1926.12.14
2,134 rows · 16,602 words · 178 turns
§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 7
Τρίτη 14 Δεκεμβρίου 1926
Προεδρία κ. Θ. Σοφούλη
(Ὥρα 6 μ. μ.)
§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Νὰ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Νὰ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγιγνώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς 5ης καὶ 6ης συνεδριάσεως).
§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: — Αἱ Ἐπιτροπαὶ ὀρθοδόξων Καρδίτσης, Γαργαλιάνων, Χαλκίδος, Λαρίσης, Τριπόλεως καὶ Κερτέζης παρακαλοῦν τὴν Κυβέρνησιν ὅπως χάριν τοῦ γοήτρου τῆς ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας ἐπαναφέρῃ τὸ παλαιὸν Ἑορτολόγιον. — Οἱ κάτοικοι Βερροίας διαμαρτύρονται διὰ τὴν προκήρυξιν δημοπρασίας ξυλεύσεως εἰς τὸ χωρίον Μπατινίστη καὶ παρακαλοῦν τὴν ταχίστην ἀκύρωσιν τῆς δημοπρασίας ταύτης. — Ὁ Σύλλογος ἐφέδρων ἀξιωματικῶν Σόροβιτς διαμαρτύρεται διὰ τὴν κατάργησιν τοῦ Διατάγματος περὶ ἐκπτώσεως τῶν εἰσιτηρίων τῶν ἐφέδρων ἀξιωματικῶν καὶ ἀναπήρων ὁπλιτῶν. — Οἱ κρατούμενοι εἰς τὰς φυλακὰς Θεσσαλονίκης ἱκετεύουσι τὴν Κυβέρνησιν ζητοῦντες τὴν παράτασιν τοῦ νόμου 3289 ὡς καὶ τὴν ἀναστολὴν τῶν ⅔ τῆς ποινῆς τῶν καταδικασθέντων ὑπὸ εἰδικῶν Ἐφετείων. — Πολλοὶ γεωργοκτηματίαι Σερρῶν παρακαλοῦν τὴν Κυβέρνησιν ὅπως ἐνεργηθῇ διόρθωσις τῶν Ν. Δ. «περὶ ἀτελείας εἰσαγωγῆς κλημάτων ἐξ Ἀμερικῆς». — Ὁ πρόσφυξ Ἐλευθεριάδης παρακαλεῖ τὴν Κυβέρνησιν νὰ διατάξῃ ἀνακρίσεις διὰ τὴν ἀπολυταρχικὴν ἀπέλασίν του ἐκ Τριπόλεως διὰ λόγους οὓς καὶ ὁ ἴδιος δὲν γνωρίζει. — Ἡ Ἐπιτροπὴ Καρασουλίου Θεσσαλονίκης παρακαλεῖ τὴν Κυβέρνησιν νὰ μεριμνήσῃ διὰ τὴν ταχίστην ἀποστολὴν σπορᾶς εἰς τριακοσίας οἰκογενείας τοῦ χωρίου, καταστραφείσης ἁπάσης τῆς σπορᾶς των ἐκ τῆς γενομένης πλημμύρας. — Ὁ ἐπαγγελματικὸς κόσμος Κονίτσης διαμαρτύρεται διὰ τὴν ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς ἐπιτηδευμάτων κατάταξίν των εἰς μεγάλας κλάσεις, δυσαναλόγους πρὸς αὐτούς. — Ἡ Διοικοῦσα Ἐπιτροπὴ Ἐπαγγελματικοῦ Ἐπιμελητηρίου Θεσσαλονίκης διαμαρτύρεται διὰ τὴν μελετωμένην τροποποίησιν τοῦ 11ου ἄρθρου τοῦ Συντάγματος. — Οἱ πρόσφυγες Δράμας διαμαρτύρονται διὰ τὴν ἀδικαιολόγητον περικοπὴν τῆς ἐκτιμήσεως ὑπὸ τῆς Ἀνωτάτης Γνωμοδοτικῆς Ἐπιτροπῆς. — Πολλοὶ κοινοτικοὶ ὑπάλληλοι Ξάνθης παρακαλοῦν τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὰς θέσεις των, ὡς ἀπολυθέντες ὑπὸ τῆς Παγκαλικῆς τυραννίας. — Οἱ ὑπὸ τῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1922 ἀπομακρυνθέντες ὑπαξιωματικοὶ τοῦ Στρατεύματος παρακαλοῦν ὅπως ληφθῇ καὶ δι’ αὐτοὺς μέριμνα, ἵνα ἐπανέλθουν εἰς τὰς τάξεις τοῦ Στρατοῦ. — Ὁ ἐμποροεπαγγελματικὸς κόσμος Δράμας παρακαλεῖ ὅπως ληφθῇ μέριμνα περὶ ἐπεκτάσεως τοῦ εὐεργετικοῦ μέτρου τῆς ἐλαττώσεως τῶν κομίστρων καὶ εἰς τὰ λοιπὰ εἴδη τῆς πρώτης ἀνάγκης, χάριν τοῦ ἐμπορίου. — Οἱ φαρμακοποιοὶ Τρικκάλων ὑποβάλλουν ὑπόμνημα διὰ τὴν μὴ κύρωσιν τοῦ Ν. Δ. τῆς 16 Ὀκτωβρίου 1926, δι’ οὗ ἐπετράπη ἡ καθ’ ὑπέρβασιν τοῦ νομίμου ἀριθμοῦ τῶν φαρμακείων ἵδρυσις ἑνὸς καὶ μόνον φαρμακείου ἐν πάσῃ πόλει κλπ. — Οἱ καπνεργάται Δράμας ζητοῦν: 1) τὴν ἄμεσον ἀναστολὴν τοῦ ἀντικαπνικοῦ νόμου, 2) τὴν πλήρη ἐλευθερίαν λόγου καὶ 3) τὴν ἐξ ὁλοκλήρου καταβολὴν ἐκ μέρους τοῦ Κράτους τῆς ὀφειλομένης ἀποζημιώσεως ἑξήκοντα ἡμερομισθίων. — Τὰ Διοικητικὰ Συμβούλια τῶν ἐπαγγελματικῶν, ἐργατικῶν, προσφυγικῶν καὶ ἐφεδρικῶν ὀργανώσεων Καβάλλας διαμαρτύρονται κατὰ τοῦ νομάρχου Καβάλλας, ἀπαγορεύσαντος συλλαλητήριον κατὰ καπνεμπόρων. — Ὁ λαὸς Βόλου ὑποβάλλει ψήφισμα, δι’ οὗ ζητεῖ τὴν κατάργησιν τῆς μεταξὺ τῆς Ἑταιρείας Θεσσαλικῶν Σιδηροδρόμων καὶ δημοσίου σύμβασιν ἠλεκτροφωτισμοῦ. — Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης διαβιβάζει τὴν ὑποβληθεῖσαν δικογραφίαν κατὰ τοῦ βουλευτοῦ Ἕβρου Χ. Πανταζίδου, κατηγορουμένου ἐπὶ ἐξυβρίσει διὰ τοῦ Τύπου, ζητεῖ δὲ τὴν χορήγησιν ἢ μὴ τῆς ἀδείας τῆς Βουλῆς διὰ τὴν περαιτέρω ποινικὴν δίωξιν αὐτοῦ. — Ὁ Ἐπίσκοπος Ἀλεξανδρουπόλεως παρακαλεῖ τὴν Κυβέρνησιν νὰ διατάξῃ τὴν πληρωμὴν καθυστερουμένων πέντε μισθῶν ἱερέων, καθόσον τὸ Ἐκκλησιαστικὸν Ταμεῖον εὑρίσκεται εἰς ἀδυναμίαν νὰ τοὺς πληρώσῃ. — Ἐπιτροπὴ κατοίκων Γυθείου παρακαλεῖ τὴν Κυβέρνησιν ὅπως παραμείνῃ ἐν Γυθείῳ ὁ ταμίας Μετᾶκος, δραστήριος δι’ εἴσπραξιν φόρων καὶ ἐξυπηρετῶν ὁλόκληρον τὴν περιφέρειαν. — Οἱ ὀρθόδοξοι Λεύκτρου Μάνης ἀποδοκιμάζουν τὴν καινοτομίαν τοῦ νέου ἐκκλησιαστικοῦ ἡμερολογίου καὶ δηλοῦν ὅτι ἐμμένουν εἰς τὴν παράδοσιν τοῦ παλαιοῦ ἡμερολογίου. — Οἱ καπνεργάται Ξάνθης ὑποβάλλουν ὑπόμνημα, δι’ οὗ ζητοῦν τὴν κατάργησιν τοῦ ἀντικανονικοῦ νόμου καὶ τὴν πληρωμὴν τῶν 25,000,000 εἰς τοὺς ἀέργους καπνεργάτας πρὸς ἐπίλυσιν τοῦ ζητήματος τούτου. — Ἡ Ἐθνικὴ Ὀργάνωσις «Παῦλος Μελᾶς» ἐν Θεσσαλονίκῃ ὑποβάλλει ὑπόμνημα διὰ τὰς χήρας καὶ τὰ ὀρφανὰ τῶν ἀγωνισθέντων καὶ παρακαλεῖ ὅπως ληφθῇ καὶ δι’ αὐτοὺς μέριμνα καὶ τοῖς χορηγηθῇ ἡ ἀνάλογος σύνταξις. — Ἡ Ἕνωσις Ἐμποροπλοιάρχων τοῦ Ἐμπορικοῦ Ναυτικοῦ ὑποβάλλει ὑπόμνημα περὶ λήψεως μέτρων δι’ ἄρσιν τῆς ναυτιλιακῆς κρίσεως. — Ὁ ἀπόστρατος συνταγματάρχης Ἠλίας Χιονάκης ὑποβάλλει ἀναφορὰν παραπόνων. — Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Χατζηδάκης ὑποβάλλει πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1022 τῆς 31 Ὀκτωβρίου 1927 νόμου περὶ ἀναγνωρίσεως Σαμιακῶν συντάξεων». Ἐπίσης ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως γνωρίζει ὅτι ἡ Α. Ε. ὁ Πρόεδρος τῆς Δημοκρατίας ἀνέθεσε προσωρινῶς τὴν διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν εἰς τὸν ἐπὶ τῆς Γεωργίας Ὑπουργὸν κ. Λ. Παπαναστασίου. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Π. Διαμαντόπουλος, Α. Ἀνδρεάδης, Α. Παπαδάτος, Π. Εὐριπαῖος, Λ. Ἰασονίδης κλπ. ὑποβάλλουσι πρότασιν ψηφίσματος «περὶ συστάσεως τριακονταμελοῦς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς πρὸς παρακολούθησιν ἐν γένει τῶν προσφυγικῶν ζητημάτων». Ὁ κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸς ἔχει τὸν λόγον.
§3Α. ΜΑΖΑΡΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν σχέδιον ψηφίσματος «περὶ ἐπαναφορᾶς ἀξιωματικῶν» ἀποβλέπον εἰς τὴν ἐπαναφορὰν τῶν ἐκ τῶν τάξεων τοῦ Στρατοῦ ἀπομακρυνθέντων ἀξιωματικῶν, ὡς καὶ εἰς τὴν ἀπομάκρυνσιν τοιούτων ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἐπαγγελματικῆς αὐτῶν ἱκανότητος καὶ τῶν ἐν γένει στρατιωτικῶν προσόντων καὶ ὑπηρεσιῶν. Δεδομένου ὅτι ἡ ἀνάγκη τῶν μέτρων τούτων ἐθεωρήθη ἐπιτακτικὴ καὶ ἀπετέλεσεν ἕνα ἐκ τῶν βασικῶν ὅρων τῆς συμπράξεως τῶν πολιτικῶν κομμάτων τῆς Χώρας, θὰ παρακαλέσω ὅπως ἡ ψήφισις αὐτῶν θεωρηθῇ ὡς ἐπείγουσα, μὲ τὴν ἐλπίδα ὅτι τὰ ἐξαιρετικὰ ταῦτα μέτρα θὰ θεωρηθῶσιν ὁριστικὰ καὶ θὰ γεννηθῇ οὕτως ἡ πεποίθησις καὶ εἰς τὸν λαὸν καὶ εἰς τὸν Στρατὸν ὅτι εἶναι ἡ τελευταία φορὰ κατὰ τὴν ὁποίαν τίθεται ἐν κινδύνῳ ἢ διαμφισβητεῖται ὁ βαθμὸς τοῦ ἀξιωματικοῦ, ὁ ὁποῖος, συμφώνως πρὸς τοὺς καθεστῶτας νόμους, ἀποτελεῖ κτῆμα ἀναφαίρετον αὐτῶν, μὴ δυνάμενον νὰ ἀφαιρεθῇ παρὰ μόνον ὅταν καὶ ἐφόσον οἱ νόμοι οὗτοι ὁρίζουν.
§4Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Δὲν θὰ συζητηθῇ ἀπόψε;
§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι. Ὁ κ. ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν Ὑπουργὸς ἔχει τὸν λόγον.
§6Α. ΚΑΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Κύριοι βουλευταί, λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ψήφισμα πρὸς τὴν Βουλὴν «περὶ ἀκυρώσεως τοῦ ἀπὸ 31 Ἰουλίου 1925 Ν. Δ. περὶ καταργήσεως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Ἀντιναυάρχων καὶ Ὑποναυάρχων» ὡς καὶ ἕτερον ψήφισμα «περὶ συστάσεως Ναυτικῶν Συμβουλίων» διὰ τοῦ ὁποίου συνιστᾶται Ναυτικὸν Συμβούλιον πρὸς ἐπαναφορὰν ἀξιωματικῶν ὁπωσδήποτε ἀπομακρυνθέντων ἐκ τοῦ Ναυτικοῦ. Ἐπίσης ἐν τῷ αὐτῷ ψηφίσματι περιλαμβάνεται ἰδιαιτέρα διάταξις, διὰ τῆς ὁποίας συνιστᾶται ἐπίσης Συμβούλιον πρὸς ἐκκαθάρισιν τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ. Δὲν θέλω νὰ ἐπαναλάβω ὅσα ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ὡμίλησεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου. Ἡ ἐπιψήφισις τῶν ψηφισμάτων τούτων ἐπιβάλλεται πρὸς καθησύχασιν ἀφ’ ἑνὸς μὲν τῆς Κοινῆς Κνώμης, ἀφ’ ἑτέρου δὲ καὶ πρὸς ἐξομάλυνσιν τῶν ἀνωμαλιῶν, αἱ ὁποῖαι ὑφίστανται εἰς τὸ Πολεμικὸν Ναυτικόν. Θὰ παρεκάλουν ἑπομένως ὑμᾶς, ὅπως θελήσητε καὶ ψηφισθοῦν τὰ ὑποβαλλόμενα ψηφίσματα, ὅπως διὰ τούτων ἐπέλθῃ ὁ ἐπιδιωκόμενος σκοπός. Ὑποβάλω ὅμως συγχρόνως καὶ ἕτερον Ν. Διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου κατηργήθη ὡρισμένος ἀριθμὸς ὑποναυάρχων διὰ τοῦ Διατάγματος τούτου. Καὶ ἑπομένως διὰ τῆς καταρτίσεως τοῦ Διατάγματος τούτου καὶ τῆς ὑποβολῆς ἑτέρου Διατάγματος «περὶ αὐξήσεως τῶν ἀριθμῶν τῶν ὑποναυάρχων» θὰ δυνηθῇ νὰ καταρτισθῇ τὸ Συμβούλιον ἀφ’ ἑνὸς μὲν τὸ ἀποβλέπον εἰς τὴν ἐπαναφορὰν τῶν ἀποστρατευθέντων καὶ ἀπομακρυνθέντων ὁπωσδήποτε, ἀφ’ ἑτέρου δὲ θὰ συντελέσῃ εἰς τὸν καταρτισμὸν τοῦ Ναυτικοῦ Συμβουλίου πρὸς ἐκκαθάρισιν αὐτῶν. Ὑποβάλω καὶ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο καὶ παρακαλῶ ὅπως καὶ τοῦτο ψηφισθῇ ὁμοῦ μετὰ τῶν ψηφισμάτων, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὴν συγκρότησιν τῶν Συμβουλίων.
§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν Ἀναφορῶν καὶ Ἐρωτήσεων.
§8Ε. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ. Νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ προνοήσῃ καὶ διὰ τοὺς ἀπολυθέντας δημοσίους ὑπαλλήλους.
§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἄλλο θέμα.
§10Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Θὰ παρεκάλουν τοὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῶν Ναυτικῶν νὰ καταθέσωσιν εἰς τὴν Βουλὴν σημείωμα, ἐκ τοῦ ὁποίου νὰ ἐμφαίνεται πόσοι εἶναι οἱ ἐν ἐνεργείᾳ ἀντιστράτηγοι, ὑποστράτηγοι, ἀντιναύαρχοι καὶ ὑποναύαρχοι καὶ πόσοι εἶναι ἐν ἀποστρατείᾳ ἀπὸ τοῦ 1922 μέχρι σήμερον. Εἶναι ἀπαραίτητον τοῦτο διὰ τὴν συζήτησιν.
§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χατζίσκος ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν ὑπὸ τῆς Ἐπαναστάσεως ἀπομακρυνθέντων ἀξιωματικῶν καὶ δημοσίων ὑπαλλήλων.
§12Δ. ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ. Μετὰ τὴν κατάρτισιν τῶν νομοσχεδίων ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν παρέλκει ἡ συζήτησις αὕτη. Ἐπιφυλάσσομαι διὰ τὴν συζήτησιν αὔριον. Ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ὑπαλλήλους, ἐπειδὴ ἐγένετο μνεία παρὰ ἀξιοτίμου συναδέλφου, θὰ ἐπεθύμουν καὶ ἐγώ, λαμβάνων ἀφορμὴν ὑπὸ τοῦ ὑπομνήματος, νὰ μάθω παρὰ τῆς Κυβερνήσεως, ἂν τῳόντι σκέπτεται νὰ λάβῃ τὰ κατάλληλα μέτρα διὰ τὴν ἱκανοποίησιν τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι κατεδιώχθησαν ἀπηνῶς κατὰ τὸ προηγούμενον καθεστώς.
§13Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Νὰ συστηθῇ εἰς τοὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς νὰ προσέρχωνται κατὰ τὰς ὥρας τῶν Ἐρωτήσεων.
§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Τσαρλαμπᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς περὶ τῆς ἀγόνου γραμμῆς Βασιλικῆς–Λευκάδος.
§15Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Θὰ γίνῃ δημοπρασία.
§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Φ. Μοσχούλας ἐπὶ ἀναφορᾶς περὶ ἐπιβραδύνσεως τῆς ἐκτελέσεως τῆς συμβάσεως διὰ τὴν σιδηροδρομικὴν γραμμὴν Κυπαρισσίας–Φιλιατρῶν.
§17Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Τὰ σχέδια ἐκτελέσεως τοῦ πρώτου τμήματος τῆς γραμμῆς Κυπαρισσίας–Γαργαλιάνων κλπ., τὰ ὁποῖα ὑπεβλήθησαν ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας, ἐπεστράφησαν πρὸς διόρθωσιν καὶ ὑπεβλήθησαν διορθωμένα τὴν 4ην Δεκεμβρίου 1926, μετὰ τὴν ἔγκρισιν ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας, πρὸς ἐκτέλεσιν. Τὰ σχέδια τῆς ἐκτελέσεως τοῦ τρίτου τμήματος δὲν ὑπεβλήθησαν εἰσέτι ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας τῶν Σιδηροδρόμων Ἀθηνῶν–Πειραιῶς–Πελοποννήσου.
§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Στάης παρακαλεῖ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὰ πρωτότυπα τῶν Ν. Διαταγμάτων καὶ τῶν Προεδρικῶν τοιούτων τὰ σχετικὰ πρὸς τὴν ἵδρυσιν, τὴν διοίκησιν καὶ τὴν διαχείρισιν τῆς Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης, ὡς καὶ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ τρέχοντος ἔτους αὐτῆς, ἐπίσης δὲ καὶ τὸν ἀπολογισμὸν τῆς μέχρι τοῦδε διαχειρίσεώς της.
§19Σ. ΣΤΑΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ καταθέσῃ τὰ ζητηθέντα ἔγγραφα τὰ σχετικὰ πρὸς τὴν Ἀεροπορικὴν Ἄμυναν, διότι πρόκειται περὶ σπουδαιοτάτου θέματος. Πρόκειται περὶ τῆς Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης τῆς Χώρας. Πρόκειται περὶ ὑπηρεσίας ἀποτελούσης κράτος ἐν κράτει. Ὁ παρὰ τοῦ Ὑπουργείου ἔλεγχος κατηργήθη. Ὁ ἔλεγχος παρὰ τῆς Βουλῆς κατηργήθη. Ὁ ἔλεγχος παρὰ τῆς Κοινωνίας ἐπίσης κατηργήθη. Διότι οὐδαμοῦ δημοσιεύεται λεπτομερῶς τί λαμβάνει χώραν ἐν τῇ Ἀεροπορικῇ Ἀμύνῃ. Δὲν θέλω νὰ ἐπεκτείνω τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου.
§20Α. ΖΑΪΜΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ Κυβέρνησις μελετᾷ ἤδη τὸ ζήτημα τοῦτο καὶ γρήγορα θὰ καταλήξῃ εἰς πορίσματα.
§21Σ. ΣΤΑΗΣ. Εὐχαριστῶ τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως· ἀλλὰ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐκφράσω τὴν λύπην μου, διότι τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον δὲν συνεμορφώθη μὲ τὴν ὑποχρέωσιν, τὴν ἐπιτακτικήν, τὴν ὁποίαν δυνάμει τῶν νόμων καὶ τοῦ Συντάγματος ἔχει νὰ καταθέτῃ ἅμα τῇ ἐνάρξει τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς τὰ διάφορα Νομοθετικὰ Διατάγματα, τὰ ὁποῖα ἐξέδωκαν αἱ κατὰ καιροὺς Κυβερνήσεις ἀπούσης τῆς Βουλῆς· εἶναι ἐπιτακτικὴ ἡ ὑποχρέωσις τῆς Κυβερνήσεως νὰ κατατίθενται τὰ τοιαῦτα νομοθετικὰ ἐξαμβλώματα εἰς τὴν Βουλὴν, ἵνα λαμβάνῃ γνῶσιν καὶ ἐπικυροῖ ἢ ἀκυροῖ αὐτά. Μεταξὺ τῶν τερατουργημάτων, τὰ ὁποῖα ἐδημιούργησεν ἡ ἐπαναστατικὴ κατάστασις, εἶναι καὶ ἡ Ἀεροπορικὴ Ἄμυνα. Εἶναι δὲ ἄξιον ἀπορίας πῶς, ὑπαρχούσης Βουλῆς, ἤδη ἐξακολουθοῦν νὰ δημοσιεύωνται Νομ. Διατάγματα μὲ χρονολογίαν προχρονολογημένην. Εἰς τὴν ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως δημοσιεύονται πολλὰ Διατάγματα Νομοθετικὰ περὶ τῆς Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης.
§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, εἶναι πέραν τῆς ἐρωτήσεώς σας αὐτά. Κάμνετε συζήτησιν.
§23Σ. ΣΤΑΗΣ. Δὲν κάμνω συζήτησιν. Ζητῶ νὰ φωτίσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος εἶναι ξένος τῶν τῆς Βουλῆς καὶ τῶν Κυβερνητικῶν ἔργων. Εἶναι τὸ ζήτημα λίαν ἐπεῖγον, κ. Ὑπουργέ. Διότι διὰ Νομοθ. Διατάγματος, κατὰ τοῦ ὁποίου ὁ Τύπος κατ’ ἐπανάληψιν ἐξηγέρθη—ἔγραψα καὶ ἐγὼ ἐνυπογράφως σχετικῶς—διὰ Νομοθ. Διατάγματος, λέγω, ἔλαβε χώραν τὸ ἀπίστευτον καὶ τερατωδέστατον γεγονὸς νὰ ὑπαχθῶσιν ἅπαντα τὰ κληροδοτήματα, οὐχὶ μόνον τὰ ἐντὸς τοῦ Κράτους, ἀλλὰ καὶ τὰ ἐκτὸς τοῦ Κράτους, εἰς τὴν διοίκησιν καὶ διαχείρησιν τῆς Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης. Ἔτι δὲ τερατωδέστερον εἶναι ἡ ἐπιβληθεῖσα εἰσφορὰ 15% ἐκ τῶν καθαρῶν εἰσοδημάτων ἑκάστου τῶν κληροδοτημάτων τούτων καὶ ταυτοχρόνως ἡ διάταξις, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Ἀεροπορικὴ Ἄμυνα δύναται νὰ χρησιμοποιῇ τὰ κεφάλαια τῶν κληροδοτημάτων, τὰ ὁποῖα ἀνέρχονται εἰς εἴκοσι περίπου δισεκατομμύρια—μόνον τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει κληροδοτήματα 126 ἑκατομμύρια—δικαιοῦται διὰ τοῦ Διατάγματος αὐτοῦ, οὐ μόνον νὰ διαχειρίζηται τὴν περιουσίαν αὐτήν, ἀλλὰ καὶ νὰ δανείζηται ἐπὶ τῶν κεφαλαίων τούτων ἐπὶ τόκῳ. Εὐτυχῶς, ὁ θόρυβος τῶν ἐφημερίδων ἀνέστειλε τὴν ἐκτέλεσιν καίτοι ἔχω πληροφορίας ὅτι ἐλήφθησαν ἤδη χρήματα ἐκ τῶν Τραπεζῶν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ Νομοθετικοῦ τούτου Διατάγματος. Δὲν ἀνεκλήθη τὸ Νομοθετικὸν Διάταγμα αὐτό, ἀλλ’ ἀνεστάλη προσωρινῶς ἡ ἐκτέλεσις αὐτοῦ. Ἔχει λοιπὸν ὑποχρέωσιν ἡ Κυβέρνησις νὰ σπεύσῃ νὰ καταθέσῃ ὅλα τὰ σχετικὰ ἵνα ἡ Βουλὴ λάβῃ γνῶσιν ὅλων τῶν τερατουργημάτων αὐτῶν. Ἐν ᾗ περιπτώσει, κ. Πρόεδρε, δὲν σπεύσῃ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς νὰ καταθέσῃ τὰ ζητηθέντα θὰ λάβω τὸν λόγον ἀπὸ τοῦ βήματος καὶ θὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν ἐπὶ πολλὰς ὥρας.
§24Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὁ χαρακτηρισμὸς τὸν ὁποῖον ἔδωκεν ὁ κ. συνάδελφος εἶναι ἀκριβής· ὅτι ὅλα τὰ νομοσχέδια εἶναι τερατώδη. Δι’ αὐτό, κατόπιν τοῦ γενομένου θορύβου, ἀνεστάλη ἡ ἐκτέλεσις τῶν Διαταγμάτων αὐτῶν. Ἐφόσον λοιπὸν ἀνεστάλη ἡ ἐφαρμογή, δὲν εἶναι ἐξαιρετικῶς ἐπείγουσα ἡ λῆψις ἑνὸς μέτρου πρὸς κατάργησιν αὐτῶν τῶν τερατωδῶν Ν. Διαταγμάτων. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ληφθῇ ἕνα ριζικὸν μέτρον διὰ τὰ κληροδοτήματα. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει ὑπ’ ὄψει νὰ ὑποβάλῃ ἕνα σχέδιον νόμου πρὸς καθορισμὸν τῶν πραγμάτων αὐτῶν. Καὶ διὰ νὰ καθησυχάσητε, ἔχω νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς· ὅτι τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα λαμβάνονται εἶναι τοιαῦτα, ὥστε νὰ ἐξασφαλίζηται ἡ θέλησις τῶν διαθετῶν. Ἐπὶ πλέον ὁ ἔλεγχος τῆς διαχειρίσεως τῶν κληροδοτημάτων διὰ τῆς δημοσιότητος καὶ δι’ ἑνὸς ἐλέγχου καὶ αὐτῆς τῆς Βουλῆς ἐξασφαλίζεται χωρὶς δαπάνας καὶ προϋπολογισμούς, ὑπὸ τὸν ὅρον πάντοτε τῆς δημοσιότητος. Νομίζω ὅτι εἶναι ἱκανοποιητικὰ τὰ μέτρα αὐτά.
§25Σ. ΣΤΑΗΣ. Εὐχαριστῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ὁ ὁποῖος εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ δώσῃ ἐξηγήσεις τινὰς ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεώς μου. Νὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ὅμως νὰ πληροφορήσω αὐτὸν ὅτι δὲν εἶναι ἁρμόδιος, διότι ἡ Ἄμυνα μεταξὺ τῶν ἄλλων τερατουργημάτων ἐδημοσίευσε Ν. Διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου ἀφαιρεῖ τὴν δικαιοδοσίαν ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας καὶ ἀναθέτει αὐτὴν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν.
§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Α. Μάρκου, Φ. Μοσχούλας καὶ Δ. Μπούκουρας παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν: 1) Ἂν σκέπτηται νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὴν Βουλὴν τὴν κύρωσιν τοῦ Ν. Δ. «περὶ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ.» 2) Ἂν ὁ Α.Σ.Ο. ὑπέβαλε πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον λογοδοσίαν τῶν μέχρι σήμερον πεπραγμένων καὶ ἐν καταφατικῇ περιπτώσει νὰ καταθέσῃ ταύτην. 3) Νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν τίνα στοιχεῖα περιουσίας παρέλαβεν ἅμα τῇ ἱδρύσει του ὁ Α.Σ.Ο. 4) Τί εἰσέπραξε μέχρι σήμερον ἀπὸ τὴν εἰς λίρας εἰσφορὰν καὶ τὴν ἐκποίησιν τοῦ παρακρατήματος. 5) Ποῦ διέθεσε τὰ εἰσπραχθέντα. 6) Κατάστασιν λεπτομερῆ τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Α.Σ.Ο. τοῦ τε Κεντρικοῦ καὶ τῶν ἐν ταῖς ἐπαρχίαις καὶ τῷ ἐξωτερικῷ ὑπαλλήλων των, μὲ σημείωσιν τῆς ὑπηρεσίας, ἣν ἕκαστος τούτων ἐκτελεῖ καὶ τὸν μισθὸν ὃν λαμβάνει. 7) Τί ποσὸν ἐδαπάνησε διὰ τὴν ἀγορὰν σταφίδος προοριζομένης διὰ τὴν Ἀμερικήν, παρὰ τίνος τὴν ἠγόρασε καὶ ἂν αὕτη ἐστάλη εἰς Ἀμερικὴν ἢ κατεστράφη λόγῳ τῆς κακῆς ποιότητος ἐν Πειραιεῖ. 8) Ἐν γένει νὰ καταθέσῃ λεπτομερῆ σημείωσιν τῶν πεπραγμένων ἀπὸ τῆς ἱδρύσεως τοῦ Α.Σ.Ο. μέχρι σήμερον καὶ τῆς οἰκονομικῆς αὐτοῦ καταστάσεως μέχρι σήμερον.
§27Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Τὰ ἐρωτήματα, τὰ ὁποῖα οἱ ἀξιότιμοι κ. κ. βουλευταὶ ὑπέβαλον, εἶναι φύσεως τοιαύτης, ὥστε μόνον ἐγγράφως νὰ δύναμαι νὰ ἀπαντήσω ἐφ’ ἑνὸς ἑκάστου ἐρωτήματος. Ἐπὶ τῆς πρώτης ἐρωτήσεως ἐπὶ τοῦ ἂν δηλονότι ἐλήφθη ἀπόφασις περὶ ὑποβολῆς εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς κύρωσιν τοῦ ἐπὶ Παγκάλου δημοσιευθέντος Διατάγματος «περὶ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ», ἀπαντῶ ὅτι δὲν ἐλήφθη εἰσέτι οὐδεμία ἀπόφασις. Ὡς γνωρίζετε, ἡ Κυβέρνησις, εὑρισκομένη πρὸ τετελεσμένων γεγονότων καὶ πρὸ ὑποχρεώσεων δημιουργηθεισῶν διὰ τῆς ἐφαρμογῆς διαφόρων Διαταγμάτων, ὑπογραφέντων κατὰ τὸ διάστημα τῶν ἀνωμάλων περιστάσεων, δὲν ἔχει εἰσέτι λάβει ἀπόφασιν κατὰ πόσον ἐν γενικῷ μέτρῳ θὰ ἀκυρώσῃ ταῦτα ἢ ἀντιμετωπίζουσα ὡρισμένας περιστάσεις θὰ κυρώσῃ τινὰ ἐξ αὐτῶν. Δὲν δύναμαι ἑπομένως πρὸς τὸ παρὸν νὰ ἀπαντήσω συγκεκριμένως ἐπὶ τοῦ Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, καθόσον μελετᾶται τὸ ζήτημα ἐν τῷ συνόλῳ αὐτοῦ. Πάντως, ὡς γνωρίζετε κάλλιον ἐμοῦ, ὁ αὐτόνομος ὀργανισμὸς εἶναι εἷς ὀργανισμός, ὁ ὁποῖος παρέχει ὑψίστας ὑπηρεσίας εἰς τοὺς σταφιδοπαραγωγοὺς καὶ ἑπομένως θὰ τύχῃ ὅλης τῆς ἐπιμελείας καὶ θὰ ἐξετασθῇ μετὰ πάσης προσοχῆς ἐκ μέρους ἐμοῦ καὶ ὁλοκλήρου τῆς Κυβερνήσεως.
§28Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἡ Βουλὴ πάντως θὰ ἐπιληφθῇ τοῦ ζητήματος ἢ τὸ φέρετε ἢ δὲν τὸ φέρετε.
§29Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Εἶναι τόσον ζωτικὸν τὸ ζήτημα, ὥστε δὲν δύναται νὰ γίνῃ οὐδεμία παράλειψις ἐκ μέρους ἡμῶν. Ἐπὶ τῆς δευτέρας ἐρωτήσεως (ἀναγινώσκει): «Τὸ ἐποπτικὸν συμβούλιον τοῦ Ἀνωνύμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, εἰς τὸ ὁποῖον μετέχει καὶ ὁ ἐκ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας προερχόμενος Κυβερνητικὸς Ἐπίτροπος, δὲν προέβη ἀκόμη εἰς τὸν ἔλεγχον τοῦ ἀπολογισμοῦ τῶν κατὰ τὸ λῆξαν σταφιδικὸν ἔτος πεπραγμένων». Κατὰ τὰς διαβεβαιώσεις τοῦ κ. Κυβερνητικοῦ Ἐπιτρόπου, ὁ ἔλεγχος θὰ διενεργηθῇ κατ’ αὐτάς.
§30Α. ΜΑΡΚΟΥ. Ἀερολογίαι καὶ ρεκλάμαι.
§31Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Οἱ δημοσιευθέντες ἀπολογισμοὶ εἶναι ἀπολογισμοί, συνταχθέντες μὲ ὅλους τοὺς τύπους καὶ ὅλην τὴν ἐπιμέλειαν ἐκ μέρους τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας τοῦ Ὀργανισμοῦ, ὥστε νὰ μὴ δύνανται νὰ χαρακτηρισθῶσιν ὡς χαρακτηρίζονται.
§32Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ζητοῦμεν τὸν ἔλεγχον.
§33Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Ὁ ἔλεγχος δὲν ἔγινεν ἀκόμη ἐκ μέρους τοῦ Κυβερνητικοῦ Ἐπιτρόπου.
§34Α. ΜΑΡΚΟΥ. Μέχρι σήμερον δὲν εἰσήχθη ὁ ἔλεγχος οὔτε τοῦ παρελθόντος ἔτους.
§35Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Κατὰ τὰς βεβαιώσεις τοῦ Κυβερνητικοῦ Ἐπιτρόπου, ὁ ἔλεγχος θὰ ἐνεργηθῇ κατ’ αὐτάς. Ὡς ἐκ τούτου ὁ λογιστικὸς ἀκριβὴς ἀπολογισμὸς τῆς χρήσεως 1925–1926 εἶναι μέχρι τῆς στιγμῆς ἀδύνατος, ὑπολογισμὸς ὅμως τῶν ἐσόδων καὶ τῶν ἐξόδων τοῦ Α.Σ.Ο. κατὰ προσέγγισιν καὶ ἐπὶ τῇ βάσει προβλέψεων ἐδημοσιεύθη ἐπανειλημμένως διὰ τῶν ἐφημερίδων Ἀθηνῶν καὶ ἐπαρχιῶν, δίδων εἰς πάντα ἐνδιαφερόμενον ἐπαρκῆ στοιχεῖα παρακολουθήσεως τῆς γενικῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως τοῦ Α.Σ.Ο. Διὰ πᾶσαν δὲ λεπτομέρειαν δύναται πᾶς βουλόμενος ἐκ τῶν κ. κ. βουλευτῶν νὰ ζητήσῃ πληροφορίας εἰς αὐτὸ τοῦτο τὸ ἵδρυμα, μηδέποτε ἀρνηθὲν τοιαύτας. Ἐπὶ τῆς τρίτης ἐρωτήσεως πληροφορῶ τὴν Βουλὴν ὅτι ἐπὶ τῇ ἱδρύσει του ὁ Α.Σ.Ο. παρέλαβεν εἰς ἀποθήκας σταφιδόκαρπον ἀποθηκευμένον ἐκ λιτρῶν ἐν ὅλῳ 12.985.117 ἀξίας μελλούσης νὰ εἰσπραχθῇ (ἐπὶ τῇ μέσῃ βιομηχανικῇ τιμῇ) δραχμῶν περίπου 9.500.000. Ἔναντι τοῦ ἐνεργητικοῦ τούτου παρέλαβεν ὡς παθητικὸν χρηματικὸν χρέος πρὸς τὴν Τράπεζαν ἐκ δρχ. 21.628.468 ἐκ τῆς Κρατικῆς διαχειρήσεως τοῦ σταφιδικοῦ ἔτους 1924 ἕως 1925 καὶ καθυστερούμενον χρέος πρὸς τὸ Κράτος ἐκ δραχ. 5.008.179,05, ἤτοι ἐν συνόλῳ χρηματικὸν χρέος ἐκ δραχ. 26.636.647.05. Μὲ τὴν περιουσιακὴν ταύτην κατάστασιν ὁ Α.Σ.Ο. ἀντιμετώπιζε τὴν σταφιδικὴν χρῆσιν 1925–1926, μὲ ἐσοδείαν ἐπαληθευθεῖσαν ἐκ λιτρῶν 325.000.000 περίπου καὶ μὲ παλαιὰ πλεονάσματα τοῦ 1924–1925 βαρύνοντα προσθέτως τὴν νέαν χρῆσιν, εἰς σταφίδας καὶ εἰς δελτία ἐν κυκλοφορίᾳ συνολικῶς ἄνω τῶν 35.000.000 λιτρῶν. Προσθέτω ὅτι καὶ ὁ φόρος τοῦ Δημοσίου ηὐξήθη ἀποτόμως, διπλασιασθεὶς σχεδὸν καὶ ὡρισθεὶς εἰς 12.000.000 δραχμῶν διὰ τὴν χρῆσιν 1925–1926 καὶ 16.000.000 δραχ. διὰ τὴν χρῆσιν 1926–1927, δημιουργουμένων οὕτω προσθέτων βαρῶν εἰς τὴν διαχείρισιν τοῦ
Α.Σ.Ο.
Ὥστε βλέπετε ὅτι τὸ παθητικὸν εἶναι πολὺ ἀνώτερον τοῦ ἐνεργητικοῦ. Εἰς τὸ τέταρτον ἐρώτημά σας δύναμαι νὰ σᾶς πληροφορήσω ὅτι τὸ σταφιδικὸν ἔτος 1925–1926 ἡ Ἐθν. Τράπεζα διὰ λογαριασμὸν τοῦ Α.Σ.Ο. εἰσέπραξεν ἐκ τῆς ἐξαγωγικῆς εἰσφορᾶς δραχμὰς 64.252.330.68 καὶ λίρας 107.580, αἵτινες ἐτράπησαν μὲ λίαν ἐπιτυχεῖς τιμὰς συναλλάγματος εἰς δραχμὰς 45.510.830. Ἐκ δὲ τῆς ἐκποιήσεως τοῦ παρακρατήματος ἡ διαχείρισις τοῦ Α.Σ.Ο. 1925–1926 εἰσέπραξε μέχρι σήμερον δραχ. ἐν ὅλῳ 57.359.203.45 καὶ ἔχει ἀκόμη νὰ λαμβάνῃ ἀπὸ τοὺς βιομηχάνους δρ. 15.831.298.70, λόγῳ πιστωτικῶν εὐκολιῶν, τὰς ὁποίας παρέχει εἰς τὴν βιομηχανίαν τῶν οἴνων καὶ οἰνοπνευμάτων ἕνεκα τῶν δυσκόλων περιστάσεων τῆς στενότητος τοῦ χρήματος.
§36Α. ΜΑΡΚΟΥ. Τὰς τιμὰς τοῦ συναλλάγματος τὰς σημειοῖ;
§37Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Ὄχι, διότι ὅλα αὐτὰ περιλαμβάνονται εἰς τὸν ἔλεγχον, τὸν ὁποῖον διέταξα νὰ γείνῃ ἐκ μέρους τοῦ Κυβερνητικοῦ Ἐπιτρόπου, διὰ τοῦ ὁποίου ἀντιπροσωπευόμεθα ἐν τῷ Ὀργανισμῷ καὶ ὁ ὁποῖος ἔλαβεν ὁδηγίας νὰ ἀσκήσῃ τὸν ἔλεγχον ἐπιμελῶς καὶ ὡς τάχιστα. Ἐπὶ τῆς πέμπτης ἐρωτήσεως. Τὰ ἔσοδα τοῦ Α.Σ.Ο. κατὰ τὴν κρίσιν τοῦ 1925–1926 διετέθησαν σχεδὸν ἐξ ὁλοκλήρου πρὸς ἀγορὰν πλεονασμάτων σταφίδος διὰ τὴν συγκράτησιν τῶν τιμῶν. Πλεονάσματα ἠγοράσθησαν ἐν ὅλῳ λίτραι Ἑνετικαὶ 102.422.948 ἀντὶ δραχμῶν 244.217.213.10 ἤτοι λίτραι 73.629.060 πρὸς δραχμὰς 2.300 τὸ χιλιόλιτρον καὶ λίτραι 28.793.888 πρὸς 2.600 δραχμὰς τὸ χιλιόλιτρον. Τὰς ἄλλας δαπάνας προσωπικοῦ καὶ λοιπὰ ἀφορᾷ τὸ ἀκόλουθον ἕκτον ἐρώτημα καὶ ἡ εἰς αὐτὸ ἀπάντησις. Ἐπὶ τῆς ἕκτης ἐρωτήσεως. Τὸ σύνολον τῶν ὑπαλλήλων, τακτικῶν καὶ ἐκτάκτων, ἀνωτέρων καὶ κατωτέρων, τοῦ Α. Σ. Ο. εἶναι ἐλάχιστον, ὡς ἐμφαίνεται ἐκ τῶν συνημμένων ἀναλυτικῶν σημειωμάτων προσωπικοῦ καὶ μισθολογίου. Ὁ ἐρωτῶν βουλευτής, ζητῶν λεπτομερῆ κατάστασιν προσωπικοῦ, πιθανῶς συγχέει τὸν Α.Σ.Ο. μὲ τὴν ἐντολὴν τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, διαχειριζομένην τὰ Ὑποκαταστήματα καὶ τὰς ἀποθήκας τῆς σταφίδος Ἑταιρείας Γενικῶν Ἀποθηκῶν. Ἡ Ἑταιρεία αὕτη διὰ συμβάσεως τοῦ Κράτους μετὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης εἶχεν ἀναλάβει τὸ 1924 τὴν σταφιδικὴν διαχείρισιν τῶν ἀποθηκῶν καὶ λοιπῶν ὡς Ὑποκαταστήματος τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, ἡ ὁποία ἐλέγχει καὶ ἐγκρίνει ὑπευθύνως τὰς δαπάνας ἀποθηκεύσεως, διαχειρίσεως σταφιδοκάρπου κλπ. διὰ τὰ 22 Ὑποκαταστήματα, 44 κέντρα παραλαβῆς καὶ 900 περίπου, κατὰ τὸ 1925–1926, ἀποθήκας σταφίδος καθ’ ἅπασαν τὴν Πελοπόννησον, Κεφαλληνίαν καὶ Ζάκυνθον. Τὸ σύνολον τῶν δαπανῶν διαχειρίσεως τοῦ Α.Σ.Ο. κατὰ τὸ 1925–1926 ἀνῆλθεν εἰς δραχμὰς 1,144,102.79, ἐξ ὧν 102,107 δι’ ἐνοίκια γραφείου, 177,000 δι’ ἔξοδα ἐγκαταστάσεως, ἔπιπλα κλπ., ἀποτελοῦντα περιουσίαν τοῦ ἱδρύματος. Ἐπὶ τῆς ἑβδόμης ἐπερωτήσεως. Πρὸς συμμετοχὴν τῆς σταφίδος εἰς τὴν Διεθνῆ Ἐμπορικὴν Ἔκθεσιν Φιλαδελφείας ἐν Ἀμερικῇ ὁ Α.Σ.Ο. ἠγόρασε σταφίδα, δι’ ἣν ἐπεβαρύνθη διὰ δαπάνης 44,421 δραχμῶν. Διὰ τὴν ἀγοράν, κατάλληλον συσκευασίαν καὶ ἀποστολὴν σταφίδος δι’ ἐκθέσεις ὁ Α.Σ.Ο. εἶχε συστήσει πρὸ μηνῶν Ἐπιτροπὴν ἐκ τοῦ Ἐμπορικοῦ Ἐπιμελητηρίου ἐν Πάτραις, τῆς ὁποίας τὰ μέλη ἦσαν εἰδικοὶ σταφιδέμποροι, ὡς οἱ κ. κ. Ἀρσένης, ἀντιπρόεδρος τοῦ Ἐμπορικοῦ Ἐπιμελητηρίου Πατρῶν, Κόλλας, Στασινόπουλος καὶ Κανελλόπουλος. Ἡ περὶ ἧς πρόκειται σταφὶς συσκευασθεῖσα καταλλήλως ἐφορτώθη ἐκ Πατρῶν δι’ Ἀμερικὴν καὶ ἔφθασεν εἰς παραλαβὴν σοβαροῦ ἐκεῖ Ἐμπορικοῦ Οἴκου. Κατόπιν ἠγγέλθη ὅτι ἡ Διεθνὴς Ἔκθεσις Φιλαδελφείας ἐματαιώθη καὶ ὁ ἐν Ἀμερικῇ παραλήπτης Οἶκος Μάρδιν ἐπέστρεψεν εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν ὅλα τὰ ἐμβασθέντα αὐτῷ χρήματα δι’ ἔξοδα συμμετοχῆς εἰς τὴν Ἔκθεσιν. Τὰ ἀποσταλέντα δείγματα εἰς κυτία καὶ κιβώτια σταφίδος, σταλέντα πρὸ τῆς νέας ἐσοδείας, ἀπεφασίσθη νὰ μείνουν καὶ ἐκποιηθοῦν ἐν Ἀμερικῇ, διότι ἡ ἐκ νέου μεταφορά των εἰς Ἑλλάδα θὰ ἐπεβάρυνε πολὺ τὴν σταφίδα των, καὶ δὴ περυσινῆς ἐσοδείας. Καὶ οὕτως ἀναμένεται ἤδη ἡ ἐκκαθάρισις τῆς ἐκποιήσεώς των, ἐν ὅλῳ 500 περίπου κιβωτίων συσκευασμένης σταφίδος. Αὐταὶ εἶναι αἱ ἀπαντήσεις, τὰς ὁποίας λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ δώσω εἰς τὸ ἐρώτημα τοῦ κ. βουλευτοῦ. Ὡς καὶ πρὸ ὀλίγου εἶπον πρὸς ὑμᾶς καὶ γνωρίζετε ἴσως κάλλιον ἐμοῦ, οἱ ἐνδιαφερόμενοι καὶ προερχόμενοι ἐκ τῶν ἐπαρχιῶν, οἱ ὁποῖοι ἔχουσιν ἄμεσον ἐνδιαφέρον νὰ παρακολουθῶσι τὰ τοῦ ὀργανισμοῦ, ὁ ὁποῖος ὀργανισμὸς εἶναι τελείως ἀνεξάρτητος, εἶναι αὐτόνομος καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας δὲν ἔχει τὸ μέσον τῆς παρακολουθήσεως τῶν ἐργασιῶν παρὰ διὰ τοῦ κυβερνητικοῦ ἐπιτρόπου. Ἤδη, κατόπιν καὶ τῶν ἐρωτήσεων τῶν κ. κ. συναδέλφων, ἀλλὰ καὶ ὡς ἐκ τοῦ ἐνδιαφέροντος, τὸ ὁποῖον παρέχει εἰς ἓν ἐκ τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, καὶ κυρίως εἰς ὅλην τὴν Κυβέρνησιν, τὸ ζήτημα τὸ ἀφορῶν τὴν σταφιδοπαραγωγήν, θὰ γίνῃ ὁ ἐπιμελέστερος ἔλεγχος καὶ ἐν πολὺ προσεχεῖ μέλλοντι θὰ λάβω τὴν τιμὴν νὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν ἐπὶ τοῦ σοβαροῦ τούτου ζητήματος. Ἐν τῷ μεταξὺ ὅλοι οἱ ἐνδιαφερόμενοι, ὅλοι ὅσοι νομίζουν ὅτι πρέπει νὰ μὲ προκαταλάβωσι, θὰ μὲ εὕρουν πρόθυμον νὰ τοὺς παράσχω πᾶσαν πληροφορίαν.
§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μάρκου ἔχει τὸν λόγον.
§39Α. ΜΑΡΚΟΥ. Κατ’ Αὔγουστον 1925 ἐπὶ τῆς ἐκπεσούσης Κυβερνήσεως ἐψηφίσθη Ν.Δ. «περὶ Αὐτονόμου Σταφ. Ὀργανισμοῦ». Ἦτο ἓν μέτρον, τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ ληφθῇ δι’ ἓν ἀπὸ τὰ κυριώτερα προϊόντα τῆς Ἑλλάδος. Ἀπὸ τοῦ Αὐγούστου 1925 μέχρι τοῦ Αὐγούστου 1926 συνεπληρώθη ἐνιαυτὸς, κατὰ τὸν ὁποῖον ὁ Αὐτόνομος Σταφιδικὸς Ὀργανισμὸς διεχειρίσθη μεγάλας ποσότητας σταφίδος. Ὀλίγους μῆνας μετὰ τοῦτο εἷς ἱκανὸς ἀριθμὸς σταφιδοπαραγωγῶν καὶ μερικοὶ σταφιδικοὶ ὀργανισμοὶ παραγωγῶν ἠθέλησαν νὰ συγκαλέσωσιν ἐν Πάτραις συνέδριον, τὸ ὁποῖον νὰ ἀσχοληθῇ μὲ τὴν ἐξέτασιν ὡρισμένων ζητημάτων ἀφορώντων τὴν σταφίδα, καὶ μὲ τὴν μεταρρύθμισιν ὡρισμένων διατάξεων τοῦ Ν. Δ. περὶ Αὐτονόμου Ὀργανισμοῦ, διὰ νὰ ἐπιτύχωσι τὴν ἐκπλήρωσιν τοῦ σκοποῦ, τὸν ὁποῖον ὁ Αὐτόνομος Ὀργανισμὸς ἐπεδίωκεν. Ἀλλ’ ἀφ’ ἧς προσκηρύχθη ὅτι θὰ συνήρχετο τὸ συνέδριον τοῦτο ἐν Πάτραις, ἐνηργήθη ἀποκλεισμὸς γενικὸς ὄχι μόνον εἰς τὰς καθημερινὰς ἐφημερίδας, ὄχι μόνον εἰς τὰς ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας, ἀλλὰ καὶ εἰς αὐτὰς τὰς ἐφημερίδας, αἱ ὁποῖαι ἀνὰ δεκαπενθήμερον ἐκδίδονται, ἀποκλεισμὸς πάσης γνώμης, ἥτις ἤθελεν ἐλέγξει τὸν Αὐτόνομον Ὀργανισμὸν ἢ ἤθελεν ὑποβάλλει γνώμην περὶ βελτιώσεως τῶν διατάξεων τοῦ Ν. Δ. Τοῦτο μὲ ἐξέπληξε καὶ ἐπειδὴ ἐκ χαρακτῆρος δὲν εἶναι ἀνεκτὰ εἰς ἐμὲ ταῦτα, διὰ τοῦτο ἀπεφάσισα νὰ ὑποβάλω, εὐθὺς ὡς ἤθελεν ἡ Βουλὴ καταρτισθῇ εἰς Σῶμα, τὰ ἐρωτήματα ταῦτα. Γνωρίζω ὅτι ὁ ὀργανισμὸς δὲν τελεῖ ὑπὸ τὴν διοίκησιν τοῦ Κράτους, ἀλλὰ τελεῖ ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν του. Ἤθελον νὰ μάθω, ἂν ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ἐμερίμνησεν ἐγκαίρως καὶ ἅμα τῇ λήξει τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους, νὰ ζητήσῃ τὸν λόγον ἀπὸ τὸν ὀργανισμόν, διὰ τίνα λόγον δὲν ἔδωκε λόγον τῆς διαχειρίσεώς του καὶ τίς ὑπῆρξεν αὕτη. Εἰς ἀπάντησιν τῶν ἐρωτημάτων μου μοὶ δίδεται ἡ πληροφορία ὅτι ὁ Ὀργανισμὸς ἐδημοσίευσε τοὺς ἀριθμοὺς εἰς τὰς ἐφημερίδας, ἀλλ’ ἐγὼ δὲν εἶδον τοιοῦτόν τι καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων μου τῶν ἐκ σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν καταγομένων. Αἱ ἐρωτήσεις μου δὲν διαπνέονται μὲ πνεῦμα ἐχθρότητος κατὰ τοῦ Ὀργανισμοῦ, ἀλλ’ ἔχω τὸ δικαίωμα, ὡς ἀντιπρόσωπος τῶν σταφιδοπαραγωγῶν, νὰ ἀξιῶ νὰ δίδεται λογοδοσία τῆς διαχειρίσεως τῆς περιουσίας των. Παρακαλῶ συνεπῶς νὰ κατατεθοῦν οἱ ἀριθμοί.
§40Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Ἐλπίζω ὅτι ὁ κ. βουλευτὴς ἐρωτῶν κατὰ τρόπον ἐλεγκτικὸν τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας εἶχε βεβαίως ὑπ’ ὄψει του ἐνεργείας ἢ ἀφορμὰς ἀναγομένας εἰς τὸ παρελθόν. Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω ἐν τούτοις ὅτι εὐθὺς ὡς ἀνέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον, ἔδωκα τὴν ἐντολὴν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν μου νὰ παρακολουθήσῃ μετὰ τοῦ μεγαλυτέρου ἐνδιαφέροντος τὸν Αὐτόνομον Ὀργανισμόν, ἐζήτησα δὲ καὶ ἔλαβον ὅλας τὰς πληροφορίας σχετικῶς μὲ τὴν κανονικὴν λειτουργίαν αὐτοῦ. Ὅταν ἠρώτησα, διατί καθυστέρησεν ὁ ἰσολογισμὸς τοῦ τρέχοντος ἔτους, μοὶ ἐδηλώθη ὅτι τινὰ τῶν μελῶν τῶν ἀποτελούντων τὸ Συμβούλιον τοῦ Ὀργανισμοῦ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ παρίστανται ἐνταῦθα, ἀπουσιάζοντα εἰς τὰς ἐπαρχίας λόγῳ τῶν ἐκλογῶν. Καὶ πάλιν τονίζω ὅτι ἔχω τὴν τιμὴν νὰ προΐσταμαι Ὑπουργείου ὡς τὸ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, τὸ ὁποῖον ἀποβλέπει εἰς τὴν προαγωγὴν τοῦ ἐθνικοῦ πλούτου τοῦ Κράτους καὶ ἑπομένως καὶ πρὸς τὰ δύο κυριώτερα προϊόντα, ὡς εἶναι ὁ καπνὸς καὶ ἡ σταφίς, μετὰ τοῦ μεγαλυτέρου ἐνδιαφέροντος θὰ παρακολουθήσω ταῦτα κατὰ τρόπον ἐγγυώμενον τὴν καλυτέραν ἐξυπηρέτησιν τῶν γενικῶν τούτων ζητημάτων.
§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Φ. Μοσχούλας ἔχει τὸν λόγον.
§42Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Τὰ ἐρωτήματα, τὰ ὁποῖα ἀπηύθυνεν ὁ κ. βουλευτὴς ἐκ Πατρῶν καὶ εἰς τὰ ὁποῖα προσῆλθον καὶ ἐγὼ ἐπίκουρος, δὲν ἀπηυθύνοντο πρὸς τὸν κ. ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος χθὲς ἔτι ἀνέλαβε τὸ Ὑπουργεῖον....
§43Α. ΜΑΡΚΟΥ. Δὲν λέγω ὄχι.
§44Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. .... Ἀποκλειστικῶς ἀφεώρων εἰς τὸ νὰ φωτισθῇ ἡ Βουλὴ ἐπὶ τοῦ ζητήματος τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ ὁλόκληρον τὸν σταφιδικὸν κόσμον, διότι γνωρίζετε πάντες ὅτι ἡ Βουλὴ ἐπὶ μακρὸν ἤργησε καὶ κατ’ ἀκολουθίαν καὶ ὁ κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος. Δὲν εἶναι ὑπερβολή, ἂν εἴπω, ὅτι ἀπὸ τοῦ 1922 καὶ ἐντεῦθεν ἡ ἐξάρθρωσις, ἡ ὁποία ἐπῆλθεν εἰς ὅλας τὰς δημοσίας ὑπηρεσίας, λόγῳ τῆς ἀπουσίας τῆς Βουλῆς καὶ λόγῳ ἐλλείψεως τοῦ ἐλέγχου, εἶναι φυσικὸν ὅτι ἀπεθράσυνε πολλοὺς ἐκ τῶν τοιούτων ἐμφανισθέντων ὀργανισμῶν, ὅπως ἀπεθράσυνε καὶ τὸν Αὐτόνομον Σταφιδικὸν τοιοῦτον. Διότι αὐτὸ εἶναι ἡ ἀλήθεια· ὁ Αὐτόνομος Ὀργανισμός, ὁ ὁποῖος ὑπὸ τὴν τρισυπόστατον αὐτοῦ μορφὴν ἐμφανίζει τὴν αὐθαδεστέραν ἐκδήλωσιν τῆς κεφαλαιοκρατίας, διαχειρίζεται ἑκατοντάδας ἑκατομμυρίων, ξένος πρὸς ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν σταφίδα, διότι οἱ διευθύνοντες τοῦτον οὐδὲν τὸ κοινὸν ἔχουν πρὸς τὴν σταφίδα. Δὲν θέλω νὰ προτείνω βεβαίως τὴν κατάργησιν τοῦ Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, εἶναι δικαίωμα τῆς Βουλῆς νὰ ἀποφασίσῃ τοῦτο καὶ ὅταν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἤθελεν ὑποβάλλει πρὸς κύρωσιν τὸ Ν. Δ. τῆς δικτατορίας, τότε βεβαίως θὰ γίνῃ συζήτησις εὐρυτάτη. Ἀλλὰ θὰ μοὶ ἐπιτραπῇ, διότι κατάγομαι ἀπὸ σταφιδοφόρον ἐπαρχίαν καὶ ἀντιπροσωπεύω ἐντολεῖς, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι μέγιστα συμφέροντα, νὰ προτείνω εἰς τὴν Βουλήν, ἵνα σχηματισθῇ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καὶ θέσῃ ὑπὸ εὐρὺν καὶ αὐστηρὸν ἔλεγχον τὴν διαχείρισιν τοῦ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ. Καὶ θὰ παρακαλέσω ἐν ταὐτῷ τὸν κ. ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Ὑπουργὸν νὰ ὑποβάλλῃ εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, ἂν τοῦτο ἤθελε δεχθῇ ἡ Βουλή, ὅλας ἐκείνας τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἐζητήσαμεν καὶ τῶν ὁποίων μέρος ἀνέφερε σήμερον, διὰ νὰ τὰς ἐλέγξωμεν. Δὲν φρονῶ βεβαίως ὅτι θὰ φθάσωμεν εἰς τὴν κατάργησιν τοῦ Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ, ἀλλὰ πρέπει οὗτος νὰ ἀποβῇ διὰ τοῦ ἀσκηθησομένου ἐλέγχου ὁ προστάτης τῆς σταφίδος καὶ τῶν σταφιδοπαραγωγῶν καὶ οὐχὶ ὁ ἐκμεταλλευτὴς αὐτῆς.
§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ζητεῖτε εἰδικὴν Ἐπιτροπήν;
§46Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Μάλιστα.
§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλή;
§48ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.
§49ΕΤΕΡΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.
§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ τότε. Ὑπάρχουν ἀντιρρήσεις. Δὲν εἶναι δυνατόν.
§51ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Θὰ προκαλέσωμεν ὀνομαστικὴν κλῆσιν, κ. Πρόεδρε.
§52Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Ἐδήλωσα πρὸ ὀλίγου ὅτι εὑρισκόμεθα πρὸ τοῦ διλήμματος κατὰ πόσον πρέπει νὰ ὑποβάλωμεν εἰς τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς τὰ διάφορα Ν. Διατάγματα καὶ εἰδικῶς τὸ Διάταγμα τὸ ἀφορῶν τὸν Αὐτόνομον Ὀργανισμόν. Φρονῶ ἑπομένως ὅτι εἶναι περιττὸν νὰ συζητῶμεν τὴν ἑσπέραν ταύτην καὶ νὰ προτείνωμεν σχηματισμὸν Ἐπιτροπῆς κλπ., ἐφόσον ἐδήλωσα εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι προσεχῶς θέλω ὑποβάλει τὸ σχετικὸν Ν. Διάταγμα εἰς τὴν κρίσιν τοῦ Σώματος.
§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Παπανικολάου ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Συνδέσμου ἁμαξηλατῶν τῆς Θεσσαλονίκης.
§54Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας). Δὲν ἔχω ὑπ’ ὄψει μου τὴν ἀναφορὰν τῶν ἁμαξηλατῶν.
§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ τὴν ἀναπτύξῃ ὁ κ. Παπανικολάου.
§56Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Λόγῳ τῆς ἀθρόας εἰσαγωγῆς αὐτοκινήτων τὸ ἐπάγγελμα τῶν ἁμαξηλατῶν κατεστράφη. Τὸ Κράτος λοιπὸν ἐψήφισε κάποιον νόμον περὶ ἀποζημιώσεως τῶν ἁμαξηλατῶν, φορολογῆσαν τὴν βενζίνην. Ὁ νόμος αὐτὸς ἐφηρμόσθη ἐν μέρει. Μία μερὶς ἁμαξηλατῶν ἀπεζημιώθη καὶ ἄλλη μερὶς μένει ἄνευ ἀποζημιώσεως. Ὁ νόμος αὐτὸς ὁρίζει ἐπίσης νὰ γίνῃ Σχολὴ σωφὲρ καὶ νὰ λαμβάνουν ἐκτὸς τῆς ἀποζημιώσεως καὶ ἓν εἰκοσιπεντάδραχμον βοήθημα μέχρι τῆς ἐκμαθήσεως τῆς τέχνης τοῦ σωφέρ, ἀλλ’ οὐδὲ σχολὴ ἔγινεν, οὐδὲ εἰκοσιπεντάδραχμον βοήθημα δίδεται. Ἐπ’ αὐτοῦ θὰ παρεκάλουν τὸν κ. ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Ὑπουργὸν νὰ ἀπαντήσῃ.
§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Λ. Κυβετός.
§58Λ. ΚΥΒΕΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ἄρθρον 1ον, προτελευταῖον ἐδάφιον τοῦ Ν. Διατάγματος τῆς 6ης Σεπτεμβρίου 1925 ὁρίζει δεκάμηνον προθεσμίαν ὅπως συντελεσθῶσιν αἱ ἐργασίαι ἐκδικάσεως τῶν αἰτήσεων καὶ παροχῆς τῶν ἀποζημιώσεων εἰς τοὺς ἁμαξηλάτας. Ἔχομεν ἤδη 15 μῆνας καὶ ἐν τούτοις καθυστερεῖ ἀκόμη ἡ ἀποστολὴ τῶν ἐνταλμάτων. Εἶναι ἑκατοντάδες αἰτήσεις ἐκ Θεσσαλονίκης πρὸς παροχὴν ἐπιδόματος εἰς ἁμαξηλάτας. Ἐπίσης δὲν ὡρίσθησαν ἀκόμη τὰ συνεργεῖα αὐτοκινήτων, ὅπως προβλέπει τὸ ἐδάφιον 3 τοῦ ἄρθρου 3 πρὸς μετεκπαίδευσιν τῶν ἁμαξηλατῶν. Δὲν μετέβη εἰς Θεσσαλονίκην ἡ ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 5 προβλεπομένη Ἐπιτροπὴ πρὸς ἐκτίμησιν τῶν ἁμαξῶν, αἱ ὁποῖαι ἐκρίθησαν ὑπὸ τοῦ Δ. Συμβουλίου ἐξαγοραστέαι. Ἐπίσης κατὰ τὸ ἄρθρον 5 ἐδάφιον 4 τοῦ αὐτοῦ Ν. Διατάγματος ὡρίζετο ὅτι οἱ ἡνίοχοι πλὴν τοῦ τιμήματος τῆς μιᾶς ἁμάξης θὰ ἐλάμβανον καὶ τὰ ⅗ τοῦ ἐπιδόματος ἀνεργίας. Ἦλθε κατόπιν ἓν Ν. Διάταγμα τῆς 5 Ἰουλίου 1926, τὸ ὁποῖον καθώρισεν ὅτι θὰ πληρώνωνται εἰς ἀκέραιον οἱ ἔχοντες 15ετῆ συνεχῆ ἄσκησιν τοῦ ἐπαγγέλματός των. Εἰς ἐκείνους λοιπόν, οἱ ὁποῖοι πρὸ τοῦ Διατάγματος αὐτοῦ εἶχον πάρει τὰ ⅗, καθυστεροῦνται ἀπὸ τοῦ Ἰουλίου τὰ ὑπόλοιπα ⅖. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Ὑπουργὸν νὰ ἐπισπεύσῃ τὴν ἀποστολὴν τῶν ἐνταλμάτων, διότι ἡ ὑπηρεσία ἰσχυρίζεται ὅτι δὲν ὑπάρχει πίστωσις, ὡς καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ ἵνα ἐκτιμήσῃ τὰς ἁμάξας, αἱ ὁποῖαι ἐκρίθησαν ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου ὡς ἀπαλλοτριωτέαι καὶ ἀρθῇ ἡ μεταξὺ πρωτευούσης καὶ ἐπαρχιῶν ἀδικία.
§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν Ἐπερωτήσεων.
§60ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἶναι καὶ ἄλλαι ἐρωτήσεις, κύριε Πρόεδρε.
§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, ἀλλὰ παρῆλθεν ἡ καθωρισμένη ὥρα. Ὁ κ. Σ. Χασιώτης ἔχει τὸν λόγον.
§62Ο ΑΥΤΟΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὑπάρχουν σοβαρώτατα ζητήματα, κ. Πρόεδρε.
§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ ἐπερωτήσεις ἔχουν ἀναβληθῆ δύο φοράς. Χθὲς ἦτο ὡρισμένη ἡμέρα ἐπερωτήσεων. Ἄν ἡ Βουλὴ θέλῃ νὰ ἀναβληθοῦν, δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλή....
§64Α. ΜΥΛΩΝΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, πολὺ θὰ παρακαλέσω νὰ μὴ ἀναβληθῇ εἰδικῶς αὐτὴ ἡ ἐπερώτησις ἡ ἀφορῶσα τὴν Ἤπειρον, διότι εἶναι ἐξαιρετικῆς σημασίας.
§65Γ. ΣΙΔΕΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ εἰσέλθῃ ἡ Βουλὴ εἰς τὴν Νομοθετικὴν Ἐργασίαν.
§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι δικαίωμα τῶν ἐπερωτώντων· ἂν οἱ ἐπερωτῶντες παραιτηθῶσι, δύνανται νὰ ἀναβληθῶσιν αἱ ἐπερωτήσεις, ἄλλως, ἐφόσον οἱ ἐπερωτῶντες ἐπιμένουσι, δὲν ἠμποροῦν νὰ ἀναβληθοῦν. Συνεχίζεται ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως διὰ τὴν ληστείαν τῆς Πέτρας καὶ τὴν συγκοινωνίαν τῆς Ἠπείρου. Ὁ κ. Α. Λούλης ἔχει τὸν λόγον.
§67Α. ΛΟΥΛΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἀναπτυχθέντων ἐπαρκῶς τῶν ζητημάτων κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς ὑπὸ τῶν ἀγορευσάντων ἀξιοτίμων συναδέλφων, δὲν θὰ μακρυγορήσω ἐπὶ τῶν ἀφορώντων εἰς τὰς ἐρωτήσεις τῶν ζητημάτων. Τονίζω ὅμως ὅτι ἡ Ἤπειρος δικαίως ἀγανακτεῖ καὶ διαμαρτύρεται, διότι ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεώς της μέχρι σήμερον οὐδεμία σοβαρὰ κυβερνητικὴ ἀντίληψις ἐξεδηλώθη πρὸς θεραπείαν τῶν πολλαπλῶν ἀναγκῶν της καὶ δὴ τῶν συγκοινωνιακῶν τοιούτων καὶ τῶν τῆς δημοσίας ἀσφαλείας. Ἄν, κύριοι βουλευταί, συντομώτατα δὲν ἐπιλυθῇ τὸ ζήτημα τῶν συγκοινωνιῶν Ἠπείρου, αὕτη προώρισται νὰ ἀποθάνῃ, τοῦθ’ ὅπερ ἡμεῖς οἱ Ἠπειρῶται δὲν θὰ ἐπιτρέψωμεν πάσῃ θυσίᾳ καὶ ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ. Ὡς πρὸς τὸ στυγερὸν ἔγκλημα τῆς Πέτρας, παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐφελκύσῃ σοβαρῶς τὴν προσοχήν της, ὥστε αἱ ἀνακρίσεις, διεξαγόμεναι ὅσον ἔνεστι συντομώτερον καὶ ἐνδελεχέστερον, νὰ ἔχωσιν ὡς ἀποτέλεσμα τὴν παραδειγματικὴν τιμωρίαν ὅλων τῶν ἐνόχων, οἱοιδήποτε καὶ ἂν ὦσιν οὗτοι, ὥστε εἰς τὸ μέλλον νὰ ἡσυχάσῃ ἡ ἀτυχὴς Ἤπειρος καὶ νὰ μὴ ἀποτολμῶνται τοιούτου εἴδους ἀπαίσια ἐγκλήματα.
§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Χασιώτης ἔχει τὸν λόγον.
§69Σ. ΧΑΣΙΩΤΗΣ. Δὲν θὰ ὑπομνήσω τὰς ὑπηρεσίας, τὰς ὁποίας παρέσχον οἱ διάφοροι πατριῶται μεγάλοι Ἠπειρῶται ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος, ἵνα ἐπ’ αὐτῶν βασισθῶ ὅπως ζητήσω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὰ ἔργα τῆς συγκοινωνίας τῆς Ἠπείρου, διότι τὰς ὑπηρεσίας, ὅσας παρέσχον οἱ εὐεργέται τῆς Ἠπείρου, μεγάλοι λόγιοι καὶ ἀπόστολοι τῆς Ἐθνικῆς Ἰδεολογίας, μεγάλοι στρατάρχαι κλπ., δὲν τὰς παρέσχον ἐπὶ ἀνταλλάγματι, εἰδικῶς χάριν τῆς Ἠπείρου, ἀλλὰ τὰς παρέσχον ἁπλῶς διὰ τὸ μεγαλεῖον τοῦ Ἔθνους, χωρὶς νὰ ἔχωσιν οὐδεμίαν ἰδιαιτέραν ἀξίωσιν ὑπὲρ τῆς ἰδιαιτέρας των πατρίδος. Ἡ Ἤπειρος ὅμως ἔχει δικαίωμα νὰ ζητήσῃ ἔργα συγκοινωνίας, ὡς καὶ τὰ ἄλλα τῆς Πολιτείας ἀγαθά, ὡς μία ἀπὸ τὰς ἐπαρχίας τῆς Ἑλλάδος καὶ ἐν ἴσῳ μέτρῳ μὲ τὰς ἄλλας τοῦ Κράτους ἐπαρχίας. Ἐκεῖνο μόνον τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἐξετασθῇ προκειμένου περὶ ὁδοποιΐας, ποῦ ὑπάρχει τό γε νῦν ἔχον μεγαλυτέρα αὐτῶν ἀνάγκη, ἐφόσον ἐν ἀνεπαρκείᾳ τῶν μέσων πρόκειται νὰ περιορισθῶσι τὰ ἔργα ταῦτα κατὰ προτίμησιν εἰς ἐπαρχίας, ὅπου ὑπάρχει μεγαλυτέρα ἀνάγκη. Ἀκριβῶς δὲ ἡ Ἤπειρος ὑπάγεται εἰς τὴν περίπτωσιν ταύτην. Ἡ Ἤπειρος διατρέχει μέγαν κίνδυνον οἰκονομικὸν δι’ ἐξαιρετικοὺς λόγους, ἰδίως μετὰ τὴν προσάρτισιν αὐτῆς ὑπὸ τῆς Ἑλλάδος. Διότι ἀπεμονώθη ἀπὸ τὴν Βόρειον Ἤπειρον καὶ ἀπὸ τὴν Ἀλβανίαν, μὲ τὴν ὁποίαν εἶχε μεγάλην ἐμπορικὴν ἐπικοινωνίαν. Ἀλλὰ καὶ λόγῳ τῶν καταστροφῶν, αἱ ὁποῖαι ἔλαβον χώραν κατὰ τοὺς τελευταίους πολέμους εἰς τὴν Μικρὰν Ἀσίαν, τὴν Ρωσσίαν, τὴν Θρᾴκην, τὴν Κωνσταντινούπολιν κλπ. Καὶ πολλοὶ Ἠπειρῶται, οἱ ὁποῖοι ἔζων ὡς ἐπαγγελματίαι εἰς τὰ διάφορα αὐτὰ μέρη των, εὑρίσκονται σήμερον τρόπον τινὰ ἄνευ ἐργασίας, ὁμοιοπαθεῖς μὲ τοὺς πρόσφυγας ὁμογενεῖς, ἐλάχιστα δηλαδὴ διαφέροντες αὐτῶν κατὰ τὴν δυστυχίαν. Διότι πλεῖστοι ἐξ αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι λόγῳ τοῦ ὅτι τὸ ἔδαφός των δὲν ἦτο ἀρκετὰ γόνιμον ἐπροτίμων τὰ διάφορα ἄλλα ἐπαγγέλματα εἰς ἄλλας χώρας, εἶναι τώρα ἠναγκασμένοι νὰ ζήσωσιν ἀπὸ τὴν Ἤπειρον, ἐνῷ ἄλλοτε ἔζων ἀπὸ τὴν ξένην, ὅπου μετήρχοντο τὰ διάφορα ἐπαγγέλματα, ἐμπόριον, ἐπιτηδεύματα διάφορα κλπ. Δι’ αὐτὸ χρειάζεται ἡ συγκοινωνία εἰς τὴν Ἤπειρον· διὰ νὰ καταστῇ ἡ καθ’ ἔντασιν καλλιέργεια αὐτῆς. Ἀλλὰ μᾶς εἶπεν ὅμως ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι χρειάζεται πρότερον ἓν γενικὸν πρόγραμμα ὁδοποιΐας δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα καὶ ἀφ’ ἑτέρου νὰ ἐξευρεθῶσι πόροι καὶ ὅτι λείπουν τό γε νῦν ἀμφότερα, καὶ τὸ πρόγραμμα καὶ οἱ πόροι. Ἐγὼ ὅμως προσθέτω ὅτι χρειάζεται καὶ κάτι ἄλλο μεγαλύτερον· ἡ ἀπόφασις διὰ νὰ γίνουν ἔργα συγκοινωνίας. Χρειάζεται πρὸ παντὸς ἡ θέλησις. Ὁ ἀείμνηστος Τρικούπης εἶχεν ἀκριβῶς καὶ τὰ τρία αὐτὰ στοιχεῖα συγχρόνως. Δι’ αὐτὸ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν του ἐξετελέσθησαν τὰ μεγαλύτερα ἔργα τῆς συγκοινωνίας, διότι δὲν εἶχε μόνον εἰς τὸ πρόγραμμά του συγκοινωνιακὴν πολιτικήν, δὲν ᾐσθάνετο μόνον τὴν ἀνάγκην τῆς μελέτης, ἀλλὰ καὶ διὰ τοὺς πόρους ἐμερίμνησε καὶ τὴν ἰσχυρὰν θέλησιν εἶχε νὰ τὰ ἐκτελέσῃ. Δι’ αὐτὸ ὁ ἀείμνηστος Τρικούπης παρέλαβεν ἁμαξιτὰς ὁδοὺς χιλίων χιλιομέτρων καὶ ὅταν ἀπεχώρει ἐκ τῆς Ἀρχῆς ἀφῆκε μῆκος ἁμαξιτῶν ὁδῶν πλέον τῶν τριῶν χιλιάδων χιλιομέτρων, πλὴν τῶν ὑπὸ κατασκευὴν ἄλλων 600 περίπου χιλιομέτρων.
§70Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἀρνεῖσθε ὅτι ὑπάρχει ἡ θέλησις;
§71Σ. ΧΑΣΙΩΤΗΣ. Λέγω ὅτι χρειάζεται θέλησις, ἡ ὁποία δὲν ὑπῆρξεν ἕως τώρα διὰ τὴν Ἤπειρον. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐζήτησαν οἱ Ἠπειρῶται, εἴτε ὑπάρχει πρόγραμμα, εἴτε δὲν ὑπάρχει, εἶναι ἡ ἐκτέλεσις ἐπειγουσῶν ἔργων συγκοινωνίας τῶν μᾶλλον στοιχειωδῶν. Διότι καὶ ὅταν συντελεσθῇ τὸ γενικὸν πρόγραμμα, πάντοτε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ συμπεριληφθῇ ἡ ἡμιτελὴς ὁδὸς Ἡγουμενίτσης–Ἰωαννίνων καὶ ἡ ἀπὸ Ἰωαννίνων εἰς τὴν Μακεδονίαν κλπ. Ὁ κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργὸς δύναται νὰ ὑποδείξῃ ἀμέσως ἀπὸ τώρα καὶ τοὺς δύο αὐτοὺς σκοπούς. Τουτέστι τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων αὐτῶν ὡς μᾶλλον ἐπειγόντων καὶ συγχρόνως καὶ τὴν σύνταξιν ἑνὸς γενικοῦ προγράμματος τῆς ὁδοποιίας. Κατὰ τὸ 1925 ὁ Προϋπολογισμὸς ἀνέγραψε πίστωσιν διὰ τὰ ἔργα ὁδοποιίας 70,000,000 δραχμῶν. Κατὰ τὸ ἔτος 1926 ἀνέγραψεν εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν περίπου 150,000,000 διὰ τὴν ὁδοποιίαν. Καίτοι ἀπὸ πέρυσιν ἕως ἐφέτος κατὰ τὸ διάστημα αὐτὸ προσετέθησαν εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν 80 ἑκατομμύρια περίπου, διὰ τὴν Ἤπειρον, διετέθησαν μόνον 500 χιλιάδες δραχμῶν. Ἐγένοντο συμβάσεις τὸ 1924 καὶ τὸ 1925, 300 καὶ πλέον ἑκατομμυρίων δραχμῶν διὰ νέας ὁδοὺς καὶ διετέθησαν πρὸς τοῦτο δι’ ἀρχὴν ἐκτελέσεως ὁδῶν 65 ἑκατομμύρια δραχμῶν, χωρὶς νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ Ἤπειρος. Λοιπὸν δὲν νομίζω ὅτι ὑπῆρχε θέλησις καὶ ὅτι ἠμπόδιζεν ἡ ἔλλειψις τῶν χρημάτων. Ἀφοῦ διετέθη πίστωσις 80 ἑκατομμυρίων ἐπὶ πλέον εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν διὰ τὴν ὁδοποιίαν, διὰ τὴν ὁδὸν Ἡγουμενίτσης διετέθη πίστωσις μόνον 500,000 δραχμῶν. Ἄρα, ἀφοῦ προσετέθη μία τοιαύτη σπουδαία δαπάνη εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν ἐπὶ πλέον, νομίζω ὅτι, ἂν ὑπῆρχεν ἀρκετὴ θέλησις καὶ ἀνεγνωρίζετο ἡ ἀνάγκη διὰ τὰ ἔργα τῆς συγκοινωνίας τῆς Ἠπείρου, θὰ ἐλαμβάνετο πρόνοια καὶ δι’ αὐτήν. Οὐδεμία ἄλλη περιφέρεια τῆς Ἑλλάδος δὲν εὑρίσκεται ὑπὸ ἔποψιν συγκοινωνίας εἰς αὐτὸ τὸ οἰκτρὸν σημεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται σήμερον ἡ Ἤπειρος. Ἔχει ὅλας τὰς ἐπαρχίας της ὑποχρεωμένας νὰ ἔρχωνται εἰς ἐπικοινωνίαν διοικητικῶς καὶ δικαστικῶς μὲ τὰ Ἰωάννινα ἢ μὲ τὴν Πρέβεζαν ἢ μὲ τὴν Ἄρταν, χωρὶς αἱ πλεῖσται τῶν ἐπαρχιῶν αὐτῶν νὰ συγκοινωνοῦν δι’ ἁμαξιτῶν ὁδῶν μὲ τὰς πρωτευούσας αὐτὰς τῶν νομῶν τῆς Ἠπείρου. Χρειάζονται πολλάκις δύο ἡμέραι ὁδοιπορίας, τώρα δὲ τὸν χειμῶνα συχνὰ εἶναι ἀδιάβατοι οἱ ποταμοὶ ἐξ ἐλλείψεως γεφυρῶν. Εἰς οὐδὲν ἄλλο μέρος τῆς Ἑλλάδος δὲν ὑπάρχει αὐτὴ ἡ ἀθλιότης. Ἤθελον νὰ γνωρίζῃ ὁ κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργὸς τὰ ἑξῆς. Εἰς τὴν Ἤπειρον συνεσωρεύθη ἀρκετὸς πληθυσμός, ὁ ὁποῖος διατρέχει τὸν ἔσχατον κίνδυνον, διότι δὲν ἔχει πῶς σήμερον νὰ ζήσῃ. Τὰ ἔργα δὲ τῆς συγκοινωνίας εἰς τὴν Ἤπειρον ὄχι μόνον θὰ διευκολύνουν τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ ἐδάφους τῆς Ἠπείρου, τὸ ὁποῖον μέχρι σήμερον ἦτο ἐγκαταλελειμμένον, διὰ νὰ ζήσωσιν ἐκ τῆς γεωργίας τοῦ λοιποῦ οἱ Ἠπειρῶται καὶ νὰ παράγωσι ἐθνικὸν πλοῦτον πρὸς ὄφελος καὶ τοῦ Κράτους, ἀλλὰ καὶ διὰ νὰ δοθῇ ἐργασία εἰς τοὺς ἀνθρώπους, οἵτινες ὄντες ἄεργοι δὲν ζητοῦσιν ἄλλην βοήθειαν πλὴν τῆς ἐργασίας, καὶ πολλοὶ μάλιστα ἐξ αὐτῶν εἶναι πρόσφυγες κατεστραμμένοι, οἵτινες θὰ ἀνακουφισθῶσι κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων τῆς ὁδοποιίας, ἀντὶ ἄλλης περιθάλψεως. Ἐγὼ θὰ ἠρώτων τὸν κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργόν, ἂν θὰ εὕρισκε τρόπον, ἵνα διαθέσῃ διὰ τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους τοῦ ἀναγράφοντος 150,000,000 δι’ ἔργα ὁδοποιίας τοὐλάχιστον 15,000,000 δραχμῶν καὶ πρὸ τῆς συντάξεως τοῦ γενικοῦ προγράμματος τῆς συγκοινωνιακῆς πολιτικῆς, ἵνα γίνῃ ἓν μέρος τῆς ὁδοῦ Ἡγουμενίτσης–Ἰωαννίνων κατὰ τὸ προσεχὲς ἔτος. Ἂν δὲ κατ’ ἔτος ἀνεγράφετο εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν ἓν τοιοῦτον ποσόν, ἐντὸς ὀλίγων ἐτῶν θὰ ἀπέκτα ἡ Ἤπειρος τὰς ἀπαραιτήτους διὰ τὴν συγκοινωνίαν αὐτῆς ἁμαξιτὰς ὁδούς. Δὲν νομίζω ὅτι ζητοῦμεν τίποτε τὸ ὑπερβολικόν, τὸ μὴ δίκαιον καὶ μὴ ὀρθὸν καὶ τὸ μὴ δυνατὸν καὶ ὑπὸ τὰς παρούσας ἔστω οἰκονομικὰς συνθήκας τοῦ Κράτους. Ἡ Σερβία, μετὰ τὴν ἵδρυσιν τοῦ Κράτους τῆς Ἀλβανίας, συνεπύκνωσε τὰς ὁδοὺς αὐτῆς πρὸς τὴν Ἀλβανίαν καὶ τὰς σιδηροδρομικὰς καὶ τὰς ἁμαξιτάς. Ἡ Ἑλλὰς δὲν ἔχει ἆρά γε ἐπείγουσαν ἀνάγκην ὁδῶν πρὸς τὰ σύνορά της τὰ Ἀλβανικὰ, τὰ Σερβικὰ, εἰς τὴν Ἤπειρον καὶ τὴν Μακεδονίαν; Δὲν εἶναι λοιπὸν καὶ ἀνάγκη στρατιωτικὴ καὶ ἐθνικὴ πλὴν τῆς ἐμπορικῆς, τῆς γεωργικῆς καὶ τῆς κοινωνικῆς ἀνάγκης; Καὶ ἀφοῦ δὲν ἀρχίσαμεν ἀπὸ τὴν Ἤπειρον τὴν νέαν ὁδοποιΐαν ἀμέσως μετὰ τὴν προσάρτησιν, πρέπει τώρα τουλάχιστον μετὰ πάροδον 15 ἐτῶν νὰ λάβωμεν μίαν ἰδιαιτέραν μέριμναν καὶ διὰ τὴν χώραν αὐτήν. Δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους νὰ μὴ ἐπιτρέψῃ μίαν πίστωσιν ἔστω 15,000,000 δραχμῶν διὰ τὴν Ἤπειρον ἀπέναντι τῶν 150.000,000, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐγγεγραμμένα ἐν αὐτῷ δι’ ἔργα ὁδοποιΐας, διότι δεκάδες ἑκατομμυρίων ἔχουν διατεθῆ δι’ ἄλλας περιφερείας. Μὲ πίστωσιν 15,000,000 δραχμῶν ἐτησίως θὰ δυνηθῇ ἡ Ἤπειρος, ἱδρύουσα καὶ Τοπικὸν Ταμεῖον Ὁδοποιΐας διὰ τοπικῶν πόρων, νὰ κατορθώσῃ νὰ ἐπιτύχῃ τουλάχιστον τὰ ἀπολύτως ἀναγκαῖα διὰ τὴν ζωήν της ἔργα, διὰ τὴν ὕπαρξίν της, ἀφοῦ δι’ οἰκονομικὴν ἀνεπάρκειαν διατρέχει σήμερον πραγματικὸν κίνδυνον. Αὐτὰ εἶχον νὰ εἴπω διὰ τὰ ἔργα τῆς συγκοινωνίας. Τὸ λεγόμενον δὲ ὅτι ἡ αὐτοδιοίκησις θὰ ὠφελήσῃ ὑπὸ τὴν ἔποψιν ταύτην εἶναι μὲν ἀληθές, ἀλλὰ πάντοτε θὰ ἀπαιτηθῇ καὶ μέριμνά της τοῦ Κράτους. Πρέπει δηλαδὴ νὰ εἶναι μία πίστωσις χωριστὴ εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν καὶ ἐπιχορήγησις διὰ τὰ τοπικὰ ταμεῖα, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πληρώνῃ ἡ Ἤπειρος τόσους φόρους καὶ νὰ μὴ ἀπολαμβάνῃ ἓν ποσοστὸν ἐκ τῶν φόρων αὐτῶν διὰ τὰ ἀπολύτως ἀναγκαῖα ἔργα τῆς συγκοινωνίας. Τοὺς φόρους τοὺς πληρώνει διὰ νὰ ἀγοράσῃ τὰ ἀγαθὰ τῆς ἐλευθερίας, μεταξὺ δὲ τούτων εἶναι καὶ τὰ ἔργα τῆς συγκοινωνίας καὶ τῆς ἀσφαλείας, τῶν ὁποίων σήμερον στερεῖται. Εἶναι ἀνάγκη δὲ νὰ εἴπωμεν ὅτι ἡ λῃστεία εἰς τὴν Ἤπειρον δὲν φέρει μόνον ζημίαν εἰς τὴν περιφέρειαν ἐκείνην, ἀλλὰ καὶ εἰς ὅλον τὸ Κράτος, διότι πραγματικῶς εἶναι αἶσχος νὰ ὑπάρχῃ αὐτὴ ἡ λῃστεία ἐπὶ τόσα τώρα ἔτη θριαμβεύουσα ἐν Ἠπείρῳ καὶ νὰ μὴ εὑρίσκεται κανεὶς τρόπος ἀπαλλαγῆς τοῦ τόπου ἀπὸ τοῦ μεγάλου αὐτοῦ κακοῦ. Αὐτὸ βέβαια δὲν φέρει τιμὴν εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ τὰ μέγιστα συντελεῖ εἰς τὴν μείωσιν τῆς γενικῆς πίστεως τοῦ Κράτους εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἑπομένως δὲν πρόκειται μόνον περὶ τῶν ἑκατομμυρίων, τὰ ὁποῖα χάνει ἡ Ἤπειρος πληρώνουσα αὐτὰ εἰς τοὺς λῃστάς· εἶναι πολὺ περισσότερα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα χάνει ἡ Ἑλλὰς ὁλόκληρος λόγῳ τῆς μειώσεως τῆς διεθνοῦς αὐτῆς πίστεως. Ἰδίως δὲ ἡ Ἤπειρος χάνει διότι δὲν δύναται λόγῳ τῆς λῃστείας νὰ συγκεντρώσῃ τὰ διεσκορπισμένα τέκνα της καὶ τὰ κεφάλαια τῶν ἐξ αὐτῶν εὐπορούντων πρὸς ἐκτέλεσιν ἔργων βιομηχανίας καὶ γεωργίας, μὲ τὰ ὁποῖα νὰ δύνανται νὰ ζήσουν οἱ κάτοικοι τῆς περιφερεάς αὐτῆς. Λόγῳ τῆς λῃστείας εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπέλθῃ αὐτὸ τὸ ἀγαθόν, τὸ ὁποῖον ἀνέμενεν ἡ Ἤπειρος κατόπιν τῆς ἀπελευθερώσεώς της. Ἠθέλαμεν νὰ παρακαλέσωμεν τὴν Κυβέρνησιν ὅπως ἐξετάσῃ κατὰ πόσον τὰ διάφορα ὄργανα, εἰς τὰ ὁποῖα ἔχει ἀνατεθῆ τὸ ἔργον τῆς καταδιώξεως τῶν λῃστῶν, τὸ ἐξετέλεσαν εὐόρκως. Πόσοι παρέλειψαν τὸ καθῆκόν των καὶ πῶς συμβαίνει μετὰ ὀκτὼ μῆνας ἀπὸ τῆς λῃστείας τῆς Πέτρας νὰ μὴ ἀνακαλύπτωνται οἱ ἔνοχοι. Ποίας πληροφορίας ἔχει τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν καθὼς καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ. Πῶς οἱ λῃσταὶ ἀφοῦ εὑρίσκοντο εἰς χεῖρας ἀνωτέρων ὀργάνων τῆς χωροφυλακῆς διέφυγον· διότι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον κάμνει τοὺς Ἠπειρώτας νὰ εὑρίσκωνται εἰς μεγάλην δυσφορίαν καὶ νὰ μὴ δύνανται νὰ ἐννοήσουν τί συμβαίνει ἐπὶ τοῦ προκειμένου καὶ τὸ ὁποῖον δίδει ἀφορμὴν εἰς διαφόρους ὑποψίας ὅτι ὑπάρχουν καὶ μεροληψίαι ἐκ μέρους τῶν ὀργάνων τῆς Ἐξουσίας καὶ ἰδίως ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον συντελεῖ εἰς τὸ νὰ ὑπάρχουν αὐταὶ αἱ ὑπόνοιαι εἶναι ὅτι ὁ ἀρχηγὸς τῆς Δημοσίας Ἀσφαλείας συνταγματάρχης κ. Γάσταρης εἶχεν εἰς χεῖράς του τοὺς Ρεντζαίους ἐπὶ 15 ἡμέρας μετὰ τὴν ληστείαν τῆς Πέτρας καὶ μάλιστα συνεννοεῖτο μετ’ αὐτῶν κατὰ ποῖον τρόπον νὰ καταδιώξῃ τὴν ληστείαν καὶ ἐνῷ εἶχεν ἀποφασισθῆ ἡ σύλληψις αὐτῶν, ἀπέλυσε τὸν ἕνα ἐξ αὐτῶν διὰ νὰ φέρῃ καὶ τὸν ἕτερον ἀδελφόν του καὶ οὕτως ἐξηφανίσθησαν καὶ οἱ δύο, οἱ ὁποῖοι μάλιστα παρ’ ὅλης τῆς Κοινωνίας θεωροῦνται ὡς οἱ κύριοι δράσται τῆς ληστείας τῆς Πέτρας. Οἱ προλαλήσαντες σᾶς περιέγραψαν τὰ βασανιστήρια, εἰς τὰ ὁποῖα ὑπεβλήθησαν τὰ πλήθη τῶν χωρικῶν, ἄνδρες καὶ γυναῖκες, διὰ νὰ μαρτυρήσουν ὅ,τι γνωρίζουν πρὸς ἀνακάλυψιν τῶν ληστῶν. Δὲν ἠξεύρω, ἂν τὰ μεσαιωνικὰ αὐτὰ μέτρα εἶναι σήμερον ἐν χρήσει καὶ εἰς τὰς ἡμιβαρβάρους ἀκόμη χώρας διὰ τὴν ἀνακάλυψιν τῶν ἐνόχων ὅταν διαπράττωνται ἐγκλήματα. Νὰ βασανίζωνται δηλαδὴ χίλιοι λ. χ. πολῖται μὲ τὴν ἰδέαν ὅτι μεταξὺ αὐτῶν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ εἷς ἢ δύο ἢ τρεῖς ἔνοχοι ἢ γνωρίζοντες τοὺς ἐνόχους, ἀδιάφορον ἂν ἐκ τῶν χιλίων αὐτῶν καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν οἱ 997 εἶναι πάντες ἀθῶοι καὶ γνωρίζουν τοῦτο οἱ βασανίζοντες αὐτούς. Πλὴν δὲ τῶν ἄλλων βασανιστηρίων εἰς πολλὰ ἐκ τῶν χωρίων ἐσήκωσαν τοὺς κατοίκους ἄνδρας καὶ γυναῖκας καὶ ἐπὶ ἡμέρας τοὺς ἐκράτουν νηστικοὺς καὶ ἐκτεθειμένους εἰς τὰ ἡλιακὰ καύματα διὰ νὰ μαρτυρήσουν τοὺς ληστάς. Καὶ ὡς ἀπεδείχθη, οὐδὲν διὰ τῶν βασανιστηρίων τούτων ἀνεκάλυψαν. Ἀλλὰ πῶς θὰ ἀποζημιωθοῦν οἱ χωρικοὶ αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἐπὶ τοσοῦτον ἐβασανίσθησαν καὶ ἐπὶ πλέον ἔχασαν τὰς περιουσίας των; Διότι τοὺς ἀποσποῦν ἀπὸ τὰ χωράφια των, ἀπὸ τὰς ἐργασίας τοῦ θερισμοῦ, ἀπὸ τὰ ποίμνιά των καὶ ἐν γένει τοὺς ἀπεμάκρυναν ἀπὸ τὰς ἐργασίας των καὶ ἐν τούτοις ἀπεδείχθησαν ὅλοι ἀθῶοι. Καὶ ἐξακολουθεῖ ὁ διαπράξας αὐτὰ κ. Μακρυγιάννης, ὁ ἐφαρμόζων τὰς μεθόδους αὐτάς, ὁ ἀνισόρροπος οὗτος ἀνθυπομοίραρχος νὰ εἶναι ἀκόμη εἰς τὰς τάξεις τῆς χωροφυλακῆς. Τὸν ἀνθυπομοίραρχον αὐτὸν τὸν συνήντησα πέρυσι καὶ εἰς τὴν Λευκάδα δέροντα ἄνδρας καὶ γυναῖκας. Ἀλλ’ οἱ Λευκαδῖται τὸν ἠπείλησαν καὶ ἀπεμακρύνθη καὶ εὗρε τοὺς νομιμόφρονας Ἠπειρώτας νὰ τοὺς βασανίσῃ. Ἀλλὰ ποία εἶναι ἡ ἐμπιστοσύνη τῶν πολιτῶν πρὸς τὸ Κράτος αὐτό; Καὶ ἐρωτοῦν οὗτοι ἑαυτούς· διατί πληρώνουν φόρους ὑπὲρ ἑνὸς τοιούτου Κράτους καὶ διατί στρατεύονται ὑπὲρ ἑνὸς τοιούτου Κράτους καὶ προσφέρουν ὑπὲρ αὐτοῦ καὶ τὴν ζωήν των ἀκόμη ἐν ἀνάγκῃ, ἐφόσον δὲν προστατεύονται οὔτε ἀπὸ τοὺς ληστάς, οὔτε ἀπὸ τὰ παρεκτρεπόμενα ὄργανα τῆς Ἐξουσίας; Ἀλλ’ ὅταν εὑρίσκωνται τρελλοὶ ἀξιωματικοὶ τῆς χωροφυλακῆς ὑποβάλλοντες τοὺς χωρικοὺς εἰς τοιαῦτα βασανιστήρια χωρὶς νὰ τιμωρῶνται ἀναλόγως ὑπὸ τοῦ Κράτους, καλλιεργεῖται τότε ἡ δυσπιστία πρὸς τὸ Κράτος. Συγκεφαλαιώνων ἐκφράζω τὴν ἐλπίδα ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ διατεθῇ ἓν ποσὸν 15,000,000 ἐτησίως δι’ ἔργα ὁδοποιΐας τῆς Ἠπείρου. Ἡ Ἤπειρος πληρώνει ἀμέσους καὶ ἐμμέσους φόρους περὶ τὰ 200–300 ἑκατομμύρια δραχμῶν ἐτησίως. Ἐξ αὐτῶν πρέπει βεβαίως νὰ διατεθῇ τὸ ἐλάχιστον αὐτὸ ποσοστὸν κατ’ ἔτος δι’ ἔργα συγκοινωνίας, ὄχι μόνον διὰ νὰ διευκολυνθῇ ἡ ἐργασία, ἡ κίνησις καὶ ἡ ζωὴ τῶν κατοίκων διὰ νὰ μὴ τρώγωσι τὸν ἄρτον των κατὰ δύο καὶ τρεῖς δραχμὰς τὴν ὀκᾶν περισσότερον ἢ οἱ ἄλλοι Ἕλληνες, ἀλλὰ καὶ διὰ λόγους ἀκόμη στρατιωτικούς· διότι ὁ στρατὸς τῆς Ἠπείρου, τῆς Αἰτωλοακαρνανίας καὶ μέρος τῆς Ἑπτανήσου ἀντὶ νὰ κάμνῃ τὸν γῦρον ὅλης τῆς Ἑλλάδος διὰ νὰ φθάσῃ ἐν καιρῷ πολέμου εἰς τὴν Μακεδονίαν, θὰ ἠδύνατο καλύτερον νὰ φθάνῃ ἐκεῖ μόνον εἰς διάστημα ὡρῶν, ἂν ὑπῆρχεν ἡ συγκοινωνία εἰς τὴν Ἤπειρον καὶ μεταξὺ Ἰωαννίνων καὶ Μακεδονίας. Θὰ εἴχομεν δὲ τότε καὶ ἀσφάλειαν.
§72ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὁ κ. Μακρυγιάννης ἠξεύρετε πόσους ἐπικεκηρυγμένους λῃστὰς ἔχει φονεύσει ὁ ἴδιος;
§73Σ. ΧΑΣΙΩΤΗΣ. Ἠξεύρω ὅτι εἰς τὴν Ἤπειρον δὲν ἐφόνευσε κανένα, παρὰ μόνον ἐβασάνιζε χωρικούς. Προτείνω δὲ ὅπως ὁ Μακρυγιάννης ἀποσταλῇ εἰς τὴν πατρίδα τοῦ κ. βουλευτοῦ ἀφοῦ τοῦ ἀρέσει.
§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μυλωνᾶς ἔχει τὸν λόγον.
§75Α. ΜΥΛΩΝΑΣ. Κύριοι, ὑπεβλήθησαν δύο ἐπερωτήσεις· ἡ πρώτη ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς συγκοινωνίας τῆς Ἠπείρου καὶ μερικώτερον ὡρισμένων ὁδῶν καὶ τὸ δεύτερον ἀφορᾷ τὸ φοβερὸν ἔγκλημα τῆς Πέτρας καὶ συναφῶς τῆς λῃστείας ἐν Ἠπείρῳ. Ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἐλέχθησαν πολλὰ καὶ θὰ προσπαθήσω δι’ ὀλίγων, ὅσον τὸ δυνατὸν συνθετικά, διὰ νὰ μὴ σᾶς ἀπασχολήσω καὶ ἐγὼ ἐπὶ πλέον. Εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι ἡ Ἤπειρος ἀποτελεῖ μίαν ἀπὸ τὰς μᾶλλον ἀνεκμεταλλεύτους, ἀλλὰ καὶ πλουσίας πρὸς ἐκμετάλλευσιν χώρας τῆς Ἑλλάδος, εἶναι δὲ ἀναμφισβήτητον ὅτι ἡ ἐκμετάλλευσις ταύτης εἶναι δυνατὸν νὰ συντελεσθῇ μόνον διὰ τῆς συγκοινωνίας, καὶ τελεῖ ἡ Ἤπειρος ὑπὸ τὰς μᾶλλον ἀρχεγόνους συγκοινωνιακὰς συνθήκας, εἶναι ἀναμφισβήτητον, λέγω, ὅτι οὔτε τὸ γόνιμόν της ἔδαφος εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδοθῇ εἰς τὴν καλλιέργειαν, τὴν καλλιέργειαν ὄχι μόνον τῶν σιτηρῶν, ἀλλὰ καὶ τὴν καλλιέργειαν τὴν δενδροκομικὴν τὴν μεγάλην καὶ πλουσίαν εἰς τὰ ὡραῖα αὐτὰ μέρη, εἰς τὰ χωματώδη βουνὰ καὶ τοὺς λόφους, οἱ ὁποῖοι εἶναι τόσον πολλοὶ εἰς τὴν Ἤπειρον. Εἶναι ἀδύνατον ἄνευ συγκοινωνίας νέαι καλλιέργειαι νὰ ὑπάρξουν εἰς τὴν χώραν αὐτήν, διότι ἡ ἀγρία φορολογία τῶν κομίστρων ἀπαγορεύει τὰς καλλιεργείας αὐτάς. Εἶναι ἀδύνατον νὰ εὐδοκιμήσῃ ἡ ἄμπελος εἰς μέρη ὅλως ἐνδεδειγμένα διὰ τὸ ὡραῖον ὀρεινὸν κρασί, ἐφόσον τὰ κόμιστρα εἶναι σχεδὸν ἀπαγορευτικὰ διὰ μίαν τοιαύτην καλλιέργειαν. Εἶναι ἀδύνατον καὶ ἐμπορεύματα νὰ εἰσαχθῶσιν εἰς τὴν χώραν, ἐφόσον πληρώνει κόμιστρα μέχρι τριῶν καὶ τεσσάρων δραχμῶν κατ’ ὀκᾶν ἀπὸ τῆς θαλάσσης μέχρι τῶν ἀπωτάτων ὁρίων. Εἶναι ἀγρία ἡ φορολογία, τὴν ὁποίαν ὑφίσταται ὁ Ἠπειρωτικὸς λαὸς ἐπὶ τοῦ ἄρτου του κατ’ ὀκᾶν, ἐπειδὴ δὲν εἶναι αὐτάρκης εἰς σιτηρὰ καὶ ἀναγκάζεται νὰ εἰσκομίζῃ ἔξωθεν τὰ σιτηρά του καὶ πληρώνει τὸ ψωμί του δύο καὶ τρεῖς δραχμὰς ἀκριβώτερα ἀφ’ ὅ,τι τὸ πληρώνει ὁ Πειραιεὺς καὶ ὁ κάτοικος τῆς Πρεβέζης. Ἰδοὺ λοιπὸν ἡ μεγάλη σημασία, ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς τὴν Ἤπειρον ἀπὸ ἀπόψεως συγκοινωνιακῆς καὶ νομίζω καὶ ἐγὼ ὅτι ἡ λύσις θὰ εὑρεθῇ μόνον διὰ τῆς αὐτοδιοικήσεως καὶ εἰς τὸν κλάδον τοῦτον τῆς διοικήσεως, δηλαδὴ τῶν δημοσίων ἔργων. Αὐτοδιοίκησις πραγματική, αὐτοδιοίκησις καὶ κατὰ μεγαλυτέρας περιφερείας καὶ κατὰ μικροτέρας καὶ κατὰ κοινοτικὰς ἀκόμη περιφερείας εὐρυτέρας ἢ μικροτέρας, αἱ ὁποῖαι θὰ ἔχουν προϋπολογισμοὺς ἀνεξαρτήτους ἀπὸ τοὺς προϋπολογισμοὺς καὶ τὰ κονδύλια τοῦ ἑκάστοτε Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας. Τότε μόνον θὰ χαραχθῇ μία πολιτικὴ σταθερά, ἡ ὁποία θὰ ἀποφέρῃ καὶ καρπούς. Καὶ τότε μόνον θὰ εἶναι δυνατὸν ὁ Ἠπειρωτικὸς λαὸς νὰ καταβάλλῃ τὴν φορολογίαν, ὅταν βλέπῃ ὅτι ἐκ τῆς φορολογίας αὐτῆς τὰ ἔργα ἀνακύπτουν. Ἀλλὰ μέχρις ὅτου συντελεσθοῦν τὰ μέτρα ταῦτα τῆς αὐτοδιοικήσεως, πρέπει πάντως νὰ προχωρήσῃ ἀμέσως ἡ ἐκτέλεσις τῆς ἀρτηρίας τῆς ἐγκαταλειφθείσης, τῆς ἀρτηρίας μεταξὺ Ἰωαννίνων καὶ Ἡγουμενίτσης. Νὰ συντελεσθῇ ἡ ἀρτηρία ἐκ τῶν ἐνόντων καὶ μὲ τὰς ὀλίγας πιστώσεις, αἱ ὁποῖαι διατίθενται ἐκ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας. Ἐλπίζω ὅτι θὰ πραγματοποιηθοῦν αἱ προτάσεις ἐκεῖναι αἱ ὁποῖαι καὶ ἄλλοτε ὑπεβλήθησαν πρὸ ἔτους καὶ πλέον εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἐκ μέρους ὁμίλων κεφαλαιούχων ξένων πρὸς σύναψιν δανείου διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ὁδοποιΐας εἰς τὴν Ἑλλάδα.
§76ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Μελετῶνται.
§77Α. ΜΥΛΩΝΑΣ. Ἐλπίζω ὅτι θὰ μελετηθοῦν συντόμως καὶ θὰ κριθοῦν εἰς τὰς λεπτομερείας, διότι ἀγνοῶ τὰ τῶν προτάσεων τῶν συμβάσεων τούτων, ἀλλὰ βεβαίως μεγάλη μερίς, ἡ μεγαλυτέρα μερὶς τῶν κεφαλαίων τούτων πρέπει νὰ διατεθῇ διὰ τὰς βορείους ἐπαρχίας καὶ ἰδιαιτέρως διὰ τὴν Ἤπειρον. Καὶ αὐτὴ θὰ εἶναι ἡ καλυτέρα τοποθέτησις τῶν χρημάτων τούτων καὶ ἡ ταχυτέρα ἐξόφλησις τοῦ χρέους διὰ τῆς ἀνακυπτούσης παραγωγῆς καὶ ἐκ λόγων στρατιωτικῶν εὐνοήτων. Κύριοι, ταῦτα ὡς πρὸς τὴν συγκοινωνίαν. Ὀλίγα τινὰ καὶ ὡς πρὸς τὸ ἔγκλημα τῆς Πέτρας. Δὲν θὰ φέρω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου τὰς ἀδεσπότους διαδόσεις, αἱ ὁποῖαι κυκλοφοροῦν, καὶ δικαίως, μὲ τὴν ἐκκρεμότητα τοῦ ἐπιδίκου ἐγκλήματος. Θὰ πιστοποιήσω ὅμως ὀλίγα τινὰ γεγονότα. Πρῶτον ὅτι διεπράχθη ἓν ἔγκλημα σπάνιον εἰς τὰ Ἑλληνικὰ χρονικά, ἀπὸ τὰ βαρύτερα ποὺ ὑπάρχουν· ὅτι διεπράχθη τὸ ἔγκλημα τοῦτο μὲ μεθοδικότητα καὶ ὀργάνωσιν ἐπίσης σπανίαν, μαρτυροῦσαν ὅτι εἶναι δυνατὸν τὸ ἔγκλημα τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἔχει τόσους πλοκάμους, νὰ ἔχῃ διαπραχθῆ ὑπὸ τυχαίων φυγοδίκων καὶ κακοποιῶν. Ἔχει βαθείας τὰς ρίζας τὸ ἔγκλημα τοῦτο. Αὐτὸ εἶναι τὸ πιστοποιούμενον πρῶτον γεγονός. Τὸ δεύτερον εἶναι, εἰς βάρος τοῦ Κράτους καὶ τοῦτο, ὅτι ἓν τόσον βαρὺ ἔγκλημα ἐπὶ τόσον χρόνον δὲν δύναται νὰ ἀνακαλυφθῇ. Οἱ συναίτιοι καὶ οἱ συνένοχοι, οἱοιδήποτε καὶ ἂν εἶναι, παραμένουν κεκρυμμένοι, οἱ ποικίλοι πλόκαμοι τοῦ ἐγκλήματος παραμένουν κεκαλυμμένοι. Τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ἀποβῇ εἰς ζημίαν τοῦ κρατικοῦ γοήτρου. Καὶ τὸ τοιοῦτον ἀτόπημα ἐκ τοῦ ἐγκλήματος τούτου εἶναι τοῦτο· ὅτι τὸ Κράτος ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τοῦ ἐγκλήματος διέπραξε βαναυσότητας καὶ ἀγριότητας, αἱ ὁποῖαι δὲν ἀνήκουν εἰς ἓν πολιτισμένον Κράτος. Ἐξαπέλυσαν ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι κατεβασάνισαν τὸν πληθυσμὸν καὶ οἱ ὁποῖοι, διὰ νὰ ἀνακαλύψουν ἓν ἐπὶ τοῖς χιλίοις, ἐβασάνισαν 999· ἐβασάνισαν γυναῖκας, ἐβασάνισαν ἀνθρώπους ἀθώους, ἐξετόπισαν πληθυσμόν. Καὶ εἶναι ἐντελῶς βάρβαρον τὸ μέτρον τοῦ ἐκτοπισμοῦ. Διότι—ἐγὼ δέχομαι καὶ τὴν βαρυτέραν τῶν περιπτώσεων—δέχομαι ὅτι εἷς χωρικὸς ἐδέχθη ὄντως εἰς τὴν καλύβην του τὸν λῃστήν, ὅτι τὸν ἐφιλοξένησεν, ὅτι τῷ ἔδωσε νὰ πίῃ νερὸ καὶ νὰ φάγῃ ψωμί. Ἀλλὰ πῶς θέλετε ὁ χωρικὸς αὐτὸς ὁ ὀρεσίβιος νὰ κλείσῃ τὴν πόρτα του εἰς τὸν λῃστὴν καὶ νὰ τῷ εἴπῃ ὅτι, εἶμαι νομιμόφρων πολίτης καὶ ὅτι ὁ νόμος τάδε ἀπαγορεύει τὴν ὑπόθαλψιν τῆς λῃστείας; Ἀλλὰ τὸ Κράτος εἶναι ἀνίκανον νὰ προστατεύσῃ τὸν πολίτην καὶ τὸν καθιστᾷ φόρου ὑποτελῆ εἰς τὸν λῃστήν. Ἑπομένως καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν ἀκόμη τῆς ἐξ ἀνωτέρας ἀνάγκης ὑποθάλψεως τῆς λῃστείας, δὲν θὰ ἔπρεπε κἂν νὰ ἐκτοπίζωνται. Ἀφήσατε ὅτι ἐκτοπίζονται καὶ ἐπὶ τῇ ἁπλῇ ὑπονοίᾳ. Θὰ εἶναι συνένοχοι μόνον ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι μοιράζονται τὰ χρήματα μὲ τοὺς λῃστὰς καὶ οἱ ὁποῖοι εἶναι πραγματικῶς συναίτιοι. Ἑπομένως τὸ τρίτον ἀδίκημα διεπράχθη εἰς τὰ χωρία καὶ τοῦτο τὸ τρίτον ἀδίκημα ἐπίσης πρέπει νὰ τιμωρηθῇ καὶ νὰ κολασθῇ ὅπως ἡ ψυχὴ ἡ Ἠπειρωτική, ἡ ὁποία τόσον συνεκλονίσθη ἀπὸ τὰ τρωτὰ ταῦτα ἀδικήματα, ἐπανέλθῃ εἰς τὴν γαλήνην. Ζητῶ λοιπὸν καὶ ἐγὼ μαζὶ μὲ τοὺς προλαλήσαντας ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅπως τὸ ταχύτερον λήξῃ ἡ ἀνάκρισις τοῦ ἀδικήματος τῆς Πέτρας, ὅπως τὸ ταχύτερον κολασθοῦν τὰ ἀδικήματα τὰ διαπραχθέντα ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς λῃστείας. Καὶ ἵνα τοῦτο γίνῃ, πρέπει νὰ καλέσητε ἀρίστους ἀνωτέρους ὑπαλλήλους, εἰς τοὺς ὁποίους εἴτε συλλήβδην εἴτε κατὰ μόνας νὰ ἀναθέσητε τὴν ἐντολὴν ὅπως μεταβοῦν ἐκεῖ καὶ ἀποκαταστήσουν τὸ κράτος τοῦ νόμου καὶ ὅπως ἀποκαταστήσουν τὸ γόητρον τῆς Ἑλλάδος, ὅπως μεταβαίνοντες ἐκεῖ ἀνακαλύψουν τοὺς πραγματικοὺς ἐνόχους, μὲ ἐξουσίαν ἀνὰ χεῖρας, καὶ σᾶς φέρουν ἓν πόρισμα, τὸ ὁποῖον σεῖς νὰ φέρητε ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς. Ὅ,τι ἐπὶ τόσον δὲν συνετελέσθη, ἐπείγει πλέον μετὰ τὸν καταρτισμὸν μιᾶς κοινοβουλευτικῆς Κυβερνήσεως καὶ τὴν εἴσοδον τῆς Χώρας εἰς τὴν ὁμαλότητα, τὸ ταχύτερον νὰ συντελεσθῇ. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε ἐν τέλει νὰ ἀναιρέσω καὶ μίαν μικρὰν τονισθεῖσαν περίπτωσιν ἀπὸ κάποιον προλαλήσαντα εἰς τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν. Ἐλέχθη καὶ ἐτονίσθη ὅλως ἰδιαιτέρως ὅτι διεπράχθησαν πολλαὶ λῃστεῖαι εἰς τὴν Ἤπειρον, ἀλλὰ δὲν διεπράχθη λῃστεία κατὰ τὰ ἔτη 1920–22. Ὁμολογῶ ὅτι δὲν εἶμαι πολὺ ἐνήμερος εἰς τὴν λῃστρικὴν στατιστικήν, διότι δυστυχῶς οὔτε τὸ ποινικὸν μητρῷον εἶναι πολὺ ἐνήμερον. Ἀλλὰ δὲν ἔπρεπε νὰ ἀποδοθῇ οὐδεμία σημασία, καὶ ἂν εἶναι ἀληθὴς ἡ περίπτωσις, εἰς τὸ γεγονὸς τοῦτο, ἀλλ’ ἔπρεπε ἢ νὰ ἀποσιωπηθῇ ἢ νὰ ἑρμηνευθῇ τὸ γεγονὸς ὡς ὅλως τυχαῖον, ἂν ὄντως δὲν διεπράχθη τότε καμμία λῃστεία, καθ’ ἣν ἐποχὴν εἶναι γνωστὸν ὅτι εἰς ὅλας τὰς ἐπαρχίας συνέπεσε νὰ διαπραχθοῦν λῃστεῖαι ἢ καὶ νὰ διεπράχθησαν καὶ περισσότεραι. Ἑπομένως δὲν εἶναι καμμία ἔνδειξις πολιτικῆς ἀντιλῃστρικῆς ὡρισμένων Κυβερνήσεων, ἀλλά, πρέπει νὰ ὁμολογηθῇ εἰλικρινῶς, μία ἔνδειξις χαλαρότητος κυβερνητικῆς, ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς ὅλας τὰς Κυβερνήσεις.
§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀθανασιάδης–Νόβας ἔχει τὸν λόγον.
§79Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ. Ἡ ἀτυχὴς Ἤπειρος ηὐτύχησε νὰ μᾶς ἀπασχολήσῃ αὐτὴ πρώτη μὲ τὰ ἰδικά της μεγάλα ζητήματα συγκοινωνίας καὶ δημοσίας ἀσφαλείας. Περιηγηθεὶς ἐπὶ δύο ἔτη τὴν Ἑλλάδα ὡς δημοσιογράφος, δύναμαι νὰ εἴπω ὅτι δικαίως μᾶς ἀπησχόλησεν ἡ Ἤπειρος πρώτη, διότι οὐδεμία ἄλλη μεγάλη περιφέρεια τῆς Χώρας μας εἶναι τόσον ἐγκαταλελειμμένη ὅσον αὐτή. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὰ ζητήματα τῆς συγκοινωνίας, οἱ ἀξιότιμοι προλαλήσαντες βουλευταὶ ἐξ Ἰωαννίνων διεξετραγώδησαν ἐν πάσῃ λεπτομερείᾳ τὴν κρατοῦσαν ἀπίστευτον ἀθλιότητα, ἡ ὁποία προσβάλλει οὕτω τὸν πολιτισμόν μας ὡς Κράτους, ἐτόνισαν δὲ καὶ τὰς συγκεκριμένας ἀνάγκας τῆς Ἠπείρου. Ὁ κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργὸς ἔλαβεν ἀφορμὴν νὰ δηλώσῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς σαφῶς καὶ ἀπεριφράστως ὅτι ἡ μεγάλη μας καθυστέρησις εἰς τὰ ἔργα τῆς συγκοινωνίας ὀφείλεται βεβαίως εἰς τὴν ἔλλειψιν οἰκονομικῶν μέσων, ἀλλ’ ἐξίσου καὶ εἰς τὴν ἔλλειψιν παγίας συγκοινωνιακῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία, ἀφοῦ καλῶς μελετηθῇ, νὰ ἐφαρμόζεται τοῦ λοιποῦ μὲ ἀπαρέγκλιτον συνέπειαν ὑφ’ ὅλων τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργῶν καὶ τῶν Κυβερνήσεων. Οὐδεὶς δύναται νὰ ἀμφισβητήσῃ τὴν ἀλήθειαν ταύτην. Ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ τονίσω ἀπὸ τοῦδε τὴν ἀπόλυτον ἀνάγκην ὅπως, ἄν ποτε φθάσωμεν εἰς τὴν συγκρότησιν τοῦ προγράμματος αὐτοῦ τῆς παγίας συγκοινωνιακῆς πολιτικῆς, καταλαμβάνει τὴν πρώτην θέσιν ἡ βορειοδυτικὴ Ἑλλάς. Ἂν ῥίψητε ἓν βλέμμα εἰς τὰς συγκοινωνίας μας, θὰ ἀποκομίσητε τὴν ἐντύπωσιν ὅτι ἡ κεντρικὴ Ἑλλὰς ἔχει στρέψει τὰ νῶτα πρὸς ὅλον τὸ βορειοδυτικὸν αὐτῆς τμῆμα. Οὔτε μία σιδηροδρομικὴ γραμμή, οὔτε μία ἁμαξιτὴ ὁδὸς συνδέει τὴν Ἤπειρον μὲ τὴν Αἰτωλοακαρνανίαν καὶ τὴν λοιπὴν Ἑλλάδα. Ἡ σειρὰ τοῦ Πίνδου παραντίθεται ὡς φραγμὸς ἀδιάβατος. Ὡς πρὸς δὲ τὴν ἐσωτερικὴν συγκοινωνίαν τῶν ἐπαρχιῶν ἐκείνων, τοῦτο μόνον θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ πιστεύσητε· ὅτι ἡ κατάστασις τῆς Ἠπείρου, τὴν ὁποίαν σᾶς περιέγραψε ὁ κ. βουλευτὴς Ἰωαννίνων ἐμφανίζεται πολὺ χειροτέρα εἰς τὰς ἐπαρχίας Ἄρτης, Βάλτου, Εὐρυτανίας καὶ Ναυπακτίας. Ἀλλ’ εἶμαι ὑποχρεωμένος, προτοῦ εἰσέλθω εἰς τὸ ζήτημα τῆς δημοσίας ἀσφαλείας ἐν Ἠπείρῳ, νὰ θίξω, ἕτερον θέμα, τὸ ὁποῖον κακῶς ἀνεκινήθη ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ἀλλ’ ἀφοῦ ὁπωσδήποτε ἀνεκινήθη, δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ τὸ ἀντιπαρέλθωμεν ἀνεξετάστως, καὶ τὸ θέμα τοῦτο εἶναι τὸ ἔγκλημα τῆς Κακαβιᾶς. Εἶναι εἰς ὅλους σας γνωστόν.
§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ, εἶναι ἐκτὸς τοῦ θέματος.
§81Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ. Ἐθίγη ἀπὸ τὸν κ. Μπότσαρην.
§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κακῶς ἐθίγη.
§83Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Θὰ σᾶς παρακαλέσω ἰδιαιτέρως νὰ περιορισθῆτε εἰς τὸ ἔγκλημα τῆς Πέτρας.
§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ τὸ θέμα ἄλλως τε ἀφορᾷ καὶ ἡ ἐπερώτησίς σας.
§85Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ. Εἶχον τὴν ἐπαγγελματικὴν εὐκαιρίαν, κύριοι βουλευταί, νὰ παρακολουθήσω ἐκ τοῦ σύνεγγυς τὸ στυγερὸν ἔγκλημα τῆς Πέτρας ὡς ἀπεσταλμένος τῆς ἐφημερίδος «Πολιτεία». Ἔχω συνεπῶς ἄμεσον ἀντίληψιν ὅλων τῶν διατρεξάντων μετὰ τὸ στυγερὸν τοῦτο ἔγκλημα, ἔχω ἄμεσον ἀντίληψιν τῶν πρώτων ἐνεργειῶν τῆς καταδιωκτικῆς Ἀρχῆς καὶ τῶν πρώτων βημάτων τῆς ἀνακριτικῆς δικαιοσύνης, καθὼς ἐπίσης ἔχω ἄμεσον ἀντίληψιν καὶ ζωηρὰν διατηρῶ εἰκόνα τῆς ὀδυνηρᾶς ἀγανακτήσεως, τὴν ὁποίαν παρήγαγε καθ’ ἅπασαν τὴν Ἤπειρον τὸ ἔγκλημα. Θὰ σᾶς παρακαλέσω, ἂν τὸ θέμα δὲν ἤρχισε νὰ σᾶς κουράζῃ ἤδη, νὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ ἐκθέσω τὰς ἀντιλήψεις μου μὲ τὴν ἐλπίδα ὅτι θὰ συντείνουν αὗται εἰς τὴν διαφώτισιν μιᾶς πολυθρυλήτου ὑποθέσεως, ἡ ὁποία θὰ καταλάβῃ πολλάς, ὅσον καὶ μελανὰς σελίδας εἰς τὰ χρονικὰ τῆς δημοσίας ἀσφαλείας τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους. Οἱ ἀξιότιμοι προλαλήσαντες ἔθιξαν ὅλα σχεδὸν τὰ σημεῖα τῆς ὑποθέσεως καὶ ἐξήτασαν ὅλας περίπου τὰς ἀπόψεις αὐτῆς. Μετεφέρθησαν δὲ καὶ εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην φῆμαι καὶ διαδόσεις. Καθὼς δὲν δύναμαι νὰ βεβαιώσω οὕτω, δὲν δύναμαι καὶ νὰ διαψεύσω τὴν ἀκρίβειαν τῶν φημῶν καὶ διαδόσεων τούτων. Δύναμαι ὅμως νὰ σᾶς πιστοποιήσω ὅτι εὐρύτατα κυκλοφοροῦσι καθ’ ἅπασαν τὴν Ἤπειρον καὶ εὐρύτατα γίνονται πιστευταὶ ὑπὸ τῆς Κοινῆς Γνώμης. Σᾶς ἀφίνω νὰ φαντασθῆτε ποία ἀτμόσφαιρα ἐδημιουργήθη. Ἔφθασα εἰς τὸν τόπον τοῦ ἐγκλήματος τὴν ἑπομένην τῆς διαπράξεώς του. Ἦτο ἀκόμη νωπὸν τὸ αἷμα τῶν ἀθώων θυμάτων, εἰς τὴν ὄχθην τοῦ Λούρου. Εἰς διάστημα 24 ὡρῶν ἐπεκοινώνησα εἰς Ἄρταν, Πέτραν, Φιλιππιάδα, Λοῦρον καὶ Πρέβεζαν μὲ ὅλα τὰ ὄργανα τῶν δημοσίων Ἀρχῶν, αἱ ὁποῖαι εἶχον ἀναμιχθῆ. Ἐδημιουργήθη, κύριοι, μία σαλάτα δικαιοδοσιῶν καὶ ἁρμοδιοτήτων. Ὅλαι αἱ ἀστυνομικαὶ καὶ δικαστικαὶ Ἀρχαὶ τῶν πέριξ πρωτευουσῶν εἶχον συρρεύσει ἐπὶ τόπου καὶ εἶχον ἀναμιχθῇ. Τρεῖς εἰσαγγελεῖς, Ἰωαννίνων, Ἄρτης καὶ Πρεβέζης, αἱ ἀστυνομικαὶ Ἀρχαὶ τῶν πόλεων τούτων, ὁ εἰσηγητὴς τοῦ Στρατοδικείου τῆς 8ης Μεραρχίας, ἰσχυρὰ στρατιωτικὰ ἀποσπάσματα ὑπὸ ἀνωτέρους ἀξιωματικοὺς εἶχον ἐπιληφθῆ ταυτοχρόνως. Τί συνέβαινε δέ; Ἐνῷ ἡ Κοινὴ Γνώμη ἐδίωκε πανταχόθεν τοὺς Ρεντζαίους, αἱ Ἀρχαὶ ἔδιδον τὴν ἐντύπωσιν ὅτι ἐδίωκον ὅλους τοὺς ἄλλους Ἠπειρώτας, πλὴν αὐτῶν. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σπεύσω νὰ τονίσω ὅτι ὑπῆρξεν ἀσυγχώρητον σφάλμα τὸ γεγονὸς ὅτι δὲν συνελήφθησαν οἱ λήσταρχοι οὗτοι μετὰ τοῦ ληστρικοῦ των ἐπιτελείου, ἀσχέτως ἂν ἀπεδεικνύοντο ἔνοχοι ἢ ὄχι διότι θὰ διηυκολύνετο κατὰ πολὺ τὸ ἔργον τῆς ἀνακρίσεως. Καθὼς θὰ ἐνθυμεῖσθε, τὸ ἔγκλημα ἐξετελέσθη τὴν 13ην Ἰουνίου, ἡμέραν Κυριακὴν καὶ ὥραν 8½ πρωϊνήν. Ἕν τέταρτον τῆς ὥρας προηγουμένως εἶχε διέλθει τὸ αὐτοκίνητον τοῦ νομάρχου Πρεβέζης. Ὁ συνοδὸς χωροφύλαξ κάτι ἀντελήφθη, ὑποπτευθεὶς κίνησιν εἰς τοὺς παρακειμένους θάμνους, ἀλλὰ δὲν τῷ ἐκίνησε σοβαρὰς ἀνησυχίας. Κατὰ σύμπτωσιν τραγικὴν ὁ χωροφύλαξ οὗτος ἦτο ἀδελφὸς ἑνὸς ἐκ τῶν φονευθέντων ἔπειτα χωροφυλάκων. Ἕν τέταρτον τῆς ὥρας μετὰ τὸ θησαυροφόρον αὐτοκίνητον ἔφθασεν ἄλλο ἐπιβατικὸν αὐτοκίνητον, τοῦ ὁποίου, κατ’ ἄλλην τραγικὴν σύμπτωσιν, ὁ σωφὲρ ἦτο ἀδελφὸς τοῦ σωφὲρ τοῦ φονευθέντος. Εἰς τὸ δεύτερον ἐπέβαινον τρεῖς χωροφύλακες ἔνοπλοι καὶ εἶναι γνωστὸν ὅτι δὲν κατώρθωσαν νὰ ρίψουν οὔτε μίαν βολὴν ἐναντίον τῶν ληστῶν, οἱ ὁποῖοι εἰς ἀπόστασιν διακοσίων βημάτων ἀπεμακρύνοντο ὑπὸ τὰ ὄμματά των. Βεβαίως, ἂν ἐκεῖνοι ἐτραυμάτιζον ἔστω καὶ ἕνα, ἡ ὑπόθεσις θὰ εἶχεν ἀποκαλυφθῆ. Διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε ποία ἔλλειψις συστήματος καὶ ὀξυδερκείας διέκρινε τὰς καταδιωκτικὰς Ἀρχὰς σᾶς λέγω ὅτι ἔμεινεν ἀνεξερεύνητον τὸ Μοναστήριον τοῦ Προφήτου Ἠλιοῦ, τὸ ὁποῖον εἶχε τόσον ἐπίκαιρον τοποθεσίαν καὶ τοῦ ὁποίου ὁ ἡγούμενος ἦτο ὁ διαβόητος Παπαγιάννης, ἔχων ἀπώτερον παρελθὸν πατριωτικόν, ὅπως ἤκουσα, διότι ἦτο ὁπλαρχηγός, μὲ πρόσφατον ὅμως παρελθὸν ἐπισήμου καὶ γνωστοῦ λῃστοτρόφου. Καὶ ὅμως τὸ Μοναστήριον ἔμεινεν ἀνεξερεύνητον. Ἐζήτησα πληροφορίας χωρὶς νὰ γνωρίζω τὸ Μοναστήριον. Μήπως ὑπάρχει ποιμνιοστάσιον ἐδῶ πλησίον; Μοὶ εἶπον ὅτι ἔφυγον οἱ βλαχοποιμένες εἰς τὰ βουνά. Μήπως ὑπάρχει Μοναστήριόν τι; Μοὶ εἶπον ναί, ἀλλ’ εἶναι εἷς γέρων ἡγούμενος, ὁ ὁποῖος λέγει ὅτι δὲν ἤκουσε τίποτε καὶ εἶναι περιττὸν νὰ μεταβῇς ἐπὶ τόπου. Ἐπὶ τέλους μετ’ ὀλίγας ἡμέρας, τρεῖς ἢ τέσσαρας, κατέφθασαν εἰς τὴν Πρέβεζαν αἱ ἀποσταλεῖσαι ἐξ Ἀθηνῶν Ἀρχαί. Ὁ Γάσπαρης ὡς ἀνώτερος ἐπόπτης καὶ ὁ Ταμιολάκης ὡς εἰσηγητὴς Στρατοδικείου καὶ ἓν σύνταγμα δημοκρατικῆς φρουρᾶς. Ἔγινε νυκτερινὸν συμβούλιον εἰς τὴν Διοίκησιν Χωροφυλακῆς Πρεβέζης, εἰς τὸ ὁποῖον παρέστησαν, δυστυχῶς, καὶ πολιτικαὶ Ἀρχαί. Ἐλήφθη ἡ ἀπόφασις τοῦ πρωτακούστου καὶ πρωτοφανοῦς μέτρου τῆς συγκεντρώσεως χιλιάδων χωρικῶν εἰς τὸν Λοῦρον. Σᾶς περιέγραψαν οἱ πρὸ ἐμοῦ λαλήσαντες τὴν εἰκόνα, τὴν ὁποίαν παρουσίασεν ἡ ὕπαιθρος χώρα τῆς Ἠπείρου κατὰ τὰς ἡμέρας ἐκείνας. Ἀντὶ μὲ τὰς ἰσχυρὰς δυνάμεις τὰς ὁποίας διέθετον νὰ ἐξαποστείλουν ἰσχυρὰ ἀποσπάσματα μὲ ἀξιωματικοὺς εἰς ὅλα τὰ ληστότροφα καὶ ληστοπαραγωγὰ χωρία καὶ νὰ παρακολουθήσουν, ὅτε ἦτο νωπὸν ἀκόμη τὸ ἔγκλημα, τὰς ὑπόπτους κινήσεις τῶν ὑπόπτων προσώπων, γνωστῶν εἰς τὰς δημοσίας Ἀρχάς, συνεκεντρώθησαν ἑπτὰ χιλιάδες χωρικοὶ εἰς τὸν Λοῦρον. Μέσα δὲ εἰς τὴν πληθώραν αὐτὴν τῶν ἀθώων ἐκαλύφθησαν οἱ πραγματικοὶ ἔνοχοι, οἱ ὁποῖοι, ὡς ἐκ τῶν ὑστέρων ἀπεδείχθη, συμπαρίσταντο ὄντως καὶ αὐτοὶ εἰς τὸν Λοῦρον. Ἀσφαλῶς δὲ αὐτοὶ μόνον δὲν θὰ ἐδάρησαν, δὲν θὰ κατεπιέσθησαν καὶ δὲν θὰ ἐβασανίσθησαν. Ἐπὶ πολλὰς δὲ ἡμέρας κατώρθωσε νὰ παραπλανήσῃ τὰς Ἀρχὰς εἷς κουτοπόνηρος ποιμενόπαις, 16 ἐτῶν, ὄργανον τῶν ἐνόχων τῆς ληστείας. Ἐπὶ τέλους ἔφθασαν εἰς τὸ σημεῖον ἐκεῖνο, ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ εἶχον ἀρχίσει. Καὶ ἐστράφησαν πρὸς τὸν Παπαγιάννην ἀφ’ ἑνὸς καὶ πρὸς τὰ ὕποπτα ληστοπαραγωγὰ χωρία ἀφ’ ἑτέρου. Ὁ Παπαγιάννης καταπιεσθείς, πειθαναγκασθείς, κατ’ ἄλλους δεινῶς βασανισθεὶς—ἐγὼ εἶδον τὸν ἴδιον, ἀλλὰ πιθανὸν νὰ ἐντράπηκε νὰ μοὶ τὸ ὁμολογήσῃ—ὡμολόγησεν ὅ,τι ἐγνώριζεν ἢ μᾶλλον δὲν τὰ εἶπεν ὅλα ὅσα ἐγνώριζεν. Ὁπωσδήποτε ἔβαλε τὴν ἀνάκρισιν εἰς τὸν δρόμον της, ἀπεκάλυψεν ὅλα τὰ ληστοπαραγωγὰ χωρία καὶ ἀπεδείχθη ὅτι ὅλα τὰ ὕποπτα πρόσωπα τὰ γνωστά, τὰ συμμαχοῦντα καὶ μετὰ τῶν Ἀρχῶν, κατὰ τὰς ἡμέρας τὰς πρὸ τοῦ ἐγκλήματος καὶ τὰς μετ’ αὐτὸ ἀπουσίαζον ἐκ τῶν χωρίων των. Ἐκλήθησαν ἀπὸ ἀξιωματικοὺς τῆς δημοκρατικῆς φρουρᾶς, ἀνεκρίθησαν καὶ δὲν ἀπέδειξαν τὸ ἄλλοθι, δύο δὲ ἐξ αὐτῶν, ὁ Κωσταντρέας καὶ ὁ Στάθης, προσῆλθον ἐνώπιον τῶν ἀξιωματικῶν ὡπλισμένοι ὡς ἀστακοί, τὰ ὅπλα δὲ τὰ εἶχε χορηγήσει ἡ χωροφυλακὴ πρὸς καταδίωξιν τῆς ληστοσυμμορίας τοῦ Τσόγγου, ὥστε, ἂν οἱ δύο αὐτοὶ εἶναι ἀποδεδειγμένως ἔνοχοι, τότε τὸ ἔγκλημα συνετελέσθη μὲ ὅπλα καὶ σφαίρας τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Ἕτερον οὐσιῶδες κεφάλαιον τῆς ὑποθέσεως εἶναι ἡ δραπέτευσις τῶν Ρεντζαίων. Μετὰ μακρὸν πολεμικὸν συμβούλιον συγκροτηθὲν εἰς τὸ Στρατηγεῖον τῶν Ἰωαννίνων, ἐλήφθη ἀπόφασις νὰ συλληφθῶσιν οἱ δύο λησταί. Τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἔλαβον ἦσαν τόσον πομπώδη, ὥστε ὅλοι οἱ παρακολουθοῦντες ἦσαν ἀπολύτως βέβαιοι ὅτι τὴν ἑπομένην πρωΐαν ἢ θὰ ἐδραπέτευον οἱ Ρεντζαῖοι ἢ θὰ συνελάμβανον αὐτοὶ τὰς Ἀρχάς, οὐδέποτε δὲ αἱ Ἀρχαὶ θὰ κατώρθωνον νὰ τοὺς συλλάβουν. Ἐξ ἐπιεικείας οἱ δύο τρομοκράται τῆς Ἠπείρου ἐπροτίμησαν νὰ δραπετεύσωσι καὶ ἐδραπέτευσαν τὴν 10½ πρωϊνήν, ἐνῷ αἱ Ἀρχαὶ τοὺς ἀνέμεναν νὰ παραδοθῶσιν. Εἶναι καταπληκτικὴ ἡ ἐντύπωσις, τὴν ὁποίαν παρήγαγεν ἡ δραπέτευσις τῶν Ρεντζαίων εἰς τὴν Κοινὴν Γνώμην. Ἀπὸ τῆς στιγμῆς ἐκείνης ἐκλονίσθη ἡ ἀνάκρισις καὶ ἦτο βέβαιον ὅτι θὰ ἀπετελματοῦτο, ὅπως ἀπετελματώθη. Σήμερον κρατοῦνται εἰς τὰς φυλακὰς περὶ τὰ 10 πρόσωπα καὶ προβάλλει τὸ ἐρώτημα· εἶναι οὗτοι ἔνοχοι ἢ ὄχι; Δὲν γνωρίζω τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα συνεκέντρωσεν ἡ ἀνάκρισις. Ἐξ ὅσων ὅμως γνωρίζω ἀπὸ τοὺς δύο πρώτους μῆνας καὶ ἐξ ὅσων ἐσχάτως ἐπληροφορήθην ἀπὸ τὸ στόμα τοῦ εἰσαγγελέως κ. Λεονταρίτη, οὗτος ἔχει ἀπόλυτον πεποίθησιν ὅτι οἱ κρατούμενοι εἶναι ἔνοχοι, οἱ μὲν ὡς αὐτουργοί, οἱ δὲ ὡς συνεργοί. Στηρίζει δὲ τοῦτο εἰς τρία δεδομένα· πρῶτον εἰς τὴν μαρτυρίαν τοῦ Παπαγιάννη, δεύτερον εἰς τὴν μὴ ἀπόδειξιν ὑπ’ αὐτῶν τοῦ ἄλλοθι καὶ τρίτον εἰς τὸ γεγονὸς ὅτι πρὸ ἑνὸς ἔτους ἐσχεδιάζετο παρομοία ἐπίθεσις ἐναντίον αὐτοκινήτου τῆς Τραπέζης, τὴν ὁποίαν θὰ διέπραττον τὰ αὐτὰ πρόσωπα. Πράγματι ὁ κ. Λεονταρίτης ἀνέτρεξεν εἰς τὰ βιβλία τῆς Τραπέζης καὶ εὗρεν ὅτι πρὸ 10 ἀκριβῶς μηνῶν ἓν αὐτοκίνητον μετὰ 11 ἑκατομμυρίων δραχμῶν ἐταξίδευσεν ἀπὸ Πρεβέζης εἰς Ἰωάννινα. Πολὺς ὅμως θόρυβος ἐγένετο εἰς Ἤπειρον ὅτι ἐπλανήθη ὁ εἰσαγγελεύς, ὅτι κακῶς κρατοῦνται οἱ Μερεμέτηδες καὶ ὅτι δὲν ἐνέχονται οἱ Ρεντζαῖοι. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θέλω νὰ ἀποκρούσω καὶ τὸ ὁποῖον ἤρχισε νὰ γίνεται πιστευτόν, εἶναι ὅτι ἤρχισαν νὰ κυκλοφοροῦν τὰ 15,000,000. Διὰ νὰ εἶμαι δίκαιος, ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι ὁ κ. Λεονταρίτης ἐπελήφθη τῆς ὑποθέσεως προκατειλημμένος, διότι εἶχε σχηματίσει, προτοῦ ἀναλάβῃ τὴν ἀνάκρισιν, μίαν λύσιν τῆς ὑποθέσεως καὶ εἶναι γνωστὸν ὅτι, ὁσάκις τοῦτο συμβαίνει, ὁ ἀνακριτὴς ἄγεται εἰς δικαστικὴν πλάνην. Τοιουτοτρόπως ἡ ἀνάκρισις ἀπετελματώθη καὶ ἔχει ἀναμφισβητήτως ἀνάγκην νέας ἐνισχύσεως, νέας τονώσεως καὶ νέας ὁρμῆς διὰ νὰ φθάσῃ πρὸς μίαν τοιαύτην ἢ τοιαύτην περαίωσιν. Ταῦτα εἶχον νὰ εἴπω ὡς πρὸς τὸ ἔγκλημα τῆς Πέτρας αὐτὸ καθ’ ἑαυτὸ καὶ ὡς πρὸς τὸν τρόπον καθ’ ὃν συγκεκριμένως τὸ ἀντιμετώπισαν αἱ κρατικαὶ Ἀρχαί, αἱ ὁποῖαι ἔπραξαν πᾶν ὅ,τι ἠδυνήθησαν· ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἠδυνήθησαν δὲν ἦτο καθόλου ἀρκετόν. Ἐξ ἀφορμῆς ὅμως τοῦ ἐγκλήματος τούτου τίθενται δύο γενικώτεραι ἀπόψεις, τὰς ὁποίας νομίζω ὅτι ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ ἐξετάσωμεν. Πρῶτον, εἰς τὸ ποῦ ὀφείλεται ἡ ἀκατάλυτος ληστοκρατία τῆς Ἠπείρου καὶ δεύτερον, διατί ἀποτυγχάνουσιν αἱ κρατικαὶ Ἀρχαὶ ἐν τῇ καταδιώξει ταύτης. Δὲν διστάζω, κύριοι, νὰ ἐκφέρω τὴν γνώμην ὅτι τὴν ληστείαν ἐπέβαλε καὶ διαιώνισεν εἰς τὴν Ἤπειρον αὐτὸ τὸ ἐπίσημον Κράτος, ἀφ’ ἑνὸς μὲν διὰ τῆς πολιτικῆς τῶν ἀμνηστειῶν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ διὰ τῆς κακῆς ἐκλογῆς τῶν ἀνωτέρων ὀργάνων. Ὑπάρχουσι βεβαίως λόγοι οἰκονομικοὶ σχέσιν ἔχοντες κυρίως μὲ τὴν μεγάλην κρίσιν, τὴν ὁποίαν διέρχεται ἡ κτηνοτροφία εἰς τὴν Ἤπειρον. Ὑπάρχουσι λόγοι ἱστορικοί, κυρίως ἀπορρέοντες ἀπὸ τὴν παράδοσιν τῶν ἀλβανομάχων καὶ τουρκομάχων ληστῶν. Ὑπάρχουσι λόγοι καθυστερήσεως τοῦ πολιτισμοῦ ἐκ τοῦ μεγάλου ἀναλφαβητισμοῦ, ὁ ὁποῖος παρουσιάζεται ἐν Ἠπείρῳ. Ἀλλὰ τὴν ἀξίαν τῶν λόγων τούτων καθιστᾷ ἐνεργὸν καὶ πραγματικὴν ἡ ἐπίσημος προστασία τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, διότι οὐδεὶς δύναται νὰ ἀρνηθῇ ὅτι εἰς διαφόρους περιστάσεις τὸ ἐπίσημον Κράτος συνειργάσθη μὲ ληστάς, τοὺς ὁποίους διετήρει ἐν ἐπικηρύξει αὐτὸ τὸ ἴδιον, διότι οὐδεὶς ἐπίσης δύναται νὰ ἀρνηθῇ ὅτι οἱ λησταὶ οὗτοι ἠμνηστεύθησαν κατόπιν πολιτικῆς προσυμφωνίας περὶ τούτου. Οὐδεὶς δύναται νὰ ἀρνηθῇ ὅτι τοῖς ἐπετράπη νὰ ζήσωσι πλουσιοπαρόχως ἐν μέσῳ τῶν κοινωνιῶν, τὰς ὁποίας πρὸ ὀλίγου ἐλήστευσαν καὶ ἐδολοφόνησαν. Οὐδεὶς δύναται νὰ ἀρνηθῇ ὅτι καὶ μετὰ ταῦτα τὸ ἐπίσημον Κράτος ἐκάλεσεν εἰς συνεργασίαν τούτους πρὸς κατάπνιξιν τῆς ἐξακολουθούσης ληστείας. Ὀλίγον, κύριοι, πρὸ τῆς διαπράξεως τοῦ ἐγκλήματος τῆς Πέτρας κατάπληκτοι ἔβλεπον οἱ χωρικοὶ νὰ εἰσβάλωσιν οἱ Ρεντζαῖοι εἰς τὰ χωρία ἐπὶ κεφαλῆς τῶν χωροφυλάκων καὶ ἔβλεπον τοὺς χωροφύλακας νὰ κρατοῦν τοὺς ἀναβολεῖς τῶν ἵππων διὰ νὰ ξεπεζεύσουν οἱ καπεταναῖοι καὶ ἔβλεπον τοὺς καπετανέους νὰ δέρουν τοὺς χωρικοὺς ὑπὸ τὰ ὄμματα τῶν ὀργάνων τῆς Ἐξουσίας. Πῶς θέλετε κατόπιν τούτων νὰ τολμήσωσι νὰ καταδώσωσι τοὺς καπετανέους, οἱ ὁποῖοι χθὲς ἀκόμη συνειργάζοντο μετὰ τῶν Ἀρχῶν καὶ οἱ ὁποῖοι σήμερον εἶναι πάλιν λησταί; Πῶς θέλετε ἀκόμη αὐτὰ τὰ καταδιωκτικὰ ὄργανα τῆς Ἐξουσίας νὰ θέσωσιν ἀδιστάκτως τὴν χεῖρα ἐπὶ τῶν χθεσινῶν συνεργατῶν των; Καὶ πῶς θέλετε ἀκόμη ὁ πολὺς λαὸς νὰ μὴ πιστεύσῃ ὅτι Ἀρχαὶ καὶ λησταί, ἀστυνόμοι καὶ λήσταρχοι, συνειργάζοντο ἕως χθὲς πρὸς δῆθεν κατάπνιξιν τῆς ληστείας; Πῶς θέλετε νὰ μὴ πιστεύσῃ ὁ λαὸς ὅτι αἱ Ἀρχαὶ καὶ οἱ λησταὶ καθὼς συνειργάζοντο ἕως χθὲς εἰς ἄλλα ζητήματα, οὕτω συνεργάζονται καὶ σήμερον πρὸς διανομὴν τῶν λαφύρων τῆς ληστείας; Ἰδού, κύριοι, διατί διαιωνίζεται εἰς τὴν Ἤπειρον ἡ γενεὰ τῶν ληστῶν, ἰδοὺ διατί ἀποφεύγουσιν οἱ χωρικοὶ νὰ ὑποβοηθήσωσι τὸ ἔργον τῆς ἀνακρίσεως, ἰδοὺ διατί δραπετεύουσιν οἱ Ρεντζαῖοι ἀνενόχλητοι μέσα ἀπὸ τὰ χέρια τῶν Ἀρχῶν, ἰδοὺ διατί γίνεται εὐκόλως πιστευτὴ καὶ ἡ δεινοτέρα συκοφαντία ἐναντίον καὶ τοῦ λευκοτέρου ἀνωτέρου ὀργάνου τῆς Ἀρχῆς. Εἰς τὴν Ἤπειρον ἐπικρατεῖ μία κατάστασις ἀφόρητος ψυχικῶς καὶ ἠθικῶς. Ἅπαντες ὁμιλοῦσιν ἐκεῖ ἐπάνω περὶ μεγάλων καὶ ὑψηλῶν προσώπων, τὰ ὁποῖα κρατοῦν τὰ μυστικὰ νήματα τῆς λῃστοκρατίας. Εἶναι τοῦτο ὑπερβολή, εἶναι θρῦλλος; Ναί, ἀλλὰ εἶναι τοῦτο τόσον εὐρέως πιστευτόν, ὥστε, καὶ ἂν δὲν εἶναι ἀληθές, μολύνει τὴν ἀτμοσφαῖραν, διαφθείρει τὴν Κοινωνίαν, κλονίζει τὸ κῦρος τοῦ Κράτους. Διὰ τοῦτο, κύριοι, χρειάζεται πλήρης καὶ ριζικὴ ἐκκαθάρισις. Πρέπει ὄχι μόνον τὸ κακὸν νὰ κτυπηθῇ εἰς τὰς ρίζας του, ἀλλὰ καὶ νὰ διαλυθῶσιν ἅπαξ διὰ παντὸς ὅλοι οἱ θρύλλοι, οἱ ὁποῖοι τὸ διαιωνίζουν. Χρειάζεται πρὸς τοῦτο μία μεγάλη ἀφορμὴ καὶ νομίζω ὅτι ταύτην δίδει τὸ ἔγκλημα τῆς λῃστείας τῆς Πέτρας. Ἡ ἀποδεικτικὴ διαδικασία τοῦ ἐγκλήματος τούτου πρέπει νὰ προσλάβῃ ὅλην τὴν ἀπαιτουμένην εὐρύτητα, νὰ εἶναι ἡ δίκη τῶν δικῶν, δεδομένου ἄλλως τε ὅτι μὲ τὴν λῃστείαν τῆς Πέτρας σχετίζονται ὅλα τὰ ἐπίλεκτα πρόσωπα τοῦ πανθέου τῆς λῃστείας. Ἀλλὰ προηγουμένως πρέπει νὰ φθάσωμεν εἰς τὴν διαδικασίαν αὐτήν.
§86ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διατί ἐτέθη λογοκρισία;
§87Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ. Ἡ κατάστασις εἶναι γνωστή. Ἐπεβλήθη ἐπὶ δικτατορίας, ἡ ὁποία ἐπέβαλε καὶ τόσα ἄλλα ἀνόητα πράγματα. Ἡ λογοκρισία ἐπεβλήθη καὶ ἐν Ἠπείρῳ, ἀλλ’ ἤρθη τὴν ἑπομένην ἡμέραν, διότι κακῶς εἶχεν ἐπιβληθῆ.
§88ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἶχεν ἀναγραφῆ τότε ὅτι καὶ κάποιος ἀξιωματικὸς ἀνώτερος εἶχεν ἀναμιχθῆ καὶ ἐζητήθη ἡ ἀπομάκρυνσίς του ἐκεῖθεν.
§89Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ. Ἐζητήθη δι’ ἐκθέσεως τοῦ κ. Λεονταρίτου, ἡ ὁποία παταγωδῶς δημοσιευθεῖσα εἶχε προκαλέσει τοσαύτην ἐντύπωσιν. Δύναμαι νὰ σᾶς βεβαιώσω ὅτι, ἂν ὄχι ὅλοι, οἱ πλεῖστοι ἐκ τῶν ἀναφερομένων εἰς τὴν ἔκθεσιν, οἱ πλεῖστοι, ἐξακολουθοῦν νὰ παραμένωσιν ἀκόμη εἰς τὴν Ἤπειρον....
§90ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διατί μετετέθη ἐξ Ἰωαννίνων ὁ κ. Λεονταρίτης;
§91Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ. Ὁ κ. Λεονταρίτης εἶχεν ἀνακληθῆ προσωρινῶς εἰς τὴν στρατιωτικὴν δικαιοσύνην καὶ ἐπανῆλθεν εἰς τὴν θέσιν του. Μετὰ τὰ λεχθέντα καὶ ἵνα καταλήξωμεν εἴς τι συγκεκριμένον προτείνω τὰ ἑξῆς μέτρα: Πρῶτον μέτρον εἶναι ἡ ἀνάθεσις τῆς ἀνακρίσεως εἰς ἀνώτερον δικαστικὸν πεῖρας καὶ κύρους, βοηθούμενον καὶ ὑπὸ δευτέρου ἀνακριτοῦ.
§92ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὑπῆρχεν ἐκεῖ ὁ κ. Γιαμαρέλλος.
§93Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ. Ἔχω τὴν ἐντύπωσιν ὅτι ὁ κ. Γιαμαρέλλος εἶχεν ἐργασθῆ μετὰ πολλῆς ὀξυδερκείας. Πρῶτον ἔργον λοιπὸν πρέπει νὰ εἶναι ἡ ἀποστολὴ ἀνωτέρου δικαστικοῦ. Δεύτερον ἡ ἐκτέλεσις ἀκριβῶς τῆς ἀπομακρύνσεως τῶν ὑποδειχθέντων ὑπὸ τῆς ἐκθέσεως τοῦ κ. Λεονταρίτου ἀξιωματικῶν, εἴτε τοῦ Στρατοῦ εἶναι οὗτοι εἴτε τῆς χωροφυλακῆς, οἵτινες διέτριψαν εἰς τὴν Ἤπειρον ἐπὶ μακρὸν καὶ ἀνεμίχθησαν εἰς καταδιώξεις μὴ ἐξοντωθέντων λῃστῶν. Τρίτον μέτρον εἶναι τὸ ὅλως σκληρὸν τοιοῦτον, ἀλλ’ ἀναπόδραστον ἐνίοτε, τὸ μέτρον τῆς ἐκτοπίσεως τῶν στενῶν τοὐλάχιστον συγγενῶν....
§94Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἠξεύρετε πόσοι ἔχουν ἐκτοπισθῆ; Τὰ παράπονα μάλιστα τῶν κ. κ. ἀντιπροσώπων στρέφονται εἰς τοὺς ἐκτοπισμοὺς ἐκ Σάμου, Κρήτης καὶ Ἠπείρου.
§95ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἀπὸ τὴν Κρήτην εἶναι ἤδη ἐκτοπισμένοι τρεῖς, διότι τὸ ἠθέλησαν ὁ πρόεδρος τῆς κοινότητος.
§96Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας καθ’ ἣν ἀνέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον πολλοὺς ἀπὸ τοὺς ἐκτοπισμοὺς ἀνέστειλα, διότι ἀσφαλῶς νομίζω ὅτι τὸ μέτρον τοῦτο εἶναι μέτρον χρεωκοπίας ἑνὸς Κράτους. (Χειροκροτήματα). Καὶ εἶμαι ἀποφασισμένος τὸ μέτρον τοῦτο νὰ παύσῃ, διότι τὸ Κράτος πρέπει διὰ τῆς δυνάμεως νὰ προλαμβάνῃ τὰ ἀδικήματα, καὶ γενόμενα νὰ τὰ καταστέλλῃ, χωρὶς νὰ προβαίνῃ εἰς τοιαῦτα μέτρα, δηλωτικὰ μόνον τῆς ἀδυναμίας του ὡς Κράτους. Δὲν νομίζω ὅτι τὸ βάρβαρον μέτρον, τὸ ὁποῖον ἐδημιούργησεν ἡ ἀνωμαλία, ἡ ὁποία ἐπεκράτησεν εἰς αὐτὸ τὸ Κράτος πρέπει νὰ τὸ συνιστᾷ ὁ κ. ἀντιπρόσωπος. Ἔχω ἀπόφασιν νὰ περιορίσω ὅσον τὸ δυνατὸν εἰς τὰ ἐλάχιστον τὰ μέτρα ταῦτα μέχρις οὗ δυνηθῶ νὰ τὰ ἄρω ὅλα. Καὶ νὰ περιφρουρήσω τὴν Χώραν διὰ μέτρων ἀσφαλείας ἵνα περιέλθῃ οὕτω τὸ Κράτος ὅσον τὸ δυνατὸν εἰς τὴν κανονικήν του τροχιὰν καὶ νὰ παύσῃ μία τοιαύτη κατάχρησις.
§97Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Δύναμαι νὰ βεβαιώσω ὅτι ἔχουσιν ἐκτοπισθῇ πολλοὶ συμπολῖται μου καὶ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι ὑμεῖς, κ. Ὑπουργέ, ἀνεστείλατε 35 ἐκτοπισμούς.
§98Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Εἶχον παρακαλέσει τοὺς κ. κ. ἀντιπροσώπους νὰ μοὶ ὑποδείξωσιν ἂν ἔχωσιν ἀδίκους καταδιώξεις, διότι ἐξ ὁλοκλήρου δὲν δύναμαι νὰ ἄρω ἐπὶ τοῦ παρόντος τὸ μέτρον.
§99Β. ΜΕΪΜΑΡΑΚΗΣ. Ἀπὸ τὴν Κρήτην, κ. Ὑπουργέ, ἐγένοντο ἐκτοπισμοὶ διαφόρων ἀνθρώπων, τοὺς ὁποίους διέσπειραν εἰς ὅλα τὰ μέρη τῆς Ἑλλάδος χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ καμμία αἰτία. Ἐπαφιέμενοι εἰς τὴν κρίσιν ὑμῶν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου παρακαλῶ νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν καὶ τοὺς γενομένους τούτους ἐκ Κρήτης ἐκτοπισμούς.
§100Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἀδικώτεραι ἐκτοπίσεις κ. Ὑπουργέ, δὲν ἐγένοντο μέχρι τοῦδε. Ἔχω νὰ σᾶς ἀναφέρω ὅτι ἐν Ἠλείᾳ κατηγγέλθη ἔγκλημά τι καὶ ἐνῷ ἠθωώθησαν οἱ κατηγορηθέντες, ἐνῷ ἐχαρίσθη ἡ ποινὴ εἰς ὅλους τοὺς συνεργοὺς τοῦ ἐγκλήματος ἐκείνου, ἐν τούτοις ἐξακολουθοῦν αἱ ἐκτοπίσεις ἐπὶ τῷ λόγῳ αὐτῷ. Καὶ ἐκτοπίζονται οἰκογένειαι ὁλόκληροι, καὶ χωρίζονται ἀνήλικα παιδία ἀπὸ τὰς μητέρας των, ἀποστελλόμενα εἰς ἄλλας νήσους αὐτὰ καὶ εἰς ἄλλας αἱ μητέρες των. Παρακαλῶ, κ. Ὑπουργέ, νὰ διαταχθῇ ἀνάκλησις τῆς ἐκτοπίσεώς των καὶ διὰ τοὺς ἀτυχεῖς αὐτούς.
§101Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ. Ὀφείλω, κ. Ὑπουργέ, νὰ δώσω τὴν ἀκόλουθον ἐξήγησιν, ἵνα μὴ ὑποτεθῇ ὅτι ἐγὼ ἀμύνομαι τῆς συνεχίσεως τοῦ μέτρου τούτου τῶν ἐκτοπισμῶν. Ἐγὼ τονίσας τὴν ἀνάγκην τοῦ ἐκτοπισμοῦ ὡρισμένων ἀτόμων, ἔπραξα τοῦτο, διότι ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου τὰς πληροφορίας ἐγκρίτων Ἠπειρωτῶν, ὅτι οἱ καταδιωκόμενοι λῃσταὶ Ρεντζαῖοι κρύπτονται εἰς τὰ χωρία Μπάγια καὶ Κουκούλι τοῦ Ζαγορίου Ἕτερον μέτρον, κύριοι, εἶναι ἡ πύκνωσις τοῦ δικτύου τῶν τηλεφώνων εἰς τὰ λῃστόπληκτα χωρία. Παρετήρησα κατὰ τὰς ἡμέρας τῆς καταδιώξεως ὅτι δὲν ὑπάρχει εἰς τὴν λῃστόπληκτον περιοχὴν παρὰ ἓν τηλέφωνον εἰς τὴν Φιλιππιάδα καὶ ἓν εἰς Λοῦρον. Οὐδὲν ἕτερον. Πέμπτον μέτρον πρέπει νὰ εἶναι ἡ ἵδρυσις ἀστυνομικῶν σταθμῶν καὶ τμημάτων ὑπὸ πεπειραμένους ἀξιωματικοὺς καὶ ὑπαξιωματικοὺς εἰς ὅλα ἀνεξαιρέτως τὰ λῃστόπληκτα χωρία. Νομίζω ὅτι ἐπίσης ἐπιβάλλεται ἡ συμπλήρωσις τῶν πολλῶν κενῶν θέσεων ἐφημερίων καὶ διδασκάλων τῶν χωρίων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι νὰ ἐνεργοῦν ἔντονον προπαγάνδαν παρὰ τοῖς χωρικοῖς. Τέλος, ἐπιβάλλεται ὁ συντονισμὸς ὅλων τῶν παραλλήλων προσπαθειῶν τῶν ἁρμοδίων ἀρχῶν ὑπὸ τοῦ νέου Γενικοῦ Διοικητοῦ τῆς Ἠπείρου, ὁ ὁποῖος πρέπει νὰ εἶναι ἐμπνευσμένος καὶ ἰσχυρὸς πολιτικός, ἐξουσιοδοτημένος μὲ ἀπεριόριστον ἐξουσίαν δράσεως καὶ νὰ παραμείνῃ εἰς τὴν Ἤρον ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερον χρόνον. Ἄν δὲ θέλωμεν, κύριοι, νὰ φθάσωμεν καὶ εἰς ἀπώτερα συμπεράσματα ἐξ ἀφορμῆς τῶν κακῶν ἐξετάσεων, τὰς ὁποίας ἔδωσαν αἱ Κρατικαὶ ἀρχαὶ κατὰ τὸ ἔγκλημα τοῦτο, ὀφείλομεν νὰ λάβωμεν σοβαρῶς ὑπ’ ὄψει τὴν ἀνάγκην ὅπως ἀποκτήσωμεν εἰδικοὺς ποινικοὺς δικαστὰς καὶ εἰδικοὺς ἀνακριτάς. Ὅπως ἐπίσης πρέπει νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψει καὶ τὴν ἀνάγκην τῆς ἐνισχύσεως τῆς Χωροφυλακῆς. Ἐγὼ προσωπικῶς, κύριοι, συμπαθῶ τὸ Σῶμα τοῦτο καὶ ἀκριβῶς διὰ τὸν λόγον τοῦτον ἐπεθύμουν νὰ διοργανωθῇ ἐπὶ νέων καὶ ὑγιεστέρων βάσεων. Θὰ ἐνθυμῆσθε ἴσως ὅλοι ὅτι εὐθὺς μετὰ τὸ ἔγκλημα ἠγέρθη μεγάλη καταφορὰ ἐναντίον τοῦ Σώματος τῆς Χωροφυλακῆς. Ἤκουσα μὲ τὰ ἰδιά μου ὦτα ἀνώτερον ἀξιωματικὸν τῆς Χωροφυλακῆς εἰς μίαν ἔκρηξιν ἀγανακτήσεως διὰ τὴν ἀνικανότητα κατωτέρων ὀργάνων νὰ λέγῃ ὅτι δὲν ὑπάρχει ἐλπίς, ἀλλὰ πρέπει νὰ διαλυθῇ αὐτὸ τὸ «παληόσωμα.» Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἡ ἀντικειμενική μου παρατήρησις διεπίστωσεν εἶναι, ὅτι τὰ νεώτερα στελέχη, δυστυχῶς, τοῦ Σώματος ἀποδεικνύονται, καὶ τονίζω τὰ νεώτερα στελέχη, ἀποδεικνύονται ἀνεπαρκῆ εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ κυρίου αὐτῶν ἔργου, τὸ ὁποῖον εἶναι βεβαίως ἡ ὑπηρεσία τοῦ ὑπαίθρου καὶ ὄχι ἡ ὑπηρεσία τοῦ γραφείου.
§102ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὄχι γενικῶς.
§103Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ. Ὄχι γενικῶς, βεβαίως. Ἐπίσης διεπιστώθη, κύριοι, ὅτι εἰς πολλὰ κακὰ ἀποτελέσματα ἄγει τὸ μέτρον τῶν ἠθικῶν ἀμοιβῶν καὶ τῶν ἐγκληματικῶν ἐπικηρύξεων. Ἄν δὲν ὑπῆρχε τὸ μέτρον τοῦτο, εἰς πολλὰ σημεῖα ἡ καταδίωξις τῶν λῃστῶν εἰς τὴν Ἤπειρον κατὰ τὴν τελευταίαν περίοδον, τὴν ὁποίαν ἔχω ὑπ’ ὄψιν, θὰ ἔφθανεν εἰς καλύτερα ἀποτελέσματα. Εἷς ἔντιμος ἐνωμοτάρχης, ὁ Ἐργαζάκης, δὲν θὰ ἄφηνε νὰ τοῦ διαφύγῃ ὁ λῃστὴς Παπᾶς, ἄν δὲν διείπετο ὑπὸ τοῦ πνεύματος τῆς ἐξασφαλίσεως ὅλων τῶν ἠθικῶν καὶ ὑλικῶν ἀμοιβῶν. Διότι ἐνῷ ἐγνώριζε τὴν παρουσίαν τοῦ λῃστοῦ εἰς ὡρισμένην τοποθεσίαν καὶ ἐντὸς περικεκλεισμένης βραχώδους χοάνης, αὐτὸς δὲν εἰδοποίησε κανὲν ἀπόσπασμα καὶ ὄχι μόνον δὲν εἰδοποίησε κανὲν ἀπόσπασμα, ἀλλ’ ἐξησθένησε καὶ τὸ ἰδικόν του ἀπόσπασμα καὶ ἐκράτησε μόνον τέσσαρας χωροφύλακας διὰ νὰ λάβῃ μόνος τὴν ἠθικὴν ἀμοιβήν. Τὸ ἀποτέλεσμα ἦτο ὅτι ὁ λῃστὴς Παπᾶς ἐδραπέτευσεν ἐκ μέσου τῶν χειρῶν τοῦ ἀποσπάσματος.
§104ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὰ ὄργανα αὐτὰ πρέπει νὰ τιμωρῶνται.
§105Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ. Ἐνθυμεῖσθε ὅτι προχθὲς ἐφθάσαμεν μέχρι τοῦ νὰ θίξωμεν καὶ ἀνώτερον ἀξιωματικὸν διὰ τὸ ζήτημα τῆς διανομῆς τῶν ἐπικηρύξεων. Ὑπάρχει εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ὁλόκληρος φάκελλος τοῦ ἀνθυπομοιράρχου Παπανικολάου ἀκριβῶς διὰ τὸ ζήτημα τῆς ἐξοντώσεως τῶν λῃστῶν Κιάμου καὶ λοιπῶν καὶ τῆς διανομῆς τοῦ ποσοῦ τῆς ἐπικηρύξεως.
§106Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Τί εἴπατε, κ. βουλευτά;
§107Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ. Γνωρίζω, κ. Ὑπουργέ, ἐκ τῆς ὑπηρεσίας ὑμῶν ὅτι ὑπάρχει ἐν τῷ Ὑπουργείῳ σας φάκελλος διαμαρτυριῶν τοῦ ἀνθυπομοιράρχου Παπανικολάου, αἱ ὁποῖαι ἀφορῶσι τὴν λῃστείαν τῆς Ἠπείρου καὶ τὸν τρόπον, κατὰ τὸν ὁποῖον ἐπιχειροῦν νὰ τὴν καταδιώξουν αἱ ἀνώτεραι ἀρχαί, ὡς ἐπίσης ἀφοροῦν καὶ τὸ ζήτημα τῶν ἐπικηρύξεων ἐκείνων, διὰ τὰς ὁποίας ἔγινε τόσος λόγος προχθὲς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Καταλήγων, κύριοι βουλευταί, θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ πιστεύσητε ὅτι ὅλα, ὅσα ἠκούσατε εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην καὶ ὅλα, ὅσα ἀνεγνώσατε εἰς τὸν Τύπον περὶ τῆς καταστάσεως τῆς Ἠπείρου, ὁσονδήποτε καὶ ἂν σᾶς φαίνωνται ὑπερβολικά, πολὺ ἀπέχουν ἀπὸ τοῦ νὰ σᾶς δώσουν πραγματικὴν ἰδέαν τῆς ἀληθοῦς καταστάσεως. Αἱ τυχὸν ὑπερβολαὶ καὶ αἱ τυχὸν συκοφαντίαι ἀφορῶσι τὰ ὑπεύθυνα πρόσωπα. Ἀλλὰ τὰ πράγματα οὐδεμία συκοφαντία δύναται νὰ τὰ ἐξογκώσῃ. Βοοῦν δὲ τὰ πράγματα ὅτι εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ Ἠπειρωτικοῦ λαοῦ ἔχει καταπέσει ἡ ἰδέα τοῦ Κράτους καὶ ἔχει κλονισθῆ βαθέως ἡ ἐμπιστοσύνη αὐτοῦ ἐπ’ αὐτό. Καὶ μὴ λησμονῶμεν, κύριοι, ὅτι ἡ Ἤπειρος ἀποτελεῖ προφυλακὴν εἰς τὸ βορειοδυτικὸν ἄκρον τῆς Ἑλλάδος, ἔχομεν δὲ ὑποχρέωσιν ὅπως ἐνισχύσωμεν τὴν προφυλακὴν αὐτήν, μεταβάλλοντες αὐτὴν ἀπὸ λῃστρικῆς κολάσεως εἰς διαμέρισμα εὐημεροῦν.—ἐπαξίως ἄλλως τε καὶ πρὸς τὴν μακρὰν παράδοσιν πλούτου, παιδείας καὶ ἀγαθοεργιῶν, τὰς ὁποίας ἔχει νὰ ἐπιδείξῃ ἡ εὔανδρος Ἤπειρος.
§108ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Χαβίνης ἔχει τὸν λόγον.
§109Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, καὶ διότι τὸ ζήτημα ἐξηντλήθη καὶ διότι αἱ ἐπερωτήσεις ἀνάγονται εἰς ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ παροῦσα Κυβέρνησις δὲν διεχειρίζετο τὴν Ἐξουσίαν καὶ συνεπῶς δὲν δύνανται νὰ ἀποτελέσουν ἔλεγχον ταύτης, θὰ εἶμαι σύντομος. Ἄν, κ. Πρόεδρε, ἐφέρομεν τὰ ζητήματα ταῦτα ὡς ἐπερωτήσεις, τὸ ἐκάμαμεν μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ μεταφέρωμεν ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς τὴν ἀγανάκτησιν καὶ τὴν ἀπογοήτευσιν τοῦ Ἠπειρωτικοῦ λαοῦ ὄχι μόνον διὰ τὸ ἔγκλημα τῆς Πέτρας, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν πλήρη περιφρόνησιν, τὴν ὁποίαν τὰ δικαστικὰ καὶ διοικητικὰ ὄργανα ἔδειξαν πρὸς τὸν Ἠπειρωτικὸν λαόν. Πέρυσι εἶχον ὑποβάλει ἐπερώτησιν διὰ τὴν συγκοινωνίαν τῆς Ἠπείρου καὶ εἶχον ζητήσει προηγουμένως διὰ τοῦ Προέδρου τῆς Συνελεύσεως ὅπως κατατεθῶσιν οἱ σχετικοὶ πίνακες παρὰ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας, οἱ ὁποῖοι καὶ κατετέθησαν. Ἐκ τῶν πινάκων τούτων θὰ ἴδῃ κανεὶς ὅτι ἐξ ὅλων τῶν νομῶν τοῦ Κράτους ὁ μόνος νομός, ὁ ὁποῖος ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεώς του δὲν ἔτυχε πιστώσεως οὐδὲ μιᾶς δραχμῆς, εἶναι ὁ νομὸς Πρεβέζης. Αἱ πιστώσεις, αἱ διατεθεῖσαι ἀπὸ τῆς 15ης Ὀκτωβρίου 1922 μέχρι τοῦ θέρους τοῦ 1925 κατὰ τοὺς νομοὺς εἶναι αἱ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): Νομὸς Ἀττικοβοιωτίας 3½ ἑκατομμύρια. Φθιωτιδοφωκίδος 713.000. Αἰτωλοακαρνανίας 6.000.000. Ἄρτης 825.000, Τρικκάλων 4½ ἑκατομμύρια, Λαρίσσης κλπ. Δύναμαι μάλιστα, κύριοι συνάδελφοι, νὰ βεβαιώσω ὅτι ἔγινε ἡ σύμβασις κατὰ τοιοῦτον τρόπον ὥστε νὰ μὴ δύναται τὸ Κράτος νὰ σταματήσῃ τὴν χορήγησιν τῶν πιστώσεων, διότι θὰ εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ πληρώσῃ μεγάλας ἀποζημιώσεις. Εἶναι εὐτύχημα, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας ἀνέλαβεν ἀρχηγὸς κόμματος, διότι μέχρι τοῦδε οἱ Ὑπουργοὶ ἐφρόντιζον μόνον διὰ τὰς ἐπαρχίας των. Εὔχομαι καὶ ἐλπίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας θὰ δείξῃ τὴν αὐτὴν μέριμναν δι’ ὅλας τὰς ἐπαρχίας τοῦ Κράτους. Ἐπὶ πλέον ἐξ ἄλλου πίνακος κατατεθέντος καταφαίνονται τὰ χιλιόμετρα τῶν ὁδῶν κατὰ νομοὺς ἅτινα εἶναι τὰ ἑξῆς (ἀναγινώσκει).
§110Ι. ΚΙΝΙΑΣ. Εἰς τὴν Βοιωτίαν δὲν ἔχει γίνει τίποτε.
§111Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριε βουλευτά, ἔχει ψηφισθῆ κατὰ τὸ 1917 ὁ νόμος 1074, ὑπουργοῦντος τοῦ κ. Παπαναστασίου. Κατὰ τὸν νόμον αὐτὸν τὸ ὑπόλοιπον τῶν πιστώσεων, ὅσαι δὲν διετίθεντο ἐξ ὁλοκλήρου ἐντὸς τῆς σχετικῆς οἰκονομικῆς χρήσεως, ἔπρεπε νὰ κατατίθενται εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν διὰ νὰ διατίθενται διὰ τὸ ἑπόμενον ἔτος ἐπὶ πλέον τῶν ὅσων ἀνεγράφοντο εἰς τὸν Προϋπολογισμόν. Πέρυσι διὰ Ν. Δ. ἐνεκρίθη κάποια πίστωσις διὰ τὴν κατασκευὴν δύο ὁδῶν ἐν τῷ νομῷ Πρεβέζης. Ἡ ἔναρξις τῆς ἐργασίας ἤρχισε πρὸ δύο μόλις μηνῶν. Ἡ πίστωσις εἶναι πολὺ μικρά. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργόν, ὅπως ἐφαρμόσῃ τὸν νόμον 1074, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται σήμερον ἐν ἰσχύϊ καὶ κατὰ τὸν ὁποῖον αἱ πιστώσεις, αἱ μὴ διατεθεῖσαι μέχρι σήμερον διὰ τὰς ὁδοὺς Πρεβέζης, πρέπει νὰ κατατεθῶσιν εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν ἵνα χρησιμοποιηθῶσιν διὰ τὸ ἑπόμενον ἔτος. Ἀσφαλῶς ὁ κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργὸς θὰ εὑρεθῇ πρὸ μεγίστων δυσκολιῶν διὰ τὴν συγκοινωνίαν τοῦ Κράτους, ὄχι μόνον ὅσον ἀφορᾶ τὴν κατασκευὴν τῶν ὁδῶν, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν συντήρησιν αὐτῶν, διότι, ὡς γνωστόν, οὐδεὶς δρόμος ὑπάρχει ἐν Ἑλλάδι ἐν καλῇ καταστάσει. Δὲν θὰ ἀναπτύξω, κύριοι, καὶ ἐγὼ πρόγραμμα συγκοινωνιακῆς πολιτικῆς, ἵνα κάμω ἐγὼ τοιαύτην ἀρχήν, διότι ἄλλως κινδυνεύομεν νὰ ἴδωμεν ὅλους τοὺς κ. κ. βουλευτὰς ἀναπτύσσοντας ἀνὰ ἓν τοιοῦτον πρόγραμμα. Ἂς ἀναμείνωμεν τὸ πρόγραμμα τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργοῦ ἵνα τὸ συζητήσωμεν καὶ φέρωμεν τὰς ἀναγκαίας τροποποιήσεις. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον λείπει ἀπὸ τὸ Κράτος διὰ τὴν συγκοινωνίαν εἶναι πρῶτον ἐπαρκὲς χρῆμα διὰ τὴν συντήρησιν τῶν ὁδῶν, διότι τὸ διατιθέμενον ποσὸν εἶναι ἐλάχιστον ἐνῷ τὸ χρῆμα διὰ τὴν κατασκευὴν τῶν ὁδῶν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ἐπαρκές, ἀρκεῖ νὰ διανέμεται ἀναλόγως, καθόσον ἂν ἐρωτήσητε τὴν ὑπηρεσίαν τῶν δημοσίων ἔργων θὰ πληροφορηθῆτε ὅτι ἡ κατασκευὴ ἑνὸς χιλιομέτρου κοστίζει 400.000 δραχμὰς περίπου καὶ ὅτι λόγῳ τῆς ἀνεπαρκείας τῶν μέσων, τῆς ἐλλείψεως ἐργατῶν καὶ ἄλλων αἰτίων δὲν εἶναι δυνατὸν σήμερον νὰ κατασκευασθῶσιν ἐντὸς ἑνὸς ἔτους πλέον τῶν 5 χιλιομέτρων. Ἑπομένως μὲ τὸ διατιθέμενον ποσὸν τῶν 90 ἑκατομμυρίων κατ’ ἔτος εἶναι δυνατὸν νὰ κατασκευάζωνται ὁδοὶ εἰς ὅλους τοὺς νομοὺς τοῦ Κράτους. Ἐλπίζω ὅτι ὁ κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργὸς ὡς ἀρχηγὸς Κόμματος θὰ θελήσῃ νὰ προβῇ ἀμέσως καὶ εἰς τὴν ἀναίρεσιν συμβάσεων καὶ ἂς πληρώσῃ τὸ Κράτος ἀποζημιώσεις. Δὲν εἶναι δυνατὸν εἴς τινας νομοὺς νὰ κατασκευάζωνται ἔργα ὁδοποιΐας καὶ εἰς ἄλλας οὐχί. Δευτέρα ἔλλειψις εἶναι ἡ ἔλλειψις τοῦ προσωπικοῦ καὶ ἰδίως μηχανικῶν. Ἐπὶ Κυβερνήσεως τοῦ κ. Μιχαλακοπούλου προὐτάθη ἀπὸ πολλοὺς πληρεξουσίους ὅπως ἡ Κυβέρνησις καλέσῃ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ μηχανικούς, διότι, ἵνα δυνηθῇ τὸ Κράτος νὰ κρατήσῃ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν του ὀλίγους μηχανικούς, ἠναγκάσθη νὰ αὐξήσῃ τοὺς μισθούς. Ὅταν εἷς Γάλλος διπλωματοῦχος μηχανικὸς λαμβάνῃ μισθὸν χιλίων φράγκων, δύνασθε νὰ φαντασθῆτε πόσοι Γάλλοι μηχανικοὶ θὰ ἔλθουν ἐδῶ μὲ 10.000 δραχ. τὸν μῆνα ἢ 3.500 φράγκα. Αὐτὸ πρέπει ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ τὸ μελετήσῃ, διότι θὰ εὑρεθῇ πρὸ μεγίστης ἐλλείψεως μηχανικῶν. Ἐκτὸς τούτου ὑπάρχει καὶ ἔλλειψις βοηθῶν τῶν μηχανικῶν. Ἀρκεῖ νὰ φαντασθῆτε ὅτι διὰ μίαν γέφυραν τοῦ Ἀχέροντος ποταμοῦ ἐδόθη πίστωσις 125,000 δραχμῶν καὶ ἐν τούτοις οὐδεὶς παρουσιάσθη νὰ ἀναλάβῃ τὸ ἔργον εἰς δημοπρασίαν, ηὐξήθη ἡ πίστωσις εἰς 200.000 δραχμὰς καὶ πάλιν οὐδεὶς παρουσιάσθη, ηὐξήθη ἡ πίστωσις εἰς 250.000 δραχμὰς καὶ πάλιν οὐδεὶς παρουσιάσθη.
§112ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν πληρώνονται οἱ ἐργολάβοι.
§113Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Πληρώνονται, κ. συνάδελφε. Κύριε Πρόεδρε, ἡ διακοπὴ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου μοὶ ἔφερεν εἰς τὴν μνήμην μίαν πρότασιν, ἣν καὶ ἄλλοτε εἶχον κάμει ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου καὶ ὁ κ. Βαλαλᾶς ὡς Ὑπουργὸς ἐσκέφθη νὰ τὴν ἐφαρμόσῃ· δηλαδὴ αἱ πιστώσεις αἱ διατιθέμεναι διὰ τὰ δημόσια ἔργα νὰ παραδίδωνται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας καὶ νὰ κατατίθενται εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, διότι συμβαίνει τοῦτο, ἐνῷ ἀναγράφεται εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν ἀριθμός τις ἑκατομμυρίων, δὲν διατίθενται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας παρὰ ἐλάχιστα. Δι’ αὐτὸ φρονῶ ὅτι πρέπει νὰ κατατίθενται ἐπ’ ὀνόματι τοῦ Ὑπουργοῦ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν τὰ ἑκατομμύρια τὰ ἀφορῶντα τὴν συγκοινωνίαν τοῦ Κράτους. Ὅσον ἀφορᾶ, κ. Πρόεδρε, τὸ ἔγκλημα τῆς Πέτρας, δὲν ἔχω παρὰ νὰ μεταφέρω τὴν ἀπογοήτευσιν τοῦ Ἠπειρωτικοῦ λαοῦ οὐχὶ μόνον διὰ τὸ ἔγκλημα τῆς Πέτρας, ἀλλὰ κυρίως, κυριώτατα καὶ διὰ τὰ βασανιστικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἔλαβον αἱ Ἀρχαὶ ἐναντίον ἀθώων ἀνθρώπων. Ἀντὶ ἡ ἀνάκρισις νὰ στραφῇ πρὸς κατευθύνσεις πρὸς τὰς ὁποίας δύνανται νὰ εὑρεθῶσιν οὐχὶ οἱ ἔνοχοι, ἀλλ’ οἱ συνεργοὶ αὐτῶν, ἡ ἀνάκρισις ἐστράφη ἐναντίον χωρικῶν καταγομένων ἀπὸ χωρία ἀπέχοντα πλέον τῶν 15 χιλιομέτρων τῆς ἁμαξιτῆς ὁδοῦ ἐφ’ ἧς ἔγινε τὸ ἔγκλημα. Διότι, πῶς ἦτο δυνατόν, κ. Πρόεδρε, οἱ χωρικοὶ νὰ γνωρίζουν ὅτι τὴν τάδε ὥραν θὰ διέλθουν αὐτοκίνητα μὲ τόσα ἑκατομμύρια ἐκ Πρεβέζης δι’ Ἰωάννινα; Ἀσφαλῶς εἶχον συνεργάτας γνωρίζοντας ὅτι τὰ χρήματα θὰ διήρχοντο πρὸς αὐτὴν τὴν κατεύθυνσιν. Καὶ ἐν τούτοις πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτὴν δὲν ἔστρεψαν τὰς ἐνεργείας των αἱ Ἀρχαί. Τοὐναντίον συνεκέντρωσαν τρεῖς χιλιάδας χωρικούς, τοὺς ὁποίους ἄφησαν εἰς τὸν ἥλιον ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας νηστικοὺς καὶ ἐναντίον τῶν ὁποίων μετεχειρίσθησαν ὅλα τὰ μέσα τῆς Ἱερᾶς Ἐξετάσεως, φθάσαντες μέχρι τοῦ σημείου νὰ ἀπειλήσουν ἀνθρώπους ὅτι θὰ τοὺς περιχύσουν διὰ ζέοντος ἐλαίου. Ὁ γηραιὸς Σακᾶς, πρόεδρος τῆς κοινότητος Κατζᾶ, δαρείς ἀγρίως ἀπέθανε μετὰ ἕνα μῆνα. Ὁ πολίτης Αὐγέρης, δεθεὶς μὲ τὰς χεῖρας ὄπισθεν, ἀφοῦ τοῦ ἐξύρισαν τὸν μύστακα, ἐδάρη εἰς τόσον βαθμόν, ὥστε μόλις ἀφέθη ἐλεύθερος ἐπετέθη ἐναντίον τοῦ ἀνθυπομοιράρχου Μακρυγιάννη, τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ, ὁ ὁποῖος οὐδὲν ἀνθρώπινον συναίσθημα ἔχει.
§114ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αὐταὶ αἱ πράξεις κατηγγέλθησαν εἰς τὸν εἰσαγγελέα;
§115Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ἐφόσον τόσαι δικαστικαὶ καὶ εἰσαγγελικαὶ Ἀρχαὶ ἐπελήφθησαν τῆς ὑποθέσεως, τί ἰδιαιτέρα καταγγελία χρειάζεται; Αἱ φρικαλεότητες αὐταὶ συνεσκότισαν ἔτι περισσότερον τὴν ἀνάκρισιν, διότι πῶς εἶναι δυνατὸν εἷς ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος ἀπειλεῖται μὲ θάνατον διὰ ζέοντος ἐλαίου, νὰ μὴ εἴπῃ ἓν οἱονδήποτε ἐπιχείρημα διὰ νὰ ἀπαλλαγῇ; Αὐτὰ εἶχον νὰ εἴπω διὰ τὸ ἔγκλημα τῆς Πέτρας, ἐλπίζω δὲ ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ διατάξῃ ἀνακρίσεις, ἰδίως κατὰ τοῦ ἀνθυπομοιράρχου Μακρυγιάννη, διὰ νὰ διαπιστώσῃ, ἂν τὰ καταγγελλόμενα εἶναι ἀληθῆ καί, ἂν εἶναι ἀληθῆ, νὰ λάβῃ τὰ προσήκοντα μέτρα κατ’ αὐτοῦ.
§116Ι. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Γνωρίζετε ὅτι ὁ ἀνθυπομοίραρχος Μακρυγιάννης ἀποτελεῖ κόσμημα διὰ τὴν χωροφυλακήν;
§117Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Τὸ ἀγνοῶ.
§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Τσαρλαμπᾶς ἔχει τὸν λόγον.
§119Μ. ΤΣΑΡΛΑΜΠΑΣ. Μὲ φέρει ἐπὶ τὸ βῆμα, κύριοι συνάδελφοι, τὸ ζήτημα τῆς Πέτρας ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν τῆς Ἠπείρου καὶ τὴν συγκοινωνίαν αὐτῆς. Εἶναι ἀληθῶς παράχορδον ἴσως ὅτι ἀσκεῖται κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος κατὰ Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία οὐδεμίαν εὐθύνην ἔχει, δεδομένου ὅτι τὴν ἐποχὴν τῆς διαπράξεως τοῦ ἐγκλήματος δὲν εὑρίσκετο ἐν τῇ Ἀρχῇ. Ἀλλ’ εἶναι τόσον φρικιαστικὸν ἔγκλημα καὶ τοιαύτη ἡ κρατικὴ ἐξουθένωσις ἐκ τῆς μὴ ἀποκαλύψεως αὐτοῦ, ὥστε νὰ δύναται νὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Βουλὴν καὶ νὰ δύναται νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον εὐρυτέρας ἐρεύνης περὶ τοῦ τί δέον νὰ γίνῃ διὰ τὸ μέλλον ὅσον ἀφορᾷ τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν ἐν Ἠπείρῳ. Τὸ ἔγκλημα τῆς Πέτρα εἶναι ἐκδήλωσις κρατικῆς ἀδυναμίας, ἀποδεικνυούσης σαφῶς ὅτι ἡ δημοσία ἀσφάλεια ἐν Ἑλλάδι δὲν ἔχει ἐξελιχθῆ ἀκόμη εἰς τὸ σημεῖον ἐκεῖνο, εἰς τὸ ὁποῖον ἔδει νὰ ἔχῃ φθάσει. Εἰς ἄλλα Κράτη τοῦ κόσμου καὶ ἐν τοῖς Πανεπιστημίοις ἀκόμη ὑπάρχουν ἕδραι, ἐν ταῖς ὁποίαις διδάσκεται πῶς ἐξ ἐλαχίστων τεκμηρίων διὰ τεχνικῶν καὶ ἐπιστημονικῶν μέσων εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδειχθῶσι καὶ τὰ πλέον μυστηριώδη ἐγκλήματα. Ἀλλ’ ἐν Ἑλλάδι, κύριοι, ἡ δημοσία ἀσφάλεια εἶναι καθαρῶς ἐμπειρική, εἶναι ζήτημα ἑνὸς βαθμοῦ καὶ μιᾶς προαγωγῆς. Καὶ ἔχομεν ἀξιωματικοὺς ἄνευ μορφώσεως καὶ ὄργανα τάξεως ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐπιστημονικῆς καταρτίσεως. Ἰδοὺ ἡ αἰτία διὰ τὴν ὁποίαν ἡ δημοσία ἀσφάλεια δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παγιωθῇ, διότι στερούμενοι ὀργάνων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν ἀσφάλειαν. Καὶ διὰ τοῦτο μετὰ περισσῆς ὑπερηφανείας παρακολουθεῖ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς τὴν ἐξέλιξιν ἑνὸς Σώματος, τὸ ὁποῖον ὀνομάζεται Ἀστυνομία Πόλεων καὶ ἐλπίζει ὅτι θὰ ἀποτελέσῃ τὴν βάσιν τῆς ἐξελίξεως τῆς δημοσίας ἀσφαλείας καὶ ὅτι ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὸ Σῶμα τοῦτο καὶ ἡ Χωροφυλακὴ προαγομένη εἰς Σῶμα μὲ ἐπιστημονικὴν μόρφωσιν θὰ δυνηθῇ εἰς τὸ μέλλον νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰ ζητήματα τῆς δημοσίας ἀσφαλείας. Ἰδού, κύριοι, ὁ πρωταρχικὸς λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον τὰ ἐγκλήματα δὲν ἀποκαλύπτονται καὶ εἰδικῶς εἰς τὴν Ἤπειρον. Ἡ Ἤπειρος, κύριοι, ἔχει ἀνάγκην πεφωτισμένης ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας, ἔχει ἀνάγκην διὰ τὸ μέλλον νὰ ἱδρυθῇ εἰδικὸν Σῶμα ἐν Ἠπείρῳ ἀστυνομίας καὶ ἀσφαλείας, τὸ ὁποῖον νὰ παρακολουθῇ ὄχι μόνον μετὰ τὴν τέλεσιν τὰ ἐγκλήματα, ἀλλὰ καὶ προληπτικῶς, καὶ νὰ ἔχῃ τὰ τεχνικὰ μέσα νὰ τὰ ἀποκαλύπτῃ. Ἡ δημοσία ἀσφάλεια ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὴν ἔλλειψιν συγκοινωνίας ἀποτελεῖ τὴν ἀληθῆ πέτραν τοῦ σκανδάλου, ἀποτελεῖ ἴσως τὴν ἐπικινδυνωδεστέραν ἀδυναμίαν τοῦ Κράτους διὰ τὸ μέλλον. Ὀφείλομεν νὰ ὁμολογήσωμεν τὰς κρατικὰς ἐλλείψεις μας, καὶ ὁ κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργός, ἂν ἔχῃ νὰ ἀρυσθῇ κάτι τι τῆς συζητήσεως ἡ ὁποία διεξήχθη, θὰ εἶναι νὰ προσκομίσῃ εἰς τὴν Βουλὴν νόμον καὶ μέτρα, διὰ τῶν ὁποίων νὰ διαρρυθμίσῃ τὰ πράγματα, διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν ζωὴν καὶ τὴν τιμὴν τῶν πολιτῶν. Ὁ κοινοβουλευτικὸς ὅμως ἔλεγχος ἀσκεῖται διὰ νὰ ἀποδειχθῇ ὅτι ὄργανα τῆς τάξεως φέροντα ἀνωτάτους βαθμοὺς ἐξετράπησαν κατὰ τοιοῦτον τρόπον ἐν τῇ ἐκτελέσει τῶν καθηκόντων των, ὥστε νὰ βιαιοπραγήσουν, ὥστε νὰ διαπράξουν βανδαλισμοὺς κατὰ φιλησύχων πολιτῶν. Δὲν ἦσαν ἔνοχοι οἱ πολῖται ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἰς τὸν Λοῦρον ὑπέστησαν τὰ πάνδεινα· ἁπλῶς καὶ μόνον ἐχρησίμευαν διὰ τὴν διαφήμησιν τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ἐντεταλμένων τὴν ἀνακάλυψιν τῆς ληστείας. Δέρονται, συκοφαντοῦνται οἱ πολῖται καὶ ἐν τούτοις τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς Χωροφυλακῆς, ὁ ἀνώτατος αὐτὸς ρυθμιστὴς τῆς Χωροφυλακῆς, δὲν ἔσπευσε νὰ ἐπιβάλῃ ἀμείλικτον τιμωρίαν καὶ νὰ ζητήσῃ εὐθύνας παρὰ τῶν ὑπαιτίων. Ὁ ἀνθυπομοίραρχος Μακρυγιάννης, αὐτὸς διὰ τὸν ὁποῖον πρὸ ὀλίγου ἤκουσα ἐπαίνους....
§120Β. ΜΕΪΜΑΡΑΚΗΣ. Ὄχι ἐπαίνους.
§121Μ. ΤΣΑΡΛΑΜΠΑΣ. .... ἂν εἰς ἄλλο Κράτος διέπραττε τὰ ὄργια ταῦτα, ὄχι μόνον θὰ ἐστερεῖτο τὸν βαθμόν του τὸν στρατιωτικόν, ἀλλὰ θὰ εὑρίσκετο εἰς τὰς φυλακὰς ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν, λογοδοτῶν διατί παρεβίασε τὰ ἱερώτερα δικαιώματα τοῦ πολίτου. Καὶ ὅμως προήχθη καὶ δὲν ἀποκλείεται ἀργότερα νὰ γίνῃ καὶ Ἀρχηγὸς τῆς Χωροφυλακῆς. Ἄλλα ὄργανα προέβησαν εἰς ὁμοίας πράξεις χωρὶς νὰ τιμωρηθοῦν καὶ πρέπει ὁ κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸς νὰ δείξῃ τὴν πυγμήν του διὰ νὰ ἀποδειχθῇ ὅτι ὑπὸ κοινοβουλευτικὸν καθεστὼς δὲν συγχωρῶνται αἱ ἀτιμίαι αὐταί. Καὶ ἔχομεν τὴν ἀξίωσιν οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἠπειρωτικοῦ λαοῦ, νὰ ἐπιβληθῇ βαρυτάτη ἐπ’ αὐτῶν ποινὴ διὰ νὰ ἱκανοποιηθῇ ἡ συνείδησις μιᾶς ὁλοκλήρου τάξεως φιλησύχων πολιτῶν, οἱ ὁποῖοι τοσαῦτα ὑπέστησαν ἀπὸ ὄργανα ἐντεταλμένα τὴν φρούρησιν τῆς ζωῆς καὶ τῆς ἀσφαλείας αὐτῶν. Ὑπὸ τὴν ἔποψιν αὐτὴν ἀσκοῦμεν τὸν κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον, ζητοῦμεν δὲ καὶ ἐκ τῶν ὑστέρων τὴν τιμωρίαν τῶν ὀργάνων τούτων, ζητοῦμεν τὴν ὀργάνωσιν Σώματος Ἀσφαλείας, ζητοῦμεν τὴν παγίωσιν τῆς τάξεως διὰ τῆς δημιουργίας ὀργάνων δυναμένων νὰ τὴν ἐφαρμόσουν. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῶν συγκοινωνιῶν, τὸ ὁποῖον καὶ τοῦτο εἶναι συνυφασμένον μὲ τὴν διασάλευσιν τῆς δημοσίας τάξεως, ἔχω νὰ παρατηρήσω καὶ ἐγὼ ὅτι ὄντως ἡ κατανομὴ τῶν δαπανῶν διὰ τὰς συγκοινωνιακὰς τῆς Χώρας ἀνάγκας γίνεται κατὰ τρόπον ἀπολύτως ἄδικον, διότι ἀπαιτεῖται νὰ ἔχῃ τις πολιτικὴν ἐπιρροήν, εἴτε νὰ γίνῃ Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας, εἴτε νὰ μποϊκοτάρῃ τὴν Κυβέρνησιν, διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ τύχῃ μιᾶς μερίμνης συγκοινωνιακῆς. Ἐνῷ, κύριοι, ὁλόκληρος ἡ Ἑλλὰς ἔχει δικαίωμα συγκοινωνίας, ἐν τούτοις κατὰ προτίμησιν ὡρισμέναι περιφέρειαι, ὡρισμέναι ἐπαρχίαι ἔχουσι τὸ εὐεργέτημα νὰ βλέπουν ἀναγεγραμμένα κονδύλια ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας.
§122Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Δὲν θὰ τὸ ἴδητε αὐτὸ ἐπὶ τῆς ὑπουργίας μου, κ. Τσαρλαμπᾶ.
§123Μ. ΤΣΑΡΛΑΜΠΑΣ. Καὶ διὰ τοῦτο διὰ μὲν τὰς ἐθνικὰς ὁδοὺς τὰς ἐχούσας γενικωτέραν σημασίαν, δεχόμεθα νὰ εἶναι ἁρμόδιον τὸ Κράτος νὰ καθορίζῃ τὰς δαπάνας, διὰ δὲ τὰς μικροτέρας ὁδοὺς ζητοῦμεν αὐτοδιοίκησιν, ζητοῦμεν ἀποκέντρωσιν, ζητοῦμεν εἰδικοὺς ὀργανισμοὺς εἰς ἑκάστην ἐπαρχίαν, διότι γνωρίζομεν ὅτι τὸ ἐνδιαφέρον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιδείξῃ μία περιφέρεια διὰ τὰ ἔργα της, δὲν δύναται ποτὲ νὰ παραβληθῇ πρὸς τὸ τοῦ Κράτους, διότι θέλομεν νὰ διαπαιδαγωγήσωμεν τὸν πολίτην νὰ ἀναλάβῃ καὶ οὗτος τὴν ὑποχρέωσιν νὰ παρακολουθῇ τὰ κοινά. Καὶ ὡς πρῶτος βαθμὸς αὐτοδιοικήσεως πρέπει νὰ εἶναι ἀσφαλῶς ἡ ὁδοποιΐα καὶ ἡ ἀποκέντρωσις αὐτῆς. Εἶναι εἰς πάντας γνωστόν, κύριοι, ὅτι διὰ νὰ ζητήσῃ μία περιφέρεια μελέτην ὁδοῦ τινος, χρειάζονται χίλιαι δυσχέρειαι. Ζητοῦμεν λοιπόν, κ. Ὑπουργέ, ἵδρυσιν εἰδικοῦ ταμείου ὁδοποιΐας, τὰ ὁποῖα ὅπου ἐφηρμόσθησαν δύναμαι νὰ εἴπω ὅτι ἐπέτυχον. Ἀντὶ τὸ Κράτος νὰ ἀναγράψῃ εἰς τὸν Προϋπολογισμόν του δαπάνας, ζητοῦμεν νὰ δοθοῦν ὑπὸ τοῦ Κράτους αἱ πιστώσεις αὗται εἰς τὰ ταμεῖα ταῦτα, διότι, σᾶς βεβαιῶ, ὅτι σήμερον αἱ δαπάναι αὗται ἀσκόπως καταβάλλονται. Ἄν π. χ. ἐχορηγήθη διὰ μίαν συντήρησιν κονδύλιον 300 χιλιάδων δραχμῶν, ρίπτονται τὰ σκῦρα ἐπὶ τῶν ὁδῶν, τὰ ἐγκαταλείπομεν ἐπὶ μίαν τετραετίαν καὶ μετὰ μίαν τετραετίαν δὲν ὑπάρχουν πλέον σκῦρα καὶ οὕτω τὸ ἔργον καὶ αἱ δαπάναι ἀποβαίνουν μάταιαι. Ζητοῦμεν λοιπὸν τὴν μέριμναν τοῦ Κράτους διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς περιφερείας μας, ἡ ὁποία διατελεῖ εἰς ἀθλίαν κατάστασιν. Εἶναι καιρὸς τὸ Κέντρον νὰ σκεφθῇ ὅτι ἡ ἐπαρχία δὲν εἶναι δυνατὸν πλέον νὰ δουλεύῃ εἰς τὴν ὑδροκέφαλον τῆς πρωτευούσης ἐπ’ ἄπειρον. Ἐλπίζω, κατερχόμενος τοῦ βήματος, ὅτι εἰς τὸ ζήτημα τῶν εὐθυνῶν τοῦ ἐγκλήματος, τὰς ὁποίας ζητοῦμεν, ὡς καὶ τῆς ὁδοποιΐας θὰ ἱκανοποιηθῇ ὁ Ἠπειρωτικὸς λαός, ὁ τόσας προσενεγκὼν ὑπηρεσίας εἰς τὴν Πατρίδα.
§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸς ἔχει τὸν λόγον.
§125Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Συνάδελφοι ἐξ Ἠπείρου ἐζήτησαν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης νὰ πληροφορηθῶσι τοὺς λόγους, ἕνεκα τῶν ὁποίων βραδύνει ἔτι ὁ τερματισμὸς τῶν ἀποφάσεων διὰ τὸ περιβόητον ἔγκλημα τῆς Πέτρας. Ἐδοκίμασα καὶ ἐγώ, ὡς πᾶς Ἕλλην πολίτης τῆς δυστυχοῦς αὐτῆς Χώρας, βαθεῖαν, βαθυτάτην ἀγανάκτησιν διὰ τὸ ἔγκλημα τοῦτο, τὸ πρωτοφανοῦς ἀγριότητος καὶ ὀργανώσεως τοσοῦτον τελείας, ὥστε καὶ ἡ ἐκτέλεσις αὐτοῦ ἐξησφαλίσθη καὶ ἡ ἀπόκρυψις τῶν δραστῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ προκατόχου μου ἐσκέφθη νὰ πέμψῃ τὸν ἀντεισαγγελέα Ἐφετῶν κ. Τσιφᾶκον, ὅπως ἐποπτεύσῃ ἐπὶ τῶν ἀνακρίσεων, αἱ ὁποῖαι τόσον ἐβράδυναν. Ὁ κ. Τσιφᾶκος ἀπέστειλε μόλις πρὸ δέκα ἡμερῶν τὴν ἔκθεσίν του εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης καὶ λυποῦμαι πολὺ διότι σήμερον λησμονήσας ὅτι ἀνεβλήθησαν αἱ ἐπερωτήσεις χθὲς διὰ σήμερον δὲν κατώρθωσα νὰ φέρω τὴν ἔκθεσιν ταύτην. Ἐν τῇ ἐκθέσει ἀνομολογοῦνται εἰλικρινῶς καὶ εὐκρινῶς πάντες ἐκεῖνοι οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι ἀνεπτύχθησαν ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς καὶ περὶ τῶν αἰτίων τὰ ὁποῖα ἤσκησαν νὰ ἀναβάλωσι τὸ τέρμα τῆς ἀνακρίσεως. Ὁ κ. Τσιφᾶκος ἐν τῷ τέλει τῆς ἐκθέσεώς του ὁμιλεῖ λίαν ἐπαινετικῶς περὶ τοῦ πρωτοδίκου Ἀργυράκη καὶ λέγει ὅτι αἱ ἀνακρίσεις εὑρίσκονται περὶ τὸ τέρμα των καὶ ὅτι δὲν εὑρίσκει λόγον παραμονῆς του πλέον εἰς τὰ Ἰωάννινα. Ὁ κ. ἀντεισαγγελεὺς ἐκφράζεται μετ’ ἀγανακτήσεως καὶ ἀποτροπιασμοῦ διὰ τὰ τελεσθέντα εἰς βάρος ἰδιωτῶν Ἠπειρωτῶν ὄργια ὑπὸ τοῦ ἀνθυπομοιράρχου Μακρυγιάννη. Μόλις ἔλαβον γνῶσιν τοῦ πράγματος, ἀμέσως διέταξα τὸν εἰσαγγελέα τῶν ἐν Κερκύρᾳ Ἐφετῶν ὅπως προβῇ εἰς τὴν δέουσαν ποινικὴν δίωξιν τοῦ ἐν λόγῳ ἀνθυπομοιράρχου. Κατόπιν τῆς ἐκθέσεως ταύτης δὲν νομίζω ὅτι ἐπιβάλλεται πλέον εἰς τὸν νῦν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης ἄλλο τι μέτρον διὰ τὸ ἔγκλημα τοῦτο. Ὅσα ἐγένοντο σφάλματα, ἐγένοντο διὰ πολλοὺς καὶ ποικίλους λόγους, ἐκτεθειμένους ἐν τῇ ἐκθέσει τοῦ κ. ἀντεισαγγελέως. Σήμερον δὲν δύναμαι νὰ πράξω ἄλλο ἢ νὰ προβῶ εἰς τὴν τιμωρίαν αὐτοῦ τοῦ ὀργάνου, τὸ ὁποῖον ἐξώκειλεν εἰς τοιαύτας ἀποτροπιαστικὰς πράξεις κατὰ πολιτῶν καὶ νὰ ἀναμείνω τὸ τέρμα τῆς ἀνακρίσεως, ὅπως προτείνει ὁ κ. ἀντεισαγγελεὺς τῶν Ἐφετῶν Ἀθηνῶν.
§126Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, δὲν δυνάμεθα νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν ψηφοφορίαν τοῦ ψηφίσματος τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργοῦ;
§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνον ἂν παραιτηθοῦν ὅσοι εἶναι ἐγγεγραμμένοι ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως.
§128Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Νὰ διακοπῇ διὰ δέκα λεπτὰ ἡ ἐπερώτησις.
§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κανονικὸν δὲν εἶναι, ἀλλ’ ἂν τὸ θέλῃ ἡ Βουλή....
§130Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν εἶναι καὶ τόσον ἁπλοῦν τὸ πρᾶγμα, διότι ἐγὼ προχθὲς ἔκαμα συζήτησιν ἐδῶ καὶ ὑποθέτω ὅτι δὲν εἶναι τοσοῦτον ἁπλοῦν τὸ πρᾶγμα, τόσῳ μᾶλλον, καθόσον ὑπάρχει καὶ αἴτησις 15 βουλευτῶν διὰ νὰ γίνῃ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ἡ ψηφοφορία.
§131Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὴν προχθεσινὴν συνεδρίασιν ἠκούσαμεν πάντες τὰς ἀντιρρήσεις ἐπὶ τοῦ σχεδίου τούτου καὶ νομίζω ὅτι αἱ ἀντιρρήσεις ἐστράφησαν εἰς ἄλλα θέματα καὶ εἰς τὸ θέμα εἰς τὸ ὁποῖον ἀποβλέπει τὸ ψήφισμα. Ἀλλ’ ἡ συζήτησις ἐπερατώθη καὶ δὲν δύναται νὰ γίνῃ ἄλλο τι παρὰ ἡ ψήφισις τοῦ σχεδίου τοῦ ψηφίσματος. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν τροπολογίαν περὶ ἀναστολῆς τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 12 εὑρίσκω καὶ ἐγὼ ὅτι, ἐφόσον δὲν συνδέεται πρὸς τὰς σημερινὰς ἐκτάκτους περιστάσεις καὶ ἐφόσον εἶναι γενικὴ ἡ ἀρχὴ ἐπὶ τῶν λοιπῶν ἐγκλημάτων νὰ ἰσχύουν αἱ διατάξεις αὗται αἱ ἀσφαλίζουσαι τοὺς πολιτευομένους, νομίζω ὅτι δυνάμεθα νὰ τὸ παραλείψωμεν καὶ νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ ἄρθρου τοῦ ἀφορῶντος εἰς τὴν ἀναστολὴν τῶν παραγράφων 6 καὶ 7 τοῦ ἄρθρου 11 διὰ τὸν χρόνον τῆς προφυλακίσεως καὶ νὰ τελειώσωμεν. Νομίζω ὅτι θὰ εἶσθε σύμφωνοι.
§132ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἄρθρον Συντάγματος εἶναι αὐτὸ ἢ νόμου;
§133Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Εἶναι ψήφισμα, διὰ τοῦ ὁποίου λαμβάνει ἀναστολὴν ἡ ἐφαρμογὴ τῶν διατάξεων τοῦ Συντάγματος τοῦ ἄρθρου 11 παράγραφοι 6 καὶ 7, αἱ ὁποῖαι ἀφορῶσι μόνον εἰς τὸν χρόνον τῆς προφυλακίσεως. Ἀναστέλλεται ἡ ἐφαρμογὴ αὐτῶν μέχρι τῆς 1ης Ἰουλίου 1927. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἄρθρον 12, μένει ὡς ἔχει...
§134Π. ΤΣΙΤΣΕΚΛΗΣ. Μίαν δήλωσιν ἐν σχέσει μὲ τὴν τροπολογίαν, ἡ ὁποία ὑπεβλήθη ἐκ μέρους μου ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 12. Ὀφείλω νὰ δηλώσω εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι ἡ τροπολογία αὐτὴ ὑπεβλήθη κατόπιν συνεννοήσεως ἐμοῦ καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Προχθὲς τὴν ἀπεδέχθη ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ ἀνεκοινώθη τὸ ὑπὸ ψηφοφορίαν ψήφισμα μετὰ τὴν ψηφοφορίαν. Ἤδη δηλῶ ὅτι δὲν συμφωνῶ μὲ τὴν ὑποβληθεῖσαν τροπολογίαν μετὰ τὴν δήλωσιν αὐτὴν τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργοῦ καὶ διὰ νὰ μὴ ἀπασχολῆται περαιτέρω ἡ Βουλὴ εἰς ματαίας συζητήσεις δηλῶ καὶ ἐγὼ ὅτι τὴν ἀποσύρω.
§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει μένει τὸ ψήφισμα ὅπως ὑπεβλήθη ἐν ἀρχῇ, καὶ ἡ συζήτησις θεωρεῖται περαιωθεῖσα.
§136Γ. ΜΠΟΥΣΙΟΣ. Ἐδῶ ἔχει ὑποβληθῆ ἓν σχέδιον νόμου περὶ τροποποιήσεως ἄρθρου τοῦ Συντάγματος. Τώρα ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης τὸ μεταβάλλει.
§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀποσύρεται. Τὸ ἄρθρον 2 διαγράφεται. Ἡ αἴτησις τῆς ψηφοφορίας δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ἀποσύρεται. Οἱ ὑποβαλόντες τὴν αἴτησιν πρέπει νὰ δηλώσουν....
§138Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐπὶ τῆς αἰτήσεως τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ σπεύσῃ νὰ προσαγάγῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὸ ψήφισμα, τὸ ἀφορῶν τὴν κύρωσιν τῆς συντακτικῆς πράξεως, διὰ τῆς ὁποίας ἱδρύθη τὸ Ἀνώτατον Ἀνακριτικὸν Συμβούλιον.
§139Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Τὸ εἰσήγαγον καὶ εἶναι ἐγγεγραμμένον εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν.
§140Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Οἱ κ. κ. βουλευταί, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν τὴν αἴτησιν τῆς ὀνομαστικῆς κλήσεως, γνωρίζοντες ὅτι διεξάγεται συζήτησις ἐπὶ τῶν ἐπερωτήσεων, φυσικὸν ἦτο νὰ μὴ εἶναι παρόντες, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ὑποπτευθοῦν....
§141ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μὰ δὲν εἶναι δυνατὰ αὐτά.
§142Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Οἱ κ. κ. βουλευταὶ δὲν εἶναι βέβαια διαρκῶς ἐδῶ, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἀναγράφεται συζήτησις ἐπὶ τῶν ἐπερωτήσεων καὶ ἔπειτα ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς αἰτήσεως τῆς ψηφοφορίας δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως....
§143Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Πότε ὑπεβλήθη ἡ πρότασις;
§144Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Προχθές.
§145Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Καὶ ἔχετε τὴν ἀξίωσιν ἀπὸ τριῶν ἡμερῶν νὰ εἶναι παρόντες; Δὲν πρέπει ἐξ ἀπήνης νὰ ὑποβάλλεται ἐν τῷ μέσῳ τῶν ἐπερωτήσεων ἡ πρότασις τῆς ἐπιψηφίσεως. Νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ Κανονισμός. Μὴ νομίζομεν ὅτι μὲ φωνὰς εἶναι δυνατὸν νὰ παραβιάζωμεν Συντάγματα, Κανονισμοὺς καὶ τὰ πάντα. Ἔπαυσε πλέον ἡ τακτικὴ αὐτή.
§146Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἐξ ὑφαρπαγῆς νὰ γίνῃ αὐτὸ εἰς μίαν διακοπὴν 10 λεπτῶν τῆς ὥρας. Νὰ διακόψητε μετὰ τὸ φαγητὸν καὶ ὅταν γνωρίζουν οἱ κ. κ. βουλευταὶ ὅτι θὰ συζητηθῇ ἡ πρότασίς των, τότε πρέπει νὰ εἶναι παρόντες.
§147Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, ἡ αἴτησις ὅπως γίνῃ ἡ ψηφοφορία εἶναι ἐντελῶς ἐντὸς τοῦ Κανονισμοῦ, διότι ὁ Κανονισμὸς ὁρίζει ὅτι περατουμένων τῶν ἐπερωτήσεων, δύναται νὰ εἰσέλθῃ ἡ Βουλὴ εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν.
§148Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Δὲν ἐπερατώθησαν.
§149Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Εἶναι κανὼν ἐφαρμοζόμενος πάντοτε. Διαρκουσῶν τῶν ἐπερωτήσεων ψηφίζομεν πάντοτε νομοσχέδια. Ἀνεξαρτήτως αὐτοῦ, ποία εἶναι ἡ οὐσία τῆς ὑποθέσεως; Εἶναι ἡ ἑξῆς: ὅτι, ὅταν πλέον εἶχε κουρασθῆ ἡ Βουλὴ καὶ ἀπουσίαζον πολλοὶ τῶν κ. κ. βουλευτῶν, ὑπεβλήθη μία πρότασις ὀνομαστικῆς ψηφοφορίας. Τὴν στιγμὴν ἐκείνην δὲν ἦτο ἀπαρτία, δι’ αὐτὸ ἀνεβάλαμε τὴν ψηφοφορίαν, ἐπειδὴ ἐζητήθη ἡ πρότασις περὶ ὀνομαστικῆς κλήσεως, ὄχι διὰ νὰ ἐξακριβώσῃ τὸ πραγματικὸν φρόνημα τῆς πλειονοψηφίας, ἀλλ’ ἵνα γίνῃ ἐκμετάλλευσις τῆς ἀπουσίας τῶν βουλευτῶν.
§150Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Αὐτὸ ἀποτελεῖ ὕβριν κ. Πρόεδρε.
§151Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Αὐτὸ εἶναι ἐκμετάλλευσις, νὰ γίνῃ ἐξ ὑφαρπαγῆς εἰς ἓν διάλειμμα 10 λεπτῶν. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ὁμιλῆτε περὶ ἐκμεταλλεύσεως.
§152Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐγὼ σᾶς ὁμιλῶ πολὺ ψυχραίμως. Ὁμιλήσατε περὶ ὑφαρπαγῆς καὶ δὲν σᾶς ἀπήντησα.
§153Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Λέγετε ἐκμετάλλευσιν. Τί ἐκμετάλλευσιν; Κύριε Πρόεδρε ὑπέβαλον μίαν αἴτησιν περὶ ὀνομαστικῆς κλήσεως.
§154Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἡ ἐκμετάλλευσις συνίσταται εἰς τοῦτο· εἰς τὸ ὅτι εἰς τὴν τακτικήν, τὴν ὁποίαν ἐφήρμοσαν οἱ κύριοι οὗτοι, μετεχειρίσθησαν καὶ αὐτὴν τὴν μέθοδον· τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν ἀπουσίαζον οἱ κ. κ. βουλευταί, προεκάλεσαν τὴν ὀνομαστικὴν κλῆσιν. Δὲν νομίζω ὅτι αὐτὸ ἀποτελεῖ ὕβριν, οὔτε συνηθίζω νὰ ὑβρίζω οὐδένα.
§155Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Καὶ τώρα θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποβληθῇ μία νεωτέρα πρότασις μὲ νέας ὑπογραφάς.
§156Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ τελειώσῃ αὕτη ἡ ὑπόθεσις, διότι πρέπει νὰ φανῇ ὅτι καὶ ἡ Βουλὴ προχωρεῖ εἰς τὰ ἔργα της μὲ κάποιαν σπουδήν, ὅπως ἀπαιτοῦν καὶ αἱ περιστάσεις. Ἐφόσον ἔγινε μακρὰ συζήτησις, εἶναι ὥριμος ἡ Βουλὴ νὰ προβῇ εἰς μίαν ἀπόφασιν. Αἱ παρατηρήσεις δὲ τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἀττικῆς βουλευτοῦ, ἐπὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησε προηγουμένως, ἔλαβον τὴν ἀπάντησιν ἐκ μέρους τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργοῦ, εἰπόντος ὅτι δὲν πρόκειται κἂν περὶ εἰδικοῦ τινος δικαστηρίου, ἐπὶ ὑποθέσεως ἐπὶ τῆς ὁποίας ἐστήριξεν ὅλην τὴν ἀγόρευσίν του ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀττικῆς βουλευτής, ἀλλὰ πρόκειται περὶ τῆς λειτουργίας ἑνὸς Ἀνακριτικοῦ Συμβουλίου διὰ τὴν συγκέντρωσιν στοιχείων.
§157Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Θὰ παρατηρήσω μόνον εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας ὅτι ἐγὼ δὲν συνηθίζω νὰ ἐκμεταλλεύωμαι οὐδὲν πρᾶγμα καὶ συνεπῶς ὅσον ἀφορᾷ ἐμὲ ἡ λέξις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ εἶναι ἀτυχής.
§158Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὴν ἀποσύρω διὰ σᾶς.
§159Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Καὶ τὴν ἀφίνετε δι’ ἐμέ; (Γέλωτες).
§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὴν ἀποσύρει καὶ διὰ σᾶς.
§161Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ αὐτοῦ. Δὲν πρόκειται βεβαίως περὶ τοῦ σχηματισμοῦ ἐντυπώσεως περὶ ἐπιδιώξεως νὰ εὑρεθῇ ἡ Βουλὴ ἐν μὴ ἀπαρτίᾳ. Δὲν ὑπεβλήθη ἡ αἴτησις αὐτὴ τῆς ὀνομαστικῆς κλήσεως δι’ αὐτὸν τὸν λόγον· ὑπεβλήθη, διότι δὲν συνᾴδει πρὸς τὴν συνείδησίν μου καὶ πρὸς τὴν συνείδησιν τῶν κυρίων, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν τὸ ψήφισμα αὐτό. Δι’ αὐτὸν καὶ μόνον τὸν λόγον ὁ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸς ἀπεδέχθη τὸ δίκαιον ἡμῶν, διότι ἐζήτησεν ὁ ἴδιος νὰ ἀπαγγελθῇ ἡ τροπολογία, δυνάμει τῆς ὁποίας ἀνεστάλη καὶ ἡ ἰσχὺς τοῦ ἄρθρου 12 τοῦ Συντάγματος.
§162Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ ὁ συντάκτης αὐτῆς τὴν ἀπέσυρον. Ἐπετύχατε αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἠθέλατε.
§163Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Αὐτὸ λέγω ἀκριβῶς· ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης ἀπεδέχθη τὸ δίκαιον καὶ συνεπῶς δὲν βλέπω ποῦ ὁ κ. ἐπὶ τῆς Γεωργίας Ὑπουργὸς εὗρε τὸ σφάλμα ἡμῶν, τῶν ὑποβαλόντων τὴν αἴτησιν αὐτήν; Ποῦ εὗρε τὴν τακτικὴν τὴν ὁποίαν ἠκολουθήσαμεν, τακτικὴν διὰ νὰ εὑρεθῇ ἡ Βουλὴ ἐν μὴ ἀπαρτίᾳ, ἐνῷ αὐτὴ ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργοῦ ἀνεγνώρισε τὸ βάσιμον καὶ ὀρθὸν τῶν παρατηρήσεών μας.
§164Α. ΜΥΛΩΝΑΣ. Θὰ παρεκάλουν νὰ ἀπεσύρατε τὴν μομφὴν ἐκείνην περὶ ὑφαρπαγῆς, διότι, ἐφόσον σήμερον ἔχει διανεμηθῆ ἡ Ἡμερησία Διάταξις, ὄχι μόνον αἱ ἐρωτήσεις καὶ αἱ ἐπερωτήσεις, ἀλλὰ καὶ ἡ νομοθετική, ἔπρεπεν οἱ κ. κ. βουλευταὶ οἱ ὑποβαλόντες τὴν πρότασιν περὶ ὀνομαστικῆς κλήσεως νὰ εἶναι παρόντες καὶ νὰ ἔχουν τὸν νοῦν των. Εἴθισται δὲ πάντοτε, ὅταν πλησιάζει ἡ ὥρα τῆς διακοπῆς, ὅπως γνωρίζετε καθ’ ὃ παλαιότερος, νὰ εἰσέρχεται ἡ Βουλὴ εἰς τὴν Νομοθετικὴν Ἐργασίαν. Τοῦτ’ αὐτὸ συνέβη καὶ σήμερον.
§165Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐπῆλθε κοινὴ συμφωνία.
§166Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Θὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν ἀξιότιμον προλαλήσαντα. Δὲν ἠμπορῶ νὰ ἀποσύρω δυστυχῶς τὰς παρατηρήσεις μου περὶ ὑφαρπαγῆς, διότι μετὰ τὴν παρατήρησίν του ταύτην ἐπῆλθεν ἡ παρατήρησις τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργοῦ, ὅτι ἀποσύρει τὴν τροπολογίαν.
§167Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ὄχι δά. Τὸ εἶπον πρὶν εὐθὺς ἀμέσως, προκειμένου νὰ ἐξακολουθῇ τὸ σχέδιον ψηφίσματος, ὅτι ἀποσύρω τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Τσιτσεκλῆ κατόπιν συνεννοήσεως καὶ περιορίζομαι νὰ ζητήσω παρὰ τῆς Βουλῆς τὴν ψήφισιν τοῦ ἄρθρου μόνου τοῦ παρόντος νόμου.
§168Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐγὼ ἐν πάσῃ περιπτώσει παραιτοῦμαι τοῦ λόγου μετὰ τὴν ὑποβληθεῖσαν ἀπὸ τῆς τροπολογίας παραίτησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ ἐπιφυλάσσομαι τὰς παρατηρήσεις μου νὰ ὑποβάλω ἐπὶ τοῦ ἑτέρου ψηφίσματος.
§169Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Νὰ τεθῇ, κ. Πρόεδρε, εἰς ψηφοφορίαν τὸ ἄρθρον μόνον τοῦ πρώτου ψηφίσματος.
§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἀναγνωσθῇ.
§171ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. Ἄρθρον μόνον (ἀναγινώσκει): «Ἡ ἰσχὺς τῶν διατάξεων τῶν παραγράφων 6 καὶ 7 τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ Συντάγματος ἄρχεται ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὸν χρόνον τῆς προφυλακίσεως ἀπὸ τῆς 1ης Ἰουλίου 1927. Αἱ διατάξεις αὗται ἐφαρμόζονται καὶ ἐπὶ τῶν κατὰ τὴν ἡμέραν ταύτην εὑρεθησομένων ἐν προφυλακίσει».
§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ ἄρθρου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι). (Γίνεται δεκτὸν τὸ ψήφισμα).
§173Ε. ΣΤΑΥΡΙΔΗΣ (χειρονομῶν). Δὲν εἶναι κατάστασις αὐτή. Αὐτὸς δὲν εἶναι τρόπος ψηφίσεως ψηφισμάτων. Διαμαρτύρομαι. (Θόρυβος).
§174ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχετε τὸν λόγον.
§175Ε. ΣΤΑΥΡΙΔΗΣ. Διαμαρτύρομαι. (Θόρυβος).
§176ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κάτω τὸ χέρι. Νὰ σεβασθῆτε τὴν Βουλήν. Ἂν δὲν σέβεσθε τὸν ἑαυτόν σας, ὀφείλετε νὰ σεβασθῆτε τὸ ἀξίωμά σας καὶ νὰ σεβασθῆτε καὶ τὴν Βουλήν. Ἤδη θὰ παρακαλέσω τοὺς κ. κ. βουλευτὰς νὰ ὁρίσωμεν ὥραν ἐνάρξεως τῆς συνεδριάσεως τὴν 4½.
§177ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.
§178ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ νὰ ἐπαναληφθῇ αὕτη τὴν 4.30′ μ. μ. τῆς αὔριον. (Ὥρα 9.30′ μ. μ.)