1924.07.05

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 74Η

Σάββατον 5 Ἰουλίου 1924.

Προεδρία Κ. Ρακτιβάν

(Ὥρᾳ 7.15′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Συνέλευσιν τὰ ἑξῆς: — Ἐπιτροπὴ προσφύγων ἐνοικιαστῶν ζητεῖ ὅπως μὴ τροποποιηθῇ τὸ ἄρθρον 28 τοῦ Ἐνοικιοστασίου. — Οἱ ἐν Γαλλίᾳ σπουδάζοντες Ἕλληνες ἰατροὶ παρακαλοῦσιν ὅπως ἀπαλλαγῶσι τὰ ἐργαλεῖά των τοῦ εἰσαγωγικοῦ δασμοῦ. — Ἡ Ἕνωσις Παλαιῶν Πολεμιστῶν Δράμας παρακαλεῖ ὅπως τύχωσιν ἀμνηστίας οἱ ὑπὸ τοῦ στρατοδικείου Ἀθηνῶν τιμωρηθέντες συνάδελφοί των. — Ἐπιτροπὴ κατοίκων Βερροίας παρακαλεῖ ὅπως ἀνασταλῇ ἡ παραχώρησις τῶν μουσουλμανικῶν ἀστικῶν κτημάτων ἐκ τῶν νομίμων μισθωτῶν εἰς τοὺς πρόσφυγας. — Ὁ καθηγητὴς Μιχαὴλ Βράου παρακαλεῖ ὅπως τῷ χορηγηθῇ ἀνάλογος σύνταξις. — Ὁ Κτηματικὸς Σύνδεσμος Καβάλλας ζητεῖ τὴν ἐπίλυσιν διαφόρων ζητημάτων του. — Ὁ Σύνδεσμος τῶν Βιομηχάνων Μακεδονίας ὑποβάλλει ὑπόμνημα περὶ μὴ ἐφαρμογῆς τοῦ ὀκταώρου. — Ὁ Ἐμποροβιομηχανικὸς Σύλλογος Τριπόλεως παρακαλεῖ ὅπως μὴ ἀρθῶσιν αἱ ἰσχύουσαι περὶ Ἐνοικιοστασίου διατάξεις. — Οἱ Σύνδεσμοι τῶν ἱερέων τῆς ἐπαρχίας Καστορίας παρακαλοῦν ὅπως ληφθῇ πρόνοια ὑπὲρ αὐτῶν. — Ἡ Ἕνωσις Παλαιῶν Πολεμιστῶν Ἁλμυροῦ ζητεῖ τὴν πραγματοποίησιν τῆς σιδηροδρομικῆς συγκοινωνίας Βόλου– Ἁλμυροῦ–Στυλίδος. — Ὁ πληρεξούσιος κ. Ν. Καλέλλης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων 1) «περὶ ὀργανισμοῦ τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐννόμου Τάξεως» καὶ 2) «περὶ συστάσεως καὶ προαγωγῆς Οἰκονομικῶν Ἐφοριῶν». — Οἱ πληρεξούσιοι κ. κ. Ἰω. Ἰσχόμαχος, Ν. Ξηρός, Μ. Καβαλιεράτος καὶ Δ. Μαλαχίας ὑποβάλλουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὀργανισμῶν τῆς ὑπηρεσίας Δημοσίων Ἔργων κειμένων διατάξεων». — Ὁ πληρεξούσιος κ. Α. Κόρακας ὑποβάλλει προσθήκην ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διορισμοῦ τῶν ὑπὸ τῶν ἐκκαθαριστικῶν συμβουλίων ἀπολυθέντων λειτουργῶν τῆς Μέσης καὶ Δημοτικῆς Ἐκπαιδεύσεως». — Ὁ πληρεξούσιος κ. Σ. Ξύδης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τῶν ἀπὸ 17)28 Δεκεμβρίου 1923 Ν. Δ. περὶ ναῶν καὶ ἐφημερίων». — Ὁ πληρεξούσιος κ. Α. Μάρκου ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ Ν. Δ. τῆς 22)24 Νοεμβρίου 1923 περὶ ἀμέσου ἐκδικάσεως αὐτοφώρων τινῶν πλημμελημάτων». — Ὁ πληρεξούσιος κ. Κ. Πετρίδης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὀργανισμοῦ τῆς ὑπηρεσίας τῶν Δημοσίων Ἔργων κειμένων διατάξεων». — Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν κ. Θ. Πάγκαλος ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ προσωρινῆς ὑπαγωγῆς ἀδικημάτων τινῶν εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τῶν στρατιωτικῶν δικαστηρίων». — Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν κ. Κ. Γκότσης ὑποβάλλει τὰ ἑξῆς σχέδια νόμων: 1) «Περὶ κυρώσεως συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος περὶ χορηγίας προσωρινοῦ δανείου ἑνὸς ἑκατομμυρίου λιρῶν στερλινῶν». 2) «Περὶ κυρώσεως συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας λήξεως τοῦ προσωρινοῦ δανείου 6% 1920 12 ἑκατομ. δραχμῶν» καὶ 3) «Περὶ παροχῆς προθεσμίας πρὸς καταβολὴν τῶν χρεῶν τῶν χρήσεων 1919–1922 ἄνευ προσθέτων τελῶν καὶ τόκων ὑπερημερίας». — Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας κ. Ι. Λυμπερόπουλος ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων 403, 2328 κλπ. περὶ διοικήσεως τῶν ὑπὸ τὴν διαχείρισιν τοῦ Ὑπουργείου Ἐκκλησιαστικῶν κλπ. ὑπαγομένων κληροδοτημάτων». — Οἱ Ὑπουργοὶ τῶν Οἰκονομικῶν, Ἐσωτερικῶν καὶ Συγκοινωνίας κ. κ. Κ. Γκότσης, Π. Ἀραβαντινὸς καὶ Γ. Ἠσαΐας ὑποβάλλουσι σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως εἰδικοῦ ταμείου κατασκευῆς ἁμαξιτῆς ὁδοῦ ἀπὸ Αἰγίου εἰς Κουμινᾶν.

§3Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μανουηλίδης ἔχει τὸν λόγον.

§5Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Τῇ 25 Ἰουνίου ὁμιλῶν ἐπὶ τοῦ προσφυγικοῦ ζητήματος εἶχον ἀναφέρει περὶ τῆς τύχης ὁμογενῶν φυλακισμένων ἐν Σμύρνῃ, ἔσπευσε δὲ τότε ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν Συνέλευσιν ὅτι οἱ περὶ ὧν ὁ λόγος ὁμογενεῖς εἶχον ἀποφυλακισθῆ. Ἐπιστολαί τινες ἐλήφθησαν χθὲς ἐκ μέρους τῶν ἐνδιαφερομένων, αἱ ὁποῖαι περιγράφουν τὴν κατάστασιν αὐτῶν μὲ τὰ μελανώτερα χρώματα καὶ ὁμιλοῦν περὶ ἐσφαλμένων πληροφοριῶν, τὰς ὁποίας εἶχεν ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν, διότι οἱ ἐν λόγῳ ὁμογενεῖς ἐξηκολούθουν νὰ κρατῶνται ἐγκάθειρκτοι, οὐδεμία δὲ ἐνέργεια ἐγένετο διὰ τὴν ἀποφυλάκισιν αὐτῶν. Τρέφονται μὲ 200 δράμια ἄρτου ἡμερησίως, δὲν τοῖς ἐστάλη δὲ οὐδεμία βοήθεια. Ἐπὶ τούτου ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἐν ἀπουσίᾳ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ θὰ ἐπεθύμουν, εἰ δυνατόν, νὰ γνωσθῇ πόθεν ἠρύσθη τὰς ἐσφαλμένας πληροφορίας, τὰς ὁποίας μὲ τόσον κατηγορηματικὸν τρόπον ἀνεκοίνωσεν εἰς τὴν Συνέλευσιν.

§6Β. ΚΥΒΕΛΟΣ. Ἔχω ἀκόμη καὶ ἐγώ, εἰς συμπλήρωσιν ἐκείνων τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας, ἔχω καταγγείλει εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν γεγονότα, ὅτι αἰχμάλωτοι στρατιῶται ἔχουσι δεσμευθῆ ἀπὸ Τούρκους μπέηδες καὶ κρατοῦνται φυλακισμένοι εἰς τὸ Ἰκόνιον. Μέχρι δὲ αὐτοῦ τοῦ σημείου ἔχουν φθάσει, ὥστε νὰ μὴ τολμοῦν νὰ γράψουν, διότι φοβοῦνται νὰ μὴ τοὺς φονεύσωσι καὶ ζητοῦν παρὰ τῆς οἰκείας ὑπηρεσίας τὴν μυστικῷ τῷ τρόπῳ ἀπελευθέρωσίν των.

§7Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Αἱ πληροφορίαι αἱ ὁποῖαι ἀνεκοινώθησαν προέρχονται ἀπὸ τὴν Μικτὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ὁμολογῶ ὅτι δὲν ἦσαν καὶ τόσον ἀκριβεῖς.

§8ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Μᾶς κοροϊδεύουν;

§9Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Δὲν μᾶς κοροϊδεύουν. Ἔχω ἀπόλυτον πεποίθησιν ὅτι αἱ προθέσεις των εἶναι ἁγναί. Θὰ παρακαλέσω μόνον τὸν κ. Μανουηλίδην νὰ μᾶς δώσῃ τὰ ὀνόματα τῶν κρατουμένων.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας.

§11Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τίνος θέματος;

§13Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀκριβῶς ἐπὶ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§15Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας ἀναγράφεται τὸ σχέδιον ψηφίσματος περὶ προσωρινοῦ κανονισμοῦ βεβαιώσεως καὶ εἰσπράξεως κλπ. Ἐν τῇ προβλέψει ὅτι πολὺ προσεχῶς θέλει ἔλθει ἡ σειρὰ τῆς συζητήσεως τοῦ νομοθετικοῦ τούτου μέτρου, αἰσθάνομαι τὴν ὑποχρέωσιν, διερμηνεύων τὴν γνώμην τῆς ἐπὶ τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, νὰ κάμω τὴν ἑξῆς ἀνακοίνωσιν πρὸς τὸ Σῶμα καὶ τοῦτο διὰ νὰ ἀρθῇ κάθε καταλογισμὸς εὐθύνης τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Προϋπολογισμοῦ, ὁ ὁποῖος εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ προκύψῃ ἐκ τῆς μὴ προόδου τῆς ἐργασίας αὐτῆς. Κατὰ τὸ Σύνταγμα, κ. Πρόεδρε, ἡ Συνέλευσις ἢ ἡ Βουλὴ δὲν δύναται νὰ ἐπιληφθῇ τῆς συζητήσεως τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους πρὶν ἢ οὗτος ἐξετασθῇ παρὰ τῆς οἰκείας Ἐπιτροπῆς. Ἡμεῖς ἐψηφίσαμεν τὰ δύο δωδεκατημόρια τοῦ Μαρτίου καὶ Ἀπριλίου καὶ ἤδη εἰσάγονται πρὸς ψήφισιν καὶ ἕτερα ἕξ δωδεκατημόρια. Δηλαδὴ ὁλόκληρος ὁ Προϋπολογισμὸς θὰ εἶναι ἐψηφισμένος παρὰ τῆς Συνελεύσεως καὶ οὕτως ὁ Προϋπολογισμὸς ὁ ὁποῖος θὰ ἔπρεπε νὰ ἐξετασθῇ, προτοῦ ἐφαρμοσθῇ, παρὰ τῆς Συνελεύσεως ν’ ἀποβαίνῃ ὄχι Προϋπολογισμὸς ἀλλ’ ἀπολογισμός. Ἔχω τὴν γνώμην ὅτι κάθε νομοσχέδιον, ἔστω καὶ ἑνὸς δωδεκατημορίου, ἀνακινεῖ ὁλόκληρον τὸ ζήτημα τοῦ Προϋπολογισμοῦ τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους. Καὶ τὸ τοιοῦτον θέτω ἐνώπιον τοῦ Σώματος πρὸς ἐξέτασιν. Ἡ ὑποχρέωσις ἡμῶν αὕτη τῆς Ἐπιτροπῆς κατέστη ἀδύνατος οὐχὶ ἐξ ἀμελείας αὐτῆς, ἀλλὰ ἐκ τοῦ ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ δὲν ἔχει ὑπ’ ὄψιν της τὸν Προϋπολογισμόν. Τουτέστι ἡ Ἐπιτροπὴ ἐφωδιάσθη μὲ τὸ τυπωθὲν ἤδη πρῶτον τεῦχος τοῦ Προϋπολογισμοῦ, ὑπολείπεται δὲ ἡ διανομὴ τοῦ δευτέρου, τοῦ καὶ σπουδαιοτέρου. Τούτου ἕνεκα ἡ Ἐπιτροπὴ εὑρίσκεται εἰς ἀδυναμίαν νὰ ἐξετάσῃ τὸν Προϋπολογισμόν. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὑποδεικνύω εἰς αὐτήν, ὅπως, ὅσον δυνατὸν συντομώτερον, προβῇ εἰς τὴν ἐκτύπωσιν τοῦ δευτέρου τεύχους καὶ ὑποβληθῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, ὅπως αὕτη προβῇ εἰς τὴν ἐξέτασιν τοῦ ζητήματος, διότι ἄλλως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προβῇ εἰς τὴν ἐξέτασιν τοῦ Προϋπολογισμοῦ, δηλαδὴ νὰ ἀποφανθῇ ἐπὶ ἀγνώστων αὐτῇ ζητημάτων.

§16Α. ΠΡΕΚΑΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει ζήτημα. Ὁ κ. Μερλόπουλος τὸ ἀνέπτυξε σαφῶς.

§18Α. ΠΡΕΚΑΣ. Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ λάβω τὸν λόγον, διότι τὸ θέμα εἶναι οὐσιωδέστατον.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει ζήτημα. Προχωροῦμεν. Συζήτησις τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκτελέσεως τῆς μελέτης κατασκευῆς ἢ συντηρήσεως τῶν δημοσίων ὁδῶν διὰ συμβάσεων». (Ψηφίζεται τὸ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως εἰδικοῦ ταμείου ὑδρεύσεως καὶ ἐξυγιάνσεως Ἀγουλινίτσης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τρόπου διαθέσεως ἀστικῶν κτημάτων ἀνηκόντων εἰς ἀνταλλασσομένους Μουσουλμάνους πόλεως Θεσσαλονίκης». Ὑπάρχει τὸ σχέδιον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸ σχέδιον τῆς Ἐπιτροπῆς. Ἐπὶ τῇ βάσει τίνος, κ. Πρόεδρε, θὰ γίνῃ ἡ συζήτησις;

§20Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ σχεδίου τῆς Ἐπιτροπῆς.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1. (Ἀναγινώσκεται). Ὁ κ. Ἀσκούτσης ἔχει τὸν λόγον.

§22Ν. ΑΣΚΟΥΤΣΗΣ. Τὸ ὑπὸ συζήτησιν σχέδιον νόμου, κύριοι πληρεξούσιοι, εἶναι ἐκ τῶν δυσκολωτέρων σημείων τοῦ ὅλου προσφυγικοῦ ζητήματος, τὸ ὁποῖον κακῶς διαχειριζόμενον ἢ ρυθμιζόμενον πρόκειται νὰ γεννήσῃ προστριβὰς μεταξὺ τῶν ἐντοπίων καὶ τῶν προσφύγων. Προστριβαὶ αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐξ ἴσου ἀπαραίτητον νὰ λείψωσι, νομίζω, μὲ τὰ ἄλλα βοηθήματα τὰ ὁποῖα θὰ παρασχεθῶσιν εἰς τοὺς πρόσφυγας. Καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὸ πρῶτον ἄρθρον δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις σοβαρά, ἐκτὸς ἂν γίνῃ σαφέστερον διὰ τὰς πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου 1923 μισθώσεις ἐπὶ τῶν οἰκημάτων, προκειμένου περὶ στεγάσεως. Ἐπὶ τῶν οἰκημάτων, προκειμένου περὶ στεγάσεως, εἴμεθα ἀπολύτως σύμφωνοι ὅτι πρέπει νὰ παρασχεθῇ πᾶσα εὐκολία, ὥστε νὰ δυνηθῶσι νὰ στεγασθῶσιν οἱ πρόσφυγες. Ἐκεῖ ὅπου σοβαραὶ ἀντιρρήσεις δύνανται νὰ ὑπάρξωσιν ἐκ μέρους μας εἶναι ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2 καὶ ἰδίως ἐπὶ τῆς ἐξαιρέσεως, ἡ ὁποία προσετέθη διὰ τὰ οἰκήματα προκειμένου περὶ ἐνοίκων ἐντελῶς ἀπόρων ἢ καὶ στρατευομένων. Θὰ παρεκάλουν τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργὸν νὰ δεχθῇ μίαν τροπολογίαν. Νὰ προστεθῇ καὶ ἐπὶ καταστημάτων εἰδικῶς καὶ μόνον διὰ τοὺς ἐφέδρους. Νομίζομεν ὅτι δικαιοῦνται καὶ οἱ ἔφεδροι προστασίας τινός, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ὅτι καὶ αὐτοὶ ταυτοχρόνως μὲ τοὺς πρόσφυγας κατέφθανον ἐκ μακρᾶς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας.

§23ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Πρόκειται περὶ ἀπόρων ἐφέδρων;

§24Ν. ΑΣΚΟΥΤΣΗΣ. Περὶ ἀπόρων καὶ ἐφέδρων.

§25Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν πρόκειται περὶ ἀπόρων ἐφέδρων, οὐδεὶς θὰ ἦτο ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος δὲν θὰ τὸ δεχθῇ.

§26Ν. ΑΣΚΟΥΤΣΗΣ. Δὲν ὑπάρχει ἐπὶ καταστημάτων.

§27Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Νὰ προστεθῇ.

§28ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Εἰς τὴν λέξιν τοῦ «ἀπόρου» δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ προστεθῇ καὶ ἡ λέξις «ἔφεδρος».

§29Ν. ΑΣΚΟΥΤΣΗΣ. Μὰ ὁμιλεῖ περὶ οἰκημάτων, κ. συνάδελφε, καὶ θὰ ἤθελον νὰ προστεθῇ καὶ ἐπὶ καταστημάτων.

§30Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἡ τροπολογία σας, κ. συνάδελφε, ὑπάρχει ἤδη τὸ πνεῦμα πραγματικῶς τοῦ νομοθετήματος. Εἴμεθα σύμφωνοι. Δεκτή, κ. Πρόεδρε. Ἐπὶ τοῦ πρώτου ἄρθρου, κ. Πρόεδρε, ἤθελα νὰ προτείνω τὸ ἑξῆς: Ἐκεῖ ποὺ λέγει «ἡ καταγραφὴ καὶ ὁ ἔλεγχος τῶν ἀνηκόντων εἰς ἀνταλλαγέντας Μουσουλμάνους ἀστικῶν κτημάτων κλπ.» παρακαλῶ νὰ τεθῇ «ἡ ἔρευνα καὶ ὁ ἔλεγχος τῶν ἀνηκόντων εἰς ἀνταλλαγέντας Μουσουλμάνους ἀστικῶν κτημάτων» καὶ τοῦτο διὰ νὰ μὴ ἐπέρχηται σύγχυσις εἰς τὴν ὑπηρεσίαν. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ γίνῃ δεκτὴ ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως ἡ τροπολογία αὐτή.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ λέξις «καταγραφὴ» νὰ ἀντικατασταθῇ διὰ τῆς λέξεως «ἔρευνα». (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 1, ὡς ἐτροποποιήθη).

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 2. (Ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2 ὁ κ. Τσακμάνης ἔχει τὸν λόγον.

§33Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Εἰς τὰς συνεργασίας μας μετὰ τῶν προσφύγων ἀξιοτίμων συναδέλφων καὶ τὰς σχετικὰς ἐξωδίκους συζητήσεις μας ἐπὶ τῆς ἐπεξεργασίας τοῦ ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Συνελεύσεως νομοσχεδίου συνεφωνήσαμεν ἐπὶ τοῦ γενικοῦ σχεδίου ὅτι οἱ μισθωταὶ καὶ οἱ ἔνοικοι οἱ εὑρισκόμενοι εἰς οἰκήματα ἢ καταστήματα ἀνταλλασσομένων Μουσουλμάνων δυνάμει ἐννόμου σχέσεως συναφθείσης πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου τοῦ ἔτους 1923, χρονικοῦ σημείου κατὰ τὸ ὁποῖον ὑπεγράφη ἡ Συνθήκη τῆς Λωζάννης, θὰ ἔδει νὰ παραμείνωσιν εἰς ταῦτα, καθοριζομένης μόνον συμπτύξεως διὰ τὴν περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν ἦτο δυνατὴ αὐτὴ εἴτε εἰς οἰκήματα εἴτε εἰς καταστήματα καὶ λαμβάνουν μισθώσεις διὰ τὰς περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας τὰ οἰκήματα ταῦτα ἢ τὰ καταστήματα κατέχονται ὑπὸ γηγενῶν ἀποδεδειγμένως εὐπόρων ἢ ἐχόντων ἰδιόκτητα, εἰς τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ ἐγκατασταθῶσιν, ἐπίσης δὲ εὐπόρων δυναμένων νὰ ἐγείρωσι νέας οἰκοδομάς. Ἐπὶ τῇ βάσει τῆς συμπτώσεως τῶν ἀντιλήψεών μας ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ θὰ ἤθελον τὴν διατύπωσιν τοῦ ἄρθρου 2 κατὰ τὸν ἑξῆς τρόπον.

§34Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὁλοκλήρου;

§35Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Ὁλοκλήρου, διὰ νὰ γίνῃ ἡ σχετικὴ διασάφησις, κ. Ὑπουργέ, καὶ νὰ προληφθοῦν ἐνδεχομένως ζητήματα, τὰ ὁποῖα εἶναι πιθανὸν νὰ γεννηθοῦν ἐκ τῆς διατυπώσεως τοῦ ἄρθρου 2, καθ’ ὃν τρόπον ἔχει διατυπωθῆ ἐν τῇ ἐκθέσει τῆς Ἐπιτροπῆς. (Ἀναγινώσκει ἰδίαν διατύπωσιν τοῦ ἄρθρου).

§36Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ποῦ διαφωνεῖτε, κ. συνάδελφε;

§37Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Ὅτι δὲν φαίνεται εἰς τὸ ἄρθρον 2 ποῖοι θὰ εἶναι οἱ ἔνοικοι.

§38Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὸ λέγει ρητῶς.

§39Ν. ΑΣΚΟΥΤΣΗΣ. Δὲν λέγει τίποτε.

§40Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Μήπως ἔχετε τὸ παλαιόν;

§41Ν. ΑΣΚΟΥΤΣΗΣ. Δὲν ἔχω νεώτερον.

§42Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἔχει παραλειφθῆ ὁλόκληρος παράγραφος, ἡ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ὡσαύτως δημόσιοι ὑπάλληλοι καὶ στρατιωτικοὶ διορισθέντες ἢ μετατεθέντες εἰς Θεσσαλονίκην μετὰ τὴν 25 Ἰουλίου 1923 διατηροῦνται εἰς ἃς οἰκίας ἐγκατέστησαν ὡς μισθωταὶ ἢ ὡς ὑπομισθωταί, ἐφόσον παραμένουσιν ὑπηρετοῦντες ἐν Θεσσαλονίκῃ, ὑποκείμενοι καὶ οὗτοι εἰς σύμπτυξιν».

§43Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Καὶ μὲ ὅλην τὴν προσθήκην αὐτήν, κύριοι πληρεξούσιοι, ἐπιμένω ὅτι ἡ διατύπωσίς μου θὰ ἦτο σαφεστέρα καὶ τὴν ὑποβάλλω ὑπὸ τὴν κρίσιν σας.

§44Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δὲν ὑπάρχει εἰς τὸ νομοσχέδιον;

§45Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Ὑπάρχει, ἀλλὰ φρονῶ ὅτι ἔπρεπε νὰ διατυπωθῇ ὡς εἶπον.

§46Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὑποθέτω ὅτι τὰ αὐτὰ λέγει σαφῶς τὸ ἄρθρον. Ὑπάρχει διαφορὰ λεκτικοῦ μόνον. Ἡ οὐσία εἶναι ἡ αὐτή.

§47Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Δι’ αὐτό, κ. Ὑπουργέ, εἶπον καὶ εἰς τοὺς πρόσφυγας συναδέλφους ὅτι δὲν ὑπάρχει καμμία διαφορὰ γνώμης, ἀλλὰ μόνον ἐπὶ τῶν διατυπώσεων. Ἐφόσον ὅμως ὁ σκοπὸς ὁ ἐπιδιωκόμενος ἐπιτυγχάνεται καὶ διὰ τῶν διατυπώσεων αὐτῶν, δὲν βλέπω τὸν λόγον διὰ τὸν ὁποῖον θέλετε νὰ ἀρνηθῆτε τὴν διατύπωσιν αὐτήν, ἐφόσον μάλιστα εἶναι σαφεστάτη.

§48ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν θὰ ἦτο προτιμότερον, ἀντὶ νὰ ἀλλάξῃ τὸ ἄρθρον, νὰ προστεθῇ ἓν ἐδάφιον τὸ ὁποῖον νὰ θίξῃ τὸ σημεῖον ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μᾶς ἐνδιαφέρει;

§49Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἀπευθύνω μίαν ἐρώτησιν; Ἐπειδὴ καὶ σεῖς εἴχετε συμμετάσχει τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ καταρτισμοῦ τοῦ νομοσχεδίου, δὲν εὑρίσκω καμμίαν διαφορὰν μεταξὺ τῆς ὑποβαλλομένης τροπολογίας καὶ τῆς διατυπώσεως τοῦ ἄρθρου. Ἤθελον δὲ παρακαλέσει τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον νὰ καθορίσῃ ἀκριβέστερον ποῖον εἶναι τὸ σημεῖον τοῦ ἄρθρου, τὸ ὁποῖον νομίζει ὅτι δὲν διατυποῦται σαφῶς, καὶ κατὰ τίνα τρόπον καὶ πῶς μεταβάλλεται διὰ τῆς προτεινομένης τροπολογίας, ἵνα ἀντιληφθῶμεν περὶ τίνος πρόκειται.

§50Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Κύριε συνάδελφε, ἀνέγνωσαν τὸ ἄρθρον καὶ ἄλλοι συνάδελφοι, ἀπήντησαν δὲ ὅτι «ἡ τροπολογία τὴν ὁποίαν ὑποβάλλετε λέγει τὰ ἴδια, τὰ ὁποῖα λέγει καὶ τὸ ἄρθρον· διὰ τίνα λόγον λοιπὸν ἀρνεῖσθε τὴν διατύπωσιν αὐτήν;» Διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, διότι ὅλα αὐτὰ τὰ πράγματα, ἐφόσον συνεφωνήσαμεν εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, ἂν πρόκειται νὰ ἀφίεται ἡ διατύπωσις εἰς ἐμὲ ἢ ἄλλον τινὰ θὰ διετυποῦτο οὕτως.

§51Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Νομίζω ὅτι ἐπὶ κεφαλῆς τῆς Ἐπιτροπῆς εἴχετε τὸν σεβαστὸν Πρόεδρον τῆς Συνελεύσεως, ὁ ὁποῖος ἀπὸ ἀπόψεως συντάξεως εἶναι τὸ καταλληλότατον πρόσωπον.

§52Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν ὅτι ὁ νόμος εἶναι καλῶς τεθειμένος. Ἡ τροπολογία ὅμως διαφέρει ἀπὸ τὴν διατύπωσιν τοῦ ἄρθρου κατὰ τοῦτο, ὅτι ἡ μὲν τροπολογία ὁμιλεῖ τί θὰ γίνουν αἱ μισθώσεις αἱ πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου γενόμεναι, ἐνῷ τὸ ἄρθρον δὲν ὁμιλεῖ καθόλου. Δι’ αὐτὸ ἐπιμένομεν νὰ γίνῃ ρητὴ μνεία ὅτι αἱ μισθώσεις αἱ συναφθεῖσαι πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου παραμένουσιν ἐν ἰσχύϊ.

§53Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Ἐπιθυμῶ νὰ δώσω μερικὰς ἐξηγήσεις, διότι, ὡς γνωρίζετε, ἤμην καὶ πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Τὸ ἄρθρον αὐτό, κατ’ ἐμέ, ὡς διατυποῦται εἶναι ἀρτιώτερον ἀπὸ τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Τσακμάνη. Τὸ πρῶτον ἐδάφιον περιλαμβάνει τὴν ἑξῆς περίπτωσιν: «ἔνοικοι ἢ ἄλλοι κάτοχοι μὴ ὑπαγόμενοι εἰς τοὺς ὅρους τοῦ Ἐνοικιοστασίου καὶ μισθωταὶ ληξιπρόθεσμοι στερούμενοι τῆς προστασίας αὐτοῦ». Δηλαδή, ἂν Μουσουλμάνος τις ἀπελθὼν ἀφῆκεν ἕνα ἐπιστάτην ἢ ὑπηρέτην ὁ ὁποῖος δὲν ὑπάγεται εἰς τοὺς ὅρους τοῦ Ἐνοικιοστασίου, ἢ μισθωτὴν ληξιπρόθεσμον ὁ ὁποῖος διὰ νόμιμόν τινα λόγον δὲν ἀπολαύει τοῦ Ἐνοικιοστασίου, οἱ τοιοῦτοι δὲν δικαιοῦνται νὰ παραμείνωσιν, ἀλλὰ πρέπει νὰ φύγουν ἀμέσως, εἰς οἱανδήποτε ἐποχὴν καὶ ἂν ἐπῆγαν ἐκεῖ, διότι δὲν ἔχουν δικαίωμα νὰ παραμείνουν μὴ προστατευόμενοι ὑπὸ τοῦ Ἐνοικιοστασίου. Ἡ δευτέρα παράγραφος ἀφορᾷ τοὺς μισθωτὰς ἀστικῶν κτημάτων μετὰ τὴν 25 Ἰουλίου. Ὡς πρὸς αὐτοὺς τίθεται ὁ κανὼν ὅτι διετέλεσαν ἐν γνώσει τῆς ἀνταλλαγῆς καὶ συνεπῶς ὀφείλουν νὰ ἐκκενώσουν τὰ κατεχόμενα οἰκήματα. Ἐξαίρεσις μόνον τίθεται διὰ τοὺς ἀπόρους στρατευομένους καὶ ἐπανακάμψαντος καὶ στερουμένους ἄλλης στέγης. Ὁ κ. Ἀσκούτσης πρότεινε νὰ προστεθῇ ὅτι διὰ τὰ καταστήματα πρέπει νὰ ἔχωσι τὸ αὐτὸ δικαίωμα οἱ ἐπανακάμψαντες ἄποροι ἔφεδροι. Ἡ τετάρτη παράγραφος ἐξαιρεῖ τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους, οἱ ὁποῖοι μετέθησαν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην μετὰ τὴν 25 Ἰουλίου καὶ ἑπομένως εὑρίσκονται ἄνευ οἰκήματος καὶ δὲν δύναται νὰ ἀποδοθῇ εἰς αὐτοὺς δόλος. Δὲν δίδεται τὸ δικαίωμα αὐτὸ εἰς ὑπαλλήλους ἐγκατεστημένους εἰς Θεσσαλονίκην πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου καὶ μεταλλάξαντας τυχὸν κατοικίαν. Ἐφόσον τώρα ἀφίνομεν αὐτὴν τὴν ἐξαίρεσιν κατὰ τὰς περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας ἐπιτρέπεται ἡ ἐκκένωσις, ὡς γενικὸς κανὼν μένει ἡ ἐφαρμογὴ τῶν ἐδ. 2 καὶ 3 τοῦ προηγουμένου ἄρθρου, τουτέστιν ἡ σύμπτυξις εἰς τὰ οἰκήματά των ὅπου ὑπάρχει χῶρος, καθὼς ἐπίσης καὶ ἡ διαίρεσις καταστημάτων δεκτικῶν διαιρέσεως. Ἐνταῦθα τίθεται ὡς κανὼν ὅτι τὰ μὲν πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου μισθωθέντα δὲν ὑπόκεινται εἰς ἐκκένωσιν, ἀλλ’ εἰς σύμπτυξιν, ἐνῷ τὰ μετὰ τὴν 25 Ἰουλίου πρέπει νὰ ἐκκενωθῶσι, πλὴν τῶν ἀπόρων ἐφέδρων. Νομίζω ὅτι οὕτως εἶναι ἀρτιωτέρα ἡ διατύπωσις. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι διὰ τοὺς ὑπηρέτας τῶν Μουσουλμάνων ἢ ἀνθρώπους ξένους καταλαβόντας αὐθαιρέτως καὶ μισθωτὰς μὴ προστατευομένους ὑπὸ τοῦ Ἐνοικιοστασίου οὐδεμία παρέχεται προστασία.

§54Γ. ΚΙΑΓΙΑΣ. Τὸ ὅλον ζήτημα προέκυψεν ἐκ τούτου, ὅτι δὲν ἐγένετο διάκρισις μεταξὺ χρόνου πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου καὶ κατόπιν. Διὰ νὰ λείψῃ αὐτὸ τὸ ζήτημα πρέπει νὰ γίνῃ τὸ ἑξῆς: Εἰς τὴν τελευταίαν παράγραφον νὰ διατυπωθῇ ὡς ἑξῆς τὸ ἄρθρον: «Προκειμένου περὶ μισθώσεων συνομολογηθεισῶν πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου ἐφαρμόζονται τὰ ἐδάφια βʹ καὶ γʹ» καὶ οὕτω λήγει τὸ ζήτημα.

§55Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Εἰς μισθωτὰς κλπ. προγενεστέρους τῆς 25 Ἰουλίου 1923 καὶ προστατευομένους ὑπὸ τοῦ Ἐνοικιοστασίου; Δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν εἰς τὴν τοιαύτην διατύπωσιν τοῦ τελευταίου ἐδαφίου.

§56Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Ὑπάρχει περίπτωσις δι’ ὡρισμένα μέρη τῶν Νέων Χωρῶν, διὰ τὰς Σέρρας. Πρὸ τῆς ἐνάρξεως τοῦ Ἑλληνοβουλγαρικοῦ πολέμου, κατὰ τὴν ἐκκένωσιν τῶν Σερρῶν καὶ τὴν ἐπακολουθήσασαν πυρκαϊὰν τῆς πόλεως, κατὰ τὴν ἐπάνοδόν των οἱ κάτοικοι, ὅταν εὗρον καημένα τὰ σπίτια των ἐκάθισαν ὅπου ἠμπόρεσαν, χωρὶς νὰ συνάψουν μισθωτήρια συμβόλαια διὰ τὸ σπίτι εἰς τὸ ὁποῖον κάθηνται. Ἀπὸ τότε ἐξακολουθοῦν νὰ παραμένουν ἀπὸ τὸ 1913 εἰς τὸ σπίτι εἰς τὸ ὁποῖον ἀπὸ τότε κάθηνται. Πῶς θὰ ἴδωμεν ἂν προστατεύονται ὑπὸ τοῦ Ἐνοικιοστασίου, ἐφόσον συμβόλαιον μισθώσεως δὲν ἔχομεν;

§57Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Πληρώνουν ἐνοίκιον;

§58Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Δὲν πληρώνουν ἐνοίκιον, κ. Πρόεδρε.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κοντολέων ἔχει τὸν λόγον.

§60Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Δὲν θὰ εἶχον καμμίαν ἀντίρρησιν, κ. συνάδελφε, νὰ ἀποδεχθῶ, ἐγὼ τοὐλάχιστον, κατὰ τὴν ἐμὴν γνώμην, τὴν τροπολογίαν τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Κρήτης συνάδελφος κ. Ἀσκούτσης, ὅπως ληφθῇ φροντὶς καὶ παραμείνουν ἐκ παραλλήλου ἐπὶ τῶν οἰκημάτων, ὡς διατυποῦται ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, καὶ ἐπὶ τῶν καταστημάτων, προκειμένου περὶ ἀπόρων ἐφέδρων μισθωτῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν τροπολογίαν τοῦ ἐκ Θεσσαλονίκης συναδέλφου, μοῦ φαίνεται ὅτι κατὰ τὸ τελευταῖον ἐδάφιον τοῦ ἄρθρου 2 ρητῶς ἀναγράφεται ὅτι εἰς τὰς λοιπὰς περιπτώσεις εἰς τὰς μὴ περιλαμβανομένας ἐν τῷ ἄρθρῳ εἶναι καὶ αἱ περιπτώσεις τῶν μισθώσεων αἱ ὁποῖαι συνήφθησαν πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου 1923, ἐφαρμόζονται δὲ τὰ μέτρα τῶν ἐδαφίων βʹ καὶ γʹ. Ἂν ὁ κ. συνάδελφος θέλῃ ρητῶς νὰ ἀναφέρωμεν τὴν ἑρμηνείαν, δὲν θὰ εἶχον καμμίαν ἀντίρρησιν, γεννᾷ ὅμως τώρα ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος καὶ ἕτερον ζήτημα τὸ ὁποῖον εἶναι ἐντελῶς ἄσχετον μὲ τὸ προκείμενον νομοσχέδιον καὶ τὸν σκοπὸν τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκει. Θὰ ἠδύνατο ὁ κ. συνάδελφος κατὰ τὴν συζήτησιν σχετικοῦ νομοθετικοῦ μέτρου περὶ Ἐνοικιοστασίου νὰ προτείνῃ, ὅπως ἐπεκταθῇ ἡ προστασία καὶ ἐπὶ κατόχων τοιαύτης ἢ τοιαύτης φύσεως.

§61Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Δὲν ἔχει σχέσιν μὲ τὸ Ἐνοικιοστάσιον· ἂν προταχθῇ αὐτό, θὰ γίνῃ χείρων ἡ κατάστασις τῶν διακατεχόντων.

§62Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Ἐγὼ θέλω νὰ εἴπω ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ προβαίνει εἰς μείωσιν τῆς ἐκ τοῦ Ἐνοικιοστασίου παρεχομένης προστασίας ἐπὶ ὡρισμένης κατηγορίας μισθωτῶν, λόγῳ τῆς ὑφισταμένης γενικῆς κοινωνικῆς ἀνάγκης πρὸς ἐγκατάστασιν τῶν προσφύγων. Ὁ κ. συνάδελφος ἐγείρει ζήτημα ἐνοίκων, οἵτινες δὲν προστατεύονται ὑπὸ τοῦ Ἐνοικιοστασίου παρὰ ἐπὶ ἐκείνων ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐφαρμόζονται αἱ γενικαὶ διατάξεις τῶν νόμων. Δὲν ἔχει οὐδεμίαν σχέσιν ἡ τροπολογία τοῦ κ. συναδέλφου μὲ τὰ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἔχει ἐντελῶς ἄλλο πνεῦμα.

§63Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον. Θέλω νὰ ὑποστηρίξω τὴν τροπολογίαν μου.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσακμάνης ἔχει τὸν λόγον.

§65Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Πρόκειται, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ὑποστηρίξω τὴν ὑποβληθεῖσαν ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Συνελεύσεως τροπολογίαν. Ἐγὼ πρὸς ἐπίρρωσιν τῆς ἐπιμονῆς μου αὐτῆς θὰ φέρω ἐπὶ πλέον ἐπιχείρημα περιπτώσεων διὰ τὰς ὁποίας λαμβάνει πρόνοιαν ἡ ὑποβληθεῖσα τροπολογία. Εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου 11 λέγει ὅτι «διὰ Διατάγματος προκαλουμένου ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας αἱ ἀνωτέρω διατάξεις δύνανται νὰ ἐφαρμοσθῶσιν εἰς πᾶσαν πόλιν ἢ κωμόπολιν». Εἰς ὅλα τὰ χωρία εἶναι φυσικὸν νὰ μὴ εἶχεν ἀναφανῆ ἡ κρίσις τῆς στέγης ἐνωρίτερον καὶ νὰ μὴ ἔχῃ τεθῆ εἰς ἐφαρμογὴν τὸ Διάταγμα περὶ Ἐνοικιοστασίου. Ἐνῷ μετὰ τὴν Μικρασιατικὴν καταστροφὴν ἡ κρίσις τῆς στέγης ὑπάρχει καὶ εἰς τὸ μικρότερον χωριουδάκι, ὑπάρχει εἰς πλείστας κωμοπόλεις τῆς Μακεδονίας, τὰ ¾, εἰς ἄλλα δὲ καὶ τὰ 4)6 τῶν καταστημάτων τῆς ἀγορᾶς ἀνταλλασσομένων Μουσουλμάνων ἢ μᾶλλον ἀνταλλασσομένων νομικῶν προσώπων Μουσουλμάνων. Ἂν πρόκειται ὅλοι αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι νὰ ὑποχρεωθοῦν, μετὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ νόμου αὐτοῦ, νὰ ἐγκαταλείψουν ἀμέσως τὰ καταστήματά των, ὡς μὴ προστατευόμενοι ὑπὸ τοῦ Ἐνοικιοστασίου, ἐρωτῶ τί θὰ πρόκειται νὰ γίνῃ τότε; Δὲν θὰ δημιουργήσωμεν, διὰ νὰ ἐγκαταστήσωμεν εἰς τὰ καταστήματα αὐτὰ τοὺς δικαιουμένους νὰ ἐγκατασταθῶσι πρόσφυγας, νέους πρόσφυγας; Ἔχομεν ἐξασφαλίσει τὴν στέγην εἰς τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι θὰ πρόκειται νὰ ὑποχρεωθοῦν νὰ ἐγκαταλίπουν τὰ καταστήματα καὶ τὰ οἰκήματα;

§66Κ. ΦΙΛΑΝΔΡΟΣ. Ἂν ἀγωνίζεσθε νὰ προασπίσητε τὸν ἑαυτόν σας, κατέχοντα Τουρκικὸν σπίτι καὶ γραφεῖον, σᾶς βεβαιοῦμεν ὅτι θὰ φανῶμεν ἐπιεικεῖς· μὴ καταπονεῖτε τὴν Συνέλευσιν.

§67Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Πρὸ παντὸς ἀπὸ σᾶς, κ. συνάδελφε, δὲν ἀνέμενον τοιοῦτον ὑπαινιγμόν, διότι γνωρίζετε, καὶ σεῖς ὁ ἴδιος μοῦ εἴπετε εἰς περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας εὑρέθητε εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου, ὅτι ἐστραγγάλισα καὶ συμφέροντα τοῦ Δημοσίου διὰ νὰ ὑπερασπίσω τοὺς πρόσφυγας. Διότι, σᾶς βεβαιῶ, ἂν πρόκειται νὰ ὑπερασπισθῶ τὸν ἑαυτόν μου, ἔχω προστατευθῆ διὰ τῶν διατάξεων τῶν ἐν τῇ ἐκθέσει. Ἑπομένως δὲν πρόκειται νὰ ἀγωνισθῶ διὰ νὰ προστατεύσω τὸν ἑαυτόν μου.

§68Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὸ ὑπὸ τὴν κρίσιν ὑμῶν ὑποβαλλόμενον νομοσχέδιον εἶναι πραγματικῶς λεπτὸν καὶ χρήζει ψυχραίμων συζητήσεων, διότι ἐξ αὐτῶν ἐξαρτᾶται πρὸ παντὸς ἡ γαλήνη τοῦ Τόπου. Πρέπει νὰ παύσωμεν τὰς ἀντεγκλήσεις καὶ νὰ προσπαθήσωμεν, ὁ καθεὶς ἐν τῷ μέτρῳ τῶν δυνάμεών του, νὰ συμβάλωμεν διὰ τὴν τελειότητα τοῦ νομοσχεδίου. Κύριε συνάδελφε, ἂν ἐξ ὅσων ἀναφέρονται ἐν ἀρχῇ τοῦ ἄρθρου 2 «ἔνοικοι καὶ ἄλλοι κάτοχοι» ἀφαιρεθῇ ἡ φράσις «ἄλλοι κάτοχοι», ἱκανοποιεῖσθε ἢ ὄχι;

§69ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Οἱ ἄλλοι κάτοχοι εἶναι οἱ αὐθαιρέτως κατέχοντες.

§70Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Διὰ τοὺς αὐθαιρέτως ἐγκατεστημένους δὲν ἔχομεν καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ φύγουν ἀμέσως.

§71ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ἄλλοι κάτοχοι μὴ ὑπαγόμενοι εἰς τοὺς ὅρους τοῦ Ἐνοικιοστασίου. Ὡς πρὸς αὐτοὺς δὲν δύναται νὰ παρασχεθῇ οἱαδήποτε προστασία, διότι δὲν πρόκειται περὶ ἐννόμου σχέσεως.

§72Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Προκειμένου διὰ τὴν πόλιν τῆς Θεσσαλονίκης δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν, κ. συνάδελφε, οἱ μὴ προστατευόμενοι ὑπὸ τοῦ Ἐνοικιοστασίου, ἐφόσον συνῆψαν ἔννομον σχέσιν ἐν γνώσει ὅτι δὲν προστατεύονται ὑπὸ τοῦ Ἐνοικιοστασίου εἰς τὰς περιφερείας των, εἰς ἃς ἐξαιρετικῶς ἐγένετο ἡ κρίσις τῆς στέγης καὶ ὅπου ἐνωρίτερον δὲν ὑπῆρχεν Ἐνοικιοστάσιον. Ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου νὰ προστατεύσω τοὺς μισθωτάς.

§73ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ὡς πρὸς τὴν πρώτην φράσιν, ἥτις ἀφορᾷ τοὺς ἐνοίκους ἢ κατόχους ἢ τοὺς αὐθαιρέτως κατέχοντας δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις· μένει μόνον τὸ ζήτημα τῶν μισθωτῶν.

§74Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Διὰ τὰ μέρη ὅπου δὲν ἰσχύει τὸ Ἐνοικιοστάσιον.

§75Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὥστε νὰ τὸ προσθέσωμεν εἰς τὸ ἄρθρον τὸ ὁποῖον λέγει περὶ τῶν κωμοπόλεων.

§76Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Νὰ τεθῇ «ἐπὶ ἐξαιρετικῶν ἐντελῶς περιπτώσεων».

§77Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Προκειμένου περὶ Θεσσαλονίκης, κ. συνάδελφε, δὲν ἔχετε καμμίαν ἀντίρρησιν, ἑπομένως, ὅταν φθάσωμεν εἰς τὸ σχετικὸν ἄρθρον τὸ πραγματευόμενον περὶ Διοικήσεων, νομίζω ὅτι ἐπιβάλλεται νὰ κατοχυρώσωμεν τοὺς ἐν λόγῳ κατόχους.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μέλφος ἔχει τὸν λόγον.

§79Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας πρὸ ὀλίγου εἶπεν ὅτι διὰ τῆς ψυχραίμου συζητήσεως τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου ἐξαρτᾶται καὶ ἡ γαλήνη τοῦ Τόπου καὶ ἡ ἄρσις τῶν διαφορῶν τῶν ἐντοπίων καὶ προσφύγων. Διὰ τοῦτο εἴμεθα, κ. Ὑπουργέ, ὄχι μόνον συμφωνότατοι, ἀλλὰ καὶ πρόθυμοι νὰ ὑποβοηθήσωμεν τὴν ἐξάλειψιν πάσης διενέξεως καὶ τὴν παῦσιν πάσης παρεξηγήσεως μεταξὺ ἐντοπίων καὶ προσφύγων, ἐφόσον πλέον καὶ οἱ πρόσφυγες πρόκειται νὰ ἀποτελέσωσιν ἀναπόσπαστον μέλος τῆς κοινωνίας εἰς τὴν ὁποίαν ζῶμεν καὶ ἡμεῖς. Διὰ νὰ ἀρθῇ ἡ τοιαύτη παρεξήγησις, θὰ ἐπεθύμουν, ὅπως εἰς τὸ ἄρθρον 2, τὸ ὁποῖον διαπραγματεύεται περὶ συμπτύξεως, δοθῇ μία ἐξήγησις. Τί ἐννοεῖτε σύμπτυξιν καὶ κατὰ τίνα τρόπον δύναται νὰ γίνῃ;

§80Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὸ ἐν λόγῳ σχέδιον εἶναι σχέδιον τῆς Ἐπιτροπῆς. Τὸ ζήτημα τῆς συμπτύξεως, δυστυχῶς, εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους, πρὸ παντὸς δὲ εἰς τοὺς κατοίκους τῆς Μακεδονίας καὶ τῶν ἄλλων Νέων Χωρῶν. Δηλαδὴ καθορίζεται ὁ ἀριθμὸς τῶν μελῶν τῶν ἀποτελούντων τὴν οἰκογένειαν. Ὁρίζεται ὁ ἀριθμὸς τῶν δωματίων δι’ ἕνα ἕκαστον καὶ κατόπιν, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν περισσεύουν δωμάτια, συμπτύσσονται οἱ ἔνοικοι οἱ κατοικοῦντες εἰς τοιαῦτα οἰκήματα εἰς τὰ ἀνάλογα δωμάτια, τὰ δὲ ὑπολειπόμενα παραχωροῦνται εἰς τοὺς πρόσφυγας. Αὐτὸ σημαίνει σύμπτυξιν.

§81ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Πρόκειται νὰ ἔλθουν νέοι πρόσφυγες, κ. Ὑπουργέ;

§82Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). 150.000.

§83ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὑπάρχει νόμος περὶ ἐπιτάξεως. Ἂν συμφωνῆτε, ἡ σύμπτυξις νὰ γίνεται ἐπὶ τῇ βάσει τούτου.

§84Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κύριε συνάδελφε, θὰ σᾶς παρεκάλουν, εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἁρμοδιότητος τῆς Ἐπιτροπῆς νὰ μὴ θελήσωμεν νὰ καθορίσωμεν ἐκ τῶν προτέρων τὴν ἁρμοδιότητα αὐτῆς καὶ νὰ τὴν περιορίσωμεν ἐν τῇ ἐκπληρώσει τοῦ καθήκοντός της, διότι αὐτὰ εἶναι ζητήματα τοπικῶν συνθηκῶν. Διότι πῶς θὰ γίνῃ σύμπτυξις εἰς ἓν μέρος εἰς τὸ ὁποῖον ὑπάρχει πραγματικῶς ἀφ’ ἑνὸς ἔλλειψις στέγης, ἀφ’ ἑτέρου δὲ τὰ ὑπάρχοντα οἰκήματα εἶναι διάφορα ἀπὸ ἀπόψεως χώρου; Δὲν εἶναι δυνατὸν τὸ ἴδιον μέτρον νὰ ἐφαρμοσθῇ εἰς ἄλλο μέρος, εἰς τὸ ὁποῖον τὰ οἰκήματα εἶναι μικρὰ καὶ ὁ τρόπος τοῦ ζῆν ἀκόμη διάφορος. Ἂς ἀφήσωμεν λοιπὸν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτὴν ἐλευθερίαν ἐνεργείας.

§85Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Ὀφείλομεν νὰ σᾶς παρακαλέσωμεν νὰ τεθῇ ἓν μέτρον διὰ τὴν σύμπτυξιν, διότι θὰ γίνωνται καθημέραν διενέξεις, τὰς ὁποίας πρέπει νὰ ἀποφύγωμεν. (Διαλογικαὶ συζητήσεις).

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄνευ διακοπῶν, παρακαλῶ.

§87Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον ἐξετυπώθη καὶ διενεμήθη κατ’ ἀρχὰς ὅσον ἀφορᾷ τὰ κτήματα τὰ ἀφορῶντα τοὺς Μουσουλμάνους τῆς Θεσσαλονίκης. Δὲν ἔχομεν καμμίαν δυσκολίαν ν’ ἀποδεχθῶμεν ὅλα τὰ ἄρθρα τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου διὰ τὴν Θεσσαλονίκην. Τοιουτοτρόπως ὑπεβλήθη κατ’ ἀρχὰς παρ’ ὑμῶν καὶ τοιουτοτρόπως τὸ ἐπεξειργάσθη κατόπιν ἡ πρώτη Ἐπιτροπὴ ἡ ἀποτελουμένη ἐκ προσφύγων πληρεξουσίων καὶ κατόπιν τῆς συζητήσεως τῆς ὀλίγον ζωηρᾶς, ἡ ὁποία ἐγένετο πρὸ ἡμερῶν, ἀπεφασίσθη νὰ γίνῃ δευτέρα ἐπιτροπὴ ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Συνελεύσεως, ἡ ἀποτελουμένη ἐκ συναδέλφων προσφύγων καὶ ἐντοπίων. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἱστορία τοῦ ζητήματος.

§88ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Δὲν εἶναι αὐτὴ ἡ ἱστορία. Ἰδοὺ τὸ σχέδιον τῆς πρώτης Ἐπιτροπῆς.

§89Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἱστορία. Τώρα τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἐμφανίζεται, εἰς τὸ 11 ἄρθρον ἐπεκτείνει τὰς διατάξεις, ἐνῷ, ὡς εἶπον πρὸ ὀλίγου, προκειμένου περὶ Θεσσαλονίκης δὲν ἔχομεν καμμίαν δυσκολίαν νὰ τὸ ἀποδεχθῶμεν ὅλοι. (Διακοπαί).

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακοπαὶ δὲν ἐπιτρέπονται. Συνεχίσατε, κ. πληρεξούσιε.

§91Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Κατὰ τὸ 11 ἄρθρον τοῦ παρόντος νομοσχεδίου ἐπεκτείνονται αἱ διατάξεις τοῦ νόμου τούτου καὶ εἰς τὰς Διοικήσεις καὶ Ὑποδιοικήσεις τῶν Νέων Χωρῶν, ὅπου εὑρίσκονται ἑκάστοτε κτήματα Μουσουλμανικὰ ἀπαλλοτριώσιμα. Ἀλλὰ νομίζω ὅτι αἱ ἴδιαι συνθῆκαι αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν εἰς Θεσσαλονίκην δὲν ὑπάρχουν εἰς τὰς ἄλλας πόλεις τῆς Μακεδονίας. Εἶναι διαφορετικαὶ εἰς πολλὰς πόλεις καὶ μία ἐξ αὐτῶν, ἡ κυριωτέρα, εἶναι ἡ πόλις τῶν Σερρῶν. Εἰς τὴν πόλιν τῶν Σερρῶν εἶναι διαφορετικαὶ αἱ συνθῆκαι ἀπὸ ἐκείνας αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην. Μολονότι δὲ εἶναι διάφοροι αἱ συνθῆκαι, δύναμαι νὰ διαβεβαιώσω καὶ ὑμᾶς, κ. Ὑπουργέ, ὁ ὁποῖος ἀντιγράφετε τὰ πράγματα, καὶ τοὺς ἀξιοτίμους συναδέλφους ὅτι, μολονότι ἡ πόλις τῶν Σερρῶν εἶναι πόλις κατεστραμμένη, πυρποληθεῖσα ὑπὸ τῶν Βουλγάρων, ἐν τούτοις μέχρι σήμερον οἱ πρόσφυγες ἐν τῇ πόλει τῶν Σερρῶν εἶναι καλύτερον ἐγκατεστημένοι καὶ ἐστεγασμένοι παρὰ εἰς ἄλλας πόλεις. Εἰς τὴν πόλιν τῶν Σερρῶν δὲν ὑπάρχουν ἄστεγοι πρόσφυγες.

§92ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Τόσον τὸ καλύτερον διὰ σᾶς.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἐπιτρέπονται διακοπαί.

§94Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Ὑπάρχουν πρόσφυγες κακῶς ἐστεγασμένοι;

§95ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Κάκιστα ἐστεγασμένοι.

§96Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Ὑπάρχουν μέχρι σήμερον 700–800 οἰκογένειαι κακῶς ἐστεγασμέναι ἐν τῇ πόλει τῶν Σερρῶν. Ἀλλ’ εὐτυχῶς ἡ ἄφιξις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας εἰς Σέρρας καὶ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἐλήφθησαν μέχρι τοῦδε συνετέλεσαν, ὥστε καὶ δαπάναις τοῦ Ταμείου Περιθάλψεως Προσφύγων νὰ ἀνοικοδομηθοῦν ἀρκετὰ δωμάτια, τὰ ὁποῖα παραχωροῦνται εἰς τοὺς πρόσφυγας. Ἐκτὸς τούτου ἐντὸς τοῦ Αὐγούστου οἱ ἀναχωροῦντες Τοῦρκοι ἀπὸ τὴν πόλιν τῶν Σερρῶν θὰ ἐκκενώσουν 579 δωμάτια. Οὕτως ἐχόντων τῶν πραγμάτων, νομίζω ὅτι ἡ στέγασις τῶν προσφύγων ἐν τῇ πόλει τῶν Σερρῶν, μὲ ὅλην τὴν καταστροφὴν τὴν ὁποίαν ἔχει ὑποστῆ ἡ πόλις αὐτὴ καὶ μολονότι πρὸ τῆς ἐλεύσεως τῶν προσφύγων ἡ πόλις ἠρίθμει 13.000 μόνον κατοίκους καὶ σήμερον ἀριθμεῖ 35.000, ἐν τούτοις τὸ ζήτημα τῆς ἀστικῆς ἐγκαταστάσεως τῶν προσφύγων ἐλύθη καλύτερον ἐν τῇ πόλει τῶν Σερρῶν, παρὰ εἰς τὰς ἄλλας πόλεις, καὶ πρὸς τοῦτο ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου....

§97Ν. ΑΣΚΟΥΤΣΗΣ. .... ὁ ὁποῖος ἐν τῇ μακρᾷ ἀγορεύσει του τῇ προχθεσινῇ ὑπέδειξε τὸν τρόπον καθ’ ὃν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα ἐν τῇ πόλει τῶν Σερρῶν. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης· ἄλλο εἶναι τὸ ζήτημα τῶν καταστημάτων. Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ ἤθελον νὰ παρακαλέσω καὶ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας καὶ τοὺς ἀξιοτίμους συναδέλφους νὰ φανοῦν ὀλίγον ἐπιεικεῖς. Διότι εἰς τὴν πόλιν τῶν Σερρῶν, ἐκ τῶν πολλῶν προσφύγων οἱ ὁποῖοι ἐγκατεστάθησαν, ὑπάρχουν πολλοὶ οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐπαγγελματίαι, ἀλλὰ καὶ πλεῖστοι ἐξ αὐτῶν εἶναι ἀγρόται καὶ ἴσως κακῶς ἐγκατεστάθησαν ἐν τῇ πόλει, ἐνῷ ἡ θέσις των ἦτο εἰς τοὺς ἀγρούς. Ἂν γίνῃ καὶ αὐτὴ ἡ μεταφορὰ τῶν ἐπαγγελματιῶν εἰς τὰς πόλεις καὶ τῶν ἀγροτῶν εἰς τοὺς ἀγρούς, τὸ πρᾶγμα λύεται καλύτερον. Αὐτὴ εἶναι ἡ κατάστασις.

§98ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ἐφόσον οἱ πλεῖστοι τῶν ἐπαγγελματιῶν εἶναι ἐγκατεστημένοι εἰς τὰ μαγαζιὰ αὐτὰ πρὸ τῆς 25 Ἰουνίου 1923, δὲν ἐφαρμόζεται τὸ ἐν λόγῳ νομοσχέδιον ἐπ’ αὐτῶν.

§99Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὰς Σέρρας, ὡς ἠξεύρετε, οἱ πρόσφυγες εἶναι ἐγκατεστημένοι εἰς τὰ σπίτια, ἐν τῷ μεταξὺ δὲ γίνονται νέα δωμάτια. Ἡ πόλις τῶν Σερρῶν, ἂν ὑποφέρῃ, ὑποφέρει ἀπὸ τὸ ζήτημα τῆς διαθέσεως τῶν οἰκοπέδων, τὸ ὁποῖον, κατὰ τὴν ἀπόφασιν τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ἡ Μικτὴ Ἐπιτροπή, ἠμπορεῖ κάλλιστα ἐντὸς ἐλαχίστου χρονικοῦ διαστήματος νὰ λυθῇ. Τὸ ζήτημα τῶν οἰκοπέδων διὰ δημοπρασίας, ζήτημα καταστημάτων, διὰ τὸ ὁποῖον ἐπιμένετε σεῖς οἱ ἴδιοι, προκειμένου περὶ Σερρῶν, δὲν θὰ ὑπάρχῃ. Ἄλλως τε οἱ περιορισμοὶ οἱ ὁποῖοι τίθενται ἐντὸς τοῦ νομοσχεδίου καὶ ἡ ἀναγνώρισις ἀκριβῶς τοῦ δικαιώματος τῶν ἤδη ὑπαρχόντων ἐμπόρων ὑποθέτω ὅτι ἀρκετὰ περιφρουρεῖ αὐτὰ τὰ συμφέροντα τοῦ τόπου.

§100Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Διὰ ποῖα οἰκόπεδα θὰ γίνῃ δημοπρασία, κ. Ὑπουργέ;

§101Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δι’ ὅλα τὰ οἰκόπεδα.

§102Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Ὑπάρχει καὶ μία ἄλλη διαφορά. Ὑπάρχει μία παρατυπία, ἡ ὁποία γίνεται εἰς τὴν Θράκην καὶ τὴν ὁποίαν θεωρῶ καθῆκόν μου νὰ ἀναφέρω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου πρὸς ἀποφυγὴν πάσης παρεξηγήσεως. Ὡς γνωστόν, τὰ κτήματα τὰ ἀνταλλασσόμενα μὲ Μουσουλμανικὰ θὰ διαχειρίζεται ἡ Ἐπιτροπή, ἀλλ’ αὕτη εἴτε δι’ ἔλλειψιν ἀρκετῶν ὑπαλλήλων εἴτε δι’ ἔλλειψιν εἰδικῶν κτηματικῶν ὑπαλλήλων, παρέλειψε νὰ εἰσπράξῃ τὰ ἐνοίκια μέχρι τοῦδε ἀπὸ τοὺς κατοικοῦντας εἰς αὐτὰ Σερραίους. Σᾶς παρακαλῶ νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν τοῦτο, διότι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν ἐτήρησαν τὸν νόμον ἐξ ὀλιγωρίας τῶν ὑπαλλήλων πρέπει νὰ ἐξωσθῶσι. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ ληφθῇ πρόνοια ἰδιαιτέρα, ἤτοι νὰ προστεθῶσι δύο ἢ τρεῖς λέξεις ἐνταῦθα, διὰ νὰ μὴ γεννηθῇ οὐδεμία παρεξήγησις.

§103Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Νομίζω ὅτι, ὅταν θὰ φθάσωμεν εἰς τὸ σχετικὸν ἄρθρον, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπεκτείνεται τὸ κῦρος τοῦ παρόντος νομοσχεδίου καὶ προβάλητε τὴν τροπολογίαν, ἡμεῖς δὲν θὰ εἴμεθα ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ ἀρνηθῶμεν μίαν τοιαύτην πραγματικὴν παράλειψιν ἐκπληρώσεως καθήκοντος, τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν οἱ ἐνοικιασταὶ θὰ εἶναι πρόθυμοι νὰ καταβάλλωσι τὸ ἐνοίκιον.

§104Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Ποῦ θὰ προσθέσητε τὴν τροπολογίαν;

§105Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Εἰς τὸ ἄρθρον 11.

§106Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Κατέρχομαι τὸ βῆμα, κύριοι, μὲ τὴν εὐχήν, ὅπως ἡ λεπτομερὴς συζήτησις ἡ μὲ τόσον ἀγαθὴν προαίρεσιν λαμβάνουσα χώραν μεταξὺ ἡμῶν καὶ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων προσφύγων καταστῇ ἡ βάσις εἰρηνικῆς συμβιώσεως μεταξὺ ἐντοπίων καὶ προσφύγων, τοὺς ὁποίους θεωροῦμεν ἀδελφούς μας καὶ εἰς τοὺς ὁποίους θὰ παράσχωμεν πᾶσαν συνδρομήν. (Χειροκροτήματα).

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τριανταφύλλου ἔχει τὸν λόγον.

§108Ι. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, οὐδεὶς ἀρνεῖται τὰ δικαιώματα τὰ ὁποῖα ἔχουσιν οἱ πρόσφυγες καὶ τὰ ὁποῖα ἀρύονται ἐκ τῆς Συνθήκης. Δὲν θὰ ἐπεξετεινόμην, ἀλλὰ τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. πληρεξουσίου Θεσσαλονίκης μὲ ἠνάγκασαν νὰ ἐξέλθω ἐν μέρει τοῦ θέματος καὶ νὰ εἴπω σχετικὰ μὲ τὴν στάσιν ἐν γένει τῶν ἰθαγενῶν ἀπέναντι τῶν ὁποίων διὰ τῆς τοιαύτης στεγάσεως ἔδειξαν καὶ ἀφ’ ἧς, δυστυχῶς, ἤρχισαν νὰ συρρέουν τὰ θύματα τῆς γνωστῆς πολιτικῆς. Ὁ ἰθαγενὴς πληθυσμὸς ἀνεγνώρισε τὰ δικαιώματα τῶν προσφύγων, βασιζόμενος οὐχὶ εἰς τὰς Συνθήκας, διότι, ὅταν, συνέρρεον τὰ θύματα τῆς Μικρασιατικῆς καταστροφῆς, δὲν ὑπῆρχον Συνθῆκαι, οἱ δὲ ἰθαγενεῖς ἤνοιξαν τὰς χεῖρας καὶ προσέφεραν ὅ,τι δυνατὸν εἴτε εἰς χρήματα εἴτε εἰς στέγην, χωρὶς νὰ λαμβάνωσιν ὑπ’ ὄψιν ὅτι θὰ ὑπάρξῃ μία Συνθήκη ἡ ὁποία θὰ τοὺς ὑποχρεώσῃ, ὅπως ἔπρεπε νὰ φανῶσιν ἀπέναντι τῶν προσφύγων. Ἐλέχθη ὅτι οἱ ἀδελφοὶ πρόσφυγες, ἂν ἔχωσι δικαιώματα, δὲν πρέπει νὰ στηρίζωνται μόνον ἐπὶ τῆς Συνθήκης, ἀλλὰ ἐπὶ τῆς ὑπαρχούσης ἀλληλεγγύης· αὐτὴν λαμβάνοντες ὑπ’ ὄψιν, τὸν φυσικὸν αὐτὸν νόμον, οἱ ἰθαγενεῖς ἐφέρθησαν ὅπως ἐφέρθησαν. Ἂν τώρα μονομερῆ συμπτώματα κακῆς συμπεριφορᾶς τῶν μὲν πρὸς τοὺς δὲ συνέβησαν, αὐτὰ δὲν δύνανται νὰ βαρύνωσι τὰς γενικὰς γραμμάς. Ἑπομένως δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου εἶναι ν’ ἀποδώσωμεν τὸ δίκαιον εἰς τοὺς πρόσφυγας, νὰ στεγάσωμεν αὐτούς, ἀλλὰ ταυτοχρόνως νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν καὶ τοὺς ἰθαγενεῖς, διότι πρέπει νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν κατὰ πόσον ἡ Συνθήκη αὐτὴ ἐφαρμοζομένη κατὰ γράμμα καὶ ἀμέσως δύναται νὰ φανῇ τελεσφόρος καὶ εἰς τοὺς μὲν καὶ εἰς τοὺς δέ, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ἐφαρμόζοντες τὴν Συνθήκην κατὰ γράμμα νὰ δημιουργήσωμεν νέους ἀστέγους. Φέρω ὡς παράδειγμα τὴν πόλιν τῶν Σερρῶν, ὅπου εἶχεν ἀρχίσει νὰ ἐφαρμόζεται ἡ Συνθήκη πρὶν ἢ ἀκόμη ὑπογραφῇ. Ἡ πόλις τῶν Σερρῶν, ὡς γνωστόν, κατῳκεῖτο ἀπὸ 30.000 κατοίκους ἰθαγενεῖς, ἐκ τῶν ὁποίων οἱ ἡμίσεις εἶδον τὰ καταστήματά των κατὰ τὸ ⅓ πυρπολούμενα ὑπὸ τῶν Βουλγάρων, οἱ δὲ ἄλλοι ἐστεγάσθησαν εἰς τὰ Μουσουλμανικὰ ἀστικὰ κτήματα. Κατόπιν, εἰς τὸ 1916, εἰσήλασαν πάλιν οἱ Βούλγαροι καὶ ἀπὸ τοῦ 1916 μέχρι τοῦ 1918 ἀπετελείωσαν ὅ,τι εἶχον ἀφήσει κατὰ τὴν πυρπόλησιν τοῦ 1913. Οὕτως ἐχόντων τῶν πραγμάτων, εἰς μίαν πυρποληθεῖσαν πόλιν, εἰς τὴν ὁποίαν δὲν ἔμεινεν οὐδεὶς Χριστιανός, σήμερον στεγάζονται 2000 πρόσφυγες. Εὐχῆς ἔργον θὰ ἦτο ὅ,τι ἐφηρμόσθη εἰς τὰς Σέρρας νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ εἰς τὰς ἄλλας πόλεις. Ἂν, ἐν ἀναλογίᾳ, τὸ ὅμοιον ἐφηρμόζετο εἴς τινας πόλεις τῆς Ἑλλάδος, τὸ ζήτημα τῆς στεγάσεως ἦτο λελυμένον Ἐγένετο λόγος περὶ συμπτύξεως καὶ περὶ Ἐπιτροπῶν. Εἶναι περιττὸν νὰ ἔλθῃ Ἐπιτροπὴ εἰς τὰς Σέρρας, διότι ἐκεῖ κάθε δωμάτιον στεγάζει μίαν οἰκογένειαν.

§109ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Νὰ ἀραιώσουν.

§110Ι. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ. Τόσον τὸ καλύτερον. Ὁ σκοπὸς εἶναι ὁ ἑξῆς: Ὅπως οἱ πρόσφυγες περιφρουροῦνται μὲ τὴν Συνθήκην, οὕτω καὶ οἱ ἰθαγενεῖς πρέπει νὰ περιφρουρῶνται, ἂν ὑπάρχῃ μία πρόθεσις ὅτι δὲν θὰ κάμωσι κατάχρησιν οἱ πρόσφυγες.

§111Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Προτοῦ νὰ γίνετε πληρεξούσιος, ὅταν ἤρχοντο τὰ ρεύματα τὰ προσφυγικά, ἦσθε δήμαρχος τοῦ τόπου σας.

§112Ι. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ. Ἤμην πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς ἐγκαταστάσεως καὶ μέλος τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου.

§113Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Σᾶς δηλῶ ὅτι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἔγινεν ἀποδεκτὴ ἡ προταθεῖσα τροπολογία εἰς τὸ 11 ἄρθρον, ὑποθέτω ὅτι δὲν ὀφείλομεν, ἡμεῖς πρὸ παντός, νὰ ἐπεκτείνωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ προκειμένου, διότι ἡ εἰδικὴ περίπτωσις τῶν Σερρῶν δὲν προεβλέφθη ἀπὸ τὸ ἄρθρον 11, ἐκτὸς ἂν θέλωμεν νὰ ἐπεκτείνωμεν τὴν συζήτησιν καὶ ἐπὶ τῶν Σερρῶν.

§114Ι. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ. Ἔρχομαι εἰς τὸ δεύτερον ἄρθρον. Ἐκεῖνο μὲ ἐφόβισε, κ. Ὑπουργέ, τὸ ὁποῖον λέγει «ληξιπρόθεσμοι». Τί ἐννοεῖτε μὲ τὴν λέξιν αὐτήν; Διότι εἰς τὰς Σέρρας, μετὰ τὴν καταστροφήν, ἐπανῆλθον οἱ κάτοικοι καὶ ὁ καθεὶς ἐμπῆκεν ὅπου εὗρε. Τί θὰ γίνῃ λοιπόν, ἂν ἐφαρμοσθῇ τὸ ἄρθρον 2 εἰς τὰς Σέρρας; Οὐσιαστικῶς, κ. Ὑπουργέ, ἔχομεν δίκαιον.

§115Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δὲν ὑπάρχουν ἐνοικιασταὶ εἰς τὰς Σέρρας, κ. συνάδελφε.

§116Ι. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ. «Ληξιπρόθεσμοι». Τί ἐννοεῖτε, κ. Ὑπουργέ, μὲ αὐτὸν τὸν ὅρον;

§117Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐκεῖ ὅπου δὲν ὑπάρχει ἐνοικιαστής.

§118Ι. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ. Αὐτὸ ἐννοεῖτε λοιπόν;

§119Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Ἀσκούτση, διὰ νὰ συμπεριληφθοῦν καὶ τὰ καταστήματα τὰ κατεχόμενα ὑπὸ ἐφέδρων ἐπανακαμψάντων ἐκ τῆς ἐκστρατείας, δύναται τὸ ἐδάφιον 3ον νὰ διατυπωθῇ ὡς ἑξῆς, χωρὶς νὰ γίνῃ μνεία περὶ οἰκημάτων (ἀναγινώσκει): «Κατ’ ἐξαίρεσιν προκειμένου περὶ μισθωτῶν ἐντελῶς ἀπόρων ἢ στρατευθέντων καὶ ἐπανακαμψάντων, στερουμένων δὲ ἄλλης στέγης ἢ καταστήματος, ἡ Ἐπιτροπὴ δύναται ν’ ἀποφασίσῃ ἀντὶ ἐκκενώσεως τὴν ἐφαρμογὴν τῶν μέτρων τῶν ἐδαφίων 2 καὶ 3 τοῦ προηγουμένου ἄρθρου». Δηλ. νὰ κάμῃ σύμπτυξιν ἐπὶ οἰκημάτων ἢ διαίρεσιν ἐπὶ καταστημάτων, ὅπου εἶναι δυνατή. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ τελευταῖον ἐδάφιον, πράγματι, μετὰ τὴν ἐξάντλησιν ὅλων τῶν περιπτώσεων, ἃς τὸ προηγούμενον ἐδάφιον διαλαμβάνει, δὲν ὑπολείπεται παρὰ μόνον ἡ περίπτωσις τῶν μισθώσεων τῶν συναφθεισῶν πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου. Συνεπῶς τὸ τελευταῖον ἐδάφιον ἀντὶ νὰ λέγῃ «ἐπὶ μισθώσεων συναφθεισῶν πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου 1923 καὶ προστατευομένων ὑπὸ τοῦ Ἐνοικιοστασίου κλπ.» διατυποῦται οὕτως (ἀναγινώσκει): «ἐπὶ μισθώσεων συναφθεισῶν πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου 1923 καὶ προστατευομένων ὑπὸ τοῦ Ἐνοικιοστασίου ἐφαρμόζονται τὰ μέτρα τῶν ἐδαφίων βʹ καὶ γʹ τοῦ προηγουμένου ἄρθρου, κατόπιν ἐπισταμένης ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς σταθμίσεως τῶν ἐν ἑκάστῳ κτήματι ὑφισταμένων πραγματικῶν συνθηκῶν».

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Θεολογίτης ἔχει τὸν λόγον.

§121Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ. Εἰς τὸ ἄρθρον 2 λαμβάνεται μία ἐξαιρετικὴ μέριμνα διὰ τῆς τρίτης παραγράφου ἐχούσης οὕτω: «Κατ’ ἐξαίρεσιν ἐπὶ κτημάτων προκειμένου περὶ ἐνοίκων ἐντελῶς ἀπόρων ἢ στρατευομένων καὶ ἐπανακαμψάντων κλπ.». Ἤθελα νὰ ὁμιλήσω δι’ ὀλίγων περὶ τῶν ὁμήρων τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας, οἱ ὁποῖοι ἐπανῆλθον καὶ δὲν εὗρον τὰ σπίτια των. Δὲν ὑποθέτω ὅτι οἱ ἀξιότιμοι κύριοι πληρεξούσιοι πρόσφυγες θὰ ἔχωσιν ἀντιρρήσεις δι’ αὐτούς, διότι ὅλων τὰ σπίτια εἶναι κατεστραμμένα καὶ τὸ Κράτος δὲν ἔδειξε καμμίαν μέριμναν. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι οἱ κύριοι πρόσφυγες πληρεξούσιοι δὲν θὰ ἔχωσι καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὴν κατηγορίαν τὴν τυγχάνουσαν τῆς μερίμνης. Ἐντὸς 24 ὡρῶν ἔχουσι διαταχθῆ νὰ ἐκκενώσωσι τὰ οἰκήματα· θὰ ἤθελα νὰ μάθω οἱ ἐπανακάμψαντες ὅμηροι....

§122Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὁ κ. συνάδελφος ὁμιλεῖ περὶ ἐπανακαμψάντων ἐκ τῆς ὁμηρίας, ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μᾶς ἐνδιαφέρει εἶναι ἡ οἰκονομικὴ θέσις. Τὸ ζήτημα ἂν πραγματικῶς εἶναι ὅμηροι, ἂν εἶναι ἐντόπιοι, ἂν εἶναι πρόσφυγες, ὑποθέτω ὅτι δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν. Τὴν στιγμὴν δὲ κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ σχέδιον νόμου ὁμιλεῖ περὶ ἀπόρων, νομίζω ὅτι ἡ ὑπὸ τοῦ κ. συναδέλφου ζητουμένη τροπολογία δὲν εἶναι παρὰ μόνον ζήτημα ἐγκυκλίου. Εἶναι ζήτημα ἁπλῆς ἑρμηνείας, διότι ἡ βάσις εἶναι ἡ οἰκονομικὴ θέσις.

§123Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ προστεθῇ, κ. Ὑπουργέ, καὶ δι’ αὐτούς....

§124Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἂν ἡ Ἐπιτροπὴ προσέθεσε τὰς λέξεις «στρατευομένων καὶ ἐπανακαμψάντων», εἶναι διὰ νὰ ἀποδείξῃ δι’ ἑνὸς νέου μέτρου ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἀναγνωρίζουσα ὅτι τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος προκειμένου περὶ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐθυσιάσθησαν διὰ τὴν Πατρίδα δὲν ἔκαμε τίποτε, ὅτι δὲν τοὺς ἐλησμόνησεν.

§125Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Τὴν εὔνοιαν αὐτήν, κ. Ὑπουργέ, ζητῶ καὶ διὰ τοὺς ὁμήρους τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔτυχον οὐδεμιᾶς προστασίας ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, οἱ ὁποῖοι ἔθαψαν 40,000 ἀνθρώπους εἰς τὴν Βουλγαρίαν, οἱ ὁποῖοι κάθηνται εἰς μερικὰ σπίτια σήμερον καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξωσθοῦν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἤθελα νὰ προσθέσω εἶναι ὅτι μετεφέρατε 150,000 πρόσφυγας εἰς τὴν Μακεδονίαν· ποῦ θὰ τοὺς τοποθετήσετε; Καὶ ὅταν ὑπάρχῃ εἰς κάθε δωμάτιον μία οἰκογένεια καὶ μεθαύριον θὰ εἶναι δύο οἰκογένειαι, πῶς θὰ ζήσουν ἀργότερον αἱ δύο αὐταὶ οἰκογένειαι εἰς τὸ αὐτὸ δωμάτιον;

§126Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὑποθέτω ὅτι ἀπόψε ἔχετε ἑτοίμην τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν θέλετε διὰ τὸ δεύτερον νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐφαρμοσθῇ ἐδῶ. Νομίζω ὅτι τὸ ζήτημα τῆς στεγάσεως πρὸ παντὸς τῶν ἐργατῶν τῆς Μακεδονίας μᾶς ἀπησχόλησε σήμερον.

§127Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Ἀναγνωρίζομεν τὰς ἀτομικάς σας προσπαθείας, κ. Ὑπουργέ. Νομίζω ὅμως ὅτι δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἡσυχάσωμεν μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, διότι κατὰ τὸ ἥμισυ ἡ Ἐπιτροπὴ ἔχει κάμει ἤδη τὸ νομοσχέδιον αὐτό, ὅταν δὲ θὰ πᾶμε, ἡ ἐργασία θὰ ἔχῃ τελειώσει καὶ δὲν θὰ ἔχῃ καμμίαν σημασίαν τὸ νομοσχέδιον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐπιμένω περὶ τῆς ἀναγραφῆς ὅτι ἐξαιροῦνται οἱ ἐκ τῆς ὁμηρίας τῶν μερῶν ἐκείνων ἐπανελθόντες ἄποροι.

§128Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δὲν ἔχομεν καμμίαν ἀντίρρησιν.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τζώρτζης ἔχει τὸν λόγον.

§130Γ. ΤΖΩΡΤΖΗΣ. Ἐγὼ ἤθελον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. πρόεδρον τῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία κατέθεσε τὸ νομοσχέδιον, νὰ δώσῃ μίαν ἐξήγησιν ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἔκτασιν τῆς ἐννοίας τῆς λέξεως «κάτοχοι».

§131Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὑπάρχει τροπολογία ἐπ’ αὐτοῦ.

§132Γ. ΤΖΩΡΤΖΗΣ. Δὲν ὑπάρχει τροπολογία· πρόκειται περὶ ἄλλου.

§133Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἀπαντᾶτε σεῖς ἐπ’ αὐτοῦ διὰ τὸ ὁποῖον ἐρωτᾷ ὁ κ. Τζώρτζης:

§134Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Κατόχους θεωροῦμεν τοὺς αὐθαιρέτως καταλαβόντας ἢ ἀντιπροσωπεύοντας τὸν ἰδιοκτήτην, μὴ κατέχοντας δυνάμει μισθώσεων, διότι περὶ τῶν μισθωτῶν γίνεται λόγος κατωτέρω.

§135Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὁ κ. Τζώρτζης ὁμιλῶν περὶ «κατόχων» ἐννοεῖ τοὺς «αὐθαιρέτως καταλαβόντας».

§136Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Αὐτὸ ἐννοοῦμεν καὶ ἡμεῖς· τοὺς μὴ κατέχοντας δυνάμει συμβάσεως.

§137Γ. ΤΖΩΡΤΖΗΣ. Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε; αὐτὸ νὰ ἀναγραφῇ εἰς τὰ πρακτικά.

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὡρολογόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§139Α. ΩΡΟΛΟΓΟΠΟΥΛΟΣ. Διεξοδικώτερον, κύριοι πληρεξούσιοι, θὰ ὁμιλήσω ὅταν ἔλθῃ ἡ σειρά μου ἐπὶ τοῦ προσφυγικοῦ ζητήματος. Σήμερον συζητουμένου τοῦ νομοσχεδίου περὶ διαθέσεως κτημάτων ἀνηκόντων εἰς Μουσουλμάνους ἀνταλλαξίμους τῆς πόλεως Θεσσαλονίκης, τοῦ ὁποίου αἱ διατάξεις ἐπεκτείνονται καὶ εἰς ἄλλας πόλεις τῆς Ἑλλάδος, θεωρῶ καθῆκον νὰ λάβω τὸν λόγον μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ ἐκφράσω τὴν πικρίαν τοῦ ἐντοπίου πληθυσμοῦ, τὴν ὁποίαν αἰσθάνονται, λόγῳ τοῦ ὅτι ὁ κ. ἐπὶ τῆς Γεωργίας Ὑπουργὸς βλέπει τὰ πράγματα μόνον ὑπὸ τὸ πρίσμα τῆς προσφυγικῆς του ἰδιότητος, μηδόλως ἀναλογιζόμενος τὸν κοινωνικὸν σάλον τὸν ὁποῖον πρόκειται νὰ ἐνσπείρῃ εἰς τὸν ἐντόπιον πληθυσμόν.

§140ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον κατηρτίσθη ἀπὸ Ἐπιτροπὴν εἰς τὴν ὁποίαν οἱ ἐντόπιοι ἦσαν μέσα.

§141Α. ΩΡΟΛΟΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπιθυμῶ, λέγω, νὰ ἐκφράσω τὴν πικρίαν τοῦ ἐντοπίου πληθυσμοῦ διὰ τὴν προσφυγικὴν πολιτικὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας, διότι ἐν τῇ προσπαθείᾳ πρὸς ἀποκατάστασιν τῶν δεινοπαθούντων προσφύγων δὲν ἀντιλαμβάνεται τὴν σημασίαν τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ πολιτικὴ αὕτη ἀπέναντι τοῦ ἐντοπίου πληθυσμοῦ, τὸν ὁποῖον ὅλα τὰ νομοσχέδια ἀπ’ ἄκρου εἰς ἄκρον θίγουσι καιρίως.

§142Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὁμιλεῖτε, κ. συνάδελφε, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου;

§143Α. ΩΡΟΛΟΓΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι συναφῆ τὰ ζητήματα αὐτά.

§144Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Λοιπόν, κ. συνάδελφε, μάθετε ὅτι πρόσφυξ ἐδῶ καὶ μὲ προσφυγικὴν νοοτροπίαν δὲν ὑπῆρξεν οὔτε ὑπάρχει, οὔτε ἐντόπιος καὶ μὲ ἐντοπίαν νοοτροπίαν. Ἂν ἔρχεσθε ἐνταῦθα ἀντιπρόσωποι σεῖς οὐχὶ μιᾶς τάξεως, ἀλλὰ ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, νὰ θέσητε ὑπὸ συζήτησιν καὶ τῶν προσφύγων ἀκόμη, νὰ θέσητε ὑπὸ συζήτησιν ὅτι δύνανται νὰ ὑπάρξωσιν ἄνθρωποι κατέχοντες ὑπεύθυνα ἀξιώματα, δυνάμενοι πραγματικῶς νὰ ὑποστηρίξωσι μίαν καὶ μόνην τάξιν, ἀδικεῖτε μόνον τὸν ἑαυτόν σας.

§145Α. ΩΡΟΛΟΓΟΠΟΥΛΟΣ. Εὐχαριστῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν διὰ τὴν παρατήρησιν τὴν ὁποίαν μοῦ ἔκαμεν. Ἀλλ’ ἔχω νὰ τοῦ ὑπενθυμίσω ὅτι αἱ δηλώσεις αἱ προχθεσιναί, τὰς ὁποίας ἔκαμε πρὸς τὸν πληρεξούσιον Φλωρίνης κ. Τζώρτζην, ὅτι τὰ κτήματα τὰ ὁποῖα ἠγόρασαν οἱ ἐντόπιοι πληθυσμοὶ καὶ τὰ ὁποῖα κατέχουσιν ἀπὸ δωδεκαετίας, χωρὶς οὔτε οἱ Τοῦρκοι τέως ἰδιοκτῆται οὔτε κανεὶς ἄλλος νὰ τοὺς ἀμφισβητήσῃ τὴν κατοχήν, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐτόλμησε νὰ εἴπῃ ὅτι τὰ κτήματα ταῦτα εἶναι Τουρκικά, τὰ ὁποῖα κτήματα ἐπλήρωσαν διὰ χρημάτων χρυσῶν καὶ τὰ ὁποῖα ἐξουσιάζονται καὶ κατέχονται ἀπὸ ἀνθρώπους ἢ συγγενεῖς ἀνθρώπων οἱ ὁποῖοι ἔχυσαν τὸ αἷμά των εἰς τὰ Μικρασιατικὰ πεδία.

§146Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἀντιλαμβάνομαι διατί ὁμιλεῖ ὁ κ. συνάδελφος. Ὁμιλεῖ ἐπὶ ἑνὸς ζητήματος τὸ ὁποῖον χρονολογεῖται ἀπὸ τοῦ 1914, ὅπου φαίνεται ὅτι ἐγένοντο ἀγοραπωλησίαι ἐπὶ τῇ βάσει ἰδιωτικῶν ἐγγράφων, ἡ δὲ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις δὲν ἠθέλησέ ποτε νὰ ἀποδεχθῇ κατὰ τρόπον ἀπόλυτον τὰς δικαιοπραξίας αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο τότε. Ὅταν τὸ ζήτημα ἐτέθη, ἦλθεν ὁ κ. Τζώρτζης καὶ ὁμολογῶ ὅτι ἐκάμαμεν ἓν βῆμα πρὸς τὰ πρόσω, ἀναγνωρίζοντες τὰς ἐπισήμους ἀγοραπωλησίας ἐπὶ τῇ βάσει συμβολαίων μέχρι τοῦ 1920 ἢ 1921. Ἐν τῷ μεταξύ, κατόπιν μάλιστα τῆς ἀρκετὰ διαφωτιστικῆς συζητήσεως τῆς προχθεσινῆς ἐκ μέρους τοῦ κ. Μυλωνᾶ, ἐπελήφθην τοῦ ζητήματος ἐν συνεχείᾳ γεγονότος τὸ ὁποῖον ἐπετελέσθη ἐκ μέρους τῶν τέως Κυβερνήσεων καὶ εἴμεθα εὐτυχεῖς ὅτι δυνάμεθα νὰ δηλώσωμεν ὅτι ἐντὸς 2 ἢ 3 ἡμερῶν θὰ κατορθώσωμεν νὰ φθάσωμεν μέχρι τοῦ 1922, δηλ. 6 μῆνας πρὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς Συνθήκης τῆς Ἀνταλλαγῆς. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πρὸ παντὸς θὰ μᾶς ἀπασχολήσῃ εἶναι τὸ ζήτημα τῶν δικαιοπραξιῶν ἐπὶ τῇ βάσει ἰδιωτικῶν ἐγγράφων. Σᾶς δηλῶ δὲ καὶ πάλιν, κύριοι, ὅτι εὑρισκόμεθα εἰς πολὺ δυσχερῆ θέσιν, πῶς νὰ ἀνεύρωμεν τὸ μέτρον καὶ τὸν γνώμονα ὁ ὁποῖος θὰ μᾶς ποδηγετήσῃ προκειμένου περὶ τούτου. Ὑποθέτω ὅτι ὁ κ. συνάδελφος ὡμίλησε περὶ αὐτοῦ, ἀλλέως σᾶς λέγω ὅτι δὲν θὰ ἤμην ἐγὼ ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ ἠρνούμην εἰς ἐντοπίους, ἐξαγοράσαντας τὰ κτήματα ἐκ μέρους τῶν Τούρκων, ἓν τοιοῦτον δικαίωμα.

§147Ν. ΜΑΝΟΥΣΗΣ. Ὑπάρχει νόμος τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, ὁ ὁποῖος ἐπιτρέπει τὴν μεταγραφὴν τοῦ συμβολαιογραφικοῦ ἐγγράφου.

§148Α. ΩΡΟΛΟΓΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶμαι εὐτυχής, διότι, ἔστω καὶ ἀργά, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας δηλοῖ ἐπισήμως ὅτι θὰ ἐπιληφθῇ.

§149Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐπελήφθην, κ. συνάδελφε.

§150Α. ΩΡΟΛΟΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἐπελήφθητε, δυστυχῶς, κ. Ὑπουργέ. Τὸ ζήτημα εἶναι λελυμένον τελείως καὶ διὰ τὰ ἰδιωτικὰ ἔγγραφα. Λάβετε ὑπ’ ὄψιν ὅτι ὑφίσταται ἀπὸ τῆς 26 Ἀπριλίου 1923 Ν. Διάταγμα τῆς Ἐπαναστατικῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία, ἀναγνωρίζουσα τὰ δίκαια αἰτήματα τοῦ ἐγχωρίου πληθυσμοῦ, ἀνέλαβε καὶ υἱοθέτησε τὰ δίκαια αἰτήματα τοῦ πληθυσμοῦ τούτου, ὁ ὁποῖος δὲν ἐζήτησε τίποτε ἄλλο παρὰ τὴν κύρωσιν τῶν πράξεων αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο μὲν ἀκύρως, ἀλλ’ ἦσαν πραγματικαί. Καὶ τοῦτο, διότι ἄστοχος ἐνέργεια τῶν παλαιοτέρων Κυβερνήσεων εἶχεν ἀπαγορεύσει ἐπὶ ὁλόκληρον σχεδὸν δεκαετίαν τὴν ἐνέργειαν δικαιοπραξιῶν ἐπὶ τῶν κτημάτων ἐκείνων, ὡς νὰ ἦτο δυνατὸν ὁ νομοθέτης νὰ ἐμποδίσῃ ἐπὶ τόσον χρόνον τὴν κανονικὴν ἐξέλιξιν εἰς τὰς συναλλαγὰς μεταξὺ Χριστιανικοῦ καὶ Τουρκικοῦ πληθυσμοῦ.

§151ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Καὶ ἡ Κυβέρνησις τῶν Φιλελευθέρων ἐπὶ τῆς ὑπουργίας τοῦ κ. Καφαντάρη εἶχε καταρτίσει σχετικὸν νομοσχέδιον, ἀλλ’ ἐπῆλθεν ἡ 1 Νοεμβρίου καὶ δὲν κατωρθώθη νὰ ψηφισθῇ.

§152Α. ΩΡΟΛΟΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄντως πρὸ τῶν ἐκλογῶν τοῦ 1920 εἶχεν ὡριμάσει αὐτὴ ἡ ἰδέα, ἀπότοκος δὲ τῆς ἀντιλήψεως αὐτῆς τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας ἦτο ἡ υἱοθέτησις τῶν αἰτημάτων τῶν ἐντοπίων Μακεδόνων ὑπὸ τῆς Ἐπαναστατικῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἐξέδωκε σχετικὸν Ν. Διάταγμα, τὸ τῆς 26 Ἀπριλίου 1923, περὶ ἐπικυρώσεως ἀτάκτων ἀγοραπωλησιῶν, διὰ τοῦ ὁποίου εἰς τὴν ἕδραν ἑκάστου Πρωτοδικείου συνιστῶνται Ἐπιτροπαὶ ἀποτελούμεναι ἀπὸ τὸν πρόεδρον τοῦ Πρωτοδικείου, τὸν ἀρχαιότερον πρωτοδίκην, τὸν Οἰκον. Ἔφορον καὶ ἕτερον προϊστάμενον ὑπηρεσίας, ποῖον ἀκριβῶς δὲν ἐνθυμοῦμαι, αἱ ὁποῖαι ἤρχισαν πρὸ καιροῦ νὰ ἐξετάζουν τὰς ὑποβληθείσας σχετικὰς αἰτήσεις. Καὶ ὑπάρχει σωρεία ἐκδοθεισῶν ἀποφάσεων, αἱ ὁποῖαι κοιμῶνται τὸν νήδυμον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας. Διὰ ποῖον τώρα λόγον τὸ Ὑπουργεῖον ἐσταμάτησεν αὐτὰς τὰς ἐνεργείας, δὲν γνωρίζω.

§153Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἔληξεν ἡ προθεσμία.

§154Α. ΩΡΟΛΟΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔληξεν ἀπολύτως τίποτε, κ. Ὑπουργέ. Λυποῦμαι ὅτι δὲν εἶσθε ἐνήμερος. Ἡ προθεσμία ἔληξεν ὡς πρὸς τὴν ὑποβολὴν αἰτήσεων, ὄχι ὡς πρὸς τὴν ἐξέτασιν τῶν ἐμπροθέσμως ὑποβληθεισῶν ὑποθέσεων. Τὸ ζήτημα εἶναι ὅτι ὑπάρχουν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἠγόρασαν μικρὰν ἔκτασιν γῆς διὰ χρημάτων προερχομένων ἀπὸ τὸν τίμιον ἱδρῶτά των. Καὶ αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους δὲν δυνάμεθα νὰ τοὺς χαρακτηρίσωμεν ὡς κατέχοντας αὐθαιρέτως καὶ νὰ τοὺς πετάξωμεν εἰς τὸν δρόμον. Καταλαμβάνετε τὸν κοινωνικὸν κίνδυνον τὸν ὁποῖον πρόκειται νὰ προκαλέσῃ τὸ προκείμενον νομοσχέδιον. Ἀντιλαμβάνεσθε, κ. Ὑπουργὲ τῆς Γεωργίας, ὅτι θὰ γίνετε παραίτιος μεγίστου κακοῦ, διότι, ἀντὶ τῶν συμπαθειῶν, τὰς ὁποίας εἴχομεν ὅλοι πρὸς τὸν προσφυγικὸν κόσμον, πρόκειται νὰ προκαλέσητε τὴν ἀπέχθειαν τοῦ ἐντοπίου πληθυσμοῦ πρὸς τὸν προσφυγικὸν πληθυσμόν. Ἔχετε ὑπ’ ὄψιν, κ. Ὑπουργέ, ὅτι αὐτὰ τὰ κτήματα, ἄν, ὅπως λέγετε, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐγὼ δὲν φρονῶ, ἀνήκουν εἰς τὴν ὁλότητα τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου, διότι ἐγὼ νομίζω ὅτι ἀνήκουν εἰς τὴν ὁλότητα τοῦ Ἑλληνικοῦ πληθυσμοῦ, ὁ ὁποῖος εἰς μεγίστας θυσίας ὑποβάλλεται χάριν τοῦ προσφυγικοῦ πληθυσμοῦ, ὅτι αὐτὰ τὰ κτήματα, ἔν τινι μέτρῳ, ἦταν καὶ ὑπέγγυα ἀπέναντι τῶν μεγίστων ἀπαιτήσεων, τὰς ὁποίας ὁ Ἑλληνικὸς πληθυσμὸς ἔχει ἀπέναντι τῶν ἀνταλλαξίμων Μουσουλμάνων. Καὶ ποῖα δικαιώματα καὶ ποίαν ἀσφάλειαν, κ. Ὑπουργέ, ἔρχεσθε τώρα νὰ δώσητε εἰς ἐκεῖνον ὁ ὁποῖος μὴ δυνάμενος, φυσικά, νὰ προΐδῃ τὰ συμβησόμενα ἐδάνεισεν εἰς τὸν ἤδη ἀνταλλάξιμον Τοῦρκον ἐπὶ τῇ προϋποθέσει ὅτι εἶχε τὸ Α ἀστικὸν ἀκίνητον, τὸ ὁποῖον ἠδύνατο κάλλιστα ἐν δεδομένῃ στιγμῇ νὰ κατάσχῃ, καὶ σήμερον θέλετε νὰ τὸν πετάξητε εἰς τὸν δρόμον καὶ νὰ τὸν στερήσητε πάσης ἀσφαλείας; Αὐτὰ ἤθελον νὰ τονίσω, κ. Ὑπουργὲ τῆς Γεωργίας, μὲ τὴν ἐλπίδα ὅτι θὰ λάβητε τὰ μέτρα ἐκεῖνα ἅτινα τείνουν εἰς ἐναρμόνισιν τῶν σχέσεων μεταξὺ ἐντοπίων καὶ προσφύγων, διότι μόνον ἀπὸ τὴν ἐναρμόνισιν αὐτὴν δύναταί τις νὰ προσμένῃ τὴν τελειωτικὴν καὶ ἀσφαλῆ λύσιν τοῦ προσφυγικοῦ ζητήματος.

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2 ἔληξεν. Ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Τσακμάνη.

§156Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Μετὰ τὰς τροπολογίας τὰς ὁποίας ἐπέφερεν ὁ κ. πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς, θὰ παρακαλέσω νὰ ἀποσυρθῇ ἡ τροπολογία καὶ νὰ ψηφισθῇ τὸ ἄρθρον συμφώνως μὲ τὰς τροπολογίας ἐκείνας. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 2, ὡς ἐτροπολογήθη).

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ἡ Συνέλευσις πρὶν ἢ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν ν’ ἀνακοινώσω τὸ ἑξῆς ἔγγραφον τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως (ἀναγινώσκει): «Κύριε Πρόεδρε, Λαμβάνω τὴν τιμὴν ν’ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Συνέλευσιν ὅτι ὁ κ. Ἀλέξ. Χατζηκυριάκος, πληρεξούσιος Ἀθηνῶν–Πειραιῶς, ὑπέβαλε τὴν ἀπὸ τῆς θέσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν παραίτησίν του, γενομένην ἀποδεκτήν, ἀντ’ αὐτοῦ δὲ ἀνετέθη ἐμοὶ ἡ προσωρινὴ διεύθυνσις τοῦ ἀνωτέρω Ὑπουργείου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 5 Ἰουλίου 1924

Ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως

Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ».

Συνεχίζεται ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ἀνωτέρω νομοσχεδίου. Ἄρθρον 3. (Ἀναγινώσκεται). Ὁ κ. Τσακμάνης ἔχει τὸν λόγον.

§158Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὡς πρὸς τὴν προθεσμίαν εἶπον, ἂν εἶναι δυνατόν, νὰ μὴ ὁρισθῇ προθεσμία, ἀλλὰ νὰ ἀφεθῇ ἐλευθέρα ἡ Ἐπιτροπὴ μέχρις ἕξ μηνῶν νὰ χορηγῇ προθεσμίαν εἴτε ἐπὶ ἐκκενώσεως οἰκημάτων εἴτε ἐπὶ καταστημάτων.

§159Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Αὐτὸ τὸ ὁποῖον γίνεται, κ. συνάδελφε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ παράτασιν μεγαλυτέραν ἀπὸ ἕξ μῆνας, διότι ὅλαι αὐταὶ αἱ ἐργασίαι παύουν· μετὰ ἕξ μῆνας ἔχομεν τὴν διαχείρισιν ὅλων τῶν ἀστικῶν καὶ ἀγροτικῶν κτημάτων ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νόμου ὁ ὁποῖος ἔχει ὑποβληθῆ κατόπιν αὐτοῦ. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 3).

§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4. (Ἀναγινώσκεται).

§161Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Εἰς τὸ τέλος τοῦ 4ου ἄρθρου ἔχω τὰς ἑξῆς παρατηρήσεις: Ἐφόσον οἱ Τοῦρκοι παρέμειναν ἀκόμη εἰς τὰ μικτὰ χωριά, σύμπτυξις τῶν Τουρκικῶν οἰκογενειῶν ἔχει γίνει, μεγαλυτέρα δὲν χωρεῖ. Προκειμένου δὲ σήμερον νὰ ἀναχωρήσουν οἱ Τοῦρκοι εἰς τὸν χῶρον ὁ ὁποῖος θὰ ἐτίθετο εἰς τὴν διάθεσίν των, νὰ χρησιμοποιηθῇ ὁ χῶρος αὐτὸς κατὰ προτίμησιν διὰ τὰς προσφυγικὰς ἐκείνας οἰκογενείας αἱ ὁποῖαι μένουν εἰς τὰ Ἑλληνικὰ σχολεῖα.

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θεολογίτης ἔχει τὸν λόγον.

§163Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὴν Μακεδονίαν κατέχονται δωμάτια καὶ σπίτια ὑπὸ προσφύγων, τοὺς ὁποίους αἱ κατὰ καιροὺς Ἐπιτροπαὶ εἶχον τοποθετήσει ἐκεῖ. Οἱ ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι εἶχον μέσα εἰς τὰ σπίτιά των τοὺς πρόσφυγας ὄχι μόνον δὲν ἐπληρώθησαν ἀπὸ τὸ Δημόσιον τίποτε, ἀλλ’ οὔτε διαβλέπουν κἂν τὴν ἐλπίδα νὰ ἐκκενωθοῦν τὰ σπίτια των. Ζητοῦμεν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀδειάσῃ τὰ σπίτια αὐτά, διότι τὰ κατέχουν δύο ὁλόκληρα χρόνια καὶ δὲν ἔχουν πάρει τίποτε. Ὡς Νομάρχης διεπίστωσα τὸ γεγονὸς καὶ εἰς τὴν Θράκην ἀκόμη. Πρόκειται δὲ περὶ ἀνθρώπων πτωχῶν, οἱ ὁποῖοι ἔχουν παραχωρήσει τὰ δωμάτιά των, χωρὶς νὰ διαβλέπουν κἂν τὴν ἐλπίδα τῆς ἐκκενώσεως αὐτῶν.

§164Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἀφοῦ λέγετε ὅτι δὲν ἐπληρώθησαν, ἐπὶ τῇ βάσει ἀκριβῶς τῆς καταθέσεως τοῦ κ. συναδέλφου Ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας, σᾶς λέγω ὅτι ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, προκειμένου περὶ ἐπιταχθέντων οἰκημάτων διὰ στέγασιν προσφύγων, ἔχουν πληρωθῆ μέχρι τῆς παρούσης στιγμῆς 15.000.000.

§165Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως γνωρίζω ὅτι τὰ παράπονα τοῦ κόσμου εἶναι πολὺ μεγάλα. Ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔχουν μέγαρα ἔπρεπε νὰ ἀναλάβουν τὰ βάρη καὶ ὄχι νὰ παίρνετε ἀνθρώπους πτωχοὺς καὶ ἐργάτας καὶ νὰ τοποθετῆτε μέσα στὰ σπίτια των οἰκογενείας, χωρὶς νὰ λαμβάνετε οὐδεμίαν μέριμναν περὶ πληρωμῆς. Αὐτὸ εἶναι μία ἀπαρχὴ προσβολῆς τῆς ἰδιοκτησίας ἀκόμη. Δὲν εἶναι δυνατὸν πτωχοὶ ἄνθρωποι νὰ συμπτυχθοῦν μέσα εἰς τὰ σπίτια των. Δὲν εἶδον οὐδὲν μέγαρον πλουσίου τὸ ὁποῖον νὰ στεγάσῃ πρόσφυγας, ἐκτὸς ἐλαχίστων.

§166Δ. ΠΑΖΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Διὰ τὴν ἀποζημίωσιν τῶν ἐπιταχθέντων οἰκημάτων ἔχομεν πληρώσει ἕως τώρα 15.000.000. Ἂν καθυστεροῦν ἀκόμη μερικά, αὐτὸ εἶναι σφάλμα τῶν μικτῶν Ἐπιτροπῶν. Δυστυχῶς, αἱ σχετικαὶ ὑπηρεσίαι καθυστέρησαν εἰς τὴν ἐκτίμησιν τῶν ἐνοικίων. Θὰ καταβληθῇ ὅμως ἡ δυνατὴ προσπάθεια.

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κοντολέων ἔχει τὸν λόγον.

§168Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Δὲν δυνάμεθα, κύριοι συνάδελφοι, νὰ δεχθῶμεν τὴν τροπολογίαν τοῦ ἀξιοτίμου πληρεξουσίου Θεσσαλονίκης. Πνεῦμα τοῦ νομοσχεδίου εἶναι ἡ διευκόλυνσις τῆς στέγης τῶν προσφύγων προσωρινῶς. Καὶ ὅταν λέγομεν στέγασιν ἐννοοῦμεν τὴν ὑπὸ στέγην ὑπαγωγὴν ἐκείνων οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται εἰς σχολεῖα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐκκενωθοῦν. Διὰ τῆς ὑποβαλλομένης τροπολογίας ὁ κ. συνάδελφος προτείνει ὅπως οἱ πρόσφυγες οἱ ἐγκατεστημένοι εἰς ἰδιωτικὰς οἰκίας μεταφερθῶσιν εἰς τὰς οἰκίας, αἵτινες πρόκειται νὰ ἐκκενωθῶσι διὰ τοῦ νομοσχεδίου. Ἀλλ’ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δὲν κάμνομεν τίποτε πρὸς ἐξοικονόμησιν τῶν ἀναγκῶν τῆς στεγάσεως. Ἁπλῶς ἀφαιροῦνται δωμάτια ἀπὸ ἐντοπίους καὶ δίδονται ταῦτα εἰς πρόσφυγας. Ἀφαιροῦμεν ὅμως πάλιν ἴσον ἀριθμὸν ἀπὸ τοὺς πρόσφυγας δωματίων, τὰ ὁποῖα δίδομεν εἰς τοὺς ἐντοπίους. Ἐφόσον δὲν θέτετε τὸ ζήτημα γενικῶς, ἀλλὰ τὸ μετατοπίζετε εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν, καθ’ ἣν δὲν ὑπάρχουν ἄστεγοι πρόσφυγες πρὸς ἐγκατάστασιν, ἐφόσον εἰς τὸ τέλος τοῦ νομοσχεδίου λέγετε ὅτι διὰ Διατάγματος θὰ κανονισθῶσιν αἱ λεπτομέρειαι τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου, ὅπως περιληφθῇ καὶ ἡ διάταξις αὐτὴ ὑπὸ τὸ πνεῦμα τοῦτο, τὴν ὁποίαν νὰ δεχθῶμεν, ὅτι ἐφόσον δὲν ὑπάρχουν πρόσφυγες πρὸς ἐγκατάστασιν ἢ κακῶς ἐστεγασμένοι. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ὑπὸ τοῦ κ. πληρεξουσίου Καβάλλας προταθεῖσαν γνώμην, αὐτὴ δὲν ἀφορᾷ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον καὶ ἡμεῖς δεχόμεθα ὅτι εἰς τὴν περίπτωσιν καθ’ ἣν ἔχουν ἐγκατασταθῆ πρόσφυγες εἰς οἰκίας ἀπόρων εἶναι δίκαιον νὰ καθορισθῇ ἓν μίσθωμα τὸ ὁποῖον νὰ καταβάλληται τακτικῶς· ἀλλ’ αὐτὸ εἶναι ἄσχετον.

§169ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Τὸ Διάταγμα τῆς 22 Νοεμβρίου περὶ ἐπιτάξεως ὁπωσδήποτε κατοικιῶν ἰδιοκτήτων προβλέπει ὅτι ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν ἐξασφαλισθοῦν ἄλλα οἰκήματα πρὸς στέγασιν τῶν προσφύγων, εἶναι ὑποχρεωμένον τὸ Κράτος νὰ λύσῃ τὰ οἰκήματα τῆς ἐπιτάξεως.

§170Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὸ ἄρθρον 4 ὁμιλεῖ ἀκριβῶς περὶ Ἐπιτροπῆς, ἐπίσης καὶ τὸ ἄρθρον 5, ἡ δὲ Ἐπιτροπὴ αὐτοῦ τοῦ ἄρθρου 5 ὑπάρχει εἰς τὸν σχετικὸν νόμον, προκειμένου περὶ τῆς διαθέσεως κτημάτων ἀνηκόντων εἰς Μουσουλμάνους. Θὰ σᾶς παρακαλέσω λοιπόν, διὰ νὰ μὴ ἔχωμεν δύο Ἐπιτροπὰς αἱ ὁποῖαι θὰ ἔχουν τὴν ἰδίαν ἀποστολήν....

§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πῶς θὰ συγκροτηθῇ ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτή; Διότι ἀπεφασίσθη νὰ εἶναι ἡ Ἐπιτροπὴ ἐκ προσφύγων. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐφόσον προηγεῖται ἡ ψήφισις αὐτοῦ, πρέπει νὰ γίνῃ εἰς τὸ ἄλλο ἡ παραπομπή, διότι αὐτὸ εἶναι εἰς δευτέραν ἀνάγνωσιν.

§172ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, διὰ νὰ μὴ γίνωνται καταχρήσεις, ὁποῖαι ἐγένοντο, πρέπει νὰ τεθῇ τροπολογία ἁπλῶς διὰ τὴν ἑρμηνείαν ἡ ὁποία νὰ γράφῃ ὅτι ἡ ἐγκατάστασις ἐντὸς τῶν ἀστικῶν κτημάτων δὲν δύναται νὰ γίνῃ παρὰ μόνον προσφύγων χαρακτηριζομένων ὡς ἀστῶν, διότι ἐγκατέλειψαν τὰς ἐγκαταστάσεις τὰς ἀγροτικὰς καὶ μένουν εἰς τὴν πόλιν.

§173Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Εἶναι ζήτημα τῶν κατωτέρων ὀργάνων, εἰς τὰ ὁποῖα δὲν δυνάμεθα νὰ δώσωμεν ἓν δικαίωμα, διότι θὰ εὑρεθῶμεν πρὸ χάους. Ἐπειδὴ ἡ Ἐπιτροπὴ συγκροτεῖται καὶ διὰ τοῦ ἄλλου νομοσχεδίου, θὰ σᾶς παρακαλέσω, ἂν δὲν ἔχουν ἀντίρρησιν οἱ κύριοι συνάδελφοι, ἡ Ἐπιτροπὴ ἡ ὁποία σχηματίζεται νὰ σχηματισθῇ κατὰ τρόπον τὸν ὁποῖον ὑποδεικνύει ὁ κ. συνάδελφος, ἐκτὸς τῶν μερῶν εἰς τὰ ὁποῖα δὲν ὑπάρχουν γραφεῖα ἀνταλλαγῆς, διότι, ἂν πραγματικῶς προβῶμεν εἰς συγκρότησιν καὶ ἄλλης Ἐπιτροπῆς εἰς τὰ μέρη εἰς τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν γραφεῖα ἀνταλλαγῆς, νομίζω ὅτι θὰ εὑρεθῶμεν πρὸ συγκρούσεως.

§174ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καλδῆς ἔχει τὸν λόγον.

§175Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ὑπεδείχθη παρὰ τῶν κυρίων συναδέλφων ὅτι δὲν πρέπει νὰ παραχωροῦνται τὰ οἰκήματα τῶν κενουμένων σπιτιῶν εἰς ἀγρότας· αὐτὸ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ δεκτόν, διότι καὶ εἰς τὴν περιφέρειαν ἐκείνην ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρχουν κτήματα καὶ νὰ εἶναι ἀγρόται καὶ νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ μείνουν εἰς τὴν πόλιν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν εἶναι τὸ ἑξῆς: Εἰς τὴν Μυτιλήνην ὑπάρχει ἕνα χωριὸ ὅπου κενοῦνται 60 σπίτια Τουρκικά, καίτοι δὲ ἐδόθη κλῆρος γῆς εἰς πρόσφυγας, ἐν τούτοις ἐπῆραν καὶ τὸν κλῆρον καὶ μένουν καὶ εἰς τὴν πρωτεύουσαν. Λοιπὸν ἐξ αὐτοῦ τοῦ παραδείγματος ὁρμώμενος προτείνω ὅπως προστεθῇ εἰς τὸ νομοσχέδιον ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται νὰ παραχωροῦνται οἰκήματα Τουρκικὰ εἰς ἀγρότας οἱ ὁποῖοι λαμβάνουν κλῆρον εἰς ἄλλην περιφέρειαν, διὰ νὰ ἀναγκασθοῦν νὰ ὑπάγουν ἐκεῖ ὅπου ἔχουν ἐγκατασταθῆ. Θὰ ἐπιτρέπεται ἡ παραχώρησις Τουρκικῶν οἰκημάτων εἰς ἐργάτας, εἰς τοὺς ὁποίους ἔχει παραχωρηθῆ κλῆρος εἰς ἄλλην περιφέρειαν; Διότι πρόσφυγες γεωργοὶ ἔχουν λάβει προσφυγικὸν κλῆρον εἰς ὡρισμένας ἀγροτικὰς περιφερείας καὶ ἤδη θὰ δύνανται νὰ ζητήσωσι καὶ οἴκημα εἰς τὴν πόλιν ἢ τὸ χωρίον.

§176Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐπειδὴ αὐτὸ τὸ ζήτημα εἶναι ζήτημα ἀγροτικῆς ἐγκαταστάσεως, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. πληρεξούσιον, μετ’ ὀλίγον, ὅταν θὰ συζητηθῇ τὸ ἕτερον νομοσχέδιον, τότε νὰ ζητήσῃ νὰ περιληφθῇ αὐτὴ ἡ τροπολογία, τὴν ὁποίαν ἀποδέχομαι πλήρως. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 4, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6).

§177ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 7 (Ἀναγινώσκεται).

§178Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Εἰς τὸ ἄρθρον 7 ἐκεῖ ποὺ λέγεται «κατὰ πᾶσαν περίπτωση τὰ ἐγκαταλειπόμενα οἰκήματα παραδίδονται εἰς τὴν κατὰ τὸ ἄρθρον 5 Ἐπιτροπὴν» νὰ τεθῇ «εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ἀνταλλαγῆς πληθυσμῶν». Καὶ ἐκεῖ ὅπου λέγει «εἰς τὴν Γενικὴν Διεύθυνσιν ἀνταλλαγῆς» νὰ τεθῇ «εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ἀνταλλαγῆς».

§179ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Βεβαίως, πολὺ ὀρθῶς. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 7, ὡς ἐτροπολογήθη).

§180ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 8. (Ἀναγινώσκεται).

§181Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἄρθρον 8 ἀφορᾷ τὴν Θεσσαλονίκην μόνον ἢ καὶ τὴν ἄλλην Ἑλλάδα;

§182ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ὅλον νομοσχέδιον ἀφορᾷ τὴν Θεσσαλονίκην, ὅπως τοῦτο ἀναγράφεται ἐν τῷ πρώτῳ ἄρθρῳ, κατὰ δὲ τὸ ἄρθρον 11 αἱ διατάξεις τοῦ νόμου τούτου ἰσχύουσι καὶ εἰς τὰς ἕδρας τῶν νομῶν καὶ ὑποδιοικήσεων ὅπου εὑρίσκονται ἀστικὰ κτήματα ἀνταλλασσομένων Μουσουλμάνων.

§183Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Τότε παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, νὰ μοὶ δώσητε τὸν λόγον.

§184ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ροδόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§185Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴς τινας πόλεις ὑπάρχουσι καταστήματα τὰ ὁποῖα κατέχουσιν ἐνοικιασταὶ ἀπὸ 20 καὶ 30 ἐτῶν καὶ ἀσκοῦσιν ἐπαγγέλματα εἰς αὐτὰ τὰ ὁποῖα κεῖνται εἰς ὡρισμένας θέσεις καὶ ὁδοὺς τῆς Λαρίσης. Ἄν αὐτοὶ ἔχωσι κτήματα, νὰ μὴ στερηθοῦν τοῦ εὐεργετήματος, διὰ νὰ μὴ δύναται ἡ Ἐπιτροπὴ νὰ τοῖς εἴπῃ «ἀφήσατε τὰ μαγαζιά σας διὰ νὰ ἔλθῃ ἄλλος νὰ ἐγκατασταθῇ εἰς αὐτά». Ἄν ἐξώσητε ὅλον αὐτὸν τὸν κόσμον ἀπὸ τὰ μαγαζιὰ τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν εἰς τὸ κεντρικὸν μέρος τῆς Λαρίσης, τί θὰ γίνουν αὐτοὶ οἱ ἐπαγγελματίαι; Θὰ δεχθῶμεν τὴν αὔξησιν τοῦ ἐνοικίου καὶ ὅταν ἀρθῇ τὸ Ἐνοικιοστάσιον ὁμαλῶς θὰ ἐπέλθῃ ἡ μεταβολή. Ἀλλ’ ἤδη δὲν ἐπιτρέπει ἡ περίστασις νὰ ἐνεργήσητε βιαίαν ἔξωσιν. Ἡμεῖς ἔχομεν ὅλην τὴν διάθεσιν νὰ συμβάλωμεν εἰς τὴν λύσιν τοῦ προσφυγικοῦ προβλήματος, λυποῦμαι δὲ ἐγκαρδίως ὅτι τὸ ζήτημα παρουσιάζει τόσας δυσχερείας, κρίνων δὲ ἀντικειμενικῶς βλέπω ὅτι οὔτε ὁ σοφὸς Σολομῶν θὰ ἠδύνατο νὰ εὕρῃ τὴν λύσιν καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἀναγνωρίζω ὅλον τὸν ζῆλον μὲ τὸν ὁποῖον μοχθεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς πρὸς ρύθμισιν τῶν παρουσιαζομένων ζητημάτων καὶ δι’ αὐτὸ νομίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ τὸν στενοχωρῆτε, ἀλλὰ νὰ ἀφήσετε τὸν ἄνθρωπον νὰ ἐργασθῇ. Ἔρχονται τώρα οἱ πρόσφυγες καὶ λέγουν ὅτι αὐτὴ εἶναι ἰδική μας περιουσία· πολὺ καλά, ἡμεῖς σᾶς δίδομεν καὶ ὅλα τὰ ἰδικά μας. Ἀποτείνομαι εἰς τοὺς πρόσφυγας πληρεξουσίους, τῶν ὁποίων ἐκτιμῶ τὸ ἐνδιαφέρον καὶ οἱ ὁποῖοι, ἐνῷ δὲν εἶναι συνηθισμένοι εἰς τὸν κοινοβουλευτικὸν βίον, τόσον ταχέως καὶ τόσον εὐχερῶς ἐπεδόθησαν εἰς αὐτόν. Ἀλλὰ τοὺς παρακαλῶ νὰ λάβουν ὑπ’ ὄψιν καὶ τὴν ἰδικήν μας πεῖραν καὶ νὰ ἔχωσιν ὀλίγην ὑπομονὴν διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν σιγὰ–σιγὰ νὰ καταλήξωμεν εἰς συμπεράσματα. Τὸ ζήτημα αὐτό, κύριοι, δὲν πρέπει νὰ γίνῃ κοινωνικὸν ζήτημα. Τί θὰ καταλάβητε, ἄν τοποθετήσητε 60 ἀνθρώπους εἰς τὰ μαγαζιὰ καὶ ἐκτοπίσητε τοὺς ἤδη κατόχους καὶ ἐρεθίσητε ὅλην τὴν κοινωνίαν, διότι μὲ αὐτοὺς εἴμεθα ὅλοι συνδεδεμένοι, καὶ φίλοι μας εἶναι καὶ συγγενεῖς μας; Τί θὰ κερδίσητε; Κύριοι, ἂς εἴμεθα πρακτικοί.

§186Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ροδόπουλον νὰ μοὶ εἴπῃ συγκεκριμένως ποία εἶναι ἡ τροπολογία τὴν ὁποίαν θέλει νὰ φέρῃ εἰς τὸ ἄρθρον 8, διότι νομίζω ὅτι ἐδῶ τὸ ἄρθρον 8 παρηρμηνεύθη. Διότι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὁμιλοῦμεν περὶ καταστημάτων, αὐτὸ εἶναι ζήτημα διὰ τὸ ὁποῖον θέλομεν μίαν ἐλευθέραν διάθεσιν, ἡ δὲ ἐλευθέρα διάθεσις θὰ γίνῃ ἀκριβῶς δι’ ἐνοικιάσεως. Διότι ὁ σκοπός μας εἶναι ὄχι ἄλλος, παρὰ νὰ κατορθώσωμεν ὅλα τὰ κτήματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ 10 καὶ 15 ἔτη, ὄχι νὰ τοὺς τὰ πάρωμεν τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν εἶναι ἄποροι καὶ ἔχουν ἕνα βιοτεχνικὸν ἐπάγγελμα, ἀλλὰ νὰ τοῖς δώσωμεν ἓν λογικὸν ἐνοίκιον.

§187Τ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Δὲν εἶναι ἔτσι, κ. Ὑπουργέ. Ὑπάρχει τὸ ἄρθρον 11.... (Πολλοὶ πληρεξούσιοι ὁμιλοῦσι συγχρόνως).

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, νομίζω ὅτι εἶναι ὥρα νὰ διακόψωμεν καὶ νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὰς 10½ διὰ νὰ συνεχίσωμεν τὸ νομοσχέδιον.

§189ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Ὄχι, ὄχι! ἔχομεν ὥραν, κ. Πρόεδρε.

§190Μ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. Δὲν θὰ ἐπανέλθῃ κανείς.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὰς 10.30′ μ. μ. Λοιπὸν διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν 10.30′ μ. μ.

(Ὥρᾳ 9.30′ μ. μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρᾳ 11.15′ μ. μ.)

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Ὁ κ. Σ. Ἀναστασιάδης ἔχει τὸν λόγον.

§193Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, αἰσθάνομαι πλήρως τὴν ὑποχρέωσιν τὴν ὁποίαν ἔχομεν πάντες, ὅπως ἐνισχύσωμεν καὶ ὑποβοηθήσωμεν τὸ ἔργον τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν ἀδελφῶν ἡμῶν προσφύγων. Ὀφείλω μάλιστα νὰ ὁμολογήσω ὅτι ἡ αὐτὴ διαλλακτικότης ἐπικρατεῖ ἐκ μέρους τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων προσφύγων, τόσον ἐκ μέρους αὐτῶν, ὅσον καὶ ἐκ μέρους τῶν κατὰ τόπους ὀργανώσεων πρὸς ἐγκατάστασιν τῶν προσφύγων. Ἔχω ὑπ’ ὄψιν τὴν ὀργάνωσιν τῆς πρωτευούσης τῆς Θεσσαλίας, τῆς ὁποίας ἡ διαλλακτικότης καὶ ἐν γένει ἡ στάσις της ἔχει κινήσει τὴν συμπάθειαν τῆς Θεσσαλικῆς πρωτευούσης. Ἂν ἀναγκαζώμεθα νὰ λεπτολογῶμεν περισσότερον τοῦ δέοντος, εἰς τοῦτο μᾶς ἀναγκάζει τὸ σοβοῦν εἰς τὴν Χώραν μας ζήτημα τῆς στεγάσεως, τηροῦμεν δὲ στάσιν ἀπέναντι τῶν ἀδελφῶν ἡμῶν προσφύγων πλέον ἢ ὑποχωρητικήν, τὴν ὁποίαν δὲν θὰ ἐτηροῦμεν οὔτε εἰς τοὺς ἰδίους ἰθαγενεῖς. Πρόκειται περὶ τῆς διατυπώσεως τοῦ ἄρθρου 8, κατὰ τὴν ὁποίαν μισθωταὶ ἀποδεδειγμένως εὔποροι δὲν θὰ ἀπαλλαχθῶσι τῆς προστασίας τοῦ Ἐνοικιοστασίου ἐν ᾗ περιπτώσει ἔχουσιν ἴδια οἰκονομικὰ μέσα, ὅπως ἀποκτήσωσιν ἰδίαν οἰκοδομήν. Διὰ νὰ εἶμαι σαφέστερος, θὰ ἐπεθύμουν νὰ διαιρέσω τὰς περιπτώσεις τοῦ ἄρθρου 8 εἰς δύο, εἰς τοὺς ἀποδεδειγμένως εὐπόρους μισθωτὰς τῶν οἰκημάτων καὶ εἰς τοὺς εὐπόρους μισθωτὰς τῶν καταστημάτων. Καὶ ὅσον ἀφορᾷ τοὺς μισθωτὰς τῶν οἰκημάτων, οὐδεμία ἀντίρρησις ἐκ μέρους ἡμῶν δύναται νὰ προβληθῇ, διότι, καθ’ ὅσον εἶναι δυνατόν, καὶ γήπεδον δύναται νὰ εὑρεθῇ δι’ ἐξεύρεσιν ἰδίας στέγης, δὲν εἶναι δὲ ἀπαραίτητον ἡ οἰκοδομὴ πρὸς κατοικίαν νὰ εἶναι εἰς κέντρον, ἀλλὰ δύναται νὰ εἶναι εἰς οἱονδήποτε μέρος τῆς πόλεως, ἀρκεῖ νὰ δύναται νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὰς ἀνάγκας τῶν μισθωτῶν. Ὅσον ἀφορᾷ ὅμως τὸ ζήτημα τῶν μισθωτῶν καταστημάτων, τὸ ζήτημα ἔχει διάφορον ὄψιν. Δὲν γνωρίζω τὰς συνθήκας αἱ ὁποῖαι ἐπικρατοῦν ἐν Θεσσαλονίκῃ, διότι ἐκεῖ εἶναι ἐνδεχόμενον, λόγῳ τοῦ νέου σχεδίου τῆς πόλεως, λόγῳ τῆς πυρκαϊᾶς ἡ ὁποία πρὸ ἐτῶν συνέβη καὶ τῆς ἐξαγορᾶς γηπέδων, εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ἐξευρεθοῦν γήπεδα πρὸς ἀνέγερσιν καταστημάτων, ἀλλὰ εἰς τὰς λοιπὰς πόλεις τῆς Ἑλλάδος συμβαίνει ὅ,τι καὶ ἐν Ἀθήναις. Αἱ κεντρικαὶ ὁδοί, ἐκεῖναι εἰς τὰς ὁποίας ὑπάρχουν καταστήματα εἶναι πεπληρωμέναι, ὅπως εἰς τὰς Ἀθήνας αἱ ὁδοὶ Ἑρμοῦ, Αἰόλου, Σταδίου καὶ Ἀθηνᾶς εἶναι πλήρεις καὶ ἀδύνατον νὰ εὕρῃ κανεὶς γήπεδον πρὸς ἀνέγερσιν οἰκοδομῆς καταστήματος. Τὸ αὐτὸ συμβαίνει καὶ εἰς τὴν Λάρισαν, ὅπου ὑπάρχουν πλέον τῶν 300 οἰκημάτων ἀνηκόντων εἰς ἀνταλλαξίμους Μουσουλμάνους. Καὶ ἐκεῖ τὸ γήπεδον εἶναι δύσκολον νὰ ἐξευρεθῇ, ὥστε νὰ ὑποχρεώσῃ τις τοὺς καταστηματάρχας νὰ ἀνεγείρουν ἰδίαν οἰκοδομὴν πρὸς ἐξακολούθησιν τῆς ἐμπορίας των. Πρόκειται ὅμως καὶ περὶ ἄλλου τινὸς σπουδαιοτάτου ζητήματος, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι πρωτοφανές, καθόσον, ὑπάρχοντος τοῦ Ἐνοικιοστασίου ἄλλως τε καὶ ἐν Ἀθήναις καὶ ἀλλαχοῦ, ἠγέρθη τὸ ζήτημα τῆς εὐπορίας ἢ μὴ τοῦ μισθωτοῦ καὶ ἐξηλείφθη λόγῳ τῆς ἐξεγέρσεως ἡ ὁποία προεκλήθη ἐκ μέρους τῶν ἐνδιαφερομένων. Πρόκειται νὰ ἀποδείξωμεν, ἂν εἶναι εὔπορος ὁ καταστηματάρχης ἐκεῖνος, τὸν ὁποῖον θὰ ὑποχρεώσωμεν νὰ ἀνεγείρῃ ἴδιον κατάστημα· ἀλλὰ πῶς θὰ ἀποδειχθῇ ἡ εὐπορία του; Ἀπὸ τὸ ἐτήσιον εἰσόδημα τὸ ὁποῖον δύναται νὰ ἔχῃ; Ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ μοῦ ἀντιτείνῃ ὅτι ἡ εὐπορία εἶναι εὔκολον νὰ ἐξακριβωθῇ, καθόσον εἶναι δυνατὸν νὰ προσφύγωμεν εἰς τὰς δηλώσεις τῆς καθαρᾶς προσόδου, ἀλλὰ ἐκεῖ πρόκειται περὶ ἐξακριβώσεως καθαρᾶς προσόδου. Προκειμένου δι’ ἕνα καταστηματάρχην νὰ ὑποχρεώσωμεν νὰ ἀνεγείρῃ ἰδίαν οἰκοδομήν, δὲν ἀρκεῖ μόνον ἡ ἐξακρίβωσις τῆς καθαρᾶς προσόδου, ἀλλ’ ἂν ἔχῃ ὑπὸ τοιούτους ὅρους, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὴ εἰς τοῦτον ἡ ἀνοικοδόμησις ἰδίου καταστήματος καὶ ἰδίᾳ ἐν κεντρικῷ σημείῳ τῆς πόλεως. Ὑποθέσωμεν ὅτι πρόκειται περὶ καταστήματος ἔχοντος 200.000 πρόσοδον· δὲν εἶναι δυνατόν, ἐπὶ τῇ ἐξακριβώσει τοῦ εἰσοδήματος τούτου ὅτι ἀνέρχεται εἰς σεβαστὸν ποσόν, τῶν 200.000 ἢ 300.000, νὰ ἀξιώσωμεν ἀπὸ αὐτὸν νὰ οἰκοδομήσῃ ἴδιον κατάστημα πρὸς ἐξακολούθησιν τῆς ἐμπορίας του, διότι εἰς τὰς κεντρικὰς πόλεις, πλὴν τῆς ὑψηλῆς ἀξίας τοῦ γηπέδου, ἀπαιτεῖται καὶ ἓν σεβαστὸν ποσὸν δι’ ἀνέγερσιν καταστήματος ἀναλόγου ἐκείνου τὸ ὁποῖον εἶχε καὶ πρίν, πρὶν ἀρθῇ ἡ προστασία τοῦ Ἐνοικιοστασίου. Ἑπομένως αἱ δυσχέρειαι αἱ ὁποῖαι παρήχθησαν ἐκ τῆς διατάξεως ἐκείνης εἶναι δύο: Πρῶτον, ἡ μὴ δυνατὴ ἐξαγορὰ γηπέδου ἐν κεντρικαῖς ὁδοῖς τῶν πόλεων καὶ δεύτερον τὸ ἀδύνατον τῆς ἐξακριβώσεως τῆς εὐπορίας καὶ τὸ ἀδύνατον τῆς οἰκοδομήσεως οἰκήματος ἀναλόγου ἐκείνου τὸ ὁποῖον πρότερον εἶχε. Θὰ ὑποβληθῇ εἰς κρίσιν μιᾶς Ἐπιτροπῆς ἀποτελουμένης ἐκ τριῶν ἐγχωρίων καὶ τριῶν προσφύγων μὲ πρόεδρον ἕνα πρωτοδίκην δικαστήν, θὰ τοὺς ὑποχρεώσῃ δὲ νὰ καταθέσουν ἐνώπιον αὐτῆς ὅλα τὰ στοιχεῖα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα θὰ ἔπρεπε νὰ παρουσιάσουν διὰ νὰ ἀποδείξουν τὴν εὐπορίαν των ἢ ἀπορίαν των. Γνωρίζετε δὲ πολὺ καλὰ ὅτι τὸ ἐμπόριον εἶναι λεπτότατον πρᾶγμα, στηριζόμενον ἐπὶ τῆς πίστεως πρὸ παντός. Ἂν ὑποχρεώσωμεν τὸν ἰδιοκτήτην καταστηματάρχην νὰ προσαγάγῃ ἐνώπιον μιᾶς Ἐπιτροπῆς ἀποτελουμένης ἀπὸ 7 ἄτομα ὅλα τὰ μυστικὰ τῆς ἐμπορικῆς ἐπιχειρήσεως, ὅλας τὰς πιστώσεις τὰς ὁποίας ἔχει καὶ ὅλας τὰς ὑποχρεώσεις τὰς ὁποίας ἔχει, οὕτως ὥστε νὰ ἐξακριβωθῇ ἡ εὐπορία του, νομίζω ὅτι αὐτὸ θὰ προκαλέσῃ μίαν ἀναστάτωσιν, τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἀποφύγωμεν, διότι ἡ διάταξις αὐτὴ ἡ ὁποία ὑπάρχει καὶ εἰς τὸ Ἐνοικιοστάσιον ἀπηλείφθη κατόπιν τῆς ἐξεγέρσεως τοῦ ἐμπορικοῦ κόσμου.

§194Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὸ ὑπὸ συζήτησιν ἄρθρον δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο παρὰ ἕνας καθαρῶς χρόνος λήξεως Ἐνοικιοστασίου, ὁ ὁποῖος καθορίζεται ἑξάμηνος ἀπὸ τῆς ἡμέρας τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, παρατεινομένης τῆς προθεσμίας μέχρις ἐννέα μηνῶν Σᾶς ἐρωτῶ: Νομίζετε ὅτι εἶναι δυνατὸν ἄλλως τε νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ σήμερον ὑφισταμένη κατάστασις; Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ζητοῦν οἱ ἄνθρωποι εἶναι τὸ ἑξῆς: Λέγουν ὅτι ἀποδεχόμεθα βεβαίως ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνατρέψωμεν τὴν οἰκονομικὴν ζωὴν τοῦ Τόπου, εἶναι ὅμως ἠναγκασμένοι οἱ μισθωταὶ νὰ μᾶς τὸ παραδώσουν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἠμποροῦμεν νὰ κάμωμεν εἶναι τὸ ἑξῆς: Νὰ τοὺς δηλώσωμεν ἀπὸ σήμερον ὅτι ἔχουν εἰς τὴν διάθεσίν των 9 μῆνας νὰ φροντίσουν ἀκριβῶς προκειμένου περὶ ἐξευρέσεως καταστήματος. Αὐτὸ δὲν θὰ εἴπῃ ὅτι μετὰ τοὺς 9 μῆνας δὲν ἠμπορεῖ εἰς μερικὰ καταστήματα, τὰ ὁποῖα θὰ καθορισθοῦν ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ὑπάρχῃ καὶ τὸ προσφυγικὸν στοιχεῖον καὶ τὸ ἐντόπιον, νὰ εἴπῃ ὅτι σοῦ ἀνανεώνω ἀκριβῶς καὶ πάλιν τὴν μίσθωσιν. Ἑπομένως ζήτημα εὐπορίας ἢ ἀπορίας κατ’ ἀρχὴν δὲν ἐτέθη κἄν.

§195Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Ἐν ᾗ περιπτώσει τὸ Ἐνοικιοστάσιον ἤρετο γενικῶς ἐφ’ ὅλης τῆς πόλεως, τότε, βεβαίως, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξεύρῃ τις ἀλλαχοῦ κατάστημα, εἰς ἄλλα οἰκήματα, ὅταν ὅμως αἴρεται μετὰ 6 ἢ 9 μῆνας μόνον ἐπὶ τῶν περιπτώσεων αὐτῶν, σᾶς ἐρωτῶ ποῦ θὰ καταφύγουν, εἰς ποῖα καταστήματα, ἐφόσον τὸ Ἐνοικιοστάσιον ἐπὶ τῶν λοιπῶν καταστημάτων ὑφίσταται; Εἶναι δυνατὸν ν’ ἀναγκάσητε τὸν ἄλλον αὐτοβούλως νὰ ὑποστῇ τὴν μὴ προστασίαν τοῦ Ἐνοικιοστασίου; Αὐτὸ θὰ ἦτο ὀρθὸν ἐν ᾗ περιπτώσει εἰς τὴν Ἑλλάδα ἤρετο τὸ Ἐνοικιοστάσιον γενικῶς, ἐφόσον ὅμως δὲν αἴρεται ἐκ τῶν καταστημάτων ἐκείνων τῶν ὁποίων οἱ ἰδιοκτῆται ἦσαν Μουσουλμάνοι ἀνταλλάξιμοι, τότε ἡ δυσκολία θὰ παρουσιασθῇ, διότι τὸ Ἐνοικιοστάσιον δὲν θὰ αἴρεται καὶ ἐπὶ τῶν λοιπῶν οἰκημάτων. Βεβαίως εἶναι σκληρὸν καὶ αἰσθάνομαι τὴν ὑποχρέωσιν ὅτι πρέπει νὰ κάμωμεν πᾶσαν ὑποχώρησιν. Ἂς στενοχωρηθοῦν, ἀλλὰ προκειμένου περὶ καταστημάτων θὰ σᾶς ἔλεγον, ἂν ἦτο δυνατόν, ἡ διάταξις αὕτη, ὅσον ἀφορᾷ τὰ καταστήματα, πρὸς ἀποφυγὴν ἀναστατώσεως τοῦ ἐμπορικοῦ κόσμου, νὰ παρελείπετο. Ἢ νὰ ἐφηρμόζετο ἡ διάταξις ἐν Θεσσαλονίκῃ, ὅπου εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξευρεθοῦν γήπεδα, ἀλλ’ εἰς τὰς πόλεις ἐκείνας εἰς τὰς ὁποίας, λόγῳ τῆς μικρότητος τοῦ πληθυσμοῦ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξευρεθοῦν γήπεδα πρὸς ἀνοικοδόμησιν τοιούτου καταστήματος ἀναλόγου πρὸς ἐκεῖνο ἀπὸ τὸ ὁποῖον θὰ ἐξώνετο, εἰς ἐκείνας τὰς πόλεις νὰ μὴ ἐφηρμόζετο ἡ διάταξις αὕτη.

§196Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἡ διάταξις αὐτὴ θὰ προκαλέσῃ τὴν τελείαν ἀδράνειαν τοῦ νόμου.

§197Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ οἰκήματα ὄχι. Ἐγὼ θέτω ὑπὸ τὴν κρίσιν ὑμῶν τὴν δυσκολίαν ἡ ὁποία θὰ προκύψῃ ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τῆς διατάξεως αὐτῆς καὶ βεβαίως ὅλαι αἱ δυσφορίαι θὰ ἀντανακλάσουν καὶ εἰς ἡμᾶς καὶ εἰς σᾶς. Θὰ ἤθελον νὰ τεθῶσιν ὑπὸ τὴν κρίσιν ὑμῶν τὰ ζητήματα τὰ ὁποῖα πάντως θὰ συμβῶσιν εἰς τὸ μέλλον.

§198ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Οἱ ὁμολογουμένως εὔποροι ἀντὶ νὰ ὑφίστανται ἐξώσεις καὶ νὰ εὕρωσι νέον οἰκόπεδον καὶ νὰ διαθέτωσι χρηματικὸν ποσὸν νὰ ὑποχρεοῦνται νὰ πληρώνουν πολὺ περισσότερα.

§199Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Πολὺ εὐχαρίστως αὐτό.

§200Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὸ παρὸν νομοσχέδιον ἀφορᾷ μίαν ρύθμισιν προσωρινήν, διότι τὸ ζήτημα ἐν τῷ συνόλῳ τῆς διαθέσεως κτημάτων εἴτε ἀστικῶν εἴτε ἀγροτικῶν προβλέπεται εἰς τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον θέλει ψηφισθῆ εὐθὺς ἀμέσως.

§201Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Διὰ τῶν μέτρων αὐτῶν, κύριοι πληρεξούσιοι, αἴρεται ἡ προστασία τοῦ Ἐνοικιοστασίου καὶ διὰ τὴν μὴ ἄρσιν τοῦ Ἐνοικιοστασίου γνωρίζετε τὸν ἀγῶνα ὁ ὁποῖος διεξάγεται.

§202ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κύρκος ἔχει τὸν λόγον.

§203Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Θὰ ἐπρότεινον τὸ ἑξῆς: Νὰ διαγραφῇ ἡ φράσις «ἔχοντες τὰ οἰκονομικὰ μέσα πρὸς ἀνέγερσιν ἰδίας οἰκοδομῆς» καὶ τοῦτο διότι ἐνδεχόμενον εἶναι ἢ μᾶλλον φυσικώτερον εἶναι νὰ ὑπάρχουν πολλοὶ ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀποδεδειγμένως εὔποροι, χωρὶς ὅμως καὶ νὰ ἔχουν τὰ μέσα νὰ ἐγείρωσιν ἰδικήν των οἰκοδομήν. Δι’ αὐτὸ νομίζω ὅτι μὲ τὴν φράσιν «μισθωταὶ ἀποδεδειγμένως εὔποροι» ἐκπληροῦται ὁ σκοπὸς τοῦ ἄρθρου, καὶ δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ προστεθῇ ἡ φράσις ἡ ὁποία ὑπάρχει, διότι οὕτω πως τὸ περιορίζομεν πολύ, κύριε Πρόεδρε.

§204ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Βλάχος ἔχει τὸν λόγον.

§205Γ. ΒΛΑΧΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, προκειμένου περὶ Θεσσαλονίκης, πολὺ ὀρθῶς τὸ ἄρθρον ἐτέθη, διότι ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον κατέχονται τὰ κτήματα τὰ Ὀθωμανικὰ ὑπὸ Ἰσραηλιτῶν, οἱ ὁποῖοι ἐξεμεταλλεύθησαν τὴν κατάστασιν.

§206Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Διαμαρτύρομαι, κ. συνάδελφε, διότι καὶ οἱ Ἰσραηλῖται εἶναι Ἕλληνες πολῖται.

§207Γ. ΒΛΑΧΟΣ. Προκειμένου περὶ Λαρίσης, ὅσον ἀφορᾷ τὰ οἰκήματα, δὲν θὰ ὑπάρξῃ πληρεξούσιος ὁ ὁποῖος νὰ μὴ ζητῇ τὴν ταχίστην στέγασιν τῶν προσφύγων. Ὡς πρὸς τὰ καταστήματα ὅμως θὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἐν Λαρίσῃ ὑπάρχουν ἄνω τῶν 400 καταστηματαρχῶν οἰκογενειῶν, οἱ ὁποῖοι καὶ αὐτοὶ προσέφεραν ὑπηρεσίας εἰς τὴν Πατρίδα καὶ ἔχουν παιδιὰ τὰ ὁποῖα ἔχουν ἀνάγκας, καὶ θὰ ἦτο μία ἀδικία ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ μετὰ παρέλευσιν τριῶν μηνῶν νὰ διατάξῃ τὴν μετανάστευσιν αὐτῶν, διότι, ἂν ὑποθέσωμεν ὅτι ἔχουν χρήματα, στεροῦνται οἰκοπέδων διὰ νὰ κτίσουν καταστήματα. Ὀρθῶς δὲ ὁ νόμος ἐφηρμόσθη ἐν Θεσσαλονίκῃ, διότι ὑπάρχουν οἰκόπεδα. Ἐν Λαρίσῃ δὲν ὑπάρχει οἰκόπεδον ἐπὶ τοῦ ὁποίου νὰ κτίσῃ ὁ καταστηματάρχης. Λάβετε δὲ καὶ τὸ ἑξῆς ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἐν Λαρίσῃ δὲν ὑπάρχει πρόσφυξ ὁ ὁποῖος θὰ εἰσέλθῃ εἰς κατάστημα Τουρκικόν· φοβοῦμαι μόνον μήπως ἔλθωσι πρόσφυγες ἐξ ἄλλων μερῶν καὶ καταλάβωσι τὰ κτήματα αὐτά, ὅτε 400 ἐμπόρους θὰ τοὺς ἀναγκάσητε νὰ μεταναστεύσουν καὶ νὰ ἔλθωσι σὺν γυναιξὶ καὶ τέκνοις εἰς ἄλλα μέρη, ὁπότε θὰ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ τοῖς δώσωμεν καὶ τὰ μέσα τῆς ἐργασίας νὰ ἐργασθοῦν.

§208Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Δὲν θὰ ἐδέχεσθε νὰ διαρρυθμισθῇ τὸ ἄρθρον αὐτὸ ὡς ἑξῆς ....

§209Γ. ΒΛΑΧΟΣ. Ἐγὼ δέχομαι τὸ ἑξῆς: Ἐπειδὴ πρόκειται ὁ νόμος αὐτὸς νὰ ἐπεκταθῇ διὰ Διατάγματος ἐν Λαρίσῃ, νὰ μὴ ἐπεκταθῇ, ἂν ἦτο δυνατὸν δὲ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ κάμῃ μίαν δήλωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν νὰ ἐξαιροῦνται τὰ καταστήματα.

§210Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Ὅπως ἔχει τὸ νομοσχέδιον, ὅπως ἐφαρμόζεται ἐν Θεσσαλονίκῃ, ἐφαρμόζεται καὶ εἰς ὅλας τὰς πρωτευούσας τῶν νομῶν.

§211ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τ. Γεωργιάδης ἔχει τὸν λόγον.

§212Τ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Ἐγὼ νομίζω, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ δὲν ἔχει θέσιν εἰς τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν, διότι διὰ τοῦ νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν ἐρχόμεθα νὰ λύσωμεν τὸ ζήτημα τῆς στέγης τῶν προσφύγων εἰς τὰ οἰκήματα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα κατέχουν οἱ ἐντόπιοι. Χάριν αὐτῆς τῆς ἀνωτέρας ἀνάγκης ἐδέχθημεν νὰ παραβλέψωμεν καὶ τὸ Διάταγμα τοῦ Ἐνοικιοστασίου, τὸ ὁποῖον ἐν τούτοις προστατεύει ἄλλους μισθωτάς. Πῶς λοιπὸν σήμερον θὰ ἔλθωμεν νὰ θέσωμεν μίαν διάταξιν ἡ ὁποία, κατὰ τὴν κρίσιν μου, δὲν ἔχει οὐδένα ἄλλον σκοπὸν παρὰ νὰ ἐνισχύσῃ τὴν ἀνοικοδόμησιν ἢ μᾶλλον νὰ καταστήσῃ ὑποχρεωτικὴν τὴν ἀνοικοδόμησιν ἐκ μέρους ἀνθρώπων οἱ ὁποῖοι εἶναι εἰς θέσιν τυχὸν νὰ ἀνοικοδομήσωσιν; Ἐρχόμεθα δηλ. διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ νὰ λύσωμεν τὸ ζήτημα τῆς ἐλλείψεως τῆς στέγης αὐτῆς καθ’ ἑαυτὴν καὶ ὄχι τῆς στέγης τῶν προσφύγων.

§213Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κάμνετε σύγχυσιν δύο πραγμάτων· ἡμεῖς δὲν πρόκειται σήμερον νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὴν ἐγκατάστασιν προσφύγων οὔτε σήμερον πρόκειται νὰ δώσωμεν πραγματικῶς εἰς τοὺς πρόσφυγας εὐνοοῦντες αὐτοὺς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δὲν τοῖς ἀνήκει. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον συνερχόμεθα νὰ κάμωμεν εἶναι νὰ κανονίσωμεν τὰ δικαιώματα τῶν προσφύγων τὰ ἀπορρέοντα ἀπὸ τὴν Σύμβασιν περὶ ἀνταλλαγῆς. Διότι πάντοτε παρουσιαζόμεθα ὡς εὐνοοῦντες τοὺς πρόσφυγας. Ἐδῶ αὐτὸ τὸ ὁποῖον γίνεται εἶναι ἡ ἀναγνώρισις δικαιώματος κυρωθέντος διὰ Συμβάσεως. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ὀφείλομεν νὰ συζητήσωμεν λεπτομερῶς καὶ μὲ μεγάλην προσοχὴν εἶναι τὸ ἑξῆς: Κατὰ πόσον, ἀναγνωρίζοντες τὸ δικαίωμα τῶν προσφύγων, δὲν θὰ ἀνατρέψωμεν τὴν ὑπάρχουσαν οἰκονομικὴν ζωὴν τοῦ Τόπου. Αὐτὸ εἶναι τὸ ζήτημα ἐπὶ τοῦ ὁποίου συζητοῦμεν καὶ ἐπὶ τοῦ ὁποίου ζητοῦμεν τὴν γνώμην σας. Ἑπομένως, κύριοι, ζητοῦμεν μίαν μονομερῆ κατάργησιν τοῦ Ἐνοικιοστασίου, προκειμένου περὶ κτημάτων τὰ ὁποῖα ἀνήκουν εἰς τὴν προσφυγικὴν ὁλότητα. Τὸ νομοσχέδιον, ὅπως ἐτέθη, δίδει εἰς αὐτοὺς μίαν προθεσμίαν ἐννεάμηνον, διότι, εἰρήσθω ἐν παρόδῳ, τὸ ἑξῆς, ὅτι ἡ κυρίως ἐγκατάστασις τῶν προσφύγων, ἐκτὸς τῆς ἀγροτικῆς, σύγκειται καὶ ἐκ τῆς ἀστικῆς τοιαύτης, τὸ δὲ Ἑλληνικὸν Κράτος, ὄχι μόνον ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ἀλλὰ καὶ πολλαὶ Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ διαδεχθοῦν τὴν παροῦσαν, ὁ γόρδιος δεσμὸς τὸν ὁποῖον θὰ συναντήσουν θὰ εἶναι ὁ τῆς ἀστικῆς ἐγκαταστάσεως τῶν προσφύγων. Εἰς δὲ τὴν ἀστικὴν ἐγκατάστασιν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὴν βάσιν εἶναι ἡ ἐξεύρεσις ἐργασίας, καὶ ἑπομένως τὸ ζήτημα τῆς ἐμπορικῆς στέγης ἐν σμικρῷ ὑπάρχει εἰς τὰ καταστήματα τὰ ὁποῖα ἐγκαταλείπονται ἀπὸ τοὺς Τούρκους τοὺς ἀποχωροῦντας τῆς Ἑλλάδος. Ἑπομένως δυνάμεθα ἀνθρώπους ἐνοικιάσαντας τὰ κτήματα αὐτὰ ἐπὶ ἔτη νὰ τοὺς πετάξωμεν εὐθὺς ἀμέσως ἔξω καὶ νὰ εἴπωμεν εἰς τοὺς πρόσφυγας «ἐμπᾶτε μέσα καὶ ἀρχίσατε μίαν ἐμπορικὴν ζωήν». Χρειάζεται, νομίζω, κάποιος περιορισμός. Πῶς τὸ ἀντιλαμβάνεσθε σεῖς τὸ ζήτημα;

§214Τ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Τὸ ζήτημα τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐλύθη διὰ τοῦ 2ου ἄρθρου τοῦ νομοσχεδίου· διὰ τούτου παραδεχόμεθα ὅτι αἱ μισθώσεις ἀστικῶν ἀκινήτων, τὰ ὁποῖα ἀνήκουσιν εἰς ἀνταλλακτέους Μουσουλμάνους, ἂν συνήφθησαν πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου 1923, αὐτὰ παραμένουσιν ἐν ἰσχύϊ, ἐπιτρέπεται δὲ ἐπ’ αὐτῶν τῶν μισθώσεων, ὅταν πρόκειται περὶ οἰκημάτων, ἡ σύμπτυξις, ὅταν πρόκειται περὶ καταστημάτων ἡ διαίρεσις, ὅπως ὁρίζει τὸ ἄρθρον. Αἱ μετὰ τὴν χρονολογίαν αὐτὴν μισθώσεις ἔρχεται τὸ νομοσχέδιον καὶ λέγει ὅτι ἀκυροῦνται. Δι’ αὐτοῦ τοῦ ἄρθρου καὶ μόνον ἐλύθη τὸ ζήτημα τῆς διαθέσεως τῶν ἀστικῶν κτημάτων, τὰ ὁποῖα ἔχουν πρότερον μισθωθῆ. Ἀνεγνωρίσαμεν δὲ ὅτι δικαίως λύεται τὸ ζήτημα, διότι δὲν δυνάμεθα καὶ τοὺς ἐντοπίους νὰ πετάξωμεν εἰς τοὺς δρόμους, ἐφόσον ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν ἔχουσι μισθώσει εἴτε οἰκίας εἴτε καταστήματα, ἐνῷ ἀντιθέτως δεχόμεθα ὅτι, ὅσοι τελευταῖον καὶ ὅταν πλέον ἐγνώριζον ὅτι οἱ Ὀθωμανοὶ δὲν εἶχον δικαίωμα νὰ διαθέτωσι τὸ ἀκίνητον, τὰ κατέλαβον, αὐτοὶ νὰ τὰ ἐγκαταλείψουν καὶ νὰ καταλάβουν αὐτὰ οἱ πρόσφυγες. Τὸ ἄρθρον 8 τί ἔχει; Ἔρχεται καὶ λέγει ὅτι ὅσοι κατέχουσιν ἀπὸ αὐτὰ τὰ ἀκίνητα, ἔστω καὶ ὅταν ἔχωσι μισθώσει ταῦτα πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου 1923, αὐταὶ αἱ μισθώσεις διαλύονται, ἐφόσον εἶναι εὔποροι καὶ δύνανται νὰ ἀνοικοδομήσωσι. Λοιπὸν ἐρχόμεθα ἐδῶ νὰ θέσωμεν εἰς ἐντελῶς μειονεκτικὴν θέσιν τοὺς ἐντοπίους, οἱ ὁποῖοι τυχὸν ἔχουσιν ἐνοικιάσει ἀκίνητα χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ κανεὶς λόγος. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον νομίζω ὅτι τὸ ἄρθρον 8 πρέπει νὰ ἀπαλειφθῇ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὅλαι αἱ διατάξεις τοῦ ψηφιζομένου νομοσχεδίου ἔχουσιν ἐφαρμογὴν ἀμέσως μόνον ἐν Θεσσαλονίκῃ, ἔχομεν δὲ κατωτέρω τὸ ἄρθρον 11, τὸ ὁποῖον λέγει ὅτι καὶ εἰς τὰς ἕδρας τῶν νομῶν καὶ ὑποδιοικήσεων, ὅπου ὑπάρχουν ἀστικὰ Μουσουλμανικὰ ἀκίνητα, καὶ ἐκεῖ θὰ ἔχουσιν ἐφαρμογὴν αἱ διατάξεις. Ἐν προκειμένῳ, ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ ἦτο διατεθειμένος νὰ δεχθῇ εἰς τὸ ἄρθρον 11 ὅτι ἐπεκτείνεται ἡ ἐφαρμογὴ ὅλων τῶν ἄλλων διατάξεων πλὴν τοῦ ἄρθρου 8, ἡμεῖς δὲν θὰ εἴχομεν λόγον νὰ ἐπιμείνωμεν, διότι αὐτὸ ἀφορᾷ μόνον τὴν πόλιν τῆς Θεσσαλονίκης καὶ οἱ ἀντιπρόσωποι αὐτῆς εἶναι εἰς θέσιν νὰ κρίνωσιν ἂν πρέπει νὰ τεθῇ καὶ αὐτὴ ἡ διάταξις ἢ ὄχι.

§215ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Οἱ ἀντιπρόσωποι τῆς Θεσσαλονίκης δὲν δύνανται νὰ ἀνεχθῶσι τὴν ὕπαρξιν διατάξεως θετούσης ἐν ἥσσονι μοίρᾳ τὴν Θεσσαλονίκην ἀπὸ τὰ ἄλλα μέρη.

§216Τ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Ἐγὼ λέγω ὅτι τὸ ἄρθρον 8 πρέπει νὰ διαγραφῇ, διότι διαφωνῶ εἰς τὴν βάσιν καὶ ἐπιμένω ὅτι εἰς τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν δὲν ἠμποροῦμεν νὰ θέσωμεν τὴν διάταξιν αὐτήν.

§217Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Προκειμένου περὶ ἀπόρων ἐφέδρων δὲν πρέπει νὰ ληφθῇ κάποια ἰδιαιτέρα μέριμνα;

§218Τ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Οἱ ἔφεδροι βεβαίως ἀποτελοῦν μίαν ἐντελῶς ἐξαιρετικὴν τάξιν, ἡ ὁποία πρέπει νὰ τύχῃ μιᾶς προστασίας.

§219Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δυστυχῶς εὑρισκόμεθα δεμένοι μὲ μίαν Σύμβασιν, τὴν Σύμβασιν περὶ ἀνταλλαγῆς.

§220Τ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Ἐγὼ διαφωνῶ πρὸς αὐτό, διότι ἡ Σύμβασις περὶ ἀνταλλαγῆς ἁπλῶς μεταβιβάζει τὴν κυριότητα τῆς ἀκινήτου περιουσίας τῶν ἀνταλλαξίμων Μουσουλμάνων. Ἡμεῖς δὲν συζητοῦμεν περὶ κυριότητος, ὥστε νὰ ἔλθωμεν νὰ προσβάλωμεν δικαιώματα τῶν προσφύγων ἢ τοῦ Κράτους, διότι ἡ κυριότης πολὺ ὡραῖα ἠμπορεῖ νὰ ἐξακολουθῇ νὰ ὑπάρχῃ εἰς χεῖρας τοῦ Κράτους ἢ τῶν προσφύγων, ἀλλὰ ἡ χρῆσις νὰ ὑπάρχῃ εἰς χεῖρας ἄλλων.

§221Π. ΚΟΥΡΤΙΔΗΣ. Ἐδῶ πρόκειται περὶ ἀνθρώπων οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ βάλουν τὸ κεφάλι των μέσα καὶ νὰ ἐργασθοῦν. Οἱ πρόσφυγες ἔχουν ἀνάγκην νὰ καθίσουν μέσα εἰς μαγαζὶ καὶ νὰ ἐργασθοῦν, δὲν νομίζω δὲ ὅτι πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ μόνον εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, ἀλλὰ καὶ εἰς ὅλας τὰς ἄλλας πόλεις. Μάλιστα ὑπάρχει ἓν ρεῦμα πρὸς τὴν Θεσσαλονίκην πολλῶν προσφύγων, οἱ ὁποῖοι εἶναι εἰς τὴν Κρήτην. Αὐτὸ τὸ ρεῦμα δὲν πρέπει νὰ ἐνισχύεται καὶ δι’ αὐτὸ πρέπει νὰ ἐπεκταθῇ τὸ νομοσχέδιον εἰς ὅλας τὰς πόλεις.

§222Τ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Μία τῶν διατάξεων τοῦ νομοσχεδίου νομίζω ὅτι ἀφορᾷ καὶ αὐτό. Ἐκτὸς τοῦ λόγου, τὸν ὁποῖον ἀνέφεραν οἱ ἀξιότιμοι προσαγορεύσαντες, ὅτι ἡ ἔξωσις ἑνὸς καταστηματάρχου ἀπὸ τὸ κατάστημά του, ἐν τῷ ὁποίῳ ἐξασκεῖ τὴν ἐπιχείρησίν του, πρὸς οὐδὲν ἄλλο ἰσοδυναμεῖ ἢ πρὸς καταστροφὴν τῆς ἐπιχειρήσεώς του, σᾶς ἀποτείνω καὶ τὴν ἑξῆς ἐρώτησιν: Ἄρά γε, διότι εἶναι κανεὶς εὔπορος, πρέπει ἀπὸ τὴν γνώμην καὶ τὴν δήλωσιν μιᾶς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία πρόκειται δι’ ἄλλον σκοπὸν νὰ συσταθῇ, νὰ κριθῇ; Ἄν εἶναι εὔπορος ἀμέσως νὰ διατάξῃ αὕτη τὴν ἔξωσίν του εἴτε ἀπὸ τὴν οἰκίαν του εἴτε ἀπὸ τὸ κατάστημά του; Δύναται νὰ εἶναι κανεὶς εὔπορος καὶ νὰ μὴ δύναται νὰ οἰκοδομήσῃ· ἄλλως τε καὶ μὲ τὰς προθεσμίας τὰς ὁποίας ὁρίζει εἶναι δυνατὸν νὰ ἠμπορέσῃ ἐντὸς 6 μηνῶν ὁ ἄνθρωπος ἐκεῖνος νὰ οἰκοδομήσῃ; Ἐγὼ νομίζω ὅτι ἐλάχισται θὰ εἶναι αἱ περιπτώσεις ἐκ τῶν ὁποίων θὰ ὠφεληθῶσιν οἱ πρόσφυγες, ἐνῷ δυσχέρειαι πολλαὶ θὰ γεννηθῶσιν ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς καὶ δι’ αὐτὸ νομίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ ψηφισθῇ ὁλόκληρον τὸ ἄρθρον. Διὰ τὴν Θεσσαλονίκην ἂς τὸ δεχθῶμεν καὶ ἂς ἐπιφυλαχθῶμεν εἰς τὰς ἄλλας ἐξαιρέσεις νὰ προσθέσωμεν καὶ αὐτὴν τὴν ἐξαίρεσιν.

§223Β. ΑΡΤΕΜΙΑΔΗΣ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ διαφωνήσω μὲ τὴν ἑρμηνείαν τὴν ὁποίαν ἄλλοι ἔδωσαν. Ἡ σύμβασις ὁμιλεῖ καὶ περὶ τῆς διαθέσεως τῶν κτημάτων καὶ λέγει ὅτι ὁ ἀνταλλακτέος δικαιοῦται νὰ λάβῃ κτήματα· ἂν δὲν ὑπάρχουν, τότε θὰ πληρώσῃ τὸ Κράτος εἰς χρῆμα τὴν ἀξίωσιν. Ἡ Σύμβασις προβλέπει καὶ τὴν διάθεσιν τῶν κτημάτων· διὰ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ γίνῃ διάθεσις τῶν κτημάτων ὀφείλει ἡ σημερινὴ κατάστασις νὰ διαρρυθμισθῇ ἀναλόγως. Κατὰ τὸ τελευταῖον ἄρθρον τῆς Συμβάσεως περὶ περιουσιῶν, τὰ συμβαλλόμενα μέρη θὰ τροποποιήσουν καὶ τὴν νομοθεσίαν των, ἂν δὲ ἐξετάσωμεν τὸ πρᾶγμα strictis juris, εἶσθε ὑποχρεωμένοι νὰ ἄρητε καὶ τὸ Ἐνοικιοστάσιον.

§224ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κοντολέων ἔχει τὸν λόγον.

§225Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Δὲν ὑπέθετα, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν τὸ ἄρθρον 8 τοῦ ὑπὸ συζήτησιν σχεδίου νόμου ν’ ἀπασχολήσῃ τόσον πολὺ τὴν Συνέλευσιν. Εἶχον γίνει προηγουμένως προτάσεις τροποποιήσεως ἀφορῶσαι ὁμήρους, ἀφορῶσαι ἐφέδρους, ἀφορῶσαι ἀπόρους· εἶναι ἅπασαι πλήρως δεδικαιολογημέναι. Δὲν ὑπέθετα ὅμως ὅτι, ὅταν ἐφθάσαμεν εἰς τὴν τάξιν τῶν εὐπόρων, ἐκεῖ θὰ διηγείρετο ἡ ζωηροτέρα συζήτησις. Τὸ ἄρθρον αὐτό, κατὰ τὴν κρίσιν τῆς Ἐπιτροπῆς, ἐτέθη ἐντὸς τοῦ σχεδίου νόμου διὰ τοὺς ἑξῆς λόγους: Πρῶτον, ἠκούσατε κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προσφυγικοῦ ζητήματος, ἥτις ἔλαβε χώραν πρὸ ἡμερῶν, ὅλους τοὺς ρήτορας ἀνομολογοῦντας ὅτι ἡ προσοχὴ τοῦ Κράτους ἀπὸ τῆς Ἐπαναστάσεως καὶ ἐντεῦθεν ἐστράφη πρὸς τοὺς ἀγροτικοὺς προσφυγικοὺς πληθυσμούς, συνάμα δὲ γνωρίζετε ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ Ἀποκαταστάσεως Προσφύγων δὲν διαθέτει τὰ κεφάλαια αὐτῆς εἰμὴ μόνον χάριν παραγωγικῶν ἔργων καὶ ὅτι τοιαῦτα κρίνει πρὸ παντὸς τὰ γεωργικά. Διότι εἶναι δυσχερέστατον πρᾶγμα νὰ ἐξευρεθῶσι κεφάλαια δι’ ἀστικὰς προσφυγικὰς ἐγκαταστάσεις. Ἐφόσον λοιπὸν ἡ προσοχὴ τοῦ Κράτους ἐστράφη ἀποκλειστικῶς διὰ τοὺς ἀγροτικοὺς προσφυγικοὺς πληθυσμούς, παρίσταται μεγάλη ἀνάγκη νὰ φροντίσωμεν καὶ διὰ τοὺς ἀστούς, διότι, ὡς γνωστόν, πλησιάζουν νὰ φθάσουν τὸ ἥμισυ ἑκατομμύριον καὶ ὁ σκοπὸς αὐτὸς εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπιδιωχθῇ ἄλλως, εἰμὴ διὰ τῆς ἐξευρέσεως τῶν ἀπαραιτήτων κεφαλαίων, τὰ ὁποῖα θὰ ἀποτελέσουν τὸν πρῶτον πυρῆνα ἑνὸς μεγάλου οἰκονομικοῦ ὀργανισμοῦ, ὅστις θ’ ἀπέβλεπεν εἰς τὴν ἐπούλωσιν τῶν προσφυγικῶν πληγῶν. Τὸ κεφάλαιον τοῦτο ἀνέκαθεν οἱ πρόσφυγες πληρεξούσιοι ἐνόμισαν ὅτι τὸ ἀνεῦρον ἐν τῇ ἀξίᾳ τῶν μεγάλων Μουσουλμανικῶν κτημάτων, διότι θὰ εἶναι δυνατὸν διὰ τῆς ἐκποιήσεως αὐτῶν, κατ’ ἐμὲ διὰ δημοπρασίας, νὰ συγκεντρωθῇ ἓν ποσὸν ἑκατοντάδων ἑκατομμυρίων. Ἐν Θεσσαλονίκῃ, ἥτις ὑπῆρξε καὶ ἡ πόλις ἥτις ἔδωσε τὴν ἀφορμὴν πρὸς ὑποβολὴν τοῦ παρόντος σχεδίου νόμου, ὑπάρχουν μέγιστα ἀκίνητα μεγάλης ἀξίας, τὰ ὁποῖα ἀνήκουν εἰς ἀνταλλαξίμους Μουσουλμάνους, κατοικοῦνται δὲ παρ’ ἀνθρώπων οἵτινες διαθέτουν περιουσίας ὑπερβαινούσας κατὰ πολὺ τὴν δεκάδα ἑκατομμυρίων. Πῶς θέλετε νὰ δεχθῶ ὅτι ὁ κ. Κ., ἄνθρωπος περιουσίας 50 καὶ πλέον ἑκατομμυρίων, νὰ κάθηται εἰς ἀστικὸν Μουσουλμανικὸν ἀκίνητον ἐκ δώδεκα καὶ πλέον δωματίων δωρεὰν καὶ νὰ ἔχῃ κατάστημα δωρεὰν ἀπὸ 2 ἐτῶν; Κύριοι συνάδελφοι, ἐφόσον διὰ τὴν ἐγκατάστασιν τῶν προσφύγων δικαιούμεθα νὰ ἐξώσωμεν οἰκογενείας ἀπὸ σπίτια εἰς τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται, μοῦ φαίνεται ἀπορίας ἄξιον νὰ γεννηθῇ ἡ συζήτησις διὰ καταστήματα τὰ ὁποῖα κατέχουν εὔποροι. Λέγω πρὸς ὑμᾶς, κύριοι συνάδελφοι, κατὰ τίνα τρόπον θέλετε νὰ περιαγάγητε ἡμᾶς εἰς τόσον δυσχερεστάτην θέσιν, ὥστε νὰ ἴδωμεν ἐξατμιζομένην καὶ τὴν τελευταίαν ἐλπίδα περὶ ἐξευρέσεως καὶ σχηματισμοῦ ἑνὸς οἰκονομικοῦ πυρῆνος διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν ἀστικῶν προσφυγικῶν πληθυσμῶν; Ὡμιλήσαμεν περὶ εὐπόρων καὶ οἱ διάφοροι συνάδελφοι σᾶς ἐδήλωσαν ὅτι πρόκειται περὶ τῶν ἐξαιρετικῶς εὐπόρων μισθωτῶν. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω ὅτι ἡ ἐφ’ ἡμῶν πίεσις τῶν ἀστικῶν προσφυγικῶν πληθυσμῶν διὰ τὴν παροῦσαν περίπτωσιν εἶναι τόση, ὥστε νὰ μὴ δυνάμεθα νὰ τοὺς ἀντικρύσωμεν καὶ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ διεξαγάγωμεν ἀγῶνα ὅστις, παρὰ τὰς ἐνδομύχους προθέσεις μας, μᾶς ἀναγκάζει, καίτοι εἶναι σκληρότατος, νὰ διεξαχθῇ παρ’ ἡμῶν. Εἶναι δι’ ἡμᾶς ζήτημα φιλοτιμίας ν’ ἀποβλέψωμεν καὶ πρὸς τὰς 200.000 τῶν ἀστῶν τῶν Ἀθηνῶν καὶ πρὸς τὰς 300.000 τῶν ἀστῶν τῆς Θεσσαλονίκης. Ἀλλὰ τὸ παρὸν σχέδιον νόμου δὲν ἔχει μόνον τὴν στενὴν προσφυγικὴν σημασίαν· ἡ Ἐπιτροπὴ ἐσκέφθη καὶ εὐρύτερον καὶ εἰς τὴν αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν τοῦ σχεδίου εὑρίσκεται καὶ αὐτὴ ἡ αἰτιολογία. Τὰ μεγάλα κοινωνικὰ προβλήματα, κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἀντιμετωπίζονται ποτὲ διὰ τρεμούσης χειρός. Ἀνέγνωσα στατιστικὴν τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καθ’ ἣν οἱ ἑκατομμυριοῦχοι ἐν Ἑλλάδι ὑπερβαίνουν τὰς 20.000, καὶ εἶναι πασίγνωστον ὅτι εἰς τὰς Ἀθήνας μεγάλος ἐπιχειρηματίας, τοῦ ὁποίου ἡ περιουσία ὑπερβαίνει τὰ 50.000.000, ὁ κύριος Χ., κάθηται εἰς οἰκίαν προστατευόμενος ὑπὸ τοῦ Ἐνοικιοστασίου.

§226ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ποῖος εἶναι αὐτός;

§227Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Ὁ κ. Χαρίλαος.

§228Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος ἐδῶ νὰ σᾶς διακόψω, κ. συνάδελφε, καὶ νὰ σᾶς δηλώσω ὅτι ἑκατομμυριοῦχοι πρόσφυγες εἰσήγαγον ἐδῶ τὰ ἀκίνητά των ἀτελῶς.

§229Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Θὰ ἐπεθύμουν τὴν παρατήρησίν σας νὰ τὴν εἴχετε ἀπευθύνει πρὸς τὰς τελωνειακὰς Ἀρχὰς καὶ ὄχι πρὸς τὸν ὑποφαινόμενον, ὁ ὁποῖος δὲν εἶμαι διευθυντὴς τῶν τελωνείων. Καὶ πρὸς τὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς ἔλεγον ὅτι εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη, διὰ νὰ διευκολυνθῇ ἡ ἀντιμετώπισις τοῦ ζητήματος τῆς στέγης, ἡ διάταξις αὕτη νὰ ἐπεκταθῇ καὶ ἐπὶ τοῦ Ἐνοικιοστασίου. Διότι πῶς θέλετε νὰ μὴ παραπονοῦνται καὶ οἱ ἰδιοκτῆται—ἰδιοκτῆται αὐτῶν εἶναι πολλοὶ οἵτινες εἶναι συνταξιοῦχοι ὑπάλληλοι ἢ μικροαστοὶ ἢ ἄνθρωποι μὴ ἔχοντες ἄλλην περιουσίαν, ἀλλ’ ἀποζῶντες ἐκ μικρῶν τινων ἐνοικίων ἑνὸς ἀκινήτου, τὸ ὁποῖον ἔχουν εἴτε ἐκ κληρονομίας εἴτε ἐκ προικός—πῶς θέλετε νὰ βλέπουν ἄλλους ἐνοικιαστὰς ἐντὸς τοῦ ἀκινήτου αὐτῶν χρηματιστὰς ἢ ἄλλους κερδίζοντας πάρα πολλά, καὶ αὐτοὶ νὰ μὴ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπίσουν τὸ πρόβλημα τῆς ζωῆς; Τὸ Ἐνοικιοστάσιον σκοπὸν ἔχει κυρίως νὰ προστατεύσῃ τὰς ἀπόρους τάξεις, ἀλλὰ διὰ τῆς γενικότητος αὐτοῦ, ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἐπροστάτευσε καὶ τὰς εὐπόρους τάξεις, κατέστησε δίκαια τὰ παράπονα τῶν ἰδιοκτητῶν. Διάφοροι τῶν ἀξιοτίμων κυρίων συναδέλφων καὶ ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας εἶπον πρὸς ὑμᾶς ὅτι πᾶσα δυνατὴ ὑποχώρησις ἐγένετο. Ἐτέθη τὸ χρονικὸν ὅριον τῆς 25 Ἰουλίου τοῦ 1923 ὡς ὅριον τὸ ὁποῖον καθορίζει τοὺς μισθωτὰς ἐκείνους, οἵτινες δέον νὰ ἐξωσθῶσι, διότι μετὰ τὴν πάροδον τοῦ ὁρίου αὐτοῦ θεωροῦνται ὡς κακῆς πίστεως μισθωταί. Θὰ ὑπεμίμνησκον πρὸς ὑμᾶς, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι πολὺ πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου 1923, κατὰ Ἰανουάριον, ὅτε ἐπρόκειτο νὰ συναφθῇ ἐν Λωζάννῃ ἡ Σύμβασις περὶ ἀνταλλαγῆς, κατόπιν ἐπισήμου ὑποδείξεως εἰς ἁπάσας τὰς πόλεις τῆς Ἑλλάδος, ὅπου ὑπῆρχε προσφυγικὸς κόσμος, κατόπιν ἐπισήμου ὑποδείξεως, ἐπαναλαμβάνω, συνεκρότησαν πάνδημα συλλαλητήρια καὶ διεμαρτύροντο κατ’ αὐτῆς τῆς Συμβάσεως περὶ ἀνταλλαγῆς τῶν πληθυσμῶν, τὴν ὁποίαν ἐχαρακτήριζον ὡς Σύμβασιν βάρβαρον ἀνταλλάσσουσαν τοὺς ἀνθρώπους ὅπως τὰ κτήνη, καὶ ἀπὸ τοῦ Ἰανουαρίου ἦτο γνωστὸν εἰς πάντας ὅτι τὸ ἑκατομμύριον αὐτὸ τῶν Ἑλλήνων οἱ ὁποῖοι ἐξεδιώχθησαν ἐκ Τουρκίας δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξοικονομηθῇ ἄλλως, κατά τι τουλάχιστον μέρος, παρὰ ἐπὶ τῶν Τουρκικῶν ἀκινήτων. Τὸ χρονικὸν αὐτὸ ὅριον, ἐξ οὗ τεκμαίρεται ἡ κακὴ πίστις, εἶναι πολὺ προγενέστερον τῆς 25 Ἰουλίου. Διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν σχεδίου νόμου παρέχεται ἐννεάμηνος προθεσμία. Εἶναι ἀρκετὴ ἡ προθεσμία αὐτὴ εἰς πάντα ὅστις διαθέτει τὰ οἰκονομικὰ μέσα καὶ μόνον ἐπ’ αὐτοῦ θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ δεχθῶμεν συζήτησιν διὰ νὰ καθορισθῇ τί εἶναι ὁ ἀποδεδειγμένως εὔπορος. Καὶ παρέχεται ἐννεάμηνος προθεσμία, ἐντὸς τῆς ὁποίας κάλλιστα θὰ ἠδύνατο νὰ κανονίσῃ τὰς ἀνάγκας του. Μόνον δὲ ἐπὶ τοῦ ἑτέρου σημείου διὰ τοῦ ὁποίου θὰ καθορίζεται ὁ τρόπος τῆς εὐπορίας καὶ τὸ τεκμήριον ἐξ οὗ θὰ τεκμαίρεται αὕτη, μόνον ἐπ’ αὐτοῦ θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ δεχθῶμεν συζήτησιν.

§230ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τριανταφύλλου ἔχει τὸν λόγον.

§231Ι. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ. Κύριοι πληρεξούσιοι, δὲν θὰ διαφιλονεικήσω τὴν βάσιν τοῦ 8ου ἄρθρου, προκειμένου περὶ εὐπόρων, διαιρῶν, ὡς οἱ προλαλήσαντες, τὸ ζήτημα τῆς κατοικίας καὶ τῶν καταστημάτων, καὶ συγκεκριμένως θὰ ὁμιλήσω περὶ τῆς πόλεως τῶν Σερρῶν, διότι εἶναι ἀληθὲς ὅτι οἱ εὔποροι πρέπει ὄχι ἐντὸς ἐννεαμήνου, ἀλλ’ ἐντὸς πενθημέρου νὰ ἐγκαταλείψωσι τὰ οἰκήματα. Ἀλλὰ πρέπει νὰ μελετήσωμεν τὸ ζήτημα ἀναλόγως τῶν συνθηκῶν ἑκάστης πόλεως. Προκειμένου περὶ τῆς πόλεως Σερρῶν, θέσατε τὴν προθεσμίαν τῶν ἐννέα μηνῶν, ἐφόσον πρόκειται περὶ οἰκήματος, διότι δύναται οἱοσδήποτε νὰ μεταβῇ εἰς μᾶλλον ἀπόκεντρον μέρος τῆς πόλεως καὶ νὰ οἰκοδομήσῃ τὴν οἰκίαν του. Προκειμένου ὅμως περὶ καταστημάτων, δὲν προδικάζω καὶ τὴν βάσιν τῆς εὐπορίας, ἀλλὰ τὴν δυνατότητα τῆς ἐφαρμογῆς. Τοῦτο μάλιστα οἱ συμπατριῶταί μου ἀντιληφθέντες πρὸ καιροῦ ἔσπευσαν νὰ ἐξασφαλισθῶσι διὰ τῆς εὑρέσεως οἰκοπέδων καὶ ἐπειδὴ ὡς ἐκ τούτου ἐπῆλθε διαγωνισμός, ἔφθασαν τὰ οἰκόπεδα νὰ τιμῶνται πρὸς 1000 δραχ. τὸ μέτρον. Ἀλλὰ καὶ μὲ αὐτὴν τὴν τιμὴν ὀλίγοι κατώρθωσαν νὰ ἐξοικονομηθῶσι, διότι ἐλάχιστα μόνον ὑπῆρχον. Ἐσκέφθη λοιπόν, λόγῳ τῆς ἀνάγκης ταύτης, ἡ χαρτογραφικὴ ὑπηρεσία νὰ ἐξεύρῃ ὡρισμένον χῶρον ἀνήκοντα εἰς τὴν ὁλότητα τῶν προσφύγων καὶ νὰ ὁρίσῃ ὅτι θὰ πωληθῇ ὑπὲρ τῆς προσφυγικῆς ὁλότητος καὶ προσεκλήθησαν οἱ ἐπιθυμοῦντες νὰ ἀγοράσωσιν ἐξ αὐτοῦ διὰ νὰ οἰκοδομήσωσι. Καὶ ταῦτα μὲν προκειμένου περὶ οἰκημάτων, προκειμένου ὅμως περὶ καταστημάτων τὸ πρᾶγμα παρουσιάζεται πολὺ διαφορετικόν.

§232Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἀλλὰ πῶς θὰ δώσωμεν τὰ οἰκόπεδα τὰ ἀνήκοντα εἰς τὴν προσφυγικὴν ὁλότητα τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ τὰ διαθέσωμεν; Μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ἑτέρου σχετικοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἔρχεται δεύτερον μετ’ αὐτό, νὰ τηλεγραφήσωμεν νὰ γίνῃ δημοπρασία.

§233ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μανούσης ἔχει τὸν λόγον.

§234Ν. ΜΑΝΟΥΣΗΣ. Ἀκριβῶς ἡ πόλις εἰς τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ ἄρθρον αὐτὸ εἶναι ἡ πόλις τῶν Σερρῶν, διότι ἡ πόλις τῶν Σερρῶν εἶναι πυρίκαυστος καὶ δύναται νὰ οἰκοδομηθῇ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ ἐξαναγκασθῶσιν, ἔστω καὶ ὀλίγοι εὔποροι τῶν Σερρῶν, νὰ οἰκοδομήσωσιν οἰκίας καὶ τοῦτο θὰ καταστῇ μία ἀρχὴ προόδου τῆς πόλεως, ἡ ὁποία ἀπὸ δεκαετίας παραμένει ἠρειπωμένη.

§235ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κόρακας ἔχει τὸν λόγον.

§236Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, δὲν θὰ ἐλάμβανον τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ 8ου ἄρθρου, ἂν δὲν προέκειτο ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἡ παρεμπίπτουσα ἀγόρευσις τοῦ συναδέλφου κ. Κύρκου; ἀφ’ ἑτέρου δὲ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ ἡ τοῦ κ. Ἀρτεμιάδου καὶ ἡ τοῦ κ. Κύρκου σχετικῶς μὲ τὴν ἀπάλειψιν τῆς φράσεως «ἔχοντες τὰ οἰκονομικὰ μέσα πρὸς ἀνέγερσιν ἰδίας οἰκοδομῆς», διὰ τὸν λόγον ὅτι ἔχω τὴν γνώμην ὅτι οὐ μόνον δὲν εἶναι δυνατὴ ἡ ἀπάλειψις τῆς φράσεως αὐτῆς, ἀλλ’ ἀπεναντίας, προκειμένου περὶ καταστημάτων, σκόπιμον θὰ ἦτο, ἐφόσον τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, ψηφιζόμενον, θὰ τύχῃ ἐφαρμογῆς ἐκτὸς τῆς πόλεως Θεσσαλονίκης, ἔνθα, λόγῳ τῆς πυρκαϊᾶς εἶναι ἀδύνατος ἡ ἀνεύρεσις οἰκοπέδων διὰ τὴν ἀνέγερσιν πάσης φύσεως οἰκοδομῆς πρὸς ἄσκησιν ἐμπορίας ἢ ἐπαγγέλματος, ἐφόσον ὁ νόμος αὐτός, ψηφιζόμενος, πρόκειται νὰ ἐφαρμοσθῇ εἰς ὅλα τὰ μέρη ἐκτὸς τῆς Θεσσαλονίκης, θὰ ἦτο σκόπιμον νὰ προστεθῇ μετὰ τὴν φράσιν «ὅπως ἐγκαταλίπουν τὰ ὑπ’ αὐτῶν κατεχόμενα» καὶ ἡ φράσις «ἐφόσον εἶναι δυνατὴ ἡ ἐξεύρεσις καταλλήλων γηπέδων...» διὰ τὸν λόγον ὅτι εἶναι ἀδύνατος ἡ ἄσκησις οἱουδήποτε ἐπαγγέλματος, ἐφόσον ὁ ἀσκῶν τὸ ἐπάγγελμα τοῦτο δὲν ἔχει καὶ τὸ κατάλληλον κατάστημα. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος.

§237ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Πρέπει νὰ εὕρουν μαγαζὶ τῆς ἀρεσκείας των.

§238ΕΤΕΡΟΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Δὲν εἶναι λογικόν.

§239Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Εἶναι πολὺ λογικόν. Ἂν δὲν εἶναι λογικὸν διὰ σᾶς, διὰ τὴν ὁλότητα τῆς Συνελεύσεως εἶναι πολὺ λογικόν. Διότι ὀφείλομεν νὰ ὁμολογήσωμεν, πρὸ παντὸς ἡμεῖς οἱ ὁποῖοι εἴμεθα μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς, ὅτι ἡ σύνταξις τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου σκοπὸν εἶχε τὴν χορήγησιν στεγάσεως εἰς τοὺς πρόσφυγας μόνον ὅσον ἀφορᾷ τὴν πόλιν τῆς Θεσσαλονίκης, καὶ τοῦτο διότι εἶχε λεχθῆ εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ὅτι πρόκειται περὶ μεγάλων καταστημάτων ἀνηκόντων εἰς Μουσουλμάνους, τὰ ὁποῖα μάλιστα περιῆλθον αὐθαιρέτως εἰς ἄλλους καὶ ἐπρόκειτο μόνον περὶ τῆς αὐθαιρέτου καταλήψεως αὐτῶν τῶν κτημάτων παρὰ τρίτων.

§240Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Τὸ σχέδιον τῆς πρώτης Ἐπιτροπῆς δὲν τὸ εἴχετε ὑπ’ ὄψιν.

§241Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Τὸ κυβερνητικὸν σχέδιον, ἀλλ’ ἡμεῖς ὑπερέβημεν καὶ τὸ σχέδιον τὸ κυβερνητικὸν καὶ τὸ σχέδιον τῆς πρώτης Ἐπιτροπῆς· δὲν πιστεύω νὰ ἔχητε ἀντίθετον γνώμην.

§242Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Δὲν τὸ βλέπω.

§243Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Ἀρκεῖ νὰ διαβάσητε τὸ δεύτερον σχέδιον. Ἐκτὸς τοῦ 5ου ἄρθρου, ὅπου ἦσθε σεῖς ἡ πρώτη Ἐπιτροπὴ εἰς τὸ νομοσχέδιον, εἰς τὰ ἄλλα ὑπερεθεματίσαμεν, μοῦ φαίνεται. Ἀλλὰ δὲν ἤθελον νὰ ἀφήσω ἄνευ ἀπαντήσεως τὸν κ. ἐπὶ τῆς Γεωργίας Ὑπουργόν, τὸν κ. Ἀρτεμιάδην καθὼς καὶ τὸν κ. Κουρτίδην, οἱ ὁποῖοι ἐστήριξαν τὴν στέγασιν τῶν προσφύγων ἐπὶ τῆς Συμβάσεως περὶ ἀνταλλαγῆς πληθυσμῶν. Ὄχι, κύριοι, δὲν εἶναι ἡ Σύμβασις περὶ ἀνταλλαγῆς πληθυσμῶν ἐκείνη ἡ ὁποία θὰ παραχωρήσῃ στέγην, ἡ ὁποία θὰ παραχωρήσῃ καταστήματα πρὸς ἄσκησιν ἐπαγγέλματος εἰς τοὺς πρόσφυγας.

§244Π. ΚΟΥΡΤΙΔΗΣ. Μὴ λησμονεῖτε ὅτι οἱ πρόσφυγες δὲν ζοῦν διὰ τῆς στέγης.

§245Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Δὲν εἶναι αὐτό. Ἢ δὲν ἐξεφράσθην καλῶς ἐγὼ ἢ σεῖς δὲν μὲ ἀντελήφθητε. Ὄχι, κύριοι, οἱ πρόσφυγες θὰ ἀνακουφισθοῦν, ὡς ἀνεκουφίσθησαν μέχρι τοῦδε, διὰ τῆς μερίμνης καὶ διὰ τῆς προστασίας τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, δηλαδὴ αὐτοῦ τοῦ ἀδελφοῦ πληθυσμοῦ καὶ οὐχὶ διὰ τῆς Συμβάσεως περὶ ἀνταλλαγῆς, διότι οἱ συνοικισμοὶ οἱ ὁποῖοι ἔγιναν μέχρι τοῦδε, δὲν ἔγιναν εἰς Τουρκικὰ κτήματα· αὐτὸ ἔπρεπε νὰ λάβουν ὑπ’ ὄψιν οἱ κύριοι προλαλήσαντες καὶ νὰ μὴ τονίσουν πολὺ τὰς διατάξεις τῆς Συμβάσεως περὶ ἀνταλλαγῆς.

§246Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐνομίσατε, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἐγώ, δίδων μίαν ἁπλῆν ἑρμηνείαν εἰς τὴν Σύμβασιν, ἐστήριξα τὸ ζήτημα τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν προσφύγων εἰς τὴν Σύμβασιν τῆς ἀνταλλαγῆς; Ὑποθέτω ὅτι μοῦ ἐπιβάλλεται, κατόπιν πραγματικῶς αὐτῆς τῆς παρερμηνείας ἡ ὁποία ἐγένετο, διότι ἁπλῶς δὲν ἔκαμα τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ δώσω μίαν ἀτομικὴν ἑρμηνείαν εἰς τὴν ἐν λόγῳ Σύμβασιν, ἐπὶ τοῦ προκειμένου νὰ κάμω τὰς δηλώσεις, ἀφοῦ ἐθίξατε τὸ ζήτημα, ὅτι οὔτε ὡς ἄτομον — ἀφίνω κατὰ μέρος τὸ ἀξίωμα τοῦ Ὑπουργοῦ — οὔτε ὡς πρόσφυξ θὰ εἶμαι ἐγὼ ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ ἠρνούμην τὴν θυσίαν τὴν ὁποίαν ὑπέστη τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος ἐν τῷ συνόλῳ του, προκειμένου περὶ τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν προσφύγων, εἰς στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν, ἐν ὥρᾳ καταστροφῆς, διέθεσεν ἄνω τοῦ ἑνὸς δισεκατομμυρίου πρὸς συγκράτησιν τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου, τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν δὲν ἐσεβάσθη οὔτε αὐτὴν τὴν ἀρχὴν τῆς ἰδιοκτησίας προκειμένου διὰ τὴν στέγασιν τῶν προσφύγων. Ὑποθέτω ὅτι ἔπρεπε νὰ ἀπαρνηθῶ ἐμαυτὸν τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν θὰ ἠρχόμην νὰ ἀρνηθῶ μίαν τοιαύτην στάσιν ὁλοκλήρου τοῦ Ἔθνους ἀπέναντι τῶν προσφύγων. Ἑπομένως νομίζω ὅτι αὐτὰ εἶχον ὑποχρέωσιν νὰ σᾶς τὰ δηλώσω, διότι ἐγένετο παρερμηνεία μεταξὺ ἁπλῆς ἑρμηνείας τῆς Συμβάσεως ἐκ μέρους ἐμοῦ καὶ τῆς δοθείσης βοηθείας τοῦ Ἔθνους ἐν τῷ συνόλῳ.

§247Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Ἐγὼ χαίρω ὑπερβαλλόντως διὰ τὴν δήλωσιν αὐτήν, ἡ ὁποία ἀποκαθιστᾷ τὰ πράγματα.

§248Β. ΑΡΤΕΜΙΑΔΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, κ. συνάδελφε, ἔχετε παρεξηγήσει τὴν ἰδικήν μου δήλωσιν.

§249Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Ὄχι, κ. Ἀρτεμιάδη, ἐμφαντικῶς τὸ ἐτονίσατε, ἀλλὰ δὲν ἐπιθυμῶ νὰ γίνῃ παρεξήγησις. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐγὼ ἐξέφρασα τὴν θλῖψίν μου.

§250Β. ΑΡΤΕΜΙΑΔΗΣ. Ὁ κ. Κύρκος εἶπε τὸ ἑξῆς, ὅτι ἡ Σύμβασις περὶ ἀνταλλαγῆς πληθυσμῶν ἁπλῶς ἤλλαξε νοικοκύρην καὶ ὅτι ὅλαι αἱ προσωπικαὶ σχέσεις, πρὸ παντὸς αἱ μισθωτικαί, δὲν ἔχουν ἀλλάξει· ἀντὶ τῶν Τούρκων ὑπεισῆλθεν ἡ ὁλότης τῶν προσφύγων. Ἐγὼ λοιπὸν συνεπλήρωσα καὶ εἶπα ὅτι δὲν ἤλλαξαν μόνον τὰ κτήματα, ἀλλὰ ἤλλαξαν κυρίως αἱ σχέσεις αἱ ἐνοχικαί. Καὶ εἶπα τὸ ἑξῆς, ὅτι ἡ Σύμβασις προέβλεπεν ἁπλῶς καὶ διὰ τὴν διάθεσιν τῶν κτημάτων αὐτῶν. Δὲν ἠρνήθην ἐγὼ ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐθυσιάσθη διὰ τοὺς πρόσφυγας, διότι αὐτὴν τὴν ἑρμηνείαν θὰ ἦτο ἀνόητον νὰ τὴν κάμω. Ἐγὼ σᾶς ἔδωκα μόνον ἐξηγήσεις περὶ τοῦ κειμένου τῆς Συμβάσεως καὶ σᾶς εἶπα ὅτι τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος εἶχε τὸ δικαίωμα καὶ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ τροποποιήσῃ ἐν ἀνάγκῃ καὶ τὴν νομοθεσίαν διὰ νὰ τὴν προσαρμόσῃ πρὸς τὰς διατάξεις τῆς Συμβάσεως.

§251Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Ἀρτεμιάδην. Ἄλλο τὸ ζήτημα τῆς ἀνταλλαγῆς τῶν πληθυσμῶν καὶ ἄλλο τὸ τῆς στεγάσεως τῶν προσφύγων. Τὴν στιγμὴν βεβαίως κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος κατέβαλεν ὑπερανθρώπους προσπαθείας καὶ δαπάνας διὰ τὴν στέγασιν τῶν προσφύγων, βεβαίως θὰ ἦτο σόλοικον καὶ θὰ παρεῖλκεν ἐντελῶς ἡ στήριξις δικαιωμάτων τῆς προσφυγικῆς ὁμάδος ἐκ τῶν διατάξεων τῆς Συμβάσεως περὶ ἀνταλλαγῆς. Καὶ βεβαίως τοῦτο δὲν θὰ ἦτο καλὴ ὑπηρεσία διὰ τοὺς πρόσφυγας ἐν ᾗ περιπτώσει ἐπήρχετο. Εἶμαι ὑποχρεωμένος ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει νὰ μὴ παραλείψω νὰ εἴπω καὶ τὰ ἑξῆς ὀλίγα διὰ τοὺς μὴ λαβόντας μέρος εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, ὅτι, ἐνῷ τὸ ἀρχικὸν σχέδιον ἀφεώρα ἀποκλειστικῶς τὴν πόλιν τῆς Θεσσαλονίκης, τὰ μέλη τὰ ὁποῖα ἀπετέλεσαν τὴν πρώτην Ἐπιτροπὴν ἐν ἀγαστῇ συμπνοίᾳ καὶ ἐν τῷ ζήλῳ αὐτῶν ὅπως συντελέσωσιν ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερον εἰς τὴν παροχὴν στεγάσεως πρὸς τοὺς ἀστέγους ἀδελφοὺς πρόσφυγας, οὐχὶ μόνον τὰ αὐθαιρέτως καταληφθέντα ἀστικὰ κτήματα περιέλαβεν ἐν τῷ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίῳ, ἀλλὰ προέβη καὶ ἔτι περαιτέρω· ἔθιξεν αὐτὴν τὴν Σύμβασιν, τὴν ὁποίαν οἱ πρόσφυγες συνάδελφοι ἔκρινον ὡς σεβαστήν, μόνον καὶ μόνον διότι ἐλέχθη ὅτι ὑπάρχουν οἰκήματα καὶ καταστήματα πολυάριθμα τὰ ὁποῖα ὑπερεπαρκοῦν διὰ τὰς ἀνάγκας τῶν ἐνοίκων. Ἐγένετο δεκτὴ εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ἡ ἀρχὴ τῆς συμπτύξεως τῶν ἐνοίκων ἢ τῶν καταστηματαρχῶν τοιούτων, οὐ μόνον δὲ τοῦτο, ἀλλ’ ἡ Ἐπιτροπὴ προέβη καὶ περαιτέρω. Ἐνῷ οὐδὲν ἐκ τῶν προηγουμένων σχεδίων, οὔτε τοῦ κ. Ὑπουργοῦ οὔτε τὰ ἄλλα, ἀνέφερόν τι, προσετέθη τὸ ἄρθρον 8, τὸ ὁποῖον ἀλλοιοῖ ἐντελῶς τὰς διατάξεις περὶ Ἐνοικιοστασίου, διότι δὲν πρέπει νὰ διαφύγῃ τὴν προσοχὴν τῆς Συνελεύσεως ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σταματήσῃ τις τὰς διατάξεις τοῦ Ἐνοικιοστασίου. Διότι σᾶς ἐρωτῶ: Τί θὰ γίνουν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι; Πρόκειται διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου νὰ παραχωρήσωμεν στέγην εἰς τοὺς πρόσφυγας. Καὶ τοιουτοτρόπως ἡ Ἐπιτροπὴ ἦλθεν εἰς τὴν ἀπόφασιν τοῦ ἄρθρου 8, κατὰ τὸ ὁποῖον ἄνθρωποι εὔποροι, οἱ ὁποῖοι δύνανται νὰ οἰκοδομήσουν οἰκοδομάς, νὰ ἐξώνωνται, χορηγουμένης ἀναλόγου προθεσμίας. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐζήτησα τὸ διετύπωσα καὶ εἰς παρατήρησιν, ὅτι ἔχω τὴν γνώμην ὅτι δὲν εἶναι ἐπαρκὴς ἡ ἔκφρασις τοῦ ἄρθρου 8, ὅτι θὰ ἔπρεπε, προκειμένου περὶ καταστημάτων, ἐφόσον πρόκειται τὸ νομοσχέδιον νὰ ἰσχύσῃ καὶ ἐκτὸς τῆς πόλεως Θεσσαλονίκης, διότι πρέπει νὰ ἰσχύσῃ ὑπὸ ὡρισμένας προϋποθέσεις, μετὰ τὴν φράσιν «ἐνοικιασταὶ οἰκημάτων» νὰ προστεθῇ «ἢ ἐφόσον εἶναι δυνατὴ ἡ ἐξεύρεσις».

§252ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀκριβῶς ὁ κ. Γεωργιάδης μοῦ ἔφερε μίαν τοιαύτην τροπολογίαν.

§253Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κατόπιν τῆς γενομένης συζητήσεως, νομίζω ὅτι ἀρκετὰ διευκρινίσθη τὸ ζήτημα.

§254ΣΚ. ΖΕΡΒΟΣ. Πρέπει νὰ ἀκούσωμεν καὶ τοὺς πρόσφυγας πληρεξουσίους, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀντικρούσουν τὰ ἐπιχειρήματα τῶν κ. κ. συναδέλφων.

§255Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐγὼ θὰ σᾶς παρακαλέσω τὸ ἑξῆς: Ὁ κ. συνάδελφος θέλει νὰ ὁμιλήσῃ ἐπὶ τοῦ 8ου ἄρθρου. Ἂν ἐπὶ τοῦ προκειμένου θέλῃ νὰ ἀποσύρῃ τὴν τροπολογίαν, μᾶς διευκολύνει νὰ περάσῃ τὸ νομοσχέδιον, ὥστε, ὅταν φθάσωμεν εἰς τὸ ἄλλο, νὰ ὁμιλήσωμεν διεξοδικώτερον. Ὑπάρχουν δύο εἰδῶν κατηγορίαι οἰκημάτων· εἶναι πρῶτον τὸ ζήτημα τῆς στέγης, εἰς τὸ ὁποῖον νομίζω ὅτι κανεὶς ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων δὲν ἔχει ἀντίρρησιν. Δυνάμεθα μετὰ τὴν λέξιν «οἰκήματα» νὰ θέσωμεν τὰ ἑξῆς: «Μισθωταὶ ἀποδεδειγμένως εὔποροι ἔχοντες οἰκονομικὰ μέσα πρὸς ἀνέγερσιν οἰκοδομῆς», διότι κατὰ τὴν γνώμην μου δὲν ὑπάρχει γνώμων ἐκτιμήσεως. Ἡ δευτέρα πρότασις τροπολογίας, ἡ ὁποία ὑποβάλλεται, εἶναι ἡ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Καὶ ἐφόσον εἶναι δυνατὴ ἡ εὕρεσις γηπέδου εἰς ἀνάλογον μὲ τὴν τοῦ ἐγκαταλειπομένου μαγαζείου ἐμπορικὴν θέσιν τῆς αὐτῆς πόλεως». Ἂν αὐτὸ ἱκανοποιῇ, ἐπ’ αὐτοῦ νὰ λήξῃ ἡ συζήτησις.

§256Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Ἡ δευτέρα τροπολογία εἶναι ἡ καλυτέρα.

§257ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Θεολογίτης ἔχει τὸν λόγον.

§258Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, ἡ συζήτησις παρεξετράπη καὶ ἀνεπτύχθη εἰς ἓν πλαίσιον αἰσθηματολογικόν. Ὁ κ. Φίλανδρος ἀνέλαβεν ἓν πολιτικὸν μνημόσυνον ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τῆς συζητήσεως τοῦ προσφυγικοῦ ζητήματος καὶ τὸ ὁποῖον μετὰ συγκινήσεως ἠκούσαμεν. Ὁ κ. Ἀρτεμιάδης ὡμίλησε περὶ φιλικῆς ὑποχωρήσεως καὶ διάφοροι ἄλλοι συνάδελφοι, τῶν ὁποίων δικαιολογοῦμεν τὴν ψυχικὴν διαταραχὴν ὑπὸ τὴν ὁποίαν εὑρίσκονται, ὡμίλησαν κατὰ τρόπον ὥστε νὰ μᾶς παρουσιάζουν ἀντιμετώπους μιᾶς λύσεως τὴν ὁποίαν ἐπιθυμοῦμεν ὅλοι, διότι στηρίζεται ἐπὶ τοῦ δικαίου, ἵνα εἶναι δυνατὸν νὰ δημιουργηθῇ μία μόνιμος καὶ ἄμεσος κατάστασις ἐν Μακεδονίᾳ. Εἰς τὴν Μακεδονίαν καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Συνέλευσις ὀφείλουν νὰ ἀποδίδουν ἐξαιρετικὴν σημασίαν. Ἡ Μακεδονία εἶναι ἐκείνη ἡ ὁποία κατέστρεψε τὴν Ἑλλάδα. Ἡ Μακεδονία ἐπὶ ἔτη πολλὰ ἐπρομήθευεν 70 βουλευτάς, ἡ Μακεδονία, τῇ ἐνεργείᾳ τῆς Κεμαλικῆς προπαγάνδας, ἔστελλε τοὺς ρασοφόρους διὰ νὰ ψηφίσωσι τὸν τεμαχισμὸν τῶν χρημάτων τοῦ τελευταίου στρατιώτου, ὡς καὶ τὴν στέρησιν τῶν χρημάτων εἰς τὰς χήρας καὶ τὰ ὀρφανά. Ἡ Μακεδονία εἶναι ἐκείνη ἡ ὁποία ὑπῆρξε τὸ βάθρον ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐστηρίχθησαν ὁ Γούναρης καὶ οἱ λοιποὶ λεγόμενοι ἐπιφανεῖς, οἱ ὁποῖοι κατέστρεψαν τὴν Ἑλλάδα· ἡ Μακεδονία ἀπηλλάγη τοῦ μολύσματος αὐτοῦ ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐστηρίχθησαν διὰ νὰ φέρουν τὴν καταστροφὴν καὶ ὁδηγήσωσι τὸ Ἔθνος ἐκεῖ ὅπου τὸ ὡδήγησαν. Σήμερον ἡ Μακεδονία εἶναι καθαρὰ καὶ ἁγνή, σήμερον ἀποκαθίσταται, διότι μεταφέρεται Ἑλληνισμὸς καθαρός. Ἄλλο ζήτημα κολοσσιαῖον, ὡς τὸ ζήτημα τὸ σημερινόν, τὸ ὁποῖον συζητεῖται· ἂν δὲ δοθῇ ἡ λύσις, ἡ ὁποία πρέπει νὰ δοθῇ, εἶναι ὅτι δὲν θὰ εἶναι ὁ διδάσκαλος τῆς Ἡγουμενίτσης, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησεν ὁ ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος, ἀλλὰ θὰ εἶναι μία μᾶζα ἡ ὁποία θὰ κατακαύσῃ ἓν ὁλόκληρον καθεστώς. Δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν διὰ μέτρων τόσον βιαίων νὰ δημιουργηθῇ μία ἤρεμος ζωή, μία ἔννομος τάξις πραγμάτων, διότι ἡ ἔννομος τάξις διεσαλεύθη καὶ ἐκεῖ ἔπρεπε νὰ εἶναι τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐννόμου Τάξεως καὶ ὄχι ἐδῶ. Ζήτημα κολοσσιαῖον παρουσιάσθη πρὸ ἡμῶν καὶ τὸ συζητοῦμεν αἰσθηματολογικῶς. Παρουσιάζονται στυλοβάται καὶ ρήτορες οἱ ὁποῖοι λαμβάνουσι μέρος καὶ ἀποκλείουσιν ἡμᾶς καὶ παρουσιάζονται κατήγοροι καὶ θέλουσι νὰ καταλογίσωσιν εὐθύνας ἐναντίον ἡμῶν, ἐνῷ ἡ Συνέλευσις προῆλθεν ἀπὸ τὴν τάξιν ἡμῶν καὶ ὅτι εἶναι ὑπαίτιος.....

§259ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ποῖος ἐκατηγόρησε τὴν Συνέλευσιν ὅτι εἶναι ὑπαίτιος τῆς ἐθνικῆς καταστροφῆς;

§260Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Πρῶτα–πρῶτα δὲν ἤθελον νὰ κάμητε τὴν φιλικὴν ὑποχώρησιν καὶ δεύτερον σᾶς λέγω ὅτι τὸ ζήτημα θὰ ἐνισχύσῃ τὸ βίαιον πνεῦμα.

§261ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ποῦ τὸ βλέπετε τὸ βίαιον πνεῦμα;

§262Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Θὰ σᾶς εἴπω.

§263Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Περὶ τίνος πρόκειται;

§264Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Τοῦ ν’ ἀκούουν τὰς συμβουλάς σας οἱ ἄνθρωποι.

§265Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Δὲν ὡμίλησα ἀκόμη περὶ τοῦ νομοσχεδίου.

§266Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Αὐτὰ τὰ ὁποῖα διδάσκετε καὶ πρεσβεύετε.

§267Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Περὶ σοσιαλισμοῦ;

§268Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Περὶ βιαίου σοσιαλισμοῦ. Δὲν εἶναι δυνατὸν λοιπὸν νὰ ἐξοικονομηθῶσι τὰ πράγματα πρὸς τὸ παρὸν καὶ νὰ ὑποβοηθηθῇ ὁ ὑπάρχων προσφυγικὸς κόσμος διὰ νὰ ἀποκτήσῃ τὴν στέγην. Δέχομαι τὸ νομοσχέδιον, ἀλλὰ θέλω ἡ δι’ αὐτοῦ λύσις νὰ προπαρασκευάσῃ τὸ ἔδαφος δι’ ὁμαλὴν λύσιν.

§269Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Εἶσθε μέλος τῆς Ἐπιτροπῆς;

§270Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Εἶχον ὑπομονὴν νὰ ἀκούσω τὸν ἐπιμνημόσυνον λόγον σας. Ὑπάρχουν, κ. Ὑπουργέ, πόλεις ὁλόκληροι καὶ χωρία τὰ ὁποῖα εἶναι Μουσουλμανικά, πλεῖστοι δὲ τῶν συμπολιτῶν μας ἐκ τῶν χωρίων ἐκείνων ζητοῦσι νὰ τοῖς παραχωρηθῇ γήπεδον τοῦ Δημοσίου εἰς τὴν Καβάλλαν, εἰς τὸν Νέστον, εἰς τὰς Σέρρας, θὰ εἶναι δὲ διατεθειμένοι ἐντὸς ὡρισμένου χρονικοῦ διαστήματος νὰ κτίσωσι σπίτια. Ἡ τροπολογία πρέπει νὰ ὑποχρεοῖ τὸν Ὑπουργὸν νὰ παραχωρῇ οἰκόπεδον τοῦ Δημοσίου ἐντὸς ἢ ἐκτὸς τοῦ σχεδίου τῆς πόλεως, μὲ τὴν πρόθεσιν νὰ ἐγείρωσιν οἰκίσκους διὰ νὰ κατοικῶσι. Τώρα νὰ ψηφισθῇ καὶ νὰ δοθῇ ἐντολὴ εἰς τὰς τοπικὰς Ἐπιτροπὰς νὰ δέχωνται νὰ κτίσωσιν, ἀφοῦ δοθῶσιν εἰς αὐτοὺς γήπεδα.

§271Γ. ΑΛΕΚΤΟΡΙΔΗΣ. Εἰς τὸ δεύτερον νομοσχέδιον προβλέπεται ἡ περίπτωσις αὐτή.

§272Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Ἐγὼ θέλω νὰ ἀναπτύξω τὴν τροπολογίαν. Νομίζω ὅτι δύναται νὰ προστεθῇ καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας νὰ υἱοθετήσῃ τὴν τροπολογίαν μου. Οὕτω δὲ θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ γίνωσι μέχρι τοῦ Ὀκτωβρίου πλέον τῶν 400 οἰκιῶν εἰς ὅλην τὴν Ἀνατολικὴν Μακεδονίαν.

§273Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Σᾶς δηλῶ ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τῆς συζητήσεως ὅτι προκειμένου περὶ τῆς τροπολογίας, περὶ τῆς ὁποίας ὡμιλήσαμεν σήμερον εἰς τὰς γενικὰς ἀρχάς, πρόκειται περὶ τῶν πτωχῶν καὶ ἐργατῶν.

§274Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Καὶ εἰς τὸ ἄλλο νομοσχέδιον εἴπετε «ἐντελῶς ἄποροι»· δὲν εἶναι ἐντελῶς ἄποροι, ὁπωσδήποτε ἄποροι εἶναι.

§275Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὸ «ἐντελῶς ἄποροι» εἶναι εἰς τὸ σχέδιον τῆς Ἐπιτροπῆς τῆς ὁποίας εἶσθε μέλος καὶ τὸ ὁποῖον ἐτοποθετήθη ἀπὸ τὴν Ἐθνοσυνέλευσιν καὶ ἐνεκρίθη ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Σᾶς λέγω εὐχαρίστως ὅτι, ἂν ἔχετε κἀμμίαν σχετικὴν τροπολογίαν, νὰ τὴν φέρετε, περὶ τοῦ τρόπου τῆς διαθέσεως τῶν κτημάτων, διότι τὸ παρὸν νομοσχέδιον ἀφορᾷ τὸν τρόπον τῆς στεγάσεως.

§276Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Θὰ εἶναι καλύτερον νὰ ὑποβάλλωνται αἱ αἰτήσεις εἰς τὰς μικτὰς Ἐπιτροπὰς, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐν γνώσει τῆς καταστάσεως.

§277Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δὲν διαφωνῶ, ἂν θέλετε νὰ δώσητε μίαν ἐξουσιοδότησιν εἰς Ἐπιτροπὰς αἱ ὁποῖαι ἔχουν ἀκριβῶς μόνον τὸ δικαίωμα τῆς προσωρινῆς στέγης. Μετὰ δέκα λεπτὰ εἰσερχόμεθα εἰς τὸ ἄλλο νομοσχέδιον.

§278ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Τὸ ἑπόμενον εἶναι κατ’ ἀρχήν.

§279Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δὲν πρόκειται νὰ καθορισθῇ τὸ ζήτημα τῆς διαθέσεως, ἀλλὰ τῆς προσωρινῆς στεγάσεως. Ἡ Ἐπιτροπή, περὶ τῆς ὁποίας ὁμιλεῖτε, θὰ ἰδῆτε ὅτι, ἐπὶ τῇ βάσει μιᾶς τροπολογίας τὴν ὁποίαν ἔφερα διὰ προσθήκης ἐπὶ τοῦ τελευταίου ἄρθρου, δὲν ἠμπορεῖ νὰ κρατήσῃ περισσότερον τῶν 6 μηνῶν, διότι τότε ἀρχίζει νὰ ἐργάζεται ὁ οἰκονομικὸς ὀργανισμός.

§280Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Τί σᾶς κωλύει, κ. Ὑπουργέ, ἡ τροπολογία αὐτή, ἐφόσον αἱ αἰτήσεις θὰ ὑποβάλλωνται εἰς μικτὰς Ἐπιτροπὰς, αἱ ὁποῖαι καὶ τὴν σύμπτυξιν τὴν δυνατὴν θὰ ἐξετάζουν, ἀλλὰ καὶ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὰ μέσα ἐντὸς ὡρισμένου χρονικοῦ διαστήματος νὰ κτίσουν σπίτια.

§281Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Υἱοθετῶ τὴν πρότασίν σας.

§282Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Αἱ Ἐπιτροπαὶ αἱ μικταὶ αἱ ὁποῖαι θὰ περιέλθουν τὰ οἰκήματα καὶ αἱ ὁποῖαι θὰ ἐξετάζουν ὅλον τὸν κόσμον, ἐκεῖναι θὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμήσουν τὰς ἀνάγκας, διότι θὰ ἔλθουν εἰς ἐπαφὴν μὲ ὅλον τὸν κόσμον. Ἡ αἴτησις θὰ διαβιβάζεται εἰς αὐτὰς καὶ δὲν θὰ ἔχουν παρὰ νὰ ἐγκρίνουν τὴν παραχώρησιν.

§283Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Υἱοθετῶ τὴν πρότασιν· νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε μόνον νὰ τὴν τοποθετήσω εἰς τὴν θέσιν της.

§284ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κύρου ἔχει τὸν λόγον.

§285Δ. ΚΥΡΟΥ. Πολὺ εὐστόχως ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπεφάνθη ὅτι τὸ ζήτημα τῆς στέγης εἶναι ζήτημα τὸ ὁποῖον πολὺ εὐκόλως θὰ λυθῇ. Τὸ ζήτημα ὅμως τῆς ἐπαγγελματικῆς ἀποκαταστάσεως εἶναι ἓν ζήτημα τὸ ὁποῖον χρειάζεται μεγάλην προσοχήν. Ἰδίως, κύριοι πληρεξούσιοι, ὀφείλομεν νὰ στρέψωμεν τὴν μεγαλυτέραν μας προσοχὴν πρὸς τὴν Θεσσαλονίκην, διότι ἡ Θεσσαλονίκη δὲν ἐκπροσωπεῖ μόνον τὸν λιμένα ἐκεῖνον περὶ τὸν ὁποῖον ἐκτείνεται ἡ Ἀνατολὴ ἡ Ἑλληνική, ἀλλὰ καὶ τὸν λιμένα ὁ ὁποῖος ὑπῆρξεν ὁ φάρος ὁ ἐμπορικὸς τῆς Ἀνατολῆς. Βεβαίως, ὅσον ἀφορᾷ τὴν στέγην, διὰ κεφαλαίων εἴτε διὰ δανείων, ἰδίως διὰ τοῦ τελευταίου δανείου τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀποκαταστάσεως, δύνανται νὰ ἀνεγερθῶσι πλεῖστοι ὅσοι οἰκίσκοι εἰς τὴν περιφέρειαν τῆς Θεσσαλονίκης, οἱ ὁποῖοι θὰ στεγάσουν ὄχι μόνον τὰς ἀστικάς, ἀλλὰ καὶ τὰς ἐργατικὰς τάξεις καὶ τὰς ἐπαγγελματικὰς τάξεις καὶ ὅσους θέλουν νὰ παραμείνουν ἐκεῖ. Ὅσον ὅμως ἀφορᾷ τὰ καταστήματα, ὀφείλομεν νὰ ἐπιληφθῶμεν τοῦ ζητήματος μετὰ μεγίστης σοβαρότητος. Ἡ Θεσσαλονίκη ὑπάγεται ὑπὸ συνθήκας μεγάλης σιδηροδρομικῆς καὶ λιμενικῆς συγκοινωνίας. Ἑκατοντάδες ὁλοκλήρων ἐτῶν διέρρευσαν, ἵνα ἐξελιχθῇ τὸ ἐμπόριον Θεσσαλονίκης εἰς τὰς συνθήκας ὑφ’ ἃς σήμερον ἐργάζεται. Τὸ 8ον ἄρθρον τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου λέγει (ἀναγινώσκει): «Καταστήματα...» Κύριοι πληρεξούσιοι, οἱ ἔμποροι εἴτε βιομήχανοι, οἱ ὁποῖοι ἐδημιούργησαν δι’ ἐργασίας ὁλοκλήρων ἐτῶν φήμην διεθνῆ καὶ παμβαλκανικήν, δὲν εἶναι δυνατὸν ἐντὸς ἓξ μηνῶν νὰ εὕρουν οἴκημα κατάλληλον διὰ νὰ νὰ ἐγκαταστήσουν τὰς ἐργασίας των, διὰ τὰς ὁποίας εἰργάσθησαν ὁλόκληρα ἔτη. Ὡσαύτως ὀφείλομεν νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν μας ὅτι πλέον τῶν 2000 καταστημάτων ἀπετεφρώθησαν, συνεπτύχθησαν δὲ εἰς τὰ καταστήματα τὰ ἐναπομείναντα, τὰ δὲ ἀνιδρυθέντα ἤδη καταστήματα δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπαρκέσουν εἰς τὸ ἐμπόριον παρὰ μόνον ἐπὶ δύο ἔτη καὶ τοῦτο ὑπὸ συνθήκας πολὺ βαρείας, λόγῳ τῆς κρίσεως τὴν ὁποίαν διέρχεται τὸ ἐμπόριον ὄχι μόνον ἐδῶ, ἀλλὰ εἰς ὅλην τὴν Εὐρώπην. Ὡς ἐκ τούτου θὰ παρακαλέσω θερμῶς, ὅπως λάβητε ὑπ’ ὄψιν τὴν κατηγορίαν τῶν καταστημάτων, τὴν κατηγορίαν τῶν ἐπαγγελματιῶν καὶ τὴν κατηγορίαν τῶν ἐμπορικῶν ἐπιχειρήσεων, τὴν ζωτικότητα τοῦ ἐμπορίου ἐν γένει ἀπὸ ἀπόψεως θέσεων καὶ ἀγορῶν καὶ τὴν σχέσιν ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀπόστασιν ἀπὸ τὸ τελωνεῖον καὶ ἀπὸ τὰς ἀποθήκας τῶν Τραπεζῶν εἴτε τῶν ἐμπορικῶν ἀποθηκῶν. Διότι δὲν εἶναι δυνατόν, κύριοι, νὰ ἐκτοπίσωμεν ἕνα οἶκον ὅστις ἀπὸ 50ετίας ὁλοκλήρου μετέρχεται τὸ ἐμπόριον τῶν ἀποικιακῶν, ὁ ὁποῖος ἔχει ὑπ’ ὄψιν του ὅτι διὰ ναύλους πληρώνει ἐλάχιστα, κάμνει οἰκονομίας εἰς τὰς μεταφορὰς ἐκ τοῦ τελωνείου διὰ νὰ ἀνταγωνισθῇ πρὸς τὸ ἐμπόριον τῆς Τσεχοσλοβακίας κλπ. εἴτε τὸ ἐμπόριον τῶν ἄλλων λιμένων καὶ νὰ μεταφέρῃ τὰς ἀποθήκας του εἰς τὴν Ἁγίαν Σοφίαν ἢ ἀλλαχοῦ. Λάβετε δὲ ὑπ’ ὄψιν τοῦτο, ὅτι δημιουργεῖται καὶ ἡ ζώνη ἡ Ἑλληνικὴ καὶ ἡ ζώνη ἡ Σερβική. Χρήζει μεγάλης προσοχῆς τὸ ζήτημα καὶ ὀφείλομεν νὰ σκεφθῶμεν, διότι θὰ εὑρεθῶμεν πρὸ μιᾶς κρίσεως τεραστίας, διότι ὁ κύριος μοχλὸς τῆς τονώσεως καὶ ὅλης τῆς οἰκονομίας παντὸς Κράτους εἶναι τὸ ἐμπόριον καὶ ἡ βιομηχανία...

§286ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Θὰ ἀναλάβουν ταῦτα οἱ πρόσφυγες ἔμποροι.

§287Δ. ΚΥΡΟΥ. Τὸ στοιχεῖον τὸ κατ’ ἐξοχὴν ἐμπορικὸν τῆς Θεσσαλονίκης εἶναι τὸ προσφυγικόν, ἀλλὰ διὰ νὰ τὸ ὑποστηρίξετε, πρέπει νὰ ὑποστηρίξετε καὶ τὸ γηγενές, τὸ ὁποῖον ἔχει βάσιν οὐχὶ 50 ἐτῶν, ἀλλὰ 500 ἐτῶν καὶ στοιχεῖον τὸ ὁποῖον ἀνεζωπύρησεν οὐχὶ μόνον τὴν Ἑλλάδα, ἀλλὰ καὶ ὁλόκληρον τὴν Βαλκανικὴν καὶ ἕνα οἶκον ὁ ὁποῖος καταβάλλει 5.000.000 φόρον ἐτησίως πῶς θὰ τὸν πετάξωμεν ἔξω τοῦ καταστήματός του;

§288ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Περὶ Θεσσαλονίκης ὁμιλεῖτε;

§289Δ. ΚΥΡΟΥ. Ναί.

§290Ο ΑΥΤΟΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ὑπάρχουσι 500 σπίτια καὶ ἀνάλογα μαγαζειὰ ξενοίκιαστα.

§291Δ. ΚΥΡΟΥ. Εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν μας ὅτι εἰς τὴν Θεσσαλονίκην ὑπάρχουσι καὶ ζητήματα διεθνοῦς κύρους, ὅπως τοῦ λιμένος Θεσσαλονίκης, ὑπάρχουσι δὲ καὶ συνθῆκαι ἐμπορικαί.

§292ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ἂς πᾶνε εἰς τὴν Ἐγνατίαν.

§293Δ. ΚΥΡΟΥ. Θέλει 50 δραχμὰς τὸ κάρρο μεταφορικὰ ἂν πᾶνε εἰς τὴν Ἐγνατίαν. Πρέπει νὰ προσέξωμεν, ἵνα ἀποφύγωμεν τὸν μαρασμὸν καὶ τὴν καταστροφὴν τοῦ ἐμπορίου τῆς Θεσσαλονίκης, διότι δημιουργεῖται μία κατάστασις κακὴ διὰ τὸ πολὺ ἐμπόριον, ἡ ὁποία δυνατὸν νὰ παρασύρῃ καὶ τὰς ἄλλας ἐπαγγελματικὰς τάξεις. Θὰ ἤθελον νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. ἐκ Κοζάνης συνάδελφον τὸ ἑξῆς: Κατάστημα μὲ 5.000.000 κεφάλαιον, πληρῶνον 100.000 δραχμὰς δι’ ἐνοίκιον, δυνάμει τοῦ 8 ἄρθρου ἐντὸς ἐννεαμήνου ἐγκαταλείπει τὸ κατάστημα καὶ τὸ παραδίδει εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῆς Ἀνταλλαγῆς. Ἡ Ἐπιτροπὴ τῆς Ἀνταλλαγῆς θὰ δώσῃ τὸ κατάστημα ὑπὲρ τῶν προσφύγων. Ποία εἶναι ἡ πρόσοδος τὴν ὁποίαν θὰ ἀποκομίσῃ ἐκ τῆς τοιαύτης παραδόσεως;

§294ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ἡμεῖς ἐνδιαφερόμεθα διὰ τοὺς πρόσφυγας.

§295Δ. ΚΥΡΟΥ. Δὲν ἔχετε καθόλου δίκαιον. Πρέπει νὰ ἐνδιαφέρεσθε διὰ τὴν Μακεδονίαν περισσότερον, διότι, ἂν ἡ Θεσσαλονίκη δὲν εἶχε τὰς βάσεις αὐτὰς καὶ τὸ ἐμπόριόν της, δὲν θὰ ἦτο δυνατὴ ἡ ἐγκατάστασις τόσων χιλιάδων προσφύγων ἐν αὐτῇ. Διατί δὲν ἐπῆγαν εἰς τὴν Τρίπολιν, εἰς τὸν Βόλον; Ἐπῆγαν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, διότι ὑπάρχει ἐμπόριον καὶ βιομηχανία.

§296Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Κατὰ τί ἐμποδίζει τὸ κατάστημα νὰ συμμετάσχῃ εἰς τὴν δημοπρασίαν καὶ νὰ τὸ ἀγοράσῃ ὡς ἰδιοκτήτης;

§297Δ. ΚΥΡΟΥ. Τότε δὲν ἔχετε παρὰ νὰ ἀποδώσητε τὸν βίον καὶ τὴν ἐργασίαν ἀφ’ ἧς ἀνεστήλωσε τὸ κατάστημά του ὁ ἔμπορος αὐτὸς ἐν ἡμέραις βαρβάρων διωγμῶν. Ἐπίσης θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ προθεσμία ἡ ταχθεῖσα πρὸς ἐγκατάλειψιν τῶν καταστημάτων ἐν Θεσσαλονίκῃ εἶναι βραχυτάτη καὶ πρέπει νὰ παραταθῇ. Νὰ σχηματισθῇ μία Ἐπιτροπὴ ἐκ μελῶν τοῦ Ἐμπορικοῦ Συλλόγου καὶ τοῦ Ἐπιμελητηρίου καὶ νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν της καὶ τὰς συνθήκας τοῦ ἐμπορίου. Νὰ παραταθῇ τοὐλάχιστον ἐπὶ μίαν τριετίαν μὲ μίαν βελτίωσιν τοῦ μισθώματος.

§298Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Εἶναι πάρα πολύ.

§299Δ. ΚΥΡΟΥ. Θέλω νὰ δοθῇ μία μεγαλυτέρα προθεσμία διὰ νὰ διευκολυνθῇ ὁ κόσμος.

§300Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὸ ἔριον εἶναι μέγα. Πρόκειται τίνι τρόπῳ θὰ ἐξασφαλίσωμεν τὸ ζήτημα τῆς ἐμπορικῆς ζωῆς καὶ τῆς βιομηχανίας τοῦ Τόπου. Ὅταν μοῦ εἴπητε, κύριοι, «ποῦ θὰ πάῃ ἓν ἐργοστάσιον εἰς τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται κάποιος ἐντόπιος, ὁ ὁποῖος τὸ ἐνοικίασεν ἀπὸ τοὺς Τούρκους;», τότε θὰ εὑρεθῶμεν εἰς δύσκολον θέσιν, διότι δὲν ἠμποροῦμεν νὰ καταστρέψωμεν μίαν βιομηχανίαν. Δι’ αὐτὸ βλέπετε ὅτι εὐθὺς ἀμέσως εὑρέθημεν πρὸ δύο τροπολογιῶν, ἐκ τῶν ὁποίων ἡ πρώτη ἀφορᾷ καὶ λέγει τὸ ἑξῆς: Προκειμένου περὶ καταστημάτων ἡ προστασία τοῦ Ἐνοικιοστασίου παύει, ἐφόσον εἶναι δυνατὴ ἡ ἐξεύρεσις καταλλήλου γηπέδου ἐν τῇ αὐτῇ πόλει, καὶ ἡ δευτέρα, ἐφόσον αἱ ἰδιαίτεραι ἑκασταχοῦ οἰκονομικαὶ συνθῆκαι, ὑφ’ ἃς τελεῖ ἕκαστον ἐπάγγελμα, ἐπιτρέπει τοῦτο.

§301ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νομίζω ὅτι ἠμποροῦν νὰ συγχωνευθοῦν καὶ αἱ δύο καὶ νὰ εἴπωμεν ὅτι προκειμένου περὶ καταστημάτων ἡ προστασία τοῦ Ἐνοικιοστασίου δύναται νὰ ἀρθῇ μόνον, ἐφόσον εἶναι δυνατὴ ἡ εὕρεσις γηπέδου εἰς ἀνάλογον θέσιν καὶ ἐφόσον αἱ ἰδιαίτεραι ἑκασταχοῦ συνθῆκαι, ὑφ’ ἃς διατελεῖ ἕκαστον ἐπάγγελμα, ἐπιτρέπουσι τοῦτο.

§302ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Σύμφωνοι, σύμφωνοι.

§303Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Νομίζω ὅτι περιττεύει πᾶσα συζήτησις μετὰ τὴν τροπολογίαν αὐτήν. Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῆς προθεσμίας, αὕτη θὰ μείνῃ ἐν συνδυασμῷ καὶ πρὸς τὴν τροπολογίαν.

§304Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Βεβαίως.

§305Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἂν εἶναι δυνατόν, νὰ γίνῃ ἓν ἔτος.

§306Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Συμφώνως μὲ τὴν παρατήρησιν τοῦ συναδέλφου κ. Κοντολέοντος, θὰ ἐπεθύμουν νὰ καθορισθῇ ποῖος θὰ εἶναι ὁ γνώμων ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου θὰ κρίνεται ποῖος εἶναι ὁ εὔπορος.

§307Δ. ΑΝΔΡΕΑΔΗΣ. Πρέπει νὰ τονισθῇ ὅτι τὸ ἄρθρον αὐτὸ ἀφορᾷ τοὺς ἑκατομμυριούχους, διότι, ὅταν ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν του ὅτι πρόκειται νὰ οἰκοδομήσουν οἰκίαν καὶ νὰ διατηρήσωσι κεφάλαιον ἀρκετὸν διὰ τὴν ἐπιχείρησίν των, σημαίνει ὅτι ἀφορᾷ τοὺς ἑκατομμυριούχους. Μοῦ κάμνει λοιπὸν κατάπληξιν ὅτι, ὅταν διὰ τὰς ἄλλας τάξεις ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ διαίρεσις ἢ σύμπτυξις τῶν καταστημάτων, δὲν εὑρέθησαν τόσοι ρήτορες, ἐνῷ ἐδῶ ὅπου πρόκειται περὶ ἑκατομμυριούχων ἀνέθησαν ὅλοι οἱ ρήτορες εἰς τὸ βῆμα καὶ ἔδειξαν ἓν τεράστιον ἐνδιαφέρον.

§308Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω, τὸ ζήτημα τῶν συνοικισμῶν Δράμας, κ. Ὑπουργέ, νὰ τὸ υἱοθετήσητε τὸ ταχύτερον, ἰδίως τῶν ἀπόρων.

§309ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Δὲν ἔχει σχέσιν.

§310ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ τροπολογία ἡ ὁποία ὑπεβλήθη ἔχει ὡς ἑξῆς: Προκειμένου περὶ καταστημάτων, ἡ προστασία τοῦ Ἐνοικιοστασίου δύναται νὰ ἀρθῇ ὑπὸ τοὺς ἀνωτέρω ὅρους μόνον, ἐφόσον εἶναι δυνατὴ ἡ εὕρεσις γηπέδου εἰς ἀνάλογον μετὰ τοῦ ἐγκαταλειπομένου μαγαζείου ἐμπορικὴν θέσιν τῆς αὐτῆς πόλεως καὶ ἐφόσον αἱ ἰδιαίτεραι ἑκασταχοῦ οἰκονομικαὶ συνθῆκαι, ὑφ’ ἃς τελεῖ ἕκαστον ἐπάγγελμα, ἐπιτρέπουσι τοῦτο.

§311ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§312Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Τὸ ἐχαλάσαμεν ὅλον.

§313Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐδῶ εἴχομεν ὑπ’ ὄψιν μας δύο τροπολογίας· μίαν ἡ ὁποία ἐβασίζετο ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως καὶ τῶν οἰκονομικῶν συνθηκῶν τοῦ Τόπου, δευτέραν ἡ ὁποία ἦτο πιὸ θετικὴ καὶ καθωρίσαμεν καὶ εἴπομεν τὸ ἑξῆς, ὅτι, ἐφόσον θὰ εἶναι δυνατὴ ἡ ἐξεύρεσις οἰκοπέδου καταλλήλου ἐν τῇ αὐτῇ πόλει. Ἐκ τῶν δύο αὐτῶν τροπολογιῶν ἔπρεπε νὰ προτιμηθῇ ἡ μία ἢ ἡ ἄλλη. Ὁ κ. Πρόεδρος ἐκ συγχύσεως ἐπῆρε καὶ τὰς δύο τροπολογίας.

§314ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καθόλου ἐκ συγχύσεως, ἐσκεμμένως καὶ ἐκ προθέσεως.

§315Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἡ διαφορὰ μεταξὺ τῆς μιᾶς τροπολογίας καὶ τῆς ἄλλης ἔγκειται εἰς τὸ ἑξῆς, ὅτι διὰ τῆς μιᾶς, καθ’ ἣν γίνεται λόγος περὶ ἐξευρέσεως καταλλήλου γηπέδου, περιορίζεται τὸ ζήτημα, ἐνῷ διὰ τῆς δευτέρας τὸ ζήτημα τίθεται ἐν τῇ γενικότητι καὶ δίδεται ὁ τρόπος εἰς τὰς Ἐπιτροπὰς νὰ λύσουν τὸ ζήτημα. Ὑποθέσατε ὅτι ὑπάρχει ἓν κατάστημα νεωτερισμῶν εἰς τὴν ὁδὸν Ἑρμοῦ. Βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μεταφερθῇ αὐτὸ εἰς τὴν ὁδὸν Προαστείου, ἀλλ’ ἂν εἶναι δυνατὸν εἰς τὴν ὁδὸν Ἑρμοῦ νὰ εὑρεθῇ ἓν ἄλλο κατάστημα τὸ ὁποῖον νὰ ἐνοικιάσῃ, ἠμπορεῖ ἀξιολογώτατα νὰ μεταφερθῇ ἀπὸ τὸ ἕνα εἰς τὸ ἄλλο. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ τοῦ εὕρωμεν κατάλληλον γήπεδον διὰ νὰ κτίσῃ, ἠμπορεῖ καὶ νὰ ἐνοικιάσῃ.

§316ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Δὲν ὑπάρχει. Εἶναι θεωρία.

§317Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἂν εἶναι θεωρία, δὲν πρέπει νὰ προστεθῇ εἰς τὸ νομοσχέδιον, καὶ ἂν δὲν παρουσιασθῇ τοιαύτη περίπτωσις ἐν τῇ πραγματικότητι, δὲν χάνομεν τίποτε· ἂν ὅμως παρουσιασθῇ, διατί νὰ μὴ ἐπωφεληθῶμεν τῆς περιστάσεως ἡ ὁποία θὰ παρουσιασθῇ; Ἐνῷ διὰ τῆς δευτέρας τροπολογίας τίθεται τὸ ζήτημα γενικώτατα καὶ σαφέστατα, ἐφόσον αἱ οἰκονομικαὶ συνθῆκαι ὑπὸ τὰς ὁποίας τελεῖ ἕκαστον ἐπάγγελμα ἐπιτρέπουν τοῦτο. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 8, ὡς ἐτροπολογήθη, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 9 καὶ 10).

§318ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 11. (Ἀναγινώσκεται).

§319Τ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Νὰ τεθῇ ἡ διάταξις, ὥστε ἡ σύμπτυξις νὰ μὴ ἠμπορῇ νὰ ἐφαρμοσθῇ εἰς ὅλα τὰ μέρη, διότι εἰς ὡρισμένα μέρη δὲν ἠμποροῦν νὰ ἀνεχθοῦν σύμπτυξιν. Καὶ ἂν ψηφισθῇ, δὲν θὰ ἐφαρμοσθῇ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἀνεκτόν.

§320Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ὅταν συνεζητεῖτο τὸ αʹ ἐδάφιον τοῦ 2ου ἄρθρου, προεβλήθη ἡ παρατήρησις ὅτι ὑπάρχουν μέρη εἰς τὰ ὁποῖα δὲν ὑφίσταται Ἐνοικιοστάσιον καί, φυσικά, ἂν μείνῃ τὸ 11ον ἄρθρον ὡς ἔχει, θὰ ἐξηγεῖτο ὅτι, ἐφόσον δὲν προστατεύονται οἱ ἄνθρωποι ἀπὸ τὸ Ἐνοικιοστάσιον, ὑπόκεινται εἰς ἔξωσιν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ δηλώσῃ ὅτι δὲν ἐννοεῖ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα καὶ ὅτι θὰ προβῇ εἰς διασάφησιν.

§321Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Πρόκειται περὶ ἑρμηνείας, ὄχι τροπολογίας.

§322Ι. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ. Ἤθελα μίαν ἑρμηνείαν· τί ἐννοεῖτε μὲ τὴν λέξιν «ληξιπρόθεσμοι»;

§323ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐννοοῦμεν τὰς μισθώσεις αἱ ὁποῖαι ἔληξαν καὶ ὑφίστανται δυνάμει τοῦ νόμου περὶ Ἐνοικιοστασίου.

§324Ι. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς συμπτύξεως θὰ ἤθελα τὸ ἑξῆς: Εἰς τὰς Σέρρας συμβαίνει κάθε οἰκογένεια νὰ ἔχῃ ἓν δωμάτιον. Ὅταν λοιπὸν ἐπρόκειτο νὰ ἐγκαταστήσωμεν πρόσφυγας καὶ τοῖς ἐλέγομεν ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν 10 ἄνθρωποι νὰ διαμείνουν εἰς ἓν δωμάτιον, μᾶς ἀπήντων, «ὅπως καθήμεθα ἡμεῖς οἱ πρόσφυγες 10 εἰς ἓν δωμάτιον, νὰ καθίσετε καὶ σεῖς». Δι’ αὐτὸ λέγω ὅτι πρέπει νὰ τεθῇ «τηρουμένων τῶν ὅρων τῆς ὑγιεινῆς».

§325ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Στ. Παπαδάκης ἔχει τὸν λόγον.

§326ΣΤ. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, τὸ 11ον ἄρθρον νομίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ μείνῃ ὡς ἔχει, διότι αἱ συνθῆκαι αἱ ὑπάρχουσαι ἐν Θεσσαλονίκῃ διὰ τὰ καταστήματα εἶναι τελείως διαφορετικαὶ ἀπὸ τὰς συνθήκας αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουσι διὰ τὰ καταστήματα εἰς τὰς ἐπαρχίας. Σᾶς φέρω τὸ ἑξῆς παράδειγμα: Εἰς τὴν πόλιν τῆς Βερροίας καὶ ἐν γένει εἰς τὰς μικροπόλεις τῆς Μακεδονίας τὰ 9)10 τῶν καταστημάτων ἢ τὰ 8)10 ἀνήκουσιν εἰς ἀνταλλασσομένους Μουσουλμάνους καὶ κατέχονται ἀπὸ μικροεπαγγελματίας, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι εὔποροι, ὅπως οἱ ἐν Θεσσαλονίκῃ. Διὰ τοῦτο καταθέτω τροπολογίαν, κατὰ τὴν ὁποίαν εἰς τὸ τέλος τῆς 1ης παραγράφου νὰ προστεθῇ ὅτι «ὅσον ἀφορᾷ τὰ καταστήματα, νὰ μὴ ἐφαρμοσθῇ, νὰ ἐφαρμοσθῇ δὲ μόνον διὰ τὰ οἰκήματα».

§327ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ἡ πρώτη διάταξις τοῦ ἄρθρου λέγει τὰ ἑξῆς: «Αἱ διατάξεις τοῦ νόμου τούτου ἰσχύουσι καὶ εἰς τὰς ἕδρας τῶν νομῶν καὶ ὑποδιοικήσεων, ὅπου εὑρίσκονται ἀστικὰ κτήματα ἀνταλλασσομένων Μουσουλμάνων». Τώρα προτείνετε ὅπως προστεθῇ «ἐπὶ καταστημάτων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λάβῃ χώραν ἔξωσις διὰ μισθώσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο πρὸ τῆς 25ης Ἰουλίου 1923». Ἀλλ’ αὐτὸ ἀνατρέπει τὸ ἄρθρον 8.

§328ΕΤΕΡΟΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Δὲν τὸ ἀνατρέπει ὅσον ἀφορᾷ τὴν Θεσσαλονίκην.

§329ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 8 νὰ μείνῃ ἐφαρμοστέον ἐκεῖ, διότι προνοεῖ περὶ μιᾶς ἐξαιρετικῆς διατάξεως, νὰ μὴ ἐφαρμοσθῇ ὅμως ὁ νόμος αὐτὸς ἐπὶ τῶν καταστημάτων τῶν ἄλλων πόλεων τῶν μισθωθέντων πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου 1923.

§330Σ. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Οἱ ἐπαγγελματίαι τῶν ἐπαρχιῶν τῆς Μακεδονίας εἶναι διατεθειμένοι νὰ δεχθῶσιν ἀναθεώρησιν τοῦ ἐνοικίου, νὰ δεχθῶσι δὲ νὰ καταβάλωσι μεγαλύτερα ἐνοίκια, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μετατοπισθῶσιν ἐκ τῶν θέσεων εἰς τὰς ὁποίας εὑρίσκονται τὰ καταστήματά των. Ἄν ἐξώσωμεν ὅλους αὐτοὺς ἀπὸ τὰ καταστήματά των, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εὕρωσιν ἐκεῖ πλησίον ἄλλα. Διότι ναὶ μὲν τὰ καταστήματα αὐτὰ εἶναι κτήματα Τουρκικά, ἀλλ’ οἱ Τοῦρκοι, ὡς εἶναι γνωστόν, δὲν ἀσκοῦσι ποτὲ ἐπαγγέλματα καὶ ἦσαν ὅλα ἐκμεμισθωμένα. Ἐκτὸς τούτου πρέπει νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν καὶ ἓν ἄλλο σπουδαιότατον ζήτημα, ὅτι τὰ καταστήματα αὐτὰ ἀνήκουν εἰς τὰ Τουρκικὰ βακούφια, ὅταν πρὸ τριακονταετίας ἐμισθώθησαν ἀπὸ τοὺς γηγενεῖς, εὑρίσκοντο δὲ τότε εἰς ἐλεεινὴν κατάστασιν καὶ οἱ μισθωταὶ αὐτοὶ τὰ ἔχουν ἐπισκευάσει καὶ λόγῳ τῶν ἐπισκευῶν αὐτῶν ἔφθασαν νὰ ἔχωσι σήμερον τετραπλασίαν καὶ δεκαπλασίαν ἀξίαν. Πῶς θέλετε νὰ τοὺς πετάξωμεν ἀπὸ αὐτὰ τὰ καταστήματα καὶ νὰ τοὺς ἀφήσωμεν ἄνευ καταστήματος;

§331ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ὅσοι ἀπὸ αὐτοὺς εἶναι πλούσιοι θὰ δυνηθῶσι νὰ εὕρωσιν ἄλλο.

§332Σ. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ τῶν πλουσίων, περὶ αὐτῶν εἶμαι σύμφωνος, ὁμιλῶ περὶ τῶν μικροεπαγγελματιῶν, οἱ ὁποῖοι ὅλοι εἶναι ἄποροι.

§333ΕΤΕΡΟΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Εἰς τὴν τροπολογίαν τὴν ἰδικήν σας νὰ προσθέσητε: «Πλὴν τῶν ὑποκειμένων εἰς τὸ ἄρθρον 8».

§334Σ. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Μάλιστα· συμφωνῶ εἰς αὐτό. Πρὶν ἢ κατέλθω τὸ βῆμα θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας νὰ λάβῃ τὸν κόπον αὔριον τὸ πρωὶ νὰ ἐξαποστείλῃ μίαν ἐγκύκλιον φιλεργατικὴν πρὸς ὅλας τὰς Ἐπιτροπὰς τὰς ὁποίας ἐσχημάτισε, νὰ παύσουν τὰς ἐργασίας των μέχρις ὅτου ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ συμφώνως μὲ αὐτὸ ἐνεργήσωσιν.

§335Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἄν πραγματικῶς τὴν τροπολογίαν ὑποβάλλετε διὰ νὰ παρασταθῇ ὅτι, ἂν παραμείνῃ ἡ κατάστασις ὅπως εἶναι καὶ ἂν δὲν λυθοῦν ὅλα αὐτὰ τὰ ζητήματα, πραγματικῶς θὰ ἔχωμεν αὐτὰς τὰς συνεπείας, ὑποθέτω ὅτι αὐτὸ πρὸ παντὸς ὑποβοηθεῖ τὴν ἄποψιν τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι πρέπει οἱ περισσότεροι νὰ παραιτηθοῦν τοῦ λόγου καὶ νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου.

§336ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§337Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Σᾶς παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, ἔχει καμμίαν τροπολογίαν τὸ ἄρθρον 11;

§338ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐκείνη τὴν ὁποίαν εἰσηγεῖται ὁ κ. Παπαδάκης. Ἰδοὺ ποία εἶναι ἡ τροπολογία (ἀναγινώσκει)! «Αἱ διατάξεις τοῦ ἄρθρου τούτου ἰσχύουσι καὶ διὰ τὰς ἄλλας πόλεις. Προκειμένου ὅμως περὶ καταστημάτων ἐνοικιασθέντων πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου 1923 δὲν χωρεῖ ἡ κατὰ τὸ ἄρθρον τοῦτο κλπ. πλὴν τῆς περιπτώσεως τῶν φόρων».

§339Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Τὸν λόγον ἐπὶ τῆς τροπολογίας, κ. Πρόεδρε.

§340ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§341Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Ἀνεπτύξαμεν ἐπαρκῶς προηγουμένως τοὺς λόγους διὰ τοὺς ὁποίους ἐπιβάλλεται εἰς ἡμᾶς, χάριν τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν ἀστικῶν προσφυγικῶν πληθυσμῶν, νὰ ἐπιστήσωμεν τὴν προσοχήν μας καὶ εἰς τὰ καταστήματα. Ἀναγνωρίζομεν τὸ δυσχερὲς τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου τούτου, Ὑποβάλλεται τώρα τροποποίησις, διὰ τῆς ὁποίας δέον νὰ ἐξαιρεθῶσιν αἱ πρωτεύουσαι τῶν νομῶν. Τοῦτο δὲν δυνάμεθα νὰ τὸ παραδεχθῶμεν διότι εἰς τὰς πρωτευούσας τῶν νομῶν ἀκριβῶς ἐλπίζομεν νὰ ἐξευρεθοῦν τὰ μεγάλα καταστήματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἱκανοποιήσουν τὴν ὑπόθεσίν μας.

§342Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Δὲν ἐδέχθητε αὐτὸ εἰς τὴν Ἐπιτροπήν; Ἄνευ ἐξαιρέσεως τῶν καταστημάτων;

§343Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Αὐτὴν τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν ἐδέχθην ἐκεῖ, λέγω καὶ τώρα.

§344Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Ἐδίδετε τὸ δικαίωμα εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας νὰ ἐπεκτείνῃ ἐν ὅλῳ ἢ ἐν μέρει.

§345Γ. ΚΟΝΤΟΛΕΩΝ. Μετὰ τὴν πρώτην συνεδρίασιν τῆς Ἐπιτροπῆς ἐκάματε καὶ δευτέραν καὶ τρίτην, εἰς τὰς ὁποίας ἐγὼ ἀπουσίασα καὶ μετεβάλετε τὸ σχέδιον καὶ φέρετε αὐτὸ τὸ σχέδιον τώρα. Μὲ ἐρωτᾶτε, ἂν ἐγὼ ἤμην σύμφωνος εἰς τὴν συνεδρίασιν ἡ ὁποία ἐγένετο, ὅταν ἐγὼ ἀπουσίαζον.

§346Γ. ΚΙΑΓΙΑΣ. Τὸ ζήτημα νομίζω ὅτι δὲν ἐτέθη καλῶς· διότι ἐδῶ πρόκειται περὶ καταστημάτων, διὰ τὰ ὁποῖα ἐδέχθημεν κατὰ τὴν ὅλην οἰκονομίαν τοῦ νομοσχεδίου τὴν διαίρεσιν, ἐφόσον εἶναι δυνατόν. Δὲν φρονῶ ὅτι ὑπάρχει περίπτωσις νὰ ἐξαιρέσωμεν ἀπὸ τὴν διάταξιν αὐτὴν τὰ καταστήματα τῶν πρωτευουσῶν τῶν νομῶν, διότι, ἂν εἶναι δυνατὴ ἡ διαίρεσις, πρέπει νὰ γίνῃ καὶ ἐκεῖ. Τὸ μόνον τὸ ὁποῖον ἠμποροῦμεν νὰ ὑποστηρίξωμεν εἶναι νὰ ἐξαιρεθοῦν τῆς ἐξώσεως τὰ καταστήματα ἐκεῖνα τῶν πρωτευουσῶν τῶν νομῶν...

§347Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ αὐτοῦ. Ἐγὼ ὑποβάλλω τὴν ἑξῆς τροπολογίαν εἰς τὸ τέλος τῆς γʹ παραγράφου τοῦ ἄρθρου 11 (ἀναγινώσκει): «Διὰ Διατάγματος προκαλουμένου ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας κλπ.». Ἐδῶ προσθέτω τὸ ἑξῆς: «Ἐξαιρετικῶς ἐπὶ καταστημάτων κειμένων εἰς τὰς ἕδρας ὑποδιοικήσεων καὶ κωμοπόλεων αἱ περὶ ἐξώσεως διατάξεις τοῦ παρόντος νόμου δὲν ἐφαρμόζονται εἰς τὰ πρὸ τῆς 25 Ἰουλίου μίσθια».

§348Α. ΚΟΡΑΚΑΣ. Αὐτὸ ὑπάρχει ἤδη εἰς τὴν διάταξιν. (Θόρυβος).

§349ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπορρίπτεται.

§350Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἡ συζήτησις, κ. Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου διαρκεῖ ἓξ ὥρας. Ἔχω τὴν γνώμην ὅτι, ἂν ἐπρόκειτο νὰ γεννηθῇ ἐν τῇ Συνελεύσει ἡ ἐντύπωσις ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἀφορᾷ μόνον τὴν πόλιν τῆς Θεσσαλονίκης δὲν θὰ παριστάμεθα θεαταὶ τοῦ θεάματος, τοῦ ὁποίου παριστάμεθα. Τὸ νομοσχέδιον δὲν θὰ συνεζητεῖτο ἓξ ὥρας παρὰ μόνον δέκα λεπτά, διότι οἱ ἀντιπρόσωποι τῆς πόλεως Θεσσαλονίκης, οἱ πληρεξούσιοι τῆς Θεσσαλονίκης, δὲν ἔλαβον κἂν τὸν λόγον οὔτε νὰ ὑποστηρίξωσιν οὔτε νὰ κατακρίνωσιν, οὔτε εἶναι οἱ μόνοι ἁρμόδιοι οἱ πληρεξούσιοι Θεσσαλονίκης νὰ γνωρίζωσιν, ἂν εἶναι, ὡς διετυπώθη τὸ νομοσχέδιον, ἐξυπηρετικὸν τῶν ἀναγκῶν τῆς πόλεως Θεσσαλονίκης καὶ τοῦ νομοῦ Θεσσαλονίκης. Ἡ ἐντύπωσις δὲ ὑπῆρξεν ὅτι μετὰ ἓξ ὥρας ἀντελήφθησαν οἱ κύριοι πληρεξούσιοι ὅτι πρόκειται περὶ τῆς πόλεως Θεσσαλονίκης καὶ ὄχι περὶ τοῦ ὅλου Κράτους.

§351ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ἔχετε λάθος.

§352Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Δὲν ἔχω λάθος. Παρῆλθον ἀπὸ τοῦ βήματος πληρεξούσιοι Κρήτης, οἱ ὁποῖοι δὲν νομίζω ὅτι ἐνδιαφέρονται διὰ τὴν πόλιν Θεσσαλονίκης καὶ πληρεξούσιοι Λέσβου, ἄρα σαφέστατα συνάγεται ὅτι τόσον οἱ πληρεξούσιοι Λέσβου, ὅσον καὶ οἱ τῆς Κρήτης, ὡς καὶ πάντες οἱ ἄλλοι, εἶχον ὑπ’ ὄψιν των ὅτι ἡ διάταξις τοῦ νομοσχεδίου θὰ ἐπεξετείνετο καὶ εἰς τὰς πόλεις ἐκείνας καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἡ συζήτησις παρετάθη ἐπὶ ἑξάωρον. Δὲν θὰ ὑπῆρχεν οὐδεὶς λόγος, ἂν ἐπρόκειτο τὰ συμπεράσματα μετὰ ἑξάωρον νὰ ἀνατραποῦν τὴν τελευταίαν στιγμὴν διὰ μιᾶς τροπολογίας. Ἡμεῖς ἐπιμένομεν εἰς τὴν ἀκεραίαν ἐφαρμογὴν εἰς ὅλας τὰς πόλεις τῶν μέχρι σήμερον ψηφισθεισῶν διατάξεων καὶ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§353Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Ἐγὼ νομίζω ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ μία συνεννόησις, ὅπως δεχθῶμεν τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας. Εἴπομεν ὅτι δὲν εἶναι δίκαιον νὰ γίνωσι διακρίσεις τῶν διαφόρων πόλεων τῆς Ἑλλάδος. Αὐτὴ ἦτο ἀρχὴ τὴν ὁποίαν παρεδέχθημεν πρὶν ἢ παραπεμφθῇ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὴν Ἐπιτροπήν· ἐφόσον δὲν γίνονται διακρίσεις πρέπει νὰ κάμωμεν τὰς διακρίσεις διὰ νὰ μὴ ἐπέλθωσιν ἀδικίαι. Δὲν πρέπει νὰ γίνῃ διάκρισις μεταξὺ τῶν διαφόρων μερῶν τῆς Ἑλλάδος.

§354Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Μὲ τὴν τροπολογίαν ἡ ὁποία ὑποβάλλεται νομίζω ὅτι τακτοποιεῖται τὸ ζήτημα.

§355ΣΚ. ΖΕΡΒΟΣ. Χαίρω πολύ, διότι θὰ συνεργασθῶμεν ἀμφότεραι αἱ ὁμάδες καὶ θὰ συνεχίσωμεν τὴν ἐργασίαν μας. Ἑπομένως παραιτοῦμαι τοῦ λόγου.

§356ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ 11 ἄρθρου ἔληξεν.

§357Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐδῶ ὑπάρχει ἓν ζήτημα προσωπικόν. Ὁ κ. συνάδελφος ἐνόμισεν ὅτι ἐξαπίνης ἐλήφθη ἡ τροπολογία αὐτὴ τὴν ὁποίαν ἐδώσαμεν.

§358ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πῶς ἐξαπίνης;

§359Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἂν νομίζωσιν ὅτι ἡ τροπολογία δὲν ἱκανοποιεῖ τὴν ἄποψιν πραγματικῶς τὴν γενικήν, διότι ἐγὼ νομίζω ὅτι κατὰ τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν ὑπεβλήθη ἡ τροπολογία τοῦ κ. συναδέλφου, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται ὑπὸ τὰς συνθήκας ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκεται καὶ ἡ Μακεδονία καὶ ὑπάρχει τι εἰς τὸ ὁποῖον σκοντάπτει τις, νομίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐπιμείνωμεν, διότι δὲν λείπει ἡ καλὴ διάθεσις ἐκ μέρους ἡμῶν ν’ ἀκούσωμεν ὅλας τὰς γνώμας, διότι δὲν πρόκειται περὶ νόμου. Ἂν ὁ νόμος δὲν λαμβάνῃ ὑπ’ ὄψιν τὰς τοπικὰς συνθήκας, δὲν δύναται νὰ ἐφαρμοσθῇ. Λοιπὸν νομίζω ὅτι προκειμένου περὶ καταστημάτων εὑρισκομένων εἰς πόλεις παραμεθορίους τὸ ζήτημα τοῦ Ἐνοικιοστασίου καθορίζεται διὰ τῆς σχετικῆς τροπολογίας.

§360ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἡ συζήτησις ἔληξε. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 11, ὡς ἐτροπολογήθη, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου 12 καὶ 13).

§361ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ σύνολον ἀναβάλλεται. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τῶν κτηματικῶν γραφείων καὶ συστάσεως κεντρικοῦ γραφείου ἀνταλλαγῆς ἐν Θεσσαλονίκῃ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διαθέσεως καὶ διοικήσεως κτημάτων ἀνηκόντων εἰς ἀνταλλαξίμους Μουσουλμάνους ἢ ἄλλα Μουσουλμανικὰ νομικὰ πρόσωπα».

§362Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Τὸ δεύτερον νὰ ψηφισθῇ καὶ νὰ παραπεμφθῇ εἰς εἰδικὴν Ἐπιτροπήν. (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν).

§363ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραπέμπεται εἰς εἰδικὴν Ἐπιτροπὴν, ἣν καταρτίζω ἐκ τῶν κ. κ. Δ. Δημάδη, Σ. Τσακμάνη, Σ. Βαρδάκα, Δ. Μέλφου, Γ. Ἀλεκτορίδη, Β. Ἀρτεμιάδη, Ν. Κοντολέοντος καὶ Α. Τερζόγλου. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 27 Δεκεμβρίου 1923 Ν. Δ. περὶ παραχωρήσεως γηπέδου ἐν Θεσσαλονίκῃ πρὸς ἐγκατάστασιν Ποντίων προσφύγων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ Νομ. Διατάγματος τῆς 22)28 Νοεμβρίου 1923 περὶ ἀμέσου ἐκδικάσεως αὐτοφώρων τινῶν πλημμελημάτων».

§364Κ. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Νὰ προστεθῇ ἡ ἑξῆς τροπολογία: «Εἰς ἃς πόλεις ἰσχύει τοῦτο».

§365Α. ΜΑΡΚΟΥ. Τὴν 15 Δεκεμβρίου ἡ Ἐπαναστατικὴ Κυβέρνησις ἐδημοσίευσεν ἓν Νομοθετικὸν Διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου ἀνέτρεψεν ὁλόκληρον τὴν δικονομίαν. Ἐνῷ πρίν, ὅταν ἐπερατοῦτο ἡ ἀνάκρισις, ὁλόκληρος ἡ δικογραφία ὑπεβάλλετο περαιωμένη εἰς τὸν Εἰσαγγελέα, ὁ Εἰσαγγελεὺς συνέτασσε τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν ἀπηύθυνεν εἰς τὸ Συμβούλιον καὶ αὐτὸ ἀπεφαίνετο ἂν ὑπῆρχον ἀρκεταὶ ἐνδείξεις διὰ νὰ παραπεμφθῇ ὁ κατηγορούμενος....

§366Κ. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἔχετε ἀντιρρήσεις διὰ τὸ νομοσχέδιον;

§367Α. ΜΑΡΚΟΥ. Ὂχι· ἔχω τροπολογίαν, διὰ τῆς ὁποίας καταργεῖται τὸ Νομοθετικὸν Διάταγμα.

§368Κ. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἂν ἐπιμένετε, θ’ ἀναβληθῇ ἢ θ’ ἀποσυρθῇ.

§369Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Ἐτέθη ἡ ἀρχὴ νὰ ψηφίσωμεν τὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν συζήτησιν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἔχει ἀντίρρησιν διὰ τὴν τροπολογίαν, ἀλλὰ πάντως χρειάζεται μία συνεννόησις. Νὰ ἀναβληθῇ λοιπὸν σήμερον καὶ νὰ ψηφισθῇ αὔριον.

§370ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ νόμου 1228 τοῦ 1918 περὶ μεταρρυθμίσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τῆς Ποιν. Δικονομίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν).

§371Κ. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, λόγῳ τῆς σοβαρότητος τοῦ νομοθετήματος, νὰ κηρυχθῇ κατεπεῖγον.

§372ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὑπολογισμοῦ ἀμίσθου δικαστικῆς ὑπηρεσίας τῶν κατωτέρων δικαστικῶν ὑπαλλήλων».

§373Κ. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Πρόκειται περὶ τοῦ ἐπικουρικοῦ προσωπικοῦ, τὸ ὁποῖον ὑπηρετεῖ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης καὶ παρέχεται βελτίωσίς τις εἰς ἕνα εἰσηγητήν, ὁ ὁποῖος ἔχει ἑξαετῆ ὑπηρεσίαν εἰς τὸν αὐτὸν βαθμὸν καὶ τοῦ δίδομεν ἀνώτερον μισθόν.

§374ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει καὶ μία ἄλλη τροπολογία, ἡ τοῦ κ. Καλέλλη.

§375Κ. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Δεκτή. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον ὡς ἐτροποποιήθη).

§376ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ σύνολον ἀναβάλλεται. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως δαπάνης διὰ τὴν μεταρρύθμισιν τῶν ἐν Τρικκάλοις παλαιῶν στρατώνων εἰς δικαστικὸν μέγαρον».

§377Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Παρακαλῶ κ. Πρόεδρε, νὰ κηρυχθῇ κατεπεῖγον. (Κηρύσσεται κατεπεῖγον).

§378ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὀργανισμοῦ τῆς ὑπηρεσίας τῶν Δημοσίων Ἔργων κειμένων διατάξεων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μεταθέσεως ἀξιωματικῶν Πυροβολικοῦ εἰς Σῶμα Δ.Ι.Π. καὶ Μεταγωγικοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκπαιδεύσεως ἀξιωματικῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀκυρώσεως ἀποφάσεων καθορισμοῦ ἡλικίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως ταμείων ἐλαιοπαραγωγῆς Κρήτης κλπ.». (Ἀναγινώσκονται καὶ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 1–3).

§379ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4. (Ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου εἶχε λήξει ἡ συζήτησις καὶ εἶχεν ἀρχίσει ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν τροπολογιῶν. Λοιπὸν μόνον ἐπὶ τῶν τροπολογιῶν θέλομεν συζητήσει. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 4 ὑπάρχει ἡ τροπολογία τοῦ κ. Τσαρλαμπᾶ.

§380Μ. ΤΣΑΡΛΑΜΠΑΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ νοηθῇ ταμεῖον φυτοπαθολογικὸν διοικούμενον ἀπὸ ἕνα ἰατρόν. Χρειάζεται ἑπομένως εἰδικὸν πρόσωπον διὰ νὰ δυνηθῇ τὸ ταμεῖον νὰ ὀρθοποδήσῃ.

§381Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Δι’ αὐτοῦ τοῦ «ἐπιτρέπεται» κατ’ οὐσίαν συνιστᾶται θέσις δημοσία, τὴν ὁποίαν πληρώνει τὸ Κράτος.

§382Μ. ΤΣΑΡΛΑΜΠΑΣ. Καὶ σήμερον διαθέτει τὸ Κράτος ὑπάλληλον, τὸν ὁποῖον πληρώνει.

§383Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Δὲν γίνεται δεκτόν. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 4, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6).

§384ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 7. (Ἀναγινώσκεται).

§385Ι. ΜΑΡΜΑΤΑΚΗΣ. Θὰ παρακαλέσω, τὰ ἐργαλεῖα τὰ ὁποῖα χρειάζονται, καθὼς καὶ ἡ μελάσσα νὰ εἰσάγωνται ἀτελῶς.

§386Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐπίσης ἐπιθυμία τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν μερῶν εἶναι νὰ δύναται διὰ Διατάγματος νὰ ἐφαρμόζεται ὁ νόμος αὐτός, ἀλλὰ εἰς τὰ Διατάγματα νὰ καθορίζωνται αἱ περιφέρειαι.

§387ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει καὶ ἡ τροπολογία τοῦ κ. Γουργουρῆ.

§388Γ. ΣΟΛΔΑΤΟΣ. Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Γουργουρῆ εἶναι ὁμοία μὲ τὴν ἰδικήν μου. Ἄν ἑπομένως γίνῃ αὐτὴ δεκτή, τότε ἐγὼ ἀποσύρω τὴν τροπολογίαν μου. Θὰ εἶχον μόνον νὰ παρατηρήσω πρὸς τὸν συνάδελφον κ. Κρεμεζῆν ὅτι, κατὰ τὴν γνώμην μου, θὰ ναυαγήσουν τὰ ταμεῖα, ἂν εἶναι μικρότερα ἀπὸ τὴν περιφέρειαν μιᾶς ἐπαρχίας.

§389Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Παρακαλῶ καὶ ἐγὼ νὰ περιληφθῇ διάταξις περὶ ἀτελείας τῶν εἰσαγομένων ὑλικῶν.

§390Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Δὲν δύναμαι νὰ ἀναλάβω τὴν εὐθύνην τῆς ἀποδοχῆς τοιαύτης τροπολογίας, διότι δὲν ἠξεύρω περὶ πόσου ἐσόδου πρόκειται. Λείπει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν.

§391Σ. ΤΣΑΚΜΑΝΗΣ. Πρόκειται διὰ τὴν μελάσσαν καὶ διὰ τὸ ἀρσενικόν.

§392Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἦτο διατεθειμένον νὰ κανονίσῃ τὸ ζήτημα αὐτὸ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ταμεῖον Πηλίου, ἀλλ’ εὑρίσκεται πρὸ νομοθετικῆς ἀδυναμίας.

§393Μ. ΤΣΑΡΛΑΜΠΑΣ. Ἂς ἐπιτραπῇ νὰ γίνῃ διὰ Διατάγματος.

§394Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Πολὺ καλά. Ἂς γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ὅμως ὅτι ἐπιτρέπεται διὰ Διατάγματος νὰ δοθῇ ἡ ἀτέλεια. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 7, ὡς ἐτροπολογήθη).

§395ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 8. (Ἀναγινώσκεται). Ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Τζώρτζη.

§396Γ. ΤΖΩΡΤΖΗΣ. Τὴν ἀποσύρω.

§397ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τροπολογία καὶ τοῦ κ. Καταπότη...

§398Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Τὴν ἀνέγνωσα νὰ γίνῃ δεκτή.

§399Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν, διότι καὶ ἐγὼ τὴν εὑρίσκω δικαίαν, ὡς καὶ τὴν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 9. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 8 ὡς ἐτροπολογήθη, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 9, ὡς ἐτροπολογήθη, 10 καὶ 11).

§400ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 12. (Ἀναγινώσκεται). Ὁ κ. Καλδῆς ἐζήτησε πρῶτος ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον.

§401Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἔχω ὑποβάλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 12, ἡ ὁποία εἶναι ὁμοία μὲ ἄλλην τροπολογίαν ἥτις ἀνεγνώσθη, μὲ τὴν διαφορὰν ὅμως ὅτι, ἐνῷ κατὰ τὴν τροπολογίαν ἐκείνην ἐπιτρέπεται ἡ σύστασις ταμείων εἰς ἄλλας περιφερείας κατόπιν Διαταγμάτων, ἀλλὰ καὶ κατόπιν ψηφισμάτων τῆς πλειονότητος τῶν Κοινοτικῶν Συμβουλίων, κατὰ τὴν ἰδικήν μου τροπολογίαν πρέπει νὰ λείψῃ τὸ «κατόπιν ψηφισμάτων τῆς πλειονότητος τῶν Κοινοτικῶν Συμβουλίων».

§402Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Ἔχετε δίκαιον, πρέπει νὰ λείψῃ αὐτό. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 12 ὡς ἐτροπολογήθη, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου 13 καὶ 14).

§403ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ σύνολον ἀναβάλλεται, λόγῳ τῶν ἐπελθουσῶν τροπολογιῶν. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 4 Αὐγούστου 1923 Ν. Δ. περὶ διατιμήσεως καὶ διώξεως τῆς αἰσχροκερδείας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ αἰσχροκερδείας διατάξεων τοῦ ἀπὸ 17 Μαΐου ἐ. ἔ. Ν. Δ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανισμοῦ τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐννόμου Τάξεως». Ἄρθρον 1. (Ἀναγινώσκεται). Ὁ κ. Κρεμεζῆς ἔχει τὸν λόγον.

§404Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Πρόκειται περὶ ὀργανώσεως τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου, πρόκειται δηλ. περὶ ἐπιβαρύνσεως τοῦ Προϋπολογισμοῦ διὰ 25.000.000 μὲ περιττὰς ὑπηρεσίας.

§405Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Ἡ ἐπιπλέον δαπάνη τὴν ὁποίαν ὑφίσταται τὸ Κράτος εἶναι 960.000, διότι δὲν δημιουργοῦνται νέα τμήματα· ἀποσπῶνται τὰ ὑπάρχοντα εἰς τὰ ἄλλα Ὑπουργεῖα.

§406Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Τὰ τρία τμήματα τὰ ὁποῖα ἀποσπῶνται μεταβάλλονται εἰς διευθύνσεις, ἐκτὸς αὐτοῦ δὲ δίδεται καὶ τὸ δικαίωμα εἰς τὸν Ὑπουργὸν νὰ ἱδρύῃ καὶ ἄλλα τμήματα. Ἐκτὸς αὐτοῦ, τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καθ’ ἑαυτὸ δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο, παρὰ αὐτόχρημα ἄρνησις τοῦ νόμου 2494 περὶ δημοσίων ὑπαλλήλων, διότι ὁρίζονται πολὺ κατώτερα προσόντα διὰ τὰς θέσεις διευθυντοῦ καὶ τμηματάρχου. Συντέμνεται ὁ χρόνος πρὸς προαγωγήν, ὁρίζονται ἐπιμίσθια.

§407ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλετε νὰ ψηφισθῇ ἀπόψε εἰς αʹ ἀνάγνωσιν;

§408Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Τὸ ἀποκρούω κατ’ ἀρχήν.

§409ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψηφίσθη κατ’ ἀρχήν.

§410Α. ΜΑΡΚΟΥ. Εἶναι προτιμότερον νὰ ἀναβληθῇ, διότι εἶναι νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἐπιβαρύνει τὸν Προϋπολογισμόν, διότι ἐμείναμεν σύμφωνοι νὰ μὴ συζητήσωμεν τοιαῦτα νομοσχέδια.

§411Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Ναί, ἀλλὰ τὸ Ὑπουργεῖον αὐτὸ δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐξακολουθῇ νὰ ἐργάζεται ἄνευ ὀργανισμοῦ.

§412Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐνῷ τίθενται ὡρισμέναι ἀρχαὶ καὶ κανονίζεται ὁ τρόπος τῆς συζητήσεως, παραδόξως αἱ ἀρχαὶ αὐταὶ παραβιάζονται. Εἴπετε ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον ἔχει ἀνάγκην ὀργανισμοῦ, σᾶς ἀπαντῶ ὅτι δυνάμει ἄρθρου τοῦ Διατάγματος τῆς ἱδρύσεως τοῦ Ὑπουργείου, ἐξουσιοδοτεῖται ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως νὰ ἐκδώσῃ Διάταγμα καὶ νὰ κανονίσῃ τὸν ὀργανισμὸν τοῦ Ὑπουργείου. Συνεπῶς ἡ δικαιολογία αὐτή, ἐφόσον τὸ Ὑπουργεῖον αὐτὸ λειτουργεῖ ἤδη ἐπὶ τετράμηνον, δὲν εἶναι ἐπαρκὴς διὰ νὰ μὴ δικαιολογήσῃ τὴν μὴ ἀναβολὴν τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου.

§413Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Ἀφοῦ ὅλη σας ἡ ἐπιχειρηματολογία αὐτὴ εἶναι νὰ ἀναβληθῇ τὸ νομοσχέδιον, ἂς ἀναβληθῇ.

§414Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐγὼ ἀπαντῶ εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος εἶπεν ὅτι ἐπιμένει νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον δι’ αὐτὸν τὸν λόγον. Τώρα ἐρωτῶ: Ἡ Κυβέρνησις ἐπιμένει εἰς τὸ νὰ συζητήσωμεν ἐπ’ αὐτοῦ ἢ θὰ τὸ ἀναβάλῃ;

§415Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Ἐπειδὴ ὁ ἀρχικός του ὀργανισμὸς ἔγινε διὰ Νομοθετικοῦ Διατάγματος, ἐκ σεβασμοῦ πρὸς τὴν Συνέλευσιν ὑπεβλήθη τὸ νομοσχέδιον.

§416Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἔρχεται εἰς τὴν Συνέλευσιν τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν εἶναι διὰ νὰ ὀργανωθῇ ἡ ὑπηρεσία, ἀλλ’ ἄλλος πολὺ σοβαρώτερος· εἶναι ὁ λόγος τοῦ νὰ ἱδρυθοῦν νέα τμήματα, νέαι ὑπηρεσίαι ὅλως περιτταί. Τὸ ἐπαναλαμβάνω καὶ τὸ τονίζω καὶ θὰ τὸ ἀποδείξω, εἶναι ὁ λόγος τοῦ νὰ κυρωθοῦν διάφοροι διορισμοὶ ὑπαλλήλων καὶ σχετικαὶ δαπάναι γενόμεναι παρὰ τὸν νόμον. Καὶ εἶναι ὁ λόγος ὅτι εἰς τὸ μέλλον ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως ἐξουσιοδοτεῖται, κατὰ προφανῆ ἄρνησιν ὅλων τῶν διατάξεων τοῦ 2494 νόμου περὶ ὑπαλλήλων, νὰ διορίζῃ ἐκτάκτους ὑπαλλήλους, νὰ διορίζῃ δοκίμους ὑπαλλήλους.

§417Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Ποῦ εἴδετε νὰ διορίζω τοὺς ἐκτάκτους καὶ τοὺς δοκίμους, σᾶς παρακαλῶ;

§418Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Δὲν ἐσυνήθισα νὰ λέγω ἀνακριβείας. Σᾶς παραπέμπω εἰς τὸ ἄρθρον 9, τὸ ὁποῖον λέγει (ἀναγινώσκει): «Τὸ προσωπικὸν τῆς Διευθύνσεως... κλπ.». Ἰδοὺ οἱ ἔκτακτοί σας ὑπάλληλοι.

§419Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Μοῦ ἐπιτρέπετε τὴν ἑρμηνείαν, κ. συνάδελφε;

§420Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Τὴν ἑρμηνείαν τὴν ἔκαμα μόνος, κ. Ὑπουργέ.

§421Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Μὲ τὸ μυαλὸ τὸ δικό σας ἂν θέλετε ν’ ἀκούσετε καὶ μὲ τὸ δικό μας. Ἀκριβῶς, ἂν ἤθελα νὰ δημιουργήσω θέσεις, θὰ ἐδημιούργουν θέσεις μονίμων ὑπαλλήλων καὶ ὄχι ἐκτάκτων, μὲ τὴν πρόθεσιν, ὅπως, παρερχομένου τοῦ χρόνου καθ’ ὃν πρόκειται νὰ λειτουργήσῃ τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο, δυνάμεθα νὰ ἀπαλλάξωμεν τὸ Κράτος πολλῶν δαπανῶν.

§422Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἔχετε πολλοὺς κλάδους διὰ νὰ ἀπαλλάξητε τὸ Κράτος δαπανῶν. Καὶ αὐτοὶ ὅλοι οἱ ὑπάλληλοι θὰ διορίζωνται ἄνευ διαγωνισμοῦ, παρὰ τὸν νόμον 2494, ὅπως θὰ θέλῃ ὁ κ. Ὑπουργός. Δὲν θὰ γίνῃ τίποτε ἄλλο, παρὰ ἡ κομματικὴ φατρία νὰ εὐχαριστηθῇ.

§423Κ. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Δὲν δύναται νὰ τεθῇ διάταξις διορισμοῦ ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι μεθαύριον θὰ ἔχουν ἀπαιτήσεις κατὰ τοῦ Δημοσίου.

§424Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἄν εἴχετε ὑπ’ ὄψιν τὸ νομοσχέδιον, θὰ ἐβλέπετε ὅτι, καίτοι εἶναι προσωρινὸν τὸ Ὑπουργεῖον, δημιουργοῦνται τρεῖς μόνιμοι διευθύνσεις.

§425Κ. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Χρειάζονται σήμερον διὰ τὴν ὀργάνωσιν τοῦ Ὑπουργείου.

§426Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Κύριοι, εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐννόμου Τάξεως ὑπήχθησαν ὑπηρεσίαι ὡρισμένων Ὑπουργείων. Πρῶτον, ἡ ὑπηρεσία τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ἡ ὑπηρεσία τῆς Διευθύνσεως Χωροφυλακῆς μετὰ τῶν ἁρμοδίων τμημάτων καὶ τοῦ εἰδικοῦ λογιστηρίου τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ἡ ὑπηρεσία ἑνὸς τμήματος τοῦ Ὑπουργείου τῆς Γεωργίας, τοῦ τμήματος τῆς στρατιωτικῆς ἀσφαλείας, καὶ ἡ ὑπηρεσία τοῦ τμήματος Χωροφυλακῆς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν. Ἀσχέτως τῶν λόγων, οἱ ὁποῖοι ἐπέβαλον, κατὰ τὴν γνώμην τῆς Κυβερνήσεως, τὴν κατὰ τοιοῦτον μάλιστα τρόπον ἐσπευσμένην ἵδρυσιν τοῦ Ὑπουργείου τούτου διὰ Νομοθετικοῦ Διατάγματος, ὅτε ἱδρύθη, καίτοι ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι ἡ ἵδρυσις τοῦ Ὑπουργείου τούτου, ὅσον ἀφορᾷ τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν τῆς ὑπαίθρου χώρας, εἶχεν ἀρκετὰ ἀποτελέσματα πρὸς καταδίωξιν τῆς ληστείας, ὀφείλω νὰ διαδηλώσω τὴν γνώμην μου ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο ἐθεώρησα καὶ θεωρῶ τελείως περιττόν, λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἀπεσπάσθη, δὲν ἔμεινε παρὰ πραγματικὸν νεκροταφεῖον Ὑπουργείου Κοινοτήτων καὶ Νομαρχιῶν. Καὶ ἔχω τὴν ἀντίληψιν ὅτι ἱδρυομένου ἑνὸς ἁπλοῦ Ὑφυπουργείου, ἀντὶ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐννόμου Τάξεως, ὑπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, θαυμάσια θὰ ἐξησφαλίζετο ἡ ἔννομος τάξις. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο δὲν ὑπάρχει διάστασις γνωμῶν, διότι ἔχω τὴν ἀντίληψιν ὅτι τόσον ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅσον καὶ ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως ἔχουν τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν καὶ ἐπανειλημμένως διεδήλωσαν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο δὲν ἱδρύθη εἰμὴ μόνον χάριν τῶν ἐκτάκτων περιστάσεων, ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκεται σήμερον ἡ δημοσία τάξις καὶ ἀσφάλεια καὶ πρὸς ἐμπέδωσιν ἀκριβῶς αὐτῆς. Δέχομαι τὴν ἀναβολήν, δέχομαι νὰ παραιτηθῶ τῆς συζητήσεως, ἂν ἀποδειχθῇ ὅτι δὲν θὰ ἐπιβαρυνθῇ ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους διὰ δαπανῶν περισσοτέρων τῶν 20 ἑκατομμυρίων. Κύριε Πρόεδρε, δὲν προχειρολογῶ, ἀλλ’ ἀπεναντίας, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νομοσχεδίου σας μετέβην εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον νὰ ζητήσω πληροφορίας καὶ ὅπως εἶναι συντεταγμένον τὸ νομοσχέδιον μοὶ ἐμβάλλει τὴν ὑπόνοιαν ὅτι ἡ δαπάνη θὰ ὑπερβῇ τὰ 34 ἑκατομμύρια καὶ θὰ τὰ ὑπερβῇ, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως θὰ θελήσῃ νὰ πραγματοποιήσῃ τὸν διορισμὸν τῶν ὑπαλλήλων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἀναφέρονται εἰς τὸ νομοσχέδιον. Διότι δὲν πρόκειται περὶ προσθήκης ἑνὸς ἢ δύο κτιρίων. Ἄν τὰ ὑπολογίσετε, κατὰ τὴν σημείωσιν τὴν ὁποίαν μοῦ ἐδώσατε, τόση θὰ εἶναι ἡ δαπάνη. Πιθανὸν νὰ πλανῶμαι, ἀλλ’ ἐρωτῶ: Ἐπιτρέπεται τοιοῦτον νομοσχέδιον, νὰ κηρυχθῇ μάλιστα κατεπεῖγον, ἐφόσον ὑπάρχει αὐτὴ ἡ ἀμφισβήτησις, ἐφόσον ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἢ οἱ ἀναπληροῦντες αὐτὸν ἢ ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῆς Ἐννόμου Τάξεως Ὑπουργὸς δὲν ἔχουσι πρόχειρα τὰ μέσα διὰ νὰ μᾶς διαβεβαιώσωσι, καταθέτοντες εἰς τὴν Συνέλευσιν σημείωμα τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου ποία θὰ εἶναι ἡ δαπάνη;

§427Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Θὰ τὸ ἔχετε καὶ αὐτὸ τὸ σημείωμα, κ. συνάδελφε.

§428Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Θὰ τὸ ἔχωμεν εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν;

§429Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Ἐγὼ σᾶς λέγω ὅτι θὰ τὸ ἔχετε καὶ κατὰ τὴν σημερινὴν συνεδρίασιν.

§430Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ τοῦ σημειώματος, διὰ τοῦ ὁποίου ἀναγράφεται ἡ δαπάνη εἰς 960.000, ἐνῷ τώρα εἶναι 1.000.000, διότι ἀσφαλῶς τὸ σημείωμα αὐτὸ δὲν εἶναι ἀκριβές, κ. Ὑπουργέ.

§431Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Ἐτελειώσατε;

§432Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Δὲν θὰ τελειώσω τόσον εὔκολα, κ. Ὑπουργέ. Τὰ χρήματα τὰ ὁποῖα πληρώνει σήμερον ὁ λαὸς εἶναι ἐπαχθεστάτη φορολογία καὶ νομίζω ὅτι ἔχομεν ἱερὰν ὑποχρέωσιν, ὅταν παριστάμεθα ἐνταῦθα ὡς ἐντολοδόχοι τοῦ λαοῦ, νὰ μὴ ἐπιτρέπωμεν εἰς πολιτικὰς φατρίας νὰ διασπαθῶσι κατὰ τοιοῦτον τρόπον τὸ δημόσιον καὶ ἱερὸν χρῆμα τοῦ λαοῦ. Ὑπέδειξα εἰς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῆς Ἐννόμου Τάξεως ὅτι τὸ μόνον Ὑπουργεῖον τὸ ὁποῖον εἰς τὰς σημερινὰς περιστάσεις καὶ τὰς ἀνάγκας ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρισκόμεθα, ἀναγνωρίζοντες ὅλοι τὴν ἀνάγκην τῶν οἰκονομιῶν, τὸ ὁποῖον ἠδύνατο νὰ ἐπιφέρῃ οἰκονομίας ὀργανικάς, εἶναι ἀκριβῶς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐννόμου Τάξεως καὶ ἀκριβέστερον καὶ εἰδικώτερον ἡ ὑπηρεσία τῆς Χωροφυλακῆς. Ὡς γνωρίζετε, ὅσοι παρακολουθεῖτε τουλάχιστον τὴν κίνησιν τῆς Χωροφυλακῆς, εἰς τὴν Χωροφυλακὴν ὑπάρχουν αἱ ἑξῆς διοικήσεις. Ἀρχίζω ἀπὸ τὰς κατωτάτας: Σταθμός, Ὑποδιεύθυνσις, Διεύθυνσις, Ἀρχηγεῖον. Ἐν τῷ μεταξὺ ὑπάρχει καὶ ἡ Ἀνωτάτη Διοίκησις Θεσσαλονίκης, ἡ Ἀνωτάτη Διοίκησις Κρήτης, ἡ Ἀνωτάτη Διοίκησις Ἠπείρου καὶ ἡ Ἀνωτάτη Διοίκησις τῶν Νήσων τοῦ Αἰγαίου. Ἡ τάσις ὅλων τῶν ὑπηρετούντων τὸ Κράτος, τοῦ νὰ προάγωνται, ἀτυχῶς μετατραπεῖσα εἰς μανίαν, δύναμαι νὰ εἴπω, εἰς τὴν Χωροφυλακήν, ἐπεβλήθη καὶ ἐδημιούργησεν 6 Διοικήσεις καὶ παραδιοικήσεις, 60 ἀνωτέρους ἀξιωματικοὺς μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ προαχθοῦν, ἀξιωματικοὶ οἱ ὁποῖοι κατήντησαν ἀπὸ χωροφύλακες τοῦ 1910 νὰ εἶναι σήμερον συνταγματάρχαι. Καὶ ἱδρύονται καὶ διάφοροι Διοικήσεις, ἔχομεν δὲ σήμερον γενικῶς τὴν ἑξῆς ἱεραρχίαν: Σταθμός, Τμῆμα, Ὑποδιοίκησις, Διοίκησις, Ἀνωτέρα Διοίκησις, Ἀρχηγεῖον. Προσετέθησαν δηλ. 40 Διοικήσεις, μοῦ φαίνεται, καθ’ ὅλον τὸ Κράτος καὶ 3 Ἀνώτεραι Διοικήσεις.

§433Π. ΚΑΡΑΣΕΒΔΑΣ. Αὐταὶ εἶναι ἀπαραίτητοι.

§434Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐγὼ φρονῶ ὅτι δὲν εἶναι ἀπαραίτητοι καὶ τὸ ἀποδεικνύω.

§435Π. ΚΑΡΑΣΕΒΔΑΣ. Πάντοτε ὑπῆρχε Σταθμὸς καὶ Τμῆμα καὶ Διοίκησις Χωροφυλακῆς εἰς κάθε νομὸν καὶ κάθε ἐπαρχίαν, ὑπῆρχον δὲ οἱ ἴδιοι ἀξιωματικοί. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔγινε πρὶν καὶ ὄχι τώρα εἶναι ὅτι διῃρέθη ἡ Ἑλλὰς εἰς μεγάλας περιφερείας. Δὲν ἠδύνατο ἡ Ἑλλὰς νὰ διοικηθῇ ἀπὸ ἕνα κέντρον.

§436Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐτελειώσατε; Νὰ σᾶς ἀπαντήσω· ἐγὼ πρὸ ὀλίγου ἔφερον ὅπλον.

§437Π. ΚΑΡΑΣΕΒΔΑΣ. Δὲν ἠξεύρω πόσοι εἶναι οἱ ἀξιωματικοί.

§438Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας ὅτι προηγουμένως ὑφίστατο Σταθμός, Ὑποδιεύθυνσις, Διεύθυνσις, ἡ ὁποία εἰς τὸ Μεσολόγγιον, τὴν περιφέρειάν σας, ἔγινεν Ἀρχηγεῖον καὶ 4 Διοικήσεις.

§439Γ. ΚΙΑΓΙΑΣ. Αὐτὸς εἶναι ὁ ὀργανισμὸς τῆς Χωροφυλακῆς ὁ νεώτερος· δὲν εἶναι τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐννόμου Τάξεως.

§440Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐννόμου Τάξεως εἶναι, κ. Κιαγιᾶ.

§441Π. ΚΑΡΑΣΕΒΔΑΣ. Εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου εἶναι ἓν Τμῆμα· τὰ ἄλλα εἶναι Σταθμοί.

§442Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Πότε ἔγινε τὸ Τμῆμα;

§443Π. ΚΑΡΑΣΕΒΔΑΣ. Πρὸ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐννόμου Τάξεως.

§444Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐγὼ λέγω ὅτι εἶναι περιττὴ ἡ ὑπηρεσία τὴν ὁποίαν ἐδημιούργησε τὸ τελευταῖον.

§445Ι. ΚΑΛΟΓΕΡΑΣ. Ἡμεῖς τὰ θέλομεν καὶ πυκνότερα ἀκόμη.

§446Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Ἀφήσατε τὰς διακοπάς. Ὁρίστε, κ. Κρεμεζῆ.

§447ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶσθε ἐκτὸς τοῦ θέματος.

§448Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι εἶμαι ἐντὸς τοῦ θέματος, διότι συζητοῦμεν περὶ τῶν δαπανῶν, τὰς ὁποίας θὰ προκαλέσῃ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον καὶ συζητοῦμεν ἐπίσης ἐπὶ τοῦ γεγονότος ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐννόμου Τάξεως, ἀντὶ νὰ ζητῇ ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν νὰ κυρώσῃ ἀπὸ σήμερον διὰ τῆς ψήφου της δαπάνας περισσοτέρας τῶν μέχρι σήμερον γενομένων, ἠδύνατο τοὐναντίον, ὀργανιζομένης τῆς Χωροφυλακῆς, νὰ ἐπιφέρῃ μίαν σπουδαιοτάτην εἰς τὸ Κράτος οἰκονομίαν.

§449ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε· δὲν πρόκειται περὶ ὀργανισμοῦ τῆς Χωροφυλακῆς. Πρόκειται περὶ ὀργανισμοῦ τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐννόμου Τάξεως. Εἶναι ἄλλο τὸ θέμα.

§450Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς μὲ προεκάλεσε καὶ μοῦ εἶπεν ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμωμεν ὀργανισμὸν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον χωρὶς νὰ κάμωμεν δαπάνας καὶ εἰς αὐτὸ ἀπαντῶ τώρα.

§451Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Ὁρίστε, κ. Κρεμεζῆ.

§452Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Παραιτοῦμαι ἀπὸ τὸ σημεῖον τοῦτο καὶ θ’ ἀκολουθήσω συζήτησιν εἰς τὸ ἄλλο θέμα. Ἀρκεῖ μόνον ν’ ἀναφέρω ὅτι αἱ κεντρικαὶ ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐννόμου Τάξεως πολὺ ὀλίγον ἐσχάτως σέβονται τὸ δημόσιον χρῆμα. Καὶ πρὸς τοῦτο θὰ ὑποδείξω εἰς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῆς Ἐννόμου Τάξεως δύο γεγονότα, τὰ ὁποῖα καὶ ἰδιαιτέρως τὸν παρεκάλεσα νὰ μοῦ δώσῃ τὸν χρόνον διὰ νὰ τοῦ τὰ ὑποδείξω. Ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν μοῦ τὸν ἔδωσε, καίτοι ὑπεσχέθη. Τὰ γεγονότα αὐτὰ εἶναι τὰ ἑξῆς: Ἀφ’ ἧς ἐτοποθετήθη εἰς τὴν Ἀστυνομικὴν Διεύθυνσιν ὁ συνταγματάρχης τῆς Χωροφυλακῆς κ. Κοκκαλᾶς....

§453Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Ἐπιτρέπετε, κ. συνάδελφε; Αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἴπετε «ἐσχάτως», ἐννοεῖτε ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μου;

§454Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ὄχι· ἦτο τότε Διευθυντής. Δὲν σᾶς βαρύνει.

§455Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Θὰ ἤθελον μίαν διαστολὴν τῶν ἡμερῶν μου ἀπὸ τῶν ἡμερῶν τοῦ προκατόχου μου. Ὄχι, διότι θέλω ν’ ἀφήσω ἐκτεθειμένας τὰς ἡμέρας ἐκείνας, διότι ὑπήρξαμεν ἐντιμότατοι καὶ ἐπιφανέστατοι, ἀλλὰ θέλω νὰ ἔχω διαστολὴν τῶν εὐθυνῶν.

§456Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐγὼ δὲν ζητῶ εὐθύνας ἀπὸ τὸν παρόντα Ὑπουργὸν τῆς Ἐννόμου Τάξεως. Ἄλλως τε συζητοῦμεν νομοσχέδιον καὶ δὲν πρόκειται περὶ εὐθυνῶν. Ἀφ’ ἧς ὁ κ. Κοκκαλᾶς ἀνέλαβε τὴν Διεύθυνσιν τῆς Ἀστυνομίας Ἀθηνῶν, ἐπὶ τῆς ὑπουργίας τοῦ κ. Παπανδρέου, ἐζήτησεν ἐπανειλημμένως πίστωσιν καὶ ἐπέτυχε τοιαύτην.

§457Γ. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Τὴν χρονολογίαν νὰ μᾶς εἴπητε.

§458Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐπὶ τῆς ὑπουργίας Παπανδρέου, ἀλλὰ δυστυχῶς καὶ οἱ ἐπακολουθήσαντες Ὑπουργοὶ τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν ἔλαβον μέτρα διὰ νὰ ἐξακριβώσωσι πῶς ἐδαπάνα ὁ Διευθυντὴς τῆς Ἀστυνομίας τὰ χρήματα ταῦτα καὶ ἐπὶ πλέον διὰ νὰ μειώσωσι τὴν σπατάλην αὐτήν, ἡ ὁποία ἀνέρχεται εἰς 1.755.000 δρ. περιπλέον τῶν ὅσα ἐδαπανῶντο. Ὀφείλω νὰ σημειώσω ὅτι τὰ χρήματα αὐτὰ διετίθεντο ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐντολῆς, ἀλλὰ μόνον διὰ προσωρινῆς ἐντολῆς καὶ ἐδικαιολογοῦντο ἐπὶ τῇ βάσει ἁπλῶν ἀποδείξεων, εἰς τὰς ὁποίας δὲν ἐτίθεντο κἂν αἱ πραγματικαὶ ὑπογραφαὶ τῶν δικαιουμένων.

§459ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος σᾶς τὰ εἶπεν αὐτὰ δὲν εἶναι ἐν τάξει.

§460Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐγὼ θὰ καταγγείλω γεγονότα ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐννόμου Τάξεως νὰ διατάξῃ ἀνάκρισιν ἐπὶ τούτων διὰ νὰ βεβαιωθῇ ποῦ καὶ πῶς διετίθεντο τὰ ποσὰ ταῦτα.

§461Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Ἐνθυμοῦμαι, ὅταν συνεζητεῖτο τὸ κατοχυρωτικόν, ὅτι ὁ κ. Ἀραβαντινός, Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, εἶπεν εἰς τὸν κ. Καφαντάρην ὅτι «σεῖς ἐδωρήσατε 200 χιλιάδας, ἐνῷ ἡμεῖς θέλομεν νὰ προασπίσωμεν τὸ καθεστώς». Καὶ ὁ κ. Καφαντάρης εἶπε «ναὶ ἡμεῖς ἐπροτείναμεν τὴν αὔξησιν τῆς δημοσίας ἀσφαλείας». Ἑπομένως πρόκειται περὶ τῆς δαπάνης καὶ τῆς δικαιολογίας, ἡ ὁποία ἐνηργήθη ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως. Θὰ παρακαλέσω, ὅπως ἐπὶ ζητημάτων, τὰ ὁποῖα ἔχουσι διαλευκανθῆ ἀπὸ πρόσωπα σοβαρὰ — φαντάζομαι ὅτι εἶναι σοβαρὸν τὸ πρόσωπον τοῦ κ. Καφαντάρη — δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ μοῦ ζητοῦνται πληροφορίαι. Μὲ τὸν κ. συνάδελφον ἐσυζητούσαμεν μίαν ἡμέραν καὶ εἶπον εἰς αὐτὸν ὅτι θὰ τὸν καλέσω εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ἀλλὰ λόγῳ τῶν παννυχίδων δὲν ἠδυνήθην νὰ τὸν καλέσω. Ἄν ἔχῃ συγκεκριμένας πράξεις, βεβαίως θὰ γίνῃ ἀνάκρισις.

§462Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ὅ,τι ἐλέχθη μεταξὺ Καφαντάρη καὶ Ἀραβαντινοῦ δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ λεχθῇ, ἰδίως περὶ τοῦ διορισμοῦ τῶν χαφιέδων.

§463ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως δὲν ἐμέμφθη τοῦ κ. Καφαντάρη.

§464Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Ὁ Ὑπουργὸς δὲν εἶναι ἀκόμη εἰς θέσιν νὰ δώσῃ πληροφορίας· δὲν εἶμαι κάτοχος ἀκόμη ὅλων τῶν στοιχείων διὰ νὰ δώσω πληροφορίας. Καλῶς ἔπραξα νὰ ὑπενθυμίσω ὡρισμένας πληροφορίας, αἱ ὁποῖαι ἔχυσαν φῶς, χωρὶς νὰ κατηγορήσω κανένα.

§465ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Κατόπιν τῶν λεχθέντων νὰ ἀναβληθῇ τὸ νομοσχέδιον.

§466Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Θὰ ἔλεγον τοῦτο, ὅτι, ἐπειδὴ ὁ κ. συνάδελφος ὡμίλησε περὶ πινάκων, καταθέτω πίνακα ὑπ’ εὐθύνην μου καὶ τῆς ὑπηρεσίας ἡ ὁποία τὸν συνέταξε καὶ παρακαλῶ νὰ τὸν συμβουλευθῆτε. Εἶναι πίναξ ἀναλυτικός, ἀναφέρων 88.081 δρ. μὲ τὰς ὁποίας ἐπιβαρύνεται τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐννόμου Τάξεως, ὄχι σύμφωνα μὲ τὴν ἐνεστῶσαν κατάστασιν, ἀλλὰ σύμφωνα μὲ τὸν ὀργανισμόν. Πληροφορῶ τὸν κ. συνάδελφον ὅτι οὔτε ἕνας ὑπάλληλος δὲν προσετέθη. Ὅταν ἐδημιουργήθη τὸ Ὑπουργεῖον αὐτό, εὗρον τὸν Κανονισμόν, εὗρον δὲ καὶ τὸν κατάλογον καὶ εἶπον ὅτι θὰ τὸν ὑποστηρίξω καὶ δι’ αὐτὸ καταθέτω τὸν πίνακα τὸν ἐπίσημον. Ὁ κ. συνάδελφος ὡμίλησε περὶ Σταθμῶν ἀστυνομικῶν καὶ περὶ Διοικήσεων Ἀνωτέρων. Πληροφορῶ τὸν κ. συνάδελφον ὅτι, προκειμένου νὰ ληφθῶσι μέτρα περὶ ληστείας καὶ νὰ παγιώσωμεν τὴν δημοσίαν τάξιν, δὲν θὰ δημιουργηθῶσιν Ἀνώτεραι Διοικήσεις ἀστυνομικαί, ἀλλ’ ἀφθονία Σταθμῶν ἀστυνομικῶν καὶ Ὑποσταθμῶν. Ἡ δαπάνη τὴν ὁποίαν συνεπήγαγε τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐννόμου Τάξεως εἶναι 1.500 000 δραχ. Ἐκ τοῦ ποσοῦ δὲ τούτου θὰ ἀφαιρέσωμεν τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον ἐδαπανᾶτο εἰς τμήματα τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν. Ὅταν ἐφηρμόσαμεν τὸν νόμον περὶ ἀγροτικῆς ἀστυνομίας, εἴχομεν συστάσεις ὅτι δὲν δύναται νὰ ἀντεπεξέλθῃ εἰς τὰς ἀνάγκας, ἂν δὲν αὐξηθῶσιν οἱ ὑπάλληλοι. Πρέπει νὰ γνωρίζῃ ἡ Συνέλευσις ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ Ὑπουργεῖον χωρὶς νὰ ὑπάρχωσι καὶ Τμήματα καὶ Διευθύνσεις. Οἱ ἁρμόδιοι τμηματάρχαι εἶπον ὅτι ἄνευ δεκαπλασιασμοῦ τῶν ὑπαλλήλων δὲν δυνάμεθα νὰ ἀντεπεξέλθωμεν.

§467Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Κατόπιν τῶν νέων στοιχείων, τὰ ὁποῖα ἔφερεν ὁ κ. Ὑπουργός, καὶ τῶν λεχθέντων δὲν φρονεῖτε ὅτι θὰ ἦτο φρονιμώτερον νὰ διακόψωμεν τὴν συζήτησιν, διὰ νὰ ἐλέγξητε καὶ σεῖς τοὺς καταλόγους, νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον εἰς αʹ κατ’ ἄρθρον συζήτησιν καὶ νὰ ἐπιφυλαχθῶμεν διὰ τὴν ἄλλην συζήτησιν;

§468Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Ἔρχομαι καὶ ἐγὼ συνεπίκουρος εἰς τὴν πρότασιν τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Λεβαδείας συναδέλφου. Ἀφοῦ παρουσιάζεται ἕνας ἐπίσημος πίναξ ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐννόμου Τάξεως....

§469Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ὁ ὁποῖος ἐλέγχεται ἀκριβής.

§470Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Προσθέσατε καὶ τοὺς ἄλλους δύο διευθυντὰς διὰ νὰ ἔχετε 6 χιλ. δραχ. κατὰ μῆνα, 70.000 τὸν χρόνον.

§471Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Μὰ τότε δὲν εἶναι ἀκριβής. Δὲν πρόκειται περὶ μιᾶς διαφορᾶς αὐξήσεως μόνον 1.086.000.

§472Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Ἕνα ἐλάττωμα ἔχει ὁ πίναξ, ὅτι δὲν ἔχει χαρτόσημον. Ἂν φέρετε αὐτὴν τὴν ἔνστασιν, τὸν ἀποσύρω.

§473Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐνῷ διὰ τοῦ νόμου ὁρίζονται 4 διευθυνταί, ἐδῶ ὁ κατάλογος λέγει 2...

§474Β. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Θὰ εἶναι καλύτερον διὰ τὸν σκοπὸν ὁ ὁποῖος ἐπιδιώκεται καὶ ὀρθότερον νὰ διακοπῇ ἡ συζήτησις, ἐφόσον μάλιστα εὑρίσκεται ἐκ τοῦ προχείρου ὅτι ὁ πίναξ ὁ ὑποβληθεὶς εἶναι ἀνακριβής· δέον νὰ ἐξελεγχθῇ καὶ νὰ ἔχωμεν τὰ στοιχεῖα εἰς τὴν βʹ κατ’ ἄρθρον συζήτησιν.

§475Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐγὼ θὰ ὁμιλήσω μέχρι πρωΐας. Δὲν πρόκειται μόνον περὶ τῆς αὐξήσεως τῶν δαπανῶν.

§476Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Ἐφόσον ὁ κ. συνάδελφος ἀπειλεῖ ὅτι θὰ ὁμιλήσῃ μέχρι πρωΐας, νὰ ἀναβληθῇ. Πρὸ τοιαύτης ἐπιμονῆς, ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ ἀναβάλωμεν τὸ νομοσχέδιον καὶ θὰ ἔλθουν οἱ πίνακες αὔριον καὶ ἔτσι θὰ παύσῃ ἡ συζήτησις.

§477Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Μίαν πληροφορίαν ἤθελον νὰ δώσω. Τὸ νομοθέτημα ἀναβάλλεται. Θὰ ἔλεγον τὸ ἑξῆς: Ἐπειδὴ τὰ 36.000.000 ἔγιναν μόνον 1.086.000 καὶ ἐπειδὴ ἐλέχθη ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἔχει σκοπὸν νὰ κάμῃ δαπάνας, σᾶς πληροφορῶ ὅτι ἐπὶ τῇ βάσει τῶν στοιχείων τὰ ὁποῖα ἔχω εἰς χεῖράς μου, στοιχείων ἀναμφισβητήτων καὶ ἀναντιρρήτων, ἡ δαπάνη τὴν ὁποίαν ὁ προκάτοχός μου ἐνήργησε δὲν ἐξέρχεται τοῦ ὁρίου τοῦ πίνακος. Δηλαδὴ 88.801 δρ. εἶναι τὰ ἔξοδα τὰ ἐπιπλέον τοῦ Ὑπουργείου. Αὐτὰ ὅσον ἀφορᾷ τὴν δρᾶσιν τοῦ προκατόχου μου, διὰ νὰ ἀποκαταστήσω τὴν ἀλήθειαν.

§478Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Σᾶς ἀπαντῶ καὶ ἐγώ: Ἄν ἡ δαπάνη τῶν 88.000 προεβλέπετο καὶ ἦτο σύμφωνος μὲ τοὺς κειμένους νόμους, τοὺς μέχρι τοῦδε, τότε διατί ζητεῖται ἡ κύρωσις τῆς δαπάνης διὰ τοῦ νομοσχεδίου;

§479Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Διότι ἐνηργήθησαν δαπάναι ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν αὐτήν.

§480Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἄν ὑπῆρχον νόμοι οἱ ὁποῖοι προέβλεπον τὴν δαπάνην αὐτήν, ἀναμφιβόλως δὲν θὰ ἐζητεῖτο ἐκ τῶν ὑστέρων ἡ κύρωσις.

§481ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει πρότασις περὶ ἀναβολῆς τοῦ νομοσχεδίου. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τῆς προτάσεως νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 94 τοῦ ἀπὸ 17 Δεκεμβρίου 1923 Ν. Διατάγματος περὶ ἐνοριακῶν ναῶν καὶ ἐφημερίων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 27 Ἰουνίου 1924 συμβάσεως περὶ ἀγορᾶς σταφιδοκάρπου διὰ λογαριασμὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀγορᾶς ἀκινήτου πρὸς χρῆσιν τοῦ Ταμείου Παρακαταθηκῶν καὶ Δανείων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν).

§482Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, ἂν δὲν ὑπάρχῃ ἀντίρρησις, νὰ κηρυχθῇ κατεπεῖγον. (Κηρύσσεται κατεπεῖγον)

§483ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῆς διοικήσεως Σιδηροδρόμων Πειραιῶς–Ἀθηνῶν–Πελοποννήσου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν νόμων 2609, 2800, 2815 καὶ 2930 περὶ Ἀστυνομίας τῶν Πόλεων». (Ἀναγινώσκονται καὶ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 1–4).

§484ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 5. (Ἀναγινώσκεται).

§485Α. ΜΑΡΚΟΥ. Ὑπάρχει μία τροπολογία.

§486Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Τοῦτο θὰ ἔλεγον πρὸς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι ἡ Ἀστυνομία τῶν Πόλεων ἀποτελεῖ τὸ Σῶμα ἐπὶ τοῦ ὁποίου δυνάμεθα μελλοντικῶς νὰ ἐλπίσωμεν ὅτι τὰ τῆς Ἀστυνομίας τῶν Πόλεων διέπει ἡ ὀργανωτικὴ Ἐπιτροπὴ τῶν Ἄγγλων· ὅτι κατὰ τὰς ὑποδείξεις αὐτῶν ὑπεβλήθησαν τὰ νομοθετήματα αὐτὰ καὶ ὅτι πρέπει νὰ γίνουν σεβαστὰ καὶ εἰς τὰς λεπτομερείας αὐτῶν καὶ δὲν πρέπει νὰ παρεμβάλλωμεν δυσχερείας. Ὁμολογῶ ὅτι οὔτε κἂν γνωρίζω τὰ νομοθετήματα αὐτὰ καὶ ὁμολογῶ ὅτι ὑπὸ τοὺς ὅρους αὐτοὺς ἐθεώρησα περιττὸν νὰ τὰ μελετήσω.

§487Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Βεβαιῶ καὶ ἐγὼ ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἐγένετο ὑπὸ τῆς ὀργανωτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§488ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μάρκου ἔχει τὸν λόγον.

§489Α. ΜΑΡΚΟΥ. Ἡ Ἀστυνομία τῶν Πόλεων εἰσήχθη τὸ πρῶτον ἐν Πάτραις καὶ γνωρίζω τὰ ἀποτελέσματα. Εἶναι ἓν Σῶμα, διὰ τὸ ὁποῖον ἀληθῶς ἠμπορεῖ νὰ σεμνύνεται ἡ Ἑλλάς. Ὑπάρχει μία διάταξις εἰς τὸ σχέδιον νόμου, κατὰ τὴν ὁποίαν εἰσέρχονται ἤδη εἰς τὸ Σῶμα τῆς Ἀστυνομίας τῶν Πόλεων ἀξιωματικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς, καταπατοῦντες κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὰ κεκτημένα δικαιώματα ἐκείνων οἱ ὁποῖοι εἶχον τὴν γενναιότητα, ὅταν κατὰ πρῶτον ἐφηρμόσθη ὁ θεσμὸς αὐτὸς καὶ δὲν ἦτο γνωστὸν κατὰ πόσον ἡ ἐφαρμογή του θὰ εὐδοκιμήσῃ, νὰ παραιτηθῶσι τῆς θέσεώς των εἰς τὴν Χωροφυλακὴν καὶ νὰ ἀφοσιωθοῦν εἰς τὸ νέον Σῶμα τὸ ὁποῖον τόσον ἀγαθὰ ἔφερεν ἀποτελέσματα. Ὅταν πλέον ὁ θεσμὸς ἐστηρίχθη καὶ ἀπέκτησε πεποίθησιν παρὰ τῷ κόσμῳ, ζητεῖται νὰ εἰσαχθῶσιν εἰς τὸ Σῶμα ἀξιωματικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς ἀνώτεροι, οἱ ὁποῖοι θὰ καταλάβωσι τὰς θέσεις τῶν ἀνωτέρων, οἱ ὁποῖοι ἐμορφώθησαν εἰς εἰδικὰ σχολεῖα καὶ οἱ ὁποῖοι εἰσελθόντες εἰς τὸ Σῶμα τοῦτο ἔχουσι τὴν ἐλπίδα νὰ ἀνέλθωσιν εἰς τοὺς ἀνωτέρους βαθμούς. Ἡ τροπολογία μου ἀφορᾷ τὴν ἀπάλειψιν τοῦ ἄρθρου τούτου.

§490ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κρεμεζῆς ἔχει τὸν λόγον.

§491Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ὁ ὑπ’ ἀριθ. 2464 νόμος, τοῦ ὁποίου τὴν κατάργησιν καὶ ἐγὼ εἰσηγήθην, ὁρίζει ὅτι μόνον διὰ τὴν ἀρχικὴν σύστασιν τοῦ Σώματος δύνανται νὰ προσληφθοῦν ἀξιωματικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς. Τοῦτο δὲν ἐπετεύχθη ἐκ τῶν ὑστέρων. Ἐπὶ πλέον ὀφείλω νὰ σᾶς καταστήσω γνωστὸν ὅτι ἀξιωματικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς ἀνώτεροι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μετατεθῶσι. Μόνον κατώτεροι δύνανται νὰ μετατάσσωνται ὑποβιβαζόμενοι εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ὑπαστυνόμου δευτέρας τάξεως, βαθμὸν τὸν ὁποῖον δύνανται νὰ ἀποκτήσωσι καὶ οἱ πτυχιοῦχοι τῆς Νομικῆς Σχολῆς.

§492Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Θέλομεν νὰ ἐπεκτείνωμεν τὴν Ἀστυνομίαν τῶν πόλεων καὶ εἰς ἄλλας πόλεις. Χωροφύλακας καὶ κατώτερα ὄργανα δυνάμεθα νὰ παραγάγωμεν εὐχερῶς ἀπὸ τὰς Σχολὰς αἱ ὁποῖαι λειτουργοῦν, ἀλλὰ στελέχη δὲν δυνάμεθα ἐν τῷ αὐτῷ χρόνῳ νὰ παραγάγωμεν, καὶ ἑπομένως, ἂν γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία τοῦ κ. συναδέλφου, θὰ ἔχωμεν τὸ κατώτερον ὑλικόν, ἀλλὰ δὲν θὰ ἔχωμεν τὰ στελέχη.

§493Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Οὔτε μὲ τοὺς κειμένους νόμους ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ τὸ κάμετε.

§494Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Πληροφορῶ τὴν Συνέλευσιν ὅτι καὶ κάποια ἀντιζηλία ἔχει ἀναπτυχθῆ καὶ τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ Ἄγγλος ὀργανωτής—διότι ἐπιμένω ὅτι δὲν ἔγινε καμμία ἐπέμβασις ἰδική μου—νομίζει ὅτι οὕτω πρέπει νὰ γίνῃ καὶ νὰ ἐπεκταθῇ ἡ Ἀστυνομία τῶν Πόλεων καὶ νὰ σμικρυνθῇ τὸ ἐπίπεδον, ἐπὶ τοῦ ὁποίου θὰ δράσῃ ἡ Χωροφυλακή, ὁπότε δὲν δυνάμεθα νὰ πετάξωμεν εἰς τοὺς δρόμους τόσους χωροφύλακας. Ἡ τροπολογία σας λοιπὸν δὲν ἔχει θέσιν. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ τὴν ἀποσύρετε.

§495Α. ΜΑΡΚΟΥ. Εἴπετε ὅτι πρόκειται νὰ πᾶνε ἀνθυπασπισταὶ καὶ ὄχι ἀνώτεροι.

§496Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Ἄν ἐπρόκειτο περὶ ἰδικοῦ μου νομοθετήματος, δὲν θὰ ἐκωλυόμην νὰ δεχθῶ οἱανδήποτε τροπολογίαν, ἀλλ’ οἱ συντάξαντες εἶναι οἱ ὀργανωταὶ τῆς Ἀστυνομίας τῶν Πόλεων.

§497Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Εἶμαι ὑπὲρ τῆς τροπολογίας καὶ διὰ τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους ἀνέπτυξεν ὁ κ. συνάδελφος καὶ διότι δὲν εἶναι σκόπιμον ἀνώτεροι ἀξιωματικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς νὰ μεταφερθῶσιν εἰς τὸ Σῶμα τῆς Ἀστυνομίας τῶν Πόλεων, διότι θὰ μεταφέρωσι καὶ τὰς κακὰς συνηθείας, αἱ ὁποῖαι δὲν θὰ εἶναι ἐποικοδομητικαὶ διὰ τὴν πρόοδον τοῦ Σώματος. Νὰ τεθῇ λοιπὸν εἰς τὸν νόμον ἀπαγορευτικὴ διάταξις.

§498Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ὁ ὀργανικὸς νόμος τῆς Ἀστυνομίας τῶν Πόλεων ἀπαγορεύει τὴν κατάταξιν ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν.

§499Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Νὰ δοθῇ ἑρμηνεία ἡ ὁποία νὰ ἐμποδίζῃ τὴν ἀντίθετον ἐφαρμογήν.

§500Α. ΜΑΡΚΟΥ. Πρόκειται περὶ ἀνωτέρων.

§501Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐννόμου Τάξεως). Ἂς προστεθῇ «καὶ κατωτέρων».

§502Β. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, τῆς ὁποίας ἤμην μέλος, οἱ κύριοι Παπαοικονόμου καὶ Φλωριᾶς, οἱ ὁποῖοι εἶναι εἰδικοί, μοῦ εἶπον ὅτι δὲν πρόκειται νὰ παραβλαφθῇ ποσῶς ἡ ἀρχαιότης τῶν ἀξιωματικῶν.

§503Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Νὰ τεθῇ «κατωτέρων», ἐφόσον ἡ θέλησις τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Χωροφυλακῆς εἶναι νὰ μὴ προσλαμβάνωνται ἀνώτεροι, ἀλλὰ μόνον κατώτεροι. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 5, ὡς ἐτροπολογήθη, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου 6–31).

§504ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ σύνολον ἀναβάλλεται, λόγῳ τῶν τροπολογιῶν. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως παραρτημάτων Ἀστυνομικῆς Σχολῆς Κερκύρας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὁρισμοῦ τοῦ ποσοῦ δι’ ἐνοικίασιν οἰκημάτων διὰ Ν. Υ. ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν ἄνευ μειοδοτικοῦ διαγωνισμοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων 645 καὶ 1833 καὶ σχετικῶν διατάξεων τῆς ὑπηρεσίας τῶν φάρων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κανονισμοῦ συντάξεως ἀπολυθέντων ὑπαλλήλων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν».

§505Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε, ἂν δὲν ὑπάρχῃ ἀντίρρησις, παρακαλῶ ὅπως τὰ εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν ἀναγεγραμμένα κατ’ ἀρχὴν νομοσχέδια, κηρυχθοῦν κατεπείγοντα διὰ νὰ τελειώνωμεν.

§506ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη.

§507Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Τώρα, κ. Πρόεδρε, δυνάμεθα νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ψήφισίν των.

§508ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καθορισμοῦ μηνιαίας ἀποζημιώσεως ἀστιάτρων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 15 Νοεμβρίου 1923 Ν. Διατάγματος περὶ συστάσεως συνεταιρισμῶν δημοσίων ὑπαλλήλων πρὸς ἀνέγερσιν εὐθηνῶν οἰκιῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παραχωρήσεως εἰς τὸν δῆμον Θεσσαλονίκης τῶν ἐν αὐτῇ ἐγκαταστάσεων ἀεριόφωτος». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως καὶ προαγωγῆς Οἰκονομικῶν Ἐφοριῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν γενομένων εἰς τοὺς λῃστευθέντας ἐν Δοξαρᾷ πληρωμῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὑπαγωγῆς εἰς τὰς διατάξεις τοῦ νόμου 680, ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη διὰ τῶν νόμων 911 καὶ 2770, τῶν ἀναπήρων ἀξιωματικῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων ἐπειγουσῶν τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου τοῦ Π. Ναυτικοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ νόμου 1787 κλπ. περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ Σώματος τῆς Χωροφυλακῆς καὶ καταργήσεως διατάξεών τινων τῶν νόμων ͵ΓΡΞΕʹ καὶ ΔϚʹ ὡς οὗτος ἐκυρώθη διὰ τοῦ 1972 νόμου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ μονίμων ὁδοστρωμάτων Ἀθηνῶν κειμένων διατάξεων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Δ. περὶ συστάσεως Ταμείου Περιθάλψεως Προσφύγων, ὡς ἐτροποποιήθη διὰ τοῦ ἀπὸ 2 Φεβρουαρίου 1923 τοιούτου περὶ συστάσεως Ταμείου Περιθάλψεως κλπ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 60 τῆς Στρατ. Ποινικῆς Νομοθεσίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Βαρκελώνῃ γενομένης δηλώσεως περὶ ἀναγνωρίσεως τοῦ δικαιώματος τῆς χρήσεως ναυτικῆς σημαίας τῶν Κρατῶν τῶν στερουμένων θαλασσίας ἐξόδου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀποκεντρώσεως καὶ συγχωνεύσεως τῶν γεωργικῶν ὑπηρεσιῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ τῆς Γεωργίας τμήματος συνοικισμῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παραχωρήσεως γηπέδων τοῦ Δημοσίου ἐπὶ τῆς Πειραϊκῆς Χερσονήσου πρὸς ἐγκατάστασιν συνοικισμῶν προσφύγων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ ἀπὸ 11 Ἰουλίου 1923 περὶ ἀναγκαστικῶν συνεταιρισμῶν διαχειρίσεως ἀκινήτου συνιδιοκτησίας καὶ κοινῆς χορτονομῆς Ν. Διατάγματος». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπαγορεύσεως δικαιοπραξιῶν ἐπὶ ἀκινήτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως Τμήματος Λογιστικῆς καὶ Στατιστικῆς παρὰ τῇ Διευθύνσει Ἐποικισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως καὶ λειτουργίας λαϊκῶν ἰατρείων καὶ λαϊκῶν φαρμακείων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ νόμου 2386 περὶ ὀργανώσεως τῆς Ἐθνικῆς Βιβλιοθήκης». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπιβολῆς ἐφάπαξ εἰδικῆς φορολογίας διὰ τὴν κατασκευὴν νέων τροχιοδρομικῶν γραμμῶν ἐν Θεσσαλονίκῃ καὶ προσθέτου αὐξήσεως τῶν ἑκάστοτε ἐν ἰσχύϊ τιμολογίων κλπ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἁρμοδίας ὑπηρεσίας πρὸς ἐπίλυσιν ζητημάτων ἀμφισβητουμένης ξένης ἰθαγενείας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως τῆς ἰσχύος τοῦ ἄρθρου 15 ἐδαφ. 4 τοῦ ἀπὸ 6 Ἰουλίου 1923 Ν. Δ. περὶ ἀγροτικῆς ἐγκαταστάσεως προσφύγων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως δαπάνης δραχ. 158.000 διὰ τὴν κατασκευὴν περιπτέρων ἐν τῷ περιβόλῳ τοῦ ταχυδρομικοῦ μεγάρου Ἀθηνῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 1 Νοεμβρίου 1923 Ν. Δ. περὶ ἱδρύσεως Διοικητικοῦ Κέντρου ἐν Ἀθήναις». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀνεγέρσεως δημοσίων κτιρίων πρὸς ἐγκατάστασιν τῶν πολιτικῶν τοῦ Κράτους ὑπηρεσιῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 28 Ἰουνίου 1923 Ν. Δ. περὶ λιμένων καὶ λιμενικῶν ταμείων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοποθετήσεως καὶ μεταθέσεως ἀξιωματικῶν, ἀνθυπασπιστῶν καὶ στρατιωτικῶν ὑπαλλήλων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ͵ΓΩΙΗʹ τοῦ 1911 περὶ ἀναστολῆς καὶ ἐκτελέσεως τῆς ποινῆς κλπ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τῆς Διευθύνσεως Ἐπισιτισμοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τῆς διὰ τοῦ νόμου 2620 συσταθείσης Διευθύνσεως Μεταφορῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 1 Ὀκτωβρίου 1923 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 8 τοῦ νόμου 617 περὶ ἀσκήσεως τοῦ ἰατρικοῦ ἐπαγγέλματος ἐν ταῖς Νέαις Χώραις». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 14 Δεκεμβρίου 1923 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 2916 περὶ λειτουργίας τυχηρῶν καὶ μὴ παιγνίων καὶ φορολογίας αὐτῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναγραφῆς πιστώσεως ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ τοῦ 1924–1925 πρὸς κάλυψιν τῶν κατὰ τοὺς νόμους 2476 καὶ 2248 ἀναληφθεισῶν ὑποχρεώσεων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ χορηγίας εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν Ὀλυμπιακῶν Ἀγώνων ποσοῦ δραχμῶν 450.000 διὰ τὴν δαπάνην τῆς συμμετοχῆς τῆς Ἑλλάδος εἰς τοὺς διεθνεῖς Ὀλυμπιακοὺς Ἀγῶνας Παρισίων τοῦ 1924». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως προθεσμίας πρὸς παραγραφὴν τοῦ δικαιώματος τοῦ Δημοσίου διὰ τὴν ἐπιβολὴν τῆς φορολογίας τῶν καθαρῶν προσόδων καὶ τῆς αὐτομάτου ὑπερτιμήσεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μειώσεως τοῦ φόρου καταναλώσεως λεπτῶν σιγαρέττων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναγκαστικῆς ἀπαλλοτριώσεως τοῦ περὶ τὴν Ἀκρόπολιν Ἀθηνῶν ἀρχαιολογικοῦ χώρου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προβιβασμοῦ ἀξιωματικῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ Ἀεροπορικοῦ Ὅπλου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 2633 περὶ ἐφαρμογῆς τοῦ νέου σχεδίου Θεσσαλονίκης». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ αὐξήσεως τῆς παγίας προκαταβολῆς τοῦ Σώματος Χωροφυλακῆς». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ Ν. Διατάγματος τῆς 9 Ἰουλίου 1923 περὶ ἀναστολῆς τῆς ἐκτελέσεως τῆς ποινῆς τῶν εἰς τὴν πολεμικὴν ζώνην ὑπηρετούντων στρατιωτῶν ὡς ἐθελοντῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπαγορεύσεως συμμετοχῆς εἰς προμηθείας κλπ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως ἀποφάσεως τῆς ἐπὶ τῆς ἀμοιβαίας καὶ ἐθελουσίας μεταναστεύσεως τῶν Ἑλληνοβουλγαρικῶν μειονοτήτων Ἐπιτροπῆς περὶ τῶν βαρυνόντων τὰς περιουσίας τῶν ὑποψηφίων μεταναστῶν φόρων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «επρὶ παρατάσεως τῆς διὰ τοῦ ἀπὸ 15 Νοεμβρίου 1922 Ν. Δ. περὶ ἀσκήσεως τοῦ ἰατρικοῦ ἐπαγγέλματος τασσομένης προθεσμίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως Σώματος ἠλεκτρολόγων μηχανικῶν ἐν τῷ Π. Ναυτικῷ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τῶν νόμων 1325 καὶ 1385 τοῦ ἔτους 1918 καὶ 2442 τοῦ 1920 καὶ ἀποδόσεως τῶν ἐξ ἐκπαιδευτικῶν τελῶν εἰσπράξεων εἰς τὸ ταμεῖον τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ πλεονεκτημάτων παρεχομένων εἰς τοὺς λειτουργοὺς τῆς Μέσης καὶ Δημοτικῆς Ἐκπαιδεύσεως τοὺς ὑπηρετοῦντας ἐν Μακεδονίᾳ καὶ Θράκῃ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκπαιδευτικῶν λειτουργῶν παραιτουμένων ἢ ἀπολυομένων δι’ αὐτόβουλον ἐγκατάλειψιν τῆς θέσεως κλπ. διαρκούντων τῶν μαθημάτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ Ν. Δ. τῆς 23 Ἀπριλίου 1923 περὶ ἐξαγωγικῶν τελῶν πληρωτέων εἰς συνάλλαγμα κλπ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 2948 περὶ προαγωγῆς τῆς βιομηχανίας καὶ βιοτεχνίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπαναφορᾶς ἐν ἰσχύϊ ἐπὶ ἕξ μῆνας τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 30 τοῦ νόμου 147 περὶ τῆς ἐν ταῖς προσαρτωμέναις Χώραις ἐφαρμοστέας νομοθεσίας καὶ τῆς δικαστικῆς αὐτῶν ὀργανώσεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναδιορισμοῦ συμβολαιογράφων κλπ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διορισμοῦ ὡς δικηγόρων τῶν ἐκ Βουλγαρίας μεταναστευόντων ὁμογενῶν πτυχιούχων τῆς Νομικῆς κλπ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 181 τοῦ ὀργανισμοῦ τῶν Δικαστηρίων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τοῦ ἄρθρου 4 τοῦ ἀπὸ 15 Ἰουνίου 1923 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ προσόντων τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων διατάξεων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως Ταμείου Ὑγείας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τοῦ ἄρθρου 686 τῆς Πολ. Δικονομίας καὶ ὑπαγωγῆς τῶν περὶ διαζυγίου διατάξεων εἰς τὴν συνήθη διαδικασίαν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῆς προτάσεως νόμου «περὶ ἀπαλλαγῆς τῶν ἐπιβληθέντων προστίμων εἰς κατοίκους τῶν ἐπαρχιῶν Ἁλμυροῦ, Λαρίσης, Τυρνάβου κλπ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῆς προτάσεως νόμου «περὶ προσθέτου φορολογίας ὑπὲρ τῆς κοινότητος Φιλιατρῶν πρὸς ἀνέγερσιν διδακτηρίου διὰ τὸ Γυμνάσιον Φιλιατρῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ τοῦ ἐν Ἀθήναις Πολιτικοῦ Νοσοκομείου «Ἐλπὶς» Νομ. Διαταγμάτων τῆς 9 καὶ 23 Ὀκτωβρίου 1923». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωρινῆς ἀναστολῆς τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ ἀπὸ 26 Δεκεμβρίου 1923 Ν. Διατάγματος περὶ φόρου κύκλου ἐργασιῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Ἐθν. Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος συνομολογηθείσης συμβάσεως περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας λήξεως τῶν προσωρινῶν εἰς δραχμὰς χρυσᾶς δανείων τῆς ἄνω Τραπέζης πρὸς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον 1) 40.000.000 πρὸς 6% τοῦ 1915, 2) 5.000.000 πρὸς 6% τοῦ 1917 τῶν μετατραπέντων εἰς προσωρινὰ δάνεια εἰς τραπεζικὰ γραμμάτια ἴσου ποσοῦ πρὸς 4% ἐτησίως». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 26 Φεβρουαρίου 1924 μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Ἐθν. Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος συνομολογηθείσης συμβάσεως περὶ τροποποιήσεως τῆς διὰ τοῦ νόμου 2833 τῆς 3 Ἰουλίου 1922 κυρωθείσης ὁμοίας περὶ χορηγήσεως τῷ Ἑλλην. Δημοσίῳ προσωρινοῦ δανείου ἐκ φρ. 50.000 000 πρὸς ἐνίσχυσιν τοῦ συνδικάτου τῶν Τραπεζῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ τοῦ Ἑλλην. Δημοσίου καὶ τῆς Καναδικῆς Κυβερνήσεως συναφθείσης ἀπὸ 27 Δεκεμβρίου 1923 συμβάσεως περὶ συνομολογήσεως δανείου ἐκ Καναδικῶν δολλαρίων 8.000.000». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ χορηγίας πιστώσεως διὰ τὴν ἀνέγερσιν, ἐπισκευὴν καὶ προμήθειαν εἰδῶν διὰ τὰς ἀνάγκας τελωνειακῶν τινων καταστημάτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων ἐνισχύσεως τοῦ εἰς τὸν ἀγροτικὸν ἐποικισμὸν ἀσχολουμένου προσωπικοῦ ἐκ δικαστῶν καὶ γεωπόνων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παροχῆς ἐπιδόματος εἰς τοὺς συνταξιούχους τοῦ Ν. Ἀπομαχικοῦ Ταμείου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τελωνειακῶν καὶ οἰκονομικῶν νόμων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως διατάξεων τοῦ ἀπὸ 18 Ὀκτωβρίου 1923 Ν. Δ. περὶ ὀργανώσεως ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας Θεσσαλονίκης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ τῆς Γαλλίας ἐν Παρισίοις ὑπογραφείσης τὴν 21 Φεβρουαρίου 1924 προσωρινῆς ἐμπορικῆς συμφωνίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 2941 περὶ ἐπιχορηγήσεως ἀγαθοεργῶν ἱδρυμάτων κλπ., ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη διὰ τοῦ Ν. Δ. τῆς 19 Μαΐου 1923». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ χορηγήσεως διμήνου ἀποζημιώσεως εἰς τοὺς ἀπολυθέντας ὑπαλλήλους τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς, Προνοίας καὶ Ἀντιλήψεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κατασκευῆς καὶ ἐκμεταλλεύσεως ἑνωτικῆς σιδηροδρομικῆς γραμμῆς μεταξὺ τῶν ἐν Πύργῳ σταθμῶν ΣΠΑΠ καὶ ΣΠΚ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κανονισμοῦ τῆς τροφῆς τῶν καταδίκων, ὑποδίκων καὶ διὰ φυλακίσεως τιμωρουμένων ἀνδρῶν τοῦ Π. Ναυτικοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τοὺς ὑπαξιωματικοὺς τοῦ Π. Ναυτικοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῶν τριῶν νέων ἐδαφίων τοῦ ἄρθρου 16 τοῦ Συμφώνου τῆς Κοινωνίας τῶν Ἐθνῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ΓΦΑʹ νόμου ἀφορῶντος τὴν διοίκησιν τοῦ λιμενικοῦ ταμείου Πειραιῶς». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῶν περὶ σχεδίων πόλεων κλπ. νόμων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ αὐξήσεως τῶν διὰ τῶν νόμων 2000 καὶ 2039 χορηγηθεισῶν πιστώσεων δι’ οἰκοδομικὰ ἔργα κλπ. τοῦ Ἐθνικοῦ Μετσοβίου Πολυτεχνείου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ δαπανῶν ἀνελκύσεως τοῦ ρυμουλκοῦ «Ἀλέξανδρος Ζ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων ἀφορωσῶν τὸ Μετοχικὸν Ταμεῖον τοῦ κατὰ γῆν Στρατοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπαλλαγῆς τῶν προσφύγων τοῦ τέλους ἀδείας ἀσκήσεως ἐπιτηδεύματος διὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1924–1925». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκτελέσεως τῶν περὶ τοῦ Μικτοῦ Διοικητικοῦ Δικαστηρίου διατάξεων τῆς Συνθήκης τῆς Λωζάννης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῶν ἀφορώντων τοὺς τρεῖς κλάδους τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν νόμων καὶ Ν. Διαταγμάτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῶν ἀφορώντων τὴν διπλωματικὴν καὶ προξενικὴν ὑπηρεσίαν νόμων καὶ Ν. Διαταγμάτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 31 Μαρτίου 1924 μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Ἐθν. Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος συναφθείσης συμβάσεως περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας ἐξοφλήσεως τοῦ ἐκ φρ. 13.710.000 τμήματος τοῦ Δανείου τῶν 40.000.000 πρὸς 6% τοῦ 1921». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀνεγέρσεως καὶ μισθώσεως Καπνεργοστασίων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Μαδρίτῃ τῇ 30 Νοεμβρίου 1920 συνομολογηθείσης διεθνοῦς Συμφωνίας περὶ τῆς ὑπηρεσίας τῶν εἰσπράξεων διὰ τοῦ ταχυδρομείου, τοῦ τελικοῦ πρωτοκόλλου καὶ τοῦ Κανονισμοῦ ἐκτελέσεως τῆς εἰρημένης Συμφωνίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 12 τοῦ νόμου 3030 τῆς 24 Αὐγούστου 1922, ὡς πρὸς τὴν προθεσμίαν ἐξομοιώσεως πρὸς τὰ Ἑλληνικὰ διὰ τὴν καταβολὴν φαρικῶν τελῶν πλοίων ἀνηκόντων εἰς Κράτη μεθ’ ὧν δὲν ὑπάρχει τοιαύτη σύμβασις». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Μαδρίτῃ διομολογηθείσης Συμφωνίας, τοῦ τελικοῦ πρωτοκόλλου καὶ τοῦ κανονισμοῦ ἐκτελέσεως αὐτῆς, περὶ ἀνταλλαγῆς ἐπιστολῶν καὶ κυτίων μετὰ δεδηλωμένης ἀξίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκαταστάσεως σιδηροδρομικῶν γραμμῶν ἀπὸ τοῦ κεντρικοῦ σταθμοῦ Θεσσαλονίκης εἰς τὸν ὁμώνυμον λιμένα». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τιμωρίας τῆς χρήσεως στρατιωτικοῦ ἐνδύματος κατὰ τὴν διάπραξιν ἀξιοποίνων πράξεων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τῶν νόμων ͵ΒΡΝϚʹ, 146 καὶ 2527». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παροχῆς ἐπιδόματος εἰς τοὺς συνταξιούχους τοῦ Ν. Α. Ταμείου καὶ τροποποιήσεως διατάξεων κωδικοποιημένου νόμου 2873». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον, ἀναβαλλομένης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου). Συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ χορηγίας ἐφάπαξ δραχ. 5.000.000 διὰ δαπάνας τοῦ μεγάρου τοῦ Προέδρου τῆς Ἑλληνικῆς Δημοκρατίας». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ψήφισμα) Συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ ἐτησίας ἐπιχορηγήσεως εἰς τὸν Πρόεδρον τῆς Δημοκρατίας». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ψήφισμα) Συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ συμβιβασμοῦ τῆς ἰδιότητος τοῦ πληρεξουσίου τῆς Συνελεύσεως πρὸς ἀνάληψιν δημοσίας ὑπηρεσίας». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ψήφισμα) Συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ διακανονισμοῦ τῆς συντάξεως δημοσίων ὑπαλλήλων ἐκλεγέντων πληρεξουσίων». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ψήφισμα)

§509Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Πρωθυπουργός). Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, νὰ κηρυχθῶσι κατεπείγοντα ὅλα τὰ εἰς τὰς Ἐπιτροπὰς εὑρισκόμενα νομοσχέδια, τῶν ὁποίων δὲν ὑπεβλήθησαν αἱ ἐκθέσεις.

§510ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂν δὲν ὑπάρχῃ ἀντίρρησις. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη.

§511ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Νὰ διακόψωμεν, κ. Πρόεδρε.

§512ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ νὰ ἐπαναληφθῇ τὴν 6 μ. μ. (Ὥρᾳ 5.30′ π. μ.)