1918.04.04

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 30Η

τῆς 4 Ἀπριλίου 1918

ΠΡΟΕΔΡΙΑ κ. Θ. ΣΟΦΟΥΛΗ

(Ὥρᾳ 4. 20′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγιγνώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Οἱ ἀκτήμονες κάτοικοι τοῦ χωρίου Μηλιά, τοῦ τέως δήμου Καρπενησίου, παρακαλοῦσιν, ὅπως ἀπαλλοτριωθῇ τὸ ἐκεῖ τσιφλίκιον Χατζοπούλου. Ἡ Βιργινία Χρυσάνθους, κάτοικος Ἀθηνῶν, παρακαλεῖ, ὅπως τῇ χορηγηθῇ ἰσόβιος σύνταξις διὰ τὸν φόνον τοῦ ἀδελφοῦ της ὑπομοιράρχου Χαριλάου Χρυσάνθους ἐν τῇ ὑπ’ αὐτοῦ ἐκτελέσει τοῦ καθήκοντός του. Οἱ ἐν ταῖς ποινικαῖς φυλακαῖς Βόλου κρατούμενοι κατάδικοι, παρακαλοῦσιν, ὅπως ἐπεκταθῇ καὶ ἐπ’ αὐτῶν τὸ εὐεργέτημα τῆς προσωρινῆς ἀπολύσεως ἐκ τῶν φυλακῶν. Ἡ ἐν Ἀθήναις Ἑταιρεία τῆς Ὑγιεινῆς, θέλουσα νὰ διοργανώσῃ Πανελλήνιον Συνέδριον, αἰτεῖται τὴν ὑλικὴν ἀρωγὴν τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας κ. Ἀλ. Παπαναστασίου ὑποβάλλει τὰ ἑξῆς νομοσχέδια: 1) «Περὶ προσθήκης διατάξεως εἰς τὸν νόμον ΓΦΑʹ τοῦ 1909» καὶ 2) Ἐπεξήγησιν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου πρὸς ἐπεξήγησιν τοῦ μόνου ἄρθρου τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 979 νόμου «περὶ προσθέτου φορολογίας τοῦ πρὸς φωτισμὸν καταναλισκομένου ἠλεκτρικοῦ ρεύματος κλπ.». Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Ζαβιτζᾶνος, ὑποβάλλει πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 16 τοῦ νόμου ΔΝΔʹ τοῦ 1912, ὡς οὗτος ἐτροπολογήθη διὰ τοῦ νόμου 423 τοῦ 1914». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ἀντ. Παπαγεωργίου, Μ. Σακλαμπάνης, Π. Πολυχρονιάδης, Ι. Ξηρὸς καὶ λοιποὶ ὑποβάλλουσι τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωπικοῦ τῶν Ὑπουργείων». Ὁ κ. Δ. Πετρακάκος ὑποβάλλει δύο τροπολογίας: 1) Ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσθήκης καὶ τροποποιήσεως διατάξεων ἀφορουσῶν τὴν ὑπηρεσίαν τῶν Τ.Τ.Τ.». 2) Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 12 τοῦ νόμου «περὶ βελτιώσεως τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ». Ὁ βουλευτὴς κ. Μ. Α. Καβαλλιεράτος ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωπικοῦ τῶν Ὑπουργείων». Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας κ. Ἀλ. Παπαναστασίου καὶ Ἀλ. Γρίβας (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν) ὑποβάλλουσι σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ νομοθετικοῦ Διατάγματος τῆς 28 Δεκεμβρίου 1917 περὶ λειτουργίας τῶν Στρατιωτικῶν Ταχυδρομείων». Ὁ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν) κ. Ἐμμ. Ρέπουλης ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 12 Σεπτεμβρίου 1914 Βασ. Διατάγματος περὶ διαιρέσεως τῶν ἀκτῶν τοῦ Κράτους εἰς ἀμυντικὰς περιοχάς». Ὁ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας) κ. Ἐμμ. Ρέπουλης ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 1072». Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Παπαζαχαρίου ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσθήκης καὶ τροποποιήσεως διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν ὑπηρεσίαν τῶν Τ.Τ.Τ.». Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Μερλόπουλος ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ σχεδίου νόμου «περὶ βελτιώσεως τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου τοῦ κατὰ γῆν Στρατοῦ». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Π. Μερλόπουλος καὶ Θ. Βελλιανίτης ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ σχεδίου νόμου «περὶ προσωπικοῦ τῶν Ὑπουργείων». Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας κ. Κ. Σπυρίδης ὑποβάλλει σχέδια νόμων. 1) «Περὶ ἐκμεταλλεύσεως τῶν ρεόντων ὑδάτων» καὶ 2) «Περὶ παραχωρήσεως δικαιώματος ἐκμεταλλεύσεως σμύριδος κατωτέρας ποιότητος ἐν ταῖς Ν. Χώραις».

Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Γκλαβᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν ἐν Πάτραις ἐργατοτεχνιτῶν Συνδέσμων.

§3Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρόκειται περὶ ἑνὸς ὑπομνήματος, τὸ ὁποῖον ὑποβάλλουν 21 ἐργατικὰ σωματεῖα τῶν Πατρῶν. Ὡς ἀντιλαμβανόμεθα πάντες πράγματι ὁ ἐργατικὸς κόσμος ὑποφέρει. Ἀποτείνονται πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, τὸν ὁποῖον παρακαλῶ καὶ ἐγὼ νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰ δίκαια τούτων αἰτήματα.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γκρίζας, ὅπως ὑποβάλλῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τῶν ἀδελφῶν Γιωτοπούλου ἐκ Λαρίσης.

§5Ι. ΓΚΡΙΖΑΣ. Ἡ αἴτησις αὕτη ἀφορᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ, τὸν ὁποῖον παρακαλῶ, ὅπως τὴν λάβῃ ὑπ’ ὄψει.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Πετρακάκος παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν εὐαρεστῆται νὰ ἐνισχύσῃ τὸ ταχυδρομικὸν καὶ τηλεγραφικὸν γραφεῖον Ἀρεοπόλεως, ὅπερ καὶ ὡς ἐξυπηρετοῦν πρωτεύουσαν ἐπαρχίας καὶ δὴ τῆς ἱστορικωτέρας καὶ λόγῳ τῆς μεγίστης κινήσεως τῶν ἐξ Ἀμερικῆς ἐπιταγῶν, διὰ προαγωγῆς καὶ ἀποστολῆς προσωπικοῦ. Χρήζει ἐνισχύσεως.

§7Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Θὰ ἐξετάσω, ἐὰν εἶναι ὑπηρεσιακὴ ἀνάγκη καὶ θὰ γίνῃ ὅ,τι εἶναι ἀνάγκη.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Φλῶρος παρακαλεῖ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν τὴν χορηγηθεῖσαν πεντάμηνον ἀναστολὴν προσελεύσεως εἰς τοὺς ἐφέδρους τελειοφοίτους σπουδαστὰς τοῦ Πολυτεχνείου σκέπτεται νὰ ἐπεκτείνῃ καὶ εἰς τοὺς τῶν κατωτέρων τάξεων, οἵτινες εἶναι ἐλάχιστοι.

§9Π. ΦΛΩΡΟΣ. Ἔχω νὰ εὐχαριστήσω τὸν κ. Ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος μὲ εἰδικὴν ταχύτητα ἐθεράπευσε τὸ ζήτημα. Ὁ κ. Π. Φλῶρος παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν ἔλαβε γνῶσιν τῶν ὑπὸ τοῦ Εἰρηνοδικείου Κονίτσης ἐνεργηθεισῶν διοικητικῶν ἀνακρίσεων κατὰ τοῦ τότε ταμίου Κονίτσης Π. Παπαθανασοπούλου καὶ τί περὶ τούτου ἐνήργησεν. Ἀναπτύσσων δὲ καὶ προφορικῶς τὴν ἐπερώτησίν του ἐξιστορεῖ διὰ μακρῶν τὰς διαφόρους παραβάσεις τοῦ ταμίου τούτου.

§10Π. ΦΛΩΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργός, εἶμαι βέβαιος, ὅτι δὲν ἔλαβε καμμίαν γνῶσιν τῆς ὑποθέσεως, ἐφ’ ὅσον ἡ ὑπηρεσία ὡρμᾶτο ἀπὸ τῆς σκέψεως τοῦ νὰ προστατεύσῃ τὸν ὑπάλληλον, διὰ τὸν ὁποῖον ἐρωτῶ ἤδη τὸν κ. Ὑπουργόν, θὰ παρακαλέσω τοὺς κ. κ. συναδέλφους ὅπως μοὶ ἐπιτρέψωσιν, ἵνα καὶ πέραν τῶν 5 λεπτῶν ὁμιλήσω περὶ αὐτοῦ, διότι πρόκειται περὶ προσωπικοῦ ζητήματος, πρόκειται περὶ τῆς ἀξιοπρεπείας βουλευτοῦ. Πρὸ ἡμερῶν, κύριοι βουλευταί, ἐζητήθη παρὰ τοῦ Εἰσαγγελέως τῶν ἐν Κερκύρᾳ Ἐφετῶν ἡ ἄδεια τῆς πρὸς ποινικὴν δίωξίν μου, ὁ λόγος δὲ εἶναι ὁ ἑξῆς: Διότι κατὰ τὸ 1914, ἀφοῦ ἐπανειλημμένως δι’ ἀναφορῶν μου, δι’ αἰτήσεών μου, δι’ ἐπιστολῶν πρὸς τὸν τότε Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν κατήγγειλα ὡρισμένα γεγονότα εἰς βάρος τοῦ τότε ταμίου Κονίτσης, ἑνὸς Παναγιώτου Παπαθανασοπούλου, καὶ ἡ ὑπηρεσία, ὄχι ὁ Ὑπουργός, ἀγρὸν ἠγόραζε καὶ ἐκώφευεν εἰς τὰ ἐπανειλημμένα παράπονά μου, ἠναγκάσθην νὰ βγάλω καὶ ἐγὼ ἐφημερίδα μόνον καὶ μόνον ἵνα διὰ τῆς Τυρρηνικῆς ἐκείνης σάλπιγγος, διὰ τοῦ λαϊκοῦ ἐκείνου παιᾶνος στιγματίσω τὸν ὑπάλληλον καὶ ξεβουλώσω τὰ αἴτια καὶ ἀνοίξω τὰ μάτια τῶν ὑπαλλήλων ἐκείνων, τῶν Σουλτάνων καὶ σατραπῶν αὐτῶν ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι εἶχον ὑπὸ τὴν προστασίαν των ὑπάλληλον, ὁ ὁποῖος ἐστιγμάτιζε τὸ Ἑλληνικὸν ὄνομα καὶ ἐξηυτέλιζε τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος. Εἰς ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἀναλαβόντες μετὰ 500 ἐτῶν δουλείαν τὴν ἐλευθερίαν μας, εἴδομεν ὑπαλλήλους χρηστοὺς καὶ πολλούς, νὰ βλέπωμεν ἐν τῷ προσώπῳ αὐτοῦ ὑπάλληλον ἐξευτελίζοντα τὸ Ἑλληνικὸν ὄνομα. Καὶ ὅλα ταῦτα δὲν ἐλαμβάνοντο ὑπ’ ὄψιν, κύριοι συνάδελφοι! Ἦλθον ἐδῶ καὶ εἶδον τότε τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὁ ὁποῖος μὲ χίλια δύο βάσανα μὲ ἐδέχθη καὶ ὅταν τοῦ ἔγραψα ἐπιστολὴν καὶ τοῦ ἐζήτησα συνέντευξιν λέγων εἰς αὐτὸν ὅτι διέσχισα θαλάσσας, βουνὰ καὶ κρημνοὺς διὰ νὰ ἔλθω, ἵνα καὶ προφορικῶς καταγγείλω τὰ γενόμενα εἰς τὴν Ἐπαρχίαν μου, τότε καὶ μόνον μὲ ἤκουσε, καὶ ἤκουσε τὰ παράπονά μου, τὰ ὁποῖα ἐστρέφοντο κατὰ τῶν ὑπαλλήλων ὄχι κατὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ διότι τὸ ὑπουργικὸν ὄμμα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ βλέπῃ τὰ πάντα, ἀλλ’ ἐπ’ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐτάχθησαν νὰ διοικῶσι μονίμως τὰς τύχας τοῦ Κράτους. Ἐννοῶ τοὺς κεντρικοὺς ὑπαλλήλους καὶ θὰ ἰδῆτε ὁποῖοι εἶναι. Ἐπὶ τέλους ηὐδόκησε νὰ μὲ ἀκούσῃ ὁ Ὑπουργός, ἀλλὰ μοῦ εἶπεν ὅτι δὲν δύναται, διότι δὲν μποροῦμεν τώρα νὰ ἡσυχάσωμε τὰ πράγματα, δὲν ἐδόθη καιρὸς νὰ στρέψωμεν τὸν νοῦν μας εἰς τὰ ἐσωτερικὰ ζητήματα. Ἕνεκα τούτου ἀπεφάσισα τὴν ἔκδοσιν ἐφημερίδος διὰ νὰ ἐπιτύχω ὅ,τι ἐζήτουν καὶ πράγματι τὸ ἐπέτυχον. Ὅταν, κ. συνάδελφοι, ἐξέδωκα τὸ πρῶτον φύλλον τῆς ἐφημερίδος ταύτης.....

§11ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πῶς ὀνομάζεται ἡ ἐφημερίς;

§12Π. ΦΛΩΡΟΣ. «Κόνιτσα», τὴν ὁποίαν ἔστελλα εἰς τὸν Ἀνώτατον Ἄρχοντα, εἰς τοὺς Ὑπουργοὺς, εἰς τοὺς τυγχάνοντας πολιτικοὺς καὶ εἰς ἄλλα δημόσια γραφεῖα, ἀλλ’ ἔχουν τὸ ἐλάττωμα νὰ μὴ διαβάζουν ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας καὶ νὰ βλέπουν τὰ παράπονα τῶν ἐπαρχιῶν. Ἀντὶ προγράμματος, κύριοι βουλευταί, ἔγραφον (ἀναγινώσκει): «Ἀπεφασίσαμεν νὰ ὑποστῶμεν τὴν δαπάνην ὀλίγων χιλιάδων δραχμῶν....κλπ.». Ἀνέφερα ταῦτα πρὸς τὸν κ. Ὑπουργόν, κατήγγειλα ὡρισμένα γεγονότα, ἔβλεπον ὅτι προήρχοντο ἀπὸ δικηγόρον ......

§13Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν διαβάζετε μέρος τῶν παραπόνων;

§14Π. ΦΛΩΡΟΣ. Θὰ τὰ ἀκούσητε ἐπισήμως ἐξ ἐνόρκων ἀνακρίσεων διαταχθεισῶν ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν κατόπιν ἀνοικτῆς ἐπιστολῆς πρὸς τὸν τότε Βασιλέα.

§15Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Πρῶτον ἔκτροπον, ν’ ἀπευθύνεσθε πρὸς τὸν Βασιλέα.

§16Π. ΦΛΩΡΟΣ. Ἀλλ’ αἱ ἁρμόδιαι ἀρχαὶ δὲν ἐλάμβανον ὑπ’ ὄψιν τίποτε.

§17Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Κοινοβουλευτικὸς ἄνθρωπος δὲν ἔπρεπε νὰ ἀπευθυνθῇ πρὸς τὸν Βασιλέα.

§18Π. ΦΛΩΡΟΣ. Ἔπειτα ἡμεῖς ὡς νέοι δὲν γνωρίζομεν τὰ κοινοβουλευτικὰ ἔθιμα καλῶς.

§19Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Τὰ γνωρίζομεν πολὺ καλύτερον ἀπὸ κάθε ἄλλον.

§20Π. ΦΛΩΡΟΣ. Συλλαλητήρια ἐπὶ συλλαλητηρίων ἐγίνοντο ἐναντίον αὐτοῦ, τηλεγραφήματα ἐπὶ τηλεγραφημάτων ἐστέλλοντο ἐναντίον αὐτοῦ, καὶ ὅτε κατὰ τὸ 1913 ἐπρόκειτο νὰ ἔλθῃ ὁ κ. Φορέστης Γενικὸς Διοικητὴς Ἠπείρου, συνῆλθον αἱ ἐπαρχίαι, ἵνα διαδηλώσουν τὰς εὐχάς των καὶ τὰς παρακλήσεις, τὰς ὁποίας εἶχον νὰ ὑποβάλουν εἰς τὸν τότε Διοικητὴν Ἠπείρου, μεταξὺ τῶν ὁποίων ἦτο καὶ ἡ παράκλησις περὶ ἀπομακρύνσεως αὐτοῦ. Ἀλλὰ δυστυχῶς ἐπῆλθεν ὁ θάνατος τοῦ Φορέστη καὶ δὲν ἐπραγματοποιήθη αὕτη. Ἀπεφασίσθη νὰ γίνῃ ἔρανος ὑπὲρ τῆς Ναυαρχίδος καὶ ἡ ἐπιτροπὴ ἀπετελέσθη ἀπὸ τοὺς προύχοντας τῆς ἐπαρχίας, οἱ ὁποῖοι ἐθεώρησαν καλὸν νὰ βάλουν ὡς ταμίαν τὸν Δημόσιον ταμίαν καὶ αὐτὸς ἀντὶ, ὡς ὤφειλε νὰ πράττῃ, ὡς γνωρίζων λογιστικὴν καὶ τύπους καὶ τρόπον εἰσπράξεως, τουτέστι νὰ ἐκδίδῃ διπλότυπα εἰσπράξεων, εἰσέπραττε τοὺς ἐράνους ἀλὰ Τοῦρκα καὶ τὰ ἔβαζεν εἰς τὴν τσέπην του, λέγων ὅτι τοὺς ἀπέστελλεν ὅπου ἔπρεπεν, εἰς τὸν Μητροπολίτην Κονίτσης. Ὅταν δὲ ἐγὼ ἔγραψα εἰς τὴν ἐφημερίδα, ὅτι δὲν ἐστάλησαν καὶ ὅτι κατήγγειλον τὰ γεγονότα εἰς τὸν Ὑπουργὸν, μὲ χίλια δυὸ βάσανα κατώρθωσε νὰ ἀποστείλῃ αὐτοὺς, ἀλλὰ μὲ κατήγγειλεν ἐπὶ ἐξυβρίσει διὰ τοῦ τύπου. Εὐτυχῶς τὸ συμβούλιον τῶν ἐν Κερκύρᾳ μὲ ἀπήλλαξε, διότι δὲν ὑπῆρχε δόλος. Ἀλλ’ ἦτο χρονογραφικὸν τὸ ζήτημα. Κατόπιν τούτου, ἐπειδὴ δὲν ἤθελον ἐν τῷ προσώπῳ τοῦ ὑπαλλήλου αὐτοῦ νὰ ἐξευτελίζηται τὸ Ἑλληνικὸν ὄνομα, ὠνόμασα λωποδύτην τὸν ὑπάλληλον αὐτὸν, καὶ δι’ αὐτὸ μὲ κατήγγειλε καὶ παρεπέμφθην ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου τῶν ἐν Κερκύρᾳ Ἐφετῶν νὰ δικασθῶ ὑπαίτιος ἐξυβρίσεως, καὶ θὰ δώσω λόγον, διότι διὰ τοῦ προφορικοῦ λόγου ὕβρισα τὸν χρηστὸν αὐτὸν ὑπάλληλον. Ἐπειδὴ δὲ πολλοὶ ἤρχοντο καὶ μοῦ ἔλεγον, ὅτι μᾶς μπερδεύει τοὺς λογαριασμοὺς ἀπηύθυνα μίαν ἐγκύκλιον εἰς τοὺς κοινοτικοὺς παρέδρους Κονίτσης ἔχουσαν οὕτω: (ἀναγινώσκει τὴν ἐγκύκλιον). Πάλιν μὲ κατήγγειλε, πάλιν παρεπέμφθην. Ὅτε πλέον δὲν ἠμποροῦσα νὰ κάμω τίποτε, ἠναγκάσθην νὰ ἀπευθυνθῶ πρὸς τὸν ἀνώτατον ἄρχοντα καὶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀναγνώσω μέρος τῆς ἀναφορᾶς ταύτης καὶ θὰ ἰδῆτε, ὅτι εἶσθε σύμφωνοι. (Ἀναγινώσκει). Κατόπιν τῆς ἐπιστολῆς ταύτης ηὐδόκησαν νὰ διατάξουν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐζητοῦσα, δηλαδὴ τὴν ἐνέργειαν διοικητικῶν ἀνακρίσεων. Διὰ νὰ ἰδῆτε δὲ τὴν ἐντύπωσιν, τὴν ὁποίαν ἐπροξένησεν εἰς τοὺς ἀναγνώστας καὶ συμπατριώτας μου ὁ ἔλεγχος αὐτὸς τῶν ὑπαλλήλων, σᾶς ἀναφέρω ἕνα ἀπόσπασμα, τὸ ὁποῖον ἐγράφη εἰς τὴν «Μέλισσαν» τοῦ Βουκουρεστίου. (Ἀναγινώσκει). «Οἱ ἐνταῦθα παρεπιδημοῦντες κλπ.».

§21Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Πόθεν κατάγεται αὐτὸς ὁ ταμίας;

§22Π. ΦΛΩΡΟΣ. Ἔλεγεν ὅτι ἔχει μπαρμπάδες, παποῦδες, ἐξαδέλφους, ὅλους τοὺς μεγάλους Ἕλληνας. Ηὐδόκησε τέλος πάντων ν’ ἀποστείλωσι καὶ κάποιον ἐπιθεωρητήν, ὁ ὁποῖος ἔκρινε καλὸν νὰ στεγασθῇ καὶ φιλοξενηθῇ εἰς τὸν οἶκον ἐκείνου, τὸν ὁποῖον ἐπρόκειτο νὰ ἐλέγξῃ. Ὁ κ. ἐπιθεωρητὴς ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου λέγει ἐν τῇ ἐκθέσει του, ὅτι ἡ Κόνιτσα δὲν ἔχει ξενοδοχεῖον, ὅτι οἱ κάτοικοι τῆς Κονίτσης δὲν διακρίνονται ἐπὶ φιλοξενείᾳ, ὅτι ἔτυχεν ἐνώπιόν του ὁ Ταμίας, καὶ τὸν παρέλαβεν εἰς τὸ σπίτι του’ ἀλλ’ ἐκ τῆς καταθέσεως τοῦ οἰκονομικοῦ Ἐφόρου, ἐξάγεται, ὅτι ὁ Ταμίας εἶχε πρὸ δύο ἡμερῶν εἰδοποιηθῆ περὶ τῆς ἀφίξεως τοῦ ἐπιθεωρητοῦ καὶ τὸν ἀνέμενε. Προσθέτει δὲ ἐν τῇ ἐκθέσει του ὁ ἐπιθεωρητὴς, ὅτι δὲν ἠδυνήθη νὰ ἐνεργήσῃ ἀνακρίσεις, διότι ὁ Ταμίας τὸν ἐφιλοξένησεν ἐλλείψει ξενοδοχείου εἰς τὴν οἰκίαν του, ἐπειδὴ ὅμως πρόκειται νὰ γίνωσι προβιβασμοὶ θεωρεῖ καθῆκόν του νὰ γράψῃ ὀλίγας λέξεις, ἵνα μὴ παραμείνῃ ὁ Ταμίας κατὰ τὸν χρόνον τῆς ἐνεργείας τῶν προβιβασμῶν ὑπὸ κατηγορίαν. Λέγει λοιπὸν ὁ ἐπιθεωρητὴς Παναγιωτίδης τὰ ἑξῆς: (Ἀναγινώσκει). Εἶναι ψευδέστατον, δὲν ἠρώτησε κανένα. Λοιπὸν χωρὶς νὰ ἐρωτήσῃ κανένα, διότι οὔτε ἐμέ, ὁ ὁποῖος μετέβην νὰ ἐξετασθῶ, ἐδέχθη νὰ μὲ ἐξετάσῃ, ἠσχολεῖτο νὰ τρώγῃ τερψιλαρύγγια εἰς τὸ τραπέζι τοῦ Ταμίου. Ὁ Ταμίας εἶχε λάβει φαίνεται πολλὰς συμβουλὰς, ἢ μᾶλλον μίαν ἐκ τῶν συμβουλῶν τὰς ὁποίας ἔγραψεν ἡ Κάρμεν Σύλβα, ἡ ὁποία λέγει πρὸς τὰς γυναῖκας, ἐὰν δὲν ἔχῃς τὴν καρδίαν τοῦ συζύγου σου περιποιοῦ τὴν κοιλίαν του. Λοιπὸν καὶ ὁ κ. Ταμίας παρέθετε καθ’ ἑκάστην πρὸς τὸν κ. Ἐπιθεωρητὴν τερψιλαρύγγια φαγητὰ, μακαρονάδα μὲ 32 αὐγὰ, καὶ διὰ μέσου τούτων ἐξησφάλισεν ὑπὲρ αὑτοῦ τὴν ἔκθεσιν τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. Ἐπιθεωρητὴς, ὅταν ἐπῆγεν εἰς τὴν Πρέβεζαν, ἡ ὁποία ἦτο θερμοτάτη διὰ τὸν Ταμίαν, χωρὶς νὰ ἐνεργήσῃ καμμίαν ἀνάκρισιν, ὡς ὁ ἴδιος ὁμολογεῖ. Ἔρχεται ὅμως ἡ εἰδικὴ διοικητικὴ ἀνάκρισις, γενομένη κατόπιν διαταγῆς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Οἱ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἂς προσέξῃ ὀλίγον εἰς τὴν ἀνάγνωσιν μιᾶς ἐνόρκου καταθέσεως, ἐνεργηθείσης ὑπὸ τοῦ ἀστυνομικοῦ ἐπιθεωρητοῦ Κονίτσης, τῇ ἐντολῇ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Εὑρίσκει ὁ ἀστυνομικὸς ἐπιθεωρητὴς, ὅτι εἶχε στριμώξει ἕνα χωρικὸν, τὸν ὁποῖον προσεπάθει νὰ πείσῃ νὰ καταθέσῃ, ὅτι ὁ Φλῶρος διήγειρε τοὺς κατοίκους εἰς στάσιν καὶ προσεπάθη νὰ καταπείσῃ αὐτοὺς νὰ μὴ πληρώσωσι τὸν φόρον τῆς δεκάτης. Τοῦτο τώρα τὸ μανθάνω ἐξ αὐτοῦ τοῦ ἐγγράφου καὶ θὰ τὸν καταγγείλω. Ἐζήτησεν εἷς ἀστυνομικὸς σταθμάρχης νὰ ἀποσταλῇ εἰς αὐτὸν ὁ χωρικὸς διὰ νὰ τὸν ἐξετάσῃ καὶ ὁ χωρικὸς ἐβεβαίωσε τὸν ἀστυνομικὸν σταθμάρχην ὅτι ὁ Φλῶρος καθόλου δὲν εἶχεν ἔλθει. Ἕτερος δικηγόρος, περιγράφει ἄλλα ὄργια τοῦ Ταμίου. Ὁ Βασίλειος Παπαϊωαννίδης, εἰσπράκτωρ, περιγράφει ἐν τῇ καταθέσει πῶς τὸν ἐλωποδήτησεν 100 δραχμάς. Προσθέτει δέ, ὅτι τὸν ἐδίδασκε πῶς νὰ κλέψῃ· τοῦ ἔλεγε πάρε τὸν φορολογικὸν κατάλογον καὶ τὰ διπλότυπα, εἰς τὸ στέλεχος νὰ σημειώνῃς καὶ τὸ ποσὸν, εἰς τὸ ἄλλο τὸ ὁποῖον θὰ μοὶ δώσῃς νὰ θέτῃς μόνον τὸ ὄνομα καὶ νὰ μοῦ τὸ φέρῃς ἐδῶ. Ἡ σπουδαιοτέρα εἶναι μία κατάθεσις ἑνὸς ὑπαλλήλου. Ὅλοι βεβαιώνουν ἐδῶ πέρα, ὅτι ἔγινε κἄποια κλεψιά.

§23Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Πῶς ἐνῷ ὑπάρχουν ὅλα αὐτά, τὸ βούλευμα τοῦ δικαστηρίου σᾶς παραπέμπει ἐπὶ ἐξυβρίσει; καὶ διατί δὲν ἀναφέρετε τὸ συμπέρασμα τῆς ἀνακρίσεως;

§24Π. ΦΛΩΡΟΣ. Δὲν ἐξεδόθη ἀπόφασις. Ὅλο μελετᾶται ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους καὶ ἀκόμη δὲν ἐμελετήθη. Λοιπὸν, ἐνῷ ὁ εἰρηνοδίκης ὁ ἐνεργήσας τὴν ἀνάκρισιν ζητεῖ νὰ καταδιωχθῇ αὐτὸς ἐπὶ τῇ καταγγελίᾳ ἐκείνῃ, ἡ κεντρικὴ ὑπηρεσία δὲν ἔκαμε τὴν καταγγελίαν. Ὁ Παν. Ἀγουμενίδης καταγγέλλει ὅτι τὸν ἔβαζε καὶ ὑπέγραφε τὰς ἀποδείξεις τῶν ποσοστῶν καὶ εἰσέπραττε αὐτὸς τὰ ποσοστά. Ὅλα αὐτὰ προκύπτουν ἐκ τῆς ἐνόρκου ἀνακρίσεως τῆς διοικητικῆς. Τώρα ἂς ἔλθωμεν εἰς τὸ ἄλλο θέμα.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρῆλθε ἡ ὥρα, κ. βουλευτά.

§26Π. ΦΛΩΡΟΣ. Δύο λέξεις, κ. Πρόεδρε, ἐδῶ εἰς διάφορα ἐντάλματα, ἀφορῶντα τὴν διαχείρισιν τοῦ ὑποκαταστήματος τῆς Γεωργικῆς Τραπέζης. Τὰ καταγγέλλω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὅλα, ὡς πλαστὰ καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν, νὰ διατάξῃ ἀνάκρισιν καὶ βεβαίως τοιοῦτοι ὑπάλληλοι δὲν εἰμποροῦν νὰ σταθοῦν. Ἀλλὰ ἡ τιμωρία πρέπει νὰ ἐπεκταθῇ καὶ εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι, ἐνῷ τὰ ἐγνώριζον δὲν ἔκαμον τίποτε καὶ ἐκάθηντο καὶ τὸν ἐπροστάτευον καὶ τὸν ἔστειλαν ἐδῶ καὶ ἐκεῖ νὰ ἐπιθεωρῇ.

§27Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Περὶ τοῦ ζητήματος τούτου προὐνόησε ἐσχάτως ὑποβληθὲν εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον.

§28Π. ΦΛΩΡΟΣ. Ἔχει ἀναδρομικὴν δύναμιν;

§29Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὄχι.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Πετρακάκος παρακαλεῖ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργόν, ὅπως εὐαρεστούμενος ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν Βουλὴν, ποῖα λαμβάνονται μέτρα διὰ τὴν καθαριότητα τῆς πόλεως, ἥτις λόγῳ τῆς ἐπιτάξεως τῶν κτηνῶν καὶ παρ’ ὅλην τὴν ἐργατικότητα τῆς ἐργολαβίας κατέστη κατὰ τὰς τελευταίας ἡμέρας τόσον ἀνεπαρκής, ὥστε νὰ διατρέχῃ ἡ πόλις χάρις εἰς τὴν ἀβελτηρίαν τοῦ δήμου μὴ κινουμένου πρὸς δημιουργίαν μέσων κινήσεως, κίνδυνον ἐπιδημίας. Τὸ πρᾶγμα εἶναι τὰ μάλα ἐπεῖγον καὶ σοβαρόν.

§31Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἕνεκα τῆς ἐπιτάξεως ἡ καθαριότης τῶν πόλεων ἔχει περιορισθῇ, ἐλήφθησαν ὅμως ἔντονα μέτρα καὶ ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργοῦ καὶ ἐκ μέρους τοῦ δήμου, ὅπως παρακολουθῶσι τὴν ἐργασίαν τῶν ἐργολάβων, διὰ τῶν ὑπολοιπομένων ἵππων. Ταὐτοχρόνως ἐζητήσαμεν διὰ τῆς διαθέσεως τῶν μεταφορῶν τὴν ἐπίταξιν ἄλλων ἵππων. Ἐν τῷ μεταξὺ ὁ Δῆμος προσεκάλεσε τοὺς θέλοντας νὰ μισθώσωσι τὰ κάρρα των καὶ παρουσιάσθησαν τέσσαρες. Ὁπωσδήποτε, ἐλπίζω, ὅτι ταχέως θὰ συμπληρωθῇ ὁ ἀπαιτούμενος ἀριθμὸς τῶν ἵππων, ὥστε νὰ ἐπαναληφθῇ ἡ πλήρης καθαριότης.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ.κ. Μ. Σφακιανάκης, Μ. Κοθρῆς, παρακαλοῦσι τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, διατὶ εἰς τὰς οἰκογενείας τῶν ἐφέδρων ἀξιωματικῶν, τῶν φονευομένων ἐν πολέμῳ, δὲν δίδεται ἡ σύνταξις ἥτις δίδεται καὶ εἰς τὰς οἰκογενείας τῶν ἐν πολέμῳ φονευομένων μονίμων ἀξιωματικῶν. Δὲν νομίζει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ εἰσαγάγῃ νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου αἱ οἰκογένειαι τῶν ἐν πολέμῳ φονευομένων ἐφέδρων ἀξιωματικῶν, νὰ λαμβάνωσι τὴν αὐτὴν σύνταξιν τὴν ὁποίαν λαμβάνουσι καὶ αἱ οἰκογένειαι τῶν ἐν πολέμῳ φονευομένων μονίμων ἀξιωματικῶν;

§33Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Κατὰ τοὺς κειμένους νόμους δὲν ὑπάρχει καμμία διαφορὰ μεταξὺ τῶν διοικητῶν.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Χριστόπουλος παρακαλεῖ τὸν κ. ἐπὶ τῆς Περιθάλψεως Ὑπουργὸν, νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, διατὶ δὲν πληρώνονται τὰ ἐπιδόματα τῶν στρατευθέντων τῆς Ἐπαρχίας Κορινθίας.

§35Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Τὰ ἐπιδόματα διὰ τὰς οἰκογενείας τῶν ἐφέδρων Κορινθίας ἐστάλησαν ἤδη. Εἰς τὴν διάθεσίν σας εἶναι καὶ πλήρης πίναξ τῶν χωρίων εἰς ἃ ἐδόθησαν τὰ ἐπιδόματα.

§36Α. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ, τὸ ὁποῖον ἔχω νὰ παρακαλέσω εἶναι νὰ κάμητε μίαν σύστασιν εἰς τὴν ἐπιτροπήν.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζαρλῆς, παρακαλεῖ τοὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς τῆς Συγκοινωνίας καὶ Οἰκονομικῶν, νὰ πληροφορήσωσι τὴν Βουλήν, τίνες οἱ λόγοι, οἵτινες ἐπέβαλον τὴν ἔντασιν τῆς νεωστὶ ἐπιβληθείσης φορολογίας καὶ ἐπὶ τοῦ διὰ φωτισμὸν ἠλεκτρικοῦ ρεύματος τοῦ καταναλισκομένου ἐν τῇ πόλει Βόλου, ὅπου ἕνεκα ἐπαρκοῦς ἐκεῖ καυσίμου ὕλης παρέχεται εὐκόλως ὑπὸ τῶν ἐκεῖ δύο ὑπαρχουσῶν ἠλεκτρικῶν Ἑταιρειῶν ἡ αὐτὴ ποσότης ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, οἵα καὶ πρότερον καὶ παρέχεται οὕτω ὑπ’ αὐτῶν τοιοῦτον πρὸς φωτισμὸν τῶν κατοίκων καὶ τῆς πόλεως καθ’ ὅλας τὰς ὥρας τῆς νυκτὸς καὶ ὅπου ἐφ’ ὅσον ἡ εἰρημένη φορολογία δὲν ἐτέθη διὰ λόγους ταμιευτικούς, ἀλλὰ διὰ λόγους περιορισμοῦ τῆς χρήσεως τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος (μὴ συντρέχοντος κατὰ τ’ ἀνωτέρω ἐν προκειμένῳ καὶ μὴ ἐπιβαλλομένους διὰ τὴν πόλιν ταύτην) μεγάλως ἐβάρυνεν αὕτη (ἡ φορολογία) τὸν ἐκεῖ πληθυσμὸν καὶ ἰδίᾳ τὰ ἐμπορικὰ καὶ μὴ καταστήματα καὶ ἐὰν δὲν κρίνωσι σκόπιμον ἕνεκα τούτου ν’ ἀνακαλέσωσι τὴν ἐπιβολὴν καὶ ἐπέκτασιν τῆς φορολογίας ταύτης ἐν Βόλῳ.

§38Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ φορολογία ἐπεβλήθη κυρίως πρὸς ἐπιβολὴν οἰκονομίας τῆς καυσίμου ὕλης, ἥτις εἶναι πολύτιμος εἰς τὰς παρούσας περιστάσεις. Ἐν τούτοις θὰ ἐξετασθοῦν αἱ ἐν Βόλῳ ἰδιαίτεραι συνθῆκαι, καὶ ἂν πεισθῶμεν, ὅτι ὑπάρχει ἐκεῖ ἀφθονία καυσίμου ὕλης, μὴ δυναμένη νὰ μεταφερθῇ ἀλλαχοῦ εὐχερῶς, θὰ ἀποβλέψωμεν εὐνοϊκῶς εἰς τὸν μετριασμὸν ἢ τὴν ἄρσιν τῆς φορολογίας.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Χριστόπουλος, ἐρωτᾷ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν, πότε οἱ δυνάμει τοῦ νόμου 357 διορισθέντες Στρατιωτικοὶ γραφεῖς θὰ προαχθῶσιν, ἀφ’ οὗ συνεπλήρωσαν τὸν ἐν εἰρήνῃ χρόνον ὑπηρεσίας καὶ τέσσαρας μῆνας ἐπὶ πλέον καὶ τῶν ὁποίων αἱ σχετικαὶ προτάσεις ὑπεβλήθησαν κατὰ τὸν μῆνα Ὀκτώβριον 1917. Ἐρωτᾷ ἐπίσης τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, διατὶ δὲν λαμβάνεται μέριμνα διὰ τοὺς ἐπὶ δύο ἔτη καὶ πλέον ὑπηρετήσαντας ὡς διαχειριστὰς Νοσοκομείων, Στρατιωτικοὺς γραφεῖς βʹ τάξεως ἵνα καὶ οὗτοι δύνανται νὰ διορίζωνται διαχειρισταὶ καὶ εἰς Νοσοκομεῖα Βʹ τάξεως, ἀφοῦ τυγχάνωσιν εἰδικοὶ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην, παρὰ εἰς τὰ Νοσοκομεῖα ταῦτα ν’ ἀποσπῶνται ἀξιωματικοὶ διαφόρων Σωμάτων μαχίμων.

§40Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ προαχθῶσι προσεχῶς οἱ στρατιωτικοὶ γραφεῖς. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν βʹ ἐρώτησιν, οὗτοι δὲν θὰ προαχθῶσιν μὴ συντρεχόντων νομίμων λόγων.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Γερμανός, παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, πόσα εἰσιτήρια διαρκῆ ἐλευθέρας κυκλοφορίας εἴτε ἐτήσια, εἴτε προσωρινὰ (πασσὲ) ἐχορήγησεν ἡ Ἑταιρεία τῶν Τροχιοδρόμων κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος 1917 ἐκτὸς τῶν ὁριζομένων ἐν τῷ ἄρθρῳ 37 τῆς Συμβάσεως καὶ εἰς τίνας ἐχορήγησε τοιαῦτα καὶ ἂν ἐπλήρωσεν εἰς τὸ Δημόσιον τὸ ἀναλογοῦν ποσὸν εἰς αὐτὸ ἐκ τῆς ἀξίας τῶν εἰσιτηρίων, συμφώνως τῇ Συμβάσει.

§42Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Νὰ ἀναβληθῇ παρακαλῶ.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Ὁ κ. Π. Φλῶρος, παρακαλεῖ τὸν κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργὸν, νὰ πλωροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐὰν διέταξε τὴν ἐν Κονίτσῃ τῆς Ἠπείρου τοποθέτησιν ὑπαλλήλου, ἔχοντος τὴν νόμιμον ἐγγύησιν, πρὸς λειτουργίαν ταχυδρομικῶν ἐπιταγῶν πρὸς διευκόλυνσιν τῶν κατοίκων.

§44Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Ἐτοποθετήθη ὑπάλληλος.

§45Π. ΦΛΩΡΟΣ. Πότε;

§46Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Ἐσχάτως.

§47Π. ΦΛΩΡΟΣ. Νὰ ἔχῃ τὴν ἐγγύησιν διὰ νὰ δυνάμεθα νὰ στέλλωμεν καὶ νὰ λαμβάνωμεν χρήματα, εἶναι ἡμέραι πολλαὶ ποῦ ὑπέβαλλον τὸ σημείωμα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ δὲν ἔλαβον ἀπάντησιν.

§48Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Ἐτοποθετήθη καὶ τὴν νόμιμον ἐγγύησιν κατέβαλεν, ὀνομάζεται δὲ Δικαιᾶκος.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Κατσίνας καταγγέλλει εἰς τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι ἡ διατροφὴ τῶν κτηνῶν τοῦ στρατοῦ τῶν προερχομένων ἐξ ἐπιτάξεως καὶ παραμενόντων ἐν Θήβαις διενεργεῖται πλημμελέστατα. Ἐπὶ δύο ἡμέρας παρέμειναν ἄνευ οὐδεμιᾶς τροφῆς ταῦτα, ἐξ ἀσυγγνώστου ὀλιγωρίας τῶν ἐντεταλμένων τὴν διατροφὴν αὐτῶν, καὶ οὕτως ἀσθενικὰ καθιστάμενα ταῦτα, εἶναι ἀνίκανα νὰ προσφέρουν ὑπηρεσίαν τινὰ εἰς τὸν στρατὸν, ὅστις ἠγόρασε ταῦτα ἀντὶ ἁδροτάτης τιμῆς διαθέσας ἀρκετὰ ἑκατομμύρια.

§50Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐζητήθησαν πληροφορίαι καὶ θὰ ἐνεργηθῇ ὅ,τι πρέπει.

§51Δ. ΚΑΤΣΙΝΑΣ. Ἔχω καθῆκον νὰ ἀναφέρω γεγονότα τινά, τὰ ὁποῖα περιέπεσαν εἰς γνῶσιν πρὸ πάντων δὲ εἰς βάρος τῶν ἀξιωματικῶν. Εἰς τὰς Θήβας εἶχε συγκεντρωθῇ τὸ μεταγωγικόν, ἐστάλη δὲ ἐκεῖ διὰ νὰ διατραφῇ καλλίτερον, διότι τὸ Βοιωτικὸν πεδίον ἀφθονεῖ νομῆς στρατοῦ, ἀποστέλλεται δὲ καὶ εἰς ἄλλας φρουράς, παρὰ πᾶσαν προσδοκίαν τὰ ζῷα αὐτὰ διὰ τὰ ὁποῖα ἐδαπανήθησαν ἑκατομμύρια ὁλόκληρα διετρέφοντο πλημμελέστατα. Τὴν παρελθοῦσαν ἑβδομάδα, ὁπότε ἤμην ἐκεῖ, ἀπὸ τοὺς συμπολίτας μου ἔμαθον, ὅτι ἐστεροῦντο τροφῆς, τοῦτο ἐξήγειρε τὴν ἀγανάκτησιν τῶν κατοίκων, ὥστε ἠναγκάσθη νὰ καταγγείλῃ τοῦτο ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν. Νομίζω, ὅτι ἐπιβάλλεται, ἵνα σταλῇ ἀνώτερος ἀξιωματικός, ἵνα ἐξακριβώσῃ αὐτὰ τὰ γεγονότα καὶ ἔχω πεποίθησιν εἰς τὴν αὐστηρότητα, ἡ ὁποία διακρίνει τὸν κύριον Ὑπουργὸν, ὅτι θέλει διδάξῃ αὐτοὺς, ὅτι ἀτιμωρητεὶ δὲν πρέπει νὰ φέρωνται κατὰ τοιοῦτον τρόπον πρὸς τὰ ἐπιταχθέντα ζῷα, διὰ τὰ ὁποῖα τὸ Δημόσιον ἐδαπάνησεν ἑκατομμύρια δραχμῶν. Ἐὰν τοὐλάχιστον δὲν τοὺς συγκρατῇ ἓν αἴσθημα οἴκτου καὶ πόνου πρὸς τὰ πτωχὰ αὐτὰ ζῷα δὲν ἀναλογίζονται, ὅτι καθιστάμενα ταῦτα ἀνίκανα καὶ κάτισχνα διὰ τὸν προορισμόν, διὰ τὸν ὁποῖον ἐπιτάσσονται θὰ φέρουν, κατὰ τὴν κρίσιμον στιγμὴν εἰς ἀμηχανίαν τὸ στράτευμα, τοὐλάχιστον δὲν τοὺς συγκινεῖ ἓν αἴσθημα πρὸς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα δεδεμένα εἰς τοὺς κορμοὺς τῶν δροστοιχιῶν τῶν πόλεων κατατρώγουσι τοὺς φλοιοὺς τῶν δένδρων. Κατὰ τοὺς δύο τελευταίους πολέμους, ὅταν διῆλθον ἀπὸ τὸ Δημοπρατήριον Ἀθηνῶν καὶ εἶδον ἐκποιούμενα ζῷα μὲ χαινούσας πληγὰς, ψωραλέα καὶ ἀνάπηρα μὲ κατέλαβεν εἷς πόνος, οἶκτος καὶ συμπάθεια μὲ ἐκείνην, ἡ ὁποία μοὶ ἐγεννήθη ὅταν ἐπεσκέφθην τὰ νοσοκομεῖα τῶν τραυματιῶν τοῦ πολέμου. Διότι τολμῶ νὰ εἴπω, καὶ τοῦτο ἴσως νὰ εἶναι ὑπερβολή, ὅτι καὶ αὐτὰ συναγωνίσθησαν καὶ συνετέλεσαν εἰς τὴν δόξαν ἀνερχόμενα εἰς τὰ δυσθεώρητα ὄρη φέροντα ἐπὶ τῆς ράχεώς των πολυβόλα, πυροβόλα, τροφάς, φυσίγγια κλπ. παρακολουθοῦντα τὸν στρατόν, εἰς ὃν δὲν ἔλειψε τίποτε καὶ ἐν τούτοις τὰ ζῷα αὐτὰ διεσώθησαν ἀπὸ τὰς σφαίρας τῶν ὀβίδων καὶ ἀπὸ τοὺς διαξιφισμοὺς τῶν ἐχθρῶν ἐπέπρωτο νὰ ἔχωσιν ἓν τοιοῦτον οἰκτρὸν τέλος, ἐπωλοῦντο δὲ ἀντὶ 30 δραχμῶν, ἐν ᾧ εἶχον ἀρχικὴν ἀξίαν 1500, ἐὰν δὲ εἶχον πίνακα συγκριτικὸν θὰ ἐβλέπατε, ὅτι οὔτε τὸ ἑνδέκατον εἰσέπραξε τὸ δημόσιον ἀπὸ ὅ,τι ἐδαπάνησεν διὰ τὴν περισυλλογὴν αὐτῶν τῶν ζώων. Καὶ ἂν ταῦτα ἐπιτρέπονται κατὰ τοὺς δύο πολέμους δὲν ἐπετρέποντο κατὰ τὴν τελευταίαν ἐπιστράτευσιν τοῦ 1915 νὰ ἴδωμεν τὰ αὐτὰ ἀτοπήματα. Παραδειγματιζόμενοι ἀπὸ τὸ παρελθὸν καὶ φρονιματιζόμενοι ἔχομεν καθῆκον νὰ σταματήσωμεν τὸ κακὸν, τουλάχιστον διὰ τὸ παρὸν, διότι ὀφείλετε νὰ γνωρίζητε, ὅτι μετὰ πόνου οἱ γεωργοὶ ἐστερήθησαν τῶν γεωργικῶν των ζώων, διότι ἡ ἀποστέρησις τῶν ζώων θὰ φέρῃ συγκλονισμὸν εἰς τὴν ἐθνικὴν παραγωγὴν τῆς χώρας, ἀλλὰ ἀπεξενώθησαν αὐτῶν ἐπὶ τῇ σκέψει, ὅτι θέλουσι χρησιμοποιηθῆ διὰ τὰς τακτικὰς ἀνάγκας τῆς χώρας καὶ ὄχι νὰ ψοφήσουν ἐκ τῆς πείνης καὶ νὰ μᾶς μείνωσι τὰ τομάρια των, ἐκ τῆς ἀσυγγνώστου καὶ ἐγκληματικῆς συμπεριφορᾶς τῶν ἁρμοδίων.

§52Ι. ΜΠΡΙΣΙΜΙΤΖΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε....

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι. Διότι ἡ ἀγόρευσις ἐγένετο δεκάλεπτος. Ὁ κ. Ν. Γερμανὸς παρακαλεῖ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν: 1) Ποία ἦτο ἡ ἐτησία παραγωγὴ ἅλατος ἐκ τῆς ἁλυκῆς Κίτρους κατὰ τὴν πενταετίαν 1908–1912 πρὸ τῆς ἀπελευθερώσεως τῆς Μακεδονίας καὶ ποία ἡ παραγωγὴ κατὰ τὰ ἑπόμενα ἔτη 1913, 1914, 1915, 1916 καὶ 1917. 2) Ἐὰν παρετηρήθη αὔξησις ἢ ἐλάττωσις τῆς παραγωγῆς καὶ εἰς ποῖα αἴτια ὀφείλεται. 3) Διὰ τίνας λόγους ἐκρίθη καλλίτερον νὰ γίνηται ἡ ἐκμετάλλευσις τῆς ἁλυκῆς ταύτης δι’ ἐργολάβων τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους καὶ οὐχὶ ἀπ’ εὐθείας ὑπὸ τοῦ Κράτους’ ὡς ἐγίνετο ἐπὶ τουρκοκρατίας. 4) Εἰς ποίους ἐργολάβους ἀνετέθη ἡ ἐκμετάλλευσις τῆς ἁλυκῆς κατὰ τὴν πρώτην διετίαν καὶ ἂν ἐφάνησαν οὗτοι συνεπεῖς εἰς τὰς ὑποχρεώσεις των. 5) Εἶναι ἀληθές, ὅτι εἰς ἐργολάβους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐφάνησαν συνεπεῖς εἰς τὰς ὑποχρεώσεις των καὶ ἐγένοντο πρόξενοι κολοσσιαίας ζημίας εἰς τὸ Κράτος, ἐδόθη καὶ πάλιν ἐργολαβικῶς ἡ ἐκμετάλλευσις τῆς ἁλυκῆς ταύτης, καὶ διὰ τίνα λόγον, καὶ 6) Ποία ἡ ἐτησία παραγωγὴ ἅλατος τῆς ἁλυκῆς Καραμπουρνοῦ κατὰ τὸ πενταετὲς διάστημα πρὸ τοῦ 1912 καὶ μετ’ αὐτὸ μέχρι τέλους τοῦ 1917;

§54Ν. ΓΕΡΜΑΝΟΣ. Ὑπέβαλον τὰ ἐρωτήματα, διὰ νὰ λάβητε ἀφορμὴν νὰ μελετήσητε τὴν κατάστασιν. Ἡ ἁλυκὴ ἐπὶ Τουρκοκρατίας παρῆγεν 7.000.000 ὀκάδας ἅλατος, μετὰ τὴν Γενικὴν Διοίκησιν ἔφθασε νὰ παράγῃ 500–600 χιλιάδας ὀκάδας ἅλατος. Ἐγένετο ἐνέργεια, ὅπως αὐξηθῇ εἰς τὸ διπλάσιον, τὸ τμῆμα ἐνόμισε καλὸν νὰ δώσῃ τὴν παραγωγὴν διὰ δημοπρασίας εἰς ἐπιχειρηματίας καὶ ἐν ᾧ αὐτοὶ παρέλυσαν τοὺς ὅρους τῆς διατάξεως. Καὶ ἐνῷ αὐτοὶ ἐκπληροῦν ὅλας τὰς ὑποχρεώσεις, ἐν τούτοις οὐδεμία εὐκολία γίνεται εἰς αὐτοὺς καὶ τὸ σπουδαιότερον εἶναι, ὅτι εἰς τοὺς ἐργολάβους, οἱ ὁποῖοι καθυστεροῦν εἰς τὰς ὑποχρεώσεις των, οἱ ὁποῖοι κατώρθωσαν νὰ ὑποβιβάσουν τὴν παραγωγὴν ἀπὸ 7.000.000 εἰς 500.000 ὀκάδας ἐδόθη πάλιν ἄφεσις.

§55ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποία Κυβέρνησις τὸ ἔκαμε;

§56Ν. ΓΕΡΜΑΝΟΣ. Δὲν ἔχει εὐθύνην ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, διότι σήμερον δὲν παράγεται ἅλας.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἔχει τὸν λόγον.

§58Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Καταθέτω ἔγγραφον ἀπάντησιν ἔχουσαν ὡς ἑξῆς: (ἀναγινώσκει). 1) Δὲν εἶναι γνωστὴ ὁποία ἀκριβῶς ἡ παραγωγὴ τῆς ἁλυκῆς Κίτρους κατὰ τὰ πρὸ τῆς κατοχῆς ἔτη, ἐκ πληροφοριῶν ὅμως παρ’ ἐργατῶν τῶν πέριξ χωρίων αὕτη ἐκυμαίνετο μεταξὺ 1–7 ἑκατομμυρίων. Τὸ 1913 ἡ ἁλυκὴ δὲν ἐκαλλιεργήθη λόγῳ τοῦ πολέμου. Τὸ 1914 ἐξεδόθη εἰς διετῆ ἐργολαβίαν ἡ δὲ παραγωγὴ ἀνῆλθε: Τὸ μὲν 1914 εἰς 513–841 ὀκ. Τὸ δὲ 1915 εἰς 1.689–154 ὀκ. Ληξάσης τῆς ἐργολαβίας ἐξεδόθη εἰς νέαν διετῆ τοιαύτην, ἧς ἡ παραγωγὴ ἀνῆλθε τὸ 1916 εἰς 16214. Τὸ δὲ 1917 ἡ Προσωρινὴ Κυβέρνησις Θεσσαλονίκης διέλυσε τὴν σύμβασιν λόγῳ τῶν δυσκολιῶν αἵτινες παρενεβλήθησαν εἰς τὸν ἐργολάβον καὶ ἐκαλλιέργησε ταύτην ἀπ’ εὐθείας. Παρήχθη οὕτω παρ’ ὅλας τὰς παρεμβληθείσας δυσκολίας ποσὸν 1.500.000. ὀκ. Ἡ παρατηρηθεῖσα ἐλάττωσις ὀφείλεται εἰς τὰς πολλαπλᾶς δυσχερείας προερχομένας ἐκ τῆς γνωστῆς τότε καταστάσεως τῆς χώρας τῆς γενικῆς ἐπιστρατεύσεως κλπ., ὡς καὶ τῶν δυσκολιῶν πάσης φύσεως, αἵτινες παρενεβάλλοντο εἰς τὸν ἐργολάβον ὑπὸ τῶν συμμάχων παρ’ ὅλας τὰς ἐνεργείας μας, δηλ. διὰ τὴν ἐξεύρεσιν ἐργατῶν, τροφίμων κτλ., καὶ ἰδίως διὰ τὴν προμήθειαν καὶ μεταφορὰν πετρελαίου ἐπὶ τόπου, ἕνεκα τοῦ ὁποίου αἱ πετρελαιομηχαναὶ τῆς ἁλυκῆς δὲν εἰργάσθησαν ποσῶς. Δέον πρὸς τούτοις νὰ σημειωθῇ ὅτι ἐπὶ Τουρκοκρατίας ἐκαλλιέργουν ἀποκλειστικῶς οἱ εἰδικώτατοι ἐργάται ἐν Δοϊράνῃ, εἰς οὓς ὅμως, ἀφ’ ἧς ἡ Δοϊράνη ἐδόθη εἰς τὴν Σερβίαν, δὲν ἐπετράπη ἡ κάθοδος εἰς τὴν ἁλυκήν. Ἐστάθη δὲ ἀδύνατον, λόγῳ τῶν περιστάσεων, νὰ εὑρεθοῦν ἄλλοθεν κατάλληλοι ἐργάται, οἱ δὲ εὑρισκόμενοι ἀνεχώρουν προσβαλλόμενοι ὑπὸ πυρετῶν. 3) Ἐκρίθη προτιμότερον ἡ προσωρινὴ ὑπὸ ἐργολάβου ἐκμετάλλευσις, καθόσον δὲν ὑπῆρχε ἱκανὸν προσωπικὸν πρὸς διεξαγωγὴν τῆς ἐργασίας ταύτης καὶ διότι τὸ Κράτος ἐσκέπτετο νὰ μετακαλέσῃ εἰδικὸν διὰ τὴν μελέτην τῆς κατασκευῆς ἁλυκῆς, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν νέων τῆς τέχνης ἀπαιτήσεων. Ἄλλως τε ἡ κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ἐκμετάλλευσις αὐτῆς ὑπὸ τοῦ Δημοσίου ἀπ’ εὐθείας ἄνευ ἐργολάβου κατέδειξε πόσον δίκαιον εἶχεν ἡ ὑπηρεσία ἐκδίδουσα ταύτην εἰς ἐργολαβίαν, καθόσον παρ’ ὅλας τὰς ὑπερανθρώπους προσπαθείας τοῦ προσωπικοῦ, ἡ δαπάνη παραγωγῆς κατὰ χιλιάδα ὀκάδων ἔφθασε σχεδὸν τὸ πενταπλάσιον τῆς τοιαύτης δι’ ἐργολαβίας. 4) Ἡ ἐργολαβία τῆς ἁλυκῆς Κίτρους κατὰ τὴν πρώτην διετίαν ἀνετέθη κατόπιν δημοπρασίας εἰς τὸν ἐργολάβον ἁλυκῶν Εὐστάθιον Κεφαληνόν, ὅστις δὲν κατώρθωσε νὰ δώσῃ τὴν προσδοκωμένην παραγωγήν. Ἡ τοιαύτη δὲ καθυστέρησις ὀφείλεται κυρίως κατὰ τὸ 1913 εἰς τὴν ἀργίαν τῆς ἁλυκῆς καὶ τὴν παντελῆ ἔλλειψιν συντηρήσεως κατὰ τὸ αὐτὸ χρονικὸν διάστημα καὶ τῶν διαβάσεων στρατιωτικῶν σωμάτων, ἐξ οὗ ἅπαντα σχεδὸν τὰ ἔργα εἶχον καταστραφῆ καὶ εἶχε πληρωθῆ αὕτη βορβόρου. 5) Ληξάσης τῆς ἐργολαβίας 1914–1915, προεκηρύχθη νέα τοιαύτη 1916–1918 καθ’ ἣν ἀνεδείχθη καὶ πάλιν μειοδότης ὁ ἴδιος ἐργολάβος, ἡ ἐργολαβία ὅμως αὕτη διελύθη ὡς ἀνωτέρω φαίνεται, τῷ 1917 κατόπιν συμφωνίας αὐτοῦ μετὰ τῆς Προσωρινῆς ἐν Θεσσαλονίκῃ Κυβερνήσεως. 6) Ἐπίσης δὲν εἶναι ἀκριβῶς γνωστὴ ἡ κατὰ τὴν πρὸ τοῦ 1912 πενταετίαν παραγωγὴ τῆς ἁλυκῆς Καραμπουρνοῦ, ἥτις ἐκυμαίνετο, κατὰ πληροφορίας πάντοτε, μεταξὺ 3–4 ἑκατομμυρίων. Τὸ 1913 δὲν ἐκαλλιεργήθη λόγῳ τοῦ πολέμου.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Κοφίνας παρακαλεῖ τὸν κ. ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, πόσα ἑκατομμύρια ἐπλήρωσαν μέχρι σήμερον εἰς τοὺς πυροπαθεῖς τῆς Θεσσαλονίκης αἱ ἀσφαλιστικαὶ ἑταιρεῖαι, ἐὰν ἐπλήρωσαν εἰς τὸ ἀκέραιον, πόσα ἑκατομμύρια ὑπολείπονται ἀκόμη νὰ πληρώσουν καὶ ἂν ὑπάρχουσιν ἀσφαλιστικαὶ ἑταιρεῖαι, αἱ ὁποῖαι ἀκόμη δὲν ἤρχισαν νὰ πληρώνωσι κανὲν ποσὸν καὶ ποῖαι εἶναι αἱ ἑταιρεῖαι αὗται.

§60Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὸ ποσὸν τῶν καταβλητέων ἀποζημιώσεων ἀνέρχεται περίπου εἰς 100.000.000 δραχμῶν. Ἐκ τούτων ἐπλήρωσαν σχεδὸν ἐξ ὁλοκλήρου τὰς ἀποζημιώσεις τὰς ἀνηκούσας εἰς τὸ μερίδιόν των αἱ Ἀγγλικαὶ ἑταιρεῖαι ἀνερχομένας εἰς 60 περίπου ἑκατομμύρια δραχμῶν· ἐπλήρωσαν ἐπίσης αἱ Γαλλικαὶ ἑταιρεῖαι Union de Paris καὶ Nord τὸ μερίδιόν των ἐξ 8 περίπου ἑκατομμυρίων δραχμῶν, τέλος ἡ Ἐθνικὴ περὶ τὰ 2.000.000. Ἐξ ἑτέρου αἱ Γενικαὶ ἀσφάλειαι κατέβαλον μικρὸν ποσόν, εὑρίσκονται δ’ ἤδη εἰς διαπραγματεύσεις πρὸς πληρωμὴν ὅλων τῶν ἀνηκουσῶν εἰς αὐτὰς ἀποζημιώσεων, ὑποβοηθούμεναι πρὸς τοῦτο παρὰ τοῦ Ὑπουργείου (Δάνειον Ἐθν. Τραπέζης) τὸ ὁποῖον καὶ ἐν σχέσει πρὸς τὰς ἄλλας μὴ καταβαλούσας ἔτι ἢ καταβαλούσας ἐν μέρει μόνον ἀποζημιώσεις ἑταιρείας προσπαθεῖ διὰ παντὸς μέσου νὰ διευκολύνῃ τὴν κατὰ τὸ δυνατὸν ταχυτέραν καταβολὴν τῶν ἀποζημιώσεων. Περὶ τοῦ ἀκριβοῦς ποσοῦ τῶν καταβληθεισῶν ἐν Θεσσαλονίκῃ ἀποζημιώσεων ἐζητήθησαν πληροφορίαι παρὰ τοῦ αὐτόθι Εἰσαγγελέως, συγκεντροῦντος ταύτας ἐξ ἀναφορῶν τῶν συμβολαιογράφων. Ἐπίσης ἔχουσι ζητηθῇ πληροφορίαι καὶ περὶ τῆς Société Ottomane, ἥτις μόνη ἐν ταῖς ἐνεργείαις αὐτῆς εὑρίσκεται σχετικῶς ἐν καθυστερήσει. Ἐπὶ πασῶν τῶν ἀποζημιώσεων ἐγένοντο ἐκπτώσεις κυμαινόμεναι διὰ μὲν τὰς Γαλλικὰς καὶ Ἀγγλικὰς Ἑταιρείας ἀπὸ 2–10%, διὰ δὲ τὴν «Ἐθνικὴν» ἀπὸ 10–25%. Ὡς ἐκ τῆς διαφορᾶς ταύτης τῶν ἐκπτώσεων, ἃς ἐνεργεῖ ἡ «Ἐθνικὴ», τὸ Ὑπουργεῖον συνέστησε ἐπανειλημμένως εἰς τὴν Ἑταιρείαν ταύτην ν’ αὐξήσῃ τὰ παρ’ αὐτῆς καταβαλλόμενα ποσά, ἐλπίζει δὲ τὰ ἐν προκειμένῳ διαβήματά του νὰ ἐπιφέρωσιν ἐξίσωσιν τῶν καταβαλλομένων παρὰ τῆς «Ἐθνικῆς» ποσῶν πρὸς τὰ κανονισθέντα καὶ πληρωθέντα παρὰ τῶν ἄλλων Ἑταιρειῶν. Οὐδὲν ποσὸν κατὰ τὰς πληροφορίας τοῦ Ὑπουργείου ἔχουσι καταβάλει μέχρι τοῦδε αἱ Ἑταιρεῖαι: Ottomane καὶ Baloise. Ἐνεργεῖ ὅμως, ὡς καὶ ἀνωτέρω ἐλέχθη, ἀπὸ καιροῦ τὸ Ὑπουργεῖον ἀφ’ ἑνὸς μὲν διὰ τοῦ ἐν Θεσσαλονίκῃ Γεν. Διοικητοῦ ὅπως καὶ ἡ Société Ottomane κανονίσῃ καὶ καταβάλῃ τὸ ταχύτερον τὰς ἀποζημιώσεις αὐτῆς, ἀφ’ ἑτέρου διὰ τῶν ἐν Βέρνῃ καὶ Παρισίοις πρεσβευτῶν, ὅπως ἐπισπευθῇ ἡ παρὰ τῇ Baloise καταβολὴ τῶν ἀποζημιώσεων.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Γ. Κοκκινάκης καὶ Γ. Μαρῆς παρακαλοῦσι τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐφόσον λόγοι πολιτικοὶ δὲν κωλύουσιν πόσας ἐνεργείας κατέβαλεν ἡ Κυβέρνησις πρὸς ἀπόλυσιν ἢ παράδοσιν εἰς τὰς Ἑλληνικὰς ἀρχὰς τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων τῶν συλληφθέντων καὶ κρατουμένων ὑπὸ τῶν Συμμάχων ἡμῶν ἐπὶ τοῦ τέως καθεστῶτος, καθὼς καὶ περὶ τοῦ ζητήματος τῆς ἐγγραφῆς ἢ διαγραφῆς ἐκ τοῦ καλουμένου μελανοπίνακος Ἑλλήνων ἐμπόρων καὶ ποίας ἐλπίδας ἔχει περὶ τῆς ταχείας λύσεως τούτων.

§62Ν. ΠΟΛΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἀνετέθη ὑπὸ τῶν Συμμάχων Κυβερνήσεων εἰς τὴν ἐνταῦθα Συμμαχικὴν Ἐπιτροπὴν Ἐπισιτισμοῦ νὰ ἀποφαίνηται ἐπὶ τῶν αἰτήσεων περὶ διαγραφῆς τῶν εἰς τοὺς μέλανας πίνακας ἐγγεγραμμένων Ἑλλήνων ἐμπόρων, ἡ Ἐπιτροπὴ δὲ ἐπελήφθη τοῦ ἔργου τούτου.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 909 τοῦ ἔτους 1917 «περὶ ἐξακριβώσεως ἐλέγχου καὶ ἀναγνωρίσεως ἀπαιτήσεων ὑπὲρ διαφόρων δικαιούχων, τῶν ὁποίων ἡ πληρωμὴ καθυστερεῖται ὑπὸ τοῦ διαλυθέντος Δʹ Σώματος Στρατοῦ, ἕνεκα τῆς ἀπωλείας τῶν δικαιολογητικῶν ἐγγράφων των». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκποιήσεως τῶν προικώων ἀκινήτων, ἐξαλείψεως τῆς πρὸς ἀσφάλειαν τῆς προικὸς ὑποθήκης καὶ διαχειρίσεως ὑπὸ τοῦ πατρὸς τῆς περιουσίας τῶν ὑπὸ τὴν ἐξουσίαν αὐτοῦ ἀνηλίκων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων 825 ὡς ἐκωδικοποιήθη διὰ Β. Δ. τῆς 8ης Ὀκτωβρίου 1917 καὶ 1067 ὡς ἐκωδικοποιήθη διὰ Β. Δ. τῆς 21ης Δεκεμβρίου 1917». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν τῶν ἐπιβαλλομένων εἰς τοὺς φοιτητὰς τοῦ Ἐθνικοῦ καὶ Καποδιστριακοῦ Πανεπιστημίου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ ἐξ ἀδιαθέτου κληρονομικοῦ δικαιώματος τοῦ Κράτους καὶ περὶ διαχειρίσεως σχολαζουσῶν κληρονομιῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 991 «περὶ παροχῆς ἀδείας πρὸς κοπὴν ἀργυρῶν κερμάτων ἢ ἔκδοσιν κερματικῶν γραμματίων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κανονισμοῦ τῆς ἀρχαιότητος τῶν ὑπαξιωματικῶν τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ καὶ καταρτισμοῦ Μητρώου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν διατάξεων τοῦ νόμου ΧΞΣΤʹ τοῦ 1877 «περὶ τῶν προσόντων τῶν γραμματέων πολυμελῶν δικαστηρίων καὶ ὑπολογισμοῦ τῆς ὑπηρεσίας τούτων καὶ πάσης ἄλλης δικαστικῆς ὑπηρεσίας πρὸς κανονισμὸν τοῦ μισθοῦ των».

§64Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἔχω μίαν τροπολογίαν ἐπὶ τῶν ἄρθρων 2 καὶ 3.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον ὡς ἐτροπολογήθη παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ;

§66ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον)

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τῶν νόμων 147, 262 καὶ 101 περὶ συντάξεως τῶν ἐν Σάμῳ καὶ Κρήτῃ δικαστῶν ὡς καὶ περὶ συνυπολογισμοῦ εἰς τὰ ἔτη τῆς συντάξεως τῆς δικηγορικῆς ὑπηρεσίας».

§68Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὸ 4ον ἄρθρον ἔχω μίαν τροπολογίαν καὶ προσθήκην 5ου ἄρθρου.

§69Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Προσετέθη 5ον ἄρθρον, κατὰ τὸ ὁποῖον αἱ διατάξεις τῶν ἀνωτέρω ἄρθρων ἐφαρμόζονται καὶ περὶ πάντων τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων.

§70Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ αὐτῶν.

§71Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Τὸ νομοσχέδιον εἶναι εἰδικὸν ἀφορᾷ δὲ μόνον τοὺς ὑπηρετήσαντας ἐν Κρήτῃ καὶ Σάμῳ δικαστάς.

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον;

§73ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον)

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου 827 «περὶ διδακτικῶν βιβλίων».

§75Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Ἔχω μίαν τροπολογίαν, κ. Πρόεδρε.

§76Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ ἡ ψήφισις τοῦ συνόλου διὰ νὰ λάβωμεν γνῶσιν.

§77Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Ἄς ἀναβληθῇ.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον ἀναβαλλομένης τῆς ψηφίσεως τοῦ συνόλου. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκκλησιαστικῆς Διοικήσεως τῶν ἐν Ἀμερικῇ Ἑλλήνων ὀρθοδόξων».

§79Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ Παιδείας). Καὶ αὐτὸ ἂς ἀναβληθῇ ὡς καὶ τὸ ἑπόμενον.

§80Α. ΑΡΓΥΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ διορθωθῇ καὶ πάλιν τὸ τυπογραφικὸν λάθος. Εἶναι εἰς αʹ συζήτησιν.

§81Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Εἶναι εἰς βʹ συζήτησιν.

§82Α. ΑΡΓΥΡΟΣ. Θὰ σᾶς δώσω τὴν ἑξῆς ἐξήγησιν. Τὸ παρελθὸν Σάββατον ἐζήτησα τὸν λόγον ἐπ’ αὐτοῦ καὶ ἀνεβλήθη. Ἦτο δὲ κατὰ λάθος ἀναγεγραμμένον εἰς βʹ συζήτησιν.

§83Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Τότε ἀνεβλήθη ἀλλὰ νομίζω εἰς ἑπομένην συνεδρίασιν ἐψηφίσθη εἰς αʹ ἀνάγνωσιν.

§84Α. ΑΡΓΥΡΟΣ. Ὄχι. Δὲν παρουσιάσθη ἔκτοτε εἰς τὴν συζήτησιν.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἦτο εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς παρελθούσης Δευτέρας σᾶς εἶπον ὅτι εἶναι εἰς αʹ ἀνάγνωσιν.

§86Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Χθὲς εἰς τὴν διανεμηθεῖσαν Ἡμερησίαν Διάταξιν ἐφέρετο εἰς βʹ ἀνάγνωσιν εἰς τὰ ἄκρα.

§87Α. ΑΡΓΥΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὴν προχθεσινὴν συζήτησιν ἐγένετο ἡ παρατήρησις ἡ ἰδική μου περὶ τυπογραφικοῦ λάθους συμφώνως πρὸς τὴν ἀντίληψιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καλῇ τῇ πίστει παρεδέχθη ὁ κ. Ὑπουργός.

§89Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Καλὰ ἐπανερχόμεθα ἐντὸς ὀλίγου.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συστάσεως Ταμείου τῆς Ἐλαίας, περὶ προστασίας καὶ κλαδεύματος τῶν ἐλαιοδένδρων καὶ περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 214». Ἄρθρον 1ον (ἀναγινώσκει). Ἐπ’ αὐτοῦ ὁ κ. Καλδῆς ἔχει τὸν λόγον.

§91Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Γενικῶς θὰ ὁμιλήσω διότι ἡ βάσις τοῦ νομοσχεδίου δὲν εἶναι ἀρεστή. Ὁ σκοπὸς τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκει ἡ σύστασις τοῦ ταμείου Ἐλαίας εἶναι λαμπρά, διότι καὶ τὸ ἐμπόριον θέλει αὐξήσει καὶ τὰ συμφέροντα τοῦ δημοσίου θέλει ἐξυπηρετήσει, ἀλλὰ ἡ λειτουργία, ἡ ὀργάνωσις ἢ μᾶλλον ἡ διοίκησις ἐν γένει τοῦ ταμείου ἐλαίας στηρίζεται ἐπὶ βάσεως καθαρῶς συγκεντρωτικῆς, ἡ πεῖρα δὲ τοῦ παρελθόντος μᾶς διδάσκει ὅτι ὅλα τὰ εἰδικὰ ταμεῖα ὅσα λειτουργοῦν ἐπὶ βάσεων συγκεντρωτικῶν ἀπέτυχον εἰς τοὺς σκοπούς των.

§92Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὸ ποσὸν θὰ κατατίθεται ἐπ’ ὀνόματι ἑκάστης περιφερείας.

§93Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ὀρθὸν βεβαίως αὐτό, ἀλλὰ μοῦ φαίνεται ὅτι πρέπει νὰ τηρηθῇ καὶ ἡ ἀρχὴ τὸ ταμεῖον νὰ διοικῆται καὶ ὑπὸ τοπικοῦ συμβουλίου ἀποτελουμένου ἐκ τοῦ γενικοῦ διοικητοῦ ἢ τοῦ Νομάρχου ἐκ τοῦ νομογεωπόνου καὶ τοῦ οἰκονομικοῦ ἐφόρου.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1ον (ἀναγινώσκεται).

§95Κ. ΧΡΥΣΟΧΟΪΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργὲ θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ ὁρισθῇ ὅτι εἰς διαμερίσματά τινα συνιστῶνται εἰδικὰ ταμεῖα.

§96Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δὲν γίνεται αὐτό.

§97Ν. ΖΑΡΛΗΣ. Νὰ ψηφισθῇ ὡς ἔχει τὸ νομοσχέδιον.

§98Δ. ΚΑΤΣΙΝΑΣ. Ἐν ᾧ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ κατ’ ἀρχὴν εἶναι ὀρθὸν, νομίζω, ὅτι θὰ ἐπιβαρύνῃ τὴν ἐλαιοπαραγωγὴν μὲ ἕνα ἢ δύο τοῖς ἑκατὸν ἐπὶ πλέον. Ἡ δαπάνη τῆς συλλογῆς τοῦ ἐλαιοκάρπου καὶ ἐν γένει τῆς καλλιεργείας φθάνουν εἰς τὰ 50 ἢ 60% καὶ μένει εἰς τὸν γεωργὸν 40% νομίζω ὅτι τὰς δαπάνας διὰ τὴν ἐπιστημονικὴν ἐκμετάλλευσιν δύναται νὰ τὴν ἀναλάβῃ τὸ Κράτος.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον;

§100ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον).

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 220 περὶ ἱστορικοῦ λεξικοῦ».

§102Ι. ΜΑΡΑΓΚΟΣ. Ἔχει ὑποβληθεῖ τροπολογία ἐκ μέρους πολλῶν βουλευτῶν.

§103Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Τὸ μὲν πρῶτον μέρος τῆς τροποπλογίας ταύτης δὲν δύναμαι νὰ τὸ ἀποδεχθῶ, διότι ἡ προσαύξησις τῶν 30 δραχμῶν εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία ἐδόθη εἰς τοὺς λειτουργοὺς τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως, ἐφ’ ὅσον δὲν προέρχονται ἐκ τῶν λειτουργῶν τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ γίνῃ τίποτε διάφορον. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ βʹ μέρος δέχομαι ἐλαφρὰν τροποποίησιν διὰ τοὺς ἐκ γυμνασιαρχῶν προερχομένους, διότι θὰ κατέληγον νὰ λάβουν ὀλιγώτερα ἀπὸ τοὺς γυμνασιάρχας. Τὴν τρίτην τροποποίησιν τὴν εὑρίσκω δικαιολογημένην καὶ τὴν ἀποδέχομαι.

§104Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ παρακαλέσω νὰ γίνῃ μία τροποποίησις, συμφώνως ἄλλως πρὸς τὸ πνεῦμα τοῦ νομοσχεδίου, δι’ ἧς νὰ ὁρισθῇ πάγιος καὶ μόνιμος ὁ μισθὸς τῶν βοηθῶν εἰς δραχμὰς 160, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θὰ ἀπετέλει, πραγματικὴν βελτίωσιν τῆς θέσεως τῶν ὑπαλλήλων.

§105Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Οἱ ἐν ὑπηρεσίᾳ βοηθοὶ αὐτοὶ εἶναι ἀναντίρρητον ὅτι θὰ λάβωσι τὸ ἀνώτατον ὅριον. Κατὰ τὴν διατύπωσιν τοῦ νόμου παρέχεται τὸ δικαίωμα νὰ δοθῇ τὸ ποσὸν τῶν 160 δραχμῶν, διότι ἡ ὑπηρεσία, ἡ ὁποία ἀντιστοιχεῖ εἰς τὴν θέσιν δὲν εἶναι ἡ αὐτή, ἀλλὰ δύναται νὰ ποικίλλῃ καὶ πρέπει νὰ ἔχῃ τὴν ἐλευθερίαν ἡ διοίκησις νὰ κανονίζῃ τοὺς μισθοὺς ἀναλόγως τῆς παρεχομένης ὑπηρεσίας.

§106Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει κάμετε διάκρισιν ἐν τῷ νόμῳ τῶν ἤδη ἐν ὑπηρεσίᾳ εὑρισκομένων καὶ τῶν ἄλλων, ὥστε εἰς τοὺς ἤδη ἐν ὑπηρεσίᾳ νὰ ἀπονεμηθῇ παγία μισθοδοσία 160 δραχμῶν.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ζαβιτζιᾶνος ἔχει τὸν λόγον.

§108Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. Εἶμαι εὐτυχής, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἠθέλησε νὰ ἐξετάσῃ τὴν ὑπὸ κρίσιν τροπολογίαν ἐν πνεύματι ἰσότητος. Τοῦτο πράττοντες, κ. Ὑπουργέ, θέλετε ἀσφαλῶς καταλήξει εἰς τ’ ἀντίθετα συμπεράσματα ἐκείνων εἰς τὰ ὁποῖα ἔπρεπε. Διότι εἶναι ἀναντίρρητον ὅτι τὸ ὑποβαλλόμενον νομοσχέδιον ἀντὶ νὰ δημιουργήσῃ ἰσότητα, δημιουργεῖ ἀνισότητα, καὶ ἀληθῶς τερατώδη, εἰς βάρος τῶν προσώπων, τῆς ἐργασίας ἐπιστημόνων καὶ τοῦ ἱστορικοῦ λεξικοῦ. Ὡς γνωρίζετε ὁ Νόμος ὁ ὁποῖος ἰσχύει σήμερον ἔλαβεν ὅλα τὰ μέτρα ὅπως συγκεντρώσῃ ἐπὶ τὸ αὐτὸ ἐπιστήμονας ἀσχοληθέντας εἰς τὴν λεξικογραφίαν καὶ γενικῶς ἔχοντας εἰδικωτέρας σπουδάς. Διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὸ ἔργον τοῦτο ὥρισεν ὁ νόμος ὅτι ἐκεῖ διορίζονται ὑπάλληλοι μὲ βαθμοὺς καὶ μισθοὺς ὁμοίους μὲ ἐκείνους τοὺς ὁποίους ἔχουν οἱ ἀνώτεροι ὑπάλληλοι τῆς ἐκπαιδευτικῆς ἱεραρχίας. Λέγει λοιπὸν ὅτι διορίζονται εἰς Διευθυντὴς ἔχων μισθὸν καὶ βαθμὸν Γενικοῦ Γραμματέως καὶ συντάκται αʹ καὶ βʹ τάξεως ἔχοντες βαθμοὺς καὶ μισθοὺς Τμηματαρχῶν αʹ καὶ βʹ τάξεως. Διὰ νὰ γίνῃ τοῦτο κατὰ τὸν ἰσχύοντα σήμερον νόμον ἔπρεπε νὰ συγκεντρωθῶσιν εἰδικὰ πρόσωπα ἐξ ὅλης τῆς Ἑλλάδος καὶ ἐκ τῆς δούλης ἀκόμη ἔχοντα εἰδικὰ προσόντα. Τί γίνεται ἐν τῷ μεταξύ; Οἱ ὑπάλληλοι τοῦ Κέντρου λαμβάνουσιν ἐπιδόματα, ἐν ᾧ οἱ τοῦ λεξικοῦ δὲν λαμβάνουν τίποτε. Λαμβάνονται ἄλλαι πρόνοιαι ὑπὲρ τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Κέντρου, ἐν ᾧ τί γίνεται μὲ τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ λεξικοῦ; Τοὺς δίδεται μία 30δραχμος πρόσθετος ἀποζημίωσις ἐὰν καὶ ἐφ’ ὅσον ἔχουσιν οὗτοι συμπεπληρωμένην ὡρισμένην ὑπηρεσίαν. Δηλαδὴ δῶρον ἄδωρον, διότι τρεῖς μόνον ἐξ αὐτῶν ἔχουν συμπληρώσει τὴν ἀπαιτουμένην ὑπηρεσίαν.

§109Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Εἶναι περισσότεροι.

§110Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. Καὶ εὑρισκόμεθα πρὸ τοῦ ἑξῆς γεγονότος, ὅτι ὁ Διευθυντὴς λαμβάνει μισθὸν δραχ. 480 κατὰ μῆνα ἀπέναντι τοῦ Γενικοῦ Γραμματέως, ὁ ὁποῖος λαμβάνει μισθὸν 600 δραχμῶν, οἱ τακτικοὶ συντάκται αʹ τάξεως λαμβάνουν 400 δραχμὰς ἀπέναντι τῶν 550, τοὺς ὁποίους λαμβάνουν οἱ τμηματάρχαι αʹ τάξεως, οἱ συντάκται βʹ τάξεως λαμβάνουν δραχμὰς 320 κατὰ μῆνα, ἐνῷ οἱ Τμηματάρχαι βʹ λαμβάνουν 400, ἐν ᾧ οἱ αὐτοὶ δικαιολογητικοὶ λόγοι συντρέχουν καὶ δι’ αὐτοὺς οἱ ὁποῖοι καὶ εἰς ἔξοδα ὑποβάλλονται μεγαλείτερα σήμερον καὶ ἡ ἐργασία αὐτῶν εἶναι ἐπιστημονική. Ἀλλὰ καὶ πλὴν τῶν ἄλλων ἀνισοτήτων ὑπάρχει καὶ ἡ ἀνισότης μεταξὺ αὐτῶν καὶ τῶν Γυμνασιαρχῶν καὶ Καθηγητῶν τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως, τῶν ὁποίων οἱ μισθοὶ ἐβελτιώθησαν. Ἔχομεν τοὺς Γυμνασιάρχας καὶ τοὺς καθηγητὰς λαμβάνοντας μεγαλειτέρους μισθούς. Σᾶς ἐρωτῶ λοιπὸν λοιπὸν διατὶ αὐτὴ ἡ ἀνισότης; Ἀλλὰ καίτοι πλέον ὁ Γυμνασιάρχης, ὁ ὁποῖος λαμβάνει μισθὸν δραχ. 500 κατὰ μῆνα καὶ ὁ ὁποῖος ἔχει καὶ τὸ εὐεργέτημα τῶν διακοπῶν, θὰ ἀφήσῃ τὴν θέσιν του διὰ νὰ λάβῃ τὴν θέσιν τοῦ συντάκτου καὶ μισθὸν δραχ. 400 κατὰ μῆνα, ἤτοι 100 δραχ. ὀλιγώτερον; Αὐτὴ εἶναι ἀνισότης, ἡ ὁποία θὰ ξεσπάσῃ εἰς βάρος τοῦ λεξικοῦ καὶ οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι λαμβάνουν οὕτω τὸν μικρότερον μισθόν, τὸν ὁποῖον τοὺς δίδετε δὲν θὰ κάμουν βέβαια αὐτὴν τὴν ἐργασίαν, θὰ φύγουν καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει τί γίνεται; Ἔχω τὴν γνώμην, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἂν δὲν ἐξομοιώσητε τοὺς ὑπαλλήλους τούτους πρὸς τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Κέντρου, ἓν ἔργον τὸ ὁποῖον ἔφθασεν ἐκεῖ ὅπου ἔφθασε θ’ ἀποτύχῃ.

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἔχει τὸν λόγον.

§112Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Φρονῶ ὅτι εἰς ὅσα ἐξέθηκεν ὁ κ. συνάδελφος ὑπάρχει ἓν λάθος ἀριθμητικόν. Δὲν ἐνθυμοῦμαι ἀκριβῶς τὴν χρονολογίαν τοῦ νόμου τοῦ δώσαντος τὸ ἐπίδομα ¼ ἐπὶ πλέον τῆς μισθοδοσίας εἰς τοὺς ὑπαλλήλους τῆς Κεντρικῆς ὑπηρεσίας, ἀλλὰ πάντως ὁ νόμος οὗτος εἶναι προγενέστερος τοῦ νόμου περὶ ἱστορικοῦ λεξικοῦ.

§113Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. Ὄχι. Εἶναι μεταγενέστερος.

§114Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Ἐν πάσει περιπτώσει θὰ εἶναι σύγχρονος. Εἶναι ὅμως ἀναμφισβήτητον ὅτι ὁ νόμος περὶ ἱστορικοῦ λεξικοῦ, ὅσον ἀφορᾷ τὴν μισθοδοσίαν τῶν ὑπαλλήλων ἔλαβεν ὑπ’ ὄψει οὐχὶ τὰς περιστάσεις ἐκείνας αἱ ὁποῖαι ἦσαν κατὰ τὸ 1836, ὅτε ἐγένετο τὸ αʹ μισθολόγιον, ἀλλὰ τὰς περιστάσεις αἱ ὁποῖαι ἦσαν κατὰ τὸν χρόνον τὸν ὁποῖον ἐγένετο ὁ νόμος οὗτος. Ἑπομένως νομίζω ὅτι ἡ μία ἄποψις τοῦ ζητήματος διὰ τῆς μεταρρυθμίσεως ἡ ὁποία ἐπέρχεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου περὶ διαβαθμίσεως, ἂν ἐπέρχεται ἡ ἀνισότης ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, δέχομαι τὴν συζήτησιν. Κατὰ τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον οἱ συντάκται τοῦ ἱστορικοῦ λεξικοῦ δικαρίνονται εἰς αʹ καὶ βʹ τάξεως μὲ βαθμὸν τμηματάρχου αʹ καὶ βʹ τάξεως. Εἰς πάντας δίδεται ἡ προσαύξησις ἡ ὁποία δίδεται εἰς τοὺς Γυμνασιάρχας καὶ εἰς τοὺς καθηγητάς. Ἐρωτῶ λοιπὸν ποία εἶναι ἡ ἀνισότης μεταξὺ Γυμνασιάρχου καὶ συντάκτου αʹ τάξεως, κατὰ τὴν διατύπωσιν τοῦ νομοσχεδίου; 400 δρ. ἔχει ὁ Γυμνασιάρχης. 400 ἔχει καὶ ὁ συντάκτης αʹ τάξεως. Ὁ καθηγητὴς ὁ πρωτοβάθμιος ἔχει .... δρχ. κατὰ μῆνα, ἀλλὰ καὶ ὁ συντάκτης βʹ ἔχει τὸ αὐτὸ ποσόν. Ὑπάρχει μία διαφορὰ ὅτι ὁ πρωτοβάθμιος καθηγητὴς διὰ νὰ γίνῃ πρωτοβάθμιος ἔχει ἀνάγκην ὑπηρεσίας πενταετοῦς, ἵνα ἀποκτήσῃ τὸ δικαίωμα νὰ γίνῃ συντάκτης βʹ τάξεως. Ἐγεννήθη τὸ ζήτημα μήπως ἐπέρχεται ἀνισότης μεταξὺ τοῦ ὑπάρχοντος προσωπικοῦ, ἀλλὰ πάλιν δίδεται προσαύξησις καὶ οὕτω ἐπέρχεται ἡ ἰσότης. Θὰ ἐγένετο ἀνισότης ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ἐκ Γυμνασιαρχῶν προερχομένους διότι λαμβάνουν μισθὸν δραχ. 450 καὶ ἐπίδομα μὴ συμπεριλαμβανόμενον εἰς τὴν σύνταξιν, τώρα θὰ λαμβάνουν δρ. 400 κατὰ μῆνα καὶ μίαν προσαύξησιν 30 δραχμῶν ἑπομένως θὰ λαμβάνουν δρ. 460 συνταξίμους ἀπέναντι δραχ. 450 ἐκ τῶν ὁποίων ἓν μέρος ἦτο συντάξιμον. Ἑπομένως νομίζω ὅτι δὲν ὑπάρχουν αἱ ἀνισότητες περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησεν ὁ κ. συνάδελφος.

§115Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. Ἀφοῦ, κ. Ὑπουργέ, εἴπατε ὅτι δέχεσθε τὴν συζήτησιν περὶ τοῦ ἂν οἱ ὑπάλληλοι τοῦ ἱστορικοῦ λεξικοῦ εἶναι ἴσοι πρὸς τοὺς λειτουργοὺς τῆς Ἐκπαιδεύσεως, πρέπει νὰ δεχθῆτε καὶ τὸ συμπέρασμα τῆς συζητήσεως αὐτῆς. Ἐγὼ δὲν θέλω νὰ θίξω τὸ ζήτημα ὅτι αὐτοὶ πρέπει νὰ ἔχωσι τοὺς μισθοὺς ὁμοίους πρὸς τοὺς τοῦ Κέντρου. Δὲν ἔλαβε αὐτὴν τὴν πρόνοιαν ὁ Νόμος, ἀλλὰ ἀσφαλῶς ἠθέλησε ὅπως οἱ ὑπάλληλοι τοῦ λεξικοῦ ἔχουν τοὺς αὐτοὺς μισθοὺς τοὺς ὁποίους ἔχουν καὶ οἱ ἄλλοι ὑπάλληλοι. Εἶναι ταὐτοχρόνως, μία ἀνισότης καταπληκτική· τὸ ἥμισυ σχεδὸν πέρνουν οἱ ὑπάλληλοι αὐτοί, καὶ ἐξομοιοῦνται πρὸς τοὺς ὑπαλλήλους τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως. Οὔτε αὐτὸ μέμφομαι, ὁ Γυμνασιάρχης βεβαίως ἔχει ὀνομαστικὸν βοήθημα 450 δρ.

§116Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Τετρακοσίων δραχμῶν.

§117Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. Μάλιστα τετρακισίων δραχμῶν. Ἀλλὰ ὁ Γυμνασιάρχης ἔχει καὶ προσαυξήσεις.

§118Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Ἔχουν τὰς ἰδίας προσαυξήσεις μὲ αὐτούς.

§119Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. Ὄχι διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, ὅτι τοῦ λέγεται μετὰ τριετῆ ὑπηρεσίαν νὰ ἔχῃ τὴν αὐτὴν ὑπηρεσίαν, τὸν αὐτὸν βαθμόν, καὶ θέσιν. Πραγματικῶς τὸ ζήτημα τοῦτο εἶναι σπουδαῖον, καὶ οἱ ἔχοντες τὰ προσόντα τὰ κεκτημένα ἐκ τῆς προτέρας των ὑπηρεσίας, θὰ φύγουν ἀπ’ ἐκεῖ, καὶ πεισθῆτε ὅτι εἶναι δυσαναπλήρωτοι, διότι εἶναι οἱ μόνοι ὑπάλληλοι τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως τοὺς ὁποίους ἀφίνετε.

§120Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Κατὰ τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, Κύριοι συνάδελφοι, ὁ Γυμνασιάρχης δὲν λαμβάνει τὰς τέως προσαυξήσεις, ἀλλὰ μόνον τετρακοσίας δραχμάς. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὁρίζεται ὅτι εἶναι πέντε (5) δραχμαὶ μετὰ πενταετῆ ὑπηρεσίαν.

§121Κ. ΖΑΒΙΤΖΙΑΝΟΣ. Πρέπει νὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψει, ὅτι οἱ καθηγηταὶ ἀπολαμβάνουν καὶ εὐεργετημάτων τὰ ὁποῖα δὲν ἀπολαμβάνουν αὐτοί. Κατὰ τὰς διακοπὰς δύνανται νὰ παραδώσουν καὶ μαθήματα. Καὶ αὐτοὶ μὲν ζοῦν εἰς τὰς ἐπαρχίας, ἐνῷ οἱ ἄλλοι εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπιμείνητε εἰς τὰς ἐξομοιώσεις, καὶ δὲν ὁμιλῶ περὶ προσώπων, ἀλλὰ περὶ πραγμάτων. Θὰ παραλύσῃ τὸ λεξικὸν τὸ ὁποῖον ἤχθη εἰς σημεῖον πολὺ καλόν. Συνεκεντρώθησαν τῆς πρώτης γραμμῆς ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μείνουν ἐνταῦθα, διότι οἱ μισθοὶ τοὺς ὁποίους δίδει ἡ Πολιτεία σήμερον, δὲν δύνανται νὰ ἐπαρκέσουν διὰ τὴν ἐξαγορὰν τοῦ ἄρτου των. Θὰ ἐπεθύμουν πολὺ νὰ ἀναβληθῇ ἄλλη μία φορὰ ἡ συζήτησις, νὰ ἐξετάσητε τὸ πρᾶγμα, διότι ἐγὼ φρονῶ ἀδιστάκτως καὶ κἄτι τι ἄλλο, ἔπρεπε νὰ ληφθῇ φροντὶς ὀλίγον γενικωτέρα διὰ τοὺς Διευθυντὰς τῶν ὑπηρεσιῶν ἐκείνων ποῦ ἀπαιτοῦνται τόσα προσόντα οὐσιαστικά, ὅπως ὁ Διευθυντὴς τοῦ Ἱστορικοῦ Λεξικοῦ καὶ οἱ ἄλλοι ὅπου χρήζουν ἐξαιρετικῶν προσόντων, καὶ ὅπου πρέπει νὰ εἶναι ἄνθρωποι τῶν γραμμάτων οἱ ὁποῖοι ἀσφαλῶς ἄνευ χρηματικῆς ἀμοιβῆς, δὲν θὰ ἔλθουν.

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαζαχαρίου ἔχει τὸν λόγον.

§123Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Ἐὰν πρόκειται νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις νὰ μὴ ὁμιλήσω.

§124Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Θὰ σᾶς παρακαλέσω, ἐὰν ἔχητε κἄτι τι, νὰ τὸ εἴπητε, διότι ἐκ τῆς συζητήσεως θὰ ἐξαρτηθῇ ἡ ἀναβολὴ ἢ ὄχι τοῦ νομοσχεδίου.

§125Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Φρονῶ ὅτι οἱ κ. κ. συνάδελφοι δὲν ἔχουσι δίκαιον διὰ νὰ ἐπικρίνουν τὰς γνώμας τὰς ὁποίας ὑπέβαλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν. Λ. χ. συγκρίνουν τοὺς μισθοὺς τῶν γυμνασιαρχῶν μὲ τοὺς μισθοὺς τῶν συντακτῶν τοῦ λεξικοῦ. Ἀλλ’ οἱ γυμνασιάρχαι, διὰ νὰ ἀποκτήσουν τοὺς μισθοὺς αὐτοὺς ὑπηρέτησαν τοὐλάχιστον 15 ὁλόκληρα ἔτη, ἐνῷ οἱ κ. κ. συντάκται τοῦ λεξικοῦ διωρίσθησαν χωρὶς νὰ ἔχωσι καμμίαν ὑπηρεσίαν προηγουμένως, διότι εἶχον γράψῃ μικρὰν μονογραφίαν ἢ περὶ τοῦ γλωσσικοῦ θέματος τῆς πατρίδος αὐτῶν ἢ περὶ ἄλλου τινὸς σχετικοῦ θέματος, πλεῖστοι δ’ εἶναι τοιοῦτοι, καὶ δὲν ἔπρεπεν οὔτε σύγκρισις νὰ γίνῃ, ὅσον ἀφορᾷ τοῦτο. Δυστυχῶς εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ὁ νόμος κακῶς ἐνομοθετήθη. Δὲν ἔπρεπε ἄνευ ὡρισμένων προσόντων νὰ λαμβάνωνται ἄνδρες, οἱ ὁποῖοι μόνον προσὸν εἶχον μικρὰν μονογραφίαν καὶ τοποθετοῦνται ἐκεῖ, εἶναι δὲ γεγονὸς διὰ τούτου τοῦ προσόντος οἱ περισσότεροι εἰσῆλθον εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ἱστορικοῦ Λεξικοῦ. Ἀντιθέτως ἄνδρες, οἱ ὁποῖοι ἐσπούδασαν εἰδικῶς δι’ αὐτό, μένουν ἀχρησιμοποίητοι ἢ ὑπηρετοῦν ὡς γυμνασιάρχαι καὶ καθηγηταί. Δὲν θέλω νὰ ἀναφέρω ὀνόματα, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς γνωρίζει καλῶς τούτους, οἵτινες ἔπρεπε νὰ εἶναι ἐπὶ κεφαλῆς τῆς ἐπιστημονικῆς αὐτῆς ἐργασίας, ἡ ὁποία ἀπαιτεῖ εἰδικότητα. Οἱ κ. κ. συνάδελφοι παραπονοῦνται καὶ ἀπαιτοῦν νὰ ἔχωσι τοὺς μισθοὺς οἱ συντάκται τοῦ ἱστορικοῦ λεξικοῦ, τοὺς ὁποίους λαμβάνουν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἀπέκτησαν τὰ προσόντα διὰ νὰ τοὺς λαμβάνουν μετὰ εἰκοσαετῆ ὑπηρεσίαν. Καὶ ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας: πόσων ἐτῶν ὑπηρεσίαν ἔχουν οἱ κύριοι οὗτοι οἱ ὁποῖοι εἰσελθόντες ὡς εἶπον εἰς τὴν ὑπηρεσίαν 2–3 ἔτη ἔλαβον μισθὸν 300–400 δραχμῶν μηνιαίως ἁπλῶς καὶ μόνον διότι εἶχον γράψῃ μίαν μικρὰν πραγματείαν ὁμοίαν τῆς ὁποίας καὶ πολλοὶ ἄλλοι ἔχουν γράψῃ χωρὶς διὰ τοῦτο ν’ ἀμειφθῶσιν καὶ αὐτοί; Οἱ κ. κ. συνάδελφοι θὰ εἶχον δίκαιον νὰ παραπονῶνται διὰ τὴν ἀνισότητα τῶν μισθῶν ἐν σχέσει πρὸς πολλοὺς ὑπαλλήλους τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας. Εἶπον καὶ προχθὲς ὁμιλῶν ἐπὶ ἄλλου νομοσχεδίου ὅτι οἱ μισθοὶ ὑπαλλήλων τινῶν τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας εἶναι πάρα πολὺ μεγάλοι καὶ δυσανάλογοι πρὸς τοὺς μισθοὺς τῶν ἄλλων, ἐλπίζω δ’ ὅμως ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ὑποβάλλεται τῆς ἐξομοιώσεως τῶν μισθῶν πάντων τῶν ὑπαλλήλων πάντων τῶν Ὑπουργείων, θὰ καθορισθῇ εἷς δίκαιος μισθὸς διὰ πάντας ὥστε νὰ ὑπάρχῃ ἰσότης καὶ νὰ μὴ γεννῶνται παράπονα, τὰ ὁποῖα πολὺ δικαίως προκαλοῦνται ἐκ μέρους τῶν κ. κ. συναδέλφων καὶ τῶν ἐκτὸς τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας ὑπαλλήλων. Ταῦτα εἶχον νὰ προσθέσω, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τοῦτο, θὰ ἐπεθύμουν δ’ ἔτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας νὰ καθορίσῃ τὸν ἀριθμὸν τοῦ προσωπικοῦ τῶν συντακτῶν τοῦ ἱστορικοῦ λεξικοῦ καὶ νὰ θέσῃ ἐπὶ κεφαλῆς τῆς σπουδαίας ταύτης ἐργασίας ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἰδικῶς ἠσχολήθησαν εἰς αὐτὸ τὸ ἔργον ἐπὶ ἔτη ἐν Ἑσπερίᾳ καὶ ὄχι νὰ διορίζῃ ἄλλους μηδεμίαν εἰδικὴν σπουδὴν ἔχοντας ἐπὶ μόνῳ τῷ λόγῳ ὅτι ἔκαμον μονογραφίαν τινὰ γλωσσικὴν ἢ τινὰ ἔχουσαν σχέσιν μὲ τὸ ἱστορικὸν μέρος. Ἐν τέλει προτείνω, νὰ γίνῃ ἐκκαθάρισις τοῦ προσωπικοῦ καὶ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν καὶ ὁ χρόνος τῆς ὑπηρεσίας καὶ διὰ τὴν αὔξησιν τοῦ μισθοῦ διότι ἄλλως μαραίνεται ὁ ζῆλος τῶν ὑπαλλήλων ὅταν βλέπῃ, ὅτι διότι ἔγραψε τις πέντε λέξεις ἐν πραγματείᾳ τινὶ λαμβάνει μισθὸν γυμνασιάρχου, ἐνῷ ὁ γυμνασιάρχης ἢ ὁ καθηγητὴς διήνυσε δεκαπενταετίαν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ διὰ νὰ ἀμειφθῇ διὰ τοῦ μισθοῦ τούτου.

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν αὐτὸ μὲ τὸ νομοσχέδιον.

§127Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ ἐκκαθάρισις.

§128ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἄλλο ζήτημα ἄσχετον πρὸς τὸ νομοσχέδιον.

§129Λ. ΚΑΛΒΟΚΟΡΕΣΗΣ. Γνωρίζω, ὅτι οἱ συντάκται τοῦ ἱστορικοῦ λεξικοῦ, ἐπὶ τῇ βάσει τῆς μισθοδοσίας, ἡ ὁποία γίνεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου, δὲν θὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐργασθῶσιν ἐπὶ τοῦ ἱστορικοῦ τούτου λεξικοῦ καὶ θὰ ἐπιζητήσωσι θέσιν ἀλλαχοῦ. Αὐτὸ τὸ γνωρίζω ἐξ ἰδίας πείρας.

§130Ι. ΒΑΛΑΛΑΣ. Καὶ ἐγὼ θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ, εἰ δυνατόν, μίαν γενναίαν περὶ τούτου μέριμναν, διότι προκειμένου πραγματικῶς διὰ τοὺς ἔξωθεν μετακληθέντας, δημιουργεῖται μία μειονεκτικὴ κατάστασις.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον μόνον, ὡς ἐτροποποιήθη παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον).

§132ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ψήφισις τοῦ συνόλου ἀναβάλλεται λόγῳ τῶν τροπολογιῶν. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τοῦ κλάδου τῶν τορπιλλητῶν ἐν τῷ Πολεμικῷ Ναυτικῷ καὶ περὶ κατατάξεως καὶ προαγωγῆς τῶν ἠλεκτρομηχανικῶν καὶ τορπιλλομηχανικῶν». Ἄρθρον 1ον. (Ἀναγινώσκει).

§133Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Εἶχον ὑποβάλλει, κ. Πρόεδρε, διὰ τοῦ κ. Μάνου τροπολογίαν εἰς τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν Ὑπουργὸν ἐπὶ τοῦ προτελευταίου ἄρθρου. Δὲν γνωρίζω ἐὰν ἔλαβε ταύτην ὑπ’ ὄψει του ὁ κ. Ὑπουργός.

§134Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροποποίησις.

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ 1ον ἄρθρον ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνεται δεκτὸν τὸ 1ον ἄρθρον, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 2–7).

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ 8ον ἄρθρον ἀπαλείφεται. Ἄρθρον 9ον (ἀναγινώσκει).

§137ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, Δεκτόν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ 9ον ἄρθρον, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ ψηφίζονται καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου).

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ σύνολον ἀναβάλλεται. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§139Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω σχέδιον νόμου, ἀφορῶν τὰ τῆς ἀμύνης τῆς χώρας, διὰ τὸ ὁποῖον παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ στέρξῃ νὰ κηρυχθῇ κατεπεῖγον, καὶ νὰ ψηφισθῇ κατ’ ἀρχήν. Πρόκειται περὶ τῆς ἀμύνης τῶν ἀκτῶν τῆς χώρας κατὰ τῶν ὑποβρυχίων. Δεύτερον, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω σχέδιον νόμου, διὰ τοῦ ὁποίου τροποποιεῖται ὁ νόμος περὶ ἀναγκαστικῆς ἀπαλλοτριώσεως ἀγροτικῶν κτημάτων. Κατὰ τὸ ἄρθρον 1 τοῦ νόμου 2469 τοῦ συγχωνευθέντος εἰς τὸν νόμον 1072 (ἀναγινώσκει) «ἐπιτρέπεται καὶ ἡ ἀπαλλοτρίωσις..... ὑποχρεωτικῶς τὸ ἓν τρίτον (⅓) τοῦ συνόλου ἀπαλλοτρίωτον». Καὶ ὡς πρὸς μὲν τοὺς ὅρους καθ’ οὓς δυνάμει τοῦ κειμένου νόμου ἀπαλλοτριοῦται καὶ τὸ ἓν τρίτον (⅓) πλέον τῶν χιλίων (1000) στρεμμάτων κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ κειμένου νόμου, οὐδεμία ἐπιφέρεται μεταβολή, πλὴν ταύτης, ὅτι ἡ ἀνάγκη τῆς ἀπαλλοτριώσεως καὶ τοῦ ἑνὸς τρίτου (⅓) ἀναγνωρίζεται δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Ἀλλὰ τὸ ἀναπαλλοτρίωτον τῶν 1000 στρεμμάτων τῶν ἰδιοκτητῶν παρουσιάζει κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου προσκόμματα ματαιοῦντα σχεδὸν ἐξ ὁλοκλήρου τὴν ἐφαρμογὴν εἰς ὡρισμένας περιφερείας, διότι ὑπάρχουν περιφέρειαι χωρίων τῶν ὁποίων τὰ κτήματα ἀνήκουν εἰς πλείονας τοῦ ἑνὸς ἰδιοκτήτας, τοὐτέστι συμβαίνει εἰς μίαν περιφέρειαν νὰ ἀνήκουν εἰς 6, 7, 10 ἐὰν δὲ δὲν ἀπατῶμαι εἰς 12 ἰδιοκτήτας, οὕτως ὥστε ἐφ’ ὅσον ἰσχύει ἡ διάταξις τοῦ ἀναπαλλοτριώτου τῶν 1000 στρεμμάτων τῶν ἰδιοκτητῶν ὁ νόμος ὁ κείμενος εἶναι ἀνεφάρμοστος, διότι ἀφαιρουμένων χιλίων στρεμμάτων δι’ ἕκαστον ἰδιοκτήτην ἀπολείπεται ἔκτασις μηδαμινὴ ἰσαξία λόγου, ὥστε νὰ μὴ εἶναι δυνατὴ ἡ διανομὴ ἀπολύτως. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου ὅπερ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω, ἐπιτρέπονται αἱ ἑξῆς τροπολογίαι, ἀφορῶσαι ὄχι μόνον τὴν διευκόλυνσιν τῆς ἐγκαταστάσεως ἐκεῖ ὅπου εἶναι ἀδύνατον ἕνεκα τοῦ ἀναπαλλοτριώτου τῶν 1000 στρεμμάτων, ἀλλὰ καὶ τὴν μείζονα ἱκανοποίησιν τῶν ἰδιοκτητῶν. Κατὰ τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ὑποβάλλω εἰς τὴν Βουλὴν ἐπέρχεται μεταρρύθμισις οὕτως ὥστε ἐκεῖ ὅπου σήμερον 4–5 ἰδιοκτῆται ὑπάρχουν καὶ καθίστανται ἀναπαλλοτρίωτα 4–5000 στρέμματα δυνάμει τοῦ νομοσχεδίου καθίσταται ἀναπαλλοτρίωτος ἔκτασις μόνον 1000 στρεμμάτων τὸ πολύ. Ἀλλὰ προνοοῦμεν καὶ περὶ ἱκανοποιήσεως τῶν ἰδιοκτητῶν αὐτῶν, τὴν ὁποίαν δὲν προβλέπει κἂν ὁ προκείμενος νόμος. Διότι κατὰ τὸν νόμον τοῦτον λαμβάνουν τὸ ἀντίτιμον εἰς ὁμολογίας. Κατὰ τὴν εἰσαγομένην μεταρρύθμισιν τὸ ⅓ ἀπαλλοτριοῦται μόνον ἐκεῖ ὅπου πληρώνεται εἰς μετρητά, ἀλλὰ προνοοῦμεν δι’ ἄλλης διατάξεως, ὅπως ἐφ’ ὅσον ἰδιοκτήτης ἐπιθυμεῖ νὰ ἐπιδοθῇ εἰς τὴν γεωργίαν, ὅτι θέλει ἁπλῶς ἓν ἀπὸ τὰ κτήματα τὰ ὁποῖα εὗρεν ἀπὸ κληρονομίας ἢ τῶν ὁποίων ἐγένετο, δὲν ἠξεύρω ὑπὸ ποίας συνθήκας κύριος, ἀλλ’ ἐπιθυμεῖ νὰ ἀναπτύξῃ τὴν μεγάλην καλλιέργειαν, προνοοῦμεν διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως εἷς ἐκείνους οἵτινες ἀποξενοῦνται καὶ τοῦ ἑνὸς τρίτου παραχωρεῖται ἴση ἔκτασις εἰς τὰς νέας χώρας καὶ εἰδικώτερον εἰς τὴν Μακεδονίαν. Αὐτὴ ἡ ἔκτασις δὲν θὰ πληρώνεται ὑπ’ αὐτοῦ τοῖς μετρητοῖς ἀλλὰ δι’ ὁμολογιῶν εἰς ἃς πληρώνεται καὶ αὐτὸς ἀποξενούμενος τῶν κτημάτων. Αἱ ἄλλαι διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου εἶναι λεπτομέρειαι, θεωρῶ δὲ περιττὸν ν’ ἀπασχολήσω τὴν Βουλήν. Θὰ παρακαλέσω μόνον νὰ κηρυχθῇ κατεπεῖγον, νὰ δημοσιευθῇ καὶ διανεμηθῇ εἰς τοὺς κ.κ. βουλευτάς.

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συναινούσης τῆς Βουλῆς, κηρύσσεται κατεπεῖγον. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὑπαγωγῆς τῶν τέως δήμων Ἁλμυροῦ, Πλατάνου καὶ Ὄρθρυος (Γούρας) ὑπὸ τὴν πνευματικὴν δικαιοδοσίαν τῆς ἐπισκοπῆς Δημητριάδος».

§141Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Αὐτὸ ἀναβάλλεται, κ. Πρόεδρε.

§142Α. ΚΑΣΣΑΒΕΤΗΣ. Δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ ἀναβληθῇ. Ζητεῖτε ἐκ μέρους τοῦ βουλευτοῦ Λαρίσσης κ. Γκέκα, νὰ μὴ ψηφισθῇ ἓν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἔχει χαρακτῆρα ὅλως τοπικὸν καὶ ἀφορᾷ ἰδιαιτέρως τὴν ἐπαρχίαν Ἁλμυροῦ. Ἔχομεν ὑπ’ ὄψει μας τὴν γνώμην τῆς Ἱερᾶς Συνόδου καὶ ἀφ’ ἑτέρου τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου κατὰ τὴν ὁποίαν ζητεῖται ἡ προσάρτησις τριῶν Δήμων τῆς ἐπαρχίας Ἁλμυροῦ εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Δημητριάδος. Τὸ πρᾶγμα εἶναι ἁπλούστατον, ἡ ἐπαρχία Ἁλμυροῦ διαιρεῖται εἰς τρία τμήματα, τὰ δύο κεῖνται ἐγγύτερον πρὸς τὴν Ἐπισκοπὴν Δημητριάδος, τὸ τρίτον κεῖται ἐγγύτερον τῆς Ἐπισκοπῆς πρὸς τὸν Βόλον, καὶ τοῦτο ζητεῖται νὰ ὑπαχθῇ εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Δημητριάδος. Ἐὰν ὁ κ. συνάδελφος ἐπιθυμῇ νὰ προσαρτηθῇ τμῆμα προσεγγίζον τυχὸν μᾶλλον πρὸς τὴν Λάρισαν εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Λαρίσης, ἂς φροντίσῃ νὰ ζητηθῇ τοῦτο ἁρμοδίως διὰ τῆς ἐκκλησίας καὶ τῆς ὑπηρεσίας. Ἡμεῖς δὲν ἔχομεν οὐδεμίαν ἀντίρρησιν ὅπως οἱ τρεῖς πεδινοὶ Δῆμοι, οἱ ὁποῖοι πλησιάζουσιν εἰς τὴν Λάρισαν, ἀνήκουσι δὲ εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Δημητριάδος, νὰ προσαρτηθῶσιν εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Λαρίσης.

§143Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐκκλησιαστικῶν). Περὶ τῆς σκοπιμότητος τοῦ νομοσχεδίου οὔτε ὁ κ. βουλευτὴς Λαρίσης διεφώνησεν, ἀλλ’ ἔκαμεν πρότασιν περὶ ἀποσπάσεως τῆς ἐπαρχίας Ἁγυιᾶς καὶ προσαρτήσεως αὐτῆς εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Λαρίσης. Περὶ αὐτοῦ τοῦ ζητήματος, δὲν δύναμαι νὰ ἀποφανθῶ.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γκέκας ἔχει τὸν λόγον.

§145Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Βεβαίως, ἐγὼ δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν κατὰ τῆς ὑποβολῆς τοῦ νομοσχεδίου, ἀλλ’ ἐπεθύμουν νὰ γνωρίσω διατὶ ζητεῖται νὰ ὑπαχθῶσιν οἱ τρεῖς αὐτοὶ Δῆμοι ὑπὸ τὴν πνευματικὴν δικαιοδοσίαν τῆς Ἐπισκοπῆς Δημητριάδος; Πρὸς χάριν τοῦ κυρίου Κασσαβέτη καὶ τοῦ κυρίου Χρυσοχοΐδη ἢ χάριν τῶν ἀναγκῶν τῶν κατοίκων.

§146Α. ΚΑΣΣΑΒΕΤΗΣ. Χάριν τῶν ἀναγκῶν τῶν κατοίκων.

§147Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Αἱ ἀνάγκαι εὑρίσκονται ἐκ τῆς μελέτης τῆς ἐκθέσεως τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, διότι ἡ ὑπηρεσία δὲν δύναται νὰ γνωρίζῃ. Ἐὰν λοιπὸν πρόκειται περὶ ἀναγκῶν καὶ αἱ ἀνάγκαι αὗται εἶναι τόσον ἐπιτακτικαί, ἀπορῶ πῶς οἱ κύριοι συνάδελφοι ζητοῦν νὰ προσαρτηθοῦν οἱ τρεῖς αὐτοὶ Δῆμοι εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Δημητριάδος ἐπὶ τῷ λόγῳ ὅτι κεῖνται ἐγγύτερον πρὸς τὸν Βόλον καὶ δὲν ζητοῦν νὰ προσαρτηθῶσιν εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Λαρίσσης δῆμοι ὁλόκληροι οἱ ὁποῖοι κεῖνται μόλις πέντε χιλιόμετρα ἔξωθεν τῆς Λαρίσσης καὶ ὅμως ὑπάγονται εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Δημητριάδος; Τί συμβαίνει ὅμως; Ἄλλοτε αἱ διαιρέσεις τῆς δικαιοδοσίας τῶν Ἐπισκοπῶν ἐγίνοντο ἀπὸ τὰ Πατριαρχεῖα ἀναλόγως τῶν ἀναγκῶν τοῦ Ποιμνίου, οὕτως ὥστε ἕκαστον τμῆμα νὰ ἔχῃ ἀνάλογον ἀριθμὸν κατοίκων. Ἵνα δύνανται νὰ διάγωσιν ἀξιοπρεπῶς οἱ ἐπὶ κεφαλῆς τῆς Ἐκκλησίας. Ἀλλὰ εἰς τὴν Θεσσαλίαν, ἡ ὁποία εἶχε τὴν εὐτυχίαν νὰ συνορεύῃ μετὰ τῆς Ἐλευθέρας Ἑλλάδος ἡ διαίρεσις ἐγένετο ἐπὶ ἄλλων βάσεων, οὕτω βλέπομεν, ὅτι ἡ περιφέρεια ἡ ἐκκλησιαστικὴ τοῦ Βόλου ἐπεκτείνεται μέχρι τῶν προθύρων τῆς Λαρίσσης, ἐν ᾧ ἀφ’ ἑτέρου ἡ τῆς Λαρίσσης εἰσέρχεται σχεδὸν εἰς τὸν Βόλον. Τοῦτο ἴσως ἐγένετο διότι ὁ Ἐπίσκοπος Λαρίσσης εἶχεν τὸν τίτλον Ἐξάρχου ἁπάσης τῆς Ἑλλάδος καὶ ἴσως δι’ ἐθνικοὺς σκοποὺς ἔγινεν αὐτὴ ἡ διαίρεσις.

§148Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Εἰς ὅλην τὴν Τουρκίαν συμβαίνει αὐτό, κύριε συνάδελφε.

§149Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Πιθανόν. Ἔχομεν τὴν κατάστασιν αὐτὴν ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τῆς συστάσεως τῶν Ἐπισκοπῶν ἐκεῖ. Πρόκειται σήμερον, κύριοι συνάδελφοι, μὲ τὴν διόρθωσιν, τὴν ὁποίαν θέλουν νὰ φέρουν οἱ τρεῖς Δῆμοι νὰ μείνῃ ἡ Ἐπισκοπὴ Λαρίσσης ἡ ἕδρα τοῦ Ἐξάρχου ἁπάσης τῆς Ἑλλάδος μὲ μόνην τὴν πόλιν Λάρισσαν. Δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ διευκολυνθῇ ὁ κόσμος. Ἀλλ’ ὁ κόσμος, τὸν ὁποῖον θὰ βλέπωμεν μετὰ τοῦ κυρίου συναδέλφου, νὰ ἀναχωρῇ ἀπὸ τὰ Τέμπη καὶ νὰ μεταβαίνῃ εἰς Βόλον διὰ θρησκευτικὰς αὐτοῦ ἀνάγκας, τί θὰ μᾶς εἴπῃ δὲν εἴμεθα ἡμεῖς πολῖται Ἕλληνες ἡ δὲ θεραπεία δὲν ἔπρεπε νὰ ἐπιβλέπῃ καὶ εἰς ἡμᾶς; Τὰ τμήματα τὰ συνορεύοντα μὲ τὴν ἐπαρχίαν Ἁλμυροῦ, ἡ ἀπέχουσα ἀπὸ τὰ Τρίκκαλα ἡμέρας ὁλοκλήρους ὑπάγονται εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Καρδίτσης. Δὲν εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ συσκεφθῶμεν καὶ περὶ ἐκείνων, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποτεθῇ, ὅτι γίνεται τροποποίησις δι’ ἓν μέρος καὶ πῶς τὴν τροποποίησιν αὐτὴν θὰ τὴν δικαιολογήσωμεν εἰς ἁπλοϊκοὺς συνεκτίστους χριστιανούς, οἱ ὁποῖοι ἦσαν συνειθισμένοι νὰ βλέπουν πῶς ἐμισθοδοτοῦντο, πῶς ἐλάμβανον οἱ ἱερεῖς καὶ ἀρχιερεῖς τὰ δικαιώματά των καὶ νὰ πιστεύουν, ὅτι τὰ μοναστήρια ἐξακολουθοῦν ἀκόμη νὰ εἶναι κάμπος προσφιλὴς εἰς τοὺς ἐπισκόπους καὶ μητροπολίτας; Ὅταν τὸ χριστεπώνυμον ἐκεῖνο πλῆθος εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ μεταβαίνῃ διὰ τὰς θρησκευτικάς του ἀνάγκας εἰς τὰ πέρατα τῆς Θεσσαλίας, ἀκούσῃ, ὅτι λαμβάνεται πρόνοια μόνον διὰ τὸν Δῆμον τὸν περιέχοντα καὶ μονὴν πλουσίαν τί θὰ εἴπῃ; πῶς θὰ δικαιολογήσωμεν ἡμεῖς πρὸς τοὺς ἁπλοϊκοὺς αὐτοὺς ἀνθρώπους τὴν πρᾶξίν μας; Θὰ εἴπωμεν, ὅτι δὲν ἐγνωρίζομεν, ὅτι σεῖς οἱ Ἀγκῶνες ὑποφέρετε; εἶναι οἱ καλλίτεροι ἄνδρες τῆς Θεσσαλίας. Συλλογίζεσθε, κύριοι, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει τὸν κλονισμὸν τὸν ὁποῖον θὰ ὑποστοῦν αἱ ψυχαὶ τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν εἰς τὰς θρησκευτικὰς ἰδέας των, τὰς ὁποίας πρέπει νὰ ἔχουν περὶ τῆς ἀξιοπρεπείας καὶ τῆς μερίμνης τῆς γενικῆς τῆς ἐκκλησιαστικῆς ἀρχῆς; Δὲν φοβεῖσθε, ὅτι θὰ εἴπωσιν, ὅτι ἐξακολουθοῦν καὶ μὲ τὸ σημερινὸν καθεστώς, ὄχι μόνον Δεσποτάδες, ἀλλὰ καὶ ἡ Βουλὴ νὰ ὑπηρετοῦν ἰδιωτικὰ συμφέροντα καὶ ὄχι τὰ γενικά; Ποῖος λόγος νὰ γίνῃ σήμερον ὕστερα ἀπὸ 458 χρόνια τῆς Τουρκοκρατίας ἡ διαρρύθμισις διὰ τρεῖς Δήμους μόνον καὶ ὄχι γενική, προκειμένου μάλιστα νὰ μᾶς γίνῃ ἡ παρεξήγησις αὐτή; ὑπάρχει κανεὶς κίνδυνος; ὑπάρχει κανεὶς λόγος, ὁ ὁποῖος κωλύει νὰ γίνῃ αὐτό, τὸ ὁποῖον λέγω ἐγώ, διὰ προσθήκης μιᾶς λέξεως, οἱ δὲ Δῆμοι τῆς Ἁγυιᾶς, ἀποσπώμενοι τοῦ Βόλου, νὰ ὑπάγωνται εἰς τὴν ἐπισκοπικὴν περιφέρειαν Λαρίσσης; Ποία γνωμοδότησις ἀπαιτεῖται; Ποῖος νόμος ἐπιβάλλει; Ἀποδείξατέ μου τὸν νόμον ἢ καὶ τὴν συνήθειαν, ἡ ὁποία ἐπιβάλλει νὰ ἀποφαίνωνται οἱ δεσποτάδες. Βεβαίως, θὰ εἴπῃ ὁ κόσμος, ὁ Δεσπότης τοῦ Βόλου, πάσης ὑπολήψεως καὶ σεβασμοῦ ἄξιος εἶναι καὶ δι’ ἐμέ, ἀλλὰ θὰ πιστεύσῃ ὁ ἁπλοϊκὸς κόσμος, ὅτι ὁ Δεσπότης Βόλου ἐνδιαφερόμενος νὰ ἔχῃ τὴν μονὴν εἰς τὴν δικαιοδοσίαν του ἐφρόντισε καὶ ἐπροκάλεσε γνώμην τῆς Ἱερᾶς Συνόδου καὶ τὴν φιλόνομον ἐνέργειαν τοῦ συναδέλφου μου κυρίου Κασσαβέτη. Ὁ κόσμος ἐπιθυμεῖ ὅπως ἐὰν γίνῃ κάτι τι αὐτὸ νὰ εἶναι γενικόν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πιστεύσῃ, ὅτι δύναται ἕκαστος νὰ ἐνεργῇ ἰδιαιτέρως διὰ τὸν ἰδικόν του Δῆμον. Φρονῶ λοιπόν, ὅτι μετὰ τὰ λεχθέντα ὄχι μόνον ἡ ἀξιοπρέπεια τοῦ κλήρου, ἀλλὰ καὶ τῆς Κυβερνητικῆς ἐνεργείας ἐπιβάλλει, ἵνα κανονίσωμεν τὰς Ἐπισκοπὰς αὐτὰς ἐν τῷ συνόλῳ. Ἀφοῦ ἐπὶ 458 ἔτη ὑπὸ τοὺς Τούρκους καὶ ἐπὶ 36 ἔτη ἐλευθερίας μένει αὐτὸ τὸ καθεστώς, ἂς περιμένωμεν ἀκόμη μερικὰς ἡμέρας, μέχρις οὗ λάβωμεν τὸν καιρὸν νὰ συμπληρώσωμεν τὰς ἐπισήμους αὐτὰς ἐκθέσεις καὶ τὰ δικαιολογητικά. Καὶ τὸ πρᾶγμα δύναται νὰ διορθωθῇ προστιθεμένης αὐτῆς τῆς διατάξεως, τὴν ὁποίαν σᾶς εἶπον· ἐγὼ δὲν ἠμπορῶ νὰ παρουσιασθῶ εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου καὶ νὰ δώσω ἐξηγήσεις, ὅτι κατὰ παράκλησιν τοῦ Ἐπισκόπου Βόλου ἐγένετο.

§150ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κασσαβέτης ἔχει τὸν λόγον.

§151Α. ΚΑΣΣΑΒΕΤΗΣ. Ἐγὼ δὲν θὰ παρακολουθήσω τὸν ἀγαπητόν μου συνάδελφον....

§152Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἐπιτρέπετε νὰ παρέμβω, ἴσως φέρω μίαν συνεννόησιν; Ὁ κύριος Γκέκας δὲν φαίνεται ἀμφισβητῶν τὴν ὀρθότητα τῆς προτεινομένης μεταβολῆς, ἰσχυρίζεται ὅμως, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ γείνῃ καὶ ἄλλη μεταβολή. Κατὰ τῆς ἄλλης μεταβολῆς αὐτῆς σεῖς δὲν ἀντιτάσσεσθε.

§153Α. ΚΑΣΣΑΒΕΤΗΣ. Ὄχι. Ἀπεναντίας ἐζητήσαμεν τὴν γνώμην τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, ἂν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπαγάγωμεν καὶ τὰς ἐπαρχίας Φαρσάλων καὶ Ἁγυιᾶς εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Λαρίσσης, ὁ δὲ σεβασμιώτατος ἀρχιεπίσκοπος ἀπήντησε διὰ τοῦ κυρίου Ἀλεβιζάτου, ὅτι δὲν εἶναι διατεθειμένος νὰ ἀποσπάσῃ σήμερον ἐπαρχίας, διότι σκέπτεται νὰ μεταβάλῃ ἐν γένει τὴν κατάστασιν καὶ μόνον ἐδέχθη, ἐπειδὴ πρόκειται περὶ τριῶν Δήμων μόνον τῆς ἐπαρχίας Ἁλμυροῦ νὰ προσκολληθοῦν εἰς τὴν Ἐπισκοπὴν Δημητριάδος, καθότι ἡ ἐπαρχία Ἁλμυροῦ ἀνήκει εἰς τὴν ἐπαρχίαν Δημητριάδος.

§154Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Σᾶς παρακαλῶ λοιπόν, ἐφ’ ὅσον δὲν διαφωνεῖτε, νὰ ψηφισθῇ σήμερον εἰς αʹ ἀνάγνωσιν, ὁ δὲ κύριος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν νὰ συνεννοηθῇ μὲ τὴν ἐκκλησίαν διὰ τὴν ἄλλην μεταβολὴν καὶ ἂν Ἐκκλησία εἴπῃ, ὅτι δὲν εἶναι καιρός, νὰ τοῖς εἰπῇ διατί συναινεῖς διὰ τὸ ἓν καὶ δὲν συναινεῖς διὰ τὸ ἄλλο; καὶ τότε εἰς τὴν βʹ ἀνάγνωσιν, ἀφοῦ ἐν τῷ μεταξὺ θὰ ἔχῃ γίνῃ ὥριμον τὸ πρᾶγμα, θὰ κάμωμεν τροποποίησιν, ἡ ὁποία νὰ διορθώσῃ τὸ πρᾶγμα.

§155ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§156ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον;

§157ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα Μάλιστα. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον).

§158ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ ποσοῦ διὰ τὴν κατασκευὴν τῆς ἑνωτικῆς ὁδοῦ Κοζάνης–Καρατζαλάρ.

§159Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας). Ἀναβάλλεται.

§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τῆς προτάσεως νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νόμου ΓΣΚϚʹ «περὶ Ναυτικοῦ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσθήκης καὶ τροποποιήσεως διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν ὑπηρεσίαν τῶν τριῶν Τ.».

§161Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας). Ἀναβάλλεται.

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀφομοιώσεως τῶν ἐκτάκτων ὑπαλλήλων τῆς ὑπηρεσίας τῶν Δημοσίων ἔργων».

§163Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας). Ὑπάρχουν τροπολογίαι, κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῶν ἄρθρων 3, 4, 6 καὶ 9.

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον μετὰ τῶν τροπολογιῶν τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ;

§165ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον).

§166ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μὴ ἀμέσου ἀπαιτήσεως καταβολῆς εἰς τὸ Δημόσιον Ταμεῖον ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας ΣΠΑΠ τῶν μεριδίων τοῦ Κράτους ἐκ τῶν κερδῶν ἐκμεταλλεύσεως τῶν τμημάτων ΜΚ, ΚΚΜ καὶ ΔΚ κατὰ τὰ πολεμικὰ ἔτη». Ὁ κ. Γόντικας ἔχει ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον.

§167Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μὲ ἀκούσῃ ἐπ’ ὀλίγον. Τὸ Δημόσιον δικαιοῦται νὰ λαμβάνῃ ἐκ μέρους τῆς Ἑταιρείας ΣΠΑΠ ὁλόκληρα ποσά, σύμφωνα μὲ τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους ἀναφέρει τὸ νομοσχέδιον. Δὲν φαίνεται ἐκ τῆς ἐκθέσεως τοῦ νομοσχεδίου οὔτε γνωρίζω ἂν ὑπάρχουν ἄλλα στοιχεῖα τῆς μέχρι σήμερον ὀφειλῆς τῆς Ἑταιρείας πρὸς τὸ Δημόσιον, ἐκεῖνο ὅμως τὸ ὁποῖον παρατηρῶ εἶναι ὅτι κανονίζεται μὲν ὁ τρόπος πληρωμῆς εἰς τὸ μέλλον τῆς ὀφειλῆς αὐτῆς, κανονίζεται ὅμως κατὰ τρόπον λίαν δυσανάλογον καὶ παρέχοντα μεγάλας εὐκολίας ἢ μᾶλλον χαριστικαὶ πράξεις πρὸς τὴν Ἑταιρείαν ΣΠΑΠ. Ὀφείλω νὰ ὑπενθυμίσω συζήτησιν ἄλλοτε γενομένην ἐν τῇ Βουλῇ, εἰς τὴν ὁποίαν ἔλαβα μέρος, ὅταν ἡ Ἑταιρεία ἔλαβε χαριστικῷ τῷ τρόπῳ παρὰ τῆς τότε Κυβερνήσεως τοῦ 1915 τὸ 20%, μὴ δικαιολογούμενον ποσῶς. Ἀπησχόλησα ἄλλοτε διὰ μακρῶν τὴν Βουλὴν περὶ τούτου. Ἐζήτησα τότε νὰ γίνῃ μία ἔρευνα τοῦ πράγματος εἴτε νὰ ἀκυρωθῇ τὸ παρανόμως κατὰ τὴν γνώμην μου δοθὲν 20%, διότι οὐδὲν στοιχεῖον ἐδικαιολόγει τότε τὴν αὔξησιν αὐτῶν, αὐτὸ δὲ ἐγένετο παρὰ Ὑπουργείου, τὸ ὁποῖον οὐσιαστικῶς δὲν ὑπάρχει, διότι ἐγένετο μετὰ τὰς ἐκλογὰς τῆα 31 Μαΐου, ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ τότε Κυβέρνησις κοινοβουλευτικῶς εἶχε ἀποδοκιμασθῆ ἀπὸ τὸν λαὸν καὶ παρανόμως εὑρίσκετο κατέχουσα τὴν ἀρχήν. Πλὴν τὸ ποσὸν τοῦτο τὸ ἀπώλεσεν ἡ Ἑταιρεία, ἀνταπέδωκε δέ, ὡς ἀπεδείχθη ἐκ τῶν ὑστέρων, τὴν γενομένην πρὸς αὐτὴν εὐεργεσίαν διὰ τῆς ἀναγραφῆς ἐν τοῖς βαγονίοις αὐτῆς τῆς φράσεως «κάτω ὁ προδότης». Ἐν τῷ μεταξὺ χρόνῳ ἕνεκα τῶν ζημιῶν, τὰς ὁποίας ἡ Ἑταιρεία ἰσχυρίσθη ὅτι ἔχει, τὰ κόμιστρα δὲν ἔμειναν μόνον εἰς τὰ 20%, ἀλλ’ ηὐξήθησαν τεραστίως λόγῳ τῆς παρούσης καταστάσεως, ἡ ὁποία πραγματικῶς δικαιολογεῖ αὔξησίν τινα, λόγῳ τῆς ὑπερτιμήσεως τῆς καυσίμου ὕλης καὶ τῆς αὐξήσεως τῶν μισθῶν τῶν ἐργατῶν. Τὰ αὐξηθέντα ὅμως κόμιστρα εἶναι δυσανάλογα πρὸς τὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἔχει ἡ Ἑταιρεία. Ἐκτὸς τούτου ὀφείλω νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, διὰ νὰ ἐπαναλάβω εἰς τὴν Βουλὴν τὸ καὶ ἄλλοτε λεχθὲν ὅτι τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Ἑταιρεία ἰσχυρίζετο ὅτι ἔχει οἰκονομικὴν ἀνεπάρκειαν καὶ ἐλάμβανε τὸ 20%, διένειμε παχύτατα μερίσματα.

§168Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Κακοηθέστατον.

§169Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Κακοηθέστατον, μάλιστα, ἔκαμε δὲ μετὰ τὴν λῆψιν τοῦ μερίσματος, ἐνθυμεῖσθε ὅτι συνῆψε καὶ δάνειον. Ὅταν οὑτωσὶ διεσπάθισε τὸ χρῆμα τὸ ἐθικόν της, ὅταν τόσον τεραστίως ηὔξησε τὰ κόμιστρα καὶ ὅταν τοιαύτας πράξεις διέπραξε κατὰ τὸ παρελθόν, νομίζω ὅτι δὲν δύναμαι ἐγὼ νὰ πεισθῶ, ὅτι εἶναι δικαιολογημένη ἡ νέα αὔξησις. Ὁ κ. Ὑπουργὸς βεβαίως τὸ γνωρίζει, διότι ἔχει ὑπ’ ὄψιν του ὅλους τοὺς πίνακας, τοὺς ὁποίους θὰ παρακαλέσω νὰ καταθέσῃ εἰς μέλλουσαν συνεδρίασιν. Δὲν νομίζω ὅτι ἔπρεπε τὸ Δημόσιον νὰ στερηθῇ ἐκ τούτου. Ἀλλὰ ἀκόμη, κύριε Ὑπουργέ, ἔχει παρεισφρύσῃ κατὰ πλάνην, νομίζω, καὶ τὸ ἄρθρον 5. Εἶναι γνωστὸν τί θέλει νὰ σημάνῃ τὸ ἄρθρον 5. Εἶναι γνωστὴ ἡ ἀμφισβήτησις, τὴν ὁποίαν εἶχεν ἡ πρώτη διεύθυνσις τῆς Ἑταιρείας καὶ ἡ Ἑταιρεία αὐτή. Τὸ ἄρθρον 5 ἐφάνη ὅτι πρέπει νὰ δεχθῶμεν ὅπως γίνῃ νόμος τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον, δὲν ἔχει καμμίαν θέσιν. Τὸ Δημόσιον οὐδέποτε ἀνεγνώρισε οὔτε ἤδη ἀναγνωρίζει, ὅτι εἴτε καὶ πόρρωθεν ἔχει τοιοῦτον δικαίωμα ἡ Ἑταιρεία.

§170Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἐὰν ἔχῃ ἄλλως τε δικαίωμα ἡ Ἑταιρεία τὸ ἔχει.

§171Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Βεβαίως, ἂν τὸ ἔχῃ δὲν τὸ χάνει. Συνεπῶς νομίζω ὅτι τὸ ἄρθρον 5 εἶναι ἀπαλειπτέον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὰς εὐκολίας αὐτὰς ἐκ μέρους τοῦ Δημοσίου ἡ Ἑταιρεία, πρέπει νὰ γίνῃ ἀναθεώρησις τῶν κομίστρων, τὰ ὁποῖα ἔβαλε, διότι ἀπ’ ἐδῶ μέχρι Πατρῶν βαγόνι, τὸ ὁποῖον ἐπήγαινε μὲ 200 δραχ. σήμερον πηγαίνει μὲ 450. Εἶναι φρικωδῶς ηὐξημένα τὰ κόμιστρα. Ἔχει καὶ μετὰ τὴν αὔξησιν αὐτὴν ἀνάγκην τῆς αὐξήσεως; Ἐὰν ἔχῃ, νὰ γίνῃ, ἀλλὰ τὸ Δημόσιον δὲν εἶναι δίκαιον νὰ στερηθῇ τοῦ τόκου.

§172Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Ὑπόσχεται ἡ Κυβέρνησις νὰ μὴ εἰσπράξῃ τὸ μερίδιον, τὸ ὁποῖον δικαιοῦται ἐκ τῆς ἐκμεταλλεύσεως, τοῦτο γίνεται, ὡς ἐκ τῶν μεγάλων δαπανῶν. Εἶναι βεβαίως ἀκριβές, ὅτι ἐὰν ἡ Ἑταιρεία εἶχε μεγάλα κέρδη θὰ ἔδιδεν εἰς τὸ Κράτος, ἀλλ’ αἱ περιστάσεις εἶναι τόσον ἀνώμαλοι, ὥστε θὰ εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι ἡ Ἑταιρεία εἶναι ἀνίκανος νὰ ἀπολύσῃ τὰς ὑποχρεώσεις της.

§173Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Θὰ πάρῃ ἀπὸ τὸ Κράτος ἡ Ἑταιρεία.

§174Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Ἐσκέφθημεν νὰ ζητήσωμεν ἐξουσιοδότησιν ἀπὸ τὴν Βουλὴν νὰ μὴ εἰσπράξωμεν τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον θὰ ἐδικαιούμεθα ἐκ τῆς συμβάσεως, διότι ἡ Ἑταιρεία εἶναι ἀνίκανος νὰ ἀπολέσῃ τὸ ποσὸν τοῦτο. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῶν τόκων, τοῦτο δὲν ἔχει μεγάλην ἀξίαν, ἐν τούτοις δέχομαι τροπολογίαν τούτων καὶ εἰς αὐτὴν τὴν τροπολογίαν θὰ περιλάβω τὸ ζήτημα τῶν τόκων.

§175Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἀπὸ τὴν ἐπιστράτευσιν θὰ πάρῃ τὸ Κράτος πολλά.

§176Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Ἐτέθη ὑπὸ τὸ πνεῦμα αὐτό, διότι ἡ Ἑταιρεία ἐξέφρασεν, ὅτι ἐν ᾗ περιπτώσει ὑπεδέχετο τοιαύτην ἀπόφασιν τῆς Κυβερνήσεως διὰ τῆς συμβάσεως, θὰ ἐθεωρεῖτο ἡ βούλησις αὐτῆς νὰ συνάψῃ τὴν σύμβασιν, ὡς δηλοῦσαν παραίτησιν τοῦ δικαιώματος, τὸ ὁποῖον ἔχει ἤδη, ὅπως προσάγῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ὄχι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον σεῖς ὑποθέσατε, ἀλλὰ νὰ ἀμφισβητήσῃ ἄλλα δικαιώματα, τὰ ὁποῖα ἔχει ἐκ τῆς ἀνωμάλου καταστάσεως, ἕνεκα τοῦ πολέμου, δηλαδὴ ἡμεῖς ἐκ τῆς συμβάσεως νὰ μὴ εἰσπράξωμεν ποσόν, τὸ ὁποῖον ὀφείλει ἡ Ἑταιρεία Πελοποννήσου. Ἡ Ἑταιρεία φοβεῖται ἐκ τῆς ἀποδοχῆς τῆς τοιαύτης συμβάσεως, ὅτι θὰ ἀναγνωρίσωμεν, ἕνεκα τῆς ἀνωμάλου καταστάσεως ὅπως ἐκπληρώσῃ τὰς ἐκ τῆς συμβάσεως ὑποχρεώσεις της, ἀλλὰ ἀναγνωρίζει, ὅτι εἴτε τὸ θέτομεν τὸ ἄρθρον αὐτό, εἴτε δὲν τὸ θέτομεν ἡ Ἑταιρεία δὲν ἔχει τὰ δικαιώματα αὐτὰ καὶ ἐπιμένως, ἀφ’ οὗ ἐξαλειφθῇ τοῦ κ. συναδέλφου ὁ φόβος, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν ἀπὸ τὰ δικαστήρια ἔστω, ὅτι καὶ ἡμεῖς πόρρωθεν ἀναγνωρίζομεν τὸ δικαίωμα νὰ μὴ ἀπολέσῃ τὰς ὑποχρεώσεις αὐτῆς. Δέχομαι, ὅπως ἀπαλειφθῇ τὸ ἄρθρον 5 κατὰ τὴν δήλωσιν αὐτὴν ἐλπίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀντίρρησις διὰ τὸ νομοσχέδιον. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἶναι νομοσχέδιον ἐπιεικείας εἰς μίαν σιδηροδρομικὴν ἑταιρείαν, ἡ ὁποία παρέχει πραγματικῶς μεγάλας ὑπηρεσίας, ὡς ἰδίας κατὰ τὴν ἐπιστράτευσιν τώρα. Λάβετε ὑπ’ ὄψιν καὶ τὰς ζημίας, αἱ ὁποῖαι προέρχονται εἰς τὴν Ἑταιρείαν ἐκ τῶν στρατιωτικῶν μεταφορῶν καὶ δι’ αὐτὸ εἰσάγει ἡ Κυβέρνησις τὸ νομοσχέδιον. Εἰς τὸν κ. συνάδελφον θὰ καταθέσω σημείωμα τῶν σχετικῶν συμβάσεων, ἐὰν ἐπιθυμεῖ καὶ λεπτομερείας περὶ αὐτῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ παρελθόν, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ κ. συνάδελφος δηλῶ, ὅτι θὰ τροποποιήσωμεν τὰ τῆς οἰκονομικῆς διαχειρίσεως κατὰ τὴν παρελθοῦσαν δὲ σύνοδον περιελήφθησαν διατάξεις εἰς τὸν νόμον κατὰ τὰς ὁποίας δι’ εἰδικῶν κανονισμῶν θὰ ὑποχρεωθῶσιν αἱ Ἑταιρεῖαι νὰ κανονίζωσι τοὺς ἰσολογισμοὺς αὐτῶν, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸς ὁ ἔλεγχος αὐτῶν καὶ ἡ ἐξασφάλισις τῶν δικαιωμάτων τοῦ Κράτους ἀπέναντι τῶν Σιδηροδρομικῶν Ἑταιρειῶν ἐν γένει. Ἕνεκα τῆς καταστάσεως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δημοσιευθῶσι τὰ τῆς διαχειρίσεως τῆς Ἑταιρείας. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ τῆς διοικήσεως, τῆς Ἑταιρείας, ὁ κ. Π.... ἀπεμακρύνθη ἀπὸ τὴν Ἑταιρείαν. Δυστυχῶς μόλις ἀνελάβομεν τὴν ἀρχὴν διὰ τῆς συμβάσεως ἐπρόκειτο νὰ ἀποπεμφθῇ καὶ νὰ εἶναι περιορισμένος, ὡς ἐκ τούτου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ τίποτε διὰ τὸν ἔλεγχον τῆς παρελθούσης διαχειρίσεως, θὰ κάμωμεν ὅ,τι εἶναι δυνατόν, ἡ πλήρης τακτοποίησις θὰ γίνῃ, ὅταν τεθῶσιν εἰς ἐφαρμογὴν τὰ τῆς διαχειρίσεως.

§177Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ λέγητε περὶ ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν, διότι τὸ νὰ φύγῃ ὁ ἑταῖρος δὲν εἶναι σπουδαῖον, αἱ Ἑταιρεῖαι ἔχουσι μετόχους, οἱ ὁποῖοι ἀπολαμβάνουσι τὸ μέρισμά των. Πρέπει νὰ γνωρίζωμεν, ὅτι ἡ διανομὴ τῶν μερισμάτων φέρει καὶ ὑποχρεώσεις ἀντιστοίχους, ἡ γλυκύτης θὰ φέρῃ καὶ πικρίας εἰς τὸ μέλλον, καὶ ἀπὸ τὰς στρατιωτικὰς μεταφορὰς δὲν ζημιοῦται ἡ Ἑταιρεία Σ.Π.Α.Π. τοὐναντίον ἐκ τῶν ἐπιστρατεύσεων ἀπήλαυσε μεγάλα κέρδη, καὶ εἰς τὰ 1912 καὶ εἰς τὰ 1913 καὶ εἰς τὰ 1914 καὶ εἰς τὰ 1915, ἀπέδειξε δὲ ἄλλωτε ἐδῶ προσαγαγὼν τοὺς ἰσολογισμοὺς κατὰ τὴν ἐπιστράτευσιν καὶ κατὰ τὸν πόλεμον, ὅτι ὅλα αὐτὰ προήρχοντο ἐκ μέρους τοῦ Κράτους. Εἶναι ἀνάγκη νὰ τὰ ὑπενθυμίσωμεν εἰς τοὺς ἐνδιαφερομένους ἐν γένει.

§178ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται πολλοί).

§179ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Αʹ. συζήτησις τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 780 τοῦ 1917 περὶ ὀργανισμοῦ τῆς Κεντρικῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ. συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεων τῶν περὶ τοπογραφικῆς ὑπηρεσίας διατάξεων τοῦ 972 νόμου» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ. συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κατασκευῆς ἐξυγιαντικῶν ἔργων ἐν Θεσσαλονίκῃ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ. συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐποπτείας τῶν ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν». Ὁ κ. Χ. Βασιλακάκης ἔχει τὸν λόγον.

§180Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Εἶμαι ἴσως ἀπὸ τοὺς πρώτους ποῦ ἐζήτησα τὴν ἐξάσκησιν ἑνὸς ἐλέγχου ἐκ μέρους τοῦ Κράτους τῶν ἀνωνύμων ἑταιρειῶν. Χαίρω διότι λαμβάνετε τὴν πρωτοβουλίαν νὰ φέρητε ὑπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς νομοσχέδιον τοιοῦτον κατόπιν τῆς ματαιώσεως τοῦ ἄλλου νομοσχεδίου, ἐν τούτοις ἐπειδὴ φρονῶ, ὅτι τὸ ζήτημα εἶναι παρὰ πολὺ σπουδαῖον ἔχω τὴν πεποίθησιν ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ εὐρυτάτη συζήτησις ἐπ’ αὐτοῦ. Θὰ ἐπεθύμουν, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργός, εὐαρεστῆτε νὰ τὸ ὑποβάλῃ εἰς τὴν κρίσιν τῆς ἐπιτροπῆς.

§181Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὑπεβλήθη.

§182Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Σήμερον διενεμήθη, δὲν ἔλαβον τὸν καιρὸν νὰ τὸ διαβάσω.

§183ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἔκθεσις διενεμήθη.

§184ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Σήμερον διενεμήθη τὸ νομοσχέδιον.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἔκθεσις τῆς ἐπιτροπῆς;

§186Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Λυποῦμαι, διότι δὲν ἔλαβον καιρὸν οὔτε νὰ τὸ ἀναγνώσω. Θὰ παρεκάλουν νὰ τὸ ἀναβάλλητε διὰ νὰ τὸ μελετήσωμεν, κ. Ὑπουργέ, ὅπως καὶ τὰ νομοσχέδια τοῦ Χρηματιστηρίου, ἐψηφίσαμεν τόσον βεβιασμένως.

§187Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας, ὅτι σεῖς ἴδιοι ἐζητήσατε νὰ τελειώσωμεν τὰς ἐργασίας τὸ Σάββατον, αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον θὰ περάσῃ καὶ ἂν πρόκειται νὰ μείνωμεν καὶ 3 καὶ 4 ἑβδομάδας, ἐὰν ὑπάρξῃ κωλυσιεργεία.

§188Α. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἂς ψηφισθῇ, κ. Πρόεδρε.

§189Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Πολὺ καλά.

§190ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον).

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ ἀκατασχέτου τῶν ἐπὶ ἀποφάσεων τῆς κατὰ νόμον 924 «περὶ Μικτῆς Ἐπιτροπείας ἀποζημιώσεων στηριζομένων ἀπαιτήσεων». Ὁ κ. Πολυχρονιάδης ἔχει ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον.

§192Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΑΔΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὅπως λάβῃ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι αἱ ἀποζημιώσεις αὐταὶ προέρχονται ἐκ στερήσεως τῆς προσωπικῆς ἐλευθερίας, θὰ εἶναι λοιπὸν ἄδικον νὰ κατάσχωνται οὐχὶ δὲ κάτω τῶν 5000 δραχμῶν. Νὰ ὁρισθῇ, ὅτι πάσης ἀποζημιώσεως θιγούσης τὴν προσωπικὴν ἐλευθερίαν.

§193ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον).

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ. συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπιβολῆς προσθέτου λιμενικοῦ φόρου ἐπὶ τοῦ διὰ τῶν λιμένων καὶ παραλίων τοῦ Κράτους, ὡς καὶ τῶν διὰ ξηρᾶς ἐξαγομένου γαιάνθρακος λυγνίτου. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κατατάξεως εἰς τὸ μόνιμον στέλεχος τῶν ὑπαξιωματικῶν μηχανικῶν τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ ἐφέδρων τοιούτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως καὶ τροποποιήσεως διατάξεων τῶν νόμων 847 καὶ 160 περὶ φυλακῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς ὑπὸ τοῦ Δημοσίου καταβολῆς τῆς πρὸς ἐκτέλεσιν λιμενικῶν ἔργων ἐν Λευκάδι ἀπαιτουμένης δαπάνης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀνασυστάσεως τοῦ ἐκ τῆς πυρκαϊᾶς τῇ 27 Φεβρουαρίου 1918 καταστραφέντος ἀρχείου τοῦ Πρωτοδικείου Χίου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ Στρατιωτικῆς ὀργανώσεως τῶν ὑπὸ τοῦ Κράτους ἐπιτασσομένων ἢ ναυλωμένων πλοίων ἢ πλοιαρίων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμβατικῆς σχέσεως τῶν ἐργατῶν ὡρισμένων ἐπιχειρήσεων περὶ αὐξήσεων ἐργατικῶν μισθῶν καὶ τιμολογίων δημοσίων ἐπιχειρήσεων καὶ ἐπεκτάσεως τῶν νόμων ΔΚΗʹ καὶ 325». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μεταφορᾶς εἰς τὸν κατὰ θάλασσαν στρατὸν τῶν κεκτημένων δίπλωμα κυβερνήτου ἐμπορικῶν πλοίων ἐφέδρων τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπονομῆς χρηματικῶν βραβείων εἰς ἐφευρέτας ἢ βελτιώσεως μηχανημάτων συσκευῶν ἢ καὶ ἐν γένει εἰδικὰς χρησιμοποιήσεις πρώτων ὑλῶν, δι’ ὧν ἐπιτυγχάνεται οἰκονομία καυσίμων ἢ φωτιστικῶν ὑλῶν ἐν τῇ καθόλου βιομηχανίᾳ ἢ συγκοινωνίᾳ ξηρᾶς ἢ θαλάσσης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὑπαγωγῆς τοῦ ἐλέγχου μελετῶν τεχνικῶν τινων ἔργων εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας.» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παροχῆς πιστώσεως εἰς τὴν διαχείρισιν τῶν ταχυδρομικῶν ἐνσήμων τοῦ Κεντρικοῦ Ταχυδρομείου Ἀθηνῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ στρατιωτικῆς τηλεγραφικῆς ὑπηρεσίας ἐν ἐκστρατείᾳ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κατασκευῆς τῶν ὁδῶν Φαλήρου–Βουλιαγμένης καὶ Σιδηροδρομικοῦ σταθμοῦ Μενιδίου–Πάρνηθος». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως λογιστικοῦ γραφείου παρὰ τῷ τμήματι τῶν ἐπιταγῶν τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας, τροποποιήσεως τῶν ἄρθρων 2 καὶ 8 τοῦ νόμου ΒΨΞϚʹ «περὶ ταχυδρομικῶν ἐπιταγῶν ἄνευ διατυπώσεων τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ νόμου τούτου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναγραφῆς πιστώσεως ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ τοῦ Κράτους ὑπὲρ τοῦ Γενικοῦ Ἐκκλησιαστικοῦ Ταμείου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς λειτουργίας καὶ ὑπηρεσιῶν τοῦ κατὰ τὸν νόμον 241 αὐτοτελοῦς γραφείου ξένων καὶ ἐκθέσεων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τὸν Παντελῆν Καρασεβδᾶν». Ἐπ’ αὐτοῦ θέλει διεξαχθῆ μυστικὴ διὰ σφαιριδίων ψηφοφορία. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου ψηφίζουσιν εἰς τὸ «Ναί», οἱ μὴ παραδεχόμενοι ψηφίζουσιν εἰς τὸ «Ὄχι». Παρακαλοῦνται νὰ προσέλθωσιν ὡς ψηφολέκται οἱ κ. κ. Δ. Γκλαβᾶς καὶ Ι. Λεκανίδης. Ἄρχεται ἡ ψηφοφορία. (Διενεργεῖται ἡ διὰ σφαιριδίων μυστικὴ ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Δ. Γκλαβᾶ καὶ Ι. Λεκανίδη, τοῦ κ. Γραμματέως ἐκφωνοῦντος τὰ ὀνόματα τῶν κ. κ. βουλευτῶν κατὰ περιφερείας).

§195ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τὶς μὴ ψηφοφορήσας; (Οὐδεὶς ἀπαντᾷ). Ἄρχεται ἡ διαλογή. (Διενεργεῖται ἡ διαλογὴ ὑπὸ τῶν ψηφολεκτῶν).

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπερατώθη ἡ διαλογή. (ἀναγινώσκει). Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 140 ἅπαντες ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου. Ἑπομένως τὸ νομοσχέδιον ἐψηφίσθη κατ’ ἄρθρον.

§197ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ λυθῇ ἡ συνεδρίασις κ. Πρόεδρε. Νὰ λυθῇ.

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις ἵνα ἐπαναληφθῇ αὕτη τὴν 4ην μ. μ. αὔριον. (Ὥρᾳ 8 μ. μ.)