲ τῶν ἀνθράκων δὲν πηγαίνουσιν εἰς τοὺς κόλπους, διότι τοὺς στοιχίζει τὸ κάρβουνον. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ ἐπιβάλῃ ποινικὴν ρήτραν εἰς τὸ πολλαπλάσιον, τώρα ὁπότε λήγει ἡ σύμβασις καὶ γίνεται νέα δημοπρασία. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ ληφθῇ ἐξαιρετικὴ πρόνοια διὰ τὰς ἀγόνους γραμμάς, διότι ἐκτὸς τῶν ἄλλων χωλαίνει καὶ ἡ δικαιοσύνη διότι οἱ μάρτυρες δὲν πηγαίνουσιν εἰς τὰ δικαστήρια.

§22Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἐσχηματίσθη ἐπιτροπὴ δι’ αὐτὸ τὸ ζήτημα καὶ ἐκλήθη καὶ ὁ διευθυντὴς τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας, διὰ νὰ διευθετηθῇ καλλίτερον τὸ ζήτημα αὐτὸ τῶν ἀγόνων γραμμῶν.

§23Ι. ΛΕΩΝΙΔΑΣ. Νὰ γίνῃ ἀναθεώρησις τῶν συμβάσεων διὰ τὰς ἀγόνους γραμμάς. Κατὰ τὸ σύστημα τὸ μέχρι τοῦδε καθιερωθὲν πρέπει νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι τὰ ἀτμόπλοια τὰ ὁποῖα διατίθενται εἶναι ἀπὸ τὰ πλέον μικρά, ἐνῷ πρόκειται νὰ ταξειδεύσωσιν εἰς θαλάσσας πολὺ ζωηράς.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Χριστούλιας ἐπὶ ἀναφορᾶς Συλλόγου Καφεζαχαροπλαστῶν Καρδίτσης.

§25Π. ΧΡΙΣΤΟΥΛΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ ἀναφορὰ αὕτη ἀφορᾷ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, πρόκειται δὲ περὶ ἀναστολῆς τῆς εἰσπράξεως τοῦ φόρου ἐπιτηδεύματος τοῦ ὁποίου τὸ ἥμισυ ἔχει καταβληθῆ ἀπὸ τοὺς φορολογουμένους. Ὁ ταμίας Καρδίτσης ἐκδίδει ἐντάλματα σωρηδόν, καὶ καταμαστίζει κυριολεκτικῶς ὁλόκληρον τὴν ἐπαρχίαν Καρδίτσης, δι’ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἐὰν ἔχῃ τὴν καλωσύνην νὰ δηλώσῃ ὅτι θὰ δώσῃ μίαν προθεσμίαν.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Φίλιος ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§27Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα προκειμένου νὰ εἰσπράξῃ τὰ χρέη της, ἔχει διατάξῃ τοὺς διευθυντὰς τῶν καταστημάτων της νὰ πληροφορῶσιν τὸ κέντρον, ἐὰν εὑρίσκονται αἱ ἐπαρχίαι εἰς ἃς ὑπάγονται αὐτὰ εἰς τοιαύτην θέσιν, ὥστε νὰ πληρώσωσιν, ἀναλόγως δὲ τῶν ἀπαντήσεων προβαίνει εἰς τὰ δέοντα. Ἀπ’ ἐναντίας οἱ οἰκονομικοὶ ἔφοροι τοῦ δημοσίου δίδουσιν καταλόγους εἰς τοὺς εἰσπράκτορας νὰ εἰσπράττωσιν ἀπὸ τοὺς φορολογουμένους, ἐνῷ θὰ ἔπρεπε νὰ ἐξετάσῃ πρῶτα τὸ δημόσιον ποῖαι ἐπαρχίαι εἶναι εἰς θέσιν νὰ πληρώσωσιν. Εἶναι γνωστόν, ὅτι ἡ Καρδίτσα καὶ τὰ Τρίκκαλα ἔχουσιν ἀφορίαν λόγῳ ἀνομβρίας.

§28Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Νὰ σταλῇ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὸ ὑπουργεῖον.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Μαρσέλλος ἐπὶ ἀναφορᾶς Γυμναστικοῦ Συλλόγου «Ἀπόλλων», περὶ ἀτελοῦς εἰσαγωγῆς ξυλείας διὰ τὴν ἵδρυσιν ἐν τῷ Γυμναστηρίῳ ξυλίνης ἐξέδρας.

§30Δ. ΜΑΡΣΕΛΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε. Εἶναι γνωστὸν εἰς τὴν ἱστορίαν καὶ εἰς τὴν ἐξέλιξιν τῶν λαῶν, τὶ ρόλον ἔπαιξεν ὁ ἀθλητισμός. Μετὰ τὴν ἧτταν τῆς Ἰένης εἰς τὴν Γερμανίαν ἕνας Γιὰν εὑρέθη καὶ μὲ τὸν ἀθλητισμὸν καὶ μὲ τοὺς συλλόγους κατώρθωσε νὰ ἀναπτύξῃ τὴν σωματικὴν διάπλασιν τῆς Γερμανίας, καὶ νὰ συγκρατήσῃ τὴν Ἐθνικὴν ὑπόστασιν αὐτῆς. Εἰς τὴν Τσεχοσλοβακίαν ὑπῆρξαν τὰ Σόκολ, ἀθλητικὰ σωματεῖα πρὸς διαπαιδαγώγησιν καὶ μόρφωσιν τῆς Ἐθνικῆς της ὑποστάσεως. Εἰς τὸν ἀλύτρωτον Ἑλληνισμόν, τὰ ἀθλητικὰ σωματεῖα ἦσαν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἦσαν φορεῖς κάθε ὡραίου καὶ ἰδεώδους. Πρὸ 38 ἐτῶν ἕνας μητροπολίτης τῆς Σμύρνης, ἔθετε τὰς βάσεις τοῦ γυμναστικοῦ Συλλόγου ὁ «Ἀπόλλων», ὁ ὁποῖος εἶχε καὶ μουσικὸν τμῆμα. Πολλοὶ δὲ ἐξ ὑμῶν θὰ ἐνθυμοῦνται διαφόρους ἐκδρομὰς εἰς τὰς νήσους τοῦ Αἰγαίου, καὶ πολλοὶ ἐξ ὑμῶν, οἱ ὁποῖοι καταγίνονται εἰς τὸν ἀθλητισμὸν ποσάκις δὲν ἐδάκρυσαν, ὅταν ἔβλεπον εἰς τὸ Παναθηναϊκὸν Στάδιον τοὺς ἀθλητὰς ἐκ Κωνσταντινουπόλεως καὶ τῆς Σμύρνης. Πόσοι ἐξ ὑμῶν ὅπως οἱ δήμαρχοι τῆς Παλαιᾶς Ἑλλάδος κατὰ τὴν διαδρομήν των ἐκεῖ κάτω, δὲν εἶδον τὰ μεγαλουργήματα αὐτῶν. Κατὰ τὸ 1924 ὁ τοποτηρητὴς Σμύρνης ἔθετε τὸν θεμέλιον λίθον ἐν Ἀθήναις τοῦ Γυμναστικοῦ Συλλόγου Ἀπόλλωνος Σμύρνης παρὰ τῷ Ρούφ, πρὸς ἐξακολούθησιν τῆς ἱστορίας του. Δὲν μεμψιμηροῦμεν διότι δὲν ἐτύχαμεν ὑπὸ τοῦ Κράτους οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως, ὅταν δι’ ἄλλα σωματεῖα καὶ γήπεδα εὑρέθησαν, καὶ ἀρκετὰ χρήματα ἐδόθησαν πρὸς ἀναστήλωσιν τῶν σταδίων των. Ὁ Γυμναστικὸς Σύλλογος «Ἀπόλλων» κατώρθωσεν διὰ τῆς πεντάρας τῶν συμπατριωτῶν του νὰ δημιουργήσῃ ἕνα τελειότατον γήπεδον, ἔρχεται δὲ σήμερον διὰ τῆς ἀναφορᾶς του νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὸ Κράτος μίαν ἀτέλειαν ξυλείας, πρὸς τελειοποίησιν τῆς ἐξέδρας του, ἡ δὲ ἁρμοδία ὑπηρεσία τοῦ λέγει ὅτι ὁ νόμος δὲν τὸ ἐπιτρέπει. Παρακαλῶ ὅθεν, ὅπως ληφθῇ νομοθετικὴ μέριμνα, διὰ τὴν ἀτελῆ εἰσαγωγὴν τῶν ὑλικῶν πρὸς ἀνοικοδόμησιν γυμναστικῶν καὶ ἀθλητικῶν γηπέδων. Ὁμοίως παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ὅπως εἰς τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον τῆς ἀνταλλαγῆς, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν καὶ τὰ σωματεῖα τὰ ἀθλητικά, ἐφ’ ὅσον ἐξακολουθοῦν ἐδῶ νὰ ὑφίστανται καὶ νὰ λειτουργοῦν, νὰ τύχωσιν τῆς πληρωμῆς τῆς ἀποζημιώσεώς των. Εἰς τὴν παρελθοῦσαν Κυβέρνησιν εἴχομεν δώσει ὑπόμνημα τῶν περιουσιακῶν δικαιωμάτων, τὰ ὁποῖα εἶχον λαμβάνειν παρὰ τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας, ἐζητήσαμεν, ὅπως συμπεριληφθῇ σχετικὸς ὅρος οὕτως, ὥστε νὰ δύνανται ὡς νομικὰ πρόσωπα νὰ λάβωσι τὸ ἀντίτιμον τῆς περιουσίας του. Καὶ τώρα ἔρχομαι εἰς τὸ τέλος τοῦ λόγου μου. Τὰ μεγάλα Κράτη καὶ μεγαλουργήσαντα ἐξηκολούθησαν νὰ ἐνισχύουν τὴν σωματικὴν ἀγωγήν, εἰς τὴν Γερμανίαν οἱ σπουδαιότεροι τῶν κοινοβουλευτικῶν παραγόντων τόσον τῆς Γαλλίας, ὅσον καὶ τῆς Γερμανίας οἱ μεγαλύτεροι τῶν ἐπιστημόνων, κατώρθωσαν συμπράττοντες εἰς τὰ διάφορα συμβούλια τῶν διαφόρων μικρῶν Κρατῶν τῆς Γερμανίας νὰ παρουσιάσουν τὸ μοναδικὸν φαινόμενον οὕτως, ὥστε κάθε Κράτος τῆς Γερμανίας, νὰ φιλοδοξήσῃ νὰ κάμῃ ὄχι μόνον γήπεδα τελειότερα, ἀλλὰ καὶ στάδια τοῦ ὑπαίθρου, διὰ τὴν σωματικὴν ἀγωγὴν εἰς τὸ ὕπαιθρον, τελευταίως δὲ εἰς τὴν Γαλλίαν ὁλόκληρον ὑπουργεῖον σωματικῆς ἀγωγῆς ἔχει ἱδρυθῇ, εἰς τὴν Ρουμανίαν εἰδικὴ ἐπιτροπὴ κοινοβουλευτικὴ συνεστήθη ἀκριβῶς, διὰ τὴν σωματικὴν ἀγωγήν. Εἰς τὴν Τουρκίαν τὴν νεωτέραν καταβάλλεται μάλιστα μέριμνα, ὅπως ὁ ἀθλητισμὸς ὅσον καὶ ἡ σωματικὴ ἀγωγὴ προάγονται, εἶναι δὲ γνωστὸν ὁ νῦν κυβερνήτης τῆς Ἰταλίας ὁ Μουσολίνη, τὶ προσέφερεν εἰς τὸν ἀθλητισμὸν τῆς Ἰταλίας, καὶ πόσον ἐκτιμᾶται ἀπὸ ὅλους τοὺς διεθνεῖς ἀθλητικούς, κύκλους τῆς Εὐρώπης. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὰ 1920 μετὰ μίαν ὡραίαν ἐπίδειξιν εἰς τὸ Στάδιον τὸ Παναθηναϊκόν, ὁπότε εἶχε τὴν τιμὴν ὁ κ. Χρυσάφης ὁ νῦν διευθυντὴς τῆς φυσικῆς ἀγωγῆς, ἐπὶ τῇ βάσει ὡρισμένων δεδομένων, νὰ παρουσιάσῃ ὡρισμένον πρόγραμμα καὶ ὡρισμένην νομοθεσίαν ὁ ἴδιος ὁ κ. Πρόεδρος, τῆς Κυβερνήσεως ἐφώναξε τὸν τότε ὑπουργὸν τῆς Παιδείας καὶ τὸν τότε ὑπουργὸν τὸν Οἰκονομικῶν καὶ ἀπῄτησεν, ὅπως ψηφισθῶσιν ὅλα τὰ νομοσχέδια. Τὰ νομοσχέδια εἶχον ψηφισθῇ δυστυχῶς ἐπῆλθεν ἡ καταστροφὴ καὶ ἔμειναν χάρτης ἄγραφος. Ἡ νεωτέρα ἱστορία τῆς Ἑλλάδος τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Ἑλλὰς κυττάζει νὰ ἐνισχύσῃ τὸ ἄψυχον ὑλικόν της, ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ ἐνισχύσῃ καὶ τὸ ἔμψυχον αὐτῆς ὑλικόν ἡ Ἑλλάς. Φαντάζομαι ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος πάντοτε κυττάζει τὴν γενικὴν γραμμήν καὶ τὴν ἀνάπτυξιν ὅλων τῶν δυνάμεων τοῦ Κράτους θὰ ἐπιδείξῃ καὶ διὰ τὸν ἀθλητισμὸν καὶ τὴν φυσικὴν ἀγωγὴν τὸ ἴδιον ἐνδιαφέρον. Καὶ διὰ τοῦτο ἔχω μίαν μικρὰν πρότασιν ἂς γίνῃ ἐπὶ τέλους καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα μία ἐπιτροπὴ κοινοβουλευτική, ὑπάρχουν ἀρκετοὶ ἐντὸς τοῦ κοινοβουλίου ἀθλητικοὶ παράγοντες, ἂς προστεθῶσι καὶ μερικοὶ ἰθύνοντες τὰ τοῦ ἀθλητισμοῦ καὶ τῆς φυσικῆς ἀγωγῆς ἔξωθεν καὶ νὰ παρουσιάσουν ἓν πρόγραμμα. Ἂς θέσωμεν καὶ ἡμεῖς τὰς βάσεις τῆς Ἐθνικῆς ἀμύνης, ἡ Ἀεροπορικὴ ἄμυνα ἂς συμπτυχθῇ μὲ τὴν φυσικὴν ἀγωγήν, ὅπως μαζὺ μὲ τὸ ἄψυχον ὑλικὸν παρουσιάσωμεν καὶ ἔμψυχον. Ἂς ἐνδυναμώσωμεν τὴν πρωτοβουλίαν τῶν διαφόρων ἀθλητικῶν συλλόγων, οἱ ὁποῖοι ἐκ τοῦ μηδενὸς παρουσιάζουν γήπεδα, ἂς φιάξωμεν γήπεδα, ὅταν θέλωμεν τὰ φθισιατρεῖα νὰ ὀλιγοστεύουν, διότι μόνον, διὰ τῆς σωματικῆς διαπλάσεως, θὰ ἐλαττωθῇ ἡ στατιστικὴ τοῦ ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, ἥτις παρουσιάζῃ τὰ 68% τῶν στρατευσίμων ὡς ἀνίκανους.

§31Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Μὴ δίδετε ἀριθμοὺς τόσον ὑπερβολικοὺς 45%.

§32Δ. ΜΑΡΣΕΛΛΟΣ. Βεβαίως 45% ἀλλὰ συμπεριλαμβάνω καὶ τοὺς τυχόντας ἀναβολῆς. Νομίζω, ὅτι ὅπως εἰς τὸν στρατόν, κ. Πρόεδρε, ὅλαι αἱ τάξεις τῆς κοινωνίας συναδελφώνονται καὶ διαπαιδαγωγοῦνται οὕτως, ὥστε παρουσιάζεται μία νέα κοινωνία, οὕτως καὶ ἀπὸ τὰ στάδια θὰ βγῇ μία νέα θρησκεία. Τελευτῶν ἔχω νὰ συστήσω ὁμοίως, ὅπως ληφθῇ μέριμνα καὶ κρατήσωσι τὰ γήπεδά των τὰ δύο ἀρχαῖα σωματεῖα ἀθλητικά, ὁ Ἄρης τῆς Θεσσαλονίκης καὶ τὸ Γουδὶ τῶν Ἀθηνῶν, διότι πρόκειται νὰ ἐκδιωχθῶσιν ὑπὸ τῆς Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης, ἥτις θέλει νὰ πωλήσῃ τὰ γήπεδα ὡς οἰκόπεδα.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κύριοι Θ. Χαβίνης καὶ Γ. Βασιλειάδης ἐπὶ ἀναφορᾶς ἱερέων Διαβολιτσίων, Στύρων, Νικοπόλεως, Πρεβέζης.

§34Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Συνιστῶ, κ. Πρόεδρε τὴν ἀναφοράν.

§35Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε, συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Καλαντζάκος.

§37Α. ΚΑΛΑΝΤΖΑΚΟΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγὼ κ. Πρόεδρε, τὴν ἀναφορὰν αὐτὴν διότι ὁ σπουδαιότερος συντελεστὴς τῆς καταπτώσεως τοῦ κλήρου εἶναι καὶ ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται οὗτος. Σήμερον οἱ ἱερεῖς δὲν κατορθώνουν νὰ ἐξοικονομήσουν οὐδὲ τὸν ἡμερήσιον ἄρτον των. Συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν ταύτην καὶ παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Παιδείας ὅπως λάβῃ μέριμναν δι’ αὐτόν.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαφλέσσας ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§39Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Ὅτι ὁ κλῆρος ἀποτελεῖ εἰς πᾶσαν πολιτείαν τὸ ἠθικὸν στήριγμα, τοῦτο εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι ὁ κλῆρος προσέφερε πολλὰς ὑπηρεσίας εἰς τὸ Ἔθνος ἡμῶν καὶ τοῦτο παρὰ πάντων ὁμολογεῖται. Ὅτι ὁ κλῆρος παρημελήθη ὑφ’ ὅλων τῶν Κυβερνήσεων καὶ τοῦτο δὲν πρέπει ν’ ἀρνηθῇ κανείς. Ὡς εἶναι γνωστὸν κ. Πρόεδρε, ὁ κλῆρος συντηρεῖται διὰ τῆς λεγομένης πενταρολογίας καὶ διὰ τῆς πενταρολογίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ζήσῃ καὶ ν’ ἀποκρούῃ τὸν κίνδυνον τοῦ θανάτου ἐκ πείνης. Δὲν τὰ λέγω αὐτὰ διὰ νὰ συγκινήσω καὶ νὰ προκαλέσω τὴν ἐπιείκειαν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τοῦ ὁποίου τὰ θρησκευτικὰ φρονήματα εἶναι γνωστὰ ὅπως εἶναι γνωστὴ καὶ ἡ τύχη τοῦ κλήρου ἐν Ἑλλάδι. Ἀλλὰ τὰ λέγω διὰ νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τὸν κ. ὑπουργόν, ὅτι εἶναι εὐκαιρία νὰ ἐξωτερικεύσῃ τὰ θρησκευτικὰ αἰσθήματα τὰ ὁποῖα καταπλημμυροῦν τὴν καρδίαν του καὶ νὰ ὑποβάλῃ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα θὰ προστατεύσουν τὸν κλῆρον διὰ νὰ ἀνέλθῃ πάλιν τὰς ἐθνικὰς ἐπάλξεις ἀπὸ τὰς ὁποίας κατέπεσεν, διὰ τὸ μὴ ἔχειν στήριγμα καὶ πρόνοιαν ἐκ μέρους τῶν Κυβερνήσεων.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Παιδείας.

§41Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Νὰ μοῦ σταλῇ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὸ ὑπουργεῖον.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσαρλαμπᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς ἀποτάκτων ἀξιωματικῶν Πίνακος Βʹ.

§43Μ. ΤΣΑΡΛΑΜΠΑΣ. Θὰ ἐπιθύμουν νὰ συστήσω εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν τὴν ἀναφορὰν αὐτήν.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Κατσαδήμας ἐπὶ ἀναφορᾶς προέδρου κοινότητος Κονίτσης.

§45Κ. ΚΑΤΣΑΔΗΜΑΣ. Ἡ ἀναφορὰ αὕτη, κύριε Πρόεδρε, ἀφορᾷ ὁλόκληρον τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον καὶ παρακαλῶ τοὺς κ.κ. ὑπουργοὺς νὰ προσέξουν εἰς αὐτήν. Κατὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν τῆς Ἠπείρου τὸ ὑποδιοικητήριον Κονίτσης, εἰς τὸ ὁποῖον ἐστεγάζοντο ὅλαι αἱ δημόσιαι ὑπηρεσίαι ἐπυρπολήθη. Ἔκτοτε τὸ κτήριον αὐτὸ ἐγκατελείφθη καὶ κινδυνεύει νὰ καταρεύσῃ. Ἀνάγκη λοιπὸν νὰ προληφθῇ ἡ ἀπειλουμένη αὐτὴ ζημία, καὶ νὰ διαταχθῇ ἡ ἐπισκευὴ ἢ ἡ ἀνοικοδόμησις αὐτοῦ. Πρόκειται περὶ δαπάνης 200 ἢ 300 χιλιάδων δραχμῶν διὰ τῆς ὁποίας ἡ κοινότης Κονίτσης καὶ τὸ Κράτος θὰ ἀποκτήσῃ ἓν οἰκοδόμημα εἰς τὸ ὁποῖον θὰ δύνανται νὰ στεγασθῶσιν ὅλα τὰ διοικητικὰ γραφεῖα. Τὸ αὐτὸ συμβαίνει καὶ διὰ τὰ Ἰωάννινα ὅπου κατὰ τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1927 ἐπυρπολήθη ἱκανὸν μέρος τοῦ διοικητηρίου Ἰωαννίνων εἰς τὸ ὁποῖον ἠδυνήθησαν νὰ παραμείνωσι μετὰ τὴν πυρκαϊὰν μόνον αἱ δικαστικαὶ ἀρχαί, ὅλαι δὲ αἱ ἄλλαι ὑπηρεσίαι τοῦ δημοσίου ἠναγκάσθησαν νὰ φύγουν καὶ δι’ αὐτὰς καταβάλει ἤδη τὸ δημόσιον μεγάλα ποσά, ἐνῷ διὰ μικρᾶς δαπάνης θὰ ἠδύνατο νὰ ἐπισκευασθῇ τὸ πυρποληθὲν μικρὸν μέρος τοῦ διοικητηρίου.

§46Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα, ἐὰν ἠμποροῦν νὰ ἐγκατασταθοῦν αἱ διάφοραι ἀρχαὶ ἐκεῖ ὥστε νὰ μὴ πληρώνωμεν σήμερον μεγάλα ἐνοίκια εἰς διάφορα οἰκήματα. Ἂν μποροῦν νὰ συγκεντρωθοῦν θὰ γλυττώσωμεν ἀρκετὰ ποσὰ καὶ εἴμεθα πρόθυμοι νὰ ἐπισκευάσωμεν τὸ κτίριον. Πόσα θὰ ξοδέψωμε 300 χιλιάδες 500 χιλιάδες.

§47Κ. ΚΑΤΣΑΔΗΜΑΣ. Τὸ κτίριον εἰς τὸ ὁποῖον εἶναι τὸ διοικητήριον ἔχει συγκεντρώσει ὑπηρεσίας διαφόρων ὑπουργείων, ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης, Οἰκονομικῶν κλπ., ἐνῷ πολλαὶ ἄλλαι ὑπηρεσίαι εἶναι διασκορπισμέναι εἰς ἄλλα οἰκήματα. Δὲν θὰ θέλουν εὐκόλως νὰ ἐπανέλθουν.

§48Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τοὺς ἐπαναφέρομεν ἡμεῖς· δὲν πιστεύω αἱ ὑπηρεσίαι αὐταὶ νὰ εἶναι ἀσύδοτοι.

§49Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Μάλιστα θὰ ἐξετάσωμεν τὸ ζήτημα.

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σταυρόπουλος.

§51Σ. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατόπιν τῶν λόγων τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, εἶναι περιττὸν ν’ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν διὰ νέας ἀναπτύξεως τῆς ἀναφορᾶς. Κατόπιν μάλιστα τῆς ἀπαντήσεως τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἔχω παρὰ νὰ εὐχαριστήσω αὐτὸν θερμῶς διὰ τὸ ἐκδηλωθὲν ἐνδιαφέρον του.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαθανάσης ἐπὶ ἀναφορᾶς ἑνώσεως ἐφέδρων Ἀρκαδίας.

§53Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Νὰ διαβιβασθῇ παρακαλῶ εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ διαβιβασθῇ. Ὁ κ. Γκότσης ἐπὶ ἀναφορᾶς Προέδρου κοινότητος Ἀριμαθείας.

§55Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Εἶναι ἀναφορὰ τοῦ κ. Προέδρου τῆς κοινότητος Ἀριμαθείας διὰ τῆς ὁποίας παρακαλεῖ νὰ ληφθῇ μέριμνα περὶ ἐπισκευῆς τῆς ὁδοῦ Πατρῶν–Τριταίας. Παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ λάβῃ αὐτὴν ὑπ’ ὄψιν.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Καλαντζᾶκος ἐπὶ ἀναφορᾶς προέδρου συλλόγου φιλοπροόδων Φιλιατρῶν περὶ ἐπισκευῆς τῆς ὁδοῦ Κυπαρισσίας–Πύλου.

§57Α. ΚΑΛΑΝΤΖΑΚΟΣ. Ἡ Ἐθνικὴ ὁδὸς Κυπαρισσίας —Πύλου, κ. Πρόεδρε, ἡ ὁποία ἐξυπηρετεῖ σχεδὸν ὅλας τὰς μεγάλας ἀνάγκας τῆς Τριφυλλίας, ἡ ὁδὸς αὕτη ἀπό τινος ἔχει καταστῇ ἀδιάβατος καὶ ἡ συγκοινωνία ἡ διενεργουμένη δι’ αὐτοκινήτων διεκόπη. Θὰ σᾶς παρακαλέσω κ. ὑπουργέ, νὰ λάβητε μέριμναν ὑπὲρ τῆς Ἐθνικῆς αὐτῆς ὁδοῦ, ἡ ὁποία ἐξυπηρετεῖ μίαν τόσην μεγάλην περιφέρειαν.

§58Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Θέλω νὰ σᾶς καταστήσω γνωστόν, ὅτι τὸν τελευταῖον καιρὸν αἱ πιστώσεις, αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν διὰ τὴν συντήρησιν τῶν ὁδῶν εἶναι πολὺ μικραί. Τὸ 1923–1924 ἐχορηγήθησαν 43 ἑκατομμύρια 800 χιλιάδας πρὸς συντήρησιν ὅλων τῶν Ἐθνικῶν ὁδῶν. (ἀναγινώσκει). «Τὸ 24–25, 73 ἑκατομμύρια. Τὸ 1927–28, 93 ἑκατομμύρια. Καὶ τὸ 1928– 1929 45 ἑκατομμύρια. Αὐτὸς εἶναι εἷς ἐκ τῶν λόγων, οἱ ὁποῖοι συνετέλεσαν ὥστε αἱ ὁδοὶ νὰ μὴ συντηροῦνται πολὺ καλά. Ἄς ἐλπίσωμεν ὅτι κατὰ τὸ ἑπόμενον ἔτος θὰ συντηρηθοῦν καλλίτερα.

§59Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Μειοῦνται τὰ ἔξοδα συντηρήσεως καὶ αὐξάνονται τὰ ἔξοδα κατασκευῶν.

§60Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἀσφαλῶς. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία.

§61Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κατήντησαν νὰ φθάσουν εἰς τὸ μίνιμουμ 45 ἑκατομμύρια.

§62Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Αὐτὸς ὁ προϋπολογισμὸς εἶναι προπέρσινος. Διὰ τοῦ χρόνου ὑπάρχουν 155 ἑκατομμύρια.

§63Α. ΚΑΛΑΝΤΖΑΚΟΣ. Ἀπὸ αὐτὸ τὸ ποσὸν πόσα ἔχουν καθορισθῆ διὰ τὴν Ἐθνικὴν ὁδὸν περὶ τῆς ὁποίας ὡμίλησα;

§64Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Δὲν καθορίζονται εἰδικῶς. Ὁ νομομηχανικὸς Μεσσηνίας, θὰ κανονίσῃ ἀναλόγως τῶν ἀναγκῶν.

§65Α. ΚΑΛΑΝΤΖΑΚΟΣ. Πρέπει νὰ συστηθῇ ἡ προτίμησις ἐπισκευῆς αὐτῆς τῆς Ἐθνικῆς ὁδοῦ, λόγῳ τῆς μεγάλης σπουδαιότητός της.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τζερμιᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς Πανελληνίου ὁμοσπονδίας σιδηροδρομικῶν.

§67Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν κ. Πρόεδρε.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἀναφορᾶς διδασκαλίσσης Ε. Τζοβελένης πρόσφυγος τοῦ συνοικισμοῦ Κοπανᾶ, περὶ ἀκυρώσεως τῆς ἀδίκου ἀπολύσεώς της. Ὁ κ. Γ. Γερογιάννης.

§69Γ. ΓΕΡΟΓΙΑΝΝΗΣ. Πρόκειται κ. Πρόεδρε, περὶ ἀναφορᾶς μιᾶς δημοδιδασκαλίσσης πρόσφυγος, ἡ ὁποία ὑπηρέτει εἰς κἄποιο χωρίον ἐκεῖ καὶ ἠσθένησεν ἐν ὑπηρεσίᾳ. Ὁ ἐπιθεωρητὴς τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως, ἐζήτησε καὶ συνέστησε τὴν εἰσαγωγὴν αὐτῆς εἰς τὸ ἐκεῖ νοσοκομεῖον, ὅπου καὶ εἰσήχθη. Ἐν τῷ μεταξὺ ἡ θέσις ἔμεινεν κενή, καὶ ὁ ἐπιθεωρητὴς ἐζήτησε νὰ πάγῃ εἰς τὴν θέσιν της εἰς τὴν κατάστασιν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκετο. Ἡ κατάστασίς της δὲν ἦτο καλή, τὴν ἐξήτασα καὶ ἐγὼ καὶ τὴν εὗρον πάσχουσαν ἐκ γρίππης μὲ συμπτώματα βρογχοπνευμονίας καὶ συνέστησα ν’ ἀνέλθῃ νὰ νοσηλευθῇ εἰς Ἀθήνας, ὅπου ἦλθε καὶ ἐνοσηλεύθη εἰς νοσοκομεῖον. Ἐν τῷ μεταξὺ ὁ ἐπιθεωρητὴς τὴν ἔπαυσεν καὶ ἐγκατελείφθη εἰς τοὺς δρόμους καὶ πένεται. Παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργόν, νὰ λάβῃ μέριμνα καὶ νὰ ἄρῃ αὐτὴν τὴν ἀδικίαν.

§70Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας) Τί θέλετε νὰ κάμω ἐγὼ ἀφοῦ δὲν ἔχω κανένα δικαίωμα διορισμοῦ.

§71Γ. ΓΕΡΟΓΙΑΝΝΗΣ. Μὰ τὶ θὰ γίνῃ τότε.

§72Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Νὰ πάγῃ νὰ διορισθῇ ἀπὸ ἐκεῖ ὅπου ἐπαύθη.

§73Γ. ΓΕΡΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ἄς διορισθῇ ὁπουδήποτε.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἀναφορᾶς Β. Θελέκη καὶ Χ. Γεωργιάδου διδασκάλων τοῦ Γυμνασίου Γιαννιτσῶν. Ὁ κ. Κουπαροῦσος.

§75Ν. ΚΟΥΠΑΡΟΥΣΟΣ. Μία τάξις ἐκπαιδευτικῶν λειτουργῶν, δύναται νὰ λεχθῇ ὅτι ἀδικεῖται ὑπὸ τοῦ Κράτους καὶ τοῦτο διότι κατεδικάσθη ἐφ’ ὅρου ζωῆς νὰ εἶναι στάσιμος εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ γραμματέως βʹ τάξεως, ἐνῷ οἱ δημοδιδάσκαλοι φθάνουσι μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ εἰσηγητοῦ. Νομίζω ὅτι τὸ Κράτος τὸ ὁποῖον ἔχει ἐμπιστευθῆ αὐτοὺς καὶ τοὺς ἔδωσε τὸ δικαίωμα νὰ διδάσκωσι εἰς τὰ σχολεῖα τῆς μέσης ἐκπαιδεύσεως, νὰ μὴ τοὺς μετριάσῃ τὸν ζῆλον, τοὐναντίον νὰ τοὺς δώσῃ τὸν ἄλλον βαθμόν. Δικαιολογεῖται ὁ κ. ὑπουργὸς λέγων ὅτι λόγοι οἰκονομικοὶ ἐπέβαλον νὰ γίνῃ τοῦτο. Ἐγὼ θὰ παρεκάλουν τὸν κ. ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Παιδείας, ὅπως πείσῃ τὸν κ. συνάδελφον τὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ἵνα διαβαθμισθῶσι καὶ αὐτοὶ ἐπὶ τὸ δικαιότερον.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Καλαντζᾶκος.

§77Α. ΚΑΛΑΝΤΖΑΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, οἱ κάτοικοι Κυπαρισσίας ζητοῦσιν τὴν ἐπιστροφὴν τοῦ ἐπὶ πλέον εἰσπραχθέντος φόρου ἐλαίου, διότι οὗτοι κατέβαλον τὸν φόρον τοῦ ἐλαίου ἐπὶ τιμῆς 32 δραχμῶν κατ’ ὀκᾶν.

§78Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἔδωσα ἤδη διαταγὴν νὰ ἐπιστραφῇ ὁ φόρος οὗτος εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι κατέβαλον φόρον περὶ πλέον.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας ἀναβάλλονται αἱ λοιπαὶ ἀναφοραί.

§80Μ. ΜΑΝΤΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως ἔχω νὰ εἴπω δύο λέξεις.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§82Μ. ΜΑΝΤΑΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶχε ὑποσχεθῇ, ὅτι θὰ παρεκάλει τὸν συνάδελφόν του ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας, νὰ ὑπογράψῃ τὸ νομοσχέδιον σχετικῶς μὲ τὰ τεχνικὰ ἔργα τῶν ὁδῶν.

§83Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἂν δὲν ἐπιβαρύνεται ὁ προϋπολογισμός, θὰ εἴπω νὰ τὸ ὑπογράψῃ ἀμέσως.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν διάταξιν τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου, «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 26)28 Αὐγούστου 1925 νομοθετικοῦ διατάγματος περὶ ἐπαναφορᾶς τῶν ἀπολυθέντων δικαστικῶν».

§85ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου, «περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. 17 Ἰανουαρίου 1928 περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος συμβάσεως περὶ ἀποζημιώσεως Ἑλλήνων ὑπηκόων». Ὁ κ. Φ. Μανουηλίδης.

§87Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος κύριοι βουλευταὶ νὰ ἐπανέλθω ἐπὶ τῆς τροπολογίας τῆς ὑποβληθείσης παρὰ πολλῶν συναδέλφων καὶ ἀναπτυχθείσης κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 15ης Ἰανουαρίου. Λέγω ὅτι εἶμαι ὑποχρεωμένος, διότι ἀκριβῶς ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, λαβὼν ὑπ’ ὄψιν καὶ τὴν τροπολογίαν καὶ τὴν ἀνάπτυξιν αὐτῆς, εἶχεν ὑποβάλλει ἀντιτροπολογίαν τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου περὶ πληρωμῆς τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων ἐν τῇ ὁποίᾳ ἀναβιβάζει τὰς ἐκτιμήσεις τῶν δικαιούχων τῶν δελτίων κατὰ 5%. Ἐπειδὴ θὰ ἔπρεπε νὰ ἀρθῇ οἱαδήποτε παρεξήγησις διὰ τὸν τύπον ὑπὸ τὸν ὁποῖον ἔχει ἀναπτυχθῇ ἡ τροπολογία ἡ ὑπὸ πολλῶν συναδέλφων κατατεθεῖσα, θὰ ἐπεθύμουν ὅπως διαφωτισθῇ ἐκ νέου καὶ ἡ Βουλή, ἀλλὰ καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τῆς ἐννοίας τῆς ἀναπτύξεως, ἡ ὁποία ἐγένετο κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 15ης Ἰανουαρίου. Ἐλέχθη κατὰ τὴν συνεδρίασιν αὐτὴν καὶ ἐτονίσθη ὅτι, ἐπὶ 11 χιλ. φακέλλων δικαιούχων Ἑλλήνων ὑπηκόων, αἱ 10 χιλ. ἔχουσι πληρωθῇ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁριστικῶν τοιούτων, τῶν δελτίων λεγομένων. Ἡ Κυβέρνησις ἀνεγνώρισε καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τὴν εὐχαριστήσω διὰ τοῦτο, τὸ ἀδίκημα τὸ ὁποῖον ἐγένετο καὶ ἔρχεται διὰ τῆς ὑποβαλλομένης τροπολογίας, ὅπως προβῇ εἰς μερικὴν διόρθωσιν αὐτοῦ. Δὲν πρόκειται περὶ ὡρισμένης τάξεως Θρακῶν καὶ Ποντίων, ὡς ἀναφέρει ἡ τροπολογία, πρόκειται περὶ 700 δελτίων ὁριστικῶν ἐκτιμήσεων αἱ ὁποῖαι ὡς γνωστὸν εἶναι 4 καὶ 5 φορὰς κατώτεραι τῶν προσωρινῶν τοιούτων. Ἡ Κυβέρνησις διὰ τῆς τροπολογίας ἀναγνωρίζει ὅτι οἱ κάτοχοι τῶν ὁριστικῶν δελτίων ἀδικοῦνται καὶ συνεπῶς ἔρχεται νὰ πληρώσῃ 50% ἐπὶ τῆς ἀξίας τῶν δελτίων τούτων. Ἀλλ’ ἡμεῖς δὲν ἐζητήσαμεν τοῦτο· ἡμεῖς ἐζητήσαμεν ἀφομοίωσιν καὶ πλήρη ἰσότητα πρὸς τοὺς κατόχους τῶν προσωρινῶν ἐκτιμήσεων, ἐφ’ ὅσον 10 χιλιάδες ἐκ τούτων ἔχουσι πληρωθῆ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν προσωρινῶν τούτων ἐκτιμήσεων. Ἐφόσον ὑφ’ ὅλων ἀναγνωρίζεται, ἐκτὸς ἐλαχίστων, ὅτι αἱ προσωριναὶ ἐκτιμήσεις εἶναι ἐν τάξει, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν μίαν τάξιν ἐλαχίστων ἀνθρώπων, περίπου 600 οἱ ὁποῖοι νὰ πληρωθῶσι κατ’ ἄλλο σύστημα, κατὰ σύστημα ἄνισον καὶ ἄδικον. Ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 15ης Ἰανουαρίου, εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ προτάξῃ ἐπὶ τῶν ἀπόψεων τὰς ὁποίας εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἀναπτύξω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ προέβη εἰς ὁριστικὰς δηλώσεις εἰπών. (ἀναγινώσκει). Ὑποθέτω ὅτι καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔχει ὑπ’ ὄψιν τὰς γενομένας δηλώσεις, ἀνεγνώρισεν ἄλλωστε τὸ δίκαιον τῶν 700 δικαιούχων διὰ τὰς τροπολογίας, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλα καὶ θὰ θελήσῃ νὰ κάμῃ ἀκόμη ἓν Βῆμα καὶ νὰ ὁλοκληρώσῃ τὴν ἀπόδοσιν τοῦ δικαίου καὶ νὰ δεχθῇ αὐτουσίαν τὴν τροπολογίαν, ὡς εἶχεν ὑποβληθῇ. Ἀνεγνώρισε, λέγω τὸ δίκαιον 700 δικαιούχων οἱ ὁποῖοι δὲν δύνανται νὰ ἐννοήσουν πῶς δύναται διὰ τοῦ αὐτοῦ νόμου καὶ διὰ τῶν αὐτῶν μέτρων νὰ προσγίνηται εἰς αὐτοὺς μία κολοσσιαία ἀδικία. Ἐνθυμοῦμαι ὅτι κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 15 Ἰανουαρίου ὅτε προτοῦ κατέλθῃ τοῦ Βήματος εἶχεν εὐχαριστήσῃ τὴν Κυβέρνησιν, διότι εἶχεν ἀποδεχθῆ τὴν τροπολογίαν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, μοὶ εἶχεν εἴπει νὰ μὴ βιασθῶ, διότι πιθανὸν τὰ ἐπιχειρήματα τὰ ὁποῖα εἶχον ἀναπτύξει καὶ ἔπεισαν τὸν ἴδιον, νὰ μὴ ἔχουν πείσει τὴν Βουλὴν καὶ τοὺς συναδέλφους καὶ συνεπῶς, θὰ ἦτο δίκαιον ἡ ὑπόσχεσις ἐκείνη τῆς Κυβερνήσεως, νὰ μὴ γίνῃ δεκτὴ — τοιοῦτόν τι ὅμως δὲν εἶχε συμβῆ. Οἱ συνάδελφοι, οἵτινες κατόπιν ἐμοῦ ἀνῆλθον εἰς τὸ Βῆμα, ὄχι μόνον δὲν προσεκόμισαν ἐπιχειρήματα τὰ ὁποῖα νὰ καταρρίψουν τὰ ἡμέτερα, ἀλλὰ ἀπεναντίας ὑπεστήριξαν αὐτὰ καὶ ἡ πεποίθησίς μου εἶναι ὅτι καὶ ἡ Βουλὴ καὶ οἱ ὁμιλήσαντες καὶ ἡ Κυβέρνησις, ἀλλὰ καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, διὰ δηλώσεων αἵτινες ἀνεγράφησαν εἰς τὰ πρακτικά, ἔχουν ἀποδεχθῆ τὴν τροπολογίαν ἡ ὁποία συμβιβάζεται πρὸς τὸ δίκαιον, συμβιβάζεται πρὸς τὰς στατιστικάς, αἵτινες ὑπάρχουσιν εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, συμβιβάζεται εἰς ἐπανόρθωσιν τοῦ ἐπὶ πλέον, τὸ ὁποῖον ἐδημιούργησεν ἡ πληρωμὴ τῶν 700 τούτων δικαιούχων μὲ ὁριστικὰ δελτία. Ἦτο δυνατὸν ἴσως νὰ γίνῃ ἡ ἑξῆς παρατήρησις. Πιθανὸν εἰς τὰς ἐκτιμήσεις τὰς προσωρινὰς νὰ ὑπάρχουσιν τινὲς ὑπερβολαί, ἀλλ’ αἱ ὑπερβολαὶ αὗται, αἵτινες εἶναι ἐλάχισται δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀποτραποῦν. Εἰς μίαν ὑπόθεσιν τοιαύτης κολοσσιαίας σημασίας εἶναι τόσον ἐλάχισται, ὥστε καὶ αὐτὴ ἡ Κυβέρνησις νὰ δέχηται, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἄλλως παρὰ οἱ δικαιοῦχοι τῶν προσωρινῶν ἐκτιμήσεων ὅσοι ἔχουν πληρωθῇ, νὰ ἔχουν καλῶς πληρωθῇ.

§88Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας ὅτι ὑπάρχουν δικαιοῦχοι οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν ὑποβάλει καθόλου δηλώσεις;

§89Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Θὰ ἔλεγον λοιπὸν ἀκριβῶς, ὅτι δύναται εἰς τὴν αὔξησιν τὴν ὁποίαν θὰ δώσωμεν, ἢ μᾶλλον εἰς τὴν ἀφομοίωσιν τὴν ὁποίαν θά κάμωμεν μεταξὺ τῶν προσωρινῶν ἐκτιμήσεων καὶ τῶν ἐκτιμήσεων τῶν δελτίων, ἂν ὑπάρχουν ὑπερβολικαὶ τοιαῦται, δύναται ἀσφαλέστατα νὰ ἐπιβληθῇ κἄποιος περιορισμὸς ὅστις μάλιστα δὲν δύναται πλέον νά τεθῇ διά τὰς 10.000 οἵτινες ἐπληρώθησαν.

§90Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Πόσον περιορισμόν;

§91Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Ἕνα ποσοστὸν τὸ ὁποῖον νά μὴ ὑπερβαίνῃ τὸ τετραπλάσιον ἢ πενταπλάσιον. Ὅπως θέλετε, κ. ὑπουργέ. Ὑπάρχουν ἐξ ἄλλου δικαιοῦχοι οἵτινες δὲν ἔχουν προσωρινὰς ἐκτιμήσεις. Δι’ αὐτοὺς εἶναι εὐκολώτερον νά γίνῃ μία διαστολή. Δηλαδὴ δι’ αὐτοὺς θά πληρωθῇ ἓν ποσοστὸν ἐκ νέου τὸ ὁποῖον διά τῆς ἀντιτροπολογίας σας καθιεροῦται.

§92Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν νομίζετε ὅμως, ὅτι δύναται αὕτη νὰ γίνῃ μία νέα ἀναστάτωσις.

§93Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Αὐτὸ ὅμως δὲν δύναται νὰ δημιουργήσῃ προηγούμενον, ὥστε νὰ εἴπωμεν εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὰς προσωρινὰς ἐκτιμήσεις, δὲν σᾶς πληρώνομεν τὰς ἐκτιμήσεις αὐτάς, διότι ὑπάρχουν δικαιοῦχοι δελτίων ὁριστικῶν οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν τοιαύτας καίτοι εἶναι ἐλάχιστοι. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ ἄποψις ὑποθέτω τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν δεχθέντες καὶ ὑποβαλλόντες τάς τροποποιήσεις, εἶναι ὅτι ἐγένετο ἓν ἀδίκημα τὸ ὁποῖον ὀφείλει νὰ ἐπανορθωθῇ. Δὲν δύναμαι νά ἐννοήσω διατὶ πρέπει νά θέσωμεν περιορισμοὺς ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπανόρθωσιν τοῦ ἀδικήματος.

§94Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ σᾶς ἐξηγήσω τὸ ζήτημα ὅπως ἐτέθη εἰς τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν. Ἐτέθη ὡς ἑξῆς: Ὑπεστηρίξατε ὅτι τά μικτά συνεργεῖα ἐν τῇ ἐκτιμήσει τῶν περιουσιῶν τῶν Ποντίων καὶ Θρακῶν, ἐδείχθησαν ὑπὲρ τὸ δέον φειδωλὰ ἢ ἄδικα, καὶ ὅτι τὴν ἀδικίαν ταύτην ὀρθὸν θὰ ἦτο νὰ ἐπανορθώσωμεν δι’ ἐσωτερικοῦ νόμου. Ἐκ τῆς γενομένης ἐρεύνης τῶν συντελεστῶν οἱ ὁποῖοι ἐχρησιμοποιήθησαν, διὰ τὴν ἐκτίμησιν τῶν περιφερειῶν πρὸς ἄλλας, διεπιστώθη πράγματι ὅτι ὑπάρχει καὶ οὕτω διαφορὰ ἐκτιμήσεως τῆς περιουσίας Θράκης καὶ Πόντου· ἐδείχθησαν αὐστηρά, ἐδείχθησαν ἄδικα. Ἡ γενομένη σύγκρισις ἀπέδειξεν ὅτι ἂν ηὐξάνετο ἡ ἐκτίμησις ἡ ἀναφερομένη εἰς τά δελτία κατά 50% θά εἴχομεν τὸν μέσον ὅρον τοῦ ἐπιπέδου τῶν ἄλλων. Καὶ διά τοῦτο ἐδέχθημεν νά αὐξήσωμεν κατά 50% τάς ἐκτιμήσεις τάς ἀναφερομένας εἰς τά δελτία. Αὐτὸ εἶναι τὸ ἓν ζήτημα. Ἄλλο ζήτημα εἶναι τὸ ἑξῆς: Κατά τὸν νόμον 3073 εἶναι ἐπικρατέστερα τά δελτία καὶ ἐρωτᾶται ἤδη πρέπει πλέον νά ἀγνοήσωμεν τὴν βάσιν τὴν ὁποίαν θέτει ὁ νόμος ἐκεῖνος; Ποία ἦτο ἡ δικαιολογητικὴ βάσις τοῦ νόμου αὐτοῦ; Εἰσάγει ἐσωτερικὴν διαδικασίαν διὰ ποῖον λόγον; Διότι ἡ διαδικασία τῆς Μικτῆς Ἐπιτροπῆς εἶναι βραδεία, καὶ ἐπειδὴ συμβαίνει τοῦτο εἰσάγει διαδικασίαν, ἵνα ἐκτιμᾶται συντομώτατα ἡ ἀξία τῶν περιουσιῶν τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων. Ἀλλ’ ἐπειδὴ καθ’ ὃν χρόνον διὰ τοῦ ἐσωτερικοῦ νόμου αἱ ἐπιτροπαὶ θὰ προέβαινον εἰς τὰς ἐκτιμήσεις ταύτας, θὰ προέβαινον καὶ τὰ μικτὰ συνεργεῖα τῆς διεθνοῦς συμφωνίας ἐπιτάσσῃ ὁ νόμος, ὅτι ἐν περιπτώσει ἐκτιμήσεως ἰδικῆς του καὶ ἐκτιμήσεως τῆς Διεθνοῦς, ἐπικρατεστέρα εἶναι ἡ Διεθνής. Ἤδη ὑμεῖς ζητεῖται καθαρὰ νὰ ἀνατρέψωμεν τὴν βάσιν αὐτὴν καὶ νὰ εἴπωμεν ὅτι ἀγνοοῦμεν τελείως τὸν νόμον αὐτόν. Θέλετε νὰ εἴπωμεν. Δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει πῶς ἐξετίμησαν τὰ συνεργεῖα, ἡμεῖς θὰ πληρώσωμεν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν γενομένων ἐκτιμήσεων τῶν ἐπιτροπῶν, τὰς ὁποίας συνεστήσαμεν ἐδῶ. Βέβαια δὲν δύναται κανεὶς νὰ εἴπῃ ὅτι αἱ ἐπιτροπαὶ αἱ ὁποῖαι ὡρίσθησαν ἐδῶ εἰργάσθησαν κακῶς. Ὄχι! Ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι ἡ ἐργασία ἔγινε μετὰ πάσης ἐπιμελείας, ὅτι αἱ ἐπιτροπαὶ προεδρευόμεναι ἀπὸ δικαστικούς, καὶ ἀποτελούμεναι ἀπὸ τὸν δικαστικὸν αὐτὸν, ἀπ’ ἕνα ἀνώτερον ἀστυνομικὸν ὑπάλληλον, καὶ ἀπὸ ἕνα πρόσφυγα εἰργάσθησαν μετὰ πάσης εὐσυνειδησίας, ἀλλ’ εἰργάσθησαν ἐπὶ τῶν στοιχείων τὰ ὁποῖα τοῖς προσεκομίζοντο, δὲν εἶχον βεβαίως τὸ κτῆμα ὑπ’ ὄψιν των ὥστε νὰ ἀντιληφθοῦν τὴν ἀκριβῆ ἔκτασιν, δὲν ἦσαν εἰς θέσιν νὰ ἔχουν τὰ κτηματολόγια καὶ ὅλα τὰ ἄλλα βοηθήματα τὰ ἐν Τουρκίᾳ, δὲν ἦσαν εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμήσουν ἐξ ἀμέσου ἀντιλήψεως. Ἀλλ’ ὑπῆρξε καὶ ἄλλο τι ἀνισότης. Κατὰ τὴν συμφωνίαν μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Τουρκίας τοῦ 1926, τὰ κτήματα θὰ ἐκτιμηθῶσι κατὰ τὴν ἀξίαν, τὴν ὁποίαν ἔχουν κατὰ τὴν ἐποχὴν τῆς ἐκτιμήσεως ἀντιθέτως αἱ ἐδῶ ἐπιτροπαὶ εἶναι φυσικὸν καὶ εὔλογον καὶ ἴσως καὶ δικαιότερον νὰ ἐκτιμήσουν τὰ κτήματα κατὰ τὴν ἀξίαν τὴν ὁποίαν εἶχον τότε, ἀλλ’ οἱ προσκομιζόμενοι μάρτυρες, οἱ βεβαιοῦντες περὶ τῆς ἀξίας τῶν κτημάτων ἐγνώριζον κτήματα, τὰ ὁποῖα εὑρίσκοντο εἰς ἄλλην βεβαίως κατάστασιν παρὰ τὴν σημερινὴν κατάστασιν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκονται τὰ πλεῖστα τῶν κτημάτων, τὰ ὁποῖα σήμερον ἐκτιμᾷ τὸ συνεργεῖον. Καὶ δι’ αὐτὸ κυρίως ὑπάρχει διαφορά. Δὲν εἶναι δὲ ἀκριβές, ὅτι καθ’ ὅλην τὴν γραμμήν, ὅτι εἰς ὅλας τὰς περιπτώσεις ὑπῆρξαν ἐπιεικέστεραι αἱ ἐπιτροπαὶ ἐδῶ. Ὑπάρχουν πολλαὶ περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας αἱ ἐπιτροπαὶ ἐξήτασαν αὐστηρότερον τῶν συνεργείων. Ἐκτὸς τούτου ὀφείλω νὰ εἴπω καὶ τοῦτο, ὅτι ἀφ’ ἧς ἀπεφασίσθη ἡ πληρωμὴ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἐδῶ ἀποφάσεων καὶ συνεστήσαμεν τὰς ἐπιτροπάς, δι’ ἐπανειλημμένων ἐγκωμίων ἐτονίσαμεν εἰς τὰς ἐπιτροπὰς κατὰ ποῖον τρόπον πρέπει νὰ προβαίνουν εἰς τὸν ἔλεγχον, εἴτε ἐν περιπτώσει ἀναθεωρήσεως ζητουμένης παρὰ τῆς διευθύνσεως τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, εἴτε ἐν περιπτώσει ἀναθεωρήσεως ζητουμένης παρὰ τῶν ἰδίων δικαιούχων. Καὶ εἶπον ὅτι ἐὰν παραπονεῖται τις, διὰ τὸ Α κονδύλιον, ἡ ἐπιτροπὴ πρέπει νὰ ἐξετάσῃ ὅλα τὰ κονδύλια, ὥστε νὰ γνωρίζῃ ὁ ἐνδιαφερόμενος, ὅτι ὅταν προσπαθῇ νὰ ἐπιτύχῃ αὔξησιν τῆς ἀξίας, εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ὑποστῇ μίαν σοβαρὰν μείωσιν. Ὀφείλω ἀκόμη νὰ προσθέσω, ὅτι ὑπάρχει μία πολὺ μεγάλη διαφορὰ μεταξὺ τῶν πρωτοβαθμίων ἐκτιμήσεων καὶ τῶν ἐκτιμήσεων τῶν ἀναθεωρητικῶν ἐπιτροπῶν. Ἔχω κατάλογον εἰς τὴν διάθεσιν τῆς Βουλῆς, ἐξ οὗ προκύπτει, ὅτι πρωτοβάθμιαι ἐκτιμήσεις ἀπὸ 10.000 λίρες περιορίζοντο εἰς 5.000 λίρες, ἀπὸ 6.000 εἰς 2.000 κτλ. Ἔγινεν λοιπὸν ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, ὥστε παρέχουν βεβαίως καὶ αἱ ἐπιτροπαὶ αὐταὶ ἐγγυήσεις καλῆς ἐκτιμήσεως καὶ κατὰ προσέγγισιν καλῶς ἐξετίμησαν τὰ κτήματα. Ἡ ἀπὸ τὰ συνεργεῖα, διαφορὰ ἔγκειται εἰς τοῦτο ὅτι αἱ μὴ ἐπιτροπαὶ ἐδῶ ἐκτιμοῦν κτήματα κατὰ τὴν κατάστασιν εἰς ἣν εὑρίσκοντο, ὅταν ἀπεχώρησαν ἐκεῖθεν οἱ Ἕλληνες, διότι τῆς καταστάσεως ἐκείνης τὴν μνήμην διετήρησαν οἱ μάρτυρες, ἐνῷ τὰ συνεργεῖα ἐκτιμοῦν τὴν κατάστασιν κτημάτων ἠρημωμένων σήμερον. Ἐρωτᾶται λοιπὸν πρέπει ἡμεῖς τὸ ποσοστὸν 20%, νὰ τὸ δώσωμεν ἐπὶ τῇ βάσει τῆς σημερινῆς ἀξίας ἢ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς τότε ἀξίας; Ἐὰν τὸ δώσωμεν ἐπὶ τῇ βάσει τῆς τότε ἀξίας, ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας, ὅτι εἶναι πολλαπλάσιον, δηλαδὴ τὸ 20% τοῦτο σήμερον εἶναι οὐσιαστικῶς 40 καὶ 50 καὶ 60% ἴσως τῆς ἀξίας τῆς συμψηφιστέας. Συμψηφιστέα δὲ ἀξία εἶναι ἡ ἀξία ἡ σημερινή. Ἐγὼ δὲν ἠθέλησα νὰ ἐξισώσω τὸν νόμον, τὸν ὁποῖον ἡ Βουλὴ ἐψήφισεν καὶ ἐντὸς τοῦ νόμου τούτου ἠθέλησα νὰ παραδεχθῶ μίαν ἐξαίρεσιν, διότι ἐκ τῆς ἐρεύνης εἰς τὴν ὁποίαν προέβην διεπίστωσα, ὅτι τὰ συνεργεῖα τῆς ἐπιτροπῆς τὰ ἐπιληφθέντα τῆς ἐκτιμήσεως τῶν περιουσιῶν ἐν Θράκῃ καὶ Πόντῳ, ἀπεδείχθησαν αὐστηρὰ καὶ ἤθελον νὰ φέρω ἰσότητα. Ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς ζητεῖ νὰ φέρῃ ἰσότητα μεταξὺ αὐτῶν καὶ ὅλων τῶν ἄλλων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν δελτία. Τὸ ζήτημα εἶναι διάφορον. Εἶναι ἄλλη βάσις, βάσις ἀνατρέπουσα τὸν νόμον, ὁ ὁποῖος ρητῶς διέστειλεν μεταξὺ ἐκτιμήσεων ἐδῶ καὶ ἐκτιμήσεων ἐκεῖ καὶ ἀπαγγέλλει, ὅτι ὁσάκις ὑπάρχουν δύο ἐκτιμήσεις, εἶναι ἐπικρατεστέρα, διὰ τὴν πληρωμὴν ἡ ἐκτίμησις τῆς Μικτῆς Ἐπιτροπῆς.

§95Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Εἶμαι ἐνθουσιασμένος, διότι ἡ τόσον διαφωτιστικὴ παρέμβασις τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν συνηγορεῖ ὑπὲρ τῆς ἀπόψεως τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζω. Τὸν ἔργον τῶν ἐδῶ ἐπιτροπῶν, οὐδεὶς ἀμφισβήτησεν ὅτι ἦτο ἐξαιρετικῶς δυσχερὲς καὶ δὲν ἐδυσκολεύθην νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἡ προσπάθεια αὐτῶν ἐστέφθη ὑπὸ πλήρους ἐπιτυχίας, διότι ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν καὶ ὅσα εἶπεν ὁ κ. ὑπουργός, ἀποτελοῦντο αἱ ἐπιτροπαὶ ἀπὸ ἐκλεκτοὺς δικαστικούς, ἐλήφθησαν δὲ ὅλαι αἱ φροντίδες ὥστε νὰ προσκομισθοῦν τὰ στοιχεῖα ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁποίων αἱ ἐκτιμήσεις αἱ προσωριναὶ ἐμφανίζονται μὲ πᾶσαν δυνατὴν προσέγγισιν πρὸς τὴν ἀκρίβειαν καὶ τὴν πραγματικότητα. Ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψει καὶ τὰ ἐπιχειρήματα ταῦτα συνηγοροῦν ὑπὲρ τῆς ἀφομοιώσεως τῆς τάξεως αὐτῆς τῶν δικαιούχων, οἵτινες κατέχοντες δελτία δὲν εἶναι ἀφομοιωμένοι πρὸς τὴν μεγάλην πλειονότητα τῶν 10.000 δικαιούχων τῶν προσωρινῶν ἐκτιμήσεων. Συμφωνοῦμεν ἀκριβῶς ἀπολύτως μετὰ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν θεωροῦμεν, ὅτι αἱ προσωριναὶ ἐκτιμήσεις εἶναι πραγματικαὶ καὶ εἰλικρινεῖς, ὥστε ζητοῦμεν νὰ ἐξισωθῶμεν καὶ ἡμεῖς πρὸς τὰς προσωρινὰς αὐτῆς ἐκτιμήσεις καὶ ζητοῦμεν καὶ οἱ δικαιοῦχοι τῶν ὁμογενῶν...

§96Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶπον, ὅτι δὲν εἶναι πραγματικαὶ ὑπὸ τὴν ἐντύπωσιν τῆς συμψηφιστέας ἀξίας.

§97Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Ἐγὼ ἀναγνωρίζω ἀκριβῶς, ὅτι αἱ μικταὶ ἐπιτροπαὶ μεταβᾶσαι ἐπὶ τόπου εὑρέθησαν ὑπὸ συνθήκας ὅλως διόλου διαφορετικάς, ὅτι εὑρέθησαν πρὸ καταστάσεως πολλάκις σκοπίμου καταστροφῆς τῶν κτημάτων ὅτι ὑπάρχει ἄλλη ψυχολογικὴ κατάστασις τῶν ἐκεῖ πληθυσμῶν, οἱ ὁποῖοι ἠραιώθησαν σήμερον ἀπὸ τὰ μέρη εἰς τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται τὰ κτήματα καὶ ὅτι αὐτὰ δὲν εἶναι δυνατὸν σήμερον νὰ ἔχουν τὴν πραγματικήν των ἀξίαν. Ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας εὑρεθέντες οἱ ἀποτελοῦντες τὰ συνεργεῖα δὲν ἦτο δυνατὸν παρὰ νὰ καταλήξουν εἰς αὐτὰ τὰ ἀποτελέσματα. Καὶ ἀπὸ αὐτῆς τῆς ἀπόψεως λέγω, ὅτι ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις λαμβάνει σήμερον τὰ μέτρα της, ὅπως αἱ προσωριναὶ ἐκτιμήσεις κατοχυρωθοῦν διὰ προσώπων τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦντα τὰς ἐπιτροπάς, παρουσιάζουν ὅλας τὰς ἐγγυήσεις τῶν ἀκριβεστέρων κατὰ προσέγγισιν ἐκτιμήσεων. Αἱ προσωριναὶ αὗται ἐκτιμήσεις κατέστησαν ἐμπραγμάτως ἐπικρατέστεραι· λέγω, ὅτι θὰ ἦτο καὶ δίκαιον καὶ εὐκταῖον ὅπως καὶ οἱ 700 μειοψηφοῦντες ἀφομοιωθοῦν πρὸς τοὺς 10.000 οἵτινες κατέχουν τὰς προσωρινὰς ἐκτιμήσεις. Ἡ διάκρισις τῆς διαδικασίας καὶ αἱ λοιπαὶ λεπτομέριαι εἰς τὰς ὁποίας εἰσῆλθεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἀνάγονται ὄχι μόνον εἰς τὸ παρελθὸν ἀλλὰ καὶ εἰς τὸ μέλλον, διότι τὸ ἔργον δὲν ἔχει τερματισθῇ, διότι ἐφ’ ὅσον ἔχει ἀναγνωρισθῆ, ὅτι αἱ ἀπαιτήσεις τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων θὰ ἐκπληρωθοῦν εἰς τὸ ἀκέραιον, ἔχομεν ὅλον τὸν καιρὸν νὰ ἐξακριβώσωμεν τὰ τυχὸν γενόμενα ἄτοπα. Ἀλλὰ δὲν βλέπω διὰ ποῖον λόγον θὰ ἦτο ἀνάγκη οἱ 700 οἱ ὁποῖοι εἶχον τὸ ἀτύχημα νὰ ἔχουν τὰ ὁριστικά των δελτία ἐνωρίτερον ἀπὸ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι εἶχον τὸ εὐτύχημα νὰ ἔχουν τὰς 10.000 προσωρινὰς ἐκτιμήσεις, ὅτι πρέπει νὰ μένουν ἐν τῇ ἀτυχίᾳ. Ἡ Κυβέρνησις ἀναγνωρίζουσα, ὅτι πρόκειται περὶ ἀδικίας ὑπέβαλλεν τὴν τροπολογίαν αὐτήν. Ἐπαναλαμβάνω νὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως ὁλοκληρώσῃ τὴν συμπάθειάν του πρὸς τοὺς 700 δικαιούχους, οἵτινες ἀδικοῦνται προφανῶς κατόπιν τῆς τροπολογίας, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλλεν ἡ Κυβέρνησις. Ἐφ’ ὅσον λοιπόν, ἡ Κυβέρνησις ἀναγνωρίζῃ τὸ ἄδικον δὲν πρέπει νὰ ἔχῃ δισταγμοὺς ὅσον ἀφορᾷ τὴν ὁλοκλήρωσιν τῆς ἐπαναφορᾶς τοῦ δικαίου. Καὶ θὰ ἤθελον προτοῦ κατέλθω τοῦ βήματος νὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ προσέξῃ καὶ αὐτὸς εἰς τὸ ζήτημα αὐτὸ καὶ ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπικυρώσῃ διὰ νέας ἐπεμβάσεώς του τὰς δηλώσεις, τὰς ὁποίας ἔκαμε κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 15 Ἰανουαρίου. Θὰ ἤμην δὲ εὐτυχὴς ἐγώ, ἐὰν κατώρθωνα τὰς δηλώσεις αὐτὰς νὰ τὰς προστατεύσῃ καὶ νὰ τὰς κατοχυρώσῃ κατὰ τῆς ἐπιβουλῆς, τὴν ὁποίαν ὑφίστανται ἀπὸ μέρους τοῦ φίλου κυρίου ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν (χειροκροτήματα).

§98Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Θὰ ἤθελα νὰ εἴπω δύο λέξεις ἴσως διὰ νὰ διευκολύνω τὴν συζήτησιν. Νομίζω, δικαιοτέρα θὰ εἶναι ἡ κατανομὴ τοῦ ποσοστοῦ τὸ ὁποῖον δίδομεν ἐκ τῶν 700.000.000 ἵνα γίνῃ ἐπὶ τῆς αὐτῆς βάσεως δι’ ὅλους τοὺς ἐνδιαφερομένους. Διὰ τὰς ἄλλας ἀποφάσεις, ὅλαι αἱ ἀποφάσεις στηρίζονται εἰς τὴν κατάστασιν τῶν κτημάτων αὐτῶν πρὸ τῆς ἀναχωρήσεως ἐκεῖ τῶν πληθυσμῶν. Εἶναι δὲ βέβαιον, ὅτι τὰ πλεῖστα τῶν κτημάτων αὐτῶν εἶναι κατεστραμμένα. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι θὰ εἶναι δικαιοτέρα ἡ κατανομὴ δι’ ὅλους ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἐκτιμήσεων τῶν ἐδῶ. Ἐάν δὲ συμπληρωθοῦν αἱ ἐκτιμήσεις ἐν τῷ μεταξὺ καὶ ὑπάρχουν εἰς τὰ δελτία. Τοῦτο λαμβάνεται ὡς προσωρινὸν μέτρον.

§99Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Ἡμεῖς ζητήσαμεν μίαν προσωρινὴν ἀφομοίωσιν.

§100Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὑπὸ τὸν ὅρον τοῦ 5πλασίου.

§101Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, συμμετέχων εἰς τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ νοομοσχεδίου περὶ ἀποζημιώσεως Ἑλλήνων ὑπηκόων, τοῦτο τὸ πράττω κατόπιν τῆς δηλώσεως τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι οὐδεμία τροπολογία εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἀποδεκτὴ πέραν τῶν 800 ἑκατομμυρίων τὰ ὁποῖα προβλέπει ἡ σύμβασις. Νομίζω, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, προβὰς εἰς μίαν τοιαύτην δήλωσιν, ἐλησμόνησε πρὸς στιγμὴν τάς ὑποχρεώσεις τάς ὁποίας ἀνέλαβε τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος καὶ ἀπὸ τὴν σύμβασιν καὶ ἀπὸ τὴν συνθήκην τῆς Λωζάνης καὶ ἀπὸ τὴν συμφωνίαν μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Τουρκίας. Εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους μας, ὅτι οἱ Ἕλληνες ὑπήκοοι ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ 65ου ἄρθρου τῆς συνθήκης τῆς εἰρήνης, εἶχον τό δικαίωμα νά ἐπιστρέψουν εἰς τά ἴδια καὶ ν’ ἀναλάβουν τὴν διαχείρησιν καὶ τὴν ἐκποίησιν τῆς περιουσίας των.

§102Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἄλλο ζήτημα εἶναι αὐτό. Δὲν πρόκειται νὰ ἴδωμεν ἐὰν θὰ δοθοῦν ἄλλα χρήματα. Μᾶς γίνεται ἡ αἴτησις νὰ ἐξομοιώσωμεν σήμερον αὐτοὺς καὶ λέγομεν, ὅτι ἐντὸς τῶν 800 αὐτῶν ἑκατομμυρίων θὰ γίνῃ. Τὸ ἄλλο μπορεῖ νὰ γίνῃ βραδύτερον. Ἐὰν θέλετε νὰ εἴπητε ἁπλῶς, ὅτι εἶναι εὔκολον νὰ δώσωμεν ἀπὸ τοῦδε 5 ἑκατομμύρια, μπορεῖτε νὰ τὸ εἴπητε, ἀλλὰ εἶναι ἄλλο ζήτημα.

§103Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ. Δὲν προτιθέμεθα ἐπὶ τοῦ προκειμένου νὰ κρίνωμεν τὴν δυνατότητα ἢ μὴ τοῦ Ἑλληνικοῦ προϋπολογισμοῦ.

§104Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Πρόκειται περὶ προσωρινῆς διαρρυθμίσεως. Ἐὰν θεωρῆτε ἄδικον τὴν αἴτησιν ὅπως ληφθοῦν δι’ ὅλους ὑπ’ ὄψιν αἱ ἀποφάσεις παρὰ διὰ μερικούς, τότε ἀξίζει νὰ ὁμιλήσητε.

§105Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἐκτὸς αὐτῶν εἶναι καὶ ἄλλα κτήματα τῶν ὁποίων πραγματικῶς εἶναι ἄμεσος ἀνάγκη ἡ ἐκποίησις καὶ διὰ τοῦτο θὰ παρεκάλουν τὴν Κυβέρνησιν ἐπὶ τοῦ προκειμένου νὰ μὲ παρακολουθήσῃ καὶ ἐὰν νομίζῃ ὅτι προτίθεμαι ὄντως νὰ ὑποβάλλω τάς σημερινὰς ἀξιώσεις ὅλων τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων προκειμένου περὶ ἀκεραίας πληρωμῆς, τότε δύναται ν’ ἀπορρίψῃ τὴν τροπολογίαν.

§106Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἀκούσατε, παρακαλῶ· μπορῶ νὰ σᾶς δώσω καὶ μίαν ἄλλην πληροφορίαν ἡ ὁποία θὰ διευκολύνῃ τὴν συζήτησιν. Σᾶς εἶπον, ὅτι ἐπὶ τοῦ παρόντος εἶναι ἀδύνατον νὰ ὑπερβῶμεν τὰ 800 ἑκατομμύρια, βραδύτερον θὰ ἐξετάσωμεν τὰ περαιτέρω. Δὲν ἠξεύρω τί μποροῦμεν νὰ κάμωμεν περαιτέρω διότι, ὅταν φέρω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὴν εἰκόνα τῶν ἀναγκῶν αἱ ὁποῖαι ὑφίστανται ἀκόμη καὶ τῶν ὁποίων ἀναγκῶν τὴν εἰκόνα μοῦ ἔδωσαν προχθὲς οἱ ἀντιπρόσωποι τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀποκαταστάσεως Προσφύγων, εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὅλοι σας θὰ ἀνησυχήσητε διὰ τὰς ἀνάγκας αὐτάς. Ἀλλ’ ἂς ἀφίσωμεν αὐτὸ διὰ τὸ μέλλον, ἐὰν θέλετε, μολονότι ἐδήλωσα, ὅτι αἱ παρατηρήσεις τοῦ κ. Μανουηλίδου εἶναι ἀποδεκταί, νομίζω, ὅτι ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ σημείου θὰ εἶσθε ὅλοι σύμφωνοι. Ἐὰν ὅμως ὁμιλήσητε ἐναντίον τῆς προτάσεως αὐτῆς, εἶμαι πρόθυμος τότε νά σᾶς ἀκούσω καὶ νά μεταβάλω γνώμην, ἐὰν πεισθῶ. Ἐάν μοῦ ζητήσητε ἐπέκτασιν, σᾶς λέγω, ὅτι δὲν μπορῶ νά τὴν δεχθῶ.

§107Μ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Διατηρουμένης πάντοτε τῆς συμβάσεως καὶ τοῦ νόμου.

§108Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ. Δὲν προτίθεμαι νὰ προβῶ εἰς μίαν θεωρητικὴν συζήτησιν· προτίθεμαι ἐν τῷ μεταξὺ νὰ ὑποδείξω εἰς τὴν Κυβέρνησιν ποίας νομίζω ἐπιβαλλομένας ἀμέσως τροπολογίας, τοιαύτας ὥστε νὰ κατορθώσωμεν ὄντως νὰ ἱκανοποιήσωμεν ἀνάγκας ἀνθρώπων, τῶν ὁποίων τὰ δίκαια εἶναι ἀνεγνωρισμένα. Ἔλεγον λοιπὸν εἰς τὴν ἀρχήν, ὅτι ἐπὶ τῇ βάσει τῆς συνθήκης καὶ τῆς συμφωνίας ἡ ὁποία ἐγένετο μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Τουρκίας, εἶναι δυνατόν, ἢ μᾶλλον ἐδίδετο εἰς τοὺς Ἕλληνας ὑπηκόους τὸ δικαίωμα ὅπως διαχειρισθῶσιν ὁλόκληρον τὴν ἐν τῇ Τουρκίᾳ περιουσίαν των. Βάσει τῆς τελευταίας συμφωνίας μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Τουρκίας ἐφηρμόσθη πλέον ἡ ἀρχὴ τῆς ἀπαλλοτριώσεως. Ἡ Ἑλλὰς εὑρεθεῖσα, λόγῳ τῶν πολλαπλῶν προβλημάτων, εἰς τὴν ἀδυναμίαν νὰ δώσῃ τὰ εἰς τὰ ἐδάφη αὐτῆς κτήματα, ἀπεφάσισεν ὅπως ἐπιβάλλῃ εἰς αὐτὰ ἀπαλλοτρίωσιν καὶ ἀπαλλοτριωθοῦν δὲ καὶ τὰ ἐν τῇ Τουρκίᾳ τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων. Ἀνέλαβε δὲ ἡ Ἑλλὰς ν’ ἀποζημιώσῃ τοὺς Ἕλληνας, διὰ τὰ ἐν τῇ Τουρκίᾳ κτήματα, ἀνέλαβε δὲ ἐν τῷ μεταξὺ ὁ νόμος 3392 καθορίσας καὶ τὴν διαδικασίαν ἀπὸ ἀπόψεως ἐκτιμήσεων. Ἡ ἐκτίμησις, ὡς εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἐπρόκειτο νὰ γείνῃ ἐκ μέρους τῶν συνεργείων, λόγῳ ὅμως τῆς καθυστερήσεως, ἠναγκάσθη ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ν’ ἀφίσῃ τὴν διαρρύθμισιν τοῦ ὅλου ζητήματος, δι’ ἐσωτερικῶν πλέον νόμων. Καὶ σήμερον βλέπομεν, ὅτι, γίνεται ἐκτίμησις ὄχι μόνον προσωρινή, ἀλλὰ ἐπὶ τοῦ παρόντος καὶ διὰ τοῦ προσυμφώνου αὐτοῦ, προσωριναὶ ἐκτιμήσεις ἀποτελοῦσιν κανόνα.

§109Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν ὑπάρχει ὁριστικὴ ἐκτίμησις δι’ ὅλους; Διὰ τοὺς μὲν γίνεται ὁριστικὴ καὶ διὰ τοὺς ἄλλους ὄχι;

§110Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπεν, ὅτι, τὸ ποσοστὸν θὰ ληφθῇ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς προσωρινῆς ἐκτιμήσεως. Τὴν στιγμὴν λοιπὸν κατὰ τὴν ὁποίαν, γίνεται ἡ ἀδικία, διότι, ὑπάρχει ἀκεραία ἡ εὐθύνη τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, προκειμένου περὶ τῆς ἀποζημιώσεως τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων, ἐρχόμεθα εἰς τὴν δυνατότητα τοῦ Ἑλληνικοῦ προϋπολογισμοῦ. Ὁ προϋπολογισμὸς διαθέτει 800.000.000. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δηλοῖ ὅτι, σήμερον πέραν τῶν 800.000.000, εἶναι ἀδύνατον νὰ προβῇ ὁ Ἑλληνικὸς προϋπολογισμός. Ποῖαι εἶναι αἱ ἀνάγκαι τὰς ὁποίας ἔχομεν νὰ θεραπεύσωμεν; Δυστυχῶς ἂν θὰ ἐρευνήσωμεν τὸ ὅλον ζήτημα, θὰ εἴδωμεν ὅτι, ὑπάρχουν κατηγορίαι ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι δυστυχῶς δὲν πρόκειται νὰ λάβουν, οὔτε βάσει τῆς προσωρινῆς ἐκτιμήσεως, οὔτε βάσει τῆς ὁριστικῆς τοιαύτης. Εἶναι οἱ λεγόμενοι ἐκκρεμεῖς, ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι τρέχουν, ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας, τὸ ὁποῖον δὲν τοὺς θεωρεῖ ἀνταλλαξίμους, εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, τὸ ὁποῖον δὲν τοὺς θεωρεῖ Ἕλληνας ὑπηκόους. Ὡς γνωστόν, ἡ τάξις αὕτη τῶν δικαιούχων, ὑπάγεται εἰς τὴν μίαν, ἢ τὴν ἄλλην κατηγορίαν. Ἀλλὰ εἴτε ὡς Ἕλληνες ὑπήκοοι κριθοῦν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι, εἴτε ὡς ἀνταλλάξιμοι κριθοῦν, ἡ περιουσία αὐτῶν ὁλόκληρος ὑπάρχει μέσα εἰς τὸν γενικὸν συμψηφισμόν, ὁ ὁποῖος γίνεται ἐπὶ τῇ βάσει συμφωνιῶν. Ἔρχονται λοιπὸν καὶ λέγουν τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν γίνεται ἡ σχετικὴ τροπολογία, διατὶ δὲν μᾶς λαμβάνετε ὑπ’ ὄψιν, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡμεῖς δὲν κατετάχθημεν εἰς καμμίαν κατηγορίαν, ὥστε νὰ ἐξασφαλίσωμεν, ἔστω καὶ ὀβολόν. Ἐπὶ τῆς κατηγορίας αὐτῆς ἐπισύρω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ἐντὸς τῶν ὁρίων τῶν 800.000.000.

§111Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἴμεθα σύμφωνοι.

§112Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ. Δευτέρα κατηγορία κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἡ κατηγορία τῶν λεγομένων ἐκπροθέσμων. Ἐκπρόθεσμοι οὐσιαστικῶς δὲν ὑφίστανται, διότι, ἂν ὑπάρχουν Ἕλληνες ὑπήκοοι οἱ ὁποῖοι δὲν ὑπέβαλλον σήμερον εἰς τὴν Ἑλλάδα σχετικὰς δηλώσεις αὐτοὶ δύνανται ἀνὰ πᾶσαν στιγμήν, νὰ ὑποβάλλουν τοιαύτας εἰς τὴν μικτὴν ἐπιτροπὴν καὶ νὰ γίνῃ ἡ ἐκτίμησις τῶν σχετικῶν των περιουσιῶν ἀπὸ μέρους τῆς μικτῆς ἐπιτροπῆς. Ἑπομένως τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡμεῖς ἐν Ἑλλάδι, μέχρι τουλάχιστον τοῦ παρόντος, ἐφαρμόζωμεν δύο τρόπους ἐκτιμήσεως, ἕνα τρόπον ἐκτιμήσεως προσωρινόν, προκειμένου δὲ περὶ τοῦ ὁριστικοῦ τρόπου ἐκτιμήσεως, ὑπάρχει προθεσμία ὑποβολῆς δηλώσεων, πῶς εἶναι δυνατὸν ν’ ἀρνηθῶμεν εἰς αὐτοὺς τὴν ὑποβολὴν δηλώσεων καὶ τὴν ἐκδίκασιν αὐτῶν. Ἐκτὸς τῆς δευτέρας αὐτῆς κατηγορίας, ὑπάρχει κατηγορία τῶν ἐνυποθήκων δανειστῶν. Προκειμένου περὶ αὐτῶν ἔχω νὰ δηλώσω τὰ ἑξῆς. Ὡς γνωστὸν τὰ μικτὰ συνεργεῖα ἐκτιμήσεως ἐν Τουρκίᾳ, ἐκτιμοῦν ὁλόκληρον τὴν περιουσίαν καὶ ἑπομένως πιστοῦται ἡ Ἑλλάς, μὲ ὁλόκληρον τὴν περιουσίαν καὶ ἑπομένως τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν, ὑπάρχει ὑποθήκη, ἡ ὑποθήκη αὐτή, ἀναγνωρίζεται ἐκ μέρους τῶν συνεργείων καὶ πιστοῦται ἡ Ἑλλὰς μὲ τὴν ἐνυπόθηκον ἀπαίτησιν ἑνὸς δικαιούχου. Ἀλλὰ ὁ δικαιοῦχος, ἐρχόμενος εἰς τὴν Ἑλλάδα, δὲν δικαιοῦται νὰ λάβῃ τὴν ἀξίαν τῆς ὑποθήκης του. Δυστυχῶς αὐτὴ εἶναι ἡ τακτικὴ τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ, ἡ ὑπηρεσία τῶν 800.000.000, κατὰ πόσον εἶναι δυνατόν, νὰ θεραπεύσῃ αὐτὰς τὰς περιπτώσεις τὰς ὁποίας ἀνέπτυξα. Εἶμαι δὲ βέβαιος ὅτι, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν καὶ ἡ ὑπηρεσία ἐπὶ τοῦ προκειμένου ἐδήλωσε ὅτι, εἶναι δυνατὸν τὸ τοιοῦτον νὰ γίνῃ, πρέπει νὰ γίνῃ, διότι ἡ μέχρι τοῦδε συντελεσθεῖσα ἐργασία, εἶναι ἀξία παντὸς ἐπαίνου, καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου νὰ δηλώσω, ὅτι ἡ ὑπηρεσία τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῆς ἀποζημιώσεως τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων, ἐξεπλήρωσε πλήρως τὸ καθῆκον της.

§113Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν εἶναι μόνον αἱ περιπτώσεις τὰς ὁποίας εἶπεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Ροδόπης ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι περιπτώσεις, ἀλλὰ περὶ αὐτῶν πασῶν δὲν εἶναι εὔκολον ν’ ἀποφανθῇ κανεὶς ἀπὸ τοῦδε, πρὶν γνωρίσῃ καλῶς καὶ κατὰ πόσον θὰ μείνουν διαθέσιμα ποσά, ἐκ τῶν 800.000.000, διότι ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως εἶναι, νὰ μὴ ὑπερβῇ τὸ ποσὸν αὐτό. Διὰ τοῦτο δὲν δέχομαι τὴν τροπολογίαν εἰς τὸ νομοσχέδιον, ὡς διετυπώθη τελευταίως. Δὲν σημαίνει καθόλου, ὅτι ἀπορρίπτω τὴν τροπολογίαν, σημαίνει ὅτι ἐπιφυλάσσομαι μετὰ τὴν πληρωμὴν τῶν δικαιούχων, καὶ ἀναλόγως τοῦ ποσοῦ τοῦ διαθεσίμου, ν’ ἀποφασίσω περὶ τῶν λοιπῶν δικαιούχων, εἰσάγων δι’ αὐτοὺς νομοσχέδιον, ἐντὸς τῶν 800.000.000.

§114Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Θὰ σᾶς μείνῃ ὑπόλοιπον;

§115Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἄν μείνῃ, διότι σήμερον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπολογίσωμεν, ἐπὶ τῇ βάσει προβλέψεων, διότι ποτὲ δὲν θὰ εἶναι ἀσφαλὴς ἡ κρίσις.

§116Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Πόσα ἔχετε διαθέσει.

§117Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). 500– 600.000.000. Ἐὰν αἱ προβλέψεις μας ἐπαληθεύσουν, θὰ μείνῃ ποσὸν πράγματι, διὰ νὰ καλυφθοῦν καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι, διὰ λόγους μὴ ἀφορῶντας τὸ Δημόσιον, δὲν ἠδυνήθησαν νὰ ἀποκτήσουν ἀποφάσεις ἀλλὰ τοῦτο θὰ κριθῇ μετὰ τὴν πληρωμὴν τῶν δικαιούχων. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, ὅπως ἔχει γίνει δεκτὸν κατ’ ἀρχήν.

§118Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δέχεσθε τὰς τροποποιήσεις τῆς ἐπιτροπῆς;

§119Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὄχι.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπεραιώθη. Ἄρθρον 1ον. (ἀναγινώσκει).

§121ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ 1ον ἄρθρον, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 2 καὶ 3).

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ 4ου ἄρθρου ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Β. Καραπαναγιώτη.

§123Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Πρόκειται περὶ τοῦ ἑξῆς: Ἀξιωματικοὶ ἡμέτεροι ἐκ τῶν ὑπηρετούντων ἐν Μικρᾷ Ἀσίᾳ, ἐνυμφεύθησαν συνέταξαν προικοσύμφωνα ἰσχυρὰ κατὰ τοὺς νόμους τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, ἀλλὰ δὲν μετεγράφησαν εἰς τὰ κτηματολόγια τὰ Τουρκικά. Οἱ προικισθέντες ἀξιωματικοὶ ἔχασαν καὶ τὴν προῖκα καὶ τὴν ἀποζημίωσιν. Ἐφ’ ὅσον οὗτοι ἔχουν προικοσύμφωνα νομίμως συντεταγμένα δικαιοῦνται εἰς τὰ κτήματά των μεταβιβασθέντα εἰς αὐτοὺς λόγῳ προικὸς ἑπομένως δικαιοῦνται εἰς τὴν ἀποζημίωσιν. Δέχομαι τὴν τροπολογίαν ὑπὸ τὸν περιορισμόν, ὅτι ἐν τῷ μεταξὺ δὲν ἔχει πληρωθῆ ἡ ἀποζημίωσις εἰς τοὺς προικοδότας, δηλαδὴ ἐὰν καὶ ἐφόσον δὲν ἔχει πληρωθῆ εἰς τοὺς προικοδότας ἡ ἀποζημίωσις.

§124ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πῶς θὰ τὸ ἠξεύρατε;

§125Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀπὸ τὸ μητρῷον τὸ ὁποῖον ἔχομεν.

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γίνεται δεκτὴ ἡ τροπολογία μὲ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ.

§127Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἔχω νὰ προσθέσω τοῦτο, ὅτι ἐγεννήθη ζήτημα, ἐὰν αὐτοὶ οἱ ἀποκτήσαντες λόγῳ προικὸς τὰ κτήματα ταῦτα ἔπρεπε καὶ κατὰ τὴν Διεθνῆ συμφωνίαν ν’ ἀποζημιωθῶσι. Αἱ ἐπιτροπαὶ αἱ ἀναθεωρητικαὶ ἔκριναν ὄχι ὡς καὶ ἡ γνωμοδοτικὴ ἐπιτροπὴ προεδρευομένη ἀπὸ τὸν Εἰσαγγελέα τοῦ Ἀρείου Πάγου. Ὥστε τυπικῶς οὗτοι δὲν δικαιοῦνται, οὐσιαστικῶς ὅμως εὑρίσκονται ἐν δικαίῳ. Διὰ τοῦτο ἐδήλωσα, ὅτι δέχομαι τὴν τροπολογίαν ὑπὸ τὸν περιορισμόν, ὅτι δὲν ἔχει πληρωθῆ ἡ ἀποζημίωσις εἰς τοὺς προικοδότας.

§128ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἐπίσης τροπολογία τοῦ βουλευτοῦ Ἀθηνῶν κ. Ἀργυροπούλου. Παρακαλῶ ν’ ἀναγνωσθῇ (ἀναγινώσκεται). (Εἰς τὸ ἄρθρον 4 ἐδ. 9 τροποποιεῖται ἡ φράσις «μέχρι τῆς 10 Δεκεμβρίου 1928», διὰ τῆς φράσεως «μέχρι 15 Φεβρουαρίου 1929». Τὸ αὐτὸ ἄρθρον...)

§129Π. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅσον ἀφορᾷ τὴν πρώτην τροπολογίαν εἶναι φυσικωτάτη. Ὅτε ὑπεβλήθη τὸ νομοσχέδιον ἔφερε ἡμερομηνίαν 25 Νοεμβρίου 1928 καὶ κατὰ συνέπειαν ἐδίδετο μία προθεσμία μέχρι τῆς 10ης Δεκεμβρίου 1928 πρὸς ὑποβολὴν τῶν σχετικῶν αἰτήσεων ἀναθεωρήσεως. Ἤδη βραδύναντος τοῦ νομοσχεδίου καὶ μόλις σήμερον παρουσιαζομένου εἰς τὴν Βουλὴν εἰς 2αν ἀνάγνωσιν, ἐπιβάλλεται μία τροπολογία κατὰ τοῦτο, ὥστε ἡ προθεσμία, νὰ ὁρισθῇ τοιαύτη, ὥστε νὰ ἔχουν τὸν καιρὸν οἱ δικαιούμενοι νὰ ὑποβάλλωσι τὰς αἰτήσεις των, διότι ἄλλως τὸ ἄρθρον εἶναι δῶρον ἄδωρον. Ταῦτα εἰς τὸ πρῶτον μέρος τῆς τροπολογίας· ὡς πρὸς τὸ δεύτερον, ἄρθρον 4 δὲν ὁρίζει προθεσμίαν ὑποβολῆς τῶν ἀναψηλαφίσεων, ἡ ὁποία νὰ χορηγῇ τὸ δικαίωμα εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ ὁρίσῃ τὰς προθεσμίας, ἐντὸς τῶν ὁποίων αἱ ἐν λόγῳ αἰτήσεις ἀναψηλαφίσεως ὑποθέτω, ὅτι ὅσον ἀφορᾷ τοὺς δικαιουμένους, αἱ αἰτήσεις, θὰ εἶναι περιωρισμέναι, ὅσον ἀφορᾶ δὲ τὸ δημόσιον πάντως ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, θὰ εἶναι ἁρμόδιος μὲ τὰς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας, ν’ ἀποφασίσῃ περὶ τούτου. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὴν τελευταίαν τροπολογίαν τὴν ἀφορῶσαν τὴν ἵδρυσιν μιᾶς νέας ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία θὰ κρίνῃ τὰ ζητήματα τῶν ἐργοστασίων καὶ τὰ ζητήματα τῶν μεταλλείων. Πρέπει νὰ γνωρίζῃ ἡ Βουλή, ὅτι τὰ ζητήματα τῶν ἐργοστασίων καὶ τῶν μεταλλείων εἶναι ζητήματα πολὺ σοβαρά, ὄχι μόνον ἀπὸ ἀπόψεως ἐσωτερικοῦ δικαίου, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἀπόψεως σχέσεων μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Τουρκίας. Ἐὰν γίνῃ μία ἐκτίμησις ἑνὸς ἐργοστασίου, εἴτε ἑνὸς μεταλλείου εἰς τιμὴν χαμηλοτέραν, τὸ πρᾶγμα θὰ ἔχῃ ἀντίκτυπον εἰς τὰς σχέσεις Τουρκίας καὶ Ἑλλάδος, διότι ἡ Τουρκία δὲν θὰ ἔχῃ παρὰ νὰ λάβῃ ὡς βάσιν τὴν τιμὴν αὐτήν, διὰ τὴν ἐκτίμησιν τῆς περιουσίας, ἡ ὁποία θὰ ἐκτιμηθῇ διαφοροτρόπως ἐκεῖ. Συνεπῶς προτείνω μίαν τροπολογίαν, διὰ τὸν καταρτισμὸν μιᾶς νέας ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία νὰ ἐλέγξῃ καὶ ὑπὲρ τοῦ δημοσίου καὶ ὑπὲρ τῶν δικαιούχων τὴν ἐκτίμησιν, ἡ ὁποία πρέπει νὰ δοθῇ, τόσον εἰς τὰ ἐργοστάσια ὅσον καὶ εἰς τὰ μεταλλεῖα. Ἡ βάσις εἶναι ὀρθοτάτη, διότι εἶναι καὶ ὑπὲρ τοῦ δημοσίου καὶ ὑπὲρ τῶν δικαιούχων.

§130Γ. ΣΙΔΕΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ πρῶτον μέρος τῆς τροπολογίας τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἀθηνῶν συναδέλφου, εἶναι ἀπολύτως ὀρθὸν καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς θὰ στέρξῃ εἰς τὴν παράτασιν τῆς προθεσμίας. Ἡ προθεσμία τῆς ὑποβολῆς αἰτήσεων ἀναθεωρήσεως ἔληξεν τὴν 28 Νοεμβρίου 1928. Τὸ ὑπουργεῖον δὲ τῶν Οἰκονομικῶν ἔκρινεν ὀρθῶς, ὅτι δὲν ἤρκει ὁ χρόνος μέχρι τῆς 28 Νοεμβρίου 1928 καὶ διὰ τοῦτο ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐδέχετο αἰτήσεις ἀναθεωρήσεων καὶ πέραν τῆς 28 Νοεμβρίου 1928. Ἐπειδὴ ὅμως αἱ αἰτήσεις αὐταὶ ἐξηκολούθουν νὰ ὑποβάλλωνται ἀθρόως καὶ ἔπρεπε νὰ τεθῇ ἓν χρονικὸν ὅριον, πέραν τοῦ ὁποίου νὰ παύσῃ ἡ ὑποβολὴ αἰτήσεων ἀναθεωρήσεως, διότι ἡ περαιτέρω ἐξακολούθησις ὑποβολῆς αἰτήσεων, θὰ καθίστα ἀτέρμον τὸ ἔργον τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας διὰ τὸν ἔλεγχον τῶν ἀποζημιώσεων, ἐκρίθη ὅτι ἔπρεπε ἡ προθεσμία αὐτὴ νὰ ἔχῃ ὡς καταμυντικὸν ὅριον τὴν 10 Δεκεμβρίου 1928. Ἀλλὰ ταῦτα ἐγίνοντο καθ’ ἣν ἐποχὴν τὸ νομοσχέδιον κατετίθετο· δηλαδὴ τὸν Νοέμβριον, ὑπετίθετο ἑπομένως, ὅτι ἐὰν ἐγίνετο δεκτὴ ἡ προθεσμία αὕτη τῆς 10 Δεκεμβρίου 1928, θὰ εἶχον καιρὸν οἱ ἐνδιαφερόμενοι λαμβάνοντες γνῶσιν τῆς τελευταίας αὐτῆς προθεσμίας, νὰ ὑποβάλωσιν τὰς αἰτήσεις των. Ἐπειδὴ ὅμως παρετάθη ὁ χρόνος τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου, εὑρισκόμεθα δὲ ἤδη εἰς τὸ τέλος τοῦ Ἰανουαρίου, ἕως ὅτου δὲ δημοσιευθῇ ὁ νόμος καὶ ἔλθῃ εἰς γνῶσιν τῶν ἐνδιαφερομένων, θὰ περάσουν τοὐλάχιστον 15 ἡμέραι, διὰ τοῦτο εἰς τὴν τροπολογίαν τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἀθηνῶν συναδέλφου κάμνω ὑποτροπολογίαν, διότι νομίζω, ὅτι ἡ προθεσμία τῆς 15 Φεβρουαρίου 1929 εἶναι μικρά. Ὀρθὸν θὰ ἦτο νὰ παραταθῇ μέχρι τέλους Φεβρουαρίου ἡ προθεσμία. Σημειωτέον, ὅτι οἱ ἐνδιαφερόμενοι βλέποντες, ὅτι παρετείνετο ὀρθῶς ἄλλως τε ἡ προθεσμία τῆς ὑποβολῆς αἰτήσεων ἀναθεωρήσεως, εἶχον τὴν βεβαιότητα ὅτι ἡ ὡρισμένη προθεσμία ἤθελε παραταθῇ. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ στέρξῃ ὡς τελικὴν πλέον παράτασιν τὴν ἡμερομηνίαν τῆς 28 Φεβρουαρίου 1929.

§131Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν πρόκειται μόνον περὶ τυπικοῦ λόγου ὅπως θὰ ἴδητε ἡ προθεσμία τῶν ἀναθεωρήσεων ἔληξεν τὴν 30 Σεπτεμβρίου, ἐπειδὴ ὅμως δὲν εἶχον ὑποβάλλει αἰτήσεις ὅλοι οἱ ἐνδιαφερόμενοι παρέτεινα ταύτην ὑπ’ εὐθύνην μου μέχρι τῆς 10 Δεκεμβρίου, δὲν ἔχει δὲ καμμίαν σημασίαν ἂν ἐψηφίσθη ἢ ὄχι τὸ νομοσχέδιον, διότι ἡ προθεσμία ἐχρησιμοποιήθη. Ἐὰν παρατείνω πάλιν αὐτὴν γνωρίζω πρὸ ποίων ἀποτελεσμάτων, θὰ εὑρεθῶ, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ποσὸν καὶ δι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ μείνῃ τὸ ζήτημα ὡς ἔχει.

§132Γ. ΣΙΔΕΡΗΣ. Δὲν ζητοῦμεν προθεσμίαν ν’ ἀναθεωρηθοῦν αἱ ἀναθεωρήσεις, ἀλλὰ ζητοῦμεν προθεσμίαν νὰ γίνουν δεκταὶ αἰτήσεις ἀναθεωρήσεως, ὅσαι ἐκρίθησαν καλῶς ἐκρίθησαν, διότι ὑπάρχει πολὺς κόσμος ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει ὑποβάλλει.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κυρίου Ἀργυροπούλου παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσι. (ἐγείρονται ὀλιγώτεροι)

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία. Ὑπάρχει καὶ τροπολογία τοῦ κ. Σίδερη.

§135Γ. ΣΙΔΕΡΗΣ. Παραιτοῦμαι τῆς τροπολογίας.

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Κασσαβέτη. Ὁ κ. Σ. Κασσαβέτης ἔχει τὸν λόγον.

§137Α. ΚΑΣΣΑΒΕΤΗΣ. Συνέβη ἡ ἑξῆς μοναδικὴ σύμπτωσις. Πρὸ τῆς καταστροφῆς τῆς Σμύρνης οἱ ἀδελφοὶ Πανταζόπουλοι ἐδώρησαν ὅλην τὴν περιουσίαν των εἰς τὴν κοινότητα Ζαγορᾶς. Κατὰ τὴν ἐκδίκασιν ἡ κοινότης αὕτη ὡς ὑπήκοος δὲν ὑπέβαλεν αἴτησιν λόγῳ ἀσθενείας τοῦ προέδρου της κ. Καπετανάκη. Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῇ τὴν τροπολογίαν ἐξαιρετικῶς διὰ τὸ νομικὸν αὐτὸ πρόσωπον τῆς κοινότητος Ζαγορᾶς.

§138Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δέχομαι τὴν τροπολογίαν μόνον διὰ τὴν κοινότητα Ζαγορᾶς.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4ον, ὡς ἐτροποποιήθη. (ἀναγινώσκει).

§140ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ 4ον ἄρθρον, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου, ἀναβαλλομένης τῆς ψηφίσεως τοῦ συνόλου).

§141ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 17)20 Σεπτεμβρίου 1926 Ν. Δ. περὶ καταργήσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου περὶ δικηγόρων».

§142Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐδέχθην τὴν τροπολογίαν, ὅπως οἱ δικηγοροῦντες εἰς τὰ δικαστήρια τῶν Πρωτοδικῶν καὶ ἐφ’ ὅσον ἔχωσι τὰ προσόντα νὰ δικηγορῶσιν ἐνώπιον τῶν Ἐφετῶν νὰ προσέρχωνται.

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1ον, ὡς ἐτροποποιήθη. (ἀναγινώσκει).

§144ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (γίνεται δεκτὸν τὸ 1ον ἄρθρον)

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 2ον. Ὑπάρχει καὶ δευτέρα τροπολογία τῶν βουλευτῶν Δ. Κουντούρη καὶ Κ. Σπυρίδη.

§146Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Νὰ διαγραφοῦν αἱ δύο λέξεις καὶ νὰ γίνῃ γενικὴ ἡ διάταξις.

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 2ον, ὡς ἐτροποποιήθη. (ἀναγινώσκει).

§148ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2ον ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου ἀναβαλλομένης τῆς ψηφίσεως τοῦ συνόλου).

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 29 Ἰουλίου 1926 Ν. Δ. περὶ καταργήσεως τῶν παρὰ τῇ Διευθύνσει Ἀνταλλαγῆς λειτουργούντων γνωμοδοτικῶν συμβουλίων καὶ συστάσεως μιᾶς μόνης γνωμοδοτικῆς ἐπιτροπῆς».

§150ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§151ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 6)9 Σεπτεμβρίου 1926 Ν. Δ. περὶ παρατάσεως τῆς ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 10 ἐδ. 1 τοῦ νόμου 997 προβλεπομένης προθεσμίας».

§152ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 4 Νοεμβρίου 1926 Ν. Δ. περὶ κανονισμοῦ ἀποζημιώσεως εἰς τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους ἐργαζομένους παρὰ τῷ γενικῷ μητρῴῳ κλπ.».

§154ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (ψηφίζεται τὸ σύνολον)

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 12 Νοεμβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ καταργήσεως τοῦ ἀπὸ 18 Σεπτεμβρίου 1926 Ν. Δ. περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ νόμου 2282 τῆς 8 Ἰουνίου 1920».

§156ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (ψηφίζεται τό σύνολον)

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ. συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀκυρώσεως τῆς μεταξὺ τοῦ δημοσίου καὶ τῆς Ἀνωνύμου Ἑταιρείας Ἑλληνικὴ Ἐριουργία συμβάσεως τῆς 31ης Μαρτίου 1926». Ὁ κ. Ν. Τζερμιᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§158Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Κύριε ὑπουργέ, εἶναι γνωστὸν πόσον συμπαθὴς διάκειμαι πρὸς ἁπάσας τὰς συμβάσεις τῆς Δικτατορίας, τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον εἶμαι εἷς ἐκ τῶν βουλευτῶν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν τὴν πρότασιν κατηγορίας. Ἀλλὰ προκειμένου περὶ μιᾶς συμβάσεως, ἡ ὁποία ἐκτὸς τῶν γνωμῶν τὰς ὁποίας διετύπωσεν ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, ὑπάρχει τὸ ζήτημα τῆς ἀνάγκης τῆς διατηρήσεως τῶν βιομηχανιῶν αὐτῶν χάριν τῶν ἐργατῶν, διότι ὑπάρχουν χιλιάδες ἐργατῶν, οἱ ὁποῖοι ἀπασχολοῦνται ἀποκλειστικῶς εἰς τὰ ἐργοστάσια τῆς βιομηχανίας αὐτῆς. Εἶναι δὲ ἓν πρόβλημα δι’ αὐτούς, διότι δὲν ἔχουν οὐδεμίαν ἄλλην ἀπασχόλησιν, ὁ κλῆρος των εἶναι ἐλλειπὴς καὶ ἀπασχολοῦνται κατὰ τὸ πλεῖστον εἰς τὰς ἐργασίας τῶν ἐργοστασίων αὐτῶν. Νομίζω ὅτι ἡ ἄποψις αὐτὴ εἶναι σοβαρὰ καὶ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, διότι τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις ἐφαρμόζει εἶναι σύστημα κοινωνικῆς πολιτικῆς καὶ καταβάλλει προσπάθειαν, εἴτε δι’ ἀποζημιώσεων τῶν παθόντων, εἴτε ὁπωσδήποτε ν’ ἀνακουφίσῃ τὰς πασχούσας τάξεις. Ἀφοῦ καὶ αὐτὴ ἡ ἀποκατάστασις τῶν προσφύγων θὰ ἐπιβαρύνῃ πολὺ τὸν προϋπολογισμόν, ὅπως ἐδήλωσε καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, νομίζω, ὅτι ἡ ἄποψις αὐτὴ ἔχει τὴν σημασίαν της. Οἱ λόγοι τοὺς ὁποίους προτείνει ἡ ὑπηρεσία δὲν εἶναι τόσον σοβαροὶ ὥστε, διότι ἔχομεν τὴν ἀντίθετον σύμβασιν, τὴν ὁποίαν συνῆψε τὸ δημόσιον καὶ ἡ ὁποία ἐκυρώθη ὑπὸ τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως, δὲν νομίζω ὅτι ἡ διαφορὰ τῆς τιμῆς εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ παραβλάψωμεν τὴν ἄποψιν αὐτήν. Εἰς τὴν Βουλγαρίαν καὶ αὐτοὶ οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι προμηθεύονται ὑποχρεωτικῶς τὰς στολάς των ἀπὸ τὴν ἑταιρείαν μὲ τὴν ὁποίαν ἔχει κάμει σύμβασιν τὸ Κράτος. Εἶναι καὶ αὐτὸς ἕνας τρόπος, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ προστατευθοῦν αἱ ἐγχώριαι βιομηχανίαι. Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς καὶ ἰδίως ἀπὸ τῆς ἀπόψεως, ὅτι εἰς τὰ ἐργοστάσια ἀπασχολοῦνται ἐργάται εἰδικῶς ἀποκατασταθέντες ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀποκαταστάσεως, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ μὴ ἐπιμείνῃ σήμερον εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τῆς συμβάσεως, ἀλλὰ νὰ μελετήσῃ καὶ τὸ ζήτημα ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, ἂν δύναται νὰ γίνῃ ὅτι ἔγινε μὲ τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἔξοδα παραλαβῆς, φρονῶ, ὅτι δὲν ὑπάρχει οὐδεμία διαφορά, διότι καὶ μὲ τοὺς διαγωνισμοὺς ἐπιτροπαὶ παραλαβῆς θὰ γίνωνται. Ἐγὼ ἀποδίδω ἐξαιρετικὴν σημασίαν εἰς τὸ ζήτημα, ὅτι κατόπιν αἰτήσεως τῆς Ε.Α.Π. ἐγκατεστάθησαν ἐκεῖ ὑπὲρ τοὺς χιλίους ἐργάται καὶ ἀπασχολοῦνται μὲ τὰς ἐργασίας τῶν ἐργοστασίων αὐτῶν καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρίδωμεν τὴν ἄποψιν ταύτην.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαφλέσσας.

§160Ι. ΠΑΠΑΦΛΕΣΣΑΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν μοῦ εἶναι καθόλου συμπαθὴς ἡ ἑταιρεία αὐτή. Τουναντίον· ἀλλὰ δυστυχῶς συνετελέσθη ἓν ἔθιμον τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὸ Μετοχικὸν Ταμεῖον τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ· τὸ ταμεῖον τοῦτο ἀπώλεσε ἐξ αἰτίας τῆς ἑταιρείας αὐτῆς περὶ τὰ 12 ἑκατομμύρια, κινδυνεύει δὲ ν’ ἀπωλέσῃ καὶ τὰ ὑπόλοιπα 8.000.000 τὰ κατατεθειμένα εἰς μετοχάς. Αἱ μετοχαὶ κατέπεσαν εἰς τοιοῦτον σημεῖον, ὥστε τὸ Μετοχικὸν Ταμεῖον θὰ χάσῃ καὶ τὰ ὑπόλοιπα 8.000.000. Συνεπῶς, βλέπετε, δὲν ὁμιλῶ ὑπὲρ τῆς ἑταιρείας. Τοὐναντίον ἤθελα παρακαλέσει τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ὁποῖος θὰ μελετήσῃ, ὅπως συνηθίζῃ, βαθύτερον τὸ ζήτημα τῆς ἐριουργίας, νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει του ὅτι αἱ χῆραι καὶ τὰ ὀρφανὰ τὰ ὁποῖα σιτίζονται ἀπὸ τὸ Ταμεῖον, θὰ μείνουν, δυστυχῶς, ἄνευ τῶν μέσων τῶν ἀπαιτουμένων διὰ τὴν συντήρησίν των.

§161ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν.

§162Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ὀφείλω νὰ διαβεβαιώσω τοὺς προλαλήσαντας, ὅτι ἐξήτασα τὸ ζήτημα ἄνευ οὐδεμιᾶς ἀπολύτως προκαταλήψεως καὶ ἐπέστησα τὴν προσοχὴν τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας, ἡ ὁποία τρὶς καὶ τετράκις συνῆλθε διὰ νὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα καὶ ἀκούσῃ καὶ τὰς γνώμας τῆς ἑταιρείας περὶ τῆς ὁποίας πρόκειται. Εἶχον ὑποχρέωσιν λέγω νὰ ἐρευνήσω τὸ ζήτημα ἄνευ οὐδεμιᾶς προκαταλήψεως, τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον ἡ ἑταιρεία ἡ ὁποία ὑπάρχει σήμερον, καθ’ ὃν τρόπον διοικεῖται, εἶναι ἐντελῶς ἄσχετος πρὸς τὴν ἑταιρείαν ἡ ὁποία συνωμολόγησε τὴν σύμβασιν, ἡ ὁποία σύμβασις βεβαίως ὑπῆρξεν ἁμαρτωλὴ καὶ τοῦτο προέκυψε καὶ ἐκ τῶν ἀνακρίσεων αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο. Ἀλλ’ ὀφείλω νὰ παρατηρήσω τοῦτο: ὅτι τόσον αἱ παρατηρήσεις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Τζερμιᾶ, ὅσον καὶ τοῦ κ. Παπαφλέσσα δὲν ἦσαν ἰσχυραὶ διὰ νὰ συντελέσουν ὥστε νὰ μεταβάλωμεν γνώμην ἐπὶ τῆς ἀνάγκης ὅπως ἡ σύμβασις ἀκυρωθῇ. Τοὐναντίον ὀφείλω νὰ εἴπω, ὅτι ἀπὸ τὰ ἐπιχειρήματα ὑπὲρ τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου, τὸ ὁποῖον βεβαίως ἐζημιώθη, ἀποδεικνύεται τοῦτο, ὅτι πρόκειται περὶ μιᾶς συμβάσεως ἡ ὁποία πρόκειται νὰ δώσῃ μεγάλα κέρδη. Σήμερον δὲ τῆς Κυβερνήσεως καθῆκον ἀκριβῶς εἶναι νὰ προασπίσῃ τὰ συμφέροντα τοῦ δημοσίου κατὰ μεγάλων κερδῶν. Τὸ πνεῦμα τῆς Κυβερνήσεως δὲν εἶναι κατὰ τῶν εἰδικῶν βιομηχανιῶν, πολλοῦ γε καὶ δή. Τὸ πνεῦμα τῆς Κυβερνήσεως εἶναι πνεῦμα καταρρίψεως μιᾶς συμβάσεως ἡ ὁποία ὑπῆρξε σύμβασις τρομερὰ καὶ δὲν στρέφεται ἐναντίον τῆς Ἑλληνικῆς βιομηχανίας πρὸς τὴν ὁποίαν καὶ πάλιν θὰ ἀπευθυνθῶμεν διὰ νὰ παραλάβωμεν ἀπὸ αὐτὴν τὰ ὑλικὰ τῶν ὁποίων ἔχομεν ἀνάγκην. Ἐὰν ἡ ἑταιρεία πληρώνῃ μέγαν ἀριθμὸν ἐργατῶν, τῶν ὁποίων ἔχει ἀνάγκην, βεβαίως δὲν ἕπεται οὔτε εἶναι ἐνδεδειγμένον ὅλαι αὐταὶ αἱ ὑπερβολικαὶ δαπάναι νὰ πληρώνωνται ἀπὸ τὸ Δημόσιον Ταμεῖον. Ἕνεκα αὐτῶν τῶν λόγων εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ὑποστηρίξω τὴν ἀκύρωσιν τῆς συμβάσεως αὐτῆς.

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν.

§164Π. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ὑπέβαλε καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν μίαν πρότασιν ἀκυρώσεως τῆς συμβάσεως μεταξὺ ὑπουργείου Ναυτικῶν καὶ ἑταιρείας Κυρκίνη. Ἠναγκάσθην νὰ ὑποβάλλω τὴν πρότασιν αὐτὴν καθ’ ὅσον διὰ τὴν σύμβασιν αὐτήν, ἡ ὁποία ἀνέρχεται εἰς 33 ἑκατομμύρια τὸν χρόνον, ἐπιβαρύνεται μὲ ἐπὶ πλέον δαπάνην 11.000.000 τὸν χρόνον, δηλαδή, ἐὰν αἱ προμήθειαι τοῦ ὑπουργείου ἐγένοντο μὲ τὰς τιμὰς τὰς τρεχούσας τοῦ ἐμπορίου, τὸ Δημόσιον ἐπὶ ὁλικῆς δαπάνης 33.000.000 θὰ ἔκαμεν μίαν οἰκονομίαν 11.000.000 ἐτησίως. Ἑπομένως ὁ Κυρκίνης, διὰ νὰ πάρῃ τὴν σύμβασιν καὶ τὴν μοιράσῃ κατόπιν εἰς τὰ διάφορα ἐργοστάσια τοῦ Κράτους, ἐπεβάρυνε τὰς προμηθείας τοῦ ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν μὲ 11.000.000 τὸν χρόνον. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ζητήσωμεν τὴν ἀκύρωσιν τῆς συμβάσεως αὐτῆς. Τὸ ἐξήγησα εἰς τοὺς ἐργοστασιάρχας τῆς Μακεδονίας. Ἔστειλα τὸν διευθυντὴν τῶν προμηθειῶν εἰς Μακεδονίαν, ἵνα ἐπισκεφθῇ τὰ ἐργοστάσια καὶ διὰ νὰ ἴδῃ ὑπὸ ποίους ὅρους ἐργάζονται ταῦτα. Εἰς ἕνα ἐκ τῶν κυριωτέρων ἀντιπροσώπων τῶν ἐργοστασίων αὐτῶν, ὅταν ἦλθε νὰ μὲ ἐπισκεφθῇ, τοῦ ἔδωσα ὅλους τοὺς ἀριθμοὺς καὶ ἔμεινε καὶ αὐτὸς κατάπληκτος ἐνώπιον τῶν ἀριθμῶν ποὺ τοῦ εἶχα δώσει. Εἶμαι ἑπομένως πεπεισμένος, ὅτι πρέπει νὰ ἀκυρωθῇ καὶ ἡ σύμβασις τὴν ὁποίαν ἔκαμε τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν καὶ κατόπιν νὰ συμβληθοῦν τὰ δύο ὑπουργεῖα μὲ τὰ ἐργοστάσια κατ’ εὐθεῖαν. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀπολύτως δυσκολία. Καὶ τὰ ἐργοστάσια θὰ ἔχουν τὸ κέρδος, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἔχουν καὶ τὸ δημόσιον θὰ ἀπαλλαγῇ ἀπὸ τὴν προμήθειαν αὐτὴν τὴν ὁποίαν πληρώνει.

§165Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Μετὰ τὰς δηλώσεις εἰς τὰς ὁποίας προέβη ἡ Κυβέρνησις διὰ τῶν ἀξιοτίμων ὑπουργῶν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῶν Ναυτικῶν, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω ὅτι δὲν εἴμεθα ὑπὲρ τῆς συμβάσεως. Ἐγὼ μάλιστα εἶμαι εἷς ἐκ τῶν ὑπογραψάντων τὴν κατηγορίαν διὰ τὴν σύμβασιν αὐτήν. Τονίζω δὲ τοῦτο, ὅτι θεωρῶ ἱκανοποιητικὰς τὰς δηλώσεις ὅτι πρόκειται νὰ γίνῃ νέα σύμβασις μὲ τὰ ἐργοστάσια, διότι ἡμεῖς ἀποβλέπομεν εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ δημοσίου ἀλλὰ χωρὶς νὰ ἐξαιρέσωμεν καὶ τὴν προστασίαν τῆς βιομηχανίας.

§166ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπερατώθη. Ἄρθρον 1ον (ἀναγινώσκει).

§167ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Γίνεται δεκτόν τό 1ον ἄρθρον ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου ὡς καὶ τό σύνολον αὐτοῦ).

§168ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 6 Νοεμβρίου 1926 Ν. Δ. περὶ συστάσεως κεφαλαίου ἀνεργίας ὑπὲρ τῶν ἐργατῶν θαλάσσης». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 18ης Ὀκτωβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 1 Ἰουνίου 1926 Ν. Δ. περὶ μετατάξεως ἀξιωματικῶν ἄλλων ὅπλων εἰς τὸ τῆς ἀεροπορίας κ.λ.π.». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 11 Ὀκτωβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως τοῦ 1ου ἄρθρου τοῦ ἀπὸ 5)2)1926 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως προαγωγῶν». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 13 Νοεμβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ καταργήσεως τοῦ 23 Συντάγματος Πεζικοῦ καὶ συγκροτήσεως ταγμάτων Χίου καὶ Σάμου». (ψιφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 13 Νοεμβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ καταργήσεως τοῦ ἀπὸ 1ης Νοεμβρίου 1926 Ν. Δ. περὶ ἀναθεωρήσεως πίνακος κριθέντων ἀξίων, ὅπως τύχωσι συντάξεως ὁπλαρχηγῶν». Ὁ κ. Ι. Καλογερᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§169Ι. ΚΑΛΟΓΕΡΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ὁπλαρχηγοὺς συμβαίνει τὸ ἑξῆς: Ἡ Κυβέρνησις τῆς Δικτατορίας εἶχε τότε περιλάβει διὰ Διατάγματος ἕνα ἀριθμὸν ὁπλαρχηγῶν, οἱ ὁποῖοι ἐλάμβανον σύνταξιν. Κατόπιν ἡ διαδεχθεῖσα αὐτὴν Κυβέρνησις τοῦ κ. Κονδύλη ὑπέβαλε νομοθετικὸν διάταγμα ἀκυροῦν αὐτό. Κατὰ τὸ διάταγμα ἐκεῖνο, ἔπρεπε νὰ περιληφθοῦν καὶ ἄλλοι ὁπλαρχηγοί. Κατόπιν ὅμως αὐτὸ κατηργήθη καὶ ἑπομένως ἔμεινεν ἐν ἰσχύει τὸ διάταγμα τῆς δικτατορίας τοῦ Παγκάλου, τὸ ὁποῖον θὰ ἔλθῃ πρὸς κύρωσιν. Θέλω τοῦτο νὰ σημειώσω, ὅτι εἶναι ἓν ζήτημα, τὸ ὁποῖον χρήζει κάποιας τακτοποιήσεως. Δηλαδὴ ὑπάρχουν ὁπλαρχηγοί, οἱ ὁποῖοι προσέφεραν πραγματικῶς ὑπηρεσίας καὶ οἱ ὁποῖοι, δύναταί τις νὰ εἴπῃ, δὲν περιελήφθησαν εἰς τὸ διάταγμα ἐκεῖνο Κονδύλη καὶ Παγκάλου. Θὰ ἤθελον ὅταν πρόκειται νὰ ψηφισθῇ τὸ διάταγμα ἐκεῖνο, ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ τὴν πρόνοιαν, ὥστε νὰ εὑρεθῇ ποῖοι ἀκριβῶς εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δικαιοῦνται νὰ λάβουν σύνταξιν.

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Μόδης.

§171Γ. ΜΟΔΗΣ. Ἤθελον νὰ εἴπω, ὅτι πολύ κακῶς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἠκύρωσε. Εἶναι μία ἀδικία νὰ λαμβάνωσι σύνταξιν πολλοὶ οἱ ὁποῖοι δὲν δικαιοῦνται καὶ νὰ μὴ λαμβάνωσι ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι προσέφερον πραγματικὰς ὑπηρεσίας.

§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπερατώθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν. (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι)

§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ. συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 18 Ὀκτωβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 17 Νοεμβρίου 1925 Ν. Δ. περὶ ἐπαναφορᾶς ἀξιωματικῶν εἰς τὸ ὅπλον τῆς Ἀεροπορίας κλπ.» (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ. συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 8 Νοεμβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 21 Σεπτεμβρίου 1926 Ν. Δ. περὶ ἀναδρομικῆς προαγωγῆς ἀντιστρατήγων καὶ ὑποστρατήγων». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ. συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 29 Ἰανουαρίου 1926 Ν. Δ. περὶ εἰσαγωγῆς εἰς τὴν στρατιωτικὴν Σχολὴν Εὐελπίδων ὡς μαθητῶν ἰδιωτῶν Ἀλβανικῆς ὑπηκοότητος». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ. συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 13 Νοεμβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 29 Δεκεμβρίου 1925 Ν. Δ. περὶ παραβάσεως προθεσμιῶν Ν. Δ. 3 Αὐγούστου 1925 περὶ ἀνακλήσεως ἀπομακρυνθέντων ἀξιωματικῶν, ἀναθεωρήσεως στασίμων καὶ μονιμοποιήσεως ἐφέδρων». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον). Αʹ. συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 21 Σεπτεμβρίου 1926 Ν. Δ. περὶ λογισμοῦ χρόνου ὑπηρεσίας ἀνακληθέντων εἰς ἐνέργειαν ἀξιωματικῶν». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ. συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τῶν Ν. Δ. τῆς 17ης Φεβρουαρίου 1926 περὶ αʹ) ἀμνηστείας ἀδικημάτων τινῶν, βʹ) ἀναστολῆς διώξεως ἀδικημάτων τινῶν καὶ ἐκτελέσεως ποινῶν, γʹ) ἀναστολῆς ποινῶν, προσωρινῆς ἀπολύσεως καὶ χάριτος, δʹ) καθορισμοῦ τοῦ ἐκτιτέου μέρους ἀνασταλείσης ποινῆς εʹ) αὐθεντικῆς ἑρμηνείας κλπ. ἄρθρων τινῶν τοῦ νόμου 3286». Ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης.

§174Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Κύριοι συνάδελφοι, μακρὰ ἐγένετο συζήτησις κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συνεδρίασιν περὶ τοῦ Ν. Δ. τοῦ κυροῦντος τὸ περὶ ἀμνηστείας διάταγμα τοῦ παρελθόντος. Εἶναι ἀληθές, ὅτι εἶχον ὑποχρέωσιν νὰ φέρω ἐνώπιον ὑμῶν πρὸς κύρωσιν τυπικὴν τοῦ διατάγματος ἐκείνου τῆς Δικτατορίας. Τὸ ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης δὲν ἔκρινεν οὔτε ὠφέλιμον, οὔτε σκόπιμον, οὔτε ἀναγκαῖον νὰ φέρῃ καμμίαν τροποποίησιν, ἐφ’ ὅσον τὸ διάταγμα ἐκεῖνο εἶναι νόμος τοῦ Κράτους, ἐφαρμόζεται καθ’ ὅλας αὐτοῦ τὰς διατάξεις καὶ οὐδεμία περίπτωσις, κατὰ τὴν γνώμην τῆς ὑπηρεσίας τῆς ἰδικῆς μου, ἐπιτρέπει νὰ τὸ ἐπεκτείνωμεν, καὶ διὰ τῆς μεθόδου τῆς κυρώσεως ἤδη τυπικῶς τοῦ διατάγματος νὰ ἐπιφέρωμεν καὶ ἄλλας μεταβολὰς τοιαύτας, αἱ ὁποῖαι νὰ δώσουν ἀφορμὴν εἰς παρεξηγήσεις καὶ ν’ ἀνοίξωμεν πάλιν κατὰ διαφόρους τρόπους, εἴτε διὰ τῶν παραθύρων, εἴτε διὰ τῶν θυρῶν, τὰς φυλακὰς διὰ νὰ ἐξέλθωσι διάφοροι ἐγκληματίαι. Ἐν τούτοις ἡ ἐπιτροπὴ ἡ κοινοβουλευτική, εἰς τὴν ὁποίαν εἰσήχθη, κατὰ τὸ πρέπον πρὸς ἐξέτασιν τὸ διάταγμα, ἐνόμισεν ὅτι τῆς ἐδίδετο τὸ δικαίωμα νὰ προβῇ εἰς ὡρισμένας μεταρρυθμίσεις. Κατ’ ἀρχὴν δὲν ἀποδέχομαι τὴν γνώμην αὐτῆς καὶ τὰς τροποποιήσεις, τὰς ὁποίας ἐπέφερε, διότι ἡ τοιαύτη ἀποδοχή, κατὰ τὴν γνώμην μου, θὰ εἶναι ἐπιζημία διὰ τὴν ἐν γένει δικαιοσύνην, διότι θὰ ἐδίδετο ἀφορμὴ εἰς τὸ νὰ ἐξέλθουν πάλιν ἐκ τῶν φυλακῶν διάφοροι λαθρέμποροι καὶ καταχρασταὶ τοῦ δημοσίου πλούτου. Ἐν τούτοις ὅμως ἡ ἐπιτροπὴ προέτεινεν ὡρισμένας τροπολογίας. Πρὸ 3–4 ἡμερῶν, ὅτε ἦλθε πάλιν πρὸς συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον, ἐγένοντο παρὰ διαφόρων ἀξιοτίμων συναδέλφων διάφοροι εἰσηγήσεις καὶ ἀνεπτύχθησαν διάφοροι τροπολογίαι σκοποῦσαι τὴν ἀποδοχὴν τούτων. Ἐκ τῶν τροπολογιῶν αἱ ὁποῖαι ὑπεβλήθησαν καὶ ἀνεπτύχθησαν, τὰς πλείστας, διὰ τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους προανέφερα, δὲν εἶμαι διατεθειμένος νὰ τὰς δεχθῶ, διότι εἶναι καιρὸς πλέον, κύριοι συνάδελφοι, νὰ παύσῃ αὐτὴ ἡ κατάστασις, ὅταν ἔρχεται ἓν διάταγμα καὶ εἶναι ἡ τρίτη φορὰ κατὰ τὴν ὁποίαν παρουσιάζεται ἐνώπιον ὑμῶν τὸ τοιοῦτον διάταγμα καὶ κατὰ τὰς διαφόρους ἐμφανίσεις τοῦ διατάγματος ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὑπεισέρχονται ἀνωμάλως διάφοροι μεταρρυθμίσεις καὶ τροπολογίαι ὄπισθεν τῶν ὁποίων ἐκρύπτετο καὶ μία διαφυγὴ ἑνὸς ἐγκληματίου. Αὐτὸ εἶναι καιρὸς πλέον νὰ παύσῃ καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐννοεῖ νὰ θέσῃ τέρμα εἰς τὴν τοιαύτην κατάστασιν, διὰ τοῦτο ἐπαναλαμβάνω ἠθέλησα ἁπλῶς καὶ τυπικῶς νὰ κυρώσω τὸ νομοσχέδιον. Ἐκ τῆς συζητήσεως ἡ ὁποία εὐρύτατα ἐγένετο ἐπὶ τῶν διαφόρων τροπολογιῶν τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων, ἔκρινα ὅτι ἤμην ὑποχρεωμένος νὰ μελετήσω τινὰς ἐξ αὐτῶν, ὅσας μετὰ πειστικότητος καὶ νομικότητος ἀνέπτυξαν, καὶ τὰς ὁποίας μοῦ ἐπεβάλετο νὰ τὰς δεχθῶ. Τοιαῦται δὲ τροπολογίαι εἶναι αἱ ἀνεπτυχθεῖσαι παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου ἀρχηγοῦ τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος καὶ ἀγαπητοῦ συμπολίτου, ἀναπτύξαντος ὅτι ἐγεννήθη ἐν τῇ ἐφαρμογῇ τῶν διαφόρων διατάξεων τοῦ Ν.Δ. διαφορὰ ἐν τῇ νομολογίᾳ, εἰς τρόπον ὥστε νὰ μὴ ὑπάρχῃ μία ἑνιαία, ὡς διατείνεται, νομολογία σχετικῶς πρὸς τὸ κατ’ ἐξακολούθησιν ἀδίκημα, διότι ἄλλα μὲν Ἐφετεῖα ἀπεδέχθησαν, ὡς ἰσχυρίσθη, τὴν ὕπαρξιν τῆς παραγραφῆς, ὡς ἀρχομένην ἀπὸ τῆς πρώτης πράξεως τοῦ ἀδικήματος, ἄλλα δὲ ὡς ἀρχομένην ἀπὸ τῆς τελευταίας πράξεως. Ὁπωσδήποτε ἠθέλησα νὰ πείσω τὸν ἀξιότιμον συμπολίτην μου, ὅτι δὲν εἶχε δίκαιον, διότι καὶ αἱ ἀποφάσεις τοῦ Ἀρείου Πάγου εἶναι ἀλλεπάλληλοι. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐπειδὴ ἔδωκα ἰδιαιτέραν προσοχὴν εἰς τὰς νομικὰς παρατηρήσεις τὰς ὁποίας ἐπέφερε, διότι τὸν διακρίνει ἄλλως τε καὶ μεγάλη νομομάθεια, ἠθέλησα νὰ λάβω ὑπ’ ὄψιν αὐτὰς εἰς τρόπον ὥστε νὰ μὴ ὑπάρχῃ διαφωνία παρὰ τοῖς δικαστηρίοις, παγιωθῶσι δὲ νομοθετικαὶ διαφωνίαι τυχὸν ὑφιστάμεναι. Εἰς τρόπον ὥστε, ἐὰν ὑπάρχωσιν ἀντίθεται ἀποφάσεις σχετικῶς πρὸς τὸ θέμα, νὰ ὑποχρεωθοῦν διὰ νέας πράξεως νομοθετικῆς ν’ ἀκολουθήσουν ἑνιαίαν νομολογίαν. Ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι μίαν τοιαύτην ἐκδοχὴν θὰ ἦτο σκόπιμον νὰ τὴν εἰσαγάγω εἰς νομοθετικὸν διάταγμα, τὸ ὁποῖον μετά τινος ἀποστροφῆς, λόγῳ τῶν διατάξεων αἱ ὁποῖαι περιελήφθησαν κατὰ τὸ παρελθὸν καὶ τῶν ἀφορμῶν αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν, συνετέλεσε διὰ νὰ παρεξηγηθῇ ἐν γένει ἡ προέλευσίς του. Δι’ αὐτὸ κρίνω, ὅτι εἶναι σκοπιμώτερον διὰ δηλώσεως ἐπισήμου νὰ παγιώσωμεν τὴν νομολογίαν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου. Ἴσως εἶναι ἡ δυσμενεστέρα, διότι ὑπεστηρίχθη τὸ ἀντίθετον, ὅτι ἡ παραγραφὴ ἄρχεται ἀπὸ τῆς πρώτης πράξεως, ἀλλ’ ὁπωσδήποτε ἀφοῦ ἐδόθη ἀφορμὴ ἂς παγιώσωμεν τοῦτο, ἔστω καὶ ὑπὸ τὰς συνθήκας, τὰς ὁποίας ζητοῦν οἱ ὑποστηρίξαντες τὴν ἀντίθετον ἐκδοχήν.

§175Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Σᾶς ἐρωτῶ τοῦτο. Κάμετε διάταξιν νόμου ἢ ἁπλῶς τροπολογίαν; Διότι ἔχει τὴν διαφορὰν ὅτι, ἐὰν εἶναι διάταξις νόμου, εἶναι οὐσιαστικὸς νόμος. Γίνεται παραδεκτὸν χωρὶς νὰ ἐξετασθῇ τὸ ζήτημα.

§176Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐγὼ σᾶς εἶπα, εἶμαι ἐνάντιος πάσης τοιαύτης λύσεως, ἀλλ’ ἠθέλησα νὰ παγιώσω τὴν νομολογίαν, ἣν κρίνετε κυμαινομένην.

§177Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, εἶναι μία παρανόησις. Σᾶς λέγω· ἐγὼ δὲν ἐζήτησα νὰ κάμητε τυπικὸν νόμον τοὐναντίον μάλιστα εἶπον, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸν εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχε νὰ γίνεται τοῦτο εἰς τὴν παρεμπίπτουσαν αὐτὴν περίπτωσιν, ἀλλὰ σᾶς εἶπον μόνον νὰ εἴπητε τί δέχεσθε, πρὸς τί ἐπεκτείνεται τὴν ἀμνηστείαν.

§178Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Νομίζω, ὅτι καὶ αἱ ἀποφάσεις αἱ ἀλλεπάλληλοι τοῦ Ἀρείου Πάγου κυροῦσι τοῦτο. Ἐν τούτοις, ἐπειδὴ προέκυψαν διάφοροι ἀμφιβολίαι καὶ διάφοροι διχογνωμίαι, λέγω, ὅτι αἱ διάφοροι ὑπηρεσίαι ἐξέδιδον διαφόρους ἀποφάσεις καὶ δι’ αὐτό....

§179Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ ἔχω κάμη μίαν δήλωσιν’ ὅτι αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγητε ὑμεῖς δὲν εἶναι ἀκριβῶς σύμφωνον μὲ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶπον ἐγώ. Ἐγὼ μόνον ἐζήτησα σαφῆ καθορισμὸν πῶς τὸ ἀποδέχεσθε· νὰ μὴ ἀναγκασθῆτε νὰ ὑποχωρήσητε εἰς μίαν γνώμην.

§180Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν θέλει νὰ σᾶς ὀφείλῃ ὑποχρέωσιν.

§181Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἂς ἀφήσωμεν τότε τὴν διάταξιν ὡς ἔχει, καὶ ἂς ἀφήσωμεν τὰ δικαστήρια νὰ ἐφαρμόζωσι ταύτην κατὰ τὴν ἰδίαν των κρίσιν ὅπως μέχρι τοῦδε κατὰ τὸν ἰσχύοντα νόμον. Ἐπίσης ἀνεπτύχθη καὶ ἑτέρα ἀδικία προκύπτουσα ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς, μέχρι τοῦδε, τοῦ διατάγματος τοῦ παλαιοῦ. Διὰ τοῦ ἄρθρου 17 ἀφομοιώνω τοὺς ἀπουσιάζοντας ἐκτὸς τῆς Ἑλλάδος καὶ τοὺς ἀπουσιάζοντας ἐντὸς τῆς Ἑλλάδος καὶ διατυπώνω τὴν διάταξιν ὡς ἑξῆς. «Ἐκ τῆς παραγράφου τοῦ ἄρθρου 17 ἀπαλείφεται ἡ φράσις, «ἐφ’ ὅσον οἱ κατηγορούμενοι ἀπεδήμησαν εἰς τὸ ἐξωτερικόν», καὶ τούτου γενομένου ἀπομένει τὸ ὑπόλοιπον, τὸ ὁποῖον ἐκπροσωπεῖ τὰς γνώμας, αἱ ὁποῖαι ἀνεπτύχθησαν σχετικῶς. Ἐπίσης ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2, κατὰ τὸ παρελθὸν ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ διατάγματος ἔφερε τὴν ἑξῆς ἀνωμαλίαν, ὅτι πολλοὶ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἀποδημοῦντες δὲν προέλαβον ἐντὸς τῆς διετοῦς καθοριζομένης προθεσμίας, ὅπως ὑποβάλουν αἰτήσεις ἀναστολῆς. Διὰ τῆς τροποποιήσεως παρατείνω ἐπί τινα ἀκόμη χρόνον τὴν προθεσμίαν τῆς ὑποβολῆς τῶν αἰτήσεων. Τοῦτο τὸ εὑρίσκω δίκαιον καὶ ὡς πρὸς αὐτό, τὸ ἄρθρον 2 τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς: (ἀναγινώσκει) «Αἱ δυνάμει τοῦ ἄρθρου 10..... κλπ. Μὲ τὴν τοιαύτην διατύπωσιν τοῦ ἄρθρου 2 ἱκανοποιοῦνται καὶ ἐκεῖνοι τῶν κ. συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι διετύπωσαν τὴν ἄποψιν τὴν ἀντίθετον. Οὐδεμίαν ἄλλην τροπολογίαν ἐγὼ τοὐλάχιστον εἶμαι διατεθειμένος νὰ δεχθῶ.

§182ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Σαρακηνὸς ἔχει τὸν λόγον.

§183Κ. ΣΑΡΑΚΗΝΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν μίαν τροπολογίαν τὴν ὁποίαν ἔχω ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 8. Δὲν πρόκειται ἡ προτεινομένη τροπολογία ν’ ἀνοίξῃ τὰς θύρας τῶν φυλακῶν διὰ νὰ ἐξέλθουν οἱ κατάδικοι. Εἰς τὸ ἄρθρον 8 τοῦ ὑπὸ κύρωσιν νομοθετικοῦ διατάγματος κ. ὑπουργέ, τίθεται ὅτι (ἀναγινώσκει), ὅπως ἡ προθεσμία αὕτη, ἡ χρονολογία αὕτη ἡ τιθεμένη ἐν τῷ παρόντι νομοθετικῷ μέτρῳ ἀντικατασταθῇ διὰ τῆς χρονολογίας 17 Φεβρουαρίου 1926, ἡμέρας κατὰ τὴν ὁποίαν ἐδημοσιεύθη τὸ σχετικὸν νομοθετικὸν αὐτὸ διάταγμα. Ἡ 4 Ἰανουαρίου κ. ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, δὲν εἶναι ἡμέρα Ἐθνικῆς ἑορτῆς οὔτε ἡμέρα χαρᾶς, εἶναι ἡμέρα κατὰ τὴν ὁποίαν ἐκηρύχθη εἰς τὴν Ἑλλάδα ἡ δικτατορία κατὰ πᾶσαν λογικὴν καὶ κατὰ πᾶσαν νομιμότητα φρονῶ ὅτι δύναται νὰ τεθῇ ἡ 17 Φεβρουαρίου ἡμέρα ἀναστολῆς, ἡμέρα κατὰ τὴν ὁποίαν ἐδημοσιεύθη τὸ σχετικὸν νομοθετικὸν διάταγμα. Διότι ἡ παροῦσα Βουλὴ δὲν πρέπει νὰ ἐπικυρώσῃ μίαν ἀσχημίαν, ἃς μοῦ ἐπιτραπῇ ἡ ἔκφρασις, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν ὅτι ἡ 4η τοῦ μηνὸς Ἰανουαρίου τοῦ 1926 δὲν ὑπῆρξεν ἡμέρα χαρᾶς, ἢ ἡμέρα τοῦ Εὐαγγελισμοῦ ἢ τῆς ὑπογραφῆς τῆς συνθήκης τῶν Σεβρῶν, ἢ τοῦ Βουκουρεστίου διὰ τοῦτο εὐλαβῶς παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον κ. ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, νὰ λάβῃ τὴν καλωσύνην νὰ δεχθῇ τὴν τροπολογίαν τὴν ὁποίαν εἶπον καὶ ἡ ὁποία ἤδη διενεμήθη.

§184Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Λυποῦμαι κ. συνάδελφε, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶ τὴν τροπολογίαν σας, ὁσονδήποτε καὶ ἂν εἶναι πειστικοὶ οἱ λόγοι σας σχετικῶς πρὸς τὴν χρονολογίαν τοῦ νομοσχεδίου. Καὶ ἐνῷ εἶμαι σύμφωνος εἰς τὰς ἀπόψεις σας, αἱ συνέπειαι τῆς μεταβολῆς τῆς χρονολογίας, θὰ συνεπιφέρουν ἀπολύσεις ἐκ τῶν φυλακῶν ἄλλων ἐγκληματιῶν. Αὐτὸ δὲν μπορῶ νὰ τὸ δεχθῶ καὶ λυποῦμαι πολὺ διότι τὴν ἀντίληψιν τὴν ὁποίαν ἀνεπτύξατε τόσον πειστικὰ δὲν ἠμπορῶ νὰ τὴν δεχθῶ.

§185Κ. ΣΑΡΑΚΗΝΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ ἐπιμείνω. Πρόκειται περὶ προθεσμίας 34 ἡμερῶν. Διὰ τίνα λόγον κ. ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, νὰ τεθῇ εἰς τὸ προκείμενον νομοθέτημα χρονολογία 4 Ἰανουαρίου καὶ νὰ μὴ τεθῇ 17 Φεβρουαρίου.

§186Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐλέγχετε διατὶ ἐτέθη αὐτὴ ἡ χρονολογία; Δὲν εἶμαι ἐγὼ ὁ συντάκτης τοῦ νομοθετικοῦ αὐτοῦ διατάγματος· εὑρέθη νὰ ὑπάρχῃ.

§187Κ. ΣΑΡΑΚΗΝΟΣ. Ἀκριβῶς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχω νὰ παρατηρήσω εἶναι τοῦτο, ὅτι σεῖς ἐπικυρώνετε ἕνα νομοθετικὸν διάταγμα ἐκδοθὲν ἐπὶ δικτατορίας. Ἐπειδὴ ὅμως ἀκριβῶς ἡ δικτατορία ἠθέλησε νὰ χαρακτηρίσῃ τὴν 4ην Ἰανουαρίου, ὡς ἡμέραν Ἐθνικῆς χαρᾶς, ἔθεσεν αὐτὴν τὴν διάταξιν. Ἐφόσον δὲ φρονῶ, ὅτι ἡ Βουλὴ ἡ παροῦσα ὅτι μετ’ ἀηδίας πρέπει νὰ ἀτενίσῃ τὴν ἡμέραν αὐτὴν διὰ τοῦτο παρακαλῶ εὐλαβῶς καὶ πάλιν νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία.

§188Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐὰν τὸ ἐπιχείρημά σας στηρίζεται μόνον ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ σημείου εἶμαι διατεθειμένος ἀντὶ τῆς 4 Ἰανουαρίου ἡ ὁποία σᾶς ἐνοχλεῖ, νὰ βάλω 3 Ἰανουαρίου.

§189Κ. ΣΑΡΑΚΗΝΟΣ. Κύριε ὑπουργὲ δὲν εἶναι τοῦτο μόνον, διότι ἡ ἰσχὺς τῶν νομοθετικῶν αὐτῶν διαταγμάτων εἴθισται νὰ ἐφαρμόζεται ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως τί ἁπλούστερον, τί λογικώτερον, τί νομιμώτερον τούτου κ. ὑπουργέ. Πρόκειται ἄλλως τε περὶ παρατάσεως 34 ἐν συνόλῳ ἡμερῶν. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ καὶ πάλιν κ. ὑπουργέ, ἐπειδὴ πρόκειται περὶ μιᾶς δικαίας τροπολογίας, νὰ τὴν λάβητε ὑπ’ ὄψιν.

§190Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἄς ἐρωτηθῇ ἡ Βουλὴ τέλος πάντων.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαθανάσης ἔχει τὸν λόγον.

§192Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Καὶ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συνεδρίασιν κ. συνάδελφε, καὶ ἐκ μέρους τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης ὑπουργοῦ, καὶ ἐκ μέρους τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὴν ἀποψινὴν συνεδρίασιν ὑπεστηρίχθη πρὸς ἀπόκρουσιν τῶν τροπολογιῶν τῶν ἐπενεχθεισῶν εἰς τὸ νομοσχέδιον ἐκ μέρους τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ δικαιολογία ὅτι δὲν δύναται ἡ Κυβέρνησις, νὰ δεχθῇ τροπολογίας αἱ ὁποῖαι οὐδὲν ἄλλον εἶναι παρὰ ἄνοιγμα τῶν φυλακῶν, ὅπως ἐξέλθωσιν αὐτῶν οἱ ἐν αὐταῖς κρατούμενοι κατάδικοι, καὶ διετράνωσε τὰς ἀντιλήψεις ταύτας τῆς Κυβερνήσεως ἀπόψε ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, χαρακτηρίσας ὡς ἀπεχθῆ τὴν ἐντύπωσιν τὴν ὁποίαν ἤθελεν παραγάγει ἡ τοιαύτη ἀντίληψις. Πρὸς τὴν τοιαύτην ἀντίληψιν λέγω τοῦτο· ὅτι εἴμεθα οὐ μόνον σύμφωνοι ἀλλὰ καὶ πλειοδοτοῦντες...

§193Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐφόσον τινὲς τῶν τροπολογιῶν τείνουν εἰς τὴν ἔξοδον ἐκ τῶν φυλακῶν τῶν ἐν αὐταῖς ἐγκληματιῶν, αὐτὴν τὴν γνώμην ἔχω καὶ ἐγώ. Ἐφόσον ὅμως δὲν τείνουν εἰς αὐτὸ δὲν ἔχω τὴν αὐτὴν γνώμην.

§194Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Εἰς τὴν ἀντίληψιν ταύτην λέγω κ. ὑπουργέ, οὐ μόνον σύμφωνοι ἀλλὰ καὶ πλειοδοτοῦντες εὑρέθημεν ἡμεῖς. Ἀλλὰ παρὰ τὴν ἐξαγγελθεῖσαν ταύτην ἀρχὴν ἡ Κυβέρνησις πρὸ ὀλίγων μόλις ἡμερῶν διὰ τοῦ νόμου περὶ κυρώσεως τοῦ νομοθετικοῦ διατάγματος τοῦ ἀμνηστεύσαντος τὰ ἀδικήματα τῶν ἐκλογῶν τοῦ 1923 προσέθεσεν 2ον ἄρθρον εἰς τὸ νομοθετικὸν τοῦτο διάταγμα «καὶ τὰς ἐκλογικὰς παραβάσεις τοῦ 1928», νὰ σᾶς τὸ ἀναγνώσω ὅλον κ. Πρόεδρε; (ἀναγινώσκει). «Εἰς τὸ ἄρθρον μόνον τοῦ διατάγματος προστίθεται...κλπ.». Τοῦτο κύριοι εἰς ἐμὲ παρακολουθοῦντα τὰς συνεδριάσεις τῆς Βουλῆς καὶ μὴ ἀντιληφθέντα τὴν προσθήκην τοιαύτης διατάξεως, ἐνεποίησε ἐντύπωσιν τῷ ὄντι καταπληκτικήν.

§195Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐπιτρέπετε κ. συνάδελφε; τὴν διάταξιν ἐκείνην δὲν τὴν εἰσήγαγον ἐγὼ εἰς τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἀναφέρετε τὴν εἰσήγαγεν ἡ Κοινοβουλευτικὴ ἐπιτροπὴ δὲν ἠξεύρω ἐὰν κατὰ πλειοψηφίαν ἢ κατὰ παμψηφίαν.

§196Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Κατὰ παμψηφίαν παρόντος καὶ τοῦ κ. Γιαννοπούλου.

§197Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Καὶ ἐψηφίσθη παρὰ τῆς Βουλῆς. Ἔχω δὲ τὴν γνώμην ἐπειδὴ εἴπατε ὅτι κακῶς περιελήφθησαν τὰ ἐκλογικὰ ἀδικήματα ἔχω τὴν γνώμην καὶ ἔχομεν ἀποφάσεις τοῦ Ἀρείου Πάγου αἱ ὁποῖαι χαρακτηρίζουν τὰ ἐκλογικὰ ἀδικήματα, ὡς πολιτικά. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ νόμου ἐκείνου ἐὰν κατέστη καὶ νόμος, διότι ἀκόμη δὲν κατέστη....

§198Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἐδημοσιεύθη.

§199Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἴσως σήμερον ἡ ἐκτίμησις τῆς ἀντισυνταγματικότητος τῆς διατάξεως αὐτῆς θὰ εἶναι ἀντικείμενον ἐρεύνης τῆς δικαστικῆς ἀρχῆς. Εἶναι κύριοι βουλευταί, ἀληθῶς δικαιολογημέναι αἱ ἀνώμαλοι ἐκεῖναι καταστάσεις, μεριμνῶσαι περὶ ἀμνηστεύσεως ἐκείνων τοὺς ὁποίους αὐταὶ παρώθησαν εἰς τὴν παράβασιν τῶν νόμων. Ἀλλὰ ἡ σημερινὴ Κοινοβουλευτικὴ Κυβέρνησις νὰ προάγεται εἰς ἀμνήστευσιν ἀδικημάτων, τὰ ὁποῖα ἐτελέσθησαν αὐτῆς Κυβερνώσης νομίζω, ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ ἀντίφασιν πρὸς τὰς ἀρχὰς τὰς ἐξαγγελθείσας ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ δὲν ἀποτελεῖ μόνον ἀντίφασιν ἀλλὰ καὶ διαπίστωσιν ἑνὸς γεγονότος, τὸ ὁποῖον ἐγὼ διστάζω νὰ πιστεύσω, τοῦ γεγονότος, ὅτι αἱ ἐκλογαὶ παρεβιάσθησαν. Ἀποτελεῖ λέγω καὶ διαπίστωσιν ὅτι αἱ ἐκλογικαὶ παραβάσεις αἱ καταγγελθεῖσαι διὰ τοῦ Τύπου καὶ ἐπισήμως διατυπωθεῖσαι ὡς λαβοῦσαι χώραν κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ Αὐγούστου, εἶναι ἀληθὲς καὶ ὅτι ἔλαβον χώραν τοιαύτας παραβάσεις.

§200Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Αὐτὸ δὲν ἔχει σχέσιν, ἀφορᾷ τὰς παραβάσεις τὰς ὁποίας διεπράξατε σεῖς, διότι 9.000 ἐκλογεῖς δὲν ἦσαν ἐγγεγραμμένοι εἰς τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον.

§201Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἔχω καθῆκον νὰ ζητήσω ἀπὸ τὴν πλειοψηφίαν μας νὰ ἀκούσῃ μετὰ προσοχῆς τὴν κατηγορίαν ἡ ὁποία ἐξαγγέλλεται ἀπὸ τοῦ Βήματος τούτου ἐναντίον μας, διότι ἔτσι θὰ φανῇ ὅτι δὲν προσπαθοῦμεν διὰ τῶν φωνῶν νὰ καταστείλωμεν ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα λέγονται.

§202Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Καὶ προσθέτω, ὅτι ὄχι μόνον ἀντίφασιν πρὸς τὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως ἀποτελεῖ ἡ προσθήκη τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ, ἀλλὰ ἀποτελεῖ κατ’ ἐμὴν γνώμην καὶ προφανῆ παράβασιν θετικῆς διατάξεως τοῦ Συντάγματος τῆς γνωστῆς διατάξεως, ἡ ὁποία ἐπιτρέπει μόνον τὴν ἀμνηστείαν ἐπὶ τῶν πολιτικῶν ἀδικημάτων καὶ ὅτι ἐκλογικαὶ παραβάσεις ἀποτελοῦσιν ἀδικήματα κοινὰ καὶ ὄχι πολιτικά. Εἶναι σήμερον παγίως δεκτὸν ὄχι μόνον νομολογικῶς, ἀλλὰ καὶ νομοθετικῶς—χωρὶς ν’ ἀναφέρω τὰς κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συνεδρίασιν δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως—ὅτι τὰ ἐκλογικὰ ἀδικήματα εἶναι κοινά. Λέγω ὅτι εἶναι ἀδικήματα κοινὰ αἱ ἐκλογικαὶ παραβάσεις, τοῦτο τὸ καθιεροῖ ἡ νομοθεσία ἡμῶν σαφῶς καὶ κατηγορηματικῶς, διότι τὰς ἐκλογικὰς παραβάσεις δὲν τὰς εἰσάγει ἐνώπιον τῶν κακουργιοδικῶν ἀλλ’ ἐνώπιον τῶν πλημμελειοδικῶν. Ἄν θέλετε κύριοι ἐπειδὴ ἠμφισβήτησε ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης τὴν γνώμην τοῦ παρ’ ἡμῖν μόνον ἀλλὰ καὶ ἐγκρίτου συγγραφέως ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ, σᾶς ἀναγινώσκω ἵνα ἔχετε μίαν γνώμην (ἀναγινώσκει). «Δὲν δύναται νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς πολιτικὸν ἀδίκημα τὸ κατὰ τὴν ἐκλογὴν ἀδίκημα κλπ.». Εἶναι λοιπὸν δεκτὸν ἀμφιβολίας καὶ ἀμφισβητήσεως, ὅτι ἡ προσθήκη τῆς διατάξεως ταύτης καὶ ἡ ἀποδοχὴ ταύτης ἐκ μέρους τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης ἀποτελεῖ προφανῆ καὶ θετικὴν παραβίασιν τοῦ Συντάγματος. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δὲν φρονῶ ὅτι εὑρίσκεται ἐν συμφωνίᾳ πρὸς ἑαυτὸν καὶ πρὸς τὴν ἀρχὴν τὴν ὁποίαν ἐξήγγειλεν ἡ Κυβέρνησις, ὅτι δὲν ἐπιτρέπει καὶ δὲν δύναται νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐκ τῶν φυλακῶν ἔξοδον ἐκείνων οἱ ὁποῖοι κρατοῦνται ἐν αὐταῖς.

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τζερμιᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§204Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Λυποῦμαι κύριοι, διότι ὁ ἀξιότιμος καὶ ἀγαπητὸς συνάδελφος ἠθέλησε νὰ κάνῃ συσχέτισιν τῆς μιᾶς περιπτώσεως μετὰ τῆς ἄλλης. Ἠδύνατο ἡ ὁμιλία αὐτοῦ νὰ ἀποτελέσῃ θέμα ἐλέγχου τῆς Κυβερνήσεως καὶ θέμα ἐπιθέσεως κατὰ τῆς πλειοψηφίας ἡ ὁποία ἐψήφισε τὸν νόμον αὐτὸν δι’ ἄλλα θέματα, ἀλλὰ δὲν ὤφειλεν νὰ σχετίσῃ τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον μὲ τὸ ψηφισθέν, διότι καὶ παρίστατο ὡς ἀντιπρόσωπος τοῦ κόμματος εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκει· ἦτο παρὼν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ὅταν ἐξήγησα περὶ τίνων ἐκλογικῶν παραβάσεων πρόκειται. Ἐπρόκειτο περὶ ἐκλογικῶν παραβάσεων, αἱ ὁποῖαι συνέβησαν εἰς μέρη εἰς τὰ ὁποῖα ἦτο ἀναμφισβήτητος ἡ ὑπεροχὴ τῆς Δημοκρατικῆς παρατάξεως. Τουτέστι εἰς τὴν περιοχὴν τοῦ τμήματος Κουρνὰ τῶν Χανίων μεταξὺ δύο Φιλελευθέρων συνδυασμῶν καὶ εἰς τὴν περιφέρειαν τοῦ Λαγκαδᾶ εἰς τὴν ὁποίαν ἀνέτρεψαν τὰς κάλπας ὁμόφρονες, διότι δὲν εὑρέθησαν ἐγγεγραμμένοι εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους. Ἡ εὐθύνη τότε ἐπερρίπτετο εἰς τὸν τότε ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ διεμαρτύροντο ζητοῦντες ἀπὸ τὴν τότε Κυβέρνησιν τὴν ἐγγραφήν των, διότι δὲν ἦσαν ἐγγραμμένοι 9.000 ψηφοφόροι τῆς περιφερείας αὐτῆς. Σᾶς παρακαλῶ καὶ σᾶς προκαλῶ, εἶμαι δὲ διατεθειμένος νὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν καὶ τὴν Βουλὴν ν’ ἀκυρώσῃ τὸ διάταγμα, ἐὰν ὁ κ. συνάδελφος ὁ ὁποῖος ὡμίλησεν περὶ ἐκλογικῶν παραβάσεων δυνηθῇ νὰ μᾶς ἀναφέρῃ, ἐὰν ὑπάρχῃ μήνυσις εἰς τὸν εἰσαγγελέα Πρωτοδικῶν Θεσσαλονίκης ἐπὶ διπλοψηφίᾳ καὶ τότε μόνον θὰ ἦτο ἐν τάξει ἀπέναντι τῶν ὅσων εἶπεν. Ἀλλὰ ὅταν λέγει αὐτά, ἀφοῦ ἐξήγησα εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τὴν κοινοβουλευτικὴν τῆς Δικαιοσύνης ἐγὼ ὁ ἴδιος περὶ τίνος ἐπρόκειτο, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ ἀγῶνος μεταξὺ δύο Φιλελευθέρων συνδυασμῶν, τοῦ συνδυασμοῦ τοῦ ὁποίου ἡγεῖτο ὁ Μυλωνογιαννάκης ἀφ’ ἑνὸς καὶ τοῦ συνδυασμοῦ Μητσοτάκη ἀφ’ ἑτέρου, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ μιᾶς ἐκλογῆς εἰς τὴν ὁποίαν ἀνετράπησαν αἱ κάλπαι πρὸ τῶν παρόντων δὲ ὑποψηφίων συμφωνησάντων ὅπως ἡ ἐνέργεια τῆς ἐκλογῆς ἀναβληθῇ διὰ τὴν ἑπομένην Κυριακήν, διότι εὑρέθησαν πολλοὶ μὴ ἐγγεγραμμένοι εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους, ἀπορῶ ποῦ εὑρίσκει τὴν νοθείαν ὁ κ. συνάδελφος τὴν ὁποίαν ἠμνήστευσεν ἡ Κυβέρνησις ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐκλογὰς τῆς 19ης Αὐγούστου; Αὐτὰ εἶναι ἄσχετα μὲ τὰς ἀντιλήψεις τοῦ ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης, διότι ἄλλα εἶναι τὰ κοινὰ ἀδικήματα καὶ ἄλλαι εἶναι αἱ ἐκλογικαὶ παραβάσεις. Θὰ ἦτο ἐν τάξει ὁ κ. συνάδελφος μόνον ἐὰν ἔφερεν ἄλλην περίπτωσιν, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὸ νομοθέτημα αὐτό, καὶ μόνον τότε θὰ ἐδικαιοῦτο νὰ εἴπῃ ὁ κ. συνάδελφος, ὅτι ἡ Βουλὴ ἠθέλησε νὰ συγκαλύψῃ πραγματικὰς νοθείας.

§205Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Παρίστατο ἐν τῇ ἐπιτροπῇ καὶ ἀντιπρόσωπος τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος;

§206Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Βεβαίως, παρίστατο ὁ κ. Γιαννόπουλος. Νομίζω λοιπὸν κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἡ ἐπίκρισις ἡ ἀφορῶσα τὸ ἀντικείμενον αὐτὸ ἦτο ἐντελῶς ἄσχετος. Ἠδύνασθε νὰ εἰπῆτε εἰς τὸν κ. ὑπουργόν, ὅτι αἱ ἀνώμαλοι καταστάσεις, αἱ ὁποῖαι ἐτερματίσθησαν, διὰ τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ Συντάγματος, διὰ τῆς δημοσιεύσεως αὐτοῦ ἐπιβάλλουν τὰ μέτρα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα καὶ ἡμεῖς εἰς τὴν κοινοβουλευτικὴν ἐπιτροπὴν τῆς Δικαιοσύνης εἰσηγήθημεν ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπέκτασιν ὡρισμένων προϋποθέσεων, διότι οὐσιαστικῶς ἔχομεν δικαστήρια ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ Συντάγματος. Ἐξ αὐτοῦ ὁρμήθη ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ τῆς Δικαιοσύνης καὶ καθώρισεν, ὅτι αἱ προθεσμίαι τῆς ἐμπράκτου μετανοίας ἔχουν ἰσχὺν μέχρι τῆς ἡμέρας ποῦ ἐδημοσιεύθη τὸ Σύνταγμα, διότι τότε πράγματι ὑπάρχει ἀνεξαρτησία δικαστῶν, ὅταν ὑπάρχῃ τὸ Σύνταγμα τὸ ὁποῖον τὴν διασφαλίζει. Δι’ αὐτὸ ἔκρινεν καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ ἡ Κοινοβουλευτικὴ τῆς Δικαιοσύνης ἐπεξεργαζομένη τὸ νομοθέτημα αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἴσχυεν εἰς ὅλας τὰς περιπτώσεις, ὅτι δύναται νὰ ἐπεκταθῇ καὶ ἐκεῖ, θέτουσα ὁριστικὸν πλέον τέρμα τὴν ἡμερομηνίαν τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ Συντάγματος, ἡ ὁποία ἡμερομηνία ἔχει τὴν ἀρχήν, ὅτι δι’ αὐτούς καθωρίσθη πλέον ἡ ἀνεξαρτησία τῶν δικαστηρίων καὶ διασφαλίζεται πράγματι ἡ αὐτονομία τῆς δικαιοσύνης. Δι’ αὐτὸ ἐπεξέτεινε τὴν προθεσμίαν μέχρι τῆς ἡμέρας αὐτῆς, διότι τότε θεωρεῖ ὅτι ἐτερματίσθησαν αἱ ἀνωμαλίαι.

§207Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Μοῦ ἐπιτρέπετε κ. συνάδελφε; Διὰ νὰ μὴ παραμείνῃ ἡ ἐντύπωσις ἐκ τῆς ὑποθέσεως τὴν ὁποίαν κάμετε ὅτι πρόκειται περὶ ἀδικημάτων πρὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ Συντάγματος, διὰ τοῦτο σᾶς λέγω ὅτι ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 2 ἡ προστεθεῖσα ἀφορᾷ ἀδικήματα τελεσθέντα μετὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ Συντάγματος.

§208Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Ὁμιλῶ διὰ τὸ νομοθετικὸν διάταγμα περὶ ἀναστολῆς ποινῶν.

§209Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Περὶ αὐτῶν δὲν ἐγένετο συζήτησις.

§210Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Μὰ αὐτὸ συζητεῖτε, ἂν ἡ κοινοβουλευτικὴ ἐπιτροπὴ ἔθεσεν ὡς ὅριον ἰσχύος τῶν εὐεργετημάτων αὐτῶν τὰ ὁποῖα καθιεροῖ τὸ νομοθετικὸν διάταγμα. Ἡ ἐπιτροπὴ ἐθεώρησεν, ὅτι ἔπρεπεν νὰ θέσῃ τέρμα πραγματικὸν τὴν δημοσίευσιν τοῦ Συντάγματος, διότι τότε ὑφίσταται πράγματι ἀνεξαρτησία τῶν δικαστηρίων. Ἐξ αὐτοῦ τοῦ λόγου ὡρμήθη ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καὶ ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι ἠθέλησε νὰ συνδέσῃ πρὸς Κυβέρνησιν τῆς παρούσης πλειοψηφίας τὴν ἀμνήστευσιν πράξεων, μὲ τὴν ἡμερομηνίαν τῆς δημοσιεύσεως τοῦ καταστατικοῦ χάρτου τῆς πολιτείας. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἄλλα καθιέρωσεν ἁπλῶς τὴν ὑφισταμένην διεξαγωγήν, διὰ τὰ ζητήματα τοῦ κατ’ ἐξακολούθησιν ἀδικήματος, θέσασα τὴν τριετίαν, διὰ τὴν περίπτωσιν τῆς δίκης. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν προθεσμίαν, διὰ τοὺς διαβιοῦντας ἐν τῷ ἐξωτερικῷ, οὐδεμίαν ἄλλην διάταξιν προσέθεσεν ἡ ἐπιτροπή, ἔχουσα ὑπ’ ὄψει της τὰς δηλώσεις τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶναι ἀποφασισμένη νὰ θέσῃ τέρμα εἰς αὐτά. Εἰς αὐτὸ ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ἂς μοὶ ἐπιτρέψῃ νὰ εἴπω, ὅτι σφάλει.

§211Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐζήτησε νὰ ὑποστηρίξῃ πρὸ ὀλίγου ὁ κ. συνάδελφος, ὅτι πρέπει νὰ παρατείνωμεν τὴν προθεσμίαν τῆς ἐνάρξεως τὴν 25ην Μαρτίου ἡμέραν τῆς ἀνακηρύξεως τῆς Δημοκρατίας.

§212Ν. ΤΖΕΡΜΙΑΣ. Κύριε ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης ἡ μόνη τροπολογία, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν ὁ κ. Σαρακηνός, ἀφεώρα τὴν ἀναστολὴν ποινῶν, διὰ τὰς ὁποίας ἔθεσε τὸ διάταγμα αὐτὸ τὸ ὅριον, ὅσα ἔχουν τελεσθῆ μετὰ τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1926. Αἱ τροπολογίαι τὰς ὁποίας ὑπέβαλεν ἡ Κοινοβουλευτικὴ ἐπιτροπὴ εἶναι, ὅτι αἱ προθεσμίαι τῆς ἐμπράκτου μετανοίας ἐξικνοῦνται μέχρι τῆς 3ης Ἰανουαρίου 1927 μέχρι τῆς ἡμέρας δηλαδὴ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ Συντάγματος. Βεβαίως κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον πρόκειται νὰ ἐξέλθουν ἐκ τῶν φυλακῶν ἐκ τῆς προθεσμίας ὡρισμένοι ἄνθρωποι. Οὐδεὶς δύναται ν’ ἀρνηθῇ, ὅτι δὲν ὑπάρχουν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἀπὸ τοῦ τέλους τοῦ Δεκεμβρίου τοῦ 1926, ποῦ εἶχε παραταθῇ ἡ προθεσμία τῆς ἐμπράκτου μετανοίας, θὰ προέβαινον εἰς πράξεις, αἱ ὁποῖαι ἀναντιρόητως θὰ εἶχον συνέπειαν τὴν καταργητικὴν αὐτὴν διάταξιν τῆς ἐμπράκτου μετανοίας. Ποῖος εἶναι δυνατὸν ν’ ἀρνηθῇ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, ἀλλ’ ἐθεωρήθη, ὅτι ἦτο σκόπιμον καὶ συντελεστικὸν νὰ τεθῇ ἡ ἡμερομηνία τῆς δημοσιεύσεως τοῦ Συντάγματος, διότι οὐδὲν ἄλλο ἐξαιρετικὸν γεγονὸς ἔλαβε χώραν εἰς τρόπον, ὥστε νὰ δικαιολογῇ τὴν ἐπέκτασιν τοῦ εὐεργετήματος αὐτοῦ. Ἡ μεταρρύθμισις τοῦ νόμου περὶ χαρίτων καὶ ὅλα αὐτὰ ἀποτελοῦν μίαν ἐκπλήρωσιν τῆς ἀποφάσεως τῆς Κυβερνήσεως νὰ θέσῃ τέρμα εἰς τὴν ἄσκησιν τοῦ δικαιώματος αὐτοῦ. Νομίζω ὅτι ὁ κ, ὑπουργὸς δὲν θὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν διάταξιν αὐτὴν, ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ ἀσκόπου διατάξεως. Ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἐξ αὐτοῦ ὡρμήθη, δηλαδὴ ἐκ τῆς διασφαλίσεως τῆς δικαιοσύνης καὶ ἀπὸ τὴν ἄποψιν αὐτὴν ὑπεστηρίξαμεν ὡς μέλη τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς τὴν γνώμην μας ἐπὶ τῶν ζητημάτων αὐτῶν. Ἄν κρίνῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι δι’ αὐτοῦ θεμελιοῦται μία κατάστασις δικαιοσύνης, ἄς τὸ δεχθῇ. Ἄλλον σκοπὸν δὲν ἔχομεν.

§213ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μυλωνογιάννης ἔχει τὸν λόγον.

§214Α. ΜΥΛΩΝΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ὁ ἀγαπητὸς συνάδελφος ἤθελεν νὰ ἐλέγξῃ τὴν πλειοψηφίαν, δηλῶν ὅτι ἐψήφισεν νόμον ἄντικρυς ἀντισυνταγματικόν, καὶ ὄχι μόνον τοῦτο, ἀλλ’ ὅτι ἔχομεν νομοθετημένον καὶ ἐπεκαλέσθη καὶ ἀποφάσεις. Ἐγὼ ἔχω νὰ εἴπω εἰς τὴν πλειοψηφίαν, ὅτι ὁ νόμος αὐτὸς ἐγένετο κατόπιν προτάσεως πολλῶν καὶ μεταξὺ τῶν πρώτων καὶ ἐγὼ ἔκαμον τὴν δήλωσιν διότι εἶχον τὴν ἀντίληψιν ὅτι εἰς μίαν περίπτωσιν ἐδικαιολογεῖτο μία ἐξαιρετικὴ παράβασις, διότι εἰς τὸν νέον νόμον περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν ὁρίζεται, ὅτι διὰ ν’ ἀναγραφῇ τις εἰς τὸν κατάλογον ἔπρεπε νὰ εὑρίσκεται εἰς τὴν ἕδραν του. Πολλοὶ δὲ τῶν στρατευσίμων δὲν εὑρίσκοντο εἰς τὰς ἕδρας των συνεκεντρώθησαν λοιπὸν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι καὶ εἶπον ὅτι ἡμᾶς ὑπηρετήσαντας τὴν πατρίδα τόσα χρόνια ὡς στρατιῶται θὰ μᾶς στερήσετε τοῦ δικαιώματος τῆς ψήφου; Καὶ ἐξ αὐτοῦ ἐγεννήθη ἓν ἐπεισόδιον εἰς μίαν περιφέρειαν τῆς Κρήτης καὶ ἀνετράπη ἡ ἐκλογή. Εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν εἰσαχθεῖσαν εἰς τὸ Πρωτοδικεῖον Χανίων, τὸ ὁποῖον ὄχι μόνον αὐστηρότητα ἔδειξεν, ἀλλὰ ἀγριότητα μπορεῖ νὰ πῇ κανείς, συνέλαβε 17 ἐκ τῶν ὑπαιτίων τῆς περιφερείας ἐκείνης τοὺς ὁποίους κατεδίκασεν εἰς ἑνὸς ἔτους φυλάκισιν καὶ 5.000 δρ. ποινήν. Ἄς ἐξετάσωμεν λοιπὸν κατὰ πόσον ἀντίκειται εἰς τὸ Σύνταγμα. Τὸ ἀληθὲς εἶναι ὅτι, οὔτε τὸ Σύνταγμα, οὔτε νόμος ὑπάρχει ὁ ὁποῖος νὰ ὁρίζῃ ὅτι αὐτὰ καὶ αὐτὰ εἶναι τὰ πολιτικὰ ἀδικήματα. Κατ’ ἀνάγκην ἀνέτρεξα εἰς τοὺς συγγραφεῖς, μεταξὺ τῶν σοφωτέρων καὶ τῶν καλλιτέρων εἶναι ὁ ποινικολόγος Κωστῆς ὁ ὁποῖος λέγει (ἀναγινώσκει) «ἐφ’ ὅσον εἴδομεν δὲν ἐξεδόθη νόμος ὁρίζει ποῖα τὰ πολιτικὰ ἀδικήματα.....Αἱ παραβάσεις τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου εἶναι πολιτικὰ ἀδικήματα». Ἑπομένως καλῶς ἐψηφίσθη. Ἐπίσης παρετίθενται καὶ παλκιότεραι ἀποφάσεις τοῦ Ἀρείου Πάγου σημειωτέον δέ, ὅτι ἡ νομολογία τοῦ Ἀρείου Πάγου ἡ παλαιοτέρα ἦτο πολὺ σεβαστωτέρα ἀπὸ τὴν σημερινήν.

§215Ι. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Καὶ σήμερον κυμαίνεται.

§216Α. ΜΥΛΩΝΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει εἰδικῶς διὰ τὰς τελευταίας ἐκλογὰς αἱ ὁποῖαι δύναμαι νὰ εἴπω ὅτι εἶχον ὡς ἀντικείμενον τὴν ἐπικράτησιν τοῦ Αʹ ἢ Βʹ Πολυτεύματος καλῶς ἐγένετο ὁ νόμος.

§217ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Πριμίδης ἔχει τόν λόγον.

§218Ε. ΠΡΙΜΙΔΗΣ. Ἐζήτησα τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε, ἁπλῶς καὶ μόνον διὰ νὰ ἐκφράσω θερμότατα συγχαρητήρια εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὁ ὁποῖος παρὰ τὰς πολλαχόθεν ὑποδείξεις, συστάσεις, παρεναίσεις καὶ παρακλήσεις, τόσον προερχομένας ἐκ τῆς μεγάλης πλειονοψηφίας τῆς κοινοβουλευτικῆς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης ἐπιτροπῆς ὅσον καὶ ἄλλοθεν, δὲν ἐνέδωκε, ἀλλ’ ἐδέχθη μόνον ἀπολύτως λογικὰς ἐλαχίστους τροποποιήσεις, ἀπορρίψας τὰς λοιπὰς καὶ κλείσας ὁρμητικῶς τὰς θύρας τῶν φυλακῶν καὶ μὴ ἀνεχθεὶς ὅπως καὶ πάλιν ἀνοιχθῶσιν, ὅπως ἀκριβῶς ἐγένετο διὰ τοῦ δικτατορικοῦ νομοθετήματος. Καὶ πάλιν συγχαίρω ἐκ βάθους καρδίας τὸν ἀξιότιμον ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης.

§219ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ἀβραὰμ ἔχει τὸν λόγον.

§220Ν. ΑΒΡΑΑΜ. Ἐν σχέσει πρὸς τὰς παρατηρήσεις τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου κ. Παπαθανάση ὀφείλω νὰ εἴπω, ὅτι δὲν τὰς εὑρίσκω ἀβασίμους, διότι ἔχω καὶ ἐγὼ τὴν γνώμην, καίτοι, πράγματι, ἐπὶ τούτου ἡ νομολογία κυμαίνεται, ὅτι αἱ ἐκλογικαὶ παραβάσεις δὲν δύνανται νὰ χαρακτηρισθοῦν ὡς πολιτικὰ ἀδικήματα. Ἐπειδὴ δὲ ὑπάρχει ρητὴ διάταξις τοῦ νεωτέρου Συντάγματος, κατὰ τὴν ὁποίαν οὔτε διὰ νόμου ἐπιτρέπεται ἡ ἀπονομὴ ἀμνηστείας ἐπὶ κοινῶν ἀδικημάτων, δύναται βασίμως νὰ προβληθῇ ἡ ἀντίρρησις, ὅτι ἡ ἀμνήστευσις ἐκλογικῶν παραβάσεων ἀντίκειται εἰς τὴν διάταξιν ταύτην. Ὀφείλω νὰ εἴπω, διότι ἤμην καὶ ἐγὼ μέλος τῆς κοινοβουλευτικῆς ἐπιτροπῆς τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι δὲν φαντάζομαι ὅτι ὁ κ. Τζερμιᾶς εἰς τὴν λέξιν «παμψηφεί», ἣν μετεχειρίσθη ἀποδίδει τὴν ἔννοιαν, ὅτι ὅλα τὰ μέλη τῆς κοινοβουλευτικῆς ἐπιτροπῆς ἦσαν παρόντα καὶ σύμφωνα.

§221ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Οἱ παρόντες.

§222Ν. ΑΒΡΑΑΜ. Ἐγὼ δὲν ἤμην παρών. Θὰ διετύπουν, ἄλλως τε, τὴν γνώμην, ὅτι ἡ τοιαύτη ἀμνήστευσις ἦτο ἀντισυνταγματική, οὐδὲ δύναται νὰ γεννηθῇ ἀμφιβολία τις περὶ τούτου, διότι εἶναι καὶ ἡ διατύπωσις τοῦ διατάγματος τοιαύτη. Περὶ ἀμνηστείας πρόκειται, καὶ τόσον τὸ ἀρχικὸν Παγκαλικὸν διάταγμα, ὅσον καὶ αὐτὴ ἡ προσθήκη περὶ ἀμνηστείας ὁμιλοῦν. Ἐνῷ ὅσον ἀφορᾷ τὰς τροπολογίας, αἱ ὁποῖαι ὑπεδείχθησαν, κατὰ πλειοψηφίαν, ὑπὸ τῆς κοινοβουλευτικῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν διατάγματος «περὶ ἀμνηστείας, παραγραφῆς καὶ ἀναστολῶν» ἐπιστημονικῶς δὲν δύναται, κατ’ ἐμὲ τοὐλάχιστον, βασίμως νὰ ὑποστηριχθῇ, ὅτι δι’ αὐτῶν πρόκειται νὰ γίνῃ ἀμνήστευσις. Ἐν τῇ προθέσει τῆς πλειοψηφίας τῆς ἐπιτροπῆς, ὅπως καὶ κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν ἦτο τοῦτο. Διετέλει αὕτη ἐν γνώσει τοῦ νομολογιακοῦ χάους, τὸ ὁποῖον ἔχει δημιουργηθῆ ἐν τῇ ἐφαρμογῇ καὶ ἑρμηνείᾳ τῶν περιφήμων διατάξεων τοῦ διατάγματος αὐτοῦ τὸ ὁποῖον δὲν δύναται ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης νὰ χαρακτηρίσῃ ὡς μολυσμένον, ἐφ’ ὅσον εἶναι νόμος τοῦ Κράτους, ὁ ὁποῖος ἐκτὸς τῶν ἄλλων ἐμφανίζει καὶ ταύτην τὴν τερατωδίαν. Ἐθεσπίσθη παρ’ ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι κατηγορήθησαν ἀκόμη καὶ ἐπὶ διενεργείᾳ λαθρεμπορίου, οἰκογενειακῶς. Καὶ ὁ νόμος αὐτὸς ὁ ἀμνηστευτικὸς εἰς τὸ τελευταῖον κεφάλαιον περιέχει διατάξεις περὶ λαθρεμπορίου, διατάξεις αὐτόχρημα τερατώδεις. Καθιεροῦται, λόγου χάριν, δι’ αὐτῶν ἡ ὑποχρεωτικὴ ἐπιβολὴ τῆς ποινῆς τοῦ ἐκτοπισμοῦ, ἐπὶ πάσης καταδίκης ἐπὶ λαθρεμπορίᾳ. Καὶ παριστάμεθα πρὸ τοῦ θεάματος ἀνθρώπων τοῦ λαοῦ συλλαμβανομένων δι’ ἀσήμαντον οὐσιαστικῶς λαθρεμπορικὴν παράβασιν καὶ ἐκτοπιζομένους ἔστω καὶ ὅταν καταδικάζωνται εἰς ὀλιγοήμερον φυλάκισιν, εἰς τὴν Τρίπολιν καὶ εἰς τὸ Καρπενήσιον. Διότι δυστυχῶς μόνον αὐτοὶ τιμωροῦνται καὶ ὑφίστανται ὅλας τὰς σκληρὰς συνεπείας τοῦ νόμου, δεδομένου ὅτι οἱ ἰσχυροὶ ἀποφεύγουν πάντοτε τὴν δίωξιν, διὰ τοιαύτας παραβάσεις. Δὲν ἔχει οὐδεμίαν ἀπολύτως δικαιολογικὴν βάσιν ἡ διάταξις αὕτη, ἡ ὁποία φαίνεται ἐτέθη ἐπίτηδες πρὸς ἐξουδετέρωσιν τῆς ἀδικαιολογήτου ἐπιεικίας, ἡ ὁποία ἐκδηλοῦται, δι’ ὅλα τὰ ἀδικήματα, διὰ τῶν προηγουμένων διατάξεων τοῦ ἰδίου διατάγματος. Ἔπρεπε νὰ δημιουργηθῇ ἡ ἐντύπωσις, ὅτι οἱ ἴδιοι, οἱ ὁποῖοι ἠμνήστευον ἀδικαιολογήτως ἐπὶ τῇ ἐγκαθιδρύσει τῆς Δικτατορίας ὅλα τὰ κοινὰ ἀδικήματα, συγχρόνως ἐλάμβανον μέτρα περὶ αὐστηρᾶς καὶ ἀδυσωπήτου τιμωρίας τῆς λαθρεμπορίας. Ἐπακολουθεῖ ἄλλη διάταξις, καθ’ ἣν ἂν ὁ καταδικασθεὶς ἐπὶ λαθρεμπορίᾳ εἶναι ἔμπορος ἢ πλοίαρχος ἢ ναυτικὸς ἐν γένει ἢ πλοιοκτήτης στερεῖται ἰσοβίως τοῦ δικαιώματος τῆς ἐξασκήσεως τοῦ ἐπαγγέλματος τοῦ ἐμπόρου, πλοιάρχου ἢ ναυτικοῦ ἐν γένει, δὲν δύναται δὲ εἰς τὸ μέλλον νὰ γίνῃ κύριος πλοίου, οὔτε κατὰ τὸ ὅλον, οὔτε κατὰ τὸ μέρος ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει δημευομένου τοῦ ἐμπορεύματος ἢ τοῦ πλοίου. Ὑπάρχει ἐπίσης διάταξις καθ’ ἣν καὶ ἂν ἀκόμη δὲν εἶναι δράστης ὁ ἰδιοκτήτης τοῦ πλοίου ὑφίσταται τὴν ποινὴν τῆς δημεύσεως. Εἶναι διάταξις ἀντικειμένη πρὸς τὰς γενικὰς ἀρχὰς τοῦ ποινικοῦ δικαίου καὶ τὰς βασικὰς διατάξεις τοῦ τελωνειακοῦ κώδικος τεθεῖσα βεβαίως ἐπὶ τῷ σκοπῷ ψευδῶν ἐντυπώσεων παρὰ τῶν δῆθεν φρουρῶν τοῦ Δημοσίου θησαυροῦ. Αὐταὶ αἱ διατάξεις ἰσχύουν. Ἡ ἐπιτροπὴ ἐνόμισε ὅτι ἔδει νὰ προτείνῃ τὴν κατάργησίν των, διότι ἐγνώριζεν ὅτι ἐν τῇ ἐφαρμογῇ προὐκάλεσαν καὶ τὴν ἀγανάκτησιν τῶν δικαστηρίων.

§223Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχουν καὶ ἐκθέσεις τῶν δικαστηρίων ποῦ ζητοῦν τὴν κατάργησιν.

§224Ν. ΑΒΡΑΑΜ. Τῶν δικαστηρίων καὶ τῶν εἰσαγγελέων, οἱ ὁποῖοι τὰς θεωροῦν ἐξαιρετικῶς ὑπερβολικὰς καὶ ἀνεφαρμόστους. Εἶναι γνωστόν, ὅτι καθορίζει ὁ ποινικὸς νόμος στερήσεις δικαιωμάτων, τῶν ὁποίων ὅμως ὁρίζει τὸ χρονικὸν ὅριον. Καὶ ὁ διὰ τὸ μεγαλείτερον ἀδίκημα καταδικαζόμενος θὰ ὑποστῇ ὡρισμένης χρονικῆς διαρκείας στερήσεις. Καὶ ἀναφέρω ἐκ τοῦ περιφήμου αὐτοῦ διατάγματος τὰς διατάξεις αὐτὰς διὰ νὰ ὑπομνήσω εἰς τὸν κ. ὑπουργόν, ὅτι δὲν δύναται νὰ λέγῃ ὅτι αὐτὸ τὸ διάταγμα τὸ εἰσάγει εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς κύρωσιν καὶ δὲν πρέπει νὰ γίνῃ συζήτησις, ἀλλὰ νὰ τὸ κυρώσωμεν ὡς ἔχει. Θέλει δηλαδὴ ὁ κ. ὑπουργός, νὰ ἰσχύσῃ, ὡς πάγιος νόμος τοῦ Κράτους διάταγμα περιέχον τοιαύτας ἀνωμάλους διατάξεις.

§225Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐγὼ δὲν ἐξῆρα οὔτε ἐθαύμασα τὰς διατάξεις αὐτάς.

§226Ν. ΑΒΡΑΑΜ. Εἴπατε ὅτι πρέπει νὰ τὸ κυρώσωμεν ὡς ἔχει ὁπωσδήποτε.

§227Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Δὲν εἶπα πῶς εἶναι θαυμάσιαι καὶ ἀπορῶ πῶς λέγετε. Ἐγὼ εἶπον ὅτι πρόκειται περὶ διατάγματος νομοθετικοῦ τὸ ὁποῖον ἁπλῶς εἰσάγω πρὸς κύρωσιν καθ’ ἣν ἔχω ὑποχρέωσιν, ἀλλὰ τὰς διατάξεις θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ τὰς καταργήσωμεν, διὰ τῆς νομίμου ὁδοῦ εἰσάγοντες χωριστὸν νομοσχέδιον.

§228Ν. ΑΒΡΑΑΜ. Διατὶ χωριστόν; Διατὶ δὲν δέχεσθε τὰς τροπολογίας τῆς ἐπιτροπῆς κατὰ τὰς ὁποίας αἱ διατάξεις τοῦ ἄρθρου 20 καὶ 21 διαγράφονται καὶ ἡ ποινὴ τοῦ ἐκτοπισμοῦ ἐπιβάλλεται δυνητικῶς; Ἔχουν γεμίσει, κύριοι, τὸ Καρπενῆσι καὶ ἡ Τρίπολις ἀπὸ ἐξορίστους, θύματα τῆς ὑποχρεωτικότητος τοῦ ἐκτοπισμοῦ, διότι πρέπει νὰ εἶναι τὸ μέρος τοῦ ἐκτοπισμοῦ 10 μίλλια μακρὰν τῆς θαλάσσης, ἀπὸ κοσμάκην ἀπὸ πτωχοὺς ἀνθρώπους τοῦ λαοῦ, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι ἐπικίνδυνοι καὶ συστηματικοὶ λαθρέμποροι, διότι οἱ τοιοῦτοι λαθρέμποροι, σᾶς δίδω αὐτὴν τὴν πληροφορίαν, συνήθως καὶ ἂν καταδικασθοῦν ἀπαλλάσσονται, διὰ χάριτος, καὶ τῆς ποινῆς τοῦ ἐκτοπισμοῦ.

§229Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἀπὸ τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν ὄχι.

§230Ν. ΑΒΡΑΑΜ. Ἀπὸ τὰς ἄλλας Κυβερνήσεις. Παρακολουθῶ τὰ ποινικὰ δικαστήρια καὶ ἔχω γνῶσιν αὐτῶν τῶν ὑπερβασιῶν, αἱ ὁποῖαι ὀφείλονται εἰς αὐτὰ τὰ νοσηρὰ καὶ ἀνώμαλα νομοθετήματα. Αὐτὰς τὰς τροπολογίας εἶχεν ὑποβάλει ἡ ἐπιτροπή, αἱ ὁποῖαι εἶναι βασιμώταται καὶ δικαιόταται. Κατὰ πλειοψηφίαν ἐπρότεινεν ἐπίσης καὶ τὴν ἄλλην τροπολογίαν, περὶ ἧς ὡμίλησα προχθές, διότι εἶχεν ὑπ’ ὄψει τὴν ἀνισότητα, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀνεγνώρισεν, ἀλλὰ ὁρμώμενος ἐκ τῆς γενικῆς ἀντιλήψεως, ὅτι θὰ ἔπρεπε ν’ ἀποφύγωμεν τὴν δημιουργίαν τῆς ἐντυπώσεως, ὅτι πρόκειται πάλιν ν’ ἀνοίξωμεν τὰς φυλακὰς μιμούμενοι τὸ παράδειγμα ἄλλων Κυβερνήσεων, ἀπέστερξε τὴν ἀποδοχὴν ταύτης. Ἡμεῖς ἐξακολουθοῦμεν νομίζοντες, ὅτι πρέπει νὰ κρατήσῃ ἰσότης ἐν τῇ ἐφαρμογῇ καὶ τῇ ἑρμηνείᾳ τοῦ νομοθετικοῦ αὐτοῦ διατάγματος, ἐπιβαλλομένη ὑπὸ τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας οὐδ’ εἶναι ἐπιτετραμένον ν’ ἀποκρούεται ἡ ἐπ’ αὐτοῦ συζήτησις μὲ τὸν ἰσχυρισμόν, ὅτι πρόκειται ἁπλῶς περὶ κυρώσεως δικτατορικοῦ διατάγματος, ἐνῷ εὑρισκόμεθα ἐνώπιον νόμου ἀπὸ μακροῦ ἰσχύοντος καὶ ἐφαρμοζομένου ὑπὸ τῶν δικαστηρίων ἀνίσως καὶ κατὰ τρόπον μὴ ἐξυπηρετοῦντα τὸ γόητρον τῆς δικαιοσύνης.

§231Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἤθελον νὰ εἴπω, κύριοι βουλευταί, ὀλίγας λέξεις. Πρῶτον διὰ τὸ ζήτημα ὅπερ ἔθιξεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος ἐν σχέσει μὲ νομοσχέδιον προηγουμένως ψηφισθὲν ὑπὸ τῆς Βουλῆς καὶ δεύτερον ἐν σχέσει πρὸς τὸ σημερινὸν νομοσχέδιον. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ πρῶτον ἔχω νὰ εἴπω, ὅτι λυποῦμαι πολὺ διότι ἐψηφίσθη ἡ διάταξις αὕτη, λυποῦμαι δὲ οὐ μόνον διότι εἶναι ἐπίμαχον τὸ ζήτημα, ἐὰν τὰ ἐκλογικὰ ἀδικήματα εἶναι πολιτικὰ ἢ δὲν εἶναι καὶ εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ εὑρεθῶμεν ἐνώπιον ἀποφάσεων δικαστηρίων, τὰ ὁποῖα ν’ ἀρνηθοῦν νὰ ἐφαρμόσουν τὸν νόμον τὸν ὁποῖον ἐψηφίσαμεν—πρᾶγμα τὸ ὁποῖον πρέπει ἐπιμελῶς ν’ ἀποφεύγωμεν διὰ τὸ κῦρος ἀκριβῶς τοῦ νομοθετικοῦ σώματος— ἀλλὰ καὶ ἂν ἀκόμη εἶναι πολιτικὰ ἀδικήματα καὶ ἂν ἦτο παγία ἡ νομολογία περὶ τούτου, ἡ ἀπόφασις ἡ ὁποία ἐλήφθη ὑπὸ τῆς Βουλῆς καὶ ἡ ψήφισις τοῦ νομοσχεδίου ἐκείνου ἦτο ἀκριβῶς ἄκρως ἀντίθετος πρὸς τὴν ἀπόφασιν τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἐξέδωκε τὸ διάταγμα περὶ ἀμνηστείας τῶν ἀδικημάτων, τὰ ὁποῖα ἔλαβον χώραν μέχρι τῆς ὑπ’ αὐτῆς ἀναλήψεως τῆς ἀρχῆς. Ὑπενθυμίζω, ὅτι τὸ διάταγμα αὐτὸ περὶ ἀμνηστείας ἐξεδόθη παρ’ ἡμῶν, ὄχι ἅμα τῇ ἀναλήψει ὑφ’ ἡμῶν τῆς ἀρχῆς, ἀλλὰ μετὰ τὰς ἐκλογάς. Εἴχομεν τὴν γνώμην δηλαδή, ὅτι πρὶν ἢ περιβληθῶμεν διὰ τοῦ κύρους τῆς λαϊκῆς ἐτυμηγορίας δὲν μᾶς ἦτο ἐπιτετραμένον νὰ ἐκδώσωμεν τοιοῦτον διάταγμα. Ὅταν ὅμως περιεβλήθημεν διὰ τοῦ κύρους τούτου, προέβημεν εἰς τὴν ἔκδοσιν τοῦ διατάγματος αὐτοῦ. Ἐνῷ δὲ ἐγνωρίζομεν αὐτὸ τὸ ζήτημα, ὅτι εἶχον λάβει χώραν ἀδικήματά τινα κατὰ τὰς ἐκλογάς, καὶ ἐνῷ ἀνεκινήθη τὸ ζήτημα τοῦτο, ἐμείναμεν σύμφωνοι, ὅτι δὲν ὑπάρχει κανεὶς λόγος νὰ ἐκτείνωμεν τὴν ἀμνηστείαν καὶ εἰς τὰ ἀδικήματα ἐκεῖνα, καὶ ἐνομίσαμεν, ὅτι μᾶς ἐπεβάλετο ἐκ λόγων πολιτικῆς εὐθιξίας νὰ εἴπωμεν, ὅτι τὸ διάταγμα αὐτὸ ἀφορᾶ μόνον τὰς πράξεις ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι ἐτελέσθησαν μέχρι τῆς ἡμέρας κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ παροῦσα Κυβέρνησις ἀνῆλθεν εἰς τὴν ἀρχήν. Ὥστε ἐκφράζω τὴν λύπην μου δι’ αὐτό. Βέβαια ἡ Βουλὴ θὰ ἠμποροῦσε νὰ ἔχῃ διάφορον γνώμην ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλ’ ὁμολογῶ ὅτι, ἐὰν παριστάμην εἰς τὴν Βουλὴν κατὰ τὴν συζήτησιν ἐκείνην—διότι πιστεύω, ὅτι δὲν παριστάμην εἰς αὐτὴν—ἢ ἂν ὁπωσδήποτε ἐλάμβανον γνῶσιν τῆς διατάξεως αὐτῆς, θὰ ἀντετασσόμην καὶ θὰ παρεκάλουν τὴν Βουλὴν ἢ τοὐλάχιστον τὴν πλειοψηφίαν αὐτῆς νὰ μὲ ἀκολουθήσῃ εἰς τὴν γνώμην μου ταύτην. Τώρα πῶς ἔτυχεν νὰ ψηφισθῇ αὕτη χωρὶς νὰ λεχθῇ τι; Ἐβεβαιώθην ὅτι εἷς ἐκ τῶν κυρίων βουλευτῶν τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος μετεῖχεν τῆς ἐπιτροπῆς καὶ ἔμεινεν σύμφωνος πρὸς αὐτήν. Ἆραγε ἦτο σύμφωνος εἰς τὴν ἀπόφασιν αὐτὴν τῆς ἐπιτροπῆς, ἢ δὲν ἔλαβεν μέρος κατὰ τὴν διατύπωσιν τῆς τροπολογίας αὐτῆς; Ἐὰν ἔλαβεν μέρος καὶ ἦτο σύμφωνος, ἀληθῶς δὲν θὰ ἔπρεπεν νὰ περιμένωμεν κατάκρισιν διὰ τοῦτο.

§232Δ. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν συνεζητήθη ἡ διάταξις αὕτη εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἤμην πραγματικῶς παρών, ἀλλ’ ὁμολογῶ ὅτι μὲ εἶχον παρακαλέσει πολλοὶ ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων τῆς ἐπιτροπῆς, ἰδιαιτέρως, ἐν οἷς καὶ ὁ πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς, κ. Μπουρνιᾶς, νὰ μὴ διατυπώσω καμμίαν ἀντίρρησιν, ἐπειδὴ τὸ πρᾶγμα ἐνδιαφέρει προσωπικῶς τινὰς τῶν κυρίων συναδέλφων.

§233Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Εὐχαριστῶ πολὺ διὰ τὴν πληροφορίαν αὐτήν, ἀλλὰ θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ εἴπω, ὅτι ἐὰν ὁ κ. βουλευτὴς ἔφερε τὴν ἀντίρρησίν του τότε, λίαν πιθανὸν νὰ μὴ εὑρισκόμεθα σήμερον εἰς τὴν δυσάρεστον θέσιν νὰ ἔχωμεν ἕνα τοιοῦτον νόμον ψηφισθέντα, ὁ ὁποῖος δὲν γνωρίζω ἐὰν ἐδημοσιεύθη, ἀλλ’ εἴμεθα δυστυχῶς ὑποχρεωμένοι νὰ τὸν δημοσιεύσωμεν καὶ διὰ τὸν ὁποῖον λέγομεν ὅτι δὲν ἔχει καλῶς. Προεβλήθη ὅτι τὰ ἀδικήματα αὐτὰ ἐγένοντο μεταξὺ παθόντων καὶ κατηγορουμένων, οἱ ὁποῖοι ἠδίκουν εἰς τὴν ἰδίαν παράταξιν τὴν Δημοκρατικήν. Δὲν νομίζω, ὅτι τὸ πρᾶγμα ἔχει τόσην σημασίαν. Ἐξ ἄλλου ἐὰν ἀληθῶς πρόκειται περὶ τοιούτων ἀδικημάτων, ἀνθρώπων οἱ ὁποῖοι εὑρέθησαν ὅτι δὲν ἦσαν ἐγγεγραμμένοι εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους, διότι κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἦσαν ἔφεδροι, ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ ἐκφράσω τὴν ἀπορίαν μου, ἐὰν οὕτως ἔχει τὸ πρᾶγμα, πῶς εὑρέθησαν δικαστήρια, καὶ δὴ τῶν Χανίων, νὰ καταδικάσουν αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους τόσον αὐστηρῶς. Ἐγὼ ὁμολογῶ, ὅτι ἐὰν ἤμην δικαστής, δὲν διστάζω νὰ εἴπω, ὅτι θὰ τοὺς ἠθώωνα. Ἀλλὰ ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ μέχρι τοῦ σημείου νὰ ἔλθωμεν ἡμεῖς, διὰ νέας ἀμνηστείας, νὰ ρίψωμεν εἰς λήθην τὰ γενόμενα, ἀπέχει πολύ. Καὶ ἀκόμη περισσότερον, διότι τῆς πλειοψηφίας ἡ εὐθιξία ἔπρεπε νὰ παραμείνῃ ἀκεραία, νὰ μὴ θέλῃ νὰ διαβληθῇ ὅτι ἠθέλησε νὰ ρίψῃ ἕνα πέπλον νὰ καλύψῃ καὶ ἄλλας παραβάσεις. Δὲν λέγω ὅτι κατηγορήθημεν ἀπὸ τὴν ἀντιπολίτευσιν ἐν τῇ Βουλῇ δι’ ἄλλο τι, ἀπεναντίας ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ἐν τούτῳ τὴν στάσιν τῆς ἀντιπολιτεύσεως, ἀλλὰ κατηγορήθημεν ἀπὸ τὸν τύπον τὸν ἀντίθετόν μας κατ’ ἐπανάληψιν. Δὲν εἴχομεν λοιπὸν κανένα λόγον νὰ ψηφίσωμεν τοιαύτην διάταξιν, ἡ ὁποία δίδει ὅπλα ἀκριβῶς εἰς τὸν ὑπάλληλον τῆς σημερινῆς πολιτικῆς καταστάσεως, νὰ λέγῃ, ὅτι ἐκλείσαμεν τὰς θύρας τῶν δικαστηρίων. Ἔπρεπε νὰ μείνῃ ἀκεραία ἡ ἐνάσκησις τῆς ποινικῆς ἀγωγῆς καὶ ἂν ἐπήρχετο καταδίκη, ὅπως συνέβη εἰς τὰ Χανιά, καθῆκον δὲ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης ἦτο, συνιστῶν τὴν ἀπονομὴν χάριτος, νὰ προκαλέσῃ αὐτήν.

§234ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἔπρεπε νὰ ἐκτίσουν τὸ ἥμισυ τῆς ποινῆς διὰ νὰ δοθῇ χάρις.

§235Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Μὲ τοιαύτας νομοθετικὰς διατάξεις δὲν κάμνομεν τίποτε ἄλλο παρὰ τὴν Βουλήν, ἡ ὁποία ἔχει καθήκοντα νομοθετικά, νὰ τὴν κάμνωμεν καὶ δικαστήριον καὶ νὰ βγάζωμεν ἀποφάσεις διὰ περιστάσεις, διὰ τὰς ὁποίας ἐνδιαφερόμεθα καὶ διὰ τὰς ὁποίας νομίζομεν, ὅτι αἱ ἐκδοθεῖσαι ὑπὸ τῶν δικαστηρίων ἀποφάσεις δὲν εἶναι σύμφωνοι μὲ τὰς ἀντιλήψεις μας. Ἡ τοιαύτη δὲ ἀνάμιξις τῆς Βουλῆς ἐλάχιστον διαφέρει ἀπὸ τὴν σημερινὴν ἀνάμιξιν, ἡ ὁποία ἐγένετο διὰ τῆς κακῆς συνηθείας, ὥστε καὶ νόμους μεταβολῆς τοῦ ἀστικοῦ νόμου νὰ φέρωμεν καὶ νὰ ψηφίζωμεν. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ σήμερον ψηφιζόμενον νομοσχέδιον εἶμαι σύμφωνος μετὰ τοῦ συναδέλφου μου κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης ὑπουργοῦ, ὅτι δὲν ἠμποροῦμεν νὰ δεχθῶμεν καμμίαν ἐπέκτασιν. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ὁμολογήσω, ὅτι τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου μου βουλευτοῦ ἐκ Πειραιῶς, ὅσον ἀφορᾷ τὴν τελευταίαν διάταξιν, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὴν λαθρεμπορίαν, μοῦ κάνουν ἐντύπωσιν καὶ θὰ ζητήσω νὰ ἀναβληθῇ ἡ εἰς βʹ. ἀνάγνωσιν ὁριστικὴ ψήφισις τοῦ νομοσχεδίου, ἵνα ὁ ἀξιότιμος συνάδελφός μου ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης συνεννοηθῇ μετὰ τοῦ ἑτέρου συναδέλφου μου κ. ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργοῦ καὶ διατυπώσουν ἀπὸ κοινοῦ ὅπως ἁρμόζει, τὴν διάταξιν ταύτην. Διότι μὴ λησμονῶμεν ὅτι, ὅταν λέγομεν σήμερον ὅτι κυροῦται τὸ νομοθετικὸν διάταγμα, καθιστῶμεν αὐτὸ πάγιον νόμον τοῦ Κράτους καὶ ἑπομένως οἱ διαπράξαντες καὶ σήμερον τὸ ἀδίκημα αὐτὸ καὶ μὴ δικασθέντες εἰσέτι θὰ δικασθοῦν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νόμου τούτου. Διατὶ λοιπὸν σήμερον ὅπου κρίνομεν, ὅτι ἡ διάταξις αὕτη δὲν ἔχει ὀρθῶς νὰ τὴν ἀφήσωμεν νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ ἐπ’ αὐτῶν καὶ νὰ ἰσχύσῃ διὰ τὸ μέλλον, ἐφ’ ὅσον νομίζομεν, ὅτι εἶναι αὐστηραὶ αἱ ποιναὶ αὐταί; Δι’ αὐτὸ θὰ προτείνω νὰ ἀναβληθῇ ἡ ψήφισις τοῦ νομοσχεδίου τούτου, διὰ νὰ συνεννοηθοῦν οἱ δύο συνάδελφοί μου καὶ τροποποιήσουν τὴν διάταξιν ταύτην, καὶ μόνον, ἀποκρουομένων πασῶν τῶν ἄλλων τροπολογιῶν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου.

§236Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἡ κύρωσις τοῦ Ν. Διατάγματος περὶ ἀμνηστείας διαφόρων ἀδικημάτων, ἦτο ἑπόμενον νὰ προκαλέσῃ μακρὰν συζήτησιν. Δὲν δύναται κανεὶς νὰ λησμονήσῃ, ὅτι πρόκειται περὶ ἀδικημάτων, τὰ ὁποῖα ἐτελέσθησαν εἰς μίαν ἀνώμαλον ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν καὶ μία ἀνώμαλος Κυβέρνησις τοῦ τόπου, ἔξω παντὸς ὁρίου τοῦ νόμου κειμένη, εὑρίσκετο ἀπέναντι τῶν ἐγκληματησάντων εἰς μίαν δύσκολον θέσιν διὰ τιμωρίαν περὶ παραβάσεως τοῦ νόμου. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ κυρούμενον διάταγμα, ἔχω νὰ παρατηρήσω, ὅτι ὄχι μόνον δὲν ἐζήτησα ἑρμηνείαν τῆς γενικῆς διατάξεως τοῦ νόμου, ἀλλὰ τοὐναντίον συνέστησα νὰ μὴ γίνῃ παρεμπιπτόντως τοιαύτη ἑρμηνεία, καὶ ἐπαναλαμβάνω, ἐὰν θέλῃ ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ κάμῃ διασάφησιν μόνον ὅσον ἀφορᾷ τὸν χρόνον καθ’ ὃν θεωρεῖται τετελεσμένον τὸ ἀδίκημα, τὸ κατὰ συρροὴν ἢ τὸ συνεχές. Ἀλλὰ παρ’ ὅλην τὴν διάθεσιν τὴν ὁποίαν ἔχω νὰ μὴ φανῶ δυσάρεστος εἰς τὸν συμπολίτην μου κ. ὑπουργόν, ὀφείλω νὰ ἀποκρούσω ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀπὸ τῆς θέσεώς του εἶπεν, ὅτι δὲν πταίει αὐτὸς διὰ τὸν νόμον ὁ ὁποῖος ἐψηφίσθη περὶ ἀμνηστείας τῶν ἀδικημάτων ἐκ παραβάσεων τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, διότι αὐτὸς οὔτε εἰσηγήθη, οὔτε ἐζήτησεν ἐδῶ νὰ ψηφισθῇ, ἀλλ’ εἶναι ἀποτέλεσμα τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Ἡμεῖς ἐνταῦθα γνωρίζομεν, ὅτι οἱ νόμοι οἱ εἰσαγόμενοι ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νόμοι κυβερνητικοί.

§237Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἡ Κυβέρνησις δὲν εἰσηγήθη τὴν διάταξιν περὶ ἀμνηστείας, οὔτε προκύπτει ἐκ τῶν πρακτικῶν τῆς συζητήσεως τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὅτι ἐγὼ ἀπεδέχθην τὴν πρότασιν αὐτήν. Ἡ Βουλή, καθ’ ὃ εἶχε δικαίωμα, ἐψήφισε τὴν διάταξιν.

§238Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, ὅταν εἰσάγεται νομοσχέδιον παρ’ ὑμῶν καὶ γίνονται τροποποιήσεις, αἱ τροποποιήσεις θεωροῦνται ὡς ἰδικαί σας, ἐφ’ ὅσον δὲν τὰς ἀποκρούετε. Γνωρίζετε, ὅτι ἡ ψηφοφορία ἐπὶ τῶν τροπολογιῶν γίνεται κατὰ τὸν ἑξῆς τρόπον: Ψηφίζονται δηλαδὴ καὶ αἱ τροπολογίαι, ἐὰν τὰς δέχεται ὁ κ. ὑπουργός· θὰ ἠδύνατο ὅμως ἴσως ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ εἴπῃ ὅτι τοῦ διέφυγεν ἡ τροπολογία, ὅτι δὲν τὴν εἶδε, διότι τὸ νὰ πλανηθῇ τις εἶναι ἀνθρώπινον, ἀλλὰ δὲν δύναται νὰ ἰσχυρίζηται ὁ κ. ὑπουργός, ὅτι δὲν προέρχονται ἐκ τῆς Κυβερνήσεως αἱ τροποποιήσεις, ἐφ’ ὅσον ἐγένοντο ὑπ’ αὐτῆς δεκταί. Ἐὰν φαίνωμαι δυσάρεστος εἰς τὸν συμπολίτην μου κ. ὑπουργὸν ὡς πρὸς τὴν διατυπωθεῖσαν ὑπ’ αὐτοῦ γνώμην, τοῦτο τὸ πράττω χάριν τῶν κοινοβουλευτικῶν ἀρχῶν, διότι εἶναι γνωστὸς ὁ τρόπος καθ’ ὃν ψηφίζονται ὑπὸ τῆς Βουλῆς αἱ τροπολογίαι. Δὲν δύναμαι ὅμως νὰ μὴ δεχθῶ, ὅτι ὡς ἄνθρωπος παρεπλανήθη. Καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως ταύτης δύναται νὰ δικαιολογηθῇ. Ἀλλὰ πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι δὲν ἔπρεπεν ὁ κ. ὑπουργὸς καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ παρίδουν μίαν τοιαύτην διάταξιν, ἡ ὁποία ὁπωσδήποτε θέτει καὶ τὴν Κυβέρνησιν εἰς ἓν σπουδαιότατον ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἡμεῖς δὲν ἠθελήσαμεν ποτὲ νὰ θίξωμεν, διότι εἶναι γνωστὸν εἰς τὴν Βουλήν. Ἀφ’ οὗ ἅπαξ ἐθέσατε οὕτω πως τὴν ἀρχήν, νὰ μὴ ἀνοίξητε τὰς φυλακὰς ἢ νὰ μὴ τὰς κλείσητε εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι εἶχον λόγον νὰ ἐξέλθουν, ἔπρεπε μεγίστη νὰ δοθῇ προσοχή. Καὶ ὡς προχθὲς τὸ ἑσπέρας σχεδὸν ἐπὶ δευτερεύοντος ζητήματος ἐτέθη ζήτημα ἐμπιστοσύνης, δι’ αὐτὴν τὴν διάταξιν ἔπρεπε νὰ τεθῇ κατὰ μείζονα λόγον ζήτημα ἐμπιστοσύνης καὶ νὰ δοθῇ μείζων διὰ τὴν διάταξιν ταύτην προσοχή! Διότι εἰς ἐμὲ δὲν ἐπιτρέπεται οὐδ’ ἐπὶ στιγμὴν νὰ πιστεύω, ὅτι ἡ διάταξις αὕτη δὲν εἶναι ἐν γνώσει τῆς Κυβερνήσεως, καὶ ὅτι ἡ διάταξις αὕτη ἐψηφίσθη διότι τὴν ἠθέλησεν ἡ Κυβέρνησις.

§239Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Οὔτε τὴν εἰσήγαγεν, οὔτε τὴν υἱοθέτησεν ἡ Κυβέρνησις. Ἂν θέλετε νὰ ἀναπτύξητε ὅπως θέλετε τὰς γνώμας σας, δικαίωμά σας εἶναι, ἀλλ’ ἐγὼ ὀφείλω νὰ διαμαρτυρηθῶ, διότι οὔτε εἰσήγαγον οὔτε ἀπεδέχθην τοιαύτην διάταξιν. Ἡ Βουλὴ καθ’ ὃ εἶχε δικαίωμα, τὴν ἐψήφισεν.

§240Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ δὲν ὁμιλῶ περὶ τῶν βουλευτῶν, ὁμιλῶ περὶ τῆς Κυβερνήσεως. Ἐὰν θέλετε νὰ εἴπω ἀκόμη καὶ διὰ τὸν ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, λέγω, ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἐκύρωσε καὶ τὸν νόμον αὐτὸν ἐνῷ ἠδύνατο ....

§241Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Εἶχον ὑποχρέωσιν ἐκ τοῦ Συντάγματος νὰ τὴν θέσω ὑπὸ τὴν κύρωσιν τοῦ Ἀνωτάτου Ἄρχοντος, ὡς λέγει τὸ Σύνταγμα, ὅτι ἐντὸς δύο μηνῶν ὀφείλουν νὰ κυροῦνται οἱ νόμοι.

§242Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐντὸς δύο μηνῶν θὰ ἠδύνασθε νὰ φέρητε νέον νόμον περὶ ἀκυρώσεως αὐτοῦ.

§243Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Τὰ δικαστήρια εἶναι ἁρμόδια νὰ διακρίνουν τὴν ἀντισυνταγματικότητα τῶν νόμων.

§244Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἀφῆστε αὐτά, κ. ὑπουργέ. Ἐγὼ ἐπικρίνω πρὸ παντὸς τὸν νόμον διὰ τοῦτο: Ὅτι ἡ Κυβέρνησις ὁλόκληρος, διότι ὁλόκληρος εἶναι ἡ Κυβέρνησις ὅταν ὁμιλῇ διὰ τοῦ στόματος τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, καὶ διὰ τοῦ εἰδικοῦ ἀκόμη κ. ὑπουργοῦ, ἦλθεν ἐδῶ καὶ εἶπεν, ὅτι καταδικάζει αὐτὴν τὴν ἀρχήν. Ἔπρεπε νὰ εἶσθε προσεκτικοὶ καὶ πράγματι νὰ τὴν εἴχατε καταδικάσει, διὰ τοῦ νόμου ὅμως τούτου, τοὐναντίον, τὴν υἱοθετεῖτε. Τοῦτο εἶναι τὸ οὐσιῶδες καὶ μὴ λέγετε ὅτι παρέστη καὶ εἷς βουλευτὴς ἐκ μέρους τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, ὁ ὁποῖος σᾶς εἶπεν, ὅτι δὲν ἠθέλησε νὰ ἀντιστῇ ἀπέναντι ἑνὸς συναδέλφου, ὁ ὁποῖος εἰδικῶς τὸν παρεκάλεσε.....

§245Δ. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἦτο μάλιστα ὁ συνάδελφος οὗτος καὶ κατηγορούμενος.

§246Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἀκόμη περισσότερον ..... Δὲν ἔχει καμμίαν εὐθύνην ἡ πτέρυξ ἐκείνη (τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος) περὶ τῆς πράξεως αὐτῆς. Τὴν εὐθύνην ὁλόκληρον τὴν ἔχει ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ὅταν ὑποστηρίζῃ μίαν ἀρχήν, ὅτι ἔκλεισε τὰς φυλακὰς εἰς τοὺς ἐκεῖ εὑρισκομένους ἐγκληματίας, καὶ ὅτι τὰς ἔχει ἀνοικτὰς διὰ τοὺς ἄλλους ἐγκληματίας, θὰ ἠδύνατο νὰ φέρῃ τοιοῦτον νόμον καὶ μάλιστα διὰ πρᾶξιν ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὴν παράστασιν τῆς Βουλῆς, εἶναι δὲ καὶ ἀντισυνταγματική. Βεβαίως τὸ δικαίωμα τῆς χάριτος ἠδύνασθε νὰ τὸ μεταχειρισθῆτε, ἀλλὰ δυστυχῶς ἔχετε ὑπ’ ὄψιν, ὀφείλω νὰ τὸ εἴπω, ὅτι δὲν θὰ σᾶς ὀφελήσῃ, καὶ προέβητε εἰς τὴν ἀμνηστείαν, διότι, ἐνῷ οἱ κατηγορηθέντες ἐκεῖνοι ἐδικάσθησαν εἰς διετῆ φυλάκισιν, δὲν ἠδύναντο ν’ ἀπαλλαγοῦν παρὰ μετὰ ἓν ἔτος, ἐνῷ διὰ τοῦ νόμου τούτου παρὰ τὰς ἀρχάς σας καὶ παρὰ τὸ Σύνταγμα εἶναι ἤδη ἐκτὸς τῶν φυλακῶν. Ἔχω τὸ δικαίωμα συνεπῶς νὰ εἴπω, ὅτι δὲν τηρεῖτε ὡρισμένας ἀρχάς, τὰς ὁποίας ἐδῶ διακηρύσσετε τόσον εὐφραδῶς.

§247ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλή, ὅπως ἀναβληθῇ ἡ ψήφισις τοῦ νομοσχεδίου;

§248ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§249ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου, «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 21 Σεπτεμβρίου 1926 Ν. Δ. περὶ κωδικοποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς νομοθεσίας περὶ Σιδηροδρόμων τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους». Τῆς ἐπιτροπῆς τὴν τροπολογίαν ὁ κ. ὑπουργὸς τὴν δέχεται;

§250Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Δέχομαι τὴν τροπολογίαν τῆς ἐπιτροπῆς, μὲ τὴν ἑξῆς διαφοράν: ὅτι εἰς τὸ ἄρθρον 4 νὰ ἀντικατασταθῇ ὁ καθηγητὴς τῆς πολιτικῆς δικονομίας διὰ τοῦ ἀστικοῦ Δικαίου, καὶ δεύτερον νὰ διαγραφῇ τὸ 12ον ἄρθρον καὶ νὰ παραμείνῃ ὡς ἦτο εἰς τὸ ἀρχικὸν σχέδιον.

§251Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε ὑπουργέ, ἔχω μίαν τροπολογίαν σχετικῶς μὲ τὰ εἰσιτήρια τῶν καθηγητῶν τοῦ Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

§252Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Εἶναι ὑπερβολικὸν τὸ ποσὸν 6 εἰσιτήρια τὸν μῆνα.

§253Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Καὶ 4 νὰ δώσετε ἀρκετὸν εἶναι aller–retour.

§254Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ὅταν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ψηφίζονται τὰ νομοσχέδια, δὲν πρέπει ν’ ἀποροῦμεν διότι παρεμβάλλονται λάθη, διότι ἐγὼ δὲν ἀντελήφθην περὶ τίνος πρόκειται.

§255ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὁ κ. ὑπουργὸς ἐδήλωσεν, ὅτι ἀποδέχεται τὰς τροπολογίας τῆς ἐπιτροπῆς, τὰς ὁποίας ἔχετε ὑπ’ ὄψει, μὲ μίαν διαφοράν, τὴν διόρθωσιν τοῦ καθηγητοῦ τῆς πολιτικῆς οἰκονομίας εἰς καθηγητὴν τοῦ ἀστικοῦ Δικαίου. Ἐρωτῶ δὲ τὴν Βουλὴν, ἐὰν δέχεται νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον ὡς ἐτροποποιήθη.

§256ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα. (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§257ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συστάσεως ἐπιτροπῆς πρὸς κωδικοποίησιν νομοθεσίας ἐμμέσου φορολογίας». Ὁ κ. Α. Παπαναστασίου ἔχει τὸν λόγον.

§258Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸ νομοσχέδιον ὑπάρχει μία διάταξις τὴν ὁποίαν θεωρῶ ἀντισυνταγματικήν. Εἶναι ἡ διάταξις κατὰ τὴν ὁποίαν χωρὶς νὰ ἐπέρχεται ἐπιβάρυνσις τῆς φορολογίας δύνανται αἱ ἐπιτροπαὶ νὰ μεταβάλλουν τοὺς κειμένους νόμους. Ἀλλὰ νομοθετικαὶ διατάξεις, καὶ ἐὰν δὲν πρόκειται ἀκόμη νὰ ἐπιβαρυνθῇ ὁ λαὸς δὲν δύνανται ἐκ τοῦ Συντάγματος, νὰ μεταρρυθμισθοῦν δι’ ἀποφάσεων ἐπιτροπῶν κωδίκων.

§259Γ. ΜΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶμαι σύμφωνος ν’ ἀπαλλειφθῇ τὸ ἄρθρον τοῦτο, νὰ μείνῃ ἡ κωδικοποίησις καθαρά.

§260ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν. (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι)

§261ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παραδέχθη. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον, ἀναβαλλομένης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου).

§262ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου, «περὶ ἀναθεωρήσεως τροποποιήσεως καὶ καταργήσεως συμβάσεως ἐργοληψίας ἢ μισθώσεως κοινοτικῶν φόρων τῶν σεισμοπλήκτων κοινοτήτων τῆς Κορινθίας». Ὁ κ. Π. Τσαλδάρης ἔχει τὸν λόγον.

§263Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἤθελα νὰ κάμω μίαν διασάφησιν εἰς τὸ τελευταῖον ἄρθρον 6 ἤθελα νὰ προστεθῇ. (ἀναγινώσκει). «Κάτοικοι τῶν σεισμοπλήκτων κλπ., ὡς καὶ προϊόντα οἱασδήποτε φύσεως, συμπεριλαμβανομένων τῶν ἐν Λουτρακίῳ ἰαματικῶν πηγῶν κλπ.»

§264ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν. (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι)

§265ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου, «περὶ τῶν δικαιωμάτων τῶν ὑποθηκοφυλάκων καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων περὶ ὑποθηκοφυλακείων». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου, «περὶ συστάσεως εἰδικοῦ ταμείου γεφυρώσεως Ἀχελώου». Ὑπάρχουν τροπολογίαι τῶν κ. κ. Α. Παπαθανάση καὶ Π. Καρασεβδᾶ.

§266Α. ΧΡΗΣΤΟΜΑΝΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Τὰς ἀποδέχομαι. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον ὡς ἐτροποποιήθη ἀναβληθείσης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου, «περὶ κυρώσεως τοῦ μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ρουμανίας ὑπογραφέντος ἐν Γενεύῃ τὴν 21 Μαρτίου 1928 συμφώνου περὶ μὴ ἐπιθέσεως καὶ διαιτησίας». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου, «περὶ μισθοδοσίας τῶν γυναικῶν νοσοκόμων τοῦ πολεμικοῦ ναυτικοῦ». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου, «περὶ τοῦ βοηθητικοῦ προσωπικοῦ τῆς Ν. Βρεττανικῆς Ἀποστολῆς». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§267ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον ὥραν 4.30 μ. μ. (Ὥρα 9 μ. μ.)