1928.01.23

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 27ΗΣ

ΤΗΣ 23 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 1928

Προεδρία κ. Θ. Σοφούλη

(Ὥρα 5.30 μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ Συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθοῦν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: — Ἡ Αἰκατερίνη Καραπαναγιώτου δι’ ἀναφορᾶς της πρὸς τὴν Βουλὴν διαμαρτύρεται, διότι τὸ περὶ τὴν πλατεῖαν Ἁγίου Λουκᾶ οἰκόπεδόν της δὲν ἐλύθη τῆς ἐπιτάξεως, ἐνῷ ἀθρόως λύονται αἱ ἐπιτάξεις τῶν ἄλλων, παρακαλεῖ δὲ τὴν Βουλὴν ὅπως ἐνεργηθοῦν τὰ δέοντα πρὸς ἀπαλλαγὴν τῆς ἐπιτάξεως καὶ τῆς ἰδικῆς της μικρᾶς περιουσίας. — Ὁ Βουλευτὴς κ. Σ. Τσακόπουλος ὑποβάλλει πρὸς τὴν Βουλὴν αἴτησιν ἐφέδρων προσφύγων καὶ πρώην δημοσίων ὑπαλλήλων, ἀπόρων φυματικῶν τοῦ Σανατορίου Πάρνηθος, διὰ τῆς ὁποίας παρακαλοῦν τὴν Βουλήν, ὅπως μὴ διακοπῇ ἡ παρεχομένη ὑπὸ τοῦ Κράτους χρηματικὴ συνδρομὴ πρὸς νοσηλείαν των. — Οἱ λειτουργοὶ τῆς δημοτικῆς καὶ μέσης ἐκπαιδεύσεως, οἱ ἐν ταῖς Νέαις Χώραις ὑπηρετήσαντες πρὸ τῆς ἀπελευθερώσεως, αἰτοῦνται τὴν μὴ διακοπὴν τῶν διδομένων ἀπὸ τετραετίας προσαυξήσεων. — Ὁ Βουλευτὴς κ. Ἀθ. Ἀργυρὸς ὑποβάλλει ὑπόμνημα τῆς κοινότητος Νιγρίτης, διὰ τοῦ ὁποίου παρακαλεῖ, ὅπως τὰ σχετικὰ Ν. Δ. περὶ ἀτελοῦς εἰσαγωγῆς οἰκοδομησίμων ὑλικῶν ἐπεκταθοῦν καὶ εἰς τὴν κοινότητα ταύτην, ὑποστᾶσαν διπλῆν καταστροφὴν κατὰ τὴν πολεμικὴν περίοδον καὶ κατερημωθεῖσαν τελείως. — Ὁ Πανηπειρωτικὸς Σύνδεσμος ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου παρακαλεῖ ὅπως ἡ προθεσμία πρὸς ὑποβολὴν αἰτήσεων περὶ ἀπονομῆς πολεμικῆς συντάξεως εἰς ὁπλίτας παθόντας κατὰ τοὺς ἀπὸ τοῦ 1912 καὶ ἐφεξῆς πολέμους καὶ ἐπιστρατεύσεις, ὡς καὶ εἰς τὰς οἰκογενείας αὐτῶν, παραταθῇ μέχρι τέλους τοῦ τρέχοντος ἔτους διὰ τὴν Ἤπειρον. — Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑποβάλλει πρὸς τὴν Βουλὴν ὑπόμνημα τῆς «Ἑνώσεως Ἑλλήνων ἐφοπλιστῶν» διὰ τοῦ ὁποίου ζητοῦν ὅπως ἀντιπροσωπεύηται ἐν τῇ Γερουσίᾳ καὶ ἡ ἐμπορικὴ ναυτιλία δι’ ἀντιπροσώπων αὐτῆς. — Τὸ γραφεῖον προστασίας τοῦ ἑλληνικοῦ καπνοῦ Βόλου ὑποβάλλει πρὸς τὴν Βουλὴν ὑπόμνημα, διὰ τοῦ ὁποίου ζητεῖ, ὅπως τύχῃ καὶ τοῦτο τῆς τιμῆς νὰ ἀντιπροσωπευθῇ ἐν τῇ Γερουσίᾳ δι’ ἑνὸς τοὐλάχιστον ἀντιπροσώπου. — Ἰδιοκτῆται γηπέδων Πειραιῶς παρὰ τὴν ἀποθήκην πυρομαχικῶν Δραπετσῶνος, ὑποβάλλουν πρὸς τὴν Βουλὴν ὑπόμνημα, διὰ τοῦ ὁποίου ζητοῦν, ὅπως ἀρθῇ ἡ ὑπὸ τοῦ Ἐπιτελείου τοῦ στρατοῦ καὶ τῶν Ὑπουργείων Στρατιωτικῶν καὶ Συγκοινωνίας ἐπιβληθεῖσα εἰς αὐτοὺς ἀπαγόρευσις τῆς οἰκοδομήσεως καὶ συγχρόνως μεταφερθῇ καὶ ἡ ἀποθήκη πυρομαχικῶν ἐκεῖθεν τὸ ταχύτερον, ὡς ἀποτελοῦσα κίνδυνον μέγαν καὶ κατὰ τῆς πόλεως καὶ κατὰ τοῦ λιμένος τοῦ Πειραιῶς. — Ὁ Βουλευτὴς κ. Γ. Μπακόπουλος ὑποβάλλει εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰν τοῦ ἐμποροβιομηχανικοῦ συλλόγου «Ἑρμῆς Τριπόλεως», διὰ τῆς ὁποίας παρακαλεῖ τὴν Βουλήν, ὅπως προσδώσῃ ἀναδρομικὴν ἰσχὺν εἰς τὸν σχετικὸν νόμον ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἐκπιπτόμενον ποσὸν συντηρήσεως διὰ τὰ ἔτη τῆς χρήσεως 1922–1924, ἐκ δραχ. 6.000 χρυσῶν, διὰ νὰ καταστῇ ἡ φορολογία ἠπιωτέρα καὶ δυνηθῶσιν οἱ ἐπαγγελματίαι νὰ τὴν πληρώσουν. — Οἱ ἀπαλλοτριόπληκτοι γηγενεῖς ὑποβάλλουν πρὸς τὴν Βουλὴν ψήφισμα, διὰ τοῦ ὁποίου διαμαρτύρονται κατὰ τῆς διενεργουμένης ἀπαλλοτριώσεως καὶ ζητοῦσι παρὰ τῶν Ὑπουργῶν Γεωργίας καὶ Προνοίας τὴν ἀναστολὴν πάσης περαιτέρω ἀπαλλοτριώσεως καὶ τὴν γενικὴν ἀκύρωσιν τῶν γενομένων μέχρι τοῦδε τοιούτων. — Ὁ Γεωργικὸς Πιστωτικὸς Συνεταιρισμὸς Καστελλίου Παρνασσίδος διαμαρτύρεται κατὰ τῆς ἱδρύσεως Γεωργικῆς Τραπέζης. — Ἡ πενταμελὴς ἐπιτροπὴ τοῦ Σωματείου Καπνεργατῶν καὶ Καπνεργατριῶν Σάμου «ἡ Ἀγάπη» ὑποβάλλει ψήφισμα, διὰ τοῦ ὁποίου ζητεῖ τὴν παῦσιν τῶν πιέσεων ἐκ μέρους τῶν ἐργοδοτῶν, τὴν ἀποφυλάκισιν τῶν φυλακισμένων ἐργατῶν καὶ ἄλλα τινὰ αἰτήματα. — Ἡ Πανελλήνιος Ἕνωσις Αὐτοκινητιστῶν ὑποβάλλει πρὸς τὴν Βουλὴν ὑπόμνημα, διὰ τοῦ ὁποίου ζητεῖ τὴν τιμωρίαν τοῦ δολοφονήσαντος τὸν ὁδηγὸν αὐτοκινήτου Γ. Βίκον, τὴν μεταρρύθμισιν τῆς κειμένης ἀστυνομικῆς νομοθεσίας περὶ αὐτοκινήτων καὶ τὸν περιορισμὸν τῆς αὐθαιρεσίας τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων. — Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Πειραιῶς ὑποβάλλει πρὸς τὴν Βουλὴν ψήφισμα, διὰ τοῦ ὁποίου διαμαρτύρεται διὰ τὴν ἐπιδεικνυομένην ἀδιαφορίαν ὑπὸ τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ λαοῦ διὰ κάθε ζήτημα ἐργατικὸν καὶ ζητεῖ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βουλὴν νὰ λάβῃ σύντονα μέτρα διὰ τὴν καταπολέμησιν τῆς ἀνεργίας. — Ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος Ἀρεθούσης ὑποβάλλει ὑπόμνημα τῶν κοινοτήτων Ἀρεθούσης, Βρασνῶν καὶ Στεφανινῶν, διὰ τοῦ ὁποίου οἱ κάτοικοι αὐτῶν παρακαλοῦν τὴν Βουλὴν ὅπως ἐνεργήσῃ τὰ δέοντα, ἵνα τὸ εἰρηνοδικεῖον Σωχοῦ ἔχῃ μεταβατικὴν ἕδραν τὴν Ἀρεθοῦσαν. — Τὸ ἐπαγγελματικὸν καὶ βιοτεχνικὸν ἐπιμελητήριον Βόλου ὑποβάλλει πρὸς τὴν Βουλὴν τὰς ἀντιλήψεις τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τοῦ Ἐπιμελητηρίου, τὸ ὁποῖον θεωρεῖ ἀπαραίτητον τὴν αὔξησιν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἀντιπροσώπων τῶν ἐργαζομένων τάξεων παρὰ τῇ Γερουσίᾳ εἰς ἓξ τοὐλάχιστον, ὑποβάλλει δὲ σύστασιν ὅπως θεσπισθῇ ὡς ὅριον ἡλικίας τὸ 30–35 ἔτος. — Ὁ Δήμαρχος Ναυπλιέων ὑποβάλλει πρὸς τὴν Βουλὴν ψήφισμα τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου, ἀφορῶν τὴν ὑπαγωγὴν τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ Εὐαγγελιστρίας ἐν Προνοίᾳ τοῦ Ναυπλίου, κατά τε τὴν διοίκησιν καὶ διαχείρισιν, εἰς τὰς σχετικὰς διατάξεις τὰς ἀφορώσας τὸν ἱερὸν ναὸν τῆς Εὐαγγελιστρίας τῆς Τήνου. — Ὁ Πανελλήνιος ἰατρικὸς σύλλογος ὑποβάλλει πρὸς τὴν Βουλὴν ὑπόμνημα περὶ τῶν λόγων, οἵτινες συνᾴδουσι πρὸς ἄμεσον συμμετοχὴν τοῦ Ἰατρικοῦ Σώματος ἐν τῷ καθορισμῷ καὶ τῇ κατανομῇ τῶν ἑδρῶν τῆς Γερουσίας. — Οἱ οἰνοπαραγωγοὶ τῆς περιφερείας τοῦ Δήμου Μεγάρων ὑποβάλλουν πρὸς τὴν Βουλὴν ὑπόμνημα, ὅπως ψηφίσῃ τὸ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον περὶ προστασίας τῆς οἰνοπαραγωγῆς, δι’ οὗ ἐπιβάλλεται δίλεπτος φορολογία πρὸς σύστασιν οἰνολογικοῦ χημείου, ἀπορρίψῃ δὲ τὴν αἴτησιν τοῦ Συνεταιρισμοῦ ζητοῦντος ὅπως ἡ φορολογία αὕτη δοθῇ εἰς αὐτόν. — Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Καλλαντζόπουλος ὑποβάλλει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Ποδολοβίτσης περὶ αὐξήσεως χορηγηθείσης πιστώσεως διὰ συντήρησιν ὁδοῦ Γορίας–Λιδονικοῦ. — Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Κίνιας ὑποβάλλει τηλεγραφικὴν διαμαρτυρίαν τοῦ λαοῦ Σάχου Λεβαδείας διὰ τὴν ψευδῆ ἐπὶ δικτατορίας ἐπαλήθευσιν τοῦ ἐλέγχου φόρου καὶ ζητεῖ νὰ τοῖς ἐπιτραπῇ νὰ ὑποβάλουν ἐνστάσεις. — Ἡ ὀργανωτικὴ ἐπιτροπὴ Ὁμοσπονδίας τῶν ἀστικῶν προσφυγικῶν συνεταιρισμῶν Ἀθηνῶν–Πειραιῶς διαμαρτύρεται κατὰ τῶν γηγενῶν μεγαλοϊδιοκτητῶν, τῆς Κυβερνήσεως καὶ πάντων ὅσοι ἀντιδρῶσι κατὰ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ ἄρθρου 119 καὶ τῆς στεγάσεως τῶν ἀστῶν προσφύγων. Ὁ κ. Α. Ζαΐμης (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν) ὑποβάλλει τὰ ἑξῆς σχέδια νόμων: 1) Περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 12 Νοεμβρίου 1927 «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 18 Νοεμβρίου 1925 Ν. Δ. «περὶ καθορισμοῦ τῆς παγίας προκαταβολῆς τῆς Χωροφυλακῆς καὶ τῆς Ἐπιτροπῆς Δημοσίας Ἀσφαλείας». 2) Περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 12 Νοεμβρίου 1927 «περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 1 Δεκεμβρίου 1925 περὶ ἐφαρμογῆς καὶ διὰ τοὺς ὑπολόγους τῆς Χωροφυλακῆς τοῦ ἀπὸ 26 Ἰουλίου 1925 Ν. Δ. «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ νόμου 232 τοῦ 1914». 3) Περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 18 Ὀκτωβρίου 1927 «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 18 Ὀκτωβρίου 1925 Ν. Δ. περὶ παροχῆς ἐπιδόματος εἰς ἀπόρους καὶ ἀνικάνους πρὸς ἐργασίαν ἐκτοπιζομένους». Ὁ κ. Ν. Βελέντζας (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι σχέδια νόμων: 1) Περὶ τροποποιήσεως τοῦ Νόμου περὶ τιμῆς πωλήσεως ἐφημερίδων. 2) Περὶ καθορισμοῦ σχήματος τῶν ἐν Ἑλλάδι ἐκδιδομένων ἐφημερίδων. 3) Περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 31)12)25 περὶ ἱδρύσεως Ἐθνικῆς Ἑλληνικῆς Ἐπιτροπῆς Διεθνοῦς Ἐμπορικοῦ Ἐπιμελητηρίου· καὶ 4) Περὶ γραφείου Ἐμπορικῶν πληροφοριῶν. Ὁ κ. Ἀ. Παπαναστασίου (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας) ὑποβάλλει τὰ ἑξῆς σχέδια νόμων: 1) Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 13 Νοεμβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 2 Ἰουλίου 1925 Ν. Δ. «περὶ γεωργικῶν συνεταιρισμῶν ἀλληλασφαλείας». 2) Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 28 Νοεμβρίου 1925 Νομοθετικοῦ Διατάγματος «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 602 περὶ συνεταιρισμῶν». 3) «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 3 Μαρτίου 1926 Ν. Δ. περὶ ἀνακλήσεως τοῦ ἀπὸ 31 Δεκεμβρίου 1925 Διατάγματος περὶ ἀνακλήσεως τῆς ἀπὸ 14 Ὀκτωβρίου 1922 ὑπ’ ἀριθ. 65833 πράξεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας, ὡς πρὸς τὸ ἐδάφιον 7 ἀφορῶν ἐπέκτασιν ἀναδασώσεων τοῦ λόφου Στρέφη τῆς περιφερείας Ἀθηνῶν». 4) «Περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 12 Αὐγούστου 1927 συμβάσεως περὶ προμηθείας ὑπὸ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης διὰ λογαριασμὸν καὶ ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου τριῶν χιλιάδων (3.000) τόννων σίτου Camberra, πεντακοσίων (500) τόννων σίτου Waratah καὶ ἑκατὸν (100) τόννων κριθῆς Pryor διὰ σποράν». 5) «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 13 Νοεμβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 12 Ἰανουαρίου 1926 Ν. Δ. περὶ ἱδρύσεως γεωργικῶν τραπεζῶν». 6) «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 28 Νοεμβρίου 1925 Ν. Δ. περὶ συνεταιρισμῶν κτηματικῆς πίστεως». 7) «Περὶ κυρώσεως τῆς συμφωνίας πρὸς ἵδρυσιν Διεθνοῦς Γραφείου τοῦ Οἴνου ἐν Παρισίοις». Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της: αʹ) Ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐξουσιοδοτήσεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου διὰ τὴν κωδικοποίησιν, ἀντικατάστασιν καὶ τροποποίησιν τῶν ὀργανικῶν νόμων τῶν διεπόντων τοὺς οἰκονομικοὺς ὑπαλλήλους». καὶ βʹ) Ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐξουσιοδοτήσεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου διὰ τὴν κωδικοποίησιν, ἀντικατάστασιν καὶ συμπλήρωσιν τῶν διατάξεων τοῦ τελωνειακοῦ κώδικος».

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν διάταξιν τῶν Ἐπερωτήσεων Συνεχίζεται ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς Ἐπερωτήσεως τῶν κ. κ. Μερκούρη καὶ Κρανιωτάκη διὰ τὴν ἀπαλλοτρίωσιν τῶν οἰκοπέδων κλπ.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μερκούρης.

§5Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Κύριοι βουλευταί, τὴν πρωτοβουλίαν τῆς συζητουμένης ἐπερωτήσεως ἔσχομεν μετὰ τοῦ ἐντίμου ἐξ Ἀθηνῶν πολιτευτοῦ καὶ φίλου κ. Κρανιωτάκη.

§6Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Νομίζω ὅτι δὲν προηγεῖται ἡ ἰδική σας.

§7Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ἐὰν ἐνθυμῆσθε, εἶχεν ἀποφασισθῇ, ἢ μᾶλλον εἶχε προταθῇ νὰ συγχωνευθῶσιν αἱ δύο εἰς μίαν ἐπερώτησιν.

§8Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. (Ὑπουργὸς Γεωργία.) Δὲν νομίζω ὅτι μποροῦμε νὰ συγχωνεύσωμεν τὰς δύο ἐπερωτήσεις. Εἶναι ἐντελῶς ἄσχετος ἡ μία μὲ τὴν ἄλλην. Ἐὰν θέλετε νὰ προτάξωμεν τὴν ἰδικήν σας ἐπερώτησιν, δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν.

§9Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Εἶπον εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ὅτι εἶχε ριφθῆ ἡ ἰδέα τῆς συγχωνεύσεως.

§10Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὄχι τῆς συγχωνεύσεως, κ. συνάδελφε. Τῆς συζητήσεως μαζὺ καὶ τῶν δύο.

§11Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Πάντως εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν προηγεῖται ἡ ἰδική μου. Ἔλεγον, λοιπόν, κύριοι, ὅτι εἴχομεν τὴν πρωτοβουλίαν τῆς ἐν λόγῳ ἐπερωτήσεως, ὄχι μόνον ὡς Πολιτευταὶ Ἀθηνῶν καὶ ἐκ καθήκοντος, τὸ ὁποῖον εἴχομεν πρὸς τοὺς συμπολίτας ἡμῶν, ἀλλὰ καὶ ὡς μέλη τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, αἱ ἀρχαὶ τοῦ ὁποίου καταπατῶνται ἀσυστόλως διὰ τῶν ληφθέντων μέτρων ἀπαλλοτριώσεως. Θὰ παρεκάλουν τὴν Βουλὴν νὰ μᾶς ἀκούσῃ μετὰ προσοχῆς καὶ μετὰ ψυχραιμίας. Δηλῶ ἐκ τῶν προτέρων, ὅτι οὐδεμίαν πρόθεσιν ἔχομεν νὰ θίξωμεν οἱονδήποτε κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐν λόγῳ ἐπερωτήσεως, ἀλλ’ ἁπλῶς νὰ ἐκθέσωμεν τὰς ἀντιλήψεις μας διὰ τὰ γενόμενα ἀδικήματα ἐναντίον συμπολιτῶν μας καὶ νὰ εἰσηγηθῶμεν εἰς τὴν Βουλὴν νὰ λάβῃ τὰ δέοντα μέτρα πρὸς τερματισμὸν καὶ ἐπανόρθωσιν αὐτῶν. Ὅταν Κράτη, ὡς τὸ ἡμέτερον, εὑρίσκονται εἰς μίαν μεταβατικὴν κατάστασιν, θέματα τοιαύτης σημασίας, ὡς εἶναι τὸ προσφυγικὸν ζήτημα, πρέπει νὰ ἐξετάζωνται ὑπὸ τῶν ἀντιπροσωπευτικῶν σωμάτων μετὰ πολλῆς προσοχῆς καὶ νὰ τίθεται ὑπεράνω τῶν κομματικῶν συμφερόντων τὸ γενικὸν τοιοῦτον τῆς χώρας. Τὸ δὲ προσφυγικὸν ζήτημα εἶναι κατ’ ἐξοχὴν ἐθνικὸν ζήτημα καὶ ὡς τοιοῦτον δὲν ἠδύνατο παρὰ νὰ εὕρῃ ἡμᾶς, τοὺς ἀνήκοντας εἰς τὸ Λαϊκὸν κόμμα, ἀπὸ τῆς ἐμφανίσεως αὐτοῦ συμπαραστάτας καὶ πλειοδότας εἰς τὴν προσπάθειαν τῆς πλήρους ἀποκαταστάσεως τῶν θυμάτων τῆς Μικρασιατικῆς καταστροφῆς.

§12Μ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐλπίζω, ὅτι μὲ τὸ αὐτὸ πνεῦμα τὸ πατρικὸν θέλετε ἀντιμετωπίσῃ τὴν ὅλην συζήτησιν τοῦ ζητήματος, τὸ ὁποῖον μᾶς ἀπασχολεῖ.

§13Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Προέλαβα νὰ τονίσω, κ. συνάδελφε, ὅτι τὸ ἐνδιαφέρον αὐτὸ μᾶς ἐμπνέει, καὶ μόνον αὐτὸ μᾶς ὤθησε νὰ φέρωμεν τὸ ζήτημα τοῦτο ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ἄλλως τε ἡ μέχρι τοῦδε πολιτική μας, νομίζω ὅτι πείθει καὶ ὑμᾶς καὶ πάντα συνάδελφον περὶ τοῦ ὑψίστου ἐνδιαφέροντος, μεθ’ οὗ ἐξητάσαμεν πᾶν ζήτημα, ἀφορῶν τὰ θύματα τῆς μικρασιατικῆς συμφορᾶς. Ἀλλ’ ἀπὸ τοῦ σημείου τούτου μέχρι τῆς καταπατήσεως νομίμων δικαιωμάτων κτηθέντων δι’ ἱδρῶτος, διὰ κόπων, καὶ δι’ αἵματος τοῦ γηγενοῦς πληθυσμοῦ ἀπέχομεν πολύ. Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο ἤθελον νὰ τονίσω καὶ πάλιν, ὅτι τὰ παράπονα ἡμῶν, ἡ ἐπερώτησις ἡμῶν, αἱ παρακλήσεις ἡμῶν πρὸς τοὺς ἀξιοτίμους κ. Ὑπουργοὺς δὲν ἀποβλέπουν εἰς τὸ γενικὸν προσφυγικὸν ζήτημα, ἀλλ’ ἀποβλέπουν εἰς τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ ζητήματος ἐκ μέρους τινῶν ἐπιτηδείων, ἀναμεμιγμένων ἴσως καὶ μετὰ γηγενῶν, πρὸς καταπάτησιν δικαιωμάτων νομίμων καὶ ἀπαραβιάστων, μέχρι τοῦδε τοὐλάχιστον. Αἱ διάφοροι ἀταξίαι, αἱ συμβᾶσαι εἰς τὴν χώραν ἡμῶν ἀπὸ τοῦ 1922 καὶ ἐντεῦθεν, ἔφερον εἰς τὰ ὑπουργήματα ἀνθρώπους, οἵτινες ἐλάχιστα ἦσαν συνδεδεμένοι μὲ τὸν τόπον καὶ οὐδόλως ἐγνώριζον τὰ πράγματα τῆς χώρας ταύτης. Ἦτο ἑπομένως φυσικόν, ἐπηρεαζόμενοι καὶ μόνον ἀπὸ τὸ μέγεθος τῆς συμφορᾶς, πλὴν τῶν ἄλλων πιέσεων, νὰ παρασυρθῶσιν εἰς εὐκόλους παραχωρήσεις καὶ ὑποσχέσεις, αἱ ὁποῖαι ἐδημιούργησαν ἕνα ὀλισθηρὸν κατήφορον, εἰς τὸν ὁποῖον, παρὰ τὴν φαινομενικὴν τοὐλάχιστον συντηρητικότητα αὐτοῦ, ἔχει παρασυρθῇ καὶ ὁ σήμερον ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Προνοίας καὶ Περιθάλψεως κ. Ὑπουργός. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν προσφύγων ἔχει διατεθῆ ἐκ μέρους τοῦ γηγενοῦς πληθυσμοῦ, ἐκ μέρους τοῦ κράτους ἐν ἑνὶ λόγῳ, πᾶσα οἰκονομικὴ ἀρωγή, τοσαῦτα ἑκατομμύρια, ὥστε ἡ ἀποκατάστασις τῶν προσφύγων νὰ ἀνεμένετο πληρεστέρα, ἐὰν ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τῆς δημιουργίας τοῦ ζητήματος ὑπῆρχεν ἓν πρόγραμμα προδιαγεγραμμένον, μία συστηματικὴ ἐργασία πρὸς ἄνετον καὶ ὑγιεινὴν στέγασιν αὐτῶν. Δυστυχῶς, ἀντιθέτως, ἐπεκράτησε τοιαύτη ἀταξία καὶ τοσαύτη σπατάλη, ὥστε τὸ ὅλον ζήτημα φρονῶ, νὰ χρήζῃ τῆς συστάσεως ἐξεταστικῆς ἐπιτροπῆς τῶν πραγμάτων, ὅπως ἐξετασθῇ ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας τῆς ἐνάρξεως αὐτοῦ μέχρι τῆς ἐποχῆς μας καὶ ζητηθῶσιν αἱ ἀνάλογοι εὐθύναι. Ἔχουσι σπαταληθῆ ἑκατομμύρια ἢ καὶ ἁπλῶς, ἂν θέλετε, ἐξοδευθῇ καὶ πρέπει οἱ ὑπόλογοι νὰ δώσωσι μίαν ἡμέραν πλήρη διασάφησιν τῶν ἀναγκῶν, τὰς ὁποίας διὰ τῶν τόσων χρημάτων ἱκανοποίησαν. Ἐνταῦθα ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ κάμω ἐξαίρεσιν διὰ τὰ μέσα καὶ διὰ τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον διενεργεῖ ἡ ἐπιτροπὴ ἀποκαταστάσεως τὴν γεωργικὴν ἐγκατάστασιν. Κατὰ τὴν τελευταίαν μετὰ τοῦ κ. ἀρχηγοῦ τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος καὶ ἄλλων ἀξιοτίμων μελῶν τοῦ κόμματος περιοδείαν μας ἐν Μακεδονίᾳ εἴδομεν γεωργικούς τινας συνοικισμοὺς ἐγκατεστημένους μὲ τάξιν καὶ ὑποσχομένους νὰ συντελέσωσιν εἰς τὴν παραγωγικότητα τῆς Χώρας. Εἶνε καταπληκτικαὶ ὄντως αἱ θυσίαι εἰς τὰς ὁποίας ἔχει ὑποβληθῆ τὸ γηγενὲς στοιχεῖον τῆς Ἑλλάδος διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν θυμάτων τῆς ἄφρονος ἐκείνης πολιτικῆς, ἡ ὁποία ἐδημιούργησε τὰ θύματα τῆς Μικρᾶς Ἀσίας. Καὶ ὅταν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἀντιπροσωπεύω τὴν Ἑλλάδα ἐν τῇ Κοινωνίᾳ τῶν Ἐθνῶν, εἰς λόγον μου, τὸν ὁποῖον ἐξεφώνησα, ἐξῆρον ὄχι μόνον τὸ γεγονὸς τοῦ ὅτι ὁ νέος αὐτὸς ἀτυχὴς πληθυσμός, ὁ ὁποῖος ἀκουσίως του κατῆλθε εἰς τὸν τόπον μας, θὰ καταστῇ ἐντὸς ὀλίγου, στοιχεῖον παραγωγῆς καὶ προόδου, λόγῳ τῶν λαμπρῶν αὐτοῦ ἰδιοτήτων, ἀλλὰ περιέγραψα ἐπίσης καὶ τὰς θυσίας εἰς τὰς ὁποίας ὑπεβλήθη οὐχὶ μόνον ὡς σύνολον, ὁ Ἑλλ. λαός, διὰ τὴν ἐγκατάστασιν τῶν ἀδελφῶν αὐτοῦ, καὶ ἐτόνισα καὶ ἔφερα παραδείγματα, τὰ ὁποῖα ὄντως ἔκαμον πολλὴν αἴσθησιν, ὅπως καὶ ἔφερα τὸ παράδειγμα, τὸ ὁποῖον μοῦ φαίνεται ὅτι εἶναι μοναδικὸν εἰς τὴν ἱστορίαν τῶν λαῶν καὶ τὸ ὁποῖον οὐδεὶς τῶν πεπολιτισμένων λαῶν τῆς Δύσεως θὰ ἠνείχετο, τὸ παράδειγμα τῆς ἐγκαταστάσεως πρὸ τῶν καταστημάτων τῶν ἀπὸ ἐτῶν ἐπαγγελματιῶν καὶ ἐμπόρων, παραπηγμάτων, εἰς τὰ ὁποῖα πωλοῦνται εἴδη τοῦ καταστήματος ἐνώπιον τοῦ ὁποίου ἐγείρονται. Καὶ οἱ καταστηματάρχαι αὐτοὶ ἠνέχθησαν καὶ ἀνέχονται τὸν ἄνισον καὶ αὐθαίρετον αὐτὸν συναγωνισμόν, παρὰ τοὺς φόρους, τὰ ἐνοίκια καὶ τὰ ἐν γένει ἔξοδα εἰς τὰ ὁποῖα οὗτοι ὑποβάλλονται. Πάντες ἐξεπληρώσαμεν τὸ καθῆκον μας, τὸ ἀπορρέον ἐκ τῆς ἐθνικῆς ἀλληλεγγύης. Ἐκ τούτου καὶ διότι τὰ αὐτὰ τὸ Λαϊκὸν Κόμμα πρεσβεύει περὶ τοῦ γενικοῦ τούτου ζητήματος, ἐρχόμεθα νὰ καταγγείλωμεν ἐνώπιον ὑμῶν, συμβάντα τινά, τὰ ὁποῖα ποσῶς δὲν θίγουν τὰς μεγάλας προσφυγικὰς μάζας, ἀλλ’ ὡρισμένους ὡς εἶπον καὶ ἐν ἀρχῇ τοῦ λόγου μου, ἐπιτηδείους, οἱ ὁποῖοι ἐξεμεταλλεύθησαν τὴν περίστασιν ὑπὲρ τῶν ἰδίων αὐτῶν συμφερόντων. Ἔχομεν τὴν ἀντίληψιν, ὅτι ἀτελῶς καὶ λίαν ἀπανθρώπως ἔχει διενεργηθῆ ἡ πρώτη ἐγκατάστασις τῶν ἀστῶν προσφύγων καὶ περὶ αὐτὴν ἀκόμα τὴν πρωτεύουσαν. Τὴν ἀνισότητα τῆς ἐγκαταστάσεως τὴν ἀντιλαμβανόμεθα ὅσοι ἐξ ἐνδιαφέροντος ἐπισκεπτόμεθα τοὺς προσφυγικοὺς συνοικισμούς, οὐχὶ ἐν παραμοναῖς ἐκλογῶν, πρὸς ἄγραν ψήφων, ἀλλὰ κατὰ πᾶσαν περίστασιν. Ἤδη ἐπιτρέψατέ μοι νὰ ἀναφέρω παραδείγματα τινὰ σχετικῶς μὲ τὰς γενομένας ἐσχάτως ἀπαλλοτριώσεις. Ἀντιλαμβάνομαι, ὅτι πιθανῶς νὰ κουράσω τὴν Βουλὴν διότι τινὰ ἐξ αὐτῶν ἔχουσι ἤδη δημοσιευθῆ, ἀλλὰ περιλαμβάνουσι περιπτώσεις τοσαύτης ἀνομίας, ὥστε νὰ φαντάζεταί τις, ὅτι ἐκ παραδρομῆς ἔχουσι λάθη χώραν καὶ οὐχὶ ἐκ τελείας περιφρονήσεως πάσης νομιμότητος ἐκ μέρους τῶν ἁρμοδίων καὶ ὑπευθύνων κ. κ. Ὑπουργῶν Γεωργίας καὶ Προνοίας καὶ νὰ προσδοκᾶ τις τὴν ἐπανόρθωσιν καὶ ἀποκατάστασιν τοῦ Δικαίου. Ἐζητήσαμεν μετὰ τοῦ βουλευτοῦ κ. Κρανιωτάκη, ἐπισκεφθέντες τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Προνοίας κατ’ ἀρχήν, πληροφορίας περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν οἰκοδομικῶν συνεταιρισμῶν, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι ὑποβληθῆ ἤδη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν μελῶν, τῶν ἀποτελούντων τοὺς συνεταιρισμοὺς τούτους. Ὡς γνωρίζετε, τὰ καταγγελλόμενα ὑφ’ ἡμῶν παράπονα ἀποβλέπουσιν, καὶ ἐπιθυμῶ νὰ τὸ τονίσω καὶ πάλιν, τοὺς συνεταιρισμοὺς τοὺς οἰκοδομικούς, τοὺς ὁποίους δι’ ἑνὸς διατάγματος τῆς 24 Ἰουλίου ἐξουσιοδοτήθη ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἱδρύῃ καὶ ὑπὲρ τῶν μελῶν τῶν ὁποίων ν’ ἀπαλλοτριώνῃ οἰκόπεδα. Τὸ σύστημα τῆς συστάσεως τῶν οἰκοδομικῶν αὐτῶν συνεταιρισμῶν, αὐτὸ καὶ μόνον εἶναι ἀρκετὸν νὰ πείσῃ, ὅτι πρόκειται περὶ μιᾶς ἐπιτηδείας τάσεως εὐνοούσης τοὺς ἐπιτηδειοτέρους εἰς βάρος καὶ αὐτῶν ἀκόμη τῶν προσφύγων. Ὁ ἀξιότιμος κύριος Ὑπουργὸς μᾶς ἀπέστειλε τὸν κατάλογον τῶν ἐν Ἀθήναις καὶ Πειραιεῖ μέχρι τοῦδε ἀναγνωρισθέντων συνεταιρισμῶν. Εἶναι ἐν συνόλῳ οἱ συνεταιρισμοὶ οὗτοι 50, ἀποτελούμενος ἐκ 30–50 μελῶν κατὰ μέσον ὅρον ἕκαστος. Δὲν θέλω νὰ κουράσω τὴν Βουλήν. Εἶναι περίπου πεντήκοντα, ἐκ τῶν προχείρων ὑπολογισμῶν, τοὺς ὁποίους ἔκαμα, διότι τώρα μόλις ἔλαβον τὸ ζητηθὲν ἔγγραφον. Ἐπίσης εἰς τὰς πόλεις τῆς Καβάλλας, τῆς Λαρίσσης, (Μυτιλήνης κλπ. ὑπάρχουσι τοιοῦτοι συνεταιρισμοί, ἀποτελούμενοι ἀπὸ ὀλίγιστα μέλη. Ἡ διαδικασία τῆς ἱδρύσεως ἑνὸς τοιούτου συνεταιρισμοῦ εἶναι ἁπλουστάτη. Συνέρχονται δέκα–δεκαπέντε κύριοι, ἀξιότιμοι καθ’ ὅλα τὰ ἄλλα, οἱ ὁποῖοι ἀποφασίζουν νὰ ἱδρύσουν ἕνα οἰκοδομικὸν συνεταιρισμόν. Ἀμέσως, ὡς συνέλθουν αὐτοὶ οἱ Κύριοι, ἀποτελοῦν τὸν πυρῆνα τοῦ συνεταιρισμοῦ, καὶ ὑποβάλλουσιν αἰτήσεις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Προνοίας. Τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Προνοίας δὲν ἐξελέγχει, παρὰ ἐὰν ὄντως τὰ μέλη περιλαμβάνωνται ἐν τῇ αἰτήσει τοῦ ἱδρυθησομένου συνεταιρισμοῦ καὶ ἐὰν κατάγωνται ἐκ Μικρᾶς Ἀσίας, Κων)πόλεως, ἢ Πόντου. Εἶναι ἀληθές, ὅτι τὸ διάταγμα τῆς 24ης Ἰουλίου δίδει τὸ δικαίωμα εἰς τοὺς ἁρμοδίους Ὑπουργοὺς τῆς ν’ ἀπαλλοτριώσεως οἰκοπέδων ὑπὲρ συνεταιρισμῶν καὶ μάλιστα ὁρίζει ἢ μᾶλλον ἀφίνει ἐντελῶς ἀόριστον τὸ κεφάλαιον τὸ σχετικὸν μὲ τὰ προσόντα τῶν μελῶν αὐτῶν, δύναται δὲ νὰ εἶναι μέλος πᾶς, ὅστις θὰ εἶχε προσφύγει εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀνεξαρτήτως τοῦ χρόνου τῆς ἀφίξεώς του καὶ ἐκ τῆς Μικρασιατικῆς περιπετείας. Εἶναι μία ἀοριστία, ἡ ὁποία ἔχει δώσει λαβὴν εἰς τρομερὰς καταχρήσεις καὶ ὅπως εἴδατε εἰς πρὸ ἡμερῶν δημοσιευόμενα, ἔχουσι λάβει οἰκόπεδα ἐξ ἀπαλλοτριώσεως ἢ πρόκειται νὰ ἐπικυρωθῶσι τοιαῦτα εἰς πρόσωπα, τὰ ὁποῖα εἶναι τόσον, ὅσον καὶ ἡμεῖς πρόσφυγες, οἱ ὁποῖοι ἐγεννήθημεν καὶ ζῶμεν ἐνταῦθα. Ἀλλ’ ἐπειδὴ συνέπεσεν ἁπλούστατα ἡ πενθερά, ἡ μαμά, ἢ ὁ παποῦς νὰ κατάγωνται ἐκ Μικρᾶς Ἀσίας ἀπέκτησαν τὸ προσὸν νὰ λάβωσιν οἰκόπεδον. Ὁ ἔλεγχος, ὁ ὁποῖος γίνεται ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῆς Προνοίας, ὅσον καὶ ἂν εἶναι ἐπιμελής, ὅσον καὶ ἂν εἶναι καλῆς πίστεως, δὲν ἔχει ὡς σκοπὸν νὰ ἐρευνήσῃ καὶ νὰ ἐξακριβώσῃ, παρὰ τὸ ἐὰν ὄντως κατάγεται τὸ πρόσωπον τὸ ἀποτελοῦν μέλος τοῦ συνεταιρισμοῦ ἐκ Μικρᾶς Ἀσίας. Δὲν λαμβάνεται καμμία πρόνοια νὰ ἐξετασθῇ, ἐὰν τὸ πρόσωπον αὐτὸ ἔλαβεν ὁμολογίαν ὡς ἀποζημίωσιν, ἐὰν εἶναι ἐγκατεστημένον εἰς ἕνα ἐκ τῶν ὑπαρχόντων Συνοικισμῶν, ἐὰν ἔχῃ ἰδίαν περιουσίαν, ἂν ἔχῃ οἰκόπεδον ἄλλο εἰς τὴν πόλιν τῶν Ἀθηνῶν ἢ περὶ τὴν πόλιν ταύτην, ἀλλ’ ἁπλῶς ἐρευνᾶται τὸ ζήτημα τῆς καταγωγῆς καὶ ἡ συμμετοχή του ἐγκρίνεται αὐτοστιγμεί. Ἐκ τούτου ἔχομεν παραδείγματα προσώπων, τὰ ὁποῖα, καίτοι ἀποκατεστημένα, ἐν τούτοις λαμβάνουν οἰκόπεδα ὡς μέλη Συν)σμῶν. Π. χ. ὡς ὁ Κος Λασκαρίδης ἐγκατεστημένος εἰς Ποδαράδες ἀστικῶς, καὶ γεωργικῶς εἰς ἕν κτῆμα, λαμβάνει ὅμως ὡς μέλος συνεταιρισμοῦ καὶ οἰκόπεδον εἰς τὸν Ποδονίφτην. Ὁ Κος Κολοβός, ἐξ Ἠπείρου, ἐγκατεστημένος ἐνταῦθα καὶ ἔχων χαρτοποιεῖον πρὸ πολλῶν ἐτῶν, χρησιμοποιῶν τὴν πενθερὰν αὐτοῦ, ἡ ὁποία κατάγεται ἐκ Μικρᾶς Ἀσίας, ἐπῆρε οἰκόπεδον εἰς τὸν συνοικισμὸν Γηροκομείου, ἡ δὲ Κα πενθερὰ εἶναι ἐπὶ πλέον ἐγκατεστημένη εἰς τὸν Συνοικισμὸν Βύρωνος. Ὁ Κος Σταματόπουλος, ἐκ Πατρῶν ἐκ δικαιώματος, τὸ ὁποῖον ἀπορρέει ἐκ γάμου του πρὸς πρόσφυγα, ἀπέκτησεν οἰκόπεδον εἰς τὴν ὁδὸν Κηφισίας ἀπὸ τὴν ἐπιτροπὴν τῶν πυροπαθῶν τῆς ὁποίας ἀποτελεῖ καὶ μέλος, χωρὶς νὰ κατάγεται ἐκ Μικρᾶς Ἀσίας.

§14ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Μοῦ λέγεται πότε ὑπανδρεύθη;

§15Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Δυστυχῶς δὲν ἔχω τὴν ληξιαρχικὴν πρᾶξιν, ἀσχολοῦμαι περὶ τὰ πολιτικὰ καὶ ὄχι τὰ ληξιαρχικά. Ἡ κυρία Θεογνωσία, ἡ ὁποία ἔχει θεογνωσίαν περισσοτέραν, ὡς ἀποδεικνύεται, ἡμῶν τῶν διοικούντων καὶ ἡ ὁποία εἶναι διωρισμένη ὡς διδασκάλισσα, ἔχει ἀγοράσει οἰκόπεδον παρὰ τῇ ὁδῷ Τατοΐου ἀλλὰ ἔλαβε καὶ ἕτερον εἰς τὸν συνοικισμὸν Γηροκομείου. Ὁ Κος Χρυσοβέργης, ἰατρός, διευθυντὴς τῆς Κλινικῆς Ἁγίου Ἀνδρέου, ἐγκατεστημένος ἐνταῦθα, ἔχει θέσιν, καὶ ἔλαβεν οἰκόπεδον εἰς τὸν συνοικισμὸν Νέας Σμύρνης.

§16ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πόθεν κατάγεται;

§17Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Πόθεν κατάγεται δὲν γνωρίζω, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐξηκρίβωσα εἶνε ὅτι προσφυγικῷ δικαιώματι παίρνει τρία οἰκόπεδα.

§18Θ. ΧΡΥΣΟΒΕΡΓΗΣ. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε, κ. συνάδελφε, νὰ σᾶς δηλώσω ὅτι ὁ κύριος αὐτὸς δὲν ἔχει καμμίαν συγγένειαν μετ’ ἐμοῦ.

§19Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Πρῶτος ἐγὼ εἶπον, κύριε συνάδελφε, ὅτι δὲν ἔχει σχέσιν μεθ’ ὑμῶν. Λοιπὸν ὁ κύριος αὐτὸς Χρυσοβέργης ἔχει οἰκόπεδον εἰς τὸν Συνοικισμὸν Νέας Σμύρνης καὶ τώρα παίρνει ἄλλο οἰκόπεδον εἰς τὸ Γηροκομεῖον. Ὁ τμηματάρχης τοῦ Ὑπουργείου τῆς Προνοίας κ. Παπαδάτης, — αὐτὸ δὲν δύναμαι νὰ τὸ βεβαιώσω, ἤκουσα μόνον νὰ λέγεται καὶ τὸ ἀναφέρω, χωρὶς νὰ τὸ ἔχω ἐξακριβώσει — συνεβούλευσε τὸν ἐν λόγῳ ἰατρὸν νὰ πάρῃ καὶ μίαν οἰκίαν εἰς τὸν Συνοικισμὸν Ποδονίφτη.

§20Μ. ΚΥΡΚΟΣ. (Ὑπουργὸς Προνοίας). Δὲν πρόκειται, κύριε Πρόεδρε, νὰ διακόψω τὸν κ. συνάδελφον, καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς ἀγορεύσεώς του, ὅπως δὲν πρόκειται νὰ διακόψω καὶ οὐδένα ἄλλον ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι θὰ λάβωσι τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ. Ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐθίχθη τὸ ὄνομα ἑνὸς τῶν ὑπαλλήλων μας, καὶ μάλιστα τοῦ ἐντιμοτέρου ὑπαλλήλου, ὁ ὁποῖος ὑπάρχει εἰς τὸ Ὑπουργεῖον μας, δι’ αὐτὸ ἔκαμα αὐτὴν τὴν διακοπήν.

§21Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Χαίρω ὅτι ἐκάματε τὴν διακοπήν, διότι ἀπὸ τὸν προϊστάμενον τοῦ ὑπαλλήλου αὐτοῦ ἠκούσθη ἡ βεβαίωσις περὶ τῆς ἐντιμότητός του. Ὀφείλετε ὅμως νὰ ὁμολογήσετε ὅτι ἦτο περιττόν, διότι ἠκούσατε μετὰ πάσης ἐπιφυλάξεως τὸ ἀνέφερον, δεδομένου ὅτι ἐγὼ ἔχω τὴν ἀρίστην ἰδέαν ἐν γένει περὶ τῶν δημοσίων λειτουργῶν.

§22Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔπρεπε νὰ τὸ ἀναφέρετε παντάπασιν.

§23Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Περιττὸν εἶνε νὰ μοὶ κάμετε παρατήρησιν μετὰ τὴν λεπτότητα, μὲ τὴν ὁποίαν διεξάγω τὴν ὅλην συζήτησιν. Εἶνε γνωστὰ τὰ παραδείγματα, τὰ ὁποῖα ἐδημοσιεύθησαν προηγουμένως καὶ εἶνε περιττὸν ν’ ἀναφέρω πρὸς ὑμᾶς τὰ σχετικὰ μὲ τὴν ἀπαλλοτρίωσιν, τὴν γενομένην ἐν Πειραιεῖ, εἰς βάρος γηγενῶν ἐχόντων οἰκόπεδα ἐκτάσεως κατωτέρας τοῦ ὁριζομένου ὑπὸ τοῦ Συντάγματος ὁρίου.

§24ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖα εἶνε τὰ οἰκόπεδα αὐτά;

§25Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Εἶνε τὸ οἰκόπεδον ἐν Πειραιεῖ, τὸ ὁποῖον ἀπηλλοτριώθη πρὸς ὄφελος τοῦ κ. Πουρτούνη.

§26Γ. ΠΡΟΥΚΑΚΗΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Προυκάκης ἔχει τὸν λόγον.

§28Γ. ΠΡΟΥΚΑΚΗΣ. Δὲν γνωρίζω, Κύριε βουλευτά, ἂν ὅλα τὰ παραδείγματα, τὰ ὁποῖα ἐφέρατε ἔχουσι τὴν αὐτὴν ἀξίαν μὲ τὸ παράδειγμα αὐτό, διότι ἂν οὕτως ἔχῃ τὸ πρᾶγμα, ἀσφαλῶς τίποτε δὲν μᾶς λέγετε. Ἐφόσον φέρετε ὡς παράδειγμα τὸ παράδειγμα τὸ ἰδικόν μου, τὸ ἀναγραφὲν ἐν τῇ «Καθημερινῇ» καὶ δὲν ἐπηρεάσθητε καθόλου ἀπὸ τὴν ἀπάντησιν τὴν ὁποίαν ἔδωσα, ἐφόσον εἴχετε σκοπὸν νὰ ὀνομάσητε συνάδελφόν σας, εἶχον τὴν ἀξίωσιν, νὰ ἀνατρέξητε καὶ ζητήσητε πληροφορίας ἀπὸ τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου Προνοίας. Λέγω τοῦτο, καὶ δίδω τὴν ἐξήγησιν ἐνώπιον ὅλων τῶν συναδέλφων, ὅτι ἡ σύζυγός μου εἶναι πρόσφυξ ἐκ Μικρᾶς Ἀσίας, ὅτι εἶναι ἄπορος παντελῶς, ὅτι οὐδεμίαν ἀποζημίωσιν ἔλαβεν καὶ ὅτι οὐδεμία ἐλπὶς ὑπάρχει νὰ λάβῃ, διότι εἶναι Ἑλληνὶς ὑπήκοος καὶ εἶναι γνωστόν, ὅτι οἱ Ἕλληνες ὑπήκοοι δὲν δύναται νὰ λάβωσιν, εἰ μὴ τὰ ἀκίνητα καὶ ἐφόσον σώζονται ταῦτα. Ἡ μόνη δὲ περιουσία της ἦτο μία οἰκία, ἡ ὁποία ἐκάη καὶ συνεπῶς οὐδεμίαν ἀποζημίωσιν θέλει λάβει ἡ σύζυγός μου. Λέγω ἐπίσης τοῦτο καὶ εἶμαι εὐτυχής, διότι μοὶ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία, ὅπως δώσω ἐξηγήσεις, καθ’ ὅσον ὁ βίος τοῦ βουλευτοῦ πρέπει νὰ εἶναι φανερός, ὅτι οὐδεμίαν περιουσίαν ἔχω, οὔτε κινητὴν οὔτε ἀκίνητον. Καὶ παρακαλῶ, οἱονδήποτε ἐκ τῶν συναδέλφων μου ἢ ἄλλον οἱονδήποτε εἴτε ἐντὸς εἴτε ἐκτὸς τῆς αἰθούσης ταύτης, νὰ μοῦ ὑποδείξῃ ποίαν κινητὴν ἢ ἀκίνητον περιουσίαν ἔχω.

§29Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. Ποίαν σημασίαν ἔχει αὐτό;

§30Γ. ΠΡΟΥΚΑΚΗΣ. Ἔχει μεγίστην σημασίαν, διότι δὲν νομίζω, ὅτι δὲν ἐπετρέπετο εἰς τὸν σύζυγον μιᾶς ἀπόρου πρόσφυγος, εἰς τὴν ὁποίαν παρεχωρήθη ἓν οἰκόπεδον, ἐπὶ τῇ κεκανονισμένῃ τιμῇ, λόγῳ τῆς προσφυγικῆς ἰδιότητός της καὶ τῆς παντελοῦς οἰκονομικῆς καταστροφῆς τῆς ἕνεκεν τῆς Μικρ. συμφορᾶς, νὰ θέσῃ ὑποψηφιότητα Βουλευτοῦ. Ἀλλὰ δίδω ἀκόμη καὶ τὰς ἑξῆς πληροφορίας, διὰ νὰ φωτισθῇ περισσότερον ἡ Βουλή. Τὸ οἰκόπεδον, τὸ ὁποῖον παρεχωρήθη εἰς τὴν σύζυγόν μου ἐν τῇ Πειραϊκῇ χερσονήσῳ, παρεχωρήθη εἰς αὐτὴν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ Νόμου 3148 τοῦ 1924. Πρόκειται περὶ παραχωρήσεων γηπέδων τοῦ δημοσίου εἰς πρόσφυγας καὶ οὐχὶ ἀπαλλοτριώσεων εἰς βάρος δῆθεν μικροϊδιοκτητῶν. Καί, ἐπαναλαμβάνω, ἐὰν ὅλα τὰ ἐπιχειρήματα, ποὺ ἀναφέρετε εἶναι τόσον σαθρά, ὡς τὸ περὶ ἐμοῦ ἀναφερόμενον, τότε εἶναι ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα οὐδεμίαν σημασίαν ἔχουν καὶ δὲν ἐπιδιώκουν, εἰ μὴ ἐντυπώσεις. Τὸ οἰκόπεδον λοιπὸν παρεχωρήθη οὐχὶ εἰς ἐμέ, ἀλλ’ εἰς τὴν σύζυγόν μου πρόσφυγα καὶ ἄπορον καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἀνωτέρω 3148 νόμου. Ἡ αἴτησις ὑπεβλήθη κατὰ τὸν Αὔγουστον τοῦ 24 καὶ τὸ γήπεδον παρεχωρήθη εἰς αὐτὴν τὴν 15ην Ἰουνίου τοῦ 1925, δηλαδὴ ἑνάμισυ ἔτος πρὶν ἢ ἐκλεγῶ βουλευτής.

§31Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. Ὅλα αὐτὰ δὲν ἔχουν καμμίαν σχέσιν.

§32Θ. ΧΡΥΣΟΒΕΡΓΗΣ. Πῶς δὲν ἔχουν σημασίαν;

§33ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἔχουν μεγάλην σημασίαν (Θόρυβος).

§34Γ. ΠΡΟΥΚΑΚΗΣ. Ἡ σχετικὴ πληροφορία ἀνεγράφη εἰς τὴν «Καθημερινὴν» καὶ ἔσπευσα νὰ δώσω ἀπάντησιν. Ἡ «Καθημερινὴ» δὲν ἐδημοσίευσε τὴν ἀπάντησιν, παρὰ μόνον κατὰ τὸ ἥμισυ, ἔδωσε δὲ τὴν ἑξῆς ἐπὶ λέξει ἀπάντησιν εἰς τὸν παρ’ ἐμοῦ διὰ τὴν δημοσίευσιν ἀπεσταλμένον «ἐγὼ δὲν θὰ κάμω ἐκλογικὴν ρεκλάμαν τοῦ κυρίου Προυκάκη».

§35Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ἡ «Καθημερινὴ» βεβαίως δὲν ἐδημοσίευσε τὴν ἀπάντησίν σας, διότι θὰ ἦτο τόσον μακρά, ὅσον εἶναι ἡ διακοπή σας αὐτὴν τὴν στιγμήν.

§36Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἀνάλογος πρὸς τὴν ἀδικίαν.

§37Γ. ΠΡΟΥΚΑΚΗΣ. Σᾶς λέγω δέ, διὰ νὰ τελειώσω τὸν λόγον μου, καὶ τὰ ἑξῆς: Ὅτι τὸ οἰκόπεδον τοῦτο ἀποτελεῖται ἀπὸ 315 πήχεις καὶ εὑρίσκεται εἰς τὰ κατσάβραχα τῆς Πειραϊκῆς, εἰς ἕνα μέρος, τὸ ὁποῖον οὐδέποτε κατῳκήθη, εἰς ἕνα μέρος ποὺ μέχρι σήμερον ἐκρύπτοντο οἱ χασισοπόται καὶ οἱ διάφοροι ἄλλοι ἐγκληματίαι. Σᾶς παρέχω καὶ τὴν πληροφορίαν, ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ ἔπρεπε νὰ ἀσχοληθῇ ἐπὶ ὁλόκληρον ἑβδομάδα διὰ τὰ οἰκόπεδα τῆς Πειραϊκῆς, διὰ νὰ ἀποδειχθῇ, ὅτι ἅπαντα τὰ ἐν αὐτῇ οἰκόπεδα εἶνε οἰκόπεδα τοῦ Δημοσίου, καταπατηθέντα παρὰ τῶν παρουσιαζομένων δῆθεν ὡς μικροϊδιοκτητῶν καὶ ὑπὲρ τῶν ὁποίων ἀγωνίζεται ὁ κ. συνάδελφος, ἀντὶ νὰ ἀγωνίζεται ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τοῦ Δημοσίου. Θὰ ἐλάμβανε πολλὰς πληροφορίας ὁ κ. συνάδελφος περὶ τῶν οἰκοπέδων τούτων, ἐὰν εἶχε τὴν πρόνοιαν καὶ ἔρριπτε ἓν βλέμμα εἰς μίαν ἔνορκον ἀνάκρισιν, τὴν ὁποίαν ἐνήργησεν ὁ ἀντεισαγγελεὺς τῶν ἐν Πειραιεῖ Πλημμελειοδικῶν κ. Πιπερίδης καὶ ἐκ τῆς ὁποίας πασιφανῶς προκύπτει ἡ κυριότης τοῦ Δημοσίου ἐπὶ τῶν οἰκοπέδων τούτων τῆς Πειραϊκῆς καὶ ἡ καταπάτησις αὐτῶν ὑπὸ τῶν διαφόρων οἰκοπεδοφάγων, τῶν παρουσιαζομένων σήμερον ὡς δῆθεν μικροϊδιοκτητῶν.

§38ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αὐτὸς ὁ ἀνακριτικὸς ὑπάλληλος κατηγορήθη... (Θόρυβος).

§39Β. ΜΕΪΜΑΡΑΚΗΣ. Εἶναι ἐγκληματικὸν αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἔπραξεν ὡρισμένον ἀστυνομικὸν ὄργανον καὶ ἡ πρᾶξις αὐτή, κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου, ἔθιξεν αὐτὸ τοῦτο τὸ Σῶμα τῆς Ἀστυνομίας τῶν πόλεων. Ἐπειδὴ ὑπηνίχθητε τὸν κ. Πιπερίδην, σᾶς λέγω ὅτι ἦτο καθαρὰ συκοφαντία, ἐδημοσιεύθη δὲ καὶ μήνυσις ἐναντίον τοῦ ἀστυνομικοῦ ὀργάνου.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, κ. Προυκάκη, τελειώσατε.

§41Γ. ΠΡΟΥΚΑΚΗΣ. Λέγω λοιπὸν ὅτι ἦσαν οἰκόπεδα τοῦ Δημοσίου, διὰ τὰ ὁποῖα ἔχουν ἐνεργηθῇ ἀνακρίσεις καὶ ἔχει ἀποδειχθῆ αὐτό.

§42Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ὁ διακόψας με ἀξιότιμος κ. συνάδελφος μὲ διέκοψεν ἀγανακτήσας διότι ἀνέφερα καὶ τὸ ὄνομά του, ὡς παράδειγμα, ἐν ᾧ εἶχε κάμει δημοσίευσιν περὶ τοῦ ἐναντίου εἰς τὴν «Καθημερινήν». Πρῶτον θὰ ἀνέφερον καὶ τὴν διάψευσιν, ἀλλ’ ὅπως ἐνθυμεῖται ἡ Βουλή, ἠρωτήθημεν ποῖος εἶναι ὁ κατάλογος καὶ ἤρχισα ἀναγιγνώσκων αὐτόν. Φυσικὰ δὲν ἠδυνάμην νὰ κάμω παράλειψιν ὀνόματος καὶ τοῦτο, διότι θὰ ἦτο παράλειψις μὴ ἐπιτρεπομένη. Ἀλλὰ ταυτοχρόνως θὰ ἀνέφερα καὶ τὴν διάψευσιν τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. Προυκάκης. Ἐκ τῆς διαψεύσεως τοῦ κ. Προυκάκη εἶχον τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὁ κ. Προυκάκης ἢ ἡ κυρία αὐτοῦ δὲν ἔλαβεν οἰκόπεδον. Τώρα διὰ τῆς ἀγορεύσεως, τὴν ὁποίαν μᾶς ἔκαμε, μὲ πείθει καὶ μοῦ ὁρίζει τὴν ἡμερομηνίαν τῆς παραχωρήσεως τοῦ οἰκοπέδου. Οὕτω διαψεύδει ἐπισήμως τὴν διάψευσιν. Ἂν δὲ τὸ οἰκόπεδον ἔχῃ τὸ μῆκος καὶ τὸ πλάτος τῆς ἀγορεύσεως τὴν ὁποίαν ὁ διακόψας μοῦ ἔκαμε, τότε βεβαίως τὸν φθονῶ καὶ ἐγώ, ὁ ὁποῖος ἐπὶ τόσα ἔτη ζῶν εἰς τὸν τόπον αὐτὸν δὲν κατώρθωσα ν’ ἀποκτήσω οἰκόπεδον.

§43Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἡ ἀγόρευσις ἦτο ἀνάλογος τῆς ἀδικίας καὶ ὄχι τοῦ οἰκοπέδου.

§44Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ὁ κ. Παπανδρέου εἶναι συνηθισμένος φαίνεται νὰ μετρᾷ τὴν ἀλήθειαν μὲ τὸ μῆκος τῆς κόμης του, τὴν βλέπει δὲ πάντοτε πτερυγίζουσαν ἄνωθεν αὐτοῦ καὶ μόνον. Τὰ πράγματα ὅμως διαψεύδουν τὸν ὁραματισμὸν αὐτὸν τοῦ κ. Παπανδρέου. Δὲν θ’ ἀναφέρω τὸν ἄλλον κατάλογον, διότι ὅλοι τὸν γνωρίζετε.

§45ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι. Ὅλον.

§46Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ὁ κ. Βαμβακόπουλος, συνταγματάρχης τοῦ Πεζικοῦ, φρούραρχος Πειραιῶς ἐκ δικαιώματος, ἀπορρέοντος ἐξ ἀγχιστείας, ἔλαβεν ἐπίσης οἰκόπεδον.

§47Μ. ΔΕΡΛΕΡΕΣ. Ὁ κ. Βαμβακόπουλος ποῦ τὸ ἔλαβε τὸ οἰκόπεδον;

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ, κ. Δερλερέ.

§49Μ. ΔΕΡΛΕΡΕΣ. Εἶναι συμπολίτης μου.

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ εἶναι συμπολίτης σας, ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ διακόπτετε; (γέλωτες).

§51Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Εἰς τὴν Πειραϊκὴν χερσόνησον ἔλαβεν οἰκόπεδον ὁ κ.... (ἐξακολουθεῖ ἀναφέρων ἐκ καταλόγου ὀνόματα). Τὰ οἰκόπεδα τὰ ὁποῖα ἔχουν παραχωρηθῆ εἰς τοὺς ἀναφερομένους κυρίους, εἶναι οἰκόπεδα εἰς τὰ ὁποῖα ἴσως ν’ ἐνδιητῶντο κάποτε χασισοπόται, ὡς εἶπεν ὁ κ. Προφικάκης, καὶ ἴσως ἀκόμη, ἐὰν δὲν ἐγένοντο αἱ παραχωρήσεις αὐταί, νὰ ἐνδιητῶντο εἰς αὐτὰ ἀκόμη, ἐκεῖνοι ὅμως ἐνδιαίτημα ἔχοντες ἐπὶ τόσα ἔτη τὰ οἰκόπεδα αὐτά, τὰ ἐσεβάσθησαν ἀπέναντι τῶν ἰδιοκτητῶν αὐτῶν, ἐνῶ σήμερον κατελήφθησαν ὑπ’ ἀνθρώπων, μὴ ὄντων μὲν χασισοποτῶν, ἀλλὰ καταπατησάντων τὰ δικαιώματα, τὰ κτηθέντα διὰ τιμίου ἱδρῶτος καὶ αἵματος. Αὐτὰ δὲ τὰ οἰκόπεδα, τὰ ὁποῖα ὑπὸ πάσης Κυβερνήσεως θὰ ἔπρεπε νὰ χρησιμοποιηθοῦν διὰ καλωπιστικὰ ἔργα, παρεχωρήθησαν κατὰ τοιοῦτον αὐθαίρετον τρόπον καὶ τόσον ἄνευ οὐδενὸς σχεδίου, ὥστε εἰς τὸν διαβάτην προκαλεῖ ἐντύπωσιν οἰκτρὰν οὐχὶ μόνον ἡ ἐγκατάστασις, ὅπως ἐγένετο, αὕτη, ἀλλ’ ἡ τελεία ἀδιαφορία τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἀφίνει ἓν ἀπὸ τὰ πλέον περίβλεπτα μέρη τῆς γείτονος πόλεως νὰ καταλαμβάνεται μέχρις καὶ αὐτῶν τῶν βράχων, μέχρι καὶ αὐτῆς τῆς περιοχῆς τοῦ χειμερίου κύματος, ὥστε νὰ μὴ ἀφίνεται οὐδὲ παραλιακὴ ὁδός, ἵνα διέρχωνται τὰ ἁμάξια καὶ αὐτοκίνητα τῶν περιηγητῶν, οἱ ὁποῖοι μεταβαίνουν κατὰ χιλιάδας πρὸς ἐπίσκεψιν τῶν μακρῶν τειχῶν, καὶ παντὸς περιπατητοῦ ὅστις ἤθελε νὰ θαυμάσῃ τὴν ὡραιότητα τῆς Πειραϊκῆς χερσονήσου.

§52Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἀνεξαρτήτως τῆς ἀκριβείας τῶν παραδειγμάτων σας, θὰ ἔχετε τὴν καλωσύνην νὰ πληροφορήσητε ἐπὶ ποίας Κυβερνήσεως ἔγιναν ὅλα αὐτά;

§53Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Δὲν ψέγω τὴν παροῦσαν μόνον Κυβέρνησιν.

§54Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐπιτρέψατέ μοι νὰ σᾶς εἴπω ὅτι δίδετε τὴν ἐντύπωσιν ὅτι ψέγετε τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν.

§55Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Δὲν ἔχω τὴν κοινοβουλευτικὴν πεῖραν, τὴν ὁποίαν ἔχετε σεῖς, ἀλλ’ ἀσφαλῶς εἶχον τὴν κοινοβουλευτικὴν πρόνοιαν νὰ εἴπω, ὅτι αἱ ἀταξίαι αἱ ἐπακολουθήσασαι ἀπὸ τοῦ 1922 μέχρι σήμερον συνετέλεσαν εἰς τὸ νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὸν ὀλισθηρὸν κατήφορον τῶν παραχωρήσεων εἰς τὸν ὁποῖον εὑρέθη καὶ ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις. Τὴν ἐπερώτησίν μου καὶ τὸν ἔλεγχόν μου ἐτόνισα ἀπ’ ἀρχῆς τῆς ὁμιλίας μου, τὴν περιορίζω δὲ εἰς τὴν παραχώρησιν τὴν γενομένην εἰς τοὺς συνεταιρισμοὺς τοὺς οἰκοδομικοὺς, οἱ ὁποῖοι ἐγένοντο ἐπὶ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως.

§56Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἂς ἐλεγχθῶμεν λοιπὸν διὰ τὰς ἰδικάς μας πράξεις.

§57Ι. ΣΠΕΤΣΙΩΤΗΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, τώρα ἐγένοντο αἱ παραχωρήσεις διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 11667 ἀποφάσεως.

§58Θ. ΧΡΥΣΟΒΕΡΓΗΣ. Εἶναι ἀνακριβὲς αὐτό.

§59Ι. ΣΠΕΤΣΙΩΤΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ μοῦ δώσῃ ἕνα κατάλογον, ὁ ὁποῖος ἀναφέρει ρητῶς, ὅτι ἡ ἀπαλλοτρίωσις τῆς Πειραϊκῆς χερσονήσου, ἐκεῖ ὅπου ἀκριβῶς ἐδόθη καὶ τὸ οἰκόπεδον τοῦ κ. Βαμβακοπούλου κλπ. ἐγένετο διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 11667 ἀποφάσεως τῆς 15 Ὀκτωβρίου 1927. Αὐτὸ εἶναι τὸ χαρτὶ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας.

§60Θ. ΧΡΥΣΟΒΕΡΓΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ ἀπαλλοτριώσεως.

§61ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποία εἶναι ἡ Κυβέρνησις;

§62Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Ἡμεῖς εἴμεθα Κυβέρνησις.

§63Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ Κυβερνήσεως· πρόκειται περὶ συστήματος.

§64Μ. ΚΥΡΚΟΣ. (Ὑπουργὸς Προνοίας). Ἐν τῇ Πειραϊκῇ χερσονήσῳ, κύριε συνάδελφε, δὲν πρόκειται περὶ ἀπαλλοτριώσεως· πρόκειται περὶ παραχωρήσεως οἰκοπέδων τοῦ Δημοσίου συμφώνως μὲ τὸν νόμον. Ἐπήραμεν μίαν ἔκτασιν διὰ νὰ τὴν παραχωρήσωμεν, κατόπιν τῶν διατυπώσεων τῶν προβλεπομένων ὑπὸ τοῦ Νόμου. Ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ κάτι τι ἄλλο ἀκόμη. Κατὰ τὸν Νόμον 3148 παρεχωρήθησαν 150 στρέμματα. Τὸ σχέδιον, τὸ ὁποῖον ἐγένετο καὶ ἐκυρώθη, ἔλαβεν ἔκτασιν 190 στρεμμάτων, ἤτοι μίαν ἔκτασιν 40 ἐπὶ πλέον στρεμμάτων. Εἶχον δικαίωμα διάφοροι ἰδιῶται, χωρὶς νὰ ἀναγνωρισθῶσι νομίμως, ἐπειδὴ ὅμως ἐδημιουργήθη μία κατάστασις ἔκρυθμος λόγῳ τῆς διαφορᾶς τῆς τιμῆς, περιλάβομεν καὶ τὰ 40 στρέμματα, τὰ ὁποῖα πραγματικῶς εἶχον προορισθῆ δι’ οἰκόπεδα καὶ διανεμηθῆ.

§65Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Εἶναι γεγονὸς ὅτι μετὰ ταῦτα παρεχωρήθησαν, σύμφωνα μὲ τὴν διαδικασίαν τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας ἀνέφερεν, ἕτερα 40 στρέμματα ἐπὶ πλέον τῶν ἀρχικῶν 150 στρεμμάτων καὶ εἶναι ἀπορίας ἄξιον πῶς 150 στρέμματα δὲν ἤρκεσαν νὰ συμπεριλάβουν 200 περίπου οἰκογενείας καὶ ἐχρειάσθησαν νὰ δοθοῦν καὶ ἄλλα 40. Ἀλλὰ ἐπὶ πλέον, ἐπειδὴ ἠγέρθη διεκδίκησις τῶν κατόχων τῶν οἰκοπέδων αὐτῶν, διὰ πράξεως τῆς 19 Σ)βρίου, γίνεται νομοθετικὸν διάταγμα, πρωτάκουστον εἰς τὰ χρονικὰ τῆς δικαιοσύνης «περὶ ἀπαγορεύσεως προσωρινῶν μέτρων», τόσον δὲ εἶναι ἀληθές, ὅτι δὲν ἦσαν τὰ δικαιώματα αὐτῶν ἀνεγνωρισμένα, ὥστε ἀπῃτήθη νὰ γίνῃ νέον Νομοθετικὸν Διάταγμα εἰδικῶς διὰ τὴν περίπτωσιν αὐτὴν διὰ νὰ καταργήσωσι τὰ προσωρινὰ μέτρα καὶ τὰς ὑπὲρ τῶν ἰδιοκτητῶν δικαστικὰς ἀποφάσεις καὶ ἐγκαταστήσωσιν οὕτω βίᾳ καὶ παρὰ πᾶν δίκαιον τοὺς ἅρπαγας τῶν ἰδιωτικῶν αὐτῶν περιουσιῶν. Τὸ Διάταγμα εἶναι τῆς 19 Σ)βρίου 1927. Ταῦτα εἰς ἀπάντησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας. Εἰς τὴν Λεωφόρον Κηφησίας καὶ Ἀλεξάνδρας, ἀκριβῶς εἰς τὴν θέσιν Ἅγιος Δημήτριος, ἀπηλλοτριώθη μία ἔκτασις 150 περίπου στρεμμάτων, ἀνηκόντων εἰς τοὺς κληρονόμους τῆς Ἀθηναϊκῆς οἰκογενείας Παμλίδου, ὡς καὶ εἰς τοὺς κληρονόμους Πετράκη καὶ Γεσαμῆ καὶ ἑνὸς ἄλλου. Ἀπηλλοτριώθη ἔκτασις 150 στρεμμάτων ὑπὲρ τῆς ἐγκαταστάσεως τῶν ἐκεῖ προσφύγων, ἡ ὁποία διενεμήθη εἰς τὸν προσφυγικὸν συνοικισμὸν Πανόρμου οὗτινος τὰ μέλη εἶναι 350.

§66ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δι’ ἀστικὴν ἐγκατάστασιν;

§67Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Δι’ ἀστικὴν ἐγκατάστασιν. Ἕνας πρόχειρος ὑπολογισμὸς δίδει εἰς τὰ 350 μέλη 800 πήχεις εἰς ἕκαστον.

§68Λ. ΚΥΒΕΤΟΣ. Συμπεριλαμβάνονται καὶ αἱ πλατεῖαι καὶ οἱ δρόμοι (θόρυβος).

§69Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἀναπτύσσει τὴν ἐπερώτησίν του χωρὶς νὰ θίξῃ οὐδένα, καὶ ἑπομένως δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ διακόπτεται. Ἑκάστοτε ἡ ἐπερώτησις δὲν ἀφορᾷ ἁπλῶς τὰς ἀπαλλοτριώσεις καὶ τὴν προστασίαν τῶν ἰδιοκτητῶν, ἀλλὰ ἀφορᾷ ἐν ταὐτῷ, δύναμαι νὰ βεβαιώσω, περισσότερον τοὺς πρόσφυγας, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διατίθενται οἰκόπεδα καὶ νὰ δίδωνται ὡς εἶδος προικός, ἐνῷ πρόκειται περὶ τῆς στέγης τῶν προσφύγων. Γεννᾶται ἐν ταὐτῷ μιὰ παρεξήγησις. Τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ ὁμιλῶν εἶναι, ὅτι ἐγένοντο παραχωρήσεις διαφόρων οἰκοπέδων, τὰ ὁποῖα μένουσι ἀχρησιμοποίητα ὑπὲρ τοῦ Α ἢ Β, καὶ δὲν στεγάζονται οἱ πρόσφυγες, καὶ μετὰ τοῦτο προβαίνουσιν οἱ ἁρμόδιοι εἰς διαφόρους ἄλλας ἀπαλλοτριώσεις ἐπικαλούμενοι τὴν ἀνάγκην τῆς στέγης διὰ τοὺς πρόσφυγας. Ἔπρεπε πρῶτον νὰ ληφθῇ φροντὶς περὶ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι εἶναι εἰς τὰς τρώγλας καὶ ἔπειτα νὰ ἐπέλθῃ καὶ δι’ ἄλλους λόγους παραχώρησις ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουσιν πρὸς τοῦτο διαθέσιμα οἰκόπεδα. Ἡ ἐπερώτησις αὐτὸ ἀφορᾷ καὶ δὲν πρέπει νὰ στραφῇ τὸ θέμα εἰς ἄλλην συζήτησιν.

§70Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος ἐξωλίσθησεν εἰς μίαν ἀταξίαν, δηλαδὴ ἦλθε νὰ ἐμφανίσῃ τὸ πραγματικὸν μέρος τῆς συζητήσεως καὶ νὰ μᾶς εἴπῃ, ὅτι ἡ ἐπερώτησις σκοπὸν εἶχε νὰ προστατεύσῃ τοὺς πρόσφυγας, τῶν ὁποίων τὰ δίκαια κατεπατήθησαν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον κατὰ τὴν σημερινὴν συζήτησιν θὰ συζητηθῇ, εἶναι, ἐὰν ὑπὸ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως ἐπροστατεύθησαν τὰ δίκαια ἢ ἐὰν ἐδικαιώθησαν καὶ τίνες ἐδικαιώθησαν.

§71Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν διεφωνήσατε εἰς τίποτε. Ἐγὼ εἶπον ὅτι διὰ τὴν τάξιν τῆς συζητήσεως, πρέπει νὰ γνωρίζωμεν ποία εἶναι ἡ κατεύθυνσις καὶ ἡ κατεύθυνσις εἶναι ἐκείνη τὴν ὁποίαν ἀνέπτυξα διατὶ ἂν ἀγνοῶμεν τὴν κατεύθυνσιν, θὰ ἀκούωμεν ἐδῶ ὅσα ἐλέχθησαν ὑπὸ τοῦ κ. βουλευτοῦ Πειραιῶς, ὁ ὁποῖος ἠθέλησε νὰ δικαιολογηθῇ, λέγων ὅτι ἐδικαιοῦτο νὰ λάβῃ ἓν οἰκόπεδον. Περὶ τούτου δὲν γίνεται ἐνταῦθα ἡ συζήτησις, ἀλλ’ ἡ συζήτησις γίνεται περὶ τοῦ ἂν ἔπρεπε νὰ πάρῃ ὁ κ. βουλευτὴς πρὶν ἢ στεγασθῶσιν οἱ ἐν τρώγλαις βιοῦντες πρόσφυγες.

§72Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Θὰ τὸ ἴδωμεν αὐτό.

§73Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. .. καὶ ἂν τὸ οἰκόπεδον τὸ ὁποῖον ἔλαβεν ὁ κ. Βουλευτής, δὲν τὸ ἐλάμβανε, δὲν θὰ ὑπῆρχε σήμερον ἡ περίπτωσις νὰ ἀφαιροῦνται οἰκόπεδα ἀπὸ γηγενεῖς ἰδιοκτήτας ἐπὶ τῇ προφάσει δῆθεν ἀποκαταστάσεως ἀστέγων προσφύγων. Διενεμήθησαν καὶ διανέμονται τὰ οἰκόπεδα διὰ νὰ θεραπευθοῦν ἄλλοι λόγοι καὶ ὄχι ἀνάγκαι, αἱ ὁποῖαι δὲν ἦτο ἐπεῖγον νὰ θεραπευθοῦν.

§74Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Πρότερον ὁ κ. βουλευτὴς Ἀργολιδοκορινθίας δὲν ἐπέτρεπεν εἰς τὸν κ. βουλευτὴν ἐκ Πειραιῶς νὰ ἀκουσθῇ καὶ ἀπολογηθῇ εἰς μίαν διακοπήν, τὴν ὁποίαν ἐζήτησε νὰ κάμῃ, καὶ ἤδη ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος ἠθέλησε νὰ κάμῃ μίαν προκαταβολικὴν ἀγόρευσιν εἰς βάρος τοῦ συμπεράσματος τῆς συζητήσεως εἰς βάρος τῆς ἄλλης συζητήσεως. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἠθέλησε καὶ θέλει ἐκ τῶν προτέρων νὰ συναγάγῃ ὁ κ. βουλευτὴς τὸν πληροφορῶ, ὅτι δὲν θὰ ἐξαχθῇ ἐκ τῆς συζητήσεως. Τὸ ἀποτέλεσμα τῆς συζητήσεως θὰ εἶναι ἐντελῶς ἀντίθετον πρὸς τὰς σκέψεις, τὰς ὁποίας ἔχει ὁ κ. βουλευτής, δικαιολογεῖ δὲ καὶ ἐν τῷ σημείῳ τούτῳ τὴν πολιτικήν μας, τὴν σύμφωνον πρὸς τὸ κοινὸν συμφέρον, πρὸς τὸ συμφέρον τῆς χώρας. (Χειροκροτήματα).

§75Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἡμεῖς ἤλθομεν ἐνταῦθα διὰ νὰ ὑπερασπισθῶμεν μίαν πολιτικήν, ἡ ὁποία συνδυάζει τὰ συμφέροντα τῶν γηγενῶν καὶ τῶν προσφύγων. Δὲν θὰ ἐπιτρέψωμεν νὰ ἐκτρέψητε τὴν συζήτησιν καὶ νὰ τὴν κατευθύνητε, ὡς σεῖς νομίζετε. (Χειροκροτήματα).

§76Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐγὼ δὲν θὰ σᾶς ἐπιτρέψω αὐτό. Εἷς βουλευτὴς ἐζήτησε μίαν πληροφορίαν ἀπὸ τὸν ἀγορεύσαντα, ἐξανέστητε δὲ καὶ ἐζητήσατε νὰ ἐκτρέψητε τὴν συζήτησιν. Ἀπήντησα, ὅτι αὐτὸ δὲν πρέπει νὰ γίνηται προκειμένου περὶ τοιαύτης συζητήσεως. Ἑπομένως νομίζω, ὅτι τὰ πράγματα ὀφείλουν νὰ πάρουν τὴν κανονικήν των τροχιάν καὶ ὄχι νὰ ἀκούσωμεν ἐκ τῶν προτέρων συμπεράσματα.

§77Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Εὐχαριστῶ τὸν ἀξιότιμον ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, διότι διὰ τῆς διακοπῆς του καὶ τῆς γενικῆς παρατηρήσεως, τὴν ὁποίαν ἔκαμε πρὸς συνάδελφον, ἐκμανέντα διὰ τὰ καταγγελλόμενα ἐνταῦθα, ἐνίσχυσεν ἀκόμη ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀπ’ ἀρχῆς τῆς ἀγορεύσεώς μου ἠθέλησα νὰ τονίσω, ὅτι οὐδαμῶς ὑπάρχει πρόθεσις ἐκ μέρους ἡμῶν νὰ θίξωμεν τὰ προσφυγικὰ δικαιώματα, τὰ νόμιμα, τὰ ἀναγνωρισθέντα ὑφ’ ὁλοκλήρου τοῦ λαοῦ, ἀλλ’ ἀπὸ τῆς ἡμέρας καθ’ ἣν ὑπεβλήθη ἡ ἐπερώτησις μέχρι σήμερον καταβάλλεται συστηματικῶς μία ἄχαρις προσπάθεια, νὰ ριφθῇ νέον ἔλαιον εἰς τὴν πυρὰν καὶ νὰ παρασταθῇ τὸ Λαϊκὸν κόμμα θέλον νὰ ἐκμεταλλευθῇ διὰ δημοκοπικοὺς σκοποὺς τὰ γενόμενα. Τοιαύτη πρόθεσις οὐδέποτε ὑπῆρξεν ἐν ἐμοὶ καὶ τὸ τονίζω τοῦτο διότι δὲν εἴμεθα ἡμεῖς ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἰς παραμονὰς ἐκλογῶν προβαίνομεν εἰς παραχωρήσεις οἰκοπέδων ἢ εἰς ἀπειλὰς καὶ διωγμούς. Περιερχόμενοι τὴν Μακεδονίαν ἐπεσκέφθημεν ἕνα συνοικισμὸν τῆς Καλαμαριᾶς, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται εἰς ἀπόστασιν ὀλίγων χιλιομέτρων τῆς πόλεως Θεσσαλονίκης, εἴδομεν δὲ τοὺς πρόσφυγας ἐγκατεστημένους εἰς σκηνὰς καὶ παραπήγματα τσίγκινα εἰς κατάστασιν βάρβαρον. Ἐκινήθη πραγματικῶς ὁ οἶκτος ἡμῶν, τῶν σφαγέων τῶν προσφύγων. Οἱ προὔχοντες τοῦ συνοικισμοῦ, οἱ ὁποῖοι ἤδη ἔχουν ἀνανήψει ἐκ τῶν σφαλμάτων τοῦ παρελθόντος ἐξελθόντες πρὸς ὑποδοχὴν ἡμῶν καὶ προσφωνήσαντες ἡμᾶς καὶ δεχθέντες ἡμᾶς ὡς πρόσωπα, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐβάσιζον ἐλπίδας διὰ τὸ καλλίτερον αὐτῶν μέλλον— τὸ τονίζω τοῦτο ὅτι ἀρχίζει ὁ προσφυγικὸς πληθυσμὸς νὰ προσβλέπῃ πρὸς ἡμᾶς—μᾶς ἔδειξεν τὸ μέρος εἰς τὸ ὁποῖον τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν καὶ τοῦ δημοψηφίσματος εἴχομεν ἐναποθηκεύσει κιβώτια βενζίνης ἵνα καύσωμεν τὸν συνοικισμὸν των εὐθὺς ὡς ἔλθωμεν εἰς τὴν ἐξουσίαν. Αὐτὰ διεκήρυττον οἱ ρήτορες τοῦ Βενιζελισμοῦ εἰς τοὺς προσφυγικοὺς συνοικισμούς. Ὅταν εἰς παραμονὰς ἐκλογῶν δημοτικῶν μετεβαίνομεν εἰς προσφυγικοὺς συνοικισμοὺς καὶ ἔβλεπον τὸν τότε ἀντίθετον πρὸς τὴν βενιζελικὴν παράταξιν ὑποψήφιον, αἱ γυναῖκες καὶ τὰ παιδιὰ ἔλεγον: Αὐτὸς εἶναι ὁ Μερκούρης; Ἡμεῖς ἐνομίζομεν ὅτι εἶναι θηρίον, διότι ἐπρόκειτο νὰ μᾶς καταστρέψῃ. Μὲ τοιαῦτα μηθεύματα ἑκάστοτε ἠθελήσατε νὰ ὑποκλέψητε τὰς ψήφους τῶν προσφύγων καὶ τοιαύτην τάσιν ἐδείξατε, ἀφ’ ἧς ὑπεβλήθη ἡ ἐπερώτησις. Ἠθελήσατε νὰ δώσητε τὴν μορφὴν τῆς δῆθεν ἐπιδιώξεως ἐκ μέρους ἡμῶν δημοκοπίας. Δὲν εἶναι ἡ πρόθεσις ἡμῶν, κύριοι, τοιαύτη. Ἡ πρόθεσις ἡμῶν εἶναι νὰ ἀπαλλάξωμεν ἀκόμη καὶ τοὺς γηγενεῖς ἐκ τῆς πλάνης, ὅτι οἱ πρόσφυγες, ἐλθόντες ἐνταῦθα, θέλουσι νὰ καταλάβωσιν αὐθαιρέτως τὰς περιουσίας αὐτῶν καὶ τοὺς πρόσφυγας νὰ προστατεύσωμεν. Διότι ἂν ἔνιοι τῶν προσφύγων, ἐκμεταλλευόμενοι τὴν κατάστασιν καὶ παραπείθοντες τοὺς κυβερνήτας, λαμβάνουσι τοιαῦτα οἰκόπεδα καὶ καταχρῶνται τῆς προσφυγικῆς σημαίας, ἡμεῖς πιστεύομεν ὅτι δὲν κάμνομεν τίποτε ἄλλο ὑπεραμυνόμενοι ἐνταῦθα τῶν συνδημοτῶν ἡμῶν, ἀλλ’ ὑπεραμυνόμεθα ταὐτοχρόνως καὶ τῶν γενικῶν προσφυγικῶν συμφερόντων. Διότι, ἂν ὁ κ. βουλευτὴς ἐκ Πειραιῶς δὲν ἐξανίστατο καὶ εἶχε τὴν ὑπομονὴν ν’ ἀκούσῃ, ὅτι ὁ κ. Φίλιππος Κρεμμύδης, ἐνῷ ἀφ’ ἑνὸς ἐφοδιάζεται, ὁσάκις τοῦ παρουσιάζεται καμμία δοσοληψία, μὲ πιστοποιητικὸν ἀπορίας, ἀφ’ ἑτέρου, κατὰ βεβαίωσιν τῆς Ἐφορείας, ἔχει πλείονα τοῦ ἑνὸς οἰκόπεδα, ἂν ἤκουεν ὅτι ὁ κ. Παπακωνσταντίνου Πρόεδρος τοῦ Συν)σμοῦ Κουντουριώτου καὶ κάτοικος αὐτοῦ, ἔλαβεν οἰκόπεδον εἰς τὸν συνοικισμὸν τοῦτον, ὡς ἄπορος, καταθέτων ὡς ἐγγύησιν πιστοποιητικὸν ἐξ οὗ ἐμφαίνεται, ὅτι κάμνει δάνεια ἐνυπόθηκα, θὰ κατενόει, ὅτι ἤλθομεν ἐδῶ οὐχὶ νὰ καταπολεμήσωμεν τὰ προσφυγικὰ συμφέροντα, ἀλλὰ νὰ στιγματίσωμεν τὰ εἰς βάρος τῶν ἀτυχῶν προσφύγων τελούμενα. Ἔχω σωρείαν ἄλλων παραδειγμάτων, κύριοι, ἀλλὰ φείδομαι τῆς ὑπομονῆς τῆς Βουλῆς.

§78ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ τὰ ἀναφέρετε ὅλα.

§79Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ὁρίστε. «Ἑλληνικὴ Δημοκρατία»... (Ἀναγινώσκει διάφορα ἔγγραφα).

§80ΑΛ. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Δὲν πρόκειται περὶ ἀνωτέρου ὑπαλλήλου τοῦ Ὑπουργείου, οὔτε κἂν περὶ ὑπαλλήλου. Ἴσως ἦτο τέως ὑπάλληλος τοῦ Ὑπουργείου.

§81Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Πολὺ πιθανόν. Ἔτσι λέγει ἐδῶ. Κύριοι, σᾶς παρουσιάζω καὶ ἓν σχεδιάγραμμα. Ἐδῶ εἶναι ἡ λεωφόρος Κηφισσίας. Ὁ προσφυγικὸς συνοικισμὸς Γηροκομείου, ὑπὲρ τοῦ ὁποίου ἔχουν ἀπαλλοτριωθῆ, ὡς εἶπον ὑμῖν προγενεστέρως, 150 στρέμματα. Τὰ στρέμματα αὐτὰ ἐκτείνονται ἀπὸ τῆς ὁδοῦ Κηφισσίας πρὸς τὸ βάθος. Ἐπανειλημμένως οἱ ἰδιοκτῆται αὐτῶν δι’ αἰτήσεων πρὸς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῆς Προνοίας παρεκάλεσαν ν’ ἀφεθῶσιν εἰς αὐτοὺς τὰ οἰκόπεδα, τὰ ἐπὶ τῆς λεωφόρου Κηφισσίας εὑρισκόμενα, διότι θὰ ἠδύναντο εἴτε πωλοῦντες αὐτά, εἴτε ὡς γηγενεῖς πλούσιοι νὰ τὰ οἰκοδομήσωσιν ἀναλόγως πρὸς τὴν ὁδὸν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκονται. Ἀλλὰ τοῦτο ἐστάθη ἀδύνατον. Καὶ παρεχωρήθησαν οἰκόπεδα εἰς τὸν Προσφυγικὸν αὐτὸν συνοικισμὸν ἐπὶ τῆς λεωφόρου, ἀξίας πλέον τῶν 100 ἕως 150 δραχμῶν κατὰ πῆχυν. Πῶς γίνεται ἡ ἐκτίμησις καὶ ἡ πληρωμή; Ἡ ἐκτίμησις τῶν καταλαμβανομένων οἰκοπέδων γίνεται ὡς ἑξῆς: Εὐθὺς ὡς καταρτισθῇ ὁ οἰκοδομικὸς συνεταιρισμός, ὁ ἑνώνων τὰ μέλη αὐτοῦ διὰ τῆς ἐννοίας τῆς ἁρπαγῆς, μεταβαίνουσιν ἐπὶ τόπου μέλη τῆς ἐπιτροπῆς στεγάσεως τοῦ Ὑπουργείου τῆς Προνοίας, ἐπιτροπή, ἡ ὁποία ἀποτελεῖται ἀπὸ ἀνωτέρους ὑπαλλήλους τῶν Ὑπουργείων Προνοίας, Γεωργίας καὶ Συγκοινωνίας καὶ τεσσάρων Προσφύγων. Ἔχομεν πεῖραν, δυστυχῶς, ἡμεῖς οἱ κοινοβουλευτικοὶ ἄνδρες τῆς προθυμίας τὴν ὁποίαν δεικνύουν τὰ μέλη τῶν κοινοβουλευτικῶν ἐπιτροπῶν, εὐκόλως δὲ δυνάμεθα νὰ κρίνωμεν, ἐὰν εἶναι εὔκολον εἰς κάθε περίπτωσιν νὰ συνέρχηται ἡ ἐπιτροπὴ αὐτὴ ἐν ὁλομελείᾳ καὶ νὰ μεταβαίνῃ ἐπὶ τόπου διὰ νὰ ἐξετάσῃ πρῶτον, ἐὰν τὰ οἰκόπεδα αὐτὰ εἶναι κατάλληλα διὰ τὴν ἀνέγερσιν οἰκοδομικοῦ συνεταιρισμοῦ, καὶ δεύτερον νὰ ὁρίσῃ τὴν ἀξίαν αὐτῶν. Πλὴν ὅμως τῆς ἀπροθυμίας καὶ τῆς δυσκολίας, μεθ’ ἧς συγκεντροῦνται αἱ ἐπιτροπαί, τῶν ὁποίων ὅλοι ἔχομεν πεῖραν, δύο ἐκ τῶν ἀνωτέρων ὑπαλλήλων καὶ δὴ τῶν εἰδικωτέρων, διότι εἶναι καὶ οἱ δύο μηχανικοὶ καὶ ἀνήκουν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας, ἔχουν πρὸ καιροῦ δηλώσει κατηγορηματικῶς ὅτι δὲν λαμβάνουν μέρος εἰς τὴν ἐν λόγῳ ἐπιτροπήν, ἐφόσον πρόκειται περὶ διαρκῶν παρανομιῶν, τὰς ὁποίας καλοῦνται νὰ ἐπικυρώσωσι. Οἱ ὑπάλληλοι δὲ αὐτοὶ εἶναι οἱ κύριοι Σαδούκας καὶ Φάρος.

§82Μ. ΚΥΡΚΟΣ. (Ὑπουργὸς Προνοίας). Εἴπατε, κύριε συνάδελφε, ὅτι δύο ἐκ τῶν μελῶν τῆς ἐπιτροπῆς — ὁμιλεῖτε περὶ τοῦ Κεντρικοῦ Συμβουλίου Προνοίας καὶ στεγάσεως, — εἴπατε ὅτι δύο ἐκ τῶν μελῶν τοῦ συμβουλίου, ὁ κ. Φάρος καὶ ὁ κ. Σαδούκας, ἐδήλωσαν ὅτι δὲν λαμβάνουν μέρος εἰς τὸ συμβούλιον, λόγῳ τῶν ἀνομιῶν, αἱ ὁποῖαι γίνονται εἰς αὐτό; Εἰς ποῖον τὸ εἶπον;

§83Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Εἰς ἔγγραφον αὐτῶν, τὸ ὁποῖον ἔχουν ὑποβάλῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Προνοίας.

§84Μ. ΚΥΡΚΟΣ. (Ὑπουργὸς Προνοίας). Οὐδὲν τοιοῦτον ἔγγραφον περιῆλθεν εἰς γνῶσίν μου. Δὲν εἶναι δὲ δυνατὸν νὰ ὑποβληθῇ τοιοῦτον ἔγγραφον, παρὰ μόνον ἐμπιστευτικῶς, ὁπότε θὰ ἤρχετο ἀμέσως εἰς χεῖράς μου.

§85Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ἐν τούτοις αὐτὸ μᾶς ἐβεβαιώθη τὸ Σάββατον τὸ πρωΐ ἀπὸ ἀνώτατον ὑπάλληλον τοῦ Ὑπουργείου σας.

§86Μ. ΚΥΡΚΟΣ. (Ὑπουργὸς Προνοίας). Τοιοῦτον ἔγγραφον δὲν περιῆλθεν εἰς χεῖράς μου πρῶτον, καὶ δεύτερον πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν εἶχε συνεδρίασιν τὸ Συμβούλιον καὶ ὁ κ. Φάρος ἦτο παρών. Ὁ κ. Φάρος μάλιστα δὲν εἶναι καὶ ἐκ τῶν μελῶν τοῦ συμβουλίου, εἶναι τεχνικὸς εἰσηγητής του. Δὲν εἶναι δυνατὸν, κ. συνάδελφε, τὰς φήμας τῶν τριόδων νὰ τὰς μεταφέρετε ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς καὶ νὰ λέγετε ὅτι δύο ἀνώτεροι ὑπάλληλοι ἐδήλωσαν ἐγγράφως, ὅτι, λόγῳ τῶν ἀνομιῶν, αἱ ὁποῖαι γίνονται εἰς τὸ Συμβούλιον, δὲν δύνανται νὰ λαμβάνωσι μέρος.

§87Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Σεῖς λέγετε, ὅτι δὲν πρέπει νὰ φέρω τὰς φήμας τῶν τριόδων ἐδῶ, διότι συναισθάνεσθε τὴν ἀξιοπρέπειαν τοῦ Σώματος, τὴν ὁποίαν βεβαιωθῆτε, ὅτι ἔχω περισσότερον ἡμῶν ἀνεπτυγμένην, ἀλλ’ ὁ κ. Παπανδρέου λέγει, ὅτι πρέπει νὰ ἔρχωνται ἐνταῦθα τοιαῦτα εἰς τὸ βῆμα. Εἶνε δὲ νοητὸν τοῦτο, διότι ὁ κ. Παπανδρέου ἐπ’ αὐτῶν ἐβάσισε τὸ πολιτικόν του παρελθὸν καὶ τὸ πολιτικόν του μέλλον. Κύριε Παπανδρέου, δὲν εἶμαι συνειθισμένος νὰ φέρω εἰς τὴν Βουλὴν φήμας τριόδων.

§88Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Σεῖς τὸ ὡμολογήσατε.

§89Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ἐγὼ τ’ ὡμολόγησα; Τότε πάσχετε εἰς τὴν ἀκοήν. Ἐβεβαίωσα ὅτι, ἀνώτατος ὑπάλληλος τοῦ Ὑπουργείου τῆς Προνοίας, ἐνώπιον καὶ τοῦ κ. Κρανιωτάκη, μᾶς ἐδήλωσεν ὅτι ὁ κ. Φάρος καὶ ὁ κ. Σαδούκας δὲν λαμβάνουσι μέρος εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, προβαλόντες ἔγγραφον δικαιολογίαν ὅτι...

§90Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Καὶ ἀπεδείχθη κι’ αὐτὸ τελείως φήμη τῶν τριόδων, ἀφοῦ ἡ βεβαίωσις ἦτο ἀνυπόστατος.

§91Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ αὐτὴ πόσα μέλη ἔχει;

§92Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Εἶναι δεκαμελής. Ὅπως δήποτε τὸ γεγονὸς εἶναι, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ αὐτὴ ἔχει ἀποστολὴν τὴν ἐκτίμησιν τῶν οἰκοπέδων. Ἡ ἐκτίμησις γίνεται ἐπὶ τόπου, ἐκτιμοῦνται τὰ οἰκόπεδα κατὰ τὴν κρίσιν τῶν μελῶν τῶν ἀποτελούντων τὴν Ἐπιτροπήν, καὶ ὑποτίθεται ὅτι τὰ μέλη, τὰ ἀποτελοῦντα τὸν συνεταιρισμόν, τὸν οἰκοδομικόν, θὰ καταβάλωσι πρὸ τῆς κατοχῆς τῶν οἰκοπέδων τὸ τίμημα τὸ ὁριζόμενον, τὴν δὲ διαφοράν, τὴν ὁποίαν θὰ ὁρίσῃ τὸ δικαστήριον, συμφώνως πρὸς τὸ ἄρθρον 119 τοῦ Συντάγματος, τῶν πρώην ἰδιοκτητῶν ἀναγκαζομένων νὰ καταφεύγουν εἰς τὰ δικαστήρια, δὲν καθορίζεται δὲ οὐδαμοῦ ποῖος θὰ εἶναι ὑπεύθυνος νὰ τὴν πληρώσῃ. Μᾶς ἐλέχθη ἐκ μέρους τῶν ἁρμοδίων, ὅτι βεβαίως τὸ ἐπὶ πλέον θὰ τὸ πληρώσῃ τὸ Δημόσιον. Οἰκόπεδα λοιπόν, κατὰ τὴν διάταξιν τοῦ Συντάγματος, ἐκτιμώμενα περὶ τὰς 150 ἢ 140 ἢ 100 δραχμὰς παρέχονται ἀντὶ 14 δραχμῶν, τὴν δὲ διαφοράν ἀπὸ 15–150 θὰ τὴν ὀφείλει τὸ Κράτος. Τοιοῦτος εἶναι ὁ τρόπος τῆς πληρωμῆς τῶν ἀπαλλοτριουμένων ὑπὲρ τῶν συνεταιρισμῶν τούτων οἰκοπέδων. Κύριοι, ἔχω καὶ παραδείγματά τινα γεωργικῆς ἀπαλλοτριώσεως. Κεῖται, ὅμως, νομίζω, ὅτι σήμερον δὲν εἶναι ἡμέρα συζητήσεως αὐτῆς, ἐν τούτοις εἶναι ἕνα ζήτημα, τὸ ὁποῖον εἶναι πλησίον τῶν Ἀθηνῶν καὶ παρεκλήθην ὑπὸ συμπολιτῶν μου νὰ τὸ φέρω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ἓν ἐκ τούτων εἶναι τὸ τῆς ἀπαλλοτριώσεως τοῦ κτήματος Καλλιφορνᾶ ἐν Χαρβατίῳ. Ὑπάρχουσι τρεῖς ἢ τέσσαρες ἀλληλοσυγκρουόμεναι ἀποφάσεις τοῦ Ὑπουργείου τῆς Γεωργίας, αἱ ὁποῖαι δὲν δικαιολογοῦνται.

§93Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Σᾶς δίδω ἀμέσως τὴν ἀπάντησιν. Ὁμολογῶ ὅτι τὰ κτήματα Καλλιφρονᾶ ὑπέστησαν ἀπαλλοτρίωσιν, σύμφωνα μὲ τὸν νόμον καὶ ἀφῃρέθη μέγα μέρος τῆς ἰδιοκτησίας αὐτοῦ ἐπὶ καταβολῇ μιᾶς ἀποζημιώσεως. Ἡ ἄδεια ἐδόθη ἐπὶ τῇ βάσει μιᾶς ἐσφαλμένης ἀποφάσεως τοῦ Συμβουλίου Ἐποικισμοῦ. Δηλαδὴ τὸ συμβούλιον τοῦ Ἐποικισμοῦ ἐγνωμοδότησεν ὑπὲρ τῆς παραχωρήσεως ἀδείας πωλήσεως λαβὸν ὑπ’ ὄψιν ὅτι αἱ ἐκτάσεις αὗται δὲν ἐξῃροῦντο τῆς ἀπαλλοτριώσεως. Παρεπονέθησαν ὅλοι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι κατεῖχον τὰ κτήματα αὐτά, ὅτι κακῶς τὸ Συμβούλιον ἐγνωμοδότησεν. Ἐκάλεσα εἰς ἀπολογίαν τὰ μέλη τοῦ Ἐποικισμοῦ, ἠναγκάσθην δὲ νὰ κάμω νέαν ἐξέτασιν καὶ ἀπεδείχθη, ὅτι ἡ ἄδεια ἐδόθη κατὰ παρέκτασιν τοῦ ποσοῦ τῆς αὐτοκαλλιεργουμένης ἐκτάσεως. Δι’ αὐτὸ ἀνεκάλεσα τὴν τὴν ἀπαλλοτρίωσιν καὶ τὴν ὑπέβαλα πάλιν εἰς τὴν κρίσιν τοῦ συμβουλίου καὶ γι’ αὐτὸ ἔχομεν τὰς δύο ἀλληλοσυγκρουομένας ἀποφάσεις. Ἡ ὑπόθεσις τώρα θὰ λυθῇ παρὰ τῆς ἐπιτροπῆς ἀπαλλοτριώσεως ἂν ἐν τῷ μεταξὺ δὲν κατορθώσωμεν νὰ συμβιβάσωμεν τοὺς διεκδικοῦντας τὴν ἀπαλλοτρίωσιν.

§94Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἡ συμπάθειά σας, νὰ τοὺς συμβιβάσητε, εἶναι ἀξία παντὸς ἐπαίνου. Ἀναγκάζομαι ὅμως νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο, διότι καὶ πρὸς ἐμὲ ἦλθον καὶ ἐξ ὅλων αὐτῶν τῶν μερῶν καὶ ἦλθον μὲ παραστάσεις πειθούσας μὲ ὅ,τι ἐπίκεινται συγκρούσεις, τὰς ὁποίας πρέπει παντὶ σθένει νὰ ἀποφύγωμεν. Ἐγὼ δὲν θέλω νὰ σχετίσω τὸ ζήτημα τοῦτο μὲ τὴν συζήτησιν, ἀλλὰ θὰ ὑποβάλω ἰδιαιτέραν ἐπερώτησιν. Σταματῶ μὲ τὴν δήλωσιν τὴν ὁποίαν ἐκάματε, ὅτι προσπαθῆτε νὰ τοὺς συμβιβάσητε.

§95Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἂν ἐδέχετο ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ ψηφίσωμεν τὰς Ἑλληνο– Ἀμερικανικὰς συμβάσεις, πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ἐπερωτήσεως αὔριον, διὰ νὰ τὰς ψηφίσωμεν τὴν Παρασκευὴν πάλιν, μήπως προφθάσωμεν καὶ τὰ τὰς λοιπὰς δύο ἡμέρας καὶ ἀρθῇ ἡ ἀπαγόρευσις.

§96ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὰς ψηφίζομεν τὴν Πέμπτην.

§97Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Δὲν ἔχομεν καιρόν, διότι πρέπει νὰ μεσολαβήσουν δύο ἡμέραι. Ἂν δὲν θέλετε κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὴν συζήτησιν, δυνάμεθα νὰ κάνωμεν μίαν παρατυπίαν καθαρὰν νὰ τὸ χαρακτηρίσωμεν ὡς ὑπηρεσιακὴν καὶ νὰ ψηφισθῇ ἅπαξ τὴν Πέμπτην.

§98Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἡ Ἀντιπολίτευσις δὲν θέλει νὰ παρεμβάλλῃ κἀνὲν πρόσκομμα εἰς τὴν ψήφισιν μιᾶς συμβάσεως, τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ζητεῖ τὴν ταχεῖαν ψήφισιν, θεωροῦσα αὐτὴν ἀπαραίτητον. Ὡς δὲ τὸ προτείνει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, εὑρίσκεται ἐν τάξει καὶ μὲ τὸν Κανονισμόν, διότι ἂν αὔριον γίνῃ ἡ συζήτησις, βεβαίως τὴν Παρασκευὴν εἶναι ἐπερώτησις. Ἐφόσον ὅμως δηλοῦται ὅτι θὰ συνεχισθοῦν αἱ συζητούμεναι ἐπερωτήσεις καὶ αὔριον δυνάμεθα νὰ συζητήσωμεν τὴν σύμβασιν καὶ τὴν Παρασκευήν. Ἡ συζητουμένη ἐπερώτησις εἶναι ἀξία μεγάλης μελέτης καὶ ἐπὶ τῆς ὁποίας πρέπει νὰ λάβῃ μίαν ἀπόφασιν ἡ Βουλὴ ἄνευ ἀναβολῆς. Αὔριον λοιπὸν νὰ συνεχίσωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως, ψηφίζομεν δὲ τυπικῶς τὸ νομοσχέδιον τῆς συμβάσεως καὶ ἐπιφυλασσόμεθα διὰ τὴν Παρασκευὴν τὴν συζήτησιν.

§99Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Εἴμεθα σύμφωνοι.

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μερκούρης παρακαλεῖται νὰ συνεχίσῃ.

§101Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ἀνέπτυξα, νομίζω, ὅπως ἠδυνάμην καλλίτερον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον γίνονται αἱ ἀπαλλοτριώσεις πρὸς ὄφελος τῶν συνεταιρισμῶν καὶ διὰ τῆς νέας αὐτῆς μεθόδου τῶν συνεταιρισμῶν τῶν οἰκοδομικῶν ἔχομεν τριῶν εἰδῶν παραχωρήσεις, αἱ ὁποῖαι γίνονται εἰς τοὺς πρόσφυγας. Καὶ κατὰ τὸ ἀνεξέλεγκτον, κατὰ τὸ ὁποῖον γίνονται αἱ παραχωρήσεις εἰς τοὺς συνεταιρισμοὺς τοὺς οἰκοδομικούς, δύναται κάθε ὑπάλληλος νὰ ἐκμεταλλευθῇ τὰς τρεῖς τοιαύτας παραχωρήσεις, τὴν ἀγροτικὴν παραχώρησιν, τὴν ἀστικὴν καὶ τὴν τῶν συνεταιρισμῶν. Ἀφήνω δὲ τὰς δι’ ὁμολογιῶν ἀποζημιώσεις. Ἂς ἴδωμεν τί γίνεται μὲ τοὺς συνεταιρισμούς. Ἔχομεν τὸ παράδειγμα τῆς Ν. Σμύρνης, συνεταιρισμός, συσταθεὶς ἀπὸ τὸ 1924, ἐπὶ ἀπαλλοτριωθείσης γῆς ἀνηκούσης εἰς τοὺς κατ’ ἐξοχὴν Ἀθηναίους, «Γκαγκαράρους» ὅπως κοινῶς καλοῦνται, Πλακιώτας καὶ Μπραχαμιώτας. Ὁ συνοικισμὸς αὐτός, πλὴν δύο ἢ τριῶν οἰκιῶν, δὲν ἐκοσμήθη δι’ ἄλλων. Ἀπεδείχθη οὕτω ὅτι ὁ τρόπος τῆς συστάσεως οἰκοδομικῶν συνεταιρισμῶν ἀποτυγχάνει, ἂν καὶ τοὺς συνεταιρισμοὺς αὐτοὺς τοὺς οἰκοδομικοὺς δὲν πατρονάρει ἡ Κυβέρνησις. Μοῦ εἶναι γνωσταὶ αἱ ἐπανειλημμέναι διαπραγματεύσεις καὶ αἱ ἐπανειλημμέναι προσπάθειαι, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο ἐκ μέρους τῶν μελῶν τοῦ συνεταιρισμοῦ Νέας Σμύρνης, ἐπὶ κεφαλῆς ἔχοντος τὸν ἀξιότιμον Ἱεράρχην τῆς Νέας Σμύρνης, οἱ ὁποῖοι προσπαθοῦσιν νὰ πείσουν ἢ τὴν Κυβέρνησιν ἢ κεφαλαιούχους νὰ τοὺς ἐνισχύσουν, διὰ νὰ πραγματοποιήσουν τὸν σκοπόν, τὸν ὁποῖον ὄντως ὁ συνεταιρισμὸς ἐπιδιώκει. Ἐρωτῶ ὅμως, ἐὰν ἡ Νέα Σμύρνη, ἡ ὁποία μὲ τόσα ὄνειρα παρεχωρήθη διὰ νὰ ἀνοικοδομηθῇ δὲν κατωρθώθη μέχρι σήμερον νὰ κάμῃ ἕνα βῆμα πρὸς τὰ ἐμπρός, πρὸς τί νὰ παραχωρήσουν καὶ νὰ ἀπαλλοτριώσουν γῆν εἰς βάρος γηγενῶν ἰδιοκτητῶν διὰ τὴν σύστασιν νέων τοιούτων συνεταιρισμῶν; Εἶναι ἀρκετὴ ἡ ἔκτασις, ἡ παραχωρηθεῖσα ἤδη εἰς τοὺς συνοικισμοὺς τοὺς προσφυγικούς.

§102Θ. ΧΡΥΣΟΒΕΡΓΗΣ. Ἰδοὺ διατί δὲν κτίζεται ἡ Νέα Σμύρνη, διότι ἡ ἀπαλλοτρίωσις συνετέλεσε νὰ ὑπερτιμηθοῦν τὰ οἰκόπεδα. Πρὸ τῆς ἀπαλλοτριώσεως ἐπωλοῦντο πρὸς 6 δραχμάς, τώρα ὅμως ἔφθασαν νὰ πωλοῦνται 100. Δι’ αὐτὸ εἶναι ἀδύνατον τὸ κτίσιμο.

§103Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ὑπερετιμήθησαν τόσον τὰ οἰκόπεδα, ὥστε οὐδεὶς ἐξ αὐτῶν ζητεῖ νὰ κτίσῃ, ἀλλ’ ἀρκεῖται εἰς τὴν μεταπώλησιν τῶν οἰκοπέδων.

§104Ε. ΕΜΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Δὲν ἐπιτρέπεται ἡ μεταπώλησις.

§105Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Τὸ γνωρίζω, ἀλλ’ ἔχουν γίνει πολλαὶ συμβάσεις εἰκονικαί. Ἔχομεν καὶ γηγενεῖς, οἱ ὁποῖοι ἐκμεταλλεύονται αὐτὰ τὰ πράγματα. Ἔχομεν παραδείγματα γηγενῶν, οἱ ὁποῖοι, μεταχειριζόμενοι ὀνόματα προσφυγικά, ἐπῆραν οἰκόπεδα εἰς συνεταιρισμούς. Ἐγὼ εἶπον καὶ τονίζω ὅτι ἡ «Νέα Σμύρνη» δὲν ἀνοικοδομήθη ἀκόμη καὶ τοῦτο δὲν δύνασθε νὰ ἀμφισβητήσητε καὶ σεῖς, ἐλλείψει κεφαλαίων καὶ ὅτι ἔγιναν ἀπόπειραι πρὸς Ἑταιρείας καὶ κεφαλαιούχους διὰ νὰ ἀναλάβουν τὰ ἔξοδα τῆς ἀνοικοδομήσεως τῆς «Νέας Σμύρνης», ἀλλ’ ἀπέτυχαν. Καὶ ταῦτα μέν, κύριοι, εἶναι τὰ ἐν τῇ πόλει ἡμῶν συμβαίνοντα καὶ ἐρχόμενα εἰς ἄμεσον ἀντίληψιν ἡμῶν. Ἀλλὰ ἀλλαχοῦ καὶ ἰδίως ἐν Μακεδονίᾳ, διὰ τῶν ἀπαλλοτριώσεων ἰδίᾳ τῶν μέτρων τῶν λαμβανομένων εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχε, κατ’ ἀπόλυτον βούλησιν καὶ κρίσιν τοῦ ἑκάστοτε ὑπαλληλίσκου, ὅστις εἶναι ἁρμόδιος νὰ ρυθμίζῃ τὰ διάφορα ζητήματα, λαμβάνουσι χώραν γεγονότα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἥκιστα ἀξιοπρεπῆ καὶ ἐποικοδομητικὰ διὰ τὸ μέλλον. Καὶ ναὶ μὲν ἀποκαθιστῶσι οὕτω πρόσφυγας, ἀλλὰ δημιουργοῦσι ἐξ ἄλλου γηγενεῖς ἀστέγους καὶ ἀκτήμονας. Ἔχομεν παραδείγματα μικροκηπουρῶν καὶ μικροβιομηχάνων, οἵτινες ἐστερήθησαν τῆς περιουσίας των διὰ νὰ ἀποκατασταθῶσι πρόσφυγες. Ἐπίσης ἔχομεν μικροσυγκρούσεις μεταξὺ γηγενῶν καὶ προσφύγων, αἱ ὁποῖαι εὐτυχῶς μέχρι σήμερον ἔχουν περιορισθῆ εἰς μικροδιενέξεις, ἀλλ’ εἶναι κίνδυνος νὰ λάβωσιν ἔκτασιν λίαν λυπηρὰν διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν προσφύγων καὶ ἰδίως διὰ τὴν ποθητὴν ἀφομοίωσιν τοῦ νέου πληθυσμοῦ πρὸς τὸν παλαιόν. Καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς, ἐπικαλοῦμαι τοὺς ἁρμοδίους Ὑπουργοὺς καὶ προειδοποιῶ αὐτούς, ὅτι πρέπει νὰ τεθῇ ἕνα τέρμα, εἰς τὰς ἀνωμαλίας ταύτας, νὰ ἐξασκηθῇ αὐστηρότερος ἔλεγχος διὰ νὰ γεννηθῇ ἡ ἐντύπωσις εἰς τοὺς ὑποβαλλομένους εἰς τὴν θυσίαν τῆς στερήσεως τῆς περιουσίας των, οὐχὶ ὅτι ἀδικοῦνται, ἀλλὰ ὅτι συντελοῦσι καὶ οὗτοι εἰς τὸ ἱερὸν καθῆκον, τὸ ὁποῖον πάντες ἔχομεν νὰ βοηθήσωμεν τοὺς ἀδελφοὺς ἡμῶν, ἄλλως ἡμεῖς τοὐλάχιστον δηλοῦμεν, ὅτι δὲν θὰ ἀνεχθῶμεν τὴν ἐξακολούθησιν τῆς δημιουργηθείσης καταστάσεως, ἀλλὰ θὰ τεθῶμεν ἐπὶ κεφαλῆς τοῦ Ἀθηναϊκοῦ λαοῦ καὶ θὰ ἀντιταχθῶμεν κατὰ πάσης ἀδικίας, ἡ ὁποία θὰ συμβῇ εἰς βάρος τῆς ἰδιοκτησίας. Ποιοῦμαι προειδοποίησιν καὶ ὄχι ἀπειλήν. Δὲν συνειθίζω νὰ ἀπειλῶ. Τὴν ἀπειλὴν θεωρῶ ἀδυναμίαν. Ἀλλὰ πλὴν τῶν ἀνωμαλιῶν, αἱ ὁποῖαι γίνονται διὰ τοιούτων πράξεων, πλὴν τῶν δυσάρεστων διενέξεων δίδομεν λαβὴν ἡμεῖς οἱ ἴδιοι διὰ τῆς ἀσταθοῦς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ ἀπέναντι μιᾶς κοινωνικῆς ροπῆς, ἡ κυβέρνησις ἀπὸ τῆς συστάσεώς της, δίδομεν λαβὴν καὶ ἐπιχειρήματα εἰς τὴν διάδοσιν τοῦ κομμουνισμοῦ, τοῦ ὁποίου οἱ πράκτορες του διατρέχοντες τὰς τρώγλας τῶν ἐργατῶν καὶ τῶν μεταλλορύχων, οἱ ὁποῖοι ζῶσι ὡς ποντικοὶ ἀπὸ τὰ μεταλλεῖα, τὰ ὁποῖα ἐπεξεργάζονται διὰ θυσίας καὶ αὐτῆς τῆς ὑγείας των, λέγουσι πρὸς αὐτούς, «ἰδοὺ διὰ τοὺς πρόσφυγας γίνονται αὐτὰ καὶ σᾶς πτωχοὺς ἐργάτας σᾶς ἀφήνουν ἐγκαταλελειμμένους» Δι’ αὐτῶν εἰσχωρεῖ τὸ δηλητήριον τοῦ κομμουνισμοῦ, τὸ ὁποῖον ἐκχύνεται εἰς τὸν ἐργατικὸν κόσμον καὶ τὸ ὁποῖον, ἡμέρᾳ τῇ ἡμέρᾳ, ἐντείνεται καὶ γίνεται μία κατεύθυνσις, τὴν ὁποίαν ὅμως δυστυχῶς δὲν ἀντιλαμβάνεσθε, ὅπως τὴν ἀντιλαμβάνωνται ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι καταγίνονται εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο καὶ ἐρευνοῦν τὰ τοῦ κομμουνισμοῦ ἐν Ἑλλάδι. Ὁ κίνδυνος τοῦ κομμουνισμοῦ ναὶ μὲν δὲν εἶναι τοιοῦτος, ὥστε νὰ ἐνδείκνυται ἡ κροῦσις τοῦ κώδωνος ἀπὸ τοῦ ἐπισήμου βήματος, ἀλλ’ εἶναι πάντως ὅμως κίνδυνος, τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ ἀντιμετωπίσωμεν, ὡς ἔχει οὗτος σήμερον, καὶ ὄχι νὰ παρέχωμεν ξενίαν καὶ φιλίαν εἰς πάντα ἀλήτην προερχόμενον ἀπὸ τὰ πέρατα τοῦ κόσμου ὑποθάλποντες καὶ ἐνισχύοντες οὕτω τὴν κομμουνιστικὴν προπαγάνδαν.

§106ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὁμιλεῖτε διὰ τὸν Ἰστράτη;

§107Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Μάλιστα, ὁμιλῶ διὰ τὸν Ἰστράτη, δι’ ἕνα ἀλήτην, ἀπάτριδα, μὴ ἔχοντα πατρίδα, καταγινόμενος εἰς τὴν συγγραφὴν ἑνὸς καὶ μόνου θέματος, τῆς παρὰ φύσιν ἀσέλγειας, τὴν ὁποίαν ἔχει ἀγάγει εἰς φιλολογικὴν περιωπήν. Αὐτὸς εἶναι ὁ Ἰστράτη, τὸν ὁποῖον ἐδῶ ἐδέχθησαν τινές, ἴσως καὶ μέλη τῆς Κυβερνήσεως μὲ ἀνοικτὰς ἀγκάλας. Καὶ ἢ ἄγνοια κατέχει τοὺς οὕτω φερομένους πρὸς τοιαύτην πολιτικὴν ἢ πρόθεσις κακή. Πάντως ἐν ἀμφοτέραις ταῖς περιπτώσεσι ἡ παρουσία των δὲν δικαιολογεῖται ἐν μέσῳ ἀστικῆς Κυβερνήσεως.

§108Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Γεωργίας). Ὅταν ἤρχισεν ἡ σχετικὴ συζήτησις ἐλέχθη, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ συνδυασθοῦν αἱ δύο ἐπερωτήσεις, ἡ ἐπερώτησις προκειμένου περὶ ἀπαλλοτριώσεως καὶ ἡ περὶ Ἰστράτι. Βλέπω ὅμως ὅτι ὁ συνδυασμὸς γίνεται ἐν ἐπιλόγῳ, ἐνῷ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς ἀπουσιάζει. Ἂς ἀποβλέψωμεν μετὰ σεβασμοῦ πρὸς τοὺς ἀπουσιάζοντας.

§109Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Καὶ κοινοβουλευτικὸς εἶσθε καὶ νομικός, ὥστε νὰ γνωρίζετε, ὅτι εἰς τὴν ἐπὶ λόγου ὁμιλίαν, ὡς ἡ ἰδική μου, ἐπιτρέπεται ὁ συσχετισμὸς πραγμάτων ἀσχέτων μὲν κατ’ ἐπιφάνειαν ἀλλὰ συμπιπτόντων εἰς τὴν ἀποτελεσματικότητα. Πάντως δὲν εἶναι συσχέτισις τῶν δύο ἐπερωτήσεων. Εἶναι συσχέτισις κατευθύνσεων. Τὸν κίνδυνον δὲ τοῦ κομμουνισμοῦ, δὲν τὸν προαισθάνομαι ἐγὼ μόνον, ὡς ἁπλοῦς πολιτευτής, τὸν προαισθάνεται ὁ Γενικὸς Διοικητὴς τῆς Μακεδονίας κ. Καλεύρας, ὅστις ἐσχάτως ἀκόμη, ὁμιλῶν ὄχι μόνον περὶ τῆς ἐντάσεως τῆς κομμουνιστικῆς προπαγάνδας, ἀλλὰ καὶ περὶ τοῦ κινδύνου, τὸν ὁποῖον ἡ Μακεδονία διατρέχει, εἰδικῶς τονίζω ἡ Μακεδονία, ἔλεγεν ὅτι ἡ ὀργάνωσις εἶναι τόσον συστηματική, ὥστε ἔχει εἰσχωρήσῃ καὶ εἰς τὰ πλέον συντηρητικὰ στοιχεῖα τῆς καπνεργατικῆς τάξεως ἐν Μακεδονίᾳ. Ὑπουργοῦντος τοῦ ἀξιοτίμου ἀρχηγοῦ μου, κατὰ τὸν παρελθόντα Ἀπρίλιον, ἐξερράγη κρίσις, ἰδίᾳ ἐν Μακεδονίᾳ ἡ ὁποία παρ’ ὀλίγον νὰ κατέστρεφε ὅλην τὴν παραγωγὴν τὴν καπνικὴν τοῦ ἔτους ἐκείνου καὶ εὐτυχῶς ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη ἀντετάχθη μετὰ τοιούτου σθένους καὶ μετὰ τοιαύτης ἐπιτηδειότητος ἐναντίον τῶν κομμουνιστῶν, ὥστε διὰ τῶν δραστηρίων αὐτῆς μέτρων κατώρθωσε ν’ ἀπομακρύνῃ ἐκ τῆς ἐνεργοῦ ἀναμίξεως τὰ πλέον ζωηρὰ στοιχεῖα καὶ παρασύρῃ πρὸς αὐτὴν τὰ συντηρητικὰ στοιχεῖα. Οὕτως ἀπεσοβήθη εἷς κίνδυνος, ὅστις παρ’ ὀλίγον νὰ κατέστρεφεν ὅλην τὴν καπνοπαραγωγὴν τοῦ ἔτους ἐκείνου. Σήμερον ὁ γενικὸς Διοικητὴς Μακεδονίας μᾶς προαναγγέλλει ἔντασιν τῆς κομμουνιστικῆς κινήσεως. Ἐὰν δὲ ταῦτα λέγῃ ὁ κ. Γενικὸς Διοικητὴς Μακεδονίας, ἐὰν ἠκούσθησαν, ὅτε συνεζητεῖτο ἡ ἄρσις τῆς βουλευτικῆς ἀσυλίας τῶν κομμουνιστῶν βουλευτῶν, οἱ τόσον ζωηροὶ λόγοι τοῦ ἀξιοτίμου ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργοῦ, περὶ διώξεως τοῦ κομμουνισμοῦ, θὰ ἐννοεῖτε ὅτι ὅπως γίνωνται, ὅσα γίνονται σήμερον, ἐνισχύεται ὁ κομμουνισμὸς ἀντὶ νὰ πολεμῆται.

§110Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Τί γίνεται;

§111Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Αὐτὰ τὰ ὁποῖα σᾶς προαναγγέλλει ὁ Γενικὸς Διοικητὴς Μακεδονίας.

§112Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Εἶναι ὡραῖα λόγια αὐτὰ τὰ περὶ κομμουνισμοῦ καὶ ἀπαλλοτριώσεως.

§113Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Σεῖς, κύριε Μάξιμε, δικαίως συνηγορεῖτε ὑπὲρ τοῦ κ. Παπαναστασίου καὶ λοιπῶν, διότι χάρις εἰς τοὺς κυρίους αὐτοὺς εὑρίσκεσθε ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ.

§114Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Ὀφείλω νὰ δηλώσω εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι κατὰ τὴν περιοδείαν εἰς τὴν Μακεδονίαν καὶ ἰδίως εἰς τὰς πόλεις Δράμαν, Καβάλλαν καὶ Ξάνθην, ὅπου ἀσφαλῶς ἐκεῖ, λόγῳ τῆς καλλιεργείας καὶ τῆς συσκευῆς τοῦ καπνοῦ, ὑπάρχουν πολλοὶ ἐργάται καὶ ἑπομένως καὶ μία κομμουνιστικὴ κίνησις ἀρκετὰ μεγάλη, ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι δὲν διέκρινα σοβαρὸν κομμουνιστικὸν κίνδυνον, δὲν διέκρινα καθόλου σοβαρόν, ἂν καὶ εἰς αὐτὰς τὰς τρεῖς πόλεις ἔχῃ ὀργανωθῇ περισσότερον ἡ κομμουνιστικὴ προπαγάνδα.

§115Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Προχθὲς ἀκόμη ἐν μέσαις Ἀθήναις ἐγένετο ἀπόπειρα ἐκ μέρους τῶν κομμουνιστῶν καὶ ἐδολοφονήθη ὁ ὑποδηματεργάτης Σκιαδᾶ... Μὴ λησμονεῖτε τοῦτο.

§116Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργός, περιελθὼν τὴν Μακεδονίαν ἐντὸς ὀλίγων ἡμερῶν, ἔρχεται νὰ διαψεύσῃ τὸν ἀπὸ ἐτῶν ἐγκατεστημένον καὶ διευθύνοντα τὴν Γενικὴν Διοίκησιν τῆς Μακεδονίας.

§117Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Δὲν διαψεύδω τοῦτον, ἀλλὰ λέγω ὅτι ὑπάρχει ποιά τις ὑπερβολὴ εἰς τὰς διοικητικὰς καὶ ἀστυνομικὰς ἐκθέσεις. Δὲν λέγω ὅτι ἡ περιοδεία μου ἦτο μακροχρόνιος, ἀλλὰ λέγω ὅτι διακρίνει ποιά τις ὑπερβολὴ ὅλας τὰς ἐκθέσεις τῶν διαφόρων ὀργανώσεων τῆς Διοικήσεως καὶ τῆς Ἀστυνομίας.

§118Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἐπιμένει νὰ διαψεύδῃ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα γράφει ὁ κ. Γενικὸς Διοικητής, ἀνευρίσκων ὑπερβολὰς εἰς τὰ ὄργανα, τὰ ὁποῖα τοῦ καταγγέλουν ταῦτα. Τοῦτο εἶπον καὶ ἐγώ, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς διαψεύδει τὸν Γενικὸν Διοικητήν. Δὲν δύναμαι δέ, παρ’ ὅλην τὴν ἐκτίμησιν, τὴν ὁποίαν ἔχω εἰς τὴν ὀξυτάτην ἀντίληψιν τοῦ διευθύνοντος τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης σήμερον κ. Τουρκοβασίλη, νὰ παραδεχθῶ, ὅτι οὗτος διὰ τῆς ὀλιγοημέρου περιοδείας του ἀνὰ τὴν Μακεδονίαν ἐσχημάτισεν ἀντίληψιν καλλιτέραν τοῦ κομμουνισμοῦ ἀπὸ ὅ,τι τὸν ἀντιλαμβάνονται τὰ ὄργανα τὰ ἐντεταλμένα διὰ τὴν αὐστηρὰν παρακολούθησιν αὐτοῦ. Ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐξήταζε, θὰ ἐμάνθανεν, ὅτι εἰς τὴν τετάρτην τάξιν τοῦ Γυμνασίου τῆς Δράμας, μεταξὺ 24 μαθητῶν οἱ 18 εἶναι κομμουνίζοντες ἀποδεδειγμένως, καὶ δὲν θὰ ἔλεγεν ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ὅσα πρὸ ὀλίγου εἶπεν ἀπὸ τῆς ἐπισήμου θέσεώς του.

§119Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Μίαν ἐρώτησιν. Εἶναι ἀκριβὲς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐγράφη εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον ἀπεφάσισε, παρανόμως, τὴν ἀναστολὴν τῆς διώξεως τοῦ Ἰστράτι;

§120Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Ὀφείλω νὰ δώσω ἐπὶ τοῦ σημείου τοῦτο μίαν ἐξήγησιν. Τὸ ἀναγραφέν, ὅτι τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον ἀπεφάσισε τὴν ἀναστολὴν τῆς διώξεως τοῦ Ἰστράτι εἶναι ἀπολύτως ἀνακριβές. Ὅπως γνωρίζετε πάντες καὶ ἰδιαιτέρως ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Σωτηριάδης, οὐδεὶς ἔχει τὴν δύναμιν νὰ ἀναστείλῃ τὴν ἀρξαμένην δίωξιν, ἔναντι ἑνὸς κατηγορουμένου, δι’ ἓν οἱονδήποτε ἀδίκημα. Ὁ τρόπος, κατὰ τὸν ὁποῖον τερματίζεται μία τοιαύτη δίωξις, εἶναι γνωστός. Ἢ θὰ παραπεμφθῇ δι’ ἀπ’ εὐθείας κλήσεως ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου ἢ θὰ ἐκδοθῇ βούλευμα, τὸ ὁποῖον θὰ τερματίσῃ τὴν κατάστασιν. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα, ἀλλ’ οὔτε καὶ τὴν δύναμιν ν’ ἀπευθύνῃ μίαν τοιαύτην σύστασιν πρὸς τὰς δικαστικὰς ἀρχάς. Ὀφείλω ἐνταῦθα, γινομένου λόγου, νὰ εἴπω καὶ τοῦτο, ὅτι ἡ δικαιοσύνη τῆς χώρας εὑρίσκεται εἰς τοιαύτην περιωπήν, ὥστε πᾶσα οἱαδήποτε πίεσις νὰ μείνῃ ἀτελεσφόρητος.

§121Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς γνωρίζει κάλλιστα, ὅτι διὰ τὴν περίπτωσιν τοῦ Ἰστράτι δὲν ὑπάρχει κἂν ἀνάγκη διώξεως. Εἶναι εἰς τοιαύτην περιωπὴν χαμηλὴν τὸ πρόσωπον αὐτὸ καὶ τοιαῦτα τὰ ὅσα βυσσοδομεῖ ὥστε ἠδύνατο ἡ Κυβέρνησις νὰ κάμῃ χρῆσιν τοῦ δικαιώματος τὸ ὁποῖον ἔχει καὶ νὰ τὸν συλλάβῃ ἀπὸ τὸ ὠτίον καὶ τὸν πετάξῃ ἔξω τῶν Ἑλληνικῶν συνόρων, ὅπως τὸν ἐπέταξε καὶ ἡ Ρουμανία, ἡ ὁποία κατ’ αὐτὸν θεωρεῖται ὡς ἡ πρώτη του πατρίς. Ἐδῶ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ τὸν περιποιηθοῦν, λέγουσιν ὅτι εἶναι ἑλληνικῆς καταγωγῆς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐγὼ δὲν καταδέχομαι οὔτε νὰ τὸ ἀναφέρω, πολὺ μᾶλλον νὰ τὸ παραδεχθῶ. Αὐτός, ὁ ὁποῖος εἶναι Ρουμᾶνος, δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ εἰσχωρήσῃ εἰς τὰ Ρουμανικὰ σύνορα, ἐνῷ εἶναι ὑπήκοος Γάλλος, δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ μεταβῇ εἰς Γαλλίαν καὶ ἔρχεται ἐνταῦθα εἰς τὴν ἐλευθέραν Κέρκυραν, ὅπως τὴν καταντήσαμε, διὰ νὰ προπαγανδίζῃ τὸν κομμουνισμὸν καὶ νὰ καθυβρίζῃ τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὰς νομίμους ἐνεργείας, τὰς ὁποίας ἔλαβε κατὰ τοῦ κομμουνισμοῦ, διὰ τὰς νομίμους ἐνεργείας, τὰς ὁποίας, οἱαδήποτε ἀστικὴ Κυβέρνησις, ὄχι μόνον ἔχει ὑποχρέωσιν, ἀλλὰ καὶ καθῆκον νὰ λάβῃ ἀμυνομένη κατὰ τοῦ κινδύνου τοῦ κομμουνισμοῦ, ὅταν οἱ ἴδιοι οἱ κομμουνισταὶ ὁμολογοῦσιν ὅτι πρόγραμμα αὐτῶν εἶναι ἡ ἀνατροπὴ τῆς καθεστηκυίας τάξεως.

§122Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς μένει ὑπὸ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον ἀνέστειλε τὴν δίωξιν τοῦ Ἰστράτι. Σήμερον συνήντησα τὸν ἀρχηγὸν τῆς Χωροφυλακῆς καὶ μοῦ εἶπεν: Τί θέλετε νὰ κάμω ἐγώ, ὅταν τὸ ἐπίσημον Κράτος ὑποστηρίζει αὐτούς, καὶ ὅταν εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον ὑπάρχουν ὑπουργοὶ οἱ ὁποῖοι τοὺς προστατεύουν; Ἐὰν ὅμως ἐπρόκειτο περὶ συγκεντρώσεως βασιλοφρόνων, θὰ ἤρχετο εἰς ἐνέργειαν ὁλόκληρος ἡ χωροφυλακή. Ἀλλὰ διὰ τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι θέλουν τὴν ἀνατροπὴν τοῦ σύμπαντος διὰ πυρὸς καὶ σιδήρου, ὑπάρχουν προστάται ἐντὸς τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, τὸ ὁποῖον ἀπεφάσισε νὰ μὴ διωχθῇ ὁ ἀλήτης αὐτός, ὁ ὁποῖος διὰ τῶν ἐνεργειῶν του θέλει νὰ ἀνατρέψῃ τὸ Κράτος.

§123Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ἐπερώτησίς μου συζητεῖται;

§124Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Τί ἀπαντᾷ εἰς αὐτὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν;

§125Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε μίαν διακοπήν. Καλῶς συνεδέσατε τὴν ἐπερώτησιν μὲ τὸν κίνδυνον τοῦ κομμουνισμοῦ, διότι ὁ κομμουνισμὸς εἶναι ἀνατροπὴ τοῦ ὑπάρχοντος κοινωνικοῦ καθεστῶτος, τὸ ὁποῖον στηρίζεται καὶ ἐπὶ τοῦ θεσμοῦ τῆς ἰδιοκτησίας. Ἀλλ’ ἐφόσον αὐτὸς ὁ θεσμὸς ἀγνοεῖται ἢ καταπατεῖται, βεβαίως ἀνοίγομεν μίαν θύραν πρὸς τὰς ἀρχὰς ἐκείνας, τὰς ὁποίας πρεσβεύουν ὡρισμένα ἄτομα, τὰ ὁποῖα νομίζουν, ὅτι ὁ κόσμος θὰ ζήσῃ καλύτερα μὲ αὐτάς. Ἀλλὰ θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μὴ εἰσέλθετε εἰς τὸ εἰδικὸν θέμα, διότι ἀναφέρεται εἰς ἀπόντα Ὑπουργὸν καὶ ἔχει μείζονα ἔκτασιν. Νομίζω ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ χωρίσωμεν τὴν συζήτησιν καὶ νὰ τὴν ἀφήσωμεν νὰ συζητηθῇ ἰδιαιτέρως, ἀφοῦ, ὡς καλῶς εἶπεν ὁ ὑφυπουργὸς τῆς Γεωργίας κ. Μπακάλμπασης, ἀναφέρεται καὶ εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας. Καλῶς ὅμως συνεδέσατε τὴν ἐπερώτησίν σας μὲ τὸν κίνδυνον τοῦ κομμουνισμοῦ.

§126Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ἡ ἐπέκτασις, ὅπως ἀντελήφθητε καὶ μόνος σας, τῆς ἐπερωτήσεώς μου, πλὴν τοῦ συνδέσμου, τὸν ὁποῖον ἔκαμα μεταξὺ τῶν δύο συζητήσεων, ὀφείλεται εἰς ἀπαντήσεις τὰς ὁποίας ἔδωκα εἰς διακόψαντας συναδέλφους. Σέβομαι τὴν παράκλησίν σας, διότι ἐσυνείθησα νὰ ὑπακούω καὶ δηλῶ, ὅτι, συζητουμένης τῆς ἄλλης ἐπερωτήσεως, θὰ ἐπανέλθω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, διότι, ὡς θέλω νὰ ἐλπίζω, θὰ ἀποκαλύψω εἰς τοὺς ἀγνοοῦντας τὸν κίνδυνον τὸν κομμουνιστικὸν ὀλίγα, τὰ ὁποῖα ἴσως τοὺς κάμουν ν’ ἀλλάξουν ἰδέαν. Πάντως ἐγὼ θὰ εὐχηθῶ ὡς πολιτευτὴς καὶ συντηρητικὸς πολίτης, ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀλλάξῃ τακτικὴν καὶ μεταξὺ της καὶ ἀπέναντι τοῦ τόπου, διότι δὲν δύναται νὰ ἐμπνεύσῃ ἐμπιστοσύνην πλέον εἰς ἡμᾶς τοὺς ἀστούς, ὅταν πολιτεύεται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Ἐνθυμοῦμαι κάλλιστα ὅταν ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης ἐκεραυνοβόλει.....

§127Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Ἐκεραυνοβόλει ὄχι.

§128Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ἐκεραυνοβολήσατε καὶ ἐδηλώσατε εἰς τὴν Βουλήν. Ζητεῖτε τὴν ἄρσιν τῆς ἀσυλίας τῶν κομμουνιστῶν, ἔχοντες πρόγραμμα τὴν ἐξόντωσιν τοῦ κομμουνισμοῦ ὡς ἑνὸς θεσμοῦ ἐκτὸς νόμου καὶ ἐπαπειλοῦντος τὴν ὕπαρξιν τοῦ Κράτους. Καὶ εἴπατε ναί. Καὶ ἐδώσαμεν τὴν συγκατάθεσίν μας.

§129Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Μὲ συγχωρεῖτε, δὲν σᾶς ὡμίλησα ὡς Κυβέρνησις, ἀλλ’ ὡς Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης.

§130Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ἀλλὰ ὅταν σεῖς ἐλέγατε ταῦτα, ὁ συμπαρακαθήμενός σας Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας καὶ λυποῦμαι διότι ἀπουσιάζει αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἐμειδία τὸ μειδίαμα, τὸ ὁποῖον ἡμεῖς οἱ ἄλλοτε συνεργάται του ἐν τῇ οἰκουμενικῇ Κυβερνήσει ἐξηγήσαμεν καὶ ἐκ τῶν ὑστέρων φαίνεται πολὺ ὀρθῶς, ὅτι ἠννόει «λέγετε ὅσα θέλετε σεῖς. Δὲν θὰ γίνῃ τίποτ’ ἀπ’ αὐτά». Οὕτω καὶ ἐγένετο.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον. (Λύεται αὕτη ὥρα 10 μ. μ.)