1920.05.11

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 61η

τῆς 11ης Μαΐου 1920

Προεδρία κ. Θ. ΣΟΦΟΥΛΗ

(ὥρα 5.25′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Νὰ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§2Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Τὸν λόγον ἐπὶ τῶν πρακτικῶν κ. Πρόεδρε.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§4Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Τὴν παρελθοῦσαν Παρασκευὴν εἶχον ὁμιλήσει ἐπ’ ἀρκετὴν ὥραν ἀπὸ τῆς θέσεως ἐκείνης ἐπὶ ἡμίσειαν ὥραν μὲ ἀρκετὰ ἐπιχειρήματα περὶ τοῦ θέματος περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλουν, ἀλλὰ δὲν ἀνεγράφη τίποτε. Δὲν μὲ ἐνδιαφέρει ἀλλὰ τοὐλάχιστον πρέπει εἰς τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ νὰ φαίνωνται ἐν τῷ μέλλοντι αἱ γνῶμαι τῶν βουλευτῶν.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὰ ἐστενογραφημένα πρακτικὰ εἶναι ὁλόκληρος ὁ λόγος σας, ἐδῶ εἶναι περίληψις.

§6Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Νὰ γράφωνται παρακαλῶ εἰς τὰ πρακτικὰ πλειότερα.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§8Π. ΛΑΓΟΠΑΤΗΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ τῆς Μέσης ἐκπαιδεύσεως παρὰ τὴν διόρθωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Οἱ ἐμφυτευταὶ Αἰγιαλείας ὑποβάλλουσι ψήφισμα σχετικὸν μὲ τὸ ὑπὸ συζήτησιν ἐμφυτευτικὸν νομοσχέδιον. Οἱ ἱερεῖς Σιδηροκάστρου διαμαρτύρονται κατὰ τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ καθορισμοῦ τῶν δανείων εἰς πρόσφυγας ὡς ἐνεργησάσης μεροληπτικῶς. Οἱ κηπουροὶ Γιαννιτσῶν παρακαλοῦσιν ὅπως τοῖς ἀποδοθῇ ἡ παρανόμως ὑπὸ τοῦ ταμίου Γιαννιτσῶν εἰσπραχθεῖσα δεκάτη. Οἱ λειτουργοὶ τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως Κεφαλληνίας παρακαλοῦσι ὅπως ληφθῇ μέριμνα «περὶ οἰκονομικῆς αὐτῶν ἐνισχύσεως». Οἱ ἐξ Ξυλοκάστρου Καρυοφύλλης καὶ Δαβίνας διαμαρτύρονται κατὰ τοῦ ἐμφυτευτικοῦ νομοσχεδίου. Οἱ κάτοικοι Μπρακουμαδίου τῆς ἐπαρχίας Πατρῶν, καταστραφέντες ὑπὸ τῆς ἐνσκηψάσης κατὰ τὴν 1 Μαΐου ἐ. ἔ. χαλάζης παρακαλοῦσι ὅπως ληφθῇ μέριμνα περὶ αὐτῶν. Ὁ κ. Ν. Πολίτης (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι νομοσχέδια: 1) «Περὶ ἀναγραφῆς πιστώσεως πρὸς πληρωμὴν τῶν ἀναλογουσῶν ἐν Ἑλλάδι δαπανῶν τῆς Γραμματείας τῆς Κοινωνίας τῶν Ἐθνῶν». 2) «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν ἄρθρων 5, 6 καὶ 27 ἐδαφ. βʹ τοῦ νόμου 2109 «περὶ ἐλέγχου, βεβαιώσεως καὶ ἐκτιμήσεως τῶν ἐκ τοῦ Εὐρωπαϊκοῦ πολέμου ζημιῶν». (Κηρύσσονται κατεπείγοντα καὶ ψηφίζονται κατ’ ἀρχήν). Ὁ κ. Δίγκας (Ὑπουργὸς Ἐκκλησιαστικῶν καὶ Δημοσίας ἐκπαιδεύσεως) ὑποβάλλει νομοσχέδιον «περὶ μεταρρυθμίσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τῶν ἐκπαιδευτικῶν νόμων 1381, 1492, 997, 1465, 995 καὶ 1242». Ὁ κ. Κ. Σπυρίδης (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι νομοσχέδια: 1) «Περὶ ἀπαγορεύσεως, κατασκευῆς καὶ ἐμπορίας τεχνητοῦ ὄξους. 2) «Περὶ ἐγκαταστάσεως μηχανικῶν μέσων μεταφορᾶς σμύριδος». 3) «Περὶ παραχωρήσεως μεταλλείου χρυσοῦ Ἀβρὲτ Χισσάρ». Τὰ νομοσχέδια ταῦτα παραπέμπονται εἰς τὴν τακτικὴν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐπιτροπὴν τῆς Βουλῆς, ἐνισχυομένην διὰ τῶν βουλευτῶν κ. κ. Λ. Τ. Μπασιᾶ, Ν. Ζαρλῆ, Ι. Μανέτα καὶ Ν. Ἀγγελίδου. Ὁ κ. Α. Παπαναστασίου (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας) ὑποβάλλει νομοσχέδιον «περὶ ἀναγραφῆς πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 75,000 δι’ ἀνέγερσιν ὀρόφου ἐπὶ τοῦ δώματος τοῦ Κεντρικοῦ Μεγάρου Τ.Τ.Τ. διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῶν τηλεγραφητῶν». Ἡ ἐπὶ τῆς Δημοσίας Ὑγείας κοινοβουλευτικὴ ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐγκρίσεως προϋπολογισμοῦ δαπάνης 275.000 διὰ τὰ λοιμοκαθαρτήρια Ἁγίου Γεωργίου καὶ Γουβίνου». Ὁ κ. Γ. Καφαντάρης (Ὑπουργὸς Γεωργίας) ὑποβάλλει τὰ ἑξῆς νομοσχέδια: 1) «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 1687 «περὶ τοῦ προσωπικοῦ τῆς δασικῆς ὑπηρεσίας κλπ.». 2) «Περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 8 ἐδαφ. 2 τοῦ νόμου 1971 «περὶ πλεονεξίας, αἰσχροκερδείας καὶ ἐνοικιοστασίου ἐπὶ μισθώσεων βοσκῶν» καὶ 3) «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 1ου τοῦ νόμου 1275 τοῦ 1918 «περὶ προσωρινοῦ διακανονισμοῦ τῆς ὑδρονομῆς διὰ τῶν ἀρδευτικῶν ὑδάτων τοῦ χειμάρρου Γλαύκου (Λεύκας) τῆς μεσημβρινῆς πεδιάδος Πατρῶν».

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ δέχεται νὰ κηρυχθῶσι κατεπείγοντα;

§11ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα Μάλιστα. (Κυρήσσονται κατεπείγοντα).

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

§13Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως ἤθελον παρακαλέσῃ νὰ μοῦ δώσητε τὸν λόγον, διότι σκέπτομαι νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις ἐπὶ σοβαρωτάτου κατὰ τὴν ἐμὴν κρίσιν ζητήματος.

§14Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Νὰ ἐγγράψητε ἐρώτησιν.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἐγγράψητε ἐρώτησιν καὶ αὔριον νὰ τὸ κάμετε διὰ νὰ μὴ παραβιάζωμεν τὸν κανονισμόν. Ὁ κ. Α. Χριστόπουλος ἔχει τὸν λόγον ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Λουτρακίου.

§16Α. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ κάτοικοι Λουτρακίου δι’ ἀναφορᾶς αὐτῶν ἀπευθυνομένης πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν παραπονοῦνται κατὰ τῶν οἰκονομικῶν ἀρχῶν Κορίνθου, αἱ ὁποῖαι θέλουσι νὰ χαρακτηρίσωσι τὰς πέριξ γαίας τοῦ Λουτρακίου καὶ τὰ οἰκόπεδα ὡς ἐθνικά. Τὸ ζήτημα εἶχεν ἀνακοινωθῇ ἀπὸ τοῦ παρελθόντος ἔτους ἡ δὲ οἰκονομικὴ ἐφορία Κορινθίας εἶχε προβῇ εἰς διακήρυξιν δημοπρασίας διὰ τὴν μίσθωσιν τῶν κτημάτων. Κατόπιν παραστάσεων τῶν κατοίκων ὅτι πρὸ ἀμνημονεύτων ἐτῶν κατέχουν τὰς γαίας καί τὰ οἰκόπεδα ἐσταμάτησεν πᾶσα ἐνέργεια ἐκ μέρους τῆς ἐφορίας. Πρό τινος ὅμως ἀνεκοινώθη τὸ ζήτημα καὶ ἐκλήθησαν ὅλοι οἱ ἐνδιαφερόμενοι, νὰ προσαγάγουν τοὺς νομίμους αὐτῶν τίτλους. Ἐννοεῖται ὅτι τὸ ζήτημα αὐτὸ εἶναι ἀρκετὰ δύσκολον προκειμένου περὶ τῶν γαιῶν καὶ ἰδίως περὶ τῶν οἰκοπέδων τὰ ὁποῖα κατέχονται πρὸ ἀμνημονεύτων ἐτῶν. Θὰ ἐπιστήσω ἰδιαιτέρως τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, διότι τὸ πρᾶγμα τείνει νὰ καταστήσῃ ὁλόκληρον τὸ Λουτράκι κτῆμα τοῦ δημοσίου.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Δ. Χρυσοστάλης, Μπουρνιᾶς καὶ Θ. Παπαστρατῆς ὅπως καταθέσωσι καὶ ἀναπτύξωσι τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τῶν ἀπεργῶν ἀνθρακορυκτῶν ἐργατῶν Ἀλιβερίου.

§18Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Τὴν ἀναφορὰν αὐτήν, ἐνεχειρίσαμεν προχθὲς οἱ βουλευταὶ Εὐβοίας πρὸς τὸν κ. Ὑπουργόν τῆς Δικαιοσύνης καὶ τὸν παρακαλέσαμεν ἰδίᾳ ὅπως εὐαρεστούμενος συνεννοηθῇ διὰ τὴν ἐργασίαν τῶν ἀνθρακωρύχων ἐργατῶν Ἀλιβερίου μετὰ τοῦ συναδέλφου τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἵνα ἀποφασίσουν περὶ τοῦ ἡμερομισθίου τῶν καταδίκων ἐργατῶν τῶν ἐργαζομένων ἐκεῖ καὶ κανονισθῇ ἡ τιμὴ τῶν ἡμερομισθίων καταδίκων ἐργατῶν καὶ πολιτῶν διότι ὑπάρχει μεγίστη διαφορὰ καὶ ἡ Ἑταιρία κάμνει χρῆσιν τῶν καταδίκων ἐργατῶν ἀποκλείουσα σήμερον τοὺς ἀπεργοὺς ἀνθρακωρύχους ἐργάτας. Διότι ἡ ἑταιρεία ἐπωφελεῖται τῶν καταδίκων οἱ ὁποῖοι ἐργάζονται μὲ τὸ ἥμισυ τοῦ ἡμερομισθίου. Ἤθελον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ μᾶς κάνῃ τὴν χάριν νὰ κανονίσῃ τὸ ἡμερομίσθιον τῶν καταδίκων ἐργατῶν παραπλησίου του τῶν πολιτῶν διότι ὑπάρχει μεγίστη διαφορὰ καὶ ἡ ἑταιρεία ποιεῖται χρῆσιν τῶν καταδίκων ἀποκλείουσα ἐντελῶς τοὺς ἄλλους.

§19Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Πῶς συμβαίνει ἐδῶ εἶναι 400 ἐργάται οἱ ἀπεργοὶ καὶ οἱ ἐργαζόμενοι κατάδικοι εἶναι 70 νὰ ἀρκοῦν οἱ 70. Δεύτερον οἱ ἐργάται κατάδικοι δὲν ἐργάζονται ὑπὸ τὴν γῆν, ἀλλ’ ἐπὶ τῆς ἐπιφανείας ἐνῷ ἡ ἑταιρεία ἔχει ἀνάγκην ἐργατῶν ἐργαζομένων ὑπὸ τὴν γῆν καὶ δὲν δύναμαι νὰ κανονίσω τὴν τιμὴν τοῦ ἡμερομισθίου τὸ ὁποῖον θὰ πληρώνεται διότι πάντως εἶναι μικρότερον τὸ πληρωνόμενον ἡμερομίσθιον εἰς τοὺς ἐργαζομένους ἐπὶ τῆς ἐπιφανείας καὶ μεγαλύτερον εἰς τοὺς ἐργαζομένους ὑπὸ τὴν ἐπιφάνειαν. Ἡ ἑταιρεία ὅμως ἐκτὸς τοῦ ἡμερομισθίου προσφέρει καὶ ἄλλα ἀνταλλάγματα, προσφέρει καὶ κατοικίαν σιδηρόφρακτον, διότι τὴν νύκτα κλείονται ἐντὸς φυλακῆς. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἴσως ἠδύνατο νὰ ἀνησυχήσῃ τοὺς ἐργάτας καὶ χαίρω διότι μοῦ δίδεται ἀφορμὴ νὰ διαβεβαιώσω εἶναι μὴ τυχὸν ἡ ἑταιρεία βάλῃ τοὺς καταδίκους ἐργάτας νὰ ἐργάζωνται εἰς τὰς στοάς, ἐνῷ τὸ πρᾶγμα εἶναι ὑπὸ τὴν ἔγκρισιν τοῦ Ὑπουργοῦ καὶ σᾶς βεβαιῶ ὅτι δὲν θὰ ἐπιτραπῇ, ἐφ’ ὅσον εἶναι ὑπὸ τὴν ἔγκρισιν τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Φίλιος ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τοῦ χωρίου Καΐτσης (Καρδίτσης).

§21Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Ἔχω μίαν ἀναφορὰν νὰ καταθέσω ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν κ. Ὑπουργόν. Οἱ κάτοικοι τοῦ χωρίου Καΐτσης τῆς Καρδίτσης, παραπονοῦνται ὅτι ἕνα μέρος τῆς περιφερείας των, εἶνε τὸ τεχνικὸν συμβούλιον καθώρισε τὸ μέρος καὶ ἐδικαίωσε τὸ χωρίον Καΐτσης, τὸ δευτεροβάθμιον συμβούλιον Λαρίσσης, ἐδικαίωσε τὸ χωρίον Ἀγορίνιον χωρὶς νὰ λάβουν οἱ κατάδικοι ἐντελῶς γνῶσιν, ἐβεβαίωσε φόρους καὶ ἐξεδόθησαν ἐντάλματα καὶ ἤδη καταδιώκεται ὁλόκληρον τὸ χωρίον καὶ καταδιώκονται διὰ φόρους ζωήν, ἐνῷ δὲν ἔχουν οὔτε ἕνα πρόβατον καὶ ἐντούτοις ζητοῦν φόρους διὰ πρόβατα ποῦ δὲν ἔχουν. Νομίζω ὅτι εἶναι ἄδικον καὶ δὲν γνωρίζω ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔχει διατάξῃ νὰ ζητοῦν φόρους. Ἡ περιφέρεια αὐτὴ ἀνήκει ἀποκλειστικῶς εἰς τὴν περιφέρειαν Καΐτσης καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει διατάξῃ ἀναθεώρησιν τῆς ἀποφάσεως αὐτῆς, ἀλλὰ δὲν γνωρίζω πῶς συμβαίνει τὸ δευτεροβάθμιον συμβούλιον δὲν ἔλαβε ὑπ’ ὄψει τὸν κ. Ὑπουργόν. Ἔχω καὶ ἑτέραν ἀναφορὰν ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, πρωτίστως ὅμως τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης καὶ κατόπιν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας. Οἱ κάτοικοι τοῦ Δεβλενίου τοῦ δήμου Καρδίτσης ἀνέκαθεν, ἀπὸ τὴν 1ην Μαρτίου ἔβοσκον εἰς τὸ λειβάδι ἕως τὰς 26 Ὀκτωβρίου, ἕως ὅτου ἔληγεν ἡ ἐνοικίασις. Αὐτὸ τὸ ἔθιμον ὑπάρχει καὶ τὸ ἔκαναν καὶ ἐφέτος, ἀλλ’ οἱ ἰδιοκτῆται ἤθελον νὰ περιορίσουν τὰ δικαιώματα τῶν κατοίκων καὶ νὰ εὑρίσκουν αὐτὰ ὡς λειβάδια μὴ δυνάμενα βοσκηθοῦν προέβησαν εἰς ἐνέργειαν προσωρινοῦ μέτρου, ὁ δὲ εἰρηνοδίκης, καίτοι ἀπεδείχθη ὅτι οἱ χωρικοὶ εἶχον τὸ δικαίωμα νὰ βόσκουν ἀνέκαθεν, ὁ εἰρηνοδίκης αὐτὸς ὁ ὁποῖος περιμένει εἰς νεκρανάστασιν καθεστῶτος ἐξέδωκε ἀπόφασιν ὑπὲρ τῶν ἰδιοκτητῶν, τὰ πνεύματα εἶναι πολὺ ἐξηρεθισμένα ἐκ τῆς ἀποφάσεως αὐτῆς καὶ διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ λάβῃ τὰ δέοντα μέτρα καὶ θὰ μάθω πῶς ἐνήργησεν καὶ πῶς ἐξεδόθη ἡ ἀπόφασις αὐτὴ καὶ νὰ διατάξῃ καὶ τὴν κατάθεσιν τοῦ σχετικοῦ φακέλλου.

§22Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Ἔχετε καμμίαν ἀναφοράν;

§23Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Ἔχω τηλεγράφημα.

§24Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Νὰ διατάξω τὴν εἰσαγγελίαν νὰ ἐνεργήσῃ ἀνακρίσεις.

§25Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω, ἐπειδὴ ἡ ἀπόφασις αὐτὴ τῶν προσωρινῶν μέτρων ἐβγῆκε ὑπὲρ τῶν ἰδιοκτητῶν καὶ κατ’ ἀνάγκην αὐτοὶ δὲν ἔχουν ποῦ νὰ βοσκήσουν τὰ ζῶα των, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας ἄν εἶναι δυνατὸν νὰ διατάξῃ τὸν προϊστάμενον τοῦ ἐκεῖ συνεργείου ἐποικισμοῦ, νὰ διατάξῃ ἕνα γεωπόνον νὰ συντάξῃ ἀμέσως τὴν μελέτην καὶ νὰ προβῇ ἀμέσως εἰς ἀπαλλοτρίωσιν τοῦ χωρίου αὐτοῦ τοσοῦτον μᾶλλον καθ’ ὅσον ὁ γεωπόνος Παρασκευόπουλος συνέταξε τὴν μελέτην γειτονικοῦ χωρίου καὶ κατ’ ἀνάγκην πρέπει νὰ πάρῃ τὸ χωρίον αὐτό. Ἑπομένως εἶναι δίκαιον νὰ διαταχθῇ ἡ ἐνέργεια αὐτή.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Πετρακάκος ὅπως ὑποβάλῃ καὶ ἀναπτύξῃ αἴτησιν τῶν ναυτιλλομένων Καλαμῶν κατὰ τοῦ λιμενάρχου Καλαμῶν.

§27Δ. ΠΕΤΡΑΚΑΚΟΣ. Λαμβάνω τήν τιμὴν νὰ ὑποβάλλω ἀναφορὰν τῶν ναυτιλλομένων Καλαμῶν κατὰ τοῦ λιμενάρχου καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ διατάξῃ αὐστηρὰν ἀνάκρισιν ἡ ὁποία διὰ νὰ μὴν μείνῃ ἀπραγματοποίητος πρέπει νὰ διαταχθῇ ἡ ἀπομάκρυνσίς του διότι ὁ κύριος αὐτὸς διὰ τῶν πράξεών του δὲν τιμᾷ τὸ λιμενικὸν σῶμα.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γκλαβᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Δ. Φασογιάννη.

§29Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Σᾶς παρακαλῶ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψει ἵνα ἐνεργήσητε τὰ δέοντα.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Πετρακάκος, παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, τί ἐνήργησεν ἐπὶ μιᾶς αἰτήσεως τῆς ἐν τῷ χωρίῳ Προαστείῳ τῆς Καρδαμύλης πρὸς κατασκευὴν γεφύρας συσταθείσης ἐπιτροπῆς, δι’ ἧς παρεκαλεῖτο τὸ Ὑπουργεῖον, ὅπως ἀφήσῃ ἀφορολόγητον τὴν εἰσπραχθεῖσαν ποσότητα χρημάτων ἐκ πωλήσεως χέρσων γαιῶν ἢ ἀγριωτάτων διατεθέντων ὑπὸ τῶν κατοίκων πρὸς τὸν εἰρημένον σκοπόν. Ἐν τῇ φιλοτίμῳ ὑπὲρ τῆς συγκοινωνίας προσπαθείᾳ αὐτῶν δέον νὰ ἐνισχυθῇ ἡ ἐπιτροπὴ αὕτη, διότι διὰ τῆς γεφύρας θὰ διευκολυνθῇ ἡ διέλευσις τῶν κατοίκων τεσσάρων ὅλων κοινοτήτων, αἱ ὁποῖαι πολὺ ὑποφέρουν κατὰ τὸν χειμῶνα. Παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως ἐκπέμψῃ σχετικὰς διαταγὰς πρὸς τὸν Οἰκονομικὸν Ἔφορον Οἰτύλου, διότι οὗτος ἐζήτησεν ἤδη κατ’ ἐπανάληψιν τὴν καταβολὴν τοῦ φόρου. Δὲν εἶνε εὐχαριστημένον τάχα τὸ Δημόσιον, ὅπως ἀπαλλάσσεται τῶν δαπανῶν τῆς γεφύρας;

§31Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Οἱ ὑπάρχοντες νόμοι δὲν ἐπιτρέπουσιν εἰς τὸν Ἔφορον νὰ πράξῃ τὸ ζητούμενον.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Πετρακάκος παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν διατί ἀκόμη δὲν ἐγκατεστάθη ἡ μετὰ τῆς Σπάρτης δι’ αὐτοκινήτων συγκοινωνία.

§33Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Τὸ ζήτημα εἶνε ὑπὸ μελέτην καίτοι αἱ ἀξιώσεις τῶν κατοίκων εἶναι ὑπερβολικαί).

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Παπαιωάννου παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Περιθάλψεως νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν εἰς ποίαν νομικὴν διάταξιν τὸ παρ’ αὐτῷ συμβούλιον ἀπεκάλυψεν ὅτι ἡ στρατιωτικὴ ὑπηρεσία τῶν ὑπαλλήλων της εἶνε κώλυμα πρὸς προαγωγὴν καὶ ὅτι τὸ προνόμιον τοῦτο ἔχουσι μόνον οἱ ἀστράτευτοι, οἱ δὲ εἰς τὸ μέτωπον ἤδη ὑπηρετοῦντες ἀποκλείονται πάσης βελτιώσεως τῆς θέσεως των διὰ προαγωγῆς καρπούμενοι μόνον ταύτας οἱ μὴ ἀπομακρυνθέντες ἐκ τῶν ἀναπαυτικῶν ἐδωλίων τοῦ γραφείου των.

§35Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Ἡ στράτευσις δὲν κωλύει τὸ δικαίωμα προαγωγῆς ἐφ’ ὅσον ὁ ὑπάλληλος ἔχει τὰ προσόντα.

§36Θ. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Δυστυχῶς ἡ ἀντίληψις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἡ ὁποία εἶναι ἀληθὴς ἐν μέρει δὲν εἶνε σύμφωνος μὲ τὴν τοῦ συμβουλίου ἀντίληψιν, διότι ρητῶς μοὶ ἐδήλωσεν ὅτι τὸ συμβούλιον φρονεῖ ὅτι στρατεύσιμος ὁ ὁποῖος ὑπηρετεῖ εἰς τὸ μέτωπον δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ ζητήσῃ προαγωγήν. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα καὶ ὅταν βεβαιωθῇ ὅτι τοιαύτην ἀντίληψιν ἔχει τὸ συμβούλιον, νὰ λάβῃ τὰ κατάλληλα μέτρα. Αὐτὸ εἶναι ἀναμφισβήτητον διότι μοὶ τὸ ἐδήλωσεν ρητῶς.

§37Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα αὐτὸ ἐζήτησα πληροφορίας ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν, αἱ δὲ πληροφορίαι μου, προκειμένου περὶ τοῦ ὑπαλλήλου αὐτοῦ, εἶναι ὅτι πρόκειται περὶ κληρωτοῦ καὶ ὄχι περὶ ἐφέδρου.

§38Θ. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Δὲν γίνεται διάκρισις.

§39Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον ἐπὶ ὀκτάμηνον ὑπηρέτησεν τὰ δὲ ἄλλα δύο ἔτη εἰς τὸν στρατὸν ἡ ὑπηρεσία δὲν ἔχει ὑπ’ ὄψει της τὰ στοιχεῖα νὰ κρίνῃ περὶ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου, ὁ ὁποῖος προβλέπει τὴν προαγωγήν.

§40Θ. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Δὲν ἐξετάζω διὰ ποῖον ὑπάλληλον. Μοῦ ἐδήλωσαν ὅτι δὲν δύναται νὰ ἔχῃ ἀξίωσιν προαγωγῆς ὑπάλληλος, ὁ ὁποῖος ὑπηρετεῖ εἰς τὸν στρατόν. Αὐτὴ εἶναι ἡ καταγγελία τὴν ὁποίαν διετύπωσα.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Παπαβασιλείου ἔχει τὸν λόγον.

§42Σ. ΠΑΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Κατόπιν τῶν χθεσινῶν δηλώσεων τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι εἶνε διατεθειμένος νὰ ὑποβάλλῃ νομοσχέδιον εἰς τὴν Βουλήν, μεριμνῶν περὶ τῶν παθόντων ἐν Χαλκιδικῇ κατὰ τὴν περίοδον τοῦ Ἐθνικοῦ Κινήματος, εὑρίσκω δίκαιον καὶ παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν νὰ συμπεριλάβῃ καὶ τοὺς εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν ὑπαγομένους Ἀπειρανθίους τῆς Νάξου.

§43Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Μελετῶ τὸ ζήτημα.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καραϊσκάκης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ἐὰν σκέπτεται νὰ λάβῃ μέτρον τι, ὅσον ἀφορᾷ τὸν καθορισμὸν τοῦ χρόνου τῆς στρατιωτικῆς ὑποχρεώσεως τῶν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ διαμενόντων ἀνυποτάκτων.

§45Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν δύναται νὰ γίνῃ αὐτό.

§46Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Ὑπεβλήθη καὶ νομοσχέδιον.

§47Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐδήλωσα ὅτι τὸ ἀποσύρω.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Εὐθ. Βελλιανίτης, παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν πότε θὰ ἀπολυθῶσιν οἱ ἔφεδροι ἀξιωματικοὶ διαχειρίσεως ἁρμοδιότητος Ἐπιμελητείας κλάσεως 1908.

§49Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐδήλωσα ὅτι θὰ ἀντικατασταθοῦν δι’ ἀνθυπασπιστῶν διαχειρίσεως ἐφόσον καταστῇ τοῦτο δυνατόν. Ἄλλωστε ὑποβάλλω νομοσχέδιον περὶ διαγωνισμοῦ.

§50Ε. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Μόνιμοι διαχειρισταὶ ὑποβάλλουσιν παραιτήσεις καὶ γίνονται δεκταί, ἐνῷ ἔφεδροι διαχειρισταὶ μεγαλειτέρων κλάσεων παραμένουσιν. Αὐτὸ εἶναι τὸ παράπονον.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καλδῆς ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν διατὶ ἐνῶ πλεῖστοι ὅσοι στρατιῶται τῶν νήσων Ἀρχιπελάγους, καίτοι δὲν εἶναι οὔτε ἀνυπότακτοι οὔτε λιποτάκται, τοὐναντίον μάλιστα ἔχουσι τακτικὰ ἀπολυτήρια, ἐν τούτοις εἰς τὸ Στρατολογικὸν Γραφεῖον Ἀρχιπελάγους, παρουσιάζονται ὡς ἀνυπότακτοι ἢ λιποτάκται, διότι δὲν ἐγένοντο αἱ προσήκουσαι στρατιωτικαὶ μεταβολαί. Τούτου ἕνεκα δὲν δύνανται οὗτοι νὰ λάβωσι πιστοποιητικὸν ὅτι ἐξεπλήρωσαν τὰς στρατιωτικάς των ὑποχρεώσεις. Παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν πῶς σκέπτεται νὰ διορθώσῃ τὸ ἄτοπον τοῦτο καὶ ἂν δὲν θεωρῇ δίκαιον νὰ λαμβάνωνται ὑπ’ ὄψιν τὰ ἀπολυτήρια τῶν στρατιωτῶν ἐφ’ ὅσον δὲν πταίουν οὗτοι διὰ τὰς ἐλλείψεις τῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας.

§52Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς Στρατιωτικῶν). Διετάχθη τὸ στρατολογικὸν γραφεῖον νὰ χορηγῇ τοιαῦτα πιστοποιητικά.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Λ. Πάζης, Ν. Τερμετζῆς, Γ. Ἀλεξανδρίδης, Γ. Γοργίας, παρακαλοῦσι τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκεται ἡ μελέτη τῶν διαφόρων σχεδιαγραμμάτων ἀνοικοδομήσεως, πόλεων, κωμοπόλεων καὶ ἀγροτικῶν συνοικισμῶν, καταστραφέντων ἐκ τῆς Βουλγαρικῆς εἰσβολῆς. Ἄν θὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος, δι’ οὗ δύναται νὰ ἀνατεθῇ εἰς ἑταιρείας ἡ ἀνοικοδόμησις. Καὶ τέλος ἄν δύνανται οἱ πληθυσμοὶ νὰ ἐλπίζουν εἰς στέγασιν ἀνθρωπίνην, κατὰ τὸν προσεχῆ χειμῶνα.

§54Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Τὸ ζήτημα εἶναι ὑπὸ μελέτην.

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Πετρακάκος παρακαλεῖ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν ὅπως εὐαρεστούμενος πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν: 1) Διατὶ ἀκόμη κρατοῦνται ὑπὸ τὰ ὅπλα οἱ νοσοκόμοι τῆς κλάσεως τοῦ 1915 ἀφοῦ ἡ μὲν κλάσις των εἰς τὸν ἄλλον στρατὸν ἀπελύθη πρὸ πολλοῦ, εἰς δὲ τὰ νοσοκομεῖα ὑπάρχουσι τόσοι ἀσθενεῖς ὅσοι σχεδὸν καὶ νοσοκόμοι, ἐφ’ ὅσον ἀκριβεῖς εἶνε αἱ μεταδοθεῖσαι πληροφορίαι. 2) Διατὶ δὲν ἐπανέφερεν εἰσέτι εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τὸν τέως ἐνωμοτάρχην τῆς Χωροφυλακῆς Ἰωάνην Κ. Μποδίνην ὅστις ἀπελύθη τῆς θέσεώς του ἐπὶ κατηγορίαις τὰς ὁποίας μετέπειτα ἀπέρριψεν τὸ δικαστήριον Κυπαρισίας. Κρατεῖται ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τὸ βούλευμα διὰ τοῦ ὁποίου οὐ μόνον ἀπηλλάγη τῆς κατηγορίας ὁ ἐνωμοτάρχης οὗτος ἀλλὰ καὶ ἐπεβλήθησαν εἰς τὸν μηνυτὴν τὰ ἔξοδα. Ἡ δικαιοσύνη ἐπιβάλλει πλήρη τὴν ἀναγνώρισιν.

§56Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουσι σχηματισμοὶ ὑγειονομικοὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπολυθῶσι διότι τοὺς χρειάζεται ἡ ὑπηρεσία. Ὡς πρὸς τὸ δεύτερον ἐρώτημα ἀπαντῶ ὅτι ὁ εἰρημένος ὑπέβαλεν ἐκπροθέσμως τὴν αἴτησίν του καὶ συνεπῶς δὲν δύναται νὰ ἐπανέλθῃ.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Πολυχρονιάδης, παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ὅπως πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἄν ἐγένετο ἡ μελέτη τῆς γεφύρας Κράθιδος καὶ ἄν πρόκειται νὰ ἐκτεθῇ τὸ ἔργον τοῦτο εἰς δημοπρασίαν, καθόσον ἔχει διακοπῇ τελείως ἡ συγκοινωνία.

§58Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Τὸν κ. βουλευτὴν πληροφορῶ ὅτι διετάχθη ἡ μελέτη τῆς γεφύρας αὐτῆς καὶ ὅσον οὔπω ὑποβάλλεται αὕτη ἵνα διαταχθῇ ἡ ἐκτέλεσις.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Πολυχρονιάδης, παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ὅπως πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, ἄν ἤρξατο ἡ κατασκευὴ τῆς γεφύρας Κριοῦ (Αἰγείρας), ἀπαραίτητος διὰ τὴν ἐπανάληψιν τῆς συγκοινωνίας.

§60Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Ἡ διαταγὴ πρὸς κατασκευὴν ἔχει δοθῇ. Μὴ ἀπορεῖτε ὅτι αἱ διαταγαὶ δὲν ἐκτελοῦνται ἀμέσως διότι ὡς γνωρίζετε τὰ γραφεῖα τῶν μηχανικῶν, ἰδίως τῆς Παλαιᾶς Ἑλλάδος, πάσχουν ἀπὸ ἔλλειψιν προσωπικοῦ.

§61Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΑΔΗΣ. Ἀλλά, κύριε Ὑπουργέ, ἐπὶ τοῦ προκειμένου πρέπει νὰ διαταχθῇ πᾶσα δυνατὴ ἐνέργεια διότι ἡ συγκοινωνία διεκόπη ἐντελῶς. Γνωρίζετε ὅτι εἷς ἀγροτικὸς διανομεὺς ἔπαυσε νὰ ἐκτελῇ τὴν ὑπηρεσίαν του λόγῳ τῆς ἐλλείψεως τῆς γεφύρας ταύτης.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Καρπετόπουλος παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἐὰν σκέπτεται νὰ λάβῃ μέτρα διὰ τὴν αὔξησιν τῶν συντάξεων τῶν συνταξιούχων πολιτικῶν ὑπαλλήλων τῶν ὁποίων ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις εἶνε ἀληθῶς δεινή.

§63Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Θὰ ἤθελον νὰ εἴπω περὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ τοῦτο· βεβαίως μὲ τὴν ἐλλάτωσιν τῆς ἀξίας τοῦ νομίσματος ἢ μᾶλλον μὲ τὴν αὔξησιν τῶν τιμῶν ὅλων τῶν πραγμάτων θὰ ἦτο δίκαιον νὰ δοθῇ αὔξησις καὶ τῶν συντάξεων τῶν συνταξιούχων πολιτικῶν ὑπαλλήλων. Αἱ ἄλλαι ὅμως σημεριναὶ ἀνάγκαι τοῦ Κράτους εἶνε τοιαῦται ὥστε ἐπὶ τοῦ παρόντος δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ ἐπιτρέψουν τὴν τοιαύτην αὔξησιν. Ἑκάστη ἐκ τῶν ἀναγκῶν αὐτῶν πρέπει νὰ πληροῦται μὲ τὴν σειράν της, προηγοῦνται δὲ αὐτῆς πολλαὶ ἄλλαι μᾶλλον ἐπείγουσαι ὅπως ἡ τῆς αὐξήσεως τῆς συντάξεως ἀξιωματικῶν στρατιωτικῶν ἐν ἀποστρατείᾳ διὰ τοὺς ὁποίους, ὡς τοὺς εἶπον δὲν εἶναι δυνατὸν ἐπὶ τοῦ παρόντος νὰ ληφθῇ πρόνοια. Ἐπὶ τοῦ παρόντος εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπιτρέψωμεν τὴν αὔξησιν αὐτῶν καίτοι θεωρητικῶς ἀναγνωρίζομεν τὸ δίκαιον τῆς αἰτήσεως ταύτης. Μόλις ὅμως τὰ οἰκονομικὰ τοῦ Κράτους ἐπιτρέψωσιν αὐτό, καθῆκον μας εἶνε νὰ μεριμνήσωμεν καὶ περὶ αὐτῆς τῆς δικαιοτάτης αἰτήσεως.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Δ. Πάζης, Ν. Τερμεντζῆς, Γ. Γοργίας καὶ Ι. Ἀλεξανδρίδης συνιστῶσιν εἰς τοὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς τῶν Στρατιωτικῶν καὶ Περιθάλψεως ὅπως ληφθῇ μέριμνα διὰ τὴν παροχὴν ἐπιδόματος εἰς τὰς οἰκογενείας τῶν στρατευθέντων Ἀνατολικῆς Μακεδονίας τῶν κλάσεων 1915–1918. Ἐπειδὴ οὗτοι διατελέσαντες ὅμηροι δὲν ἠδυνήθησαν ἐγκαίρως νὰ προσφέρωσι τὰς πρὸς τὴν Πατρίδα ὑπηρεσίας των, νὰ θεωρηθῶσιν ὡς ἔφεδροι καὶ νὰ τύχωσι τοῦ εὐεργετήματος τούτου.

§65Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Πληροφορῶ τοὺς κ.κ. συναδέλφους, ὅτι οἱ ἄνδρες οὗτοι ἐθεωρήθησαν ὡς ἔφεδροι καὶ διετάχθη ἡ χορήγησις τῶν ἐπιδομάτων.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Γκλαβᾶς συνιστᾷ, ὅπως ληφθῇ μέριμνα ὑπὲρ τῆς συγκοινωνίας Αἰγήρας–Φελόης, ἥτις εὑρίσκεται εἰς ἀρχέγονον κατάστασιν.

§67Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ὑπάρχει ὑποβεβλημένον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου λαμβάνεται πρόνοια περὶ ὅλων αὐτῶν τῶν ἔργων, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀναγκαῖα διὰ τὴν συγκοινωνίαν τῶν διαφόρων ἐπαρχιῶν.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης, ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας διὰ τὴν σὺν τοῖς ἄλλοις αἰτίοις καὶ ἐξ ὑπαιτιότητος ἐν μέρει τῆς ἀτόνως καὶ ἀστόχως ἐνεργούσης ὑπηρεσίας τοῦ ὑπουργείου του παρατεινομένην ἐν Ἀλιβερίῳ ἀπεργίαν τῶν ἀνθρακωρυκτῶν ἐργατῶν.

§69Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Εἶναι ἀξία ἐλέγχου ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας διὰ τὴν ἄτονον καὶ ἄστοχον ἐνέργειαν αὐτῆς πρὸς καταστολὴν τῆς ἀπεργίας τῶν ἐν Ἀλιβερίῳ ἀνθρακωρυκτῶν ἐργατῶν. Δὲν ἐνήργησεν ὅπως ἔπρεπεν, ἀμέσως, δραστηρίως, ἀποτελεσματικῶς. Ἡ ἀπεργία τῶν ἐργατῶν αὐτῶν, ἀνερχομένων εἰς 400 ἕως 500 ἐγένετο αὐτόματος, διότι ἐγένετο ἀμέσως μετὰ τὴν ἄρσιν τοῦ στρατιωτικοῦ νόμου, ὁπότε δὲν ἐφοβοῦντο πλέον μήπως τοὺς θεωρήσουν ἐπαναστάτας καὶ τοὺς ἀπαγγείλουν κατηγορίαν. Ἦτο τοιαύτη ἡ δυσφορία τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν ὥστε ἀμέσως μετὰ τὴν ἄρσιν τοῦ στρατιωτικοῦ νόμου αὐτομάτως ἀπήργησαν. Μόλις ὅμως ἤρθη ὁ στρατιωτικὸς νόμος αὐτόματος ἦτο ἡ ἀπεργία λόγῳ, ἐπαναλέγω, τῆς μεγάλης δυσφορίας νὰ ἐργάζωνται καὶ νὰ πεινοῦν. Τὸ τοιοῦτον ἐγένετο γνωστὸν εἰς τὴν ἑταιρείαν, ἥτις ηὔξησε κατά τι τὸ ἡμερομίσθιον τῶν ἐργατῶν, ἀλλὰ καὶ πάλιν δὲν ἐπαρκεῖ εἰς τὰς σημερινὰς βιωτικὰς ἀνάγκας καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θεωροῦν προτιμότερον νὰ κάθηνται καὶ νὰ πεινοῦν παρὰ νὰ ἐργάζωνται, νὰ ἱδρώνουν καὶ νὰ πεινοῦν. Ἦλθεν ὁ πρόεδρος τῶν ἐργατῶν καὶ συνεννοήθη μὲ τὴν ὁμοσπονδίαν τῶν ἐργατῶν, ἐπῆγε ὁ Πρόεδρος τῶν μεταλλωρύχων ἐργατῶν μαζὺ μὲ τὸν Πρόεδρον τοῦ Σωματείου τῶν ἐργατῶν, παρεπονέθησαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ἀλλ’ εἰς μάτην. Αὐτοὶ ἐζήτουν 80% αὔξησιν τὸ ὀλιγώτερον ἡ ἑταιρεία τοὺς ἔδωκε 25 ἕως 30%. Εὑρίσκονται δὲ ἐν δικαίῳ οἱ ἄνθρωποι· οἱ ἀνθρακωρύχοι Ὠρωποῦ καὶ Κύμης λαμβάνουν 8–12 δραχ. ἐνῷ οἱ ἐργάται Ἀλιβερίου 4–7. Φαντασθῆτε ποιὰ διαφορὰ ὑπάρχει. Ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ἐνήργησε καὶ ἐνεργεῖ εἰσέτι παρὰ τῇ Διευθύνσει τῆς Ἑταιρείας μὴ τυχὸν ἐπιτευχθῇ συνεννόησις ἀλλὰ δὲν ἔφθασεν εἰς ἀποτέλεσμα καὶ ἡ ἀνεργία παρατείνεται πρὸς κακὸν τῆς παραγωγῆς τοῦ λυγνίτου καὶ τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν. Κἄποιος ἐκ τῶν διευθυντῶν τῆς Ἑταιρείας ἀπήντησεν ὅτι ναὶ μὲν ἡ ἑταιρεία τοῦ Ἀλιβερίου κερδίζει ἤδη 30 καὶ 40 δρ. κατὰ τόννον ἀπὸ τὸν λυγνίτην, καθ’ ἡμᾶς καὶ τοὺς ἐργάτας κερδίζει 50 καὶ 60 δρ., ἀλλὰ τὸ περιθώριον αὐτοῦ τοῦ μεγάλου κέρδους θέλουν νὰ τὸ καταναλώσουν εἰς ἔξοδα ἐγκαταστάσεων νέων ἵνα προοδεύσουν αἱ ἐργασίαι. Φαντασθῆτε ποῖον θάρρος ἔχει ὁ διευθυντὴς νὰ λέγῃ ὅτι ὅλα αὐτὰ θὰ γίνουν εἰς βάρος τοῦ ἱδρῶτος τῶν ἐργατῶν καὶ νὰ μὴ ἐννοῇ νὰ τοὺς δώσῃ ἕν μέρος. Οἱ ἀπεργοὶ εἶναι ἀποφασισμένοι νὰ ἐξακολουθήσουν τὴν ἀπεργίαν καὶ ἕν ἔτος τὸ ὁποῖον δὲν γνωρίζω ἄν συμφέρῃ τὴν ἑταιρείαν, διότι πρόκειται περὶ ἀνθρακωρύχων πεπειραμένων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἐργασθῇ ἐπὶ μακρὰ ἔτη εἰς τὰ μεταλλωρυχεῖα Λαυρίου. Παρατηρῶ δὲ κἄποιο πεῖσμα εἰς τὸν διευθύνοντα τὰ τῆς ἑταιρείας αὐτῆς σήμερον ἐν Ἀθήναις, τὸ ὁποῖον τὸ ἔχει ἐξωτερικεύσῃ κατ’ ἐπανάληψιν ἐπὶ πολλὰ ἔτη εἰς τὰς ἐργασίας τὰς μεταλλευτικὰς, εἰς τὰς ὁποίας ἀνεμίχθη μέχρι σήμερον ὁ κύριος αὐτός, χωρὶς νὰ γνωρίζῃ ὅτι οἱ ἐργάται προώδευσαν, ἐχειραφετήθησαν τελείως καὶ ὅπως πρέπει νὰ τοὺς καταστέλλωμεν ὅταν αἱ ὀρέξεις των εἶναι ἄδικοι οὕτω πρέπει νὰ τοὺς ἐνισχύῃ ἡ Βουλὴ σύσσωμος ὅταν ἔχουν δίκαιον. Ἀπόδειξις ὅτι εἶναι πεισματάρης εἶναι ὅτι ὅταν ἠθέλησε νὰ θέσῃ τὰς βάσεις τῆς συνεννοήσεως μετὰ τῶν ἀνθρακωρυκτῶν ἐργατῶν δὲν ἔκαμε τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ ἀπολύσῃ τοὺς 4 ἀρχιεπιστάτας τοὺς προερχομένους ἐκ τῶν λαϊκῶν ἐργατικῶν τάξεων, παρὰ τὴν ἀνάγκην τὴν μεγάλην τὴν ὁποίαν εἶχεν ἡ ἑταιρεία αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων, διότι ἰσχυρίζετο ὅτι οὗτοι ἔπταιον διὰ τὴν ἀνεργίαν, ἐν ᾧ ἡ ἀνεργία ἐπῆλθεν αὐθόρμητος. Καὶ τώρα ἔρριξε ἔλαιον εἰς τὴν πυρὰν διότι καὶ ἄν αὐξηθῇ τὸ ἡμερομίσθιον δὲν εἶναι δυνατὸν φιλότιμοι Ἕλληνες ἐργάται νὰ ἐργασθοῦν ἄν δὲν ἐπανέλθουν οἱ ἀπολυθέντος. Εὐτυχῶς εἰς τὸ Κοινοβούλιον συμπαρίσταται καὶ συνεδριάζει ἀξιότιμος συνάδελφος, ὁ ὁποῖος εἶναι ὁ ἐπικρατέστερος μέτοχος τῆς ἑταιρείας, θὰ συμβάλῃ εἰς τὴν δέουσαν διευθέτησιν τοῦ ζητήματος καὶ ἄς εἶναι βέβαιος ὅτι θὰ πολλαπλασιασθῇ ἡ παραγωγή, καὶ θὰ εὐχαριστηθοῦν καὶ οἱ Ἕλληνες ἐργάται καὶ οἱ Κυμαῖοι, ὁ ἐντιμότατος αὐτὸς λαὸς θὰ ἐνθουσιασθῇ ἄν ὁ κ. Ἐμπειρῖκος θελήσῃ νὰ δώσῃ τὸ ἀνάλογον ἡμερομίσθιον εἰς τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς καὶ ἡ παραγωγὴ θὰ πολλαπλασιασθῇ καὶ θὰ συντελέσῃ εἰς τὴν βελτίωσιν τῆς θέσεως τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν.

§70Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐὰν εὑρίσκεσθε εἰς τὴν θέσιν τοῦ Ὑπουργοῦ θὰ ἀνεγνωρίζατε ὅτι εἶναι πολὺ δύσκολος ὁ συμβιβασμός, δοθέντος ὅτι ἐξασκοῦμεν ρόλον μεσολαβοῦντος καὶ δὲν δυνάμεθα ριζικώτερον νὰ ἐπέμβωμεν. Προκειμένου περὶ τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς παρατηρῶ ὅτι οἱ ἐργάται δείκνυνται κἄπως ἀδιάλλακτοι. Πρὶν ἢ ἐκκραγῇ ἡ ἀπεργία ἐπενέβημεν καὶ προσεπαθήσαμε νὰ εὕρωμεν συμβιβαστικὴν λύσιν. Τοῦτο δὲν κατορθώσαμεν, διότι ἡ ἑταιρεία ἰσχυρίζετο ὅτι εἶναι δύσκολον νὰ προβῇ εἰς αὐξήσεις. Ἡ ἀπεργία ἐξερράγη, μακραὶ συνεδριάσεις καὶ συζητήσεις ἔλαβον χώραν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ κατορθώσαμεν ὥστε ἡ ἑταιρεία νὰ προσφέρῃ μίαν αὔξησιν 20 καὶ μετ’ ὀλίγον 25%. Οἱ ἐργάται ὑπεχώρησαν εἰς αὐτὸ μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι ἐζήτησαν νὰ τοὺς δοθῇ καὶ 40% ἐπὶ πλέον. Ἐξηκολουθήσαμεν τὴν μεσολάβησιν καὶ ἐφθάσαμεν εἰς τὸ συμπέρασμα τὸ ἀρκετὰ σημαντικὸν ὥστε ἡ ἑταιρεία νὰ ἀποδεχθῇ ὅπως λήξῃ ἡ ἀπεργία μὲ αὔξησιν 50%. Ἀμέσως οἱ ἐργάται ὑπερθεματίζουν καὶ ὑποβάλλουν νέας προτάσεις περὶ νέας αὐξήσεως κατὰ τὸν Αὔγουστον. Θέλω νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἀντὶ νὰ δεχθοῦν τὰς νέας προσφορὰς τῆς ἑταιρείας ἐπεδείνωσαν τὴν κατάστασιν. Καὶ τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν σᾶς ὁμιλῶ δὲν γνωρίζω ἂν ἡ Ἑταιρεία δέχεται τοὺς ὅρους, τοὺς ὁποίους ἔδωκεν ἡ ἰδία ἢ διέκοψε πᾶσαν πλέον συνεννόησιν. Παρ’ ὅλα ταῦτα δὲν παύω νὰ ἐλπίζω ὅτι θὰ καταλήξωμεν εἰς ἕν συμπέρασμα.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ Παιδείας ἐὰν καὶ κατὰ πόσον ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν του, τὰ ὑπὸ τοῦ καθηγητοῦ τοῦ Πανεπιστημίου κ. Γ. Χατζηδάκη, καταγγελλόμενα διὰ τοῦ Τύπου κατὰ ἀνωτέρων ὑπαλλήλων τοῦ Ὑπουργείου του εἰσηγουμένων τῇ μικρᾷ μαθητιώσῃ Ἑλληνικῇ νεολαίᾳ κοινὰ θρησκευτικὰ δαιμόνια ἰσάξια τοῦ νέου γλωσσικοῦ ἰδιώματος ὅπερ πρὸ πολλοῦ κατεργάζεται.

§72Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἤμην ἀνάξιος ἐμαυτοῦ ὡς ἀντιπροσώπου τοῦ Ἔθνους, ἐὰν τὴν ἐπερώτησίν μου ταύτην τὴν ὑπέβαλλον διὰ νὰ γεννήσω πράγματα εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Αὐτὸ δὲν πιστεύω νὰ τὸ φαντάζηται κανεὶς κατόπιν τῆς πορείας μου ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ τούτῳ. Ἀλλὰ προέβην εἰς τὴν ἐπερώτησιν ταύτην ἐξ ἀγανακτήσεως καὶ μόνον. Τὴν πρωΐαν τῆς 8 τρέχοντος ἀναγινώσκων εἰς τὴν ἐφημερίδα «Ἐμπρὸς», ὅταν εἶδον πράγματι νὰ γράφωνται καὶ νὰ λέγωνται αὐτὰ ἀπὸ ἕνα σοβαρώτατον ἄνθρωπον τὸν ὁποῖον εἶχον τὴν εὐτυχίαν νὰ ἔχω Καθηγητὴν εἰς τὸ Γυμνάσιον εἰς τὰ πρῶτα μου ἔτη, κατόπιν δὲ καθηγητὴν εἰς τὸ Πανεπιστήμιον καὶ ἔχοντα θέσιν τοιαύτην ἐν τῇ συνειδήσει τοῦ Ἔθνους καὶ ὅλων ἡμῶν, ὥστε νὰ μοὶ γεννήσῃ τὴν πεποίθησιν ὅτι πράγματι ἐλέχθησαν, διότι τοιαύτη καταγγελία, ὅπως λέγει τὸ «Ἐμπρὸς» εὑρίσκεται εἰς χεῖρας τοῦ Μητροπολίτου καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας παρὰ τῆς διδασκαλίσσης ἐκείνης, εἰς τὴν ὁποίαν ἐλέχθησαν ὑπό τινος ἐπιθεωρητοῦ. Ὑπέβαλον τὴν ἐπερώτησιν αὐτὴν ἐπὶ τῷ σκοπῷ νὰ προκαλέσω τὴν ἀπάντησιν καὶ τὰς ἐνεργείας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τοῦ ὑπαιτίου ὑπαλλήλου, ὅπου δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι θὰ εἶναι τέλειον κριτήριον κατὰ τοῦ ὑπαλλήλου αὐτοῦ καὶ ὅτι τέλος πάντων πρέπει νὰ παύσῃ νὰ ἐνεργῇ, ὅπως ἐνήργει. Ἄς ἀφήσωμεν τὸ γλωσσικὸν ζήτημα, ἀλλὰ βέβαια ὄχι καὶ τὸ θρησκευτικόν. Ἰδοὺ τὶ λέγει. Ἀκούσατε καὶ νὰ μοὶ εἴπητε ἄν ἠμπορεῖτε νὰ μὴ ταραχθῆτε. Ἄλαλα τὰ χείλη τῶν ἀσεβῶν τῶν μὴ προσκυνούντων τὴν εἰκόνα σου τὴν σεπτήν. Ἰδοὺ τὶ λέγει ἡ διδασκάλισσα περὶ τοῦ ἐπιθεωρητοῦ. (ἀναγινώσκει) «Ὁ κ. Ἐπιθεωρητὴς μοὶ συνέστησε......» Ποῖος ἐξ ἡμῶν συνέπεσε ν’ ἀναγνώσῃ αὐτὸ καὶ νὰ μὴ ταραχθῇ; Αὐτοὺς τοὺς κυρίους οἱ ὁποῖοι ἐργάζονται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας πρέπει νὰ τοὺς στείλητε νὰ στεγασθοῦν κἄπου ἀλλοῦ, εἰς κἄποιο ἄλλο φιλανθρωπικὸν κατάστημα καὶ ὄχι εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἔχει τὸν λόγον.

§74Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλήν, ὅπως μοὶ ἐπιτρέψῃ ν’ ἀπαντήσω ταὐτοχρόνως καὶ εἰς τὴν ὑπ’ ἀριθ. 11 ἑτέραν ἐπερώτησιν τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Λακωνίας συναδέλφου, διότι τὸ αὐτὸ θέμα καὶ ἐκείνη ἀφορᾷ. Τὰ δημοσιευθέντα εἰς τὸ «Ἐμπρὸς» ὑπὸ τοῦ Καθηγητοῦ τοῦ Πανεπιστημίου κ. Χατζιδάκη προεκάλεσαν καὶ τὴν ἰδικήν μου προσοχήν, καθὼς καὶ τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας, διότι πραγματικῶς τὰ γεγονότα ἔλαβον χώραν καθὼς ἐν τῷ δημοσιεύματι ἐκείνῳ ἀναφέρονται βεβαίως ἐπεβάλλετο μία σύντονος ἐνέργεια ἐκ μέρους τῆς προϊσταμένης ἀρχῆς τῆς Ἐκπαιδεύσεως. Διενεργήθη ἀνάκρισις καὶ διευκρίνθη τὸ πρᾶγμα. Ἐπρόκειτο δὲ περὶ τοῦ ἑξῆς: ἡμέραν τινὰ ὁ ἐπιθεωρητὴς τῆς Δημοτικῆς Ἐκπαιδεύσεως μετέβη εἰς τὸ ἰδιωτικὸν σχολεῖον τοῦ κ. Χατζημμανουήλ, εἰσῆλθεν εἰς τὴν Αʹ τάξιν τοῦ Δημοτικοῦ Σχολείου, εἰς τὴν ὁποίαν συνιδάσκονται εἰς τὰ παιδιὰ τοῦ Νηπιαγωγείου, εὗρε δὲ ἐκεῖ τὴν διδασκάλισσαν διδάσκουσαν τὸ μάθημα τῶν ἱερῶν καὶ προσπαθοῦσαν νὰ ὑποχρεώσῃ τὰ παιδιὰ τῆς Αʹ τάξεως νὰ ἀποστηθίσουν ἀπὸ μνήμης τὴν προσευχὴν «Βασιλεῦ οὐράνιε, Παράκλητε, τὸ Πνεῦμα τῆς Ἀληθείας.............». Ὁ ἐπιθεωρητὴς παρετήρησεν εἰς τὴν διδασκάλισσαν ὅτι τοῦτο ἀντίκειται ἄντικρυς εἰς τὸ ἐπίσημον πρόγραμμα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας, ὅτι ἡ τοιαύτη γλῶσσα διδάσκεται μόνον εἰς τὴν Εʹ τάξιν τοῦ Δημοτικοῦ Σχολείου, διότι περιέχει καὶ λέξεις, αἱ ὁποῖαι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν ἀντιληπταὶ ἀπὸ τὰ μικρὰ παιδιά, θὰ ἦτο δὲ αὐτόχρημα ἔγκλημα, ἄν θελήσωμεν νὰ βασανίζωμεν τὰ μυαλὰ τῶν μαθητῶν τῆς Αʹ τάξεως τοῦ Δημοτικοῦ Σχολείου καὶ τοῦ Νηπιαγωγείου, διὰ νὰ μάθουν τοιαῦτα πράγματα καὶ νὰ στρεβλώσωμεν τὴν διάνοιαν αὐτῶν. Τότε ἠρώτησεν ἡ διδασκάλισσα: πῶς πρέπει νὰ γίνηται ἡ διδασκαλία τῶν ἱερῶν μαθημάτων; Καὶ ὁ ἐπιθεωρητὴς εἶπεν ὅτι χωρὶς νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν ἀνάλυσιν τῆς ἐννοίας τοῦ ὅλου ἀπὸ ἀπόψεως θρησκευτικῆς καὶ δογματικῆς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον νὰ ἀντιληφθῶσιν οὔτε τῆς Αʹ ἀλλ’ οὔτε τῆς Βʹ τάξεως μαθηταί, θὰ διδάσκονται ἁπλούστατα πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν θὰ περιέχουσιν ἄλλην ἔννοιαν, εἰμὴ τὴν ἔννοιαν τῆς ἀγάπης πρὸς τὸν πλησίον. Καὶ νομίζω ὅτι τοιαύτη σύστασις τοῦ Ἐπιθεωρητοῦ εἶναι αὐτὴ καθ’ ἑαυτὴν ἀπολύτως δεδικαιολογημένη, ἀλλ’ εἶναι συνάμα καὶ συμφωνοτάτη καθ’ ὁλοκληρίαν πρὸς τὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας τοῦ ἐπιβάλλει τὸ ἐπίσημον πρόγραμμα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας, τὸ ὁποῖον ἐπίσημον πρόγραμμα δὲν ἔχει καθορισθῆ οὔτε ἐπὶ τῆς Ὑπουργείας τῆς ἰδικῆς μου οὔτε ὑπέστη νεωτέραν τινὰ μεταβολήν, ὅπου ἀναφέρεται ὁ ἀξιότιμος ἐξ Εὐβοίας συνάδελφος, ἀλλὰ τὸ ὁποῖον χρονολογεῖται εἰς πολὺ προγενεστέρας ἐποχάς. Βεβαίως ὑπῆρχεν ἐποχή, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ διδασκαλία εἰς τὰ σχολεῖα συνίστατο εἰς τὴν ἀποσύνθεσιν τῶν κανόνων τῆς Ὀκτωήχου καὶ τῶν Ψαλμῶν τοῦ Δαυῒδ καὶ ἐκεῖ συνίστατο ἡ ὅλη διδασκαλία τῶν παιδιῶν εἰς τὰ σχολεῖα. Δὲν ὑποθέτω νὰ εὑρίσκηται κανεὶς ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ οὔτε εἰς τὴν διανοουμένην πλέον κοινωνίαν, ὁ ὁποῖος νὰ δύναται νὰ ὑποστηρίξῃ ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ ἐξακολουθῶμεν τὴν μέθοδον ἐκείνην τῆς διδασκαλίας. Τὸ ζήτημα τοῦ ν’ ἀποκλεισθῶσι τῶν μικροτέρων τάξεων τοῦ Δημοτικοῦ σχολείου αἱ προσευχαὶ τοῦ «Βασιλεῦ οὐράνιε.............» εἶναι ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐφηρμόσθη ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν. Ἤδη εἰς τὴν Θεσσαλονίκην πρὸ τῆς ἀπελευθερώσεως ἡ ἐκεῖ ἐποπτεύουσα τὴν ἐκπαίδευσιν Ἐφορεία εἶχεν ἀφαιρέσει τὸ μάθημα τοῦτο τῆς ἀποστηθίσεως τῶν προσευχῶν εἰς τὰς μικροτέρας τάξεις τοῦ σχολείου καὶ ἀντικατέστησε τοῦτο δι’ ἁπλουστέρων προσευχῶν συνταχθεισῶν τότε ὑπὸ τοῦ Μητροπολίτου Θεσσαλονίκης Ἀλεξάνδρου. Συνετάχθησαν δὲ μὲ ἁπλουστέρας λέξεις καὶ μὲ ἁπλουστέρας ἐκφράσεις. Αὐτὸ εἶναι τὸ ἐπεισόδιον, τὸ ὁποῖον ἐγένετο, ὅπως καὶ τὸ παρέστησα, ἀλλὰ βεβαίως ἡ παράστασις τῶν πραγμάτων ὑπὸ τὴν τοιαύτην μορφήν, οἵα ἐν τῇ δημοσιεύσει τοῦ «Ἐμπρὸς» ἐγένετο εἴτε, διότι παρεσύρθη ὁ ἀξιότιμος καθηγητής, εἴτε διότι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔδωκαν τὰς πληροφορίας εἶχον συμφέρον νὰ ἐγερθῇ θόρυβος περὶ τοῦ ζητήματος τούτου. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχω νὰ παρατηρήσω εἶναι ὅτι δὲν εἶναι ὀρθόν, ὁσάκις πρόκειται νὰ συζητηθῇ ζήτημα καθαρῶς τεχνικὸν καὶ ζήτημα εὑρισκόμενον καθαρῶς εἰς τὸ ἐπίπεδον τὸ ἐπιστημονικόν, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ θέλωμεν τὰ ζητήματα ταῦτα νὰ τὰ ἀναμιγνύωμεν πρὸς ἄλλα γεγονότα καὶ δὴ θρησκευτικά, τὰ ὁποῖα μόνον εἰς ἕνα δημοκόπον θὰ εἶχον θέσιν.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης ἐπερωτᾷ τὸν κ. ἐπὶ τῆς Γεωργίας Ὑπουργὸν διατὶ ἀφοῦ τὰ πάντα εἰσὶν ἕτοιμα διὰ τὴν ἀπαλλοτρίωσιν τοῦ πρὸ 13 μηνῶν κηρυχθέντος ἀπαλλοτριωτέου τσιφλικίου «Δῦστος» δὲν συνιστᾷ πρὸς τοῦτο τὴν ἐπιτροπὴν τῆς ἐκτιμήσεως ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τῶν Πρωτοδικῶν καὶ λοιπὰ μέλη ἵνα δοθῶσιν αἱ γαῖαι εἰς νομίμως συνισταμένους Γεωργικοὺς Συνεταιρισμοὺς κλπ.

§76Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Ἐπανέρχομαι ἄκων καὶ πάλιν, καὶ ζητῶ τὴν συγγνώμην παρ’ ὑμῶν, εἰς τὸ ζήτημα τοῦ τσιφλικίου Δῦστος: ἂς πιστεύσωμεν πλέον ὅτι τὸ ζήτημα αὐτὸ θὰ ἔφθασεν εἰς τὸ τέρμα τῆς συζητήσεώς του ἐν τῇ Βουλῇ. Πᾶν ὅ,τι ἔχει νὰ γίνῃ θὰ γίνῃ διὰ τὴν πώλησιν τοῦ τσιφλικίου αὐτοῦ ταχύτατα διότι ὁ ἰδιοκτήτης αὐτοῦ εὑρισκόμενος ἤδη ἐν Ἀλιβερίῳ κατεργάζεται τὴν παράνομον αὐτοῦ πώλησιν. Τὸ τσιφλίκιον αὐτὸ ἔπρεπε κατὰ τὸν ἀγροτικόν, τὸν τελευταίως ψηφισθέντα παρὰ τῆς Βουλῆς νόμον νὰ ἀπολαύσῃ τιμὴν 500,000 δραχμῶν, κατ’ ἀνώτατον ὅριον, ἤτοι τὸ εἰκοσαπλάσιον, ὡς ὁ νόμος ὁρίζει, τοῦ ἐνοικίου τοῦ ἐτησίου, τὸ ὁποῖον ἀπολαμβάνει ὁ ἰδιοκτήτης. Ἀλλά, κύριοι, ὁ ἰδιοκτήτης δι’ ἑκουσίας ἐν πλειστηριασμῷ πωλήσεως αὐτοῦ μεταξὺ τῶν ἐκεῖ ἐγκατεστημένων εὐπόρων χωρικῶν ἀπολαμβάνει τὸ ἑξηκονταπλάσιον τοῦ ἐτησίου ἐνοικίου, ἤτοι ἀπολαμβάνει ὑπὲρ τὸ 1½ ἑκατομμύριον δραχμῶν, ἀποστραγγίζων παντάπασιν χρηματικῶς τὴν περιφέρειαν τοῦ Ἀλιβερίου. Μᾶς ἀφίνει γυμνούς, δὲν ὑπάρχει πλέον χρῆμα ἐκεῖ. Διότι δὲν εἶνε μόνον τὸ 1½ ἑκατομμύριον, τὸ ὁποῖον παίρνει ὁ κύριος αὐτός, τῇ ἀνοχῇ δυστυχῶς τοῦ κράτους ἀλλ’ εἶνε καὶ ἄλλαι 1,700,000 δραχμαί, τὰς ὁποίας ἔχει εἰσπράξῃ μέχρι σήμερον, διότι ἐπώλησε καὶ ἄλλα τμήματα τσιφλικίων ἐκεῖ ἑκουσίως εἰς τοὺς εὐκαταστάτους χωρικοὺς ἀποκλείσας τοὺς ἀκτήμονας εἰς οὓς ἔδει νὰ πωληθοῦν. Ἀνεφέρθην διὰ τὴν παράνομον ἐκείνην πώλησιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας. Εὑρίσκεται ἐκκρεμὴς ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ, χάρις εἰς τὴν καρκινοβατοῦσαν ἐνέργειαν τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Γεωργίας. Ὁ ἰδιοκτήτης τοῦ τσιφλικίου πλούσιος καὶ δυνατὸς εἰς τὰ πλάγια μέσα δὲν ἀφίνει νὰ λυθῇ ἡ ὑπόθεσις αὕτη σύμφωνα μὲ τὸν νόμον καὶ ὑπέβαλεν ὁ ἰδιοκτήτης μετὰ τῶν φίλων του μέσα τρομακτικὰ ἐν τῷ Ὑπουργείῳ, ἂν καὶ τὸ Συμβούλιον τῶν δημοσίων κτημάτων, ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον, εἰς περιωπὴν καλὴν εὑρίσκεται καὶ ἀπαρτίζεται ἀπὸ ἀνθρώπους τοῦ καθήκοντος, εἶπον ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον, διότι ἀτυχῶς εἰς τὸ ἴδιον Συμβούλιον ὑπάρχουν δύο οἱ κατέχοντες τὰ ἀνώτερα ἀξιώματα οἵτινες δίδουν εὔηχον οὖς εἰς τὰ μέσα τοῦ τσιφλικιούχου καὶ αὐτοὶ εἶνε οἱ αἴτιοι ποῦ δὲν προοδεύει ἡ ὑπόθεσις αὕτη συμφώνως τῷ δικαίῳ. Κύριοι ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ πρέπει νὰ ψάλλω καὶ ἐγὼ ὕμνον πρὸς τὸν κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον, διότι ὁ κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος εἶνε ὑψίστη τῶν ἀρετῶν καὶ τῶν χαρίτων τοῦ κοινοβουλευτικοῦ πολιτεύματος. Εἶνε ἐν τῷ προσώπῳ τοῦ ἐλέγχοντος βουλευτοῦ αὐτὴ ἡ τιμωρὸς καὶ ἡ βραβεύουσα δύναμις, αὐτὸς ὁ ἄγρυπνος ὀφθαλμὸς τοῦ λαοῦ ἐφορεύων ἐπὶ τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ κράτους. Τρέμουν τὸν ἔλεγχον οἱ ἁμαρτωλοὶ καὶ οἱ ἐπιλήψιμοι καὶ ἀποδέχονται αὐτὸν μετὰ χαρᾶς οἱ εὐόρκως καὶ εὐλαβῶς ἐκπληροῦντες τὸ καθῆκον των ὑπάλληλοι, διότι διὰ τὸν κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον ἀνακαλύπτονται αἱ κολάσιμοι πράξεις τῶν πρώτων καὶ τιμωροῦνται, πρέπει νὰ τιμωροῦνται, ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν τιμωροῦνται ἀλλὰ παρορῶνται καὶ ὑποθάλπονται ἐνίοτε· εἶπον ὅτι διὰ τοῦ κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου ἀνακαλύπτονται καὶ τιμωροῦνται αἱ πράξεις τῶν πρώτων καὶ βραβεύονται αἱ ὑπηρεσιακαὶ χάριτες τῶν ἄλλων. Οἱ δὲ κυβερνῶντες ἀναλογιζόμενοι τὸν κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον προφυλάσσονται ἀπὸ αὐθαιρεσίας καὶ ὑπερβασίας καὶ ἐκτείνουν τὴν προσοχήν των εἰς τὰς ὑπ’ αὐτοῖς ὑπηρεσίας, ἵνα αὗται λειτουργῶσιν ὅσον ἔνεστιν ἀόκνως καὶ εὐόρκως. Τοιοῦτος εἶνε ὁ κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος, αὕτη εἶνε ἡ κοινοβουλευτικὴ καὶ συνταγματικὴ δύναμις ἡ σῴζουσα τὰ συνταγματικὰ πολιτεύματα, ἡ ἐποπτεύουσα καὶ ἐφορεύουσα ἐπὶ τοῦ Συνταγματικοῦ πολιτεύματος δύναμις. Καὶ ὡς τοιοῦτον τὸν ἔλεγχον ἀντιλαμβάνομαι καὶ ἐγὼ καὶ γίνομαι ἐνίοτε φορτικὸς πρὸς ὑμᾶς. Θὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον ἂν ὅλοι οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι καθ’ ὅμοιον τρόπον ἠλέγχομεν τὰ ὄργανα ἐκεῖνα τῆς ἐξουσίας, τὰ ὁποῖα δὲν ἐκτελοῦν τὸ καθῆκον των. Καὶ ἔλεγον ταῦτα καὶ ἐπήνεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν προχθὲς καὶ τοὺς πλείστους ἁρμοδίους ὑπαλλήλους τοῦ Ὑπουργείου του διότι ἀντέστησαν εἰς τὰ τρομακτικὰ μέσα τοῦ ἰδιοκτήτου καὶ δὲν ἐνέδωκαν, δὲν ἐπρόσεξαν καθ’ ὁλοκληρίαν οὐδὲ εἰς τὰ μέσα του, οὐδὲ εἰς τὴν θέσιν του, οὐδὲ εἰς τὰ ἑκατομμύριά του. Εἶνε ἄξιος παντὸς ἐπαίνου, ἀλλὰ μέχρι τινός, διότι δυστυχῶς, ἂς εἴπω, παρέλειψε, δὲν ἠξεύρω ἂν ἠμπορῶ νὰ τὴν ὀνομάσω παράλειψιν, τὴν ὠνόμασα παράλειψιν ταύτην τὴν στιγμὴν ἐν τῇ ῥύμῃ τοῦ λόγου μου, παρέλειψεν ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ προβῇ εἰς τὴν σύστασιν τῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία θὰ ἐκτιμήσῃ κατὰ τὸν τελευταῖον ἀγροτικὸν νόμον τὸ τσιφλίκιον αὐτὸ καὶ θὰ τὸ διανείμῃ εἰς τοὺς χωρικούς. Ἡ παράλειψις αὕτη μέχρι σήμερον ἔδωκεν ἀφορμὴν εἰς τὸν κ. ἰδιοκτήτην νὰ τραπῇ πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης νὰ πάρῃ ἕν παράνομον ἔγγραφον τὸ ὁποῖον ἐδόθη κατόπιν τίς οἶδεν τίνων ἁμαρτωλῶν μέσων καὶ τὸ ὁποῖον ὁ κύριος αὐτὸς τσιφλικιοῦχος μεταχειρίζεται, ὡς διαταγὴν πωλήσεως τοῦ τσιφλικίου ἐνῷ δὲ εἶνε δύο συμβολαιογράφοι ἐν Ἀλιβερίῳ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης τὸ ἀπέστειλε μόνον εἰς τὸν ἐξαρτώμενον συμβολαιογράφον ἀπὸ τὸν ἰδιοκτήτην τοῦ τσιφλικίου καὶ τοῦ λέγει εἰς τὸ τέλος τοῦ ἐγγράφου ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι ὅταν θὰ ἔλθουν οἱ χωρικοὶ νὰ συμβληθοῦν μετὰ τοῦ ἰδιοκτήτου, νὰ τοὺς ἀναγνώσῃ τὸ ἔγγραφον αὐτό. Αὐτὸ τὸ ἁμαρτωλὸν ἔγγραφον δὲν ἔπρεπε νὰ δώσῃ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης, καθ’ ὃ ἀναρμόδιον ἀλλὰ τὸ ἔδωκεν ὁ Γεν. Γραμματεὺς κ. Θηβαῖος χαρισθεὶς τίς οἶδε τίνων αἰτίων ἕνεκεν. Ἐγὼ εἶπον εἰς τοὺς ἀκτήμονας χωρικούς νὰ ζητήσουν τὴν ἄδειαν τοῦ Ὑπουργείου τῆς Γεωργίας διότι τὸ Ὑπουργεῖον μόνον τῆς Γεωργίας εἶνε ἁρμόδιον νὰ δώσῃ ἐντολὴν πωλήσεως τοῦ τσιφλικίου. Ἀλλὰ δυστυχῶς ἐφώναζον ἐν τῇ ἐρήμῳ, διότι ἐνδιαφέροντο ὁ μὲν εἷς ὁ τσιφλικιοῦχος νὰ εἰσπράξῃ τὰ ἑκατομμύρια, οἱ δὲ εὔποροι χωρικοὶ νὰ ἀγοράσουν ὁπωσδήποτε καὶ νὰ ἀποκλείσουν τοὺς ἐν ἐπιστρατεύσει ἤδη εὑρισκομένους συγχωρίους των, τοὺς ἀκτήμονας καὶ τοὺς ἀπόρους, οἱ ὁποῖοι ἔκαμαν μέχρι σήμερον γεωργικοὺς συνεταιρισμοὺς εἰς μάτην. Καὶ ἔλεγον εἰς τοὺς ἀκτήμονας μὴ φοβεῖσθε, ἰδοὺ ἡ Κυβέρνησιν τῶν Φιλελευθέρων θὰ σᾶς δώσῃ μερικὰ στρέμματα γῆς νὰ ζήσετε, μὴ τρέπεσθε πρὸς τὴν Ἀμερικήν, μὴν στενοχωρεῖσθε θὰ πάρετε καὶ σεῖς κτήματα. Ὅλα αὐτὰ ὅμως φροῦδα καὶ μάταια διότι ὁ τσιφλικιοῦχος μὲ τὰ ἑκατομμύρια τὰ ἐκατάφερε καὶ ἐγένετο ἀνώτερος τοῦ νόμου. Νὰ ὄψωνται οἱ αἴτιοι ὑπάλληλοι οἱ παρασυρθέντες, ἀπὸ τὰ ἑκατομμύρια τοῦ τσιφλικιούχου, οἱ προδώσαντες τοὺς ἀκτήμονας γεωργούς, αἶσχος εἰς αὐτούς. Ἐγὼ ἄλλο δὲν ἔκαμα ἐν ὀνόματι τοῦ Θεοῦ παρὰ νὰ στηρίζωμαι εἰς τὸν νόμον καὶ νὰ τοὺς λέγω τῶν ἀκτημόνων θαρρεῖτε, δὲν ἔχει νὰ σᾶς κάμῃ τίποτε ὁ μεγάλος καὶ τρανὸς τοῦ Παλατιοῦ, τοῦ Κωνσταντίνου, μὴ φοβεῖσθε. Εἰς ἐκείνην τὴν θέσιν του βασίζεται, κύριοι συνάδελφοι, καὶ εἰς ἐκείνην τὴν θέσιν του βασίζονται ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι σήμερον τὸν προστατεύουν.

§77ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖος εἶνε αὐτός;

§78Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Λοιπὸν ἔρχομαι ἐγὼ σήμερον ἐδῶ καὶ εὑρίσκομαι ἡττημένος, ἐν ᾧ δὲν ἔπρεπε νὰ εἶμαι ἡττημένος, ἀφ’ οὗ εὑρίσκομαι ὑπὸ τὴν σκέπην τοῦ νόμου. Ἀλλὰ δὲν ἡττήθην ἐγώ, δὲν ἐνεπέχθην ἐγώ, κύριοι συνάδελφοι. Ἠττήθη αὐτὸς ὁ νόμος, ἡττήθη αὐτὴ ἡ Κυβέρνησις τῶν Φιλελευθέρων. Αὐτὴ ἐμπαίζεται ταύτην τὴν στιγμήν, πωλουμένου παρὰ ὅμως τοῦ τσιφλικίου καὶ τώρα εὑρισκομένου τοῦ ἰδιοκτήτου ἐν Ἀλιβερίῳ καὶ πωλοῦντος παρανόμως τὰς γαίας του. Προκαλῶ τὴν προσοχὴν τοῦ ἀξιοτίμου Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας καὶ τὸν παρακαλῶ θερμότατα, ὅπως ἂν δὲν ἔχῃ σκοπὸν νὰ σπεύσῃ νὰ συστήσῃ τὴν ἐπιτροπὴν τῆς ἀπαλλοτριώσεως, τὸ πράξῃ ἤδη, ἵνα ἴδωμεν τέλος πάντων, τώρα ποῦ εἶνε νωπὸν τὸ πρᾶγμα ἀκόμη, καὶ αὐτὸς τὰ ἑκατομμύριά του τὰ τοποθετεῖ εἰς τὴν Τράπεζαν τῆς Χαλκίδος ἢ τῆς Κύμης, ὥστε νὰ ἐπιστρέψῃ τὰ παρανόμως εἰσπραχθέντα ἑκατομμύρια καὶ νὰ κάμῃ τὸ Κράτος τὸ καθῆκον του. Πλὴν δὲ αὐτοῦ τοῦ τσιφλικίου τῆς Εὐβοίας ἔχομεν καὶ τρία ἕως τέσσαρα τῆς Ἀττικῆς, τῶν ὁποίων εἶνε ἕτοιμα τὰ σχεδιαγράμματα καὶ οἱ ἐκθέσεις τῶν γεωπόνων καὶ τὰ πάντα ἕτοιμα, καὶ δὲν ἀπομένει τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ συσταθῇ παρὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας ἡ Ἐπιτροπή, ἡ ὁριζομένη παρὰ τοῦ τελευταίως ψηφισθέντος νόμου, ἡ ὁποία ἐπὶ τέλους διατί νὰ μὴ συσταθῇ, ἀφοῦ δὲν πληρώνονται τὰ μέλη ὥστε νὰ ἐπιβαρυνθῇ τὸ Κράτος μὲ δαπάνας; Νομίζω ὅτι ζητῶ πρᾶγμα δίκαιον διὰ νὰ μὴ ἐμπαιζόμεθα καὶ ὡς σᾶς εἶπον ὅτι περισσότερον ἐμοῦ ἐμπαίζεται αὐτὴ ἡ Κυβέρνησίς σας καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν ἐπέμβασίν σας κύριε Ὑπουργὲ νὰ παύσῃ αὐτὸς ὁ ἐμπαιγμὸς, διότι ἐγὼ ἐσυνήθισα νὰ λέγω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ὅ,τι αἰσθάνομαι ὡς ἀληθές, καὶ ὅτι εἶνε ἀλήθεια πρέπει μετὰ θάρρους νὰ λέγεται καὶ ἀφόβως. Μοῦ φαίνεται λοιπὸν ὅτι ἡ ἐνέργεια τοῦ ἑκατομμυριούχου αὐτοῦ ἰδιοκτήτου εἶνε τοιαύτη ὥστε νὰ κάμῃ τὰ μέλη τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἐνεργοῦν χαριστικῶς ἐπὶ τοῦ προκειμένου.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας ἔχει τὸν λόγον.

§80Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Ἀποδέχομαι, κύριοι βουλευταί, εὐχαρίστως καὶ ἐγὼ τὸν κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον, τρέφων κοινοβουλευτικὰς ἀντιλήψεις ὄχι ὀλιγώτερον εὐαισθήτους ἀπὸ τὸν κ. βουλευτὴν Χαλκίδος. Δὲν πιστεύω βεβαίως νὰ ἀναμένῃ ἡ Βουλὴ νὰ παράσχω ἀπάντησιν ἐπὶ τῆς κατακλεῖδος τῆς ἀγορεύσεως τοῦ κ. βουλευτοῦ. Εἶνε ἀληθές, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ ἀποζημιώσεως δὲν συνέστη οὔτε εἰς τὴν Εὔβοιαν οὔτε εἰς πλεῖστα μέρη τῆς Ἑλλάδος, τὰ ὁποῖα ἔχουν κτήματα ἀγροτικά, καὶ δὲν συνέστη, κύριοι βουλευταί, διότι αἱ ἐργασίαι αἱ προκαταρκτικαὶ τῆς ἀπαλλοτριώσεως εἰς τὰς ἐπαρχίας ταύτας δὲν εἶχον προχωρήσῃ ἀρκετά, ὥστε νὰ ὑπάρχῃ διὰ τὴν ἐπιτροπὴν ἐργασία ἱκανή. Δὲν συνέστη ἐπιτροπὴ ἀπαλλοτριώσεως οὔτε εἰς τὴν Φθιώτιδα οὔτε εἰς τὴν Ἤπειρον οὔτε εἰς τὰ πλεῖστα μέρει τῆς Μακεδονίας, οὔτε εἰς τὴν Ἀττικὴν οὔτε εἰς τὴν Πελοπόννησον. Τὰ μέσα, τὰ ὁποῖα διατίθενται, εἶνε δυστυχῶς γλισχρότατα καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ ἀπασχολήσωμεν οὔτε ἕνα γεωπόνον, μετέχοντα τῆς Ἐπιτροπῆς κατ’ ἀνάγκην, εἰς τὰς περιφερείας ἐκείνας εἰς τὰς ὁποίας δὲν ἔχουν προχωρήσῃ τὰ ζητήματα ἀρκετὰ καὶ διὰ τὰς ὁποίας θὰ ἦτο δῶρον ἄδωρον νὰ ἀπασχολήσωμεν ὑπαλλήλους χρησιμωτάτους δι’ ἄλλας ἀνάγκας. Διὰ τοῦτο ἠκολούθησα τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον ἔκαμα γνωστὸν εἰς τὴν Βουλήν, δηλαδὴ νὰ συγκεντρώσω τὰς προσπαθείας πρὸς ἐφαρμογὴν τῆς μεταρρυθμίσεως εἰς ὡρισμένας περιοχάς, διὰ νὰ ἔχω ἀπόδοσιν ἐργασίας ἱκανὴν καὶ αἰσθητὴν διὰ τὴν κοινωνίαν καὶ συνεκέντρωσα ἤδη σχεδὸν ὅλους τοὺς γεωπόνους εἰς ἕνα κέντρον τόσον σπουδαῖον, ὅσον εἶνε ἡ Θεσσαλία. Ἂς περιμένωμεν νὰ πάρωμεν ἀπ’ ἐκεῖ τοὺς ὑπαλλήλους διὰ νὰ τοὺς μεταφέρωμεν εἰς τὰ ἄλλα μέρη. Ἐπειδὴ ἔχομεν ἕνα κτῆμα εἰς τὴν Εὔβοιαν, νὰ πάρωμεν τοὺς ὑπαλλήλους ἀπὸ ἐκεῖ ποῦ εἶνε χρησιμώτατοι καὶ νὰ τοὺς μεταφέρωμεν ἐκεῖ; Αὐτὸ δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ. Δὲν ἔχομεν τόσους ὑπαλλήλους, ὥστε νὰ στέλλωμεν καὶ εἰς τὴν Εὔβοιαν, καὶ εἰς τὴν Μακεδονίαν καὶ εἰς τὴν Πελοπόννησον, ἐπειδὴ συνέπεσε ἕνα κτῆμα νὰ πωλεῖται. Καὶ διὰ ποῖον λόγον; Διότι συνέπεσε ὁ κτηματίας αὐτός, ὁ τόσον τρομερός, κατὰ τὸν ἀξιότιμον βουλευτήν, νὰ προβῇ εἰς ἑκουσίαν πώλησιν τοῦ κτήματός του. Δὲν ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ ἐμποδίσωμεν ἑκουσίαν πώλησιν. Ἀλλ’ εἴτε ἔγκυρος, εἴτε ἄκυρος εἶνε ἡ ἐκποίησις αὐτή, αὐτὸ δὲν ἔχει ἀπολύτως καμμίαν σημασίαν διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου, διότι ἐν ᾗ περιπτώσει διὰ τῆς ἑκουσίας αὐτῆς ἀπαλλοτριώσεως δὲν ἐτηρήθησαν αἱ ἀρχαί, αἱ διέπουσαι τὴν ἀγροτικὴν νομοθεσίαν, ἀναμφισβητήτως αὕτη θὰ ἀκυρωθῇ καὶ θὰ ἐγκατασταθῶσιν ὅσοι δικαιοῦνται ἐγκαταστάσεως.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Φλῶρος ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας διὰ τὰ κάτωθι: ὁ λιμὴν Ἡγουμενίτσης–Ἠπείρου εἶναι ὁ δεύτερος μετὰ τὸν τῆς Σούδας λιμὴν τῆς Ἑλλάδος. Κατὰ τὸ στόμιον τούτου εἶναι ἀνάγκη ἀπόλυτος καὶ ἐπείγουσα νὰ εὐρυνθῇ κατά τι. Κρίνει σκόπιμον ἵνα συστήσῃ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως προνοήσῃ περὶ τούτου ἵνα καταστῇ δυνατὴ ἡ εἴσοδος καὶ μεγάλης χωρητικότητος ἀτμοπλοίων.

§82Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Θὰ λάβω ὑπ’ ὄψιν μου τὴν σύστασιν ταύτην.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Γκλαβᾶς συνιστᾷ πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ὅπως εἰσηγηθῇ εἰς τὴν Βουλὴν σχέδιον νόμου πρὸς ἔκπτωσιν τοῦ φόρου τῶν ὠνίων διὰ τοὺς ἐνοικιαστὰς τοῦ φόρου 1917, ὡς ἐκ τοῦ τότε ἀποκλεισμοῦ.

§84Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Δὲν νομίζω ὅτι εἶνε δικαιολογημένη ἡ αἴτησις. Τὸ ζήτημα ἐξητάσθη ὅτε ἐδόθη ἀπαλλαγὴ τῶν ἐνοικιαστῶν φόρων δι’ ἄλλα ἔτη, ἀλλὰ διὰ τὸ ἔτος 1917 ἐθεωρήθη τότε ὅτι δὲν συντρέχει λόγος μειώσεως τῶν μισθωμάτων διότι ἀκριβῶς τὸ ἔτος ἐκεῖνο ἤρξατο ὑπὸ δυσμενεστάτας συνθήκας καὶ ἐτελείωσε ὑπὸ εὐμενεστάτας αἱ δὲ εἰσπράξεις ηὔξησαν ἀντὶ νὰ ἐλαττωθοῦν.

§85Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Νὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ τῷ εἴπω ὅτι αἱ πληροφορίαι τῆς ὑπηρεσίας εἶνε σφαλεραί, διότι ὁμιλῶ εἰδικῶς περὶ τοῦ ἐνοικιαστοῦ τῆς πόλεως Αἰγίου τοῦ φόρου ὠνίων, διὰ τὸν ὁποῖον εἶνε βεβαιωμένον, καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν ἀντίληψιν τοῦ συναδέλφου Αἰγιαλείας, ὅτι ὑπέστη ζημίαν 90 χιλιάδων δραχ., συνῆλθε δὲ τὸ δημοτικὸν συμβούλιον τῆς πόλεως ἐκείνης καὶ συνέταξε τὸ σχετικὸν ψήφισμα, διὰ τοῦ ὁποίου ἀνεγνωρίζετο ἡ ζημία ἐκείνη. Τὸ ψήφισμα ἐκεῖνο ἐστάλη εἰς τὸν νομάρχην, ἀλλ’ ὁ νομάρχης δὲν ἐδέχθη τὸ ψήφισμα καὶ ἔκαμε τὴν ἔκθεσίν του πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, τὸ δὲ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν κατὰ τὰ εἰωθότα ἔκρινε τὴν ἀπόφασιν τοῦ νομάρχου. Ἀλλὰ κατὰ γενικὴν ἀρχὴν τὸ Κράτος δὲν πρέπει νὰ ἀδικῇ διότι κατὰ τὴν ἀσθενῆ μου ἀντίληψιν καλυτέραν καὶ ἄμεσον ἀντίληψιν θὰ εἶχε τὸ δημοτικὸν συμβούλιον, παρὰ ὁ νομάρχης, διότι ὡς ἑξῆς εἶναι τὸ ζήτημα, ἐὰν μὲν τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον χαριστικῶς ἀπεδέχθη, οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ δὲν ἦτο δυνατὸν παρὰ νὰ ἐπισύρωσι τὸν ὀργὴν τῆς πόλεως Αἰγίου, ἀλλὰ ἐπειδὴ οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ἠθέλησαν νὰ κινδυνεύσῃ ἡ ὑπόληψίς των, δὲν ἕπεται ἐκ τούτου ὅτι δὲν πρέπει νὰ εὕρωσιν καὶ τὸ δίκαιόν των. Τὸ ἕνα δὲν ἔχει σχέσιν μὲ τὸ ἄλλο. Παρακαλῶ ἑπομένως τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα ἐμπεριστατωμένως καὶ ἔχω τὴν βάσιμον ἐλπίδα ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἄνευ προκαταλήψεως ἐνεργῶν θὰ δεχθῇ τὸ ψήφισμα τοῦ κοινοτικοῦ Συμβουλίου Αἰγίου.

§86Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Δὲν ἔχω ἐπὶ τῆς προκειμένης ὑποθέσεως τὰς λεπτομερείας, ἀλλ’ ὀφείλω νὰ παρατηρήσω ὅτι ὁ ἐξαιρετικὸς νόμος δὲν ἀφίνει πρὸ παντὸς τὰς γενικὰς διατάξεις· ἐὰν δὲν ἐφηρμόζοντο αἱ γενικαὶ διατάξεις τότε θὰ ἐπήρχετο ἡ ἀπαλλαγὴ ἀπὸ τὰς ἐπιτροπάς, ἀφοῦ ὅμως ἐπὶ τῆς προκειμένης ὑποθέσεως ἐπελήφθη τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον, ἐνέκρινεν ἕνα ποσὸν καὶ ὁ νομάρχης τὸ περιώρισε, ἐξηντλήθη πᾶν δικαίωμα, ἐξητάσθη ἡ ὑπόθεσις, ἐὰν ἡ ἐξέτασις κατ’ οὐσίαν ὑπῆρξε κατά τι δυσάρεστος, ἄνθρωποι εἴμεθα καὶ θὰ ἁμαρτήσωμεν, δὲν ὑπάρχει ἔλλειψις διὰ νομοθέτημα, μόνον ἐὰν ὑπῆρχεν ἄρνησις τοῦ δημοτικοῦ Συμβουλίου τότε θὰ ὑπῆρχεν ἀνάγκη νόμου. Ἐφόσον τὸ δημοτικὸν Συμβούλιον καὶ ὁ νομάρχης ἀπεφάσισαν δὲν ὑπολείπεται οὐδεμία ὁδός, καὶ ἂν ψηφισθῇ ὁ νόμος δὲν θὰ εἶχε κανένα σκοπόν.

§87Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΑΔΗΣ. Ὀφείλω, κ. πρόεδρε, νὰ δηλώσω ὅτι οὕτως ἡ ζημία εἰς τὸν ἐνοικιαστὴν ἐγένετο. Ὀφείλω νὰ δηλώσω ὅτι δὲν νομίζω ὅτι εἶνε ἀνάγκη νομοθετικῆς ὁδοῦ, φρονῶ δὲ ὅτι δύναται νὰ προσφύγῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ νὰ μεταρρυθμισθῇ ἡ ἀπόφασις διὰ νὰ μὴ ἀδικεῖται ὁ πολίτης.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Παπαβασιλείου ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν διὰ τὰ κάτωθι: Οἱ ἐθελονταὶ τοῦ ἔτους 1916 ἀνήκοντες εἰς τὰς στρατευσίμους κλάσεις τοῦ 1916–1917–1918, συνυπηρετοῦσιν μὲ τὴν κλάσιν τοῦ ἔτους 1915 (ἥτις ἐκλήθη τὸν Σεπτέμβριον τοῦ 1916). Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ἐγνώρισε δι’ ἐγκυκλίου του πρὸς ἁπάσας τὰς στρατιωτικὰς ἀρχὰς ὅτι οἱ ἀνωτέρω ἐθελονταὶ θὰ ἀκολουθήσουν τὴν κλάσιν τοῦ ἔτους τῆς κατατάξεώς των, ἔτος δὲ κατατάξεώς των εἶνε τὸ 1916. Λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ὅτι οἱ ἀνωτέρω ἐθελονταὶ τῶν κλάσεων τοῦ 1916–1917 ὑπηρετοῦσι κατὰ ἓν ἔτος περισσότερον, τῆς δὲ κλάσεως 1918 κατὰ δύο ἔτη περισσότερον, θὰ ἦτο δίκαιον οἱ ἐθελονταὶ οὗτοι μὴ ἀριθμοῦντες πλείονας τῶν πεντακοσίων ἀπολυόμενοι, νὰ ἀπολυθῶσι μὲ τὴν κλάσιν τοῦ ἔτους 1915 μὲ τὴν ὁποίαν συνυπηρετοῦσιν.

§89Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς Στρατιωτικῶν). Λαμβάνεται μέριμνα ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας, ἐὰν δὲν ἀπελύθησαν τοῦτο προέρχεται λόγῳ τῶν περιστάσεων.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Πετρακάκος ἐπερωτᾷ, τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας διὰ τὰ κάτωθι: Εἰς τὸν καθημερινὸν τύπον ἀνεγράφη ὑπὸ λίαν ἐπιφανοῦς τοῦ Πανεπιστημίου καθηγητοῦ ὅτι, ὁ ἐπιθεωρητὴς τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως ἐπιθεωρῶν τινὰ τῶν ἰδιωτικῶν ἐν Ἀθήναις σχολῶν παρέσχεν εἰς τὸ διδακτικὸν προσωπικὸν ὁδηγίας αὐτόχρημα ὑβριστικωτάτας κατὰ τῆς ἱερᾶς ἡμῶν πίστεως. Εἶμαι πλέον ἢ βέβαιος ὅτι ὁ ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν κ. Ὑπουργὸς θὰ ἔσπευσεν εἰς δρακόντεια ἀληθῶς μέτρα πρὸς ἄμυναν ὑπὲρ τῆς θρησκείας ἀλλὰ καὶ πρὸς παραδειγματικὴν τιμωρίαν μιᾶς τόσῳ θρασείας πράξεως. Ἀλλ’ εἶνε ἐθνικὴ ἀνάγκη ὅπως ληφθῶσιν εἰς ὅλον τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος μέτρα τοιαύτης σημασίας καὶ διαπιστωθῇ ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐννοεῖ οὐδ’ ἐπὶ στιγμὴν ν’ ἀφίσῃ ἀτιμώρητα ὡς αὐτόχρημα ἀνθελληνικότατα τὰ κρούσματα κατὰ τῆς ἁγίας ἡμῶν πίστεως. Ἐπερωτᾷ ἐντεῦθεν τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν Ὑπουργόν.

§91Δ. ΠΕΤΡΑΚΑΚΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ θέμα τὸ ὁποῖον, ἦλθεν εἰς τὴν Βουλὴν διὰ τοῦ κ. ἐξ Εὐβοίας συναδέλφου καὶ ἐμοῦ εἶνε σοβαρόν, ἐξόχως, ἀλλὰ ὅσον βαρυτέρα ὑπῆρξεν ἡ κατηγορία κατὰ τοῦ ὑπαλλήλου αὐτοῦ τοῦ Κράτους τόσον ὑπῆρξεν καὶ ἡ ἀνακούφισις ὅτι ἡ κατηγορία ὑπῆρξεν ἀσύστατος καὶ βεβαίως αἱ δηλώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ μετὰ τὴν ἀνάκρισιν δὲν δύνανται νὰ θεωρηθῶσι παρὰ ἐπαρκεῖς, νομίζω δὲ ὅτι ἀποδειχθείσης τῆς κατηγορίας ἀβασίμου ὀφείλει νὰ καταγγείλῃ τὸν καθηγητὴν ἐπὶ συκοφαντίᾳ.

§92Π. ΑΓΓΕΛΙΔΗΣ. Κατήγγειλε καὶ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν.

§93Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Ὑπεβλήθη τοιαύτη καταγγελία ὑπὸ τοῦ κατακριθέντος ἐπιθεωρητοῦ.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Μπρισιμιτζάκης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας διὰ τὰ ἑξῆς: Συμφώνως τῷ 57ῳ ἄρθρῳ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς, τὴν 17ην Ἀπριλίου ἐ. ἔ. παρέδωκε εἰς τὸ Γραφεῖον Βουλῆς ἔγγραφον αἴτησιν δι’ ἧς ἐζήτει ὅπως ἐμπροθέσμως κατατεθῶσι παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας ὅλα τὰ σχετικὰ ἔγγραφα καὶ ἐν γένει στοιχεῖα, δυνάμει τῶν ὁποίων ὁ οὐδέποτε φοιτήσας εἰς τὴν Αʹ τάξιν τοῦ Γυμνασίου, οὐδὲ κἂν εἰς τὸ Σχολαρχεῖον Ἠλ. Γρηγορόπουλος, κατετάγη εἰς τὴν Βʹ Γυμνασιακὴν τάξιν τοῦ ἑβδόμου γυμνασίου ἢ ἄλλου τινὸς Ἀθηνῶν. Ἐν τούτοις καίτοι ἡ ὡς εἴρηται αἴτησις ὑπὸ τοῦ Γραφείου τῆς Βουλῆς καὶ ὑπόμνησις ἐγένετο μετὰ τὴν πάροδον τοῦ ἑξαημέρου καθ’ ἣν συμφώνως τῷ Κανονισμῷ, ὤφειλε νὰ διαβιβασθῶσιν εἰς τὸ Γραφεῖον τῆς Βουλῆς τὰ αἰτούμενα στοιχεῖα καὶ ἔγγραφα, μέχρι σήμερον οὐδεμία ἀπάντησις ἐδόθη. Ἐρωτᾶται ὁ κ. Ὑπουργὸς τὶς ἡ αἰτία τῆς τόσον καταφόρου παραβιάσεως Κανονισμοῦ καὶ τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ ἐθίμου;

§95Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Καταθέτω τώρα τὰ ἔγγραφα, δὲν τὰ κατέθεσα ἐγκαίρως διότι εἶχε δηλωθῇ διὰ τὸ ἕβδομον γυμνάσιον.

§96Δ. ΠΕΤΡΑΚΑΚΟΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ λάβῃ μέριμναν διότι τὸ Γεν. Λογιστήριον φέρει δυσκολίαν εἰς τὸ νὰ πληρώσῃ τοὺς ἐργολάβους ἰσχυριζόμενον ὅτι εἶνε τῆς χρήσεως 1919, καὶ ἐσταμάτησε ἡ ὁδοποιΐα ὅλου τοῦ Κράτους.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 1406 «περὶ διδασκαλείου τῆς γυμναστικῆς». (Ψηφίζεται τὸ σύνολον) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως συμβάσεως διὰ τὴν ἐξαγορὰν παρὰ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως τοῦ Ἑνωτικοῦ Σιδηροδρόμου Θεσσαλονίκης– Κωνσταντινουπόλεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως Ἡρῴου ἐν Χίῳ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσθήκης διαφόρων διατάξεων εἰς διέποντας τὸ Πολεμικὸν Ναυτικὸν νόμους». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν νόμων 535 καὶ 2190 «περὶ Ναυτικῆς στρατολογίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προμηθείας σκευῶν τραπέζης τῶν συσσιτίων τῶν ἀξιωματικῶν καὶ ὑπαξιωματικῶν τοῦ Π. Ν. καὶ διαχειρίσεως τούτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παροχῆς φαρμάκων καὶ ἰατρικῶν εἰδῶν εἰς τοὺς ὑπηρετοῦντας ἐν τῷ Π. Ν. ἄνδρας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τοῦ ὑπάρχοντος κλάδου ἠλεκτρομηχανικῶν καὶ συστάσεως κλάδου ἠλεκτριστῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως προϋπολογισμῶν δι’ ἐπισκευὰς, κατασκευὰς κλπ. τελωνειακῶν καταστημάτων, Μούδρου Μυτιλήνης, Πέτρας, καὶ Πατρῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταβολῆς ἀποζημιώσεως εἰς τὸν ἰδιοκτήτην τῆς καταστραφείσης φορτηγίδος Εὐανθίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωρινοῦ κανονισμοῦ τῆς βεβαιώσεως καὶ εἰσπράξεως καὶ τῆς πληρωμῆς τῶν ἐσόδων καὶ τῶν ἐξόδων τοῦ Κράτους καὶ τῶν εἰδικῶν ταμείων καὶ ὑπηρεσιῶν τῆς χρήσεως τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους 1920–1921 καὶ περὶ χορηγίας τριῶν δωδεκατημορίων πρὸς πληρωμὴν τῶν ἐξόδων τῶν τριῶν πρώτων μηνῶν τῆς χρήσεως ταύτης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 1240 περὶ ἐκδόσεως γραμματίων Ἐθνικῆς Ἀμύνης». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παροχῆς πιστώσεως πρὸς ἀποπεράτωσιν τῶν ἐνεργουμένων μεταρρυθμίσεων τῶν τελωνειακῶν καταστημάτων Πειραιῶς καὶ Θεσσαλονίκης καὶ πρὸς ἀνέγερσιν ἢ ἐπισκευὴν ἑτέρων τελωνειακῶν καταστημάτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως προϋπολογισμοῦ δαπάνης δραχ. 125,000 δι’ ἔξοδα ἐπισκευῆς τῆς ἀποθήκης τοῦ τελωνείου Καβάλλας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προστασίας τῶν πινακίδων ἢ ἄλλων σημείων τῶν δεικνυόντων τὰς κατευθύνσεις τῶν ὁδῶν κλπ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς Διεθνοῦς συμβάσεως τῆς αʹ Συνδιασκέψεως τῆς Ἐργασίας τῆς Οὐασιγκτῶνος «περὶ περιορισμοῦ τῶν ὡρῶν τῆς ἐργασίας ἐν ταῖς βιομηχανικαῖς ἐπιχειρήσεσι εἰς ὀκτὼ καθ’ ἡμέραν καὶ 48 καθ’ ἑβδομάδα». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπαγορεύσεως τῆς χρήσεως τοῦ λευκοῦ (κιτρίνου) φωσφόρου ἐν τῇ βιομηχανίᾳ τῶν πυρείων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς περὶ ἐργασίας τῶν γυναικῶν πρὸ καὶ μετὰ τὸν τοκετὸν Διεθνοῦς συμβάσεως τῆς αʹ Συνδιασκέψεως τῆς Ἐργασίας τῆς Οὐασιγκτῶνος». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς Διεθνοῦς συμβάσεως τῆς αʹ διεθνοῦς Συνδιασκέψεως τῆς Ἐργασίας τῆς Οὐασιγκτῶνος περὶ καθορισμοῦ κατωτάτου ὁρίου ἡλικίας τῶν ἀνηλίκων εἰς τὰς βιομηχανικὰς ἐργασίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς περὶ νυκτερινῆς ἐργασίας ἀνηλίκων διεθνοῦς συμβάσεως τῆς Συνδιασκέψεως τῆς Ἐργασίας τῆς Οὐασιγκτῶνος». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς περὶ νυκτερινῆς ἐργασίας τῶν γυναικῶν Διεθνοῦς συμβάσεως τῆς αʹ Συνδιασκέψεως τῆς Ἐργασίας τῆς Οὐασιγκτῶνος». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς περὶ ἀνεργίας Διεθνοῦς συμβάσεως τῆς αʹ ἐν Οὐασιγκτῶνι Συνδιασκέψεως τῆς Ἐργασίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκμεταλλεύσεως τῶν ἀργυρούχων μεταλλευμάτων Μήλου, Κιμώλου καὶ Πολυαίγου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως ἐργατικῶν τινων νόμων».

§98Α. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ μαρτυρεῖ οὕτως πόσον ἡ Κυβέρνησις ἐφαρμόζει ἐργατικὴν πολιτικὴν ἀλλὰ νομίζω ὅτι ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 6 εἶναι ἐξαιρετικῶς βαρεῖα, ὡς ἔχει διατυπωθῆ, προκειμένου περὶ παραβάσεων τῶν ἐργατικῶν νόμων. Ἡ χρηματικὴ ποινὴ ἐπιβάλλεται τόσας φορὰς ὅσαι εἶναι τὰ ἄτομα τὰ χρησιμοποιούμενα εἰς τὴν ἐργασίαν· Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μελετήσῃ τὸ ἄρθρον αὐτὸ καὶ εἰς προσεχῆ συνεδρίασιν νὰ ὑποβάλῃ σχετικὴν τροπολογίαν.

§99Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Νὰ ὑποβάλλετε τροπολογίαν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον)

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀποκαταστάσεως ὁπλιτῶν τῆς Χωροφυλακῆς ἀχθέντων εἰς Γερμανίαν ὡς αἰχμαλώτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναγκαστικῆς ἀπαλλοτριώσεως τοῦ διὰ τὴν ἐγκατάστασιν τοῦ νέου τηλεφωνικοῦ Κέντρου Ἀθηνῶν ἀναγκαιοῦντος χώρου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανισμοῦ τῆς Κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ αὐξήσεως τῆς ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν ἀναγραφομένης πιστώσεως διὰ τὰς δαπάνας τῆς διοικήσεως καὶ τῆς λειτουργίας τοῦ Νοσοκομείου «Σωτηρία». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως προϋπολογισμοῦ δαπάνης 221,375 δρχ. διὰ τὴν κατασκευὴν κτιρίου λιμεναρχείου καὶ ὑγειονομείου ἐν Σύρῳ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκποιήσεως ἀκινήτου τῆς Ἱστορικῆς καὶ Ἐθνολογικῆς Ἑταιρείας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παροχῆς συνδρομῆς ἐκ τοῦ Δημοσίου Ταμείου ὑπὲρ τοῦ ἐν Βόλῳ Παρθεναγωγείου τῆς φιλεκπαιδευτικῆς Ἑταιρείας Θετταλομαγνησίας, τῶν ἐν Χίῳ, Χανίοις, Ρεθύμνῃ καὶ Ἡρακλείῳ νυκτερινῶν Σχολῶν καὶ αὐξήσεως τῆς πρὸς τὴν Λαϊκὴν Σχολὴν Ζακύνθου χορηγίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναγραφῆς ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων χρήσεως 1919–1920 τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 30,000 ὑπὲρ παθόντων ἐκ πλημμύρας τοῦ Ἀλιάκμονος». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ αὐξήσεως τῆς ὑπὲρ τοῦ εἰδικοῦ ταμείου Παμίσου φορολογίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας τῆς ἀποδόσεως λογαριασμοῦ διὰ τὴν πληρωμὴν ἐφεδρικῶν ἐπιδομάτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τοῦ Τμήματος προστασίας χηρῶν καὶ ὀρφανῶν πολέμου τῆς διαλυθείσης Ἑνώσεως τῶν Ἑλληνίδων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νόμου 2057 τῆς 27ης Φεβρουαρίου 1920 «περὶ ἀναθέσεως τῆς ἐκτελέσεως τῶν περὶ περιθάλψεως διατάξεων τῶν προσφύγων τοῦ νόμου 752 τοῦ κυρώσαντος τὸ ἀπὸ 8 Ἰουλίου 1917 Ν. Διάταγμα «περὶ περιθάλψεως προσφύγων» καὶ τῶν διατάξεων τοῦ ἀπὸ 26 Ἀπριλίου π. ἔ. Νομ. Διατάγματος «περὶ ἐπεκτάσεως τῆς παρεχομένης εἰς τοὺς πρόσφυγας περιθάλψεως καὶ εἰς ἄλλας κατηγορίας προσφύγων καὶ ἀναξιοπαθούντων, ὡς καὶ παντὸς ἑτέρου Νομ. Διατάγματος ἢ καὶ νόμου» συναφοῦς μὲ τὴν περίθαλψιν προσφύγων, εἰς τοὺς Γενικοὺς Διοικητὰς καὶ ἄλλα Κυβερνητικὰ ὄργανα τοῦ Κράτους». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ χορηγήσεως πιστώσεως πρὸς περίθαλψιν τῶν ἐκ Καυκάσου προσφύγων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ χορηγήσεως δανείων ὑπὸ τῆς Ἐθν. Τραπέζης τῇ ἐγγυήσει τοῦ Κράτους εἰς ὁμογενεῖς μονίμως ἐγκατεστημένους ἐν τῇ Δυτικῇ Θράκῃ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ εἰδικῆς γυμναστικῆς προπαιδεύσεως τῶν μελλόντων λειτουργῶν τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως διδασκαλείου τῶν ξένων γλωσσῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως διδασκαλείου πρὸς μόρφωσιν καθηγητῶν τῆς Γαλλικῆς γλώσσης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ μονοπωλίου τοῦ ἅλατος ἐν Κρήτῃ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῶν ἰαματικῶν πηγῶν καὶ λουτρῶν».

§102Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὑποβάλλω διαφόρους τροπολογίας ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου κατόπιν τῶν διατυπωθεισῶν παρατηρήσεων. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον τὸ νομοσχέδιον ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἀναβαλλομένης τῆς ψηφίσεως τοῦ συνόλου).

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τραυματισθέντων Ἀξιωματικῶν ἀπὸ 1ης Σεπτεμβρίου 1916 ἕως 31 Μαΐου 1917, συμπληρώσεως διατάξεων τοῦ 680 νόμου τοῦ 1915 ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη διὰ τοῦ 911 τοῦ 1917». Ἐπ’ αὐτοῦ ὁ κ. Δαζέας ἔχει τὸν λόγον.

§104Μ. ΔΑΖΕΑΣ. Ἐψηφίσθη νόμος διὰ τοῦ ὁποίου ἐλήφθη πρόνοια περὶ βελτιώσεως τῆς συντάξεως τῶν ἀποταχθέντων ἀλλ’ ἐνῷ διὰ τοὺς ἀξιωματικοὺς ἐκρίθη σκόπιμον νὰ ληφθῇ πρόνοια περὶ βελτιώσεως ὑποθέτω ὅτι κατὰ μείζονα καὶ δικαιώτερον λόγον θὰ ἥρμοζε νὰ ληφθῇ πρόνοια ἐπίσης καὶ διὰ τοὺς ἀξιωματικοὺς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι εἰς τὸ πεδίον τοῦ πολέμου συνέβη νὰ ἀπολέσωσι τὴν ἰσορροπίαν τῶν σωματικῶν των δυνάμεων, συνέβη νὰ ἀποτελέσωσι μίαν χεῖρα, ἕνα κορμόν, ἕνεκα τῶν ὁποίων αὔριον θὰ ζητήσωσι τὴν σύνταξίν των. Ὑποθέτω λοιπὸν ὅτι εἶνε δίκαιον νὰ λάβῃ ὁμοίως πρόνοιαν περὶ τῶν ἀξιωματικῶν αὐτῶν ἡ Πολιτεία καὶ ἐπιτρέψῃ ὅπως οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ ἀπερχόμενοι τοῦ στρατεύματος, ἐὰν συντρέχῃ λόγος τοιοῦτος, νὰ λαμβάνωσι σύνταξιν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ τελευταίου μισθοῦ, προαγόμενοι συγχρόνως κατὰ ἕνα βαθμὸν ἀπὸ ἐκείνου, τὸν ὁποῖον κατέχουν. Τοῦτο εἶνε νομίζω καὶ φόρος τιμῆς ὀφειλόμενος ὑπὸ τῆς Ἑλληνικῆς Βουλῆς εἰς τοὺς πολεμιστὰς τοῦ λήξαντος πολέμου. Ἔχω συγκεκριμμένον περιστατικὸν ὑπ’ ὄψει, καὶ διὰ τοῦτο ὑποβάλλω τὴν τροπολογίαν ταύτην. Εἷς ἀντισυνταγματάρχης, ὁ ὁποῖος κατὰ τοὺς βαλκανικοὺς πολέμους ἀπώλεσε τὸν ἕνα του ὀφθαλμὸν ἐκρίθη κατὰ τὸν νόμον 680 ἱκανὸς νὰ τεθῇ εἰς διαθεσιμότητα ἕνεκα τραυμάτων τοῦ πολέμου. Ἀλλὰ κατὰ τὸν ἐπακολουθήσαντα νόμον 1985 ὁ ἀξιωματικὸς αὐτὸς ἀναθεωρηθεὶς ἐκρίθη ἱκανὸς δι’ ἐλαφροτέρας ὑπηρεσίας. Τοιουτοτρόπως κατήντησεν εἷς ἀντισυνταγματάρχης νὰ εἶνε ἱκανὸς μόνον διὰ βοηθητικὰς ὑπηρεσίας. Εἶχε μὲν τὴν τιμὴν ν’ ἀπωλέσῃ τὸν ἕνα του ὀφθαλμὸν ὡς θυσίαν ἐπὶ τοῦ βωμοῦ τῆς πατρίδος, ἀλλ’ εἶχεν ὅμως καὶ τὸ ἀτύχημα νὰ ἴδῃ θραυόμενον ἐνώπιόν του τὸ μέλλον του, διὰ τοῦτο, νομίζω, ὅτι εἶνε δίκαιον καὶ λόγῳ τῆς ἀξιοπρεπείας τῆς Στρατιωτικῆς, ἡ ὁποία δὲν τοῦ ἐπιτρέπει νὰ παραμένῃ εἰς γραφικὰς ὑπηρεσίας, εἶνε δίκαιον, λέγω, ν’ ἀπονεμηθῇ εἰς αὐτοὺς πλήρης σύνταξις ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ μισθοῦ τοῦ ἀνωτέρου βαθμοῦ, εἰς ὃν συγχρόνως νὰ προαχθῶσι, καὶ τοῦτο νομίζω ὅτι ἐπιβάλλεται ἐπαναλαμβάνω, ὡς φόρος τιμῆς πρὸς αὐτούς.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μερλόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§106Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὴν τροπολογίαν ταύτην ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου ὑπέγραψα καὶ ἐγὼ ἐμφορούμενος ἐκ τῆς γνώμης ὅτι εἶνε ἀπολύτως δίκαιον τὸ προτεινόμενον. Δὲν γνωρίζω ἂν εἶνε εἷς ἢ δύο ἢ καὶ περισσότεροι οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ διατελοῦντες εἰς ἣν κατάστασιν περιλαμβάνει ἡ τροπολογία, νομίζω ὅμως ὅτι δὲν εἶνε πολλοί, ἀλλὰ λέγω ὅτι εἶνε ἀπολύτως δίκαιον ν’ ἀναγνωρισθῇ εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς τοὺς τραυματισθέντας καὶ παθόντας ἐν πολέμῳ καὶ ἔχοντας ἤδη ἠλαττωμένην τὴν σωματικὴν ἱκανότητα τὸ δικαίωμα ὅπως ἀποστρατευθῶσιν ἐπὶ τοῦ ἀνωτέρου βαθμοῦ, τὸν ὁποῖον φέρουν καὶ λάβωσιν τὴν σύνταξιν ἐπ’ αὐτοῦ. Διότι ἐνῷ κατὰ τὰ ἄλλα οἱ ἀξιωματικοὶ εἶνε ἀπολύτως ἀκμαῖοι καὶ ἱκανοὶ νὰ προσφέρωσι πᾶσαν ὑπηρεσίαν εἰς τὸ στράτευμα, ἐν τούτοις ἕνεκα τῆς σωματικῆς παθήσεώς των εὑρίσκονται εἰς κατάστασιν ν’ ἀσχολῶνται εἰς γραφικὴν ὑπηρεσίαν, τὸ ὁποῖον δὲν εἶνε προσῆκον διὰ τὸν χαρακτῆρα αὐτῶν. Ἐπὶ τούτῳ τῷ λόγῳ, κύριε Πρόεδρε, ὑπεστηρίξαμεν καὶ ὁ κ. συνάδελφος καὶ ἐγὼ τὴν τροπολογίαν ὅπως ἐπιτραπῇ, ἵνα οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι, οἱ ὁποῖοι κατὰ τὸν νόμον 680 ἐτέθησαν εἰς μόνιμον διαθεσιμότητα, ἀποστρατευθῶσι προαγόμενοι εἰς τὸν ἀνώτερον βαθμὸν ἐκείνου, τὸν ὁποῖον κατεῖχον καὶ λαμβάνοντες πλήρη σύνταξιν.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σταμάτης ἔχει τὸν λόγον.

§108Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω τροπολογίαν, διὰ τῆς ὁποίας ἐπέστησα τὴν ὑμετέραν προσοχὴν ἐπὶ ἑνὸς τραυματισθέντος ἀξιωματικοῦ, ὅστις φέρῃ τὸν βαθμὸν τοῦ συνταγματάρχου καὶ ὅστις κρινόμενος ἀνίκανος διὰ τὴν μάχιμον ὑπηρεσίαν δὲν δύναται ἐπὶ τῇ βάσει τῆς κειμένης νομοθεσίας νὰ κριθῇ ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου τῶν Ἀντιστρατήγων, καθόσον τὸ Συμβούλιον τοῦτο κρίνει ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐκτελοῦν μάχιμον ὑπηρεσίαν καὶ ἔχουν τὰ προσόντα τῆς διοικήσεως Μεραρχίας. Ἐπὶ τῆς τροπολογίας ταύτης, κύριε Ὑπουργέ, εἴπετε τότε ὅτι δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ τὴν ἀποδεχθῆτε, διότι δὲν ἔχετε μελετήσῃ τὸ ζήτημα. Ἀλλ’ ἤδη μοῦ ἐπιτρέπετε νὰ σᾶς ἐρωτήσω: ἐφόσον οἱ κείμενοι νόμοι προνοοῦσι περὶ ὅλων τῶν βαθμῶν μέχρι τοῦ ἀντισυνταγματάρχου, δὲν προνοοῦσιν ὅμως περὶ τοῦ σχόντος τὴν ἀτυχίαν νὰ τραυματισθῇ καὶ νὰ φέρῃ τὸν βαθμὸν τοῦ συνταγματάρχου, τί θὰ γίνῃ οὗτος, ἐφόσον ἐκρίθη ὑπὸ τῆς Ἀνωτάτης τοῦ Στρατοῦ Ὑγειονομικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ τὰς βοηθητικὰς ὑπηρεσίας; Θὰ κρατήσητε ἕνα ἀνώτερον ἀξιωματικὸν εἰς τὰ γραφεῖα χωρὶς νὰ ὑποβάληται οὗτος ὑπὸ τὴν κρίσιν κανενός; Τὸ ζήτημα εἶνε σπουδαιότατον καὶ πρέπει νὰ ἐφελκύσῃ τὴν προσοχήν σας, διότι ὁ συνταγματάρχης ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος εἰς στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν εἴχετε ἀνάγκην τῶν ὑπηρεσιῶν του διὰ τὴν ὑπεράσπισιν τοῦ πατριωτικοῦ συμφέροντος ἐθεώρησε προσῆκον νὰ μὴ μείνῃ ἀδρανής, εἰς τὸ Κράτος τῶν Ἀθηνῶν, ἀλλὰ νὰ ἔλθῃ ἐκεῖ, ὅπου τὸ συμφέρον καὶ ἡ τιμὴ τῆς Πατρίδος τὸν ἐκάλει καὶ εἶχε, λέγω, τὴν τύχην νὰ τραυματισθῇ καὶ κριθῇ διὰ τὰς βοηθητικὰς ὑπηρεσίας, πρέπει νὰ ἔχῃ τὸ παράπονον ὅτι, ἐφόσον ὁ κείμενος νόμος δὲν προνοεῖ περὶ αὐτοῦ, θὰ μείνῃ εἰς ἕν γραφεῖον τοποθετημένος, χωρὶς νὰ κρίνεται, καὶ θὰ παραγκωνίζεται ὑπὸ τῶν ἀνωτέρων του οἱ ὁποῖοι μόνον διότι ἐκτελοῦν μάχιμον ὑπηρεσίαν ἔχουσι τὸ δικαίωμα τῆς προαγωγῆς; Θὰ ἐπεθύμουν, ἐφόσον ὑπάρχει ἀτέλεια σπουδαιοτάτη εἰς τὴν κειμένην νομοθεσίαν, ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ μὴ παρίδῃ τὸ ζήτημα, ἀλλὰ νὰ προβῇ εἰς δηλώσεις, διὰ τῶν ὁποίων θὰ κανονίζηται ἡ θέσις τοῦ συνταγματάρχου, ὁ ὁποῖος δὲν θὰ μείνῃ μὲ τὸ παράπονον ὅτι, ἀφοῦ ἠτύχησεν νὰ πληγωθῇ ἐν πολέμῳ, δὲν δύναται ν’ ἀπολαύσῃ καὶ τῶν ἀγαθῶν, τῶν ὁποίων ἀπολαμβάνουσιν οἱ ἄλλοι συνάδελφοί του. Ἐφιστῶ εἰδικῶς τὴν προσοχὴν ἐπὶ τοῦ ζητήματος ὅτι πάντες οἱ ἀνώτεροι μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ ἀντισυνταγματάρχου κρίνονται ὑπὸ τῶν προϊσταμένων τῶν ὑπηρεσιῶν των, μόνον δὲ ὁ συνταγματάρχης ὁ κριθεὶς συνεπείᾳ τραύματος διὰ βοηθητικὰς ὑπηρεσίας δὲν δύναται νὰ κριθῇ οὗτος ὑπὸ τοῦ προϊσταμένου του οὔτε ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου τῶν Ἀντιστρατήγων. Δὲν εἶνε δίκαιον, κύριε Ὑπουργέ, διὰ νόμου νὰ κανονίσητε τὴν θέσιν αὐτοῦ ὑμεῖς; Δὲν κανονίζητε ἄλλως, ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὥστε νὰ ὑπαχθῇ οὗτος καθ’ οἱονδήποτε τρόπον εἰς τὴν κρίσιν ἑνός, ὁ ὁποῖος ν’ ἀποφαίνεται περὶ τῆς προαγωγῆς του;

§109Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Λυποῦμαι μὴ δυνάμενος ν’ ἀποδεχθῶ τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον οἱ κ.κ. Δαζέας καὶ Μερλόπουλος. Τὸ γεγονὸς ὅτι αὐτὴ ἡ τροπολογία δὲν ἀφορᾷ παρὰ μόνον ὀλίγα πρόσωπα δὲν συνιστᾷ τὴν τροπολογίαν εἰς τὴν συνείδησίν μου πολύ. Θὰ μοῦ ἔκαμνεν ἐντύπωσιν ἐὰν ἀφεώρα πολλὰ πρόσωπα.

§110Μ. ΔΑΖΕΑΣ. Ἐγὼ εἶπον ὅτι κατὰ μείζονα καὶ δικαιότερον τρόπον θὰ ἐπροβιβάζοντο οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ ὁποῖοι ἕνεκα τραυμάτων εἶναι ἀνίκανοι ἐργασίας.

§111Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Μὲ συγχωρεῖτε νὰ ἀπαντήσω καὶ νὰ σᾶς εἴπω ὅτι δὲν ἐλήφθη οὐδὲν ἐξαιρετικὸν μέτρον διὰ τοὺς περὶ ὧν πρόκειται ἀξιωματικούς. Τὸ γεγονὸς εἶναι τοῦτο. Πρόκειται δι’ ἕνα ἀξιωματικὸν καὶ πρέπει νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι δὲν εὐθύνεται ὄχι μόνον ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦτο, ἀλλὰ καὶ οἱ βουλευταί. Δὲν πρέπει μόνον νὰ νομοθετοῦμεν ἀλλὰ καὶ νὰ ἀσκοῦμεν καὶ τὴν διοίκησιν διὰ τῆς Βουλῆς ὑπὸ τύπον οὐχὶ πράξεων τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας, ἀλλὰ πράξεων τῆς νομοθετικῆς ἀρχῆς. Προκειμένου περὶ τῶν στρατιωτικῶν ζητημάτων νομίζω ὅτι πρέπει νὰ καθιερωθῇ ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν τοιαῦται τροπολογίαι αἱ ὁποῖαι ἀφορῶσιν ὡρισμένα πρόσωπα νὰ ἐξετάζονται προχείρως καὶ νὰ ψηφίζονται ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Μόνον διὰ τῆς ὑπηρεσίας ἐρχόμεναι τοιούτου εἴδους τροπολογίαι ἀφοῦ ἐξετασθῶσιν ὑπὸ τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας δύνανται νὰ ψηφισθῶσι.

§112ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν μίαν τροπολογίαν τῶν βουλευτῶν Μεσσηνίας ἥτις ἀπορρίπτεται. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον;

§113ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 27ης Ἰουλίου 1919 Ν. Δ. «περὶ προσλήψεως ἀλλοδαπῶν ὡς ὁδηγῶν ἀεροπόρων καὶ μηχανικῶν ἀεροπλάνων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανισμοῦ τῆς ὑπηρεσίας τῆς γεωργικῆς μηχανικῆς καὶ ὑδραυλικῆς». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταρτισμοῦ ὁριστικοῦ μητρῴου ἀρρένων ἐν ταῖς Νέαις Χώραις». Ἐπ’ αὐτοῦ ὁ κ. Γ. Καλδῆς ἔχει τὸν λόγον.

§115Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἐπὶ τοῦ πέμπτου ἄρθρου κ. Ὑπουργέ, ἔχω νὰ παρατηρήσω τὸ ἑξῆς: Εἰς τὸ ἐδάφιον 3ον κανονίζονται μερικὰ καθήκοντα τῆς ἐπιτροπῆς. Πῶς θὰ γίνῃ ὁ ἔλεγχος δὲν ἀναφέρει τὸ νομοσχέδιον. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι εἰς τὸ 4ον ἄρθρον ἀναφέρεται ὅτι δύνανται νὰ παρίστανται ἢ οἱ ἐνδιαφερόμενοι ἢ ἀντιπρόσωποι καὶ φυσικὰ ὅταν παρουσιάζωνται αὐτοί, θὰ εἶναι δυνατὸν ἡ ἐπιτροπὴ ἐκ μιᾶς ἀντιλήψεως τὴν ὁποίαν θὰ σχηματίζῃ, ἐκ τῆς προσωπικῆς ἐξετάσεως νὰ καθορίζῃ τὴν ἡλικίαν, ἐκτὸς τῶν ἄλλων ἀποδεικτικῶν μέσων τὰ ὁποῖα θὰ ἔχῃ. Μοῦ φαίνεται ὅτι θὰ ἦτο σκόπιμον ἐὰν ἡ ἐπιτροπὴ κατήρτιζεν πίνακα ἐκείνων τῶν ὁποίων μετέβαλλεν τὴν ἡλικίαν ἀπὸ τὴν σημερινὴν ἐγγραφήν, κατόπιν ὑπέβαλλεν τὸν πίνακα εἰς ἑκάστην κοινότητα, ὥστε νὰ λαμβάνωσι γνῶσιν οἱ ἀμέσως ἐνδιαφερόμενοι, ὅτι ἐπῆλθεν μεταβολὴ ἵνα τοὺς δοθῇ ἀφορμὴ νὰ παρουσιασθῶσιν, τότε θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ὁ ἔλεγχος τῆς ἡλικίας πρῶτον ἐξ αὐτοβουλίας αὐτοῦ τοῦ ἰδίου τοῦ ἐλεγχομένου ὁ ὁποῖος βλέπει εἰς τὰ σημερινὰ μητρῷα ὅτι εἶναι κακῶς ἐγγεγραμμένος. Ἀλλὰ εἶναι καὶ δυνατὸν ἐπὶ τῇ βάσει ἄλλων στοιχείων καὶ πληροφοριῶν τῆς ἐπιτροπῆς νὰ ἔλθῃ ἡ μεταβολὴ εἰς τὴν ἡλικίαν. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει πῶς θὰ λάβῃ ὁ ἐνδιαφερόμενος γνῶσιν ὅτι ἐπῆλθεν αὐτὴ ἡ μεταβολή, ὥστε νὰ παρουσιασθῇ καὶ ὑποβάλῃ τὰς ἐνστάσεις του καὶ ζητήσῃ δικαιοτέραν κρίσιν τῆς ἐπιτροπῆς;

§116Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Αὐτὸ εἶναι ἀντικείμενον τῶν ἐνεργειῶν τῆς ἐπιτροπῆς, πάντως ὅμως καὶ ἐγὼ θέλω ὑποδείξῃ τὸ μέτρον αὐτό.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον;

§118ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὑπηρεσίας συγκεντρώσεως καὶ ἐκκαθαρίσεως παρῳχημένων δαπανῶν πολέμου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ Ἀστυνομίας τῶν πόλεων».

§120Ι. ΜΠΡΙΣΙΜΙΤΖΑΚΗΣ. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐὰν εἶναι δυνατὸν τὰ καθήκοντα τοῦ δημοσίου κατηγόρου, νὰ ἐνεργῇ ἀντισαγγελεὺς διότι παριστάμεθα καθ’ ἑκάστην ἡμέραν πρὸ ἑνὸς ἀτόπου εἰς τὰ διάφορα Πταισματοδικεῖα.

§121Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Καὶ ἐκ τοῦ ἰσχύοντος ὀργανικοῦ νόμου ἔχουσι τὸ δικαίωμα καὶ οἱ εἰσαγγελεῖς καὶ ἀντισαγγελεῖς νὰ παρίστανται εἰς τὰ Πταισματοδικεῖα, ἡ πραγματοποίησις ὅμως τούτου ἀπόκειται εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης. Ἐὰν ὁ ἀριθμὸς τῶν Εἰσαγγλέων καὶ ἀντισαγγελέων εἶναι ἐπαρκὴς δύναται νὰ διατάξῃ νὰ μεταβαίνωσι καὶ αὐτοί. Ἐνταῦθα ἡμεῖς δὲν δυνάμεθα νὰ περιλάβωμεν τοιαύτας διατάξεις.

§122Ι. ΜΠΡΙΣΙΜΙΤΖΑΚΗΣ. Ὁμοίως ἐπὶ τῆς 3ης παραγράφου τοῦ 4ου ἄρθρου ἀφαιρεῖται ἕν δικαίωμα ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ ὑπεύθυνος νὰ δώσῃ λόγον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, καὶ τὸ δικαίωμα αὐτὸ δίδεται εἰς τὸν Ἀρχηγὸν τῆς Ἀστυνομίας, ὅπως αὐτὸς προβαίνῃ εἰς τὴν προαγωγὴν τῶν κατωτέρων ὀργάνων.

§123Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Νομίζω ὅτι ὁ κ. συνάδελφος παρεξήγησεν μίαν γενικὴν διατύπωσιν τῶν δικαιωμάτων τοῦ Ὑπουργοῦ. Τὰ κατωτέρω ἄρθρα ὁρίζουσι περὶ τοῦ τρόπου τῆς προαγωγῆς, λέγουσι δὲ ὅτι αἱ προαγωγαὶ γίνονται διὰ προτάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν ἤτοι διὰ Διατάγματος. Ἐδῶ ἐλέχθη ὅτι γίνονται ὑπὸ τοῦ ἰδίου τῇ προτάσει τοῦ Ἀρχηγοῦ. Συστατικὸν στοιχεῖον, οἱασδήποτε ἐνεργείας θεωρεῖται ἐδῶ ἡ ὕπαρξις προτάσεως τοῦ Ἀρχηγοῦ.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον;

§125ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ 5ου ἄρθρου τοῦ νόμου ΓΥΚΖʹ τοῦ ἔτους 1909 περὶ ὁδοποιΐας».

§127Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἔχω μίαν τροπολογίαν κ. Πρόεδρε.

§128ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτή, δεκτή. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ).

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως κατασκευῆς τῶν ὁδῶν Ἐδέσσης πρὸς ὁδὸν Βερτικόπ–Δραγομάντζι τοῦ νομοῦ Πέλλης, Φρέατος–Ράχες–Κιόνι τῆς νήσου Ἰθάκης καὶ Σπάρτης– Ἁγίου Κοσμᾶ–Λεωνιδίου».

§130Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Μίαν τροπολογίαν κ. Πρόεδρε, διὰ νὰ περιληφθῇ μία ὁδὸς ἀκόμη.

§131Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Παρακαλῶ νὰ προστεθῇ κ. Ὑπουργέ, μία ὁδός. Εἶνε 10 χιλιόμετρα μόνον, κ. Ὑπουργέ.

§132Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνωνίας). Δυστυχῶς δὲν μπορῶ νὰ δεχθῶ τὰς τροπολογίας. Θὰ παρακαλέσω τοὺς κυρίους συναδέλφους νὰ μὴ ἐπιμένουν.

§133Μ. ΚΟΘΡΗΣ. Εἶνε ἀπόλυτος ἀνάγκη κ. Ὑπουργέ.

§134Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ......

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ τὸ ἀναβάλωμεν νὰ συνενοηθῆτε εἰς τὸ Ὑπουργεῖον. Ἐδῶ δὲν εἶνε δυνατόν.

§136Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δύο λέξεις παρακαλῶ μόνον.

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§138Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πρόκειται περὶ τῆς ὁδοῦ τῆς ἀγούσης εἰς τὰς ἀρχαιότητας τῆς ἀρχαίας Μεσσήνης. Ἀποτελεῖ ἐντροπὴν ἐθνικήν, καταισχύνην, δύναμαι νὰ εἴπω, νὰ ἔρχωνται τόσοι ξένοι ἄνθρωποι, ἀρχαιολόγοι, φιλόσοφοι, νὰ ἐπισκέπτωνται τὰς ἀρχαιότητας Μεσσήνης καὶ νὰ εἶνε ἠναγκασμένοι ἐπὶ ὥρας ὁλοκλήρους νὰ κάμνωσιν τὴν πορείαν αὐτὴν ἐπάνω εἰς μουλάρια καὶ νὰ διέρχωνται μέρη ἀπρόσιτα διὰ νὰ φθάσουν εἰς τὰς ἀρχαιότητας, ἐνῷ ἡ ἀπὸ τοῦ Μελιγαλᾶ ὁδὸς συντομεύει κατὰ δύο χιλιόμετρα τὴν ἀπόστασιν. Ἡ ὁδὸς ἀπὸ Σπάρτης εἰς Μεσσήνην, τῆς ὁποίας ἀρχίζουν προσεχῶς αἱ ἐργασίαι, θὰ συντομεύσῃ κατὰ δύο ὥρας ὁλοκλήρους τὴν ἀπόστασιν Μελιγαλᾶ–Μεσσήνης. Ἀπομένουν οὕτω πρὸς ἐκτέλεσιν 5 χιλιόμετρα μόνον ὁδοῦ ἐπὶ ἐδάφους ὁμαλοῦ, τὰ ὁποῖα δὲν θὰ ἀπαιτήσουν δαπάνην πέραν τῶν 50,000 δραχμῶν. Διὰ τῶν 50,000 αὐτῶν δραχμῶν θὰ θεραπευθῇ μία ἀνάγκη ὄχι μόνον συγκοινωνίας τοῦ τόπου, ἀλλὰ μία ἀνάγκη ἐθνική, δύναμαι νὰ εἴπω, διότι ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω ὅτι ἀποτελεῖ καταισχύνην διὰ τὸ κράτος ἡ κατάστασις ἐκείνη, ὅταν ἔρχωνται κατ’ ἔτος ἄπειροι ξένοι καὶ δὲν ἔχουν μέσον νὰ μεταβοῦν εἰς τὰς ἀρχαιότητας.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ σᾶς παρακαλῶ. Δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ συνενοηθῆτε ἐδῶ. Ἄς γίνῃ ἡ συνενόησις αὕτη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον. Ἀναβάλλεται. Β. συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐξακριβώσεως καὶ διαχειρίσεως τῶν περιουσιῶν καὶ πόρων τῶν ἐν ταῖς νέαις Χώραις ἀπὸ Τουρκοκρατίας Χριστιανικῶν κοινοτήτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παροχῆς ἀδείας εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας πρὸ συνομολόγησιν συμβάσεως διὰ τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ Ἐθνικοῦ λιγνιτωρυχείου Μπανίτσης».

§140Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Ν’ ἀναβληθῇ κ. Πρόεδρε αὐτό.

§141Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε, αὐτὸ παρακαλῶ νὰ ψηφισθῇ καὶ παρακαλῶ τοὺς ἔχοντας ἀντιρρήσεις νὰ ἀνέλθουν εἰς τὸ βῆμα νὰ τὰς ἀναπτύξουν.

§142Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ συναινέσῃ νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλήν, τὸ καταστατικὸν τῆς Ἑταιρείας ἂν εἶνε ὁμόρρυθμος ἤ ἑτερόρυθμος ἤ ἂν εἶνε ἀνώνυμος, νὰ ὑποβάλῃ τὸ Β. Διάταγμα τῆς ἐγκρίσεως τῆς συστάσεως αὐτῆς. Δὲν ἠμποροῦμεν ἄλλως νὰ συζητήσωμεν.

§143Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἐπεθύμουν, ἂν ὑπάρχουν οὐσιαστικαὶ ἀντιρρήσεις κατὰ τῆς συμβάσεως, νὰ ἐκτεθοῦν ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς νὰ τὰς ἀκούσωμεν καὶ ἀπαντήσωμεν, διότι, κύριοι, δὲν πρέπει νὰ παραγνωρίζωμεν, ὅτι, ὁσάκις, ἔλθῃ μία σύμβασις εἰς τὴν Βουλήν, ὑπάρχουν πάντοτε καὶ οἱ ἐνδιαφερόμενοι νὰ μὴν ψηφισθῇ ἡ σύμβασις αὐτή. Δὲν ἐννοῶ τοὺς κυρίους βουλευτάς, οἱ ὁποῖοι ἁπλῶς ἐπηρεάζονται ἀκούσαντες τὰ παράπονα, ἀλλ’ ἔξω τῆς Βουλῆς ὑπάρχουν ἐνδιαφερόμενοι, οἱ ὁποῖοι χρησιμοποιοῦν τὴν ἀντίδρασιν αὐτὴν πρὸς τὸν σκοπὸν ἐκβιασμοῦ κατ’ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐπῆραν μίαν σύμβασιν. Ἔχω, κύριοι, τὴν πεποίθησιν ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἡ σημερινὴ παρέχει τόσην ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν κοινὴν γνώμην, ὅτι δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ γίνῃ ὄργανον κανενὸς διὰ νὰ θεραπεύσῃ συμφέροντα μὴ νόμιμα καὶ μὴ θεμιτά, ὥστε ἐνόμισα ὅτι μοῦ ἐπεβάλλετο, μόλις περιῆλθον εἰς γνῶσιν μου ἀντιρρήσεις κατὰ τῆς προκειμένης συμβάσεως, νὰ ἀναγνώσω τὴν σύμβασιν καὶ νὰ καλέσω ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι μοὶ εἶπον νὰ εἶνε οἱ ἀρχικῶς ἔχοντες ἀντίθετον γνώμην, οἱ ὁποῖοι ἄλλοτε εἶνε ἀνώτεροι ὑπάλληλοι, τοὺς ἐκάλεσα καὶ τοὺς ἠρώτησα ποῖαι εἶνε αἱ ἀντιρρήσεις των, μοῦ τὰς εἶπον καί τί συμβαίνει; Εἶδον ὅτι δὲν ἔχουν δίκαιον. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ ἐκτεθοῦν ἀπὸ τοῦ βήματος αἱ ἀντιρρήσεις, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀφήσω τὴν ὑπόληψιν ἑνὸς μέλους τῆς Κυβερνήσεως, τὸ ὁποῖον συνῆψε τὴν σύμβασιν αὐτήν, ἐκτεθειμένην, διότι θὰ εἶνε ἐκτεθειμένη, ἐάν, ἀφοῦ ἐκάμαμεν τοιαύτην σύμβασιν καὶ ἀφ’ οὗ δὲν μᾶς εἶπαν τίποτε, τὸ ὁποῖον νὰ μᾶς πείσῃ ὅτι δὲν εἶνε συμφέρουσα, ἀφήναμεν αὐτὴν ἔκθετον. Ὅταν μᾶς πείσουν οἱ ἀντιλέγοντες ὅτι ἡ σύμβασις δὲν εἶνε καλή, θὰ τὸ ἀναγνωρίσωμεν καὶ θὰ εἴπωμεν ὅτι ἡ Βουλὴ τὴν ἀπέρριψεν, ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον δὲν γίνῃ αὐτό, δὲν εἶνε δυνατόν, ἐπαναλαμβάνω, νὰ μένῃ ἐκτεθειμένη ἡ ὑπόληψις ἑνὸς τῶν συναδέλφων μου, ὁ ὁποῖος ἔχει ὑπογράψει τὴν σύμβασιν. Εὐτυχῶς δὲ εἰς τὴν παροῦσαν περίστασιν εἶνε ἡ θέσις ἡμῶν καλλιτέρα, διότι ἡ σύμβασις ἔχει συνομολογηθῆ οὐχὶ μέ τινα τῶν φίλων μου, ἀλλὰ μὲ ἕνα γνωστόν, ὡς ἀντιδραστικόν. Εἶνε ὁ κουμπάρος τοῦ πρώην βασιλέως. Ὥστε δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ ὑποτεθῇ ὅτι χαριζόμεθα, διότι, ἐὰν ἡ χρηστότης τῆς Κυβερνήσεως δὲν τίθεται ἐν ἀμφιβόλῳ εἶναι ὅμως ἐνδεχόμενον νὰ ὑποτεθῇ ὅτι θέλωμεν νὰ φανῶμεν εὐάρεστοι εἰς ἕνα φίλον μας. Κύριοι, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον συνεκίνησε, φαίνεται, εἶνε ὅτι τὸ μεταλεῖον αὐτό, ἢ μᾶλλον τὸ ὀρυχεῖον αὐτὸ οὐχὶ κἄν ἄνθρακας, ἀλλὰ λυγνίτου, ὠνομάσθη ἐθνικόν. Ἄ—! ὠνομάσθη ἐθνικόν! Εἶναι πλοῦτος ἐδῶ μέσα! Ὅποιος εἶχε τὴν εὐτυχίαν νὰ γελάσῃ πρῶτος τὴν Κυβέρνησιν καὶ νὰ λάβῃ τὴν παραχώρησιν, θὰ γίνῃ ἑκατομμυριοῦχος! Κύριοι, δηλῶ ὅτι, διὰ κάθε ὀρυχεῖον λυγνίτου ὅστις παρουσιασθῇ καὶ μοῦ ζητήσῃ τοιαύτην σύμβασιν ἀπὸ τώρα δηλῶ, ὅτι θὰ τὴν ἔχῃ αὐτὴν τὴν σύμβασιν. Φαίνεται ὅτι σήμερον καὶ ὁ λυγνίτης κατορθώνει νὰ χρησιμοποιῆται ἀπὸ τὴν βιομηχανίαν. Λοιπὸν αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος φαίνεται ὅτι κατώρθωσε νὰ εὕρῃ εἰς τὴν Ἀμερικὴν ἄνθρωπον, ὁ ὁποῖος θὰ ἔλθῃ ἐδῶ νὰ ἀναλάβῃ τὴν ἐκμετάλλευσιν. Ἐὰν ἔλθουν καὶ ἄλλοι ὑπὸ τοὺς αὐτοὺς ὅρους θὰ τοὺς δώσω μὲ ὅλην μου τὴν εὐχαρίστησιν. Μοῦ λέγουν ὅτι αὐτὸς εἶνε ἀντιδραστικός, ἐν τούτοις ἐγὼ τοῦ εὔχομαι νὰ κερδίσῃ πολλά. Ἐπιθυμοῦμεν ἀσυναισθήτως ὅποιος συμβάλλεται μὲ τὸ Δημόσιον, ἄν εἶνε δυνατὸν νὰ μὴ φεύγῃ χωρὶς πανταλόνι καὶ τότε θεωρούμεθα ὅτι ὑπερασπίζωμεν τὰ συμφέροντα τοῦ Δημοσίου. Λοιπὸν ὅλοι ὅσοι συμβάλλονται μὲ τὸ Δημόσιον διὰ τὴν ἀνάπτυξιν ἰδίως τοῦ πλούτου τοῦ τόπου θέλω νὰ κερδίζουν, δὲν θέλω νὰ αἰσχροκερδοῦν, ἀλλὰ θέλω νὰ κερδίζουν ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερα. Μακάρι νὰ ἀποδειχθῇ ὅτι ὁ λυγνίτης αὐτὸς θὰ μᾶς δώσῃ 500.000 τόνους ἐξαγωγὴ κατ’ ἔτος, μακάρι νὰ μπορέσουμε καὶ μεῖς νὰ χρησιμοποιοῦμε αὐτὸν τὸν λυγνίτην. Ἐν τούτοις διὰ νὰ ἀντιμετοπίσωμεν καὶ αὐτὸ τὸ αἴσθημα τῆς ζήλειας, τὸ ὁποῖον ἔχομεν, ἐφροντίσαμεν καὶ ἐβάλαμεν μίαν τροποποίησιν, ἡ ὁποία λέγει: (ἀναγινώσκει) Αὐτὴ εἶνε ἡ σύμβασις. Ἄν πλανῶμαι, ὅποιος μοῦ ἀνοίξῃ τὰ μάτια, θὰ εἶμαι πολὺ εὐτυχὴς νὰ τὸν εὐχαριστήσω.

§144Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Πιστεύω ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θὰ ἔχῃ σχηματίσῃ κἄποιαν γνώμην περὶ ἐμοῦ ὅτι οὔτε ὄργανον ἄλλου εἶμαι οὔτε ἐξ ἀντιπαθείας πρὸς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ κερδίσουν, προσέρχομαι εἰς τὴν Βουλήν. Πρώτην φορὰν πληροφοροῦμαι παρὰ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ποῖος εἶνε ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ σχηματίσῃ τὴν ἀνύπαρκτον μέχρι τοῦδε ἀνώνυμον ἑταιρείαν. Μίαν ἡμέραν ἔγραψε κἄποια ἐφημερὶς περὶ τοῦ ζητήματος. Ἀμέσως μοὶ ἐκινήθη ἡ περιέργεια. Ἔλαβον πληροφορίας πῶς γίνονται τὰ τῶν ἑταιρειῶν καὶ ἐπληροφορήθην ὅτι ἐὰν πρόκειται περὶ ἀνωνύμου, εἶνε ἀνάγκη διὰ Β. Διατάγματος νὰ ἐγκριθῇ τὸ καταστατικόν.

§145Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Διατὶ σᾶς ἀνησυχεῖ αὐτό, ἄν εἶνε ἀνώνυμος;

§146Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Διότι ὅταν γνωρίζωμεν ὅτι διὰ πολὺ μικροτέρας σημασίας ζητήματα προκηρύσσομεν δημοπρασίαν, διατὶ τάχα δένομεν τὸ Κράτος διὰ 50 ἔτη μὲ μίαν ἑταιρίαν τὴν ὁποίαν δὲν γνωρίζομεν ἀκόμη; Αὐτὸ μοὶ ἐκίνησε τὴν περιέργειαν καὶ ἔφερα τὸ ζήτημα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις νομίζῃ ὅτι δὲν ζημιοῦται τὸ Κράτος, εἶνε κυρία νὰ πράξῃ ὅ,τι θέλει. Ἐγὼ εἰς τὴν συνείδησίν μου δὲν πείθομαι ὅτι πραγματικῶς εἶνε ὀρθῶς ὁ τρόπος κατὰ τὸν ὁποῖον δεσμεύεται τὸ Κράτος διὰ μίαν 50ετίαν.

§147Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Διατὶ δεσμεύεται; Ἐπὶ 50 ἔτη ὑποχρεοῦται αὐτὴ ἡ ἑταιρεία νὰ βγάζῃ 500.000 τόννους λυγνίτη. Φαντάζεσθε ὅτι εἶνε δυνατὸν νὰ εἶναι μεγαλειτέρα τύχη διὰ τὴν Ἑλλάδα;

§148Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Διατὶ δὲν γίνεται διὰ διαγωνισμοῦ;

§149Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἔχετε καμμίαν ἄλλην ἀπορίαν σεῖς;

§150Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Ἐγὼ δὲν ἔχω. Ὅταν προκηρυχθῇ Διεθνὴς διαγωνισμὸς καὶ εἰδοποιηθοῦν ὅλα τὰ Κράτη θὰ εὑρεθοῦν καὶ ἄλλαι ἑταιρεῖαι.

§151Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Θὰ σᾶς εἴπω δυὸ λέξεις. Τὸ λιθανθρακωρυχεῖον αὐτὸ ἐξετέθη τρεῖς φορὰς εἰς δημοπρασίαν καὶ δὲν παρουσιάσθη κανείς. Τότε ἠναγκάσθη τὸ Ὑπουργεῖον νὰ ἀνοίξῃ τὸ γραφεῖον καὶ νὰ εἴπῃ, κάμετε μου προσφορές. Τὸ ἴδιο συνέβη καὶ μὲ τὸ λιθανθρακωρυχεῖον Σκύρου. Σᾶς λέγω λοιπὸν ὅταν ἐπικρίνετε τὸν Ὑπουργὸν ὅτι δὲν προέβη εἰς δημοπρασίαν, πρέπει νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας ὅλα τὰ στοιχεῖα. Ἐν ᾗ δὲ περιπτώσει ὁ Χατζηλάζαρος κατορθώσῃ νὰ σχηματίσῃ τὴν ἀνώνυμον αὐτὴν ἑταιρείαν ἐγὼ θὰ θεωρήσω ὅτι εἶνε τὸ ὡραιότερον ἔργον μου ὡς Ὑπουργοῦ, ἐὰν ἡ ἑταιρεία αὐτὴ ἱδρυθῇ.

§152Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ὁ μόνος φόβος εἶναι ὅτι θὰ περάσῃ ἡ προθεσμία καὶ δὲν θὰ γίνῃ τίποτε.

§153Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει τὸ παρὸν νομοσχέδιον οὐ μόνον ἐξυπηρετεῖ σπουδαίως τὰ συμφέροντα τοῦ Κράτους, ἀλλὰ καὶ τῆς κοινωνίας διότι οἱ ὅροι του ὑπὸ τοὺς ὁποίους δίδεται τὸ ἀνθρακωρυχεῖον αὐτὸ ὁμολογῶ ὅτι μὲ ἐξέπληξαν. Ἀναλαμβάνει ἕνας ἰδιώτης τὴν ὑποχρέωσιν νὰ σχηματίσῃ ἑταιρείαν μὲ 20.000.000 φρ. Τὸ γεγονὸς τῶν 20,000,000 φρ. τοῦτο καὶ μόνον ἀρκεῖ νὰ ἀποδείξῃ ὅτι πρόκειται περὶ σοβαρωτάτης ὑποθέσεως. Τὰ μόνον σχετικὸν εἶνε ὅτι τὸ κέρδος τοῦ Δημοσίου θὰ εἶνε ἐπὶ τῶν καθαρῶν κερδῶν. Συνήθως ἐπὶ τοιούτων συμβάσεων τὸ Δημόσιον ἔχει ἀσφαλὲς κέρδος 3 φρ. τὸν τόννον. Τότε βεβαίως ἔχομεν 20,000,000, ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ τούτου, τὸ μεγαλύτερον κέρδος, τὸ ὁποῖον ἔχομεν ἀπὸ τὴν ἐκμετάλλευσιν αὐτὴν τοῦ μεταλλορυχείου εἶναι τὸ κέρδος ἐκ τῆς χορηγήσεως τοῦ λυγνίτου εἰς τὴν βιομηχανίαν. Μὴ λησμονεῖτε ὅτι σπουδαιότερον πρᾶγμα δι’ ἡμᾶς εἶναι ὁ ἄνθραξ καὶ ὅτι κατὰ τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν χορηγεῖ 500,000 τόνους λυγνίτου εἶναι ὡς νὰ χορηγῇ 250,000 τόννους ἄνθρακος, διότι ἡ σχέσις τοῦ λυγνίτου πρὸς τὸν ἄνθρακα εἶνε ἕν πρὸς δύο λοιπὸν ὑπὸ τοιούτους ὅρους ἐξυπηρετεῖ ἄριστα τὰ συμφέροντα τοῦ κράτους.

§154Ι. ΒΑΛΑΛΑΣ. Ἐπειδὴ εἰς ὅλα τὰ μέρη τοῦ κόσμου τὰ ἀνθρακωρυχεῖα συνεισφέρουν ἕνα ποσοστὸν νομίζω ὅτι εἰς τὴν σύμβασιν πρέπει νὰ γίνῃ μνεία περὶ ἐπιβολῆς καὶ τῶν τοπικῶν φόρων τῆς τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως, τὴν ὁποίαν θὰ ψηφίσωμεν ἐντὸς ὀλίγου.

§155Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Εἶναι φυσικόν, διότι προβλέπει ὅτι θὰ πληρώσῃ ὅλους τοὺς φόρους. Δὲν δύναμαι νὰ κάμω μνείαν εἰς αὐτὴν τὴν σύμβασιν.

§156Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Λέγοντες περὶ ὅλων τῶν φόρων ἐννοεῖτε τοὺς δημοσίους καὶ κοινοτικούς;

§157Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὅλους τοὺς φόρους.

§158Ι. ΒΑΛΑΛΑΣ. Νὰ δηλωθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ «οἱοσδήποτε φόρος τοῦ παρόντος καὶ τοῦ μέλλοντος τῆς αὐτοδιοικήσεως» ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ ἔννοια ὑπὸ τὴν ὁποίαν ψηφίζεται τὸ νομοσχέδιον.

§159Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Εἰς τὰ πρακτικὰ νὰ γραφῇ ὅτι ψηφίζεται ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ὅτι οἱ ἀνάδοχοι ὑπόκεινται εἰς τὴν πληρωμὴν δημοτικῶν καὶ δημοσίων φόρων εὐθὺς ὡς καὶ τὰ ἄλλα μεταλλεῖα ὑποβληθῶσιν.

§160Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Ὑπάρχει δήλωσις ἰδιωτικὴ περὶ τοῦ μεταλλείου αὐτοῦ. Ἐπιθυμῶ νὰ ἀκούσω περὶ τούτου τὸν κ. Ὑπουργόν.

§161Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὸ μεταλλεῖον εἶναι ἐθνικόν.

§162Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Ἐλεύθερον πάσης κατασχέσεως.

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον;

§164ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον).

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀποσύρεται τὸ νομοσχέδιον «περὶ καθορισμοῦ τῶν στρατιωτικῶν ὑποχρεώσεων τῶν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ διαμενόντων ἀνυποκάκτων». Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπὸ τοῦ Γενικοῦ Ἐκκλησιαστικοῦ Ταμείου ἐγκριθείσης συμβάσεως, μεταξὺ τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Γαλατάκη καὶ τῆς Ἀγγλοελληνικῆς Ἑταιρείας Λευκολίθου». Ὁ κ. Χρυσοστάλης ἔχει τὸν λόγον.

§166Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Ὅσα ἐλέχθησαν πρὸ ὀλίγου ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας περὶ παροχῆς ἀδείας εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας πρὸς συνομολόγησιν συμβάσεως διὰ τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ Ἐθνικοῦ λυγνιτωρυχείου Μπανίτσης προσαρμόζονται πλήρως καὶ εἰς τὴν προκειμένην σύμβασιν μεταξὺ τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Γαλατάκη καὶ τῆς Ἀγγλοελληνικῆς Ἑταιρείας Λευκολίθου, ἀλλὰ διὰ τὸ λυγνιτωρυχεῖον Μπανίτσης ἔχω νὰ εἴπω, ὅτι ἐκεῖ πρόκειται περὶ πιθανοῦ πλούτου, ἐνῷ ἐπὶ τῆς προκειμένης συμβάσεως εἶναι ὡρισμένος ὁ πλοῦτος ὁ ὑπὸ τὴν Εὐβοϊκὴν γῆν εὑρισκόμενος. Ὁ λευκόλιθος εἶναι πανθομολογούμενον, ὅτι ἀποτελεῖ τὸ ὕψιστον τῶν μεταλλευμάτων ἐν τῇ κοινῇ χρήσει, ἐνῷ ὁ Λευκόλιθος Εὐβοίας κατέχει τὴν πρωτίστην θέσιν ἐξ ὅλων τῶν παγκοσμίων μεταλλευμάτων τοῦ εἴδους αὐτοῦ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐκκλησιαστικῶν ἐὰν συναινῇ, τὴν προκειμένην σύμβασιν νὰ τὴν ἀποσύρῃ ἐπί τι χρονικὸν διάστημα, ἀφοῦ μεσολαβῇ χρόνος δέκα καὶ τεσσάρων μηνῶν μέχρι τῆς λήξεως τῆς ὑπαρχούσης συμβάσεως μεταξὺ τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Γαλατάκη καὶ τῆς Ἀγγλοελληνικῆς ἑταιρείας Λευκολίθου, ἐὰν συναινῇ νὰ ἀναβάλλῃ τὴν ψήφισιν τῆς συμβάσεως ταύτης καὶ νὰ προκηρύξῃ διεθνῆ διαγωνισμόν. Ἡ κοινὴ γνώμη τῆς Εὐβοίας ἔχει τὴν γνώμην, ὅτι εὑρίσκεται ὑπὸ τὴν Εὐβοϊκὴν γῆν πλοῦτος, ὁ ὁποῖος θὰ τετραπλασιασθῇ, ἀκούσατε καὶ μὴ μειδιᾶτε, θὰ τετραπλασιασθῇ διὰ διαγωνισμοῦ διεθνοῦς. Προτείνω λοιπὸν τὴν ἀναβολὴν τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου, διότι ἔχετε ἀκόμη δεκατεσσάρων μηνῶν διάστημα. Ποία εἶναι ἡ ἀνάγκη νὰ σπεύσωμεν εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου ἐνῷ, εἶναι δυνατὸν νὰ παρουσιασθῶσιν ἄλλοι καὶ νὰ τὴν ψηφίσωμεν ἕξ μῆνας πρὸ τῆς λήξεώς της; Ἄλλως τε καὶ τὸ ἄρθρον τοῦ Ἐκκλησιαστικοῦ νόμου λέγει, ὅτι πάντοτε διὰ τοιαύτας συμβάσεις πρέπει νὰ προηγῆται διεθνὴς διαγωνισμός, καὶ συνεπῶς εὑρισκόμεθα ἀντιμέτωποι αὐτοῦ τοῦ Ἐκκλησιαστικοῦ νόμου, τοῦ νόμου περὶ Ἐκκλησιαστικοῦ Ταμείου. Εἶναι περίεργον, μὰ τὸν Θεόν, νὰ ψηφισθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς τοιοῦτον νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ ἀγάγῃ τὴν Κυβέρνησιν εἰς εἰδικὸν δικαστήριον καὶ εἶναι λυπηρὸν νὰ γεννῶνται τοιαῦτα ζητήματα ἐνώπιον τοῦ λαοῦ. Δὲν ἐννοῶ, ὅτι χαρίζεται ἡ Κυβέρνησις, διότι πρόκειται περὶ Ἀγγλο–Ἑλληνικῆς ἑταιρείας, πρόκειται περὶ ἔθνους, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ τὸ ἀγαπήσωμεν, ὄχι ὅμως νὰ παραχωρήσωμεν καὶ τὸν πλοῦτον μας.

§167Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Ἄλλη Ἑταιρεία διὰ συναγωνισμοῦ δὲν θὰ τὸ ἔπερνε;

§168Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Μάλιστα. Παρακαλῶ τὸν κ. στενογράφον τὸν ἐπιτετραμμένον εἰς τὸ νὰ γράφῃ τὰ πρακτικά, τὸν μειδιῶντα, νὰ τὰ γράψῃ αὐτά, ἐγὼ ὁμιλῶ καὶ οἱ στενογράφοι, οἱ ὁποῖοι πληρώνονται μὲ τὸν, παρᾶ πενήντα γράμματα δὲν γράφουν τίποτε. Νομίζω, ὅτι δὲν θὰ γράφουν τίποτε, ἐπειδὴ κατηγορῶ τὴν Κυβέρνησιν. Συνομιλοῦν οἱ κύριοι, οἱ ὁποῖοι κρατοῦν τὰ πρακτικά. Λοιπὸν θὰ παρακαλέσω τὸ κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐκκλησιαστικῶν νὰ συγκατατεθῇ εἰς τὸ νὰ ἀναβληθῇ ἡ ἐπιψήφισις τῆς προκειμένης συμβάσεως.

§169Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Λυποῦμαι διότι δὲν ἠμπορῶ νὰ δεχθῶ τὴν αἴτησιν περὶ ἀναβολῆς.

§170ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον).

§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μεταναστεύσεως καὶ ἀποδημίας».

§172Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἐγὼ μόνον θέλω νὰ ὁρισθῇ διὰ τοῦ νόμου ὁ λιμήν.

§173Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ὄχι.

§174Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Καὶ τοῦ Πειραιῶς.

§175Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀντίρρησις παρὰ ἡ ἀξίωσις τοῦ κυρίου βουλευτοῦ περὶ τοῦ λιμένος.

§176Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΑΔΗΣ. Ὄχι καὶ ὅλων.

§177Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Τότε νὰ ἀναβληθῇ.

§178ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται.

§179Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἄν δὲν ἀναβληθῇ ἐπιμένω ἐπὶ τοῦ ζητήματος νὰ ὁρισθῇ ἐν τῷ νόμῳ.

§180ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται δι’ αὔριον.

§181Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἄν οἱ κ. κ. συνάδελφοι δὲν ἔχουν ἀντίρρησιν νὰ ἀναπτύξουν τὰς ἀντιρρήσεις των αὔριον.

§182ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς Συμβάσεως τῆς Γενεύης τῆς 6 Ἰουλίου 1906 «περὶ βελτιώσεως τῆς τύχης τῶν τραυματιῶν τῶν ἐν πολέμῳ στρατευμάτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως Διοικητικοῦ Δικαστηρίου παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ τῆς Γεωργίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Β. συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 853 «περὶ ὀργανισμοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας».

§183Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Αὐτὸ δὲν διενεμήθη ἂν καὶ ἔγιναν τροπολογίαι.

§184Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Ποῖαι τροπολογίαι;

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προστίθενται μόνον δύο λέξεις «ὡς καὶ ἡ μελέτη καὶ ἀνάπτυξις τοῦ κτηματικοῦ χάρτου».

§186Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Δὲν ἔχω καμμίαν οὐσιώδη τροπολογίαν· τὸ κτηματολόγιον περιέρχεται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης. Βλέπετε περικόπτομεν ὑπηρεσίας.

§187Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἤθελα νὰ ὁμιλήσω. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ψηφισθῇ αὔριον;

§188Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Ἄς ἀναβληθῇ κ. Πρόεδρε.

§189Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἄν δὲν παραβλάπτεται διὰ μίαν ἡμέραν.

§190Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων πρὸς περιστολὴν τῆς λέπρας». Ὁ κ. Καταπότης ἔχει ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον.

§192Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν θὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν διὰ μακρῶν ὁμιλιῶν περὶ λέπρας, ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ ἐπιβαλλομένου νομοσχεδίου, ζητεῖ νὰ λάβῃ μέτρα διὰ νόσημα τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ ἀληθῆ πληγὴν διὰ τὴν χώραν μας καὶ ἰδιαιτέρως εἰς τὴν Κρήτην, ἥτις ἐπὶ 300.000 κατοίκων ἀριθμεῖ πλέον τῶν 600 λεπρῶν. Προκειμένου περὶ τῶν λεπρῶν ἐν Κρήτῃ, ἡ Κρητικὴ Πολιτεία ἔλαβε ὅσα μέτρα ἠδύνατο διὰ νὰ περιορίσῃ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἐν Κρήτῃ λεπρῶν διὰ τῆς ἱδρύσεως ἐν Σπίνα–Λόγκα λεπροκομείου.

§193Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἐδείχθη δὲ βάρβαρος κατ’ ἐξοχήν.

§194Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Αἱ διαθέσεις τῆς Κυβερνήσεως ἐν Κρήτῃ ὑπῆρξαν ἄρισται, ἀλλὰ δυστυχῶς ἡ ἐφαρμογὴ τῶν διαθέσεων αὐτῶν, διότι ἐν Κρήτῃ ἐξηκολούθησαν οἱ ἀγῶνες καὶ μετὰ τὴν μεταπολίτευσιν πρὸς τελικὴν ἀποκατάστασιν ὥστε δὲν ἐπετεύχθη ἵνα τὸ ἵδρυμα ἐκεῖνο ἐν Σπίνα Λόγκα λάβῃ τὴν ὄψιν καὶ ἐξέλιξιν ἱδρύματος Εὐρωπαϊκοῦ ὅπως τὸ ἠνόει ὁ νόμος. Τὸ λεπροκομεῖον αὐτὸ περικλείει σήμερον 240 λεπρούς, ἀλλὰ περιφέρονται ἀσφαλῶς ἐν Κρήτῃ ἄνω τῶν 400, Εἶναι ἡ γενικὴ ἀντίληψις τοῦ ἰατρικοῦ κόσμου τῆς Κρήτης. Εἰς 600 λεπροὺς ὑπολογίζομεν τοὺς ἐν Κρήτῃ ἐπὶ πληθυσμοῦ 300.000 κατοίκων καὶ ἂν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὴν στατιστικὴν τὴν παγκόσμιον ἔρχεται ἡ πρώτη χώρα κατ’ ἐπιφάνειαν. Δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς λεπτομερείας ἰατρικάς, αἱ ὁποῖαι εἶναι τελείως περιτταί, καὶ εἰσέρχομαι ἀμέσως εἰς τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον παρουσιάζει τὸ ἑξῆς μέγα ἐλάττωμα, ὁμιλεῖ περὶ μέτρων προστασίας, περὶ δηλώσεως λεπρῶν, περὶ τῶν τέκνων, τὰ ὁποῖα γεννῶνται καὶ ἐκ γονέων λεπρῶν, τὰ ὁποῖα θὰ περισυλλέξῃ καὶ περὶ τόσων ἄλλων ὡραίων πραγμάτων καὶ περὶ ἑνὸς σπουδαιοτάτου πράγματος δὲν ὁμιλεῖ: περὶ τοῦ χρήματος, τὸ ὁποῖον χρειάζεται διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τόσων ὡραίων μέτρων, ἔλλειψις νομίζω σπουδαιοτάτη. Ὁ Γενικὸς Διοικητὴς Κρήτης ἐζήτησεν ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ δεχθῇ μίαν πρόσθετον αὔξησιν τοῦ ἅλατος τὸ ὁποῖον ἐν Κρήτῃ πωλεῖται 15–20 λεπτὰ, νὰ προστεθοῦν πέντε λεπτὰ ἀκόμη διὰ τοὺς λεπρούς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θὰ ἀποτελέσῃ κατὰ τοὺς ὑπολογισμοὺς τῶν εἰδικῶν ἕνα κεφάλαιον 100.000 δρ. Ἡ λέπρα, κύριοι, εἶναι πληγὴ ἡ ὁποία ἀπειλεῖ τὴν νῆσον ὁλόκληρον.

§195Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἐζήτησε νὰ προστεθῇ φόρος ἐπὶ τοῦ ἅλατος, ἀλλὰ νὰ ἀποσπασθῇ ἀπὸ τοὺς ἤδη εἰσπραττομένους φόρους τοῦ ἅλατος ἕνα ποσόν. Ἄν ζητῆτε αὐτὸ δὲν εἶναι σπουδαῖον.

§196Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Ἕνα πεντάλεπτον ἐπὶ πλέον, ὡς φόρος εἰδικός.

§197Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἐζήτησε αὐτό, ἐζήτησε ὡς σᾶς εἶπον ἀπὸ τὸν εἰσπραττόμενον φόρον νὰ ἀποσπασθῇ ἕνα ποσόν.

§198Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὁ Γενικὸς Διοικητὴς ἀπὸ μίαν κακὴν ἐντύπωσιν τὴν ὁποίαν εἶχε, ἐνόμιζε ὅτι ἐδῶ πωλεῖται 25 λεπτὰ τὸ ἅλας καὶ ἐν Κρήτῃ πωλεῖται 20 λεπτά. Ἀλλ’ ἡ τιμὴ τοῦ ἅλατος εἶναι ἡ ἰδία εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα.

§199Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἐὰν θέλετε τώρα ἀκόμη 5 λεπτὰ συνεννοηθῆτε καὶ δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν.

§200Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Εἰς τὴν Κρήτην πωλεῖται τὸ ἁλάτι οὐχὶ τῆς ἑταιρείας 50 καὶ 80 λεπτά. Κανένας συμπατριώτης δὲν θ’ ἀρνηθῇ νὰ πληρώσῃ διὰ τὴν περιστολὴν τῆς λέπρας 5 λεπτὰ παραπάνω, ὅταν μάθῃ, ὅτι τὸ 5λεπτον εἶναι, ἵνα περιορίσωμεν τὸ δεινὸν αὐτὸ νόσημα.

§201Β. ΣΚΟΥΛΑΣ. Νὰ ἀφίσωμεν τὸ ζήτημα δι’ αὔριον, ἵνα συνεννοηθῶμεν οἱ ἀντιπρόσωποι τῆς νήσου, ὅσον ἀφορᾷ τὸ 5λεπτον.

§202Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Τὸ 5λεπτον θὰ διατίθεται πρὸς συντήρησιν τοῦ νοσοκομείου τῶν λεπρῶν, διότι θὰ ζητήσωμεν ἀπὸ τὸ Κράτος μίαν μικρὰν δαπάνην, ὥστε νὰ ἐξοδεύσῃ καὶ αὐτὸ ἕνα ποσὸν ἀνάλογον δι’ ἕνα νόσημα ἐνδημικόν.

§203Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη ἄλλης φορολογίας. Ἡ ἀνάγκη εἶναι τοιαύτη, ποῦ πρέπει νὰ λάβῃ μέριμναν τὸ Κράτος.

§204Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Ἔρχομαι εἰς τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἄρθρον. Εἰς τὸ ἄρθρον 2 τὸ νομοσχέδιον παρουσιάζει μερικὰ σφάλματα τὰ ὁποῖα θεωρῶ ὡς ἐκ παραδρομῆς προελθόντα ἤτοι εἰς τὸ ἐδάφιον 5 τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ τὸ νομοσχέδιον ὁμιλοῦν περὶ τῆς μεταδόσεως τῆς λέπρας κάμνει τὴν διάκρισιν, ὅτι τότε πρέπει ν’ ἀπομονωθῇ κανείς, ὅταν φέρῃ λέπραν λίαν μεταδοτικήν. Ἡ λέξις «λίαν» περιττεύει. Τὶ θὰ εἰπῇ «λίαν μεταδοτικὴ» καὶ ποῖος εἶναι ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ διαβαθμίζῃ αὐτήν, μὲ ἐπιρρηματικοὺς προσδιορισμούς; Ἄρθρον 5. «Οἱ τρόφιμοι τῶν ἀποικιῶν λεπρῶν εἶναι ὑπόχρεοι εἰς ἐκτέλεσιν γεωργικῶν ἢ ἄλλων ἐργασιῶν. Οἱ ἐκ τῶν λεπρῶν καταβάλλοντες ἐξ ἰδίων πλήρη τὰ ἔξοδα τῆς διαμονῆς αὐτῶν ἐν ταῖς ἀποικίαις ἀπαλλάσσονται πάσης ὑποχρεωτικῆς ἐργασίας τῆς περιθάλψεως αὐτῶν κανονιζομένης ἀναλόγως τῆς καταβαλλομένης πληρωμῆς. Ἀλλ’ ἔχομεν καὶ ἀναπήρους λεπρούς. Ἐντελῶς λωβούς. Πῶς θὰ τοὺς ὑποχρεώσητε νὰ ἐργασθῶσιν; Νὰ προστεθῇ «ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι ἀνάπηροι». Περὶ τούτου δὲ θὰ ἀποφανθῇ ὁ διευθυντὴς τοῦ Λεπροκομείου.

§205Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Βεβαίως οἱ δυνάμενοι.

§206Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Δὲν τὸ λέγετε. Καὶ θὰ εὑρεθῇ κανένας στενοκέφαλος διευθυντὴς καὶ θὰ τοὺς λέγει «δὲν δουλεύεις, δὲν τρώγεις». Πρέπει νὰ θέσωμεν, ὅτι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι μποροῦν νὰ καταβάλωσιν ἐν μέρει, νὰ ἐργάζωνται, ἀναλόγως, ἐκεῖνοι δηλαδὴ οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι οὔτε πολὺ πλούσιοι οὔτε πένητες καὶ καταβάλλωσι κἄτι τὶ, αὐτοὶ νὰ ἐργάζωνται ὀλιγώτερον.

§207Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Νὰ βελτιώνουν τὴν τροφήν των.

§208Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Ὄχι νὰ μὴ ἐργάζωνται, ἀλλ’ ὑπάρχουν λεπροὶ οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὸ ψωμί των, ἔχουν τὸ λάδι των, ἐπὶ παραδείγματι νὰ μποροῦν νὰ ἐργάζωνται ὀλιγώτερον· ὅ,τι ἔχουν οὗτοι τὸ δίνουν διὰ νὰ ζήσουν χωρὶς νὰ ἐργάζωνται καὶ παρὰ πολύ, ὡς πρέπει νὰ ἐργάζωνται οἱ δυνάμενοι λεπροὶ ἀλλ’ ἐντελῶς ἄποροι.

§209Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν νομίζετε, ὅτι εἶναι παρηγορητικὴ ἡ ἐργασία;

§210Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Μάλιστα, ἀλλὰ δι’ ἕνα λεπρὸν ὄχι καὶ τόσον. Ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ 6ον ἄρθρον τὸ ὁποῖον ἀναφέρει τὸ ἀνώτερον προσωπικόν, διὰ τὴν διοίκησιν τῆς ἀποικίας τῶν λεπρῶν καὶ λέγει εἰς τὸ τελευταῖον ἐδάφιον «ἐπιτρέπεται, ὅπως προσλαμβάνωνται εἰς τὰς ἀνωτέρω θέσεις, δηλαδὴ εἰς τὰς θέσεις τοῦ ἀνωτέρου προσωπικοῦ».

§211Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Εἶναι λάθος.

§212Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Δὲν τὸ ἐγνώριζα. Φαντασθῆτε λοιπὸν τὸ μισὸ προσωπικὸν ὑγιές, τὸ ἄλλο λεπρόν, ὁπότε ὁ κίνδυνος τῆς μεταδόσεως θὰ εἶναι μέγιστος, τὴν στιγμὴν ποῦ λέγομεν εἰς τὸν νόμον «ἐπὶ ἁπλῇ ὑπονοίᾳ μεταδόσεως θὰ περιορίζωμεν τὸν λεπρὸν ἐντὸς τοῦ λεπροκομείου» κατόπιν διορίζομεν ἕνα διαχειριστὴν π.χ. λεπρὸν ὁ ὁποῖος θὰ ἔχει ἐπικοινωνίαν μὲ τὸν διευθυντὴν τὸν ὑγιᾶ. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ διαγραφῇ ἡ διάταξις αὐτή.

§213Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Μόνον τὸ κατώτερον προσωπικόν.

§214Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Δηλαδὴ ὡς αἱ πλύντριαι, ὅταν ἔχωσι μικρὰν λέπραν καὶ δύνανται νὰ πλύνωσι τοὺς ἄλλους, οἱ ὁδοκαθαρισταί κλπ.

§215Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Εἰς τὸ Λεπροκομεῖον αὐτὸ δὲν θὰ πηγαίνουν ἀπ’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα;

§216Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Μάλιστα.

§217Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Πῶς σᾶς ἐγεννήθη ἡ ἰδέα νὰ ὁρισθῇ φόρος εἰδικῶς εἰς τὴν Κρήτην;

§218Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Ἐγὼ σᾶς εὐχαριστῶ διὰ τὸ ἐνδιαφέρον σας καὶ διὰ τὴν πρότασίν σας νὰ φορολογηθῇ ὁλόκληρος ἡ Ἑλλάς. Ἀλλὰ ἡ ἀνάγκη τῆς Κρήτης εἶναι πολὺ μεγαλειτέρα καὶ ἐπείγουσα καὶ δι’ αὐτὸ εἴμεθα πρόθυμοι νὰ δεχθῶμεν ἀκόμη καὶ εἰδικὴν φορολογίαν.

§219Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Πρέπει τὸ Κράτος νὰ λάβῃ μέριμναν δι’ ὅλην τὴν δαπάνην.

§220Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Βεβαίως τὸ ὀρθὸν αὐτὸ εἶναι. Διότι ἡ λέπρα ἐνδημεῖ καὶ εἰς τὸ Πήλιον, εἰς Θάσον, εἰς τὴν Ἀρκαδίαν εἰς τρομακτικὸν μάλιστα βαθμόν. Ὑπολογίζονται δὲ ἄνω τῶν 2 χιλιάδων λεπρῶν εἰς τὸ Παλαιὸν Κράτος. Ὑπάρχει ἰατρὸς λεπρὸς ἐν ἐνεργείᾳ εἰς πόλιν τῆς Ἑλλάδος μὲ ἐξογκώσεις μάλιστα.

§221Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Ἡμεῖς εἴχομεν Νομάρχην λεπρόν.

§222Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Ὑπάρχει μάγειρος λεπρὸς εἰς τὸ μεγαλύτερον ξενοδοχεῖον τῆς Κηφισσιᾶς. Μοῦ τὸ ἐβεβαίωσεν ὁ καθηγητὴς τῆς ἰατροδικαστικῆς. Βεβαίως, ἐφ’ ὅσον πρόκειται νὰ ληφθῇ γενικὴ μέριμνα, πρέπει τὸ Κράτος ν’ ἀναλάβῃ τὰς δαπάνας ἀλλ’ ἡμεῖς οἱ ἐκ Κρήτης βουλευταί, φθάνομεν εἰς τὸ σημεῖον, ἐὰν τὸ Κράτος δὲν δύναται νὰ προστατεύσῃ τὴν ὑγείαν γενικῶς, ἡμεῖς δεχόμεθα τὴν 5λεπτον φορολογίαν εἰς τὸ ἅλας διὰ τὴν νῆσον μας.

§223Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἄς ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν καὶ μεταβολαὶ θὰ γίνωσι κατὰ τὴν δευτέραν.

§224ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον.

§225ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον).

§226ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως καὶ προθεσμίας πρὸς πληρωμὴν τῶν ἐφεδρικῶν ἐπιδομάτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ τρόπου τῆς ἐνάρξεως τῶν προβιβασμῶν ἐν τῷ Σώματι τῆς χωροφυλακῆς». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐνισχύσεως τῆς Ἑλληνικῆς Γεωγραφικῆς Ἑταιρείας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μεταρρυθμίσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ διὰ τοῦ νόμου 2051 κυρωθέντος Ν.Δ. τῆς 1ης Αὐγούστου 1919 «περὶ ἱδρύσεως Ὀρφανοτροφείου καὶ οἰκοτροφείου ὑπὲρ ὀρφανῶν καὶ ἀπόρων μαθητῶν ἐν Ἀνατολικῇ Μακεδονίᾳ». (Κηρύσσεται κατ’ ἐκεῖνον καὶ ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν).

§227ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις ἵνα ἐπαναληφθῇ αὕτη τὴν 6.30′ μ.μ. αὔριον. (Ὥρᾳ 8.10′ μ. μ.)