1918.03.12

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 11Η

τῆς 12 Μαρτίου 1918

ΠΡΟΕΔΡΙΑ κ. Θ. ΣΟΦΟΥΛΗ

(Ὥρᾳ 4. 5′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ Συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης Συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Οἱ Α. Καραμάνης, Χρ. Κυριακόπουλος καὶ Θ. Καραμάνης ἐκ Πατρῶν, ἱκετεύουσι τὴν Βουλὴν, ὅπως λάβῃ νομοθετικὴν πρόνοιαν περὶ τοποθετήσεως τῶν βυρσοδεψείων μακρὰν τῆς πόλεως, λόγῳ βλάβης τῆς ὑγείας τῶν κατοίκων. Οἱ Οἰνοπνευματοποιοὶ καὶ Σταφιδέμποροι Λέσβου, παρακαλοῦσιν ὅπως ἀνασταλῇ μέχρι πέρατος τοῦ πολέμου καὶ ἓξ μῆνας ὑστεροχρόνως ἡ ἀπαγόρευσις οὐζοποιήσεως. Ὁ Δημ. Κ. Νέρης παρακαλεῖ, ὅπως ληφθῇ πρόνοια περὶ τοῦ υἱοῦ του καὶ μονιμοποιηθῇ εἰς τὸν πίνακα τῶν μονίμων ὑποταμιῶν τοῦ στρατοῦ. Οἱ κάτοικοι κοινότητος Λογκᾶς παραπονοῦνται διὰ τὴν ἀναβαλλομένην συγκοινωνίαν Καλαμῶν–Μαράθου. Ἀνώνυμοί τινες ἀνθυπασπισταὶ τοῦ πεζικοῦ παρακαλοῦσιν ὅπως ἀρθῇ τὸ εἰς αὐτοὺς γενόμενον ἀδίκημα διὰ τοῦ νόμου 728. Οἱ μικροϊδιοκτῆται Τρικκάλων παρακαλοῦσι τὴν Βουλὴν ὅπως αἱ γαῖαι των ἐξαιρεθῶσι τῆς διανομῆς. Τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης διαβιβάζει διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10645 ἐγγράφου πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς πρὸς ἀνακοίνωσιν πρὸς τὴν Βουλὴν, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἐκδοθέντος νόμου 818, τεσσαράκοντα καὶ ἑπτὰ Νομοθετικὰ Διατάγματα ἐκδοθέντα κατὰ τὴν ἀπουσίαν τῆς Βουλῆς, ἅτινα καὶ ἀνακοινοῦνται. Ὁ Βουλευτὴς κ. Μ. Δαζέας ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ μεταφορᾶς ἐφέδρων ἀξιωματικῶν ἀπὸ ὅπλου εἰς ὅπλον». Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας κ. Ἀλ. Παπαναστασίου καταθέτει τὰ κατωτέρω νομοσχέδια: 1) «Περὶ κυρώσεως τῆς παρατάσεως τῆς μεταξὺ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ Ἑταιρείας Eastern Telegraph Company συμβάσεως» καὶ 2) «Περὶ προσωρινῆς ὑπερτιμήσεως τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος ἢ ἀερίου». (Ἀμφότερα τὰ νομοσχέδια παραπέμπονται εἰς τὴν ἁρμοδίαν Ἐπιτροπὴν τῆς Βουλῆς). Ὁ ἐκ Μεσσηνίας Βουλευτὴς κ. Π. Μερλόπουλος, ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀναθεωρήσεως πινάκων προβιβασμοῦ ἀξιωματικῶν κλπ.», ἥτις θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. Ὁ ἐκ Κεφαλληνίας Βουλευτὴς κ. Α. Τ. Μπασιᾶς ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου περὶ Σωματείων», ἥτις θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. Οἱ Βουλευταὶ κ. κ. Ν. Γαρδικιώτης, Δ. Γκλαβᾶς, Α. Θανόπουλος, Δ. Κατσίνας, Δ. Ἀλεξανδρίδης κλπ., ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς θέσεως τῶν ἰδιωτικῶν ὑπαλλήλων ἐν περιπτώσει ἐπιστρατεύσεως», ἥτις θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. Ἡ ἐπὶ τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις αὐτῆς ἐπὶ τῶν κάτωθι νομοσχεδίων· 1) «Περὶ παροχῆς συνδρομῆς ἐκ τοῦ Δημοσίου Ταμείου ὑπὲρ τῆς Παιδιατρικῆς Κλινικῆς τοῦ Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου». 2) Περὶ ἐγκρίσεως τοῦ ἀπὸ 3 Ἰανουαρίου 1918 (5), Νομ. Διαταγμάτων περὶ ἀναγραφῆς πιστώσεως 15 χιλ. δραχμῶν ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν διὰ συνδρομὴν τοῦ Κράτους ὑπὲρ τοῦ Δημοτικοῦ Βρεφοκομείου Ἀθηνῶν» καὶ 3) Περὶ χορηγήσεως πιστώσεως διὰ τὰς στατιστικὰς ἐργασίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν».

Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Τερζάκης ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν Κοινοτικῶν Συμβουλίων Ἀσειᾶς, Κατσηγρίου, Πουλαλίδας, Ἀνυφᾶς καὶ Σπαντσίκου.

§4Δ. ΤΕΡΖΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι μεγίστη ἡ δυσφορία ἡ ἐπικρατοῦσα μεταξὺ τῶν γεωργικῶν πληθυσμῶν τῶν καπνοπαραγωγῶν περιφερειῶν τῆς Παλαιᾶς καὶ Νέας Ἑλλάδος. Ἡ δυσφορία αὕτη προέρχεται ἐκ τῆς μονοπωλήσεως τῶν καπνῶν τῆς παραγωγῆς τοῦ 1917. Πρὶν δὲ υἱοθετήσω καὶ μεταφέρω τὰ παράπονα τῶν γεωργικῶν πληθυσμῶν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ ἐνόμισα ὅτι εἶχον καθῆκον νὰ ἐρευνήσω καὶ νὰ ἀνεύρω τὰς ἀφορμὰς ἐκείνας αἱ ὁποῖαι συνετέλεσαν καὶ συντελοῦσιν εἰς τὴν μὴ ἐξαγωγὴν τοῦ προϊόντος τούτου. Οἱ μὲν καπνοπαραγωγοὶ ἰσχυρίζονται ὅτι ἡ κυριωτέρα ἀφορμὴ τῆς μὴ ἐξαγωγῆς τῶν καπνῶν εἶναι ἡ ἐπιβληθεῖσα ἐσχάτως φορολογία ἐπὶ τοῦ ἐξαγομένου καπνοῦ, οἱ ὑποστηρίζοντες ὅμως τὴν ἐπιβληθεῖσαν φορολογίαν διατείνονται ὅτι ἐπὶ προϊόντος τοῦ ὁποίου ἡ τιμὴ ὑψώθη τόσον, φορολογία 1, 1.50, 2, 2.50 δραχμῶν, ἀναλόγως τῆς ποιότητος ἐπὶ τῆς ἐξαγωγῆς, δὲν εἶναι τοιαύτη ὥστε νὰ σταματήσῃ ἡ πώλησις καὶ ἐξαγωγὴ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω, ὅτι δὲν συμφωνῶ οὔτε μετὰ τῶν παραγωγῶν τῶν ὑποστηριζόντων, ὅτι μόνη ἡ φορολογία ἡ ἐπιβληθεῖσα ἐσταμάτησε τὴν ἐξαγωγήν. Ἀλλὰ δὲν δύναμαι νὰ δεχθῶ ὅτι δὲν εἶναι καὶ ἐκείνη ἡ ἀφορμὴ ἡ ὁποία δὲν ἐπέδρασεν ἐπὶ τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ προϊόντος. Κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου τοῦ γενομένου νόμου «περὶ φορολογίας τοῦ καπνοῦ» εἶχον τὴν τιμὴν ἐπανειλημμένως νὰ λάβω τὸν λόγον καὶ νὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν νὰ μὴ ἐπιμένῃ εἰς τὴν φορολογίαν αὐτὴν καθ’ ὅσον ἡ ἐπιτροπὴ ἐδέχθη ἐν τῇ συζητήσει, ὅτι ἐφοβεῖτο ὅτι ἦτο δυνατὸν διὰ τῆς μεγαλειτέρας φορολογίας νὰ κλείσωμεν τὰς θύρας τοῦ καπνοῦ, τὰς ὁποίας αἱ περιστάσεις κατώρθωσαν νὰ ἀνοίξωσιν εἰς τὰς ξένας ἀγοράς. Λαμβάνω μίαν στατιστικήν, τὴν ὁποίαν τὸ Ὑπουργεῖον, νομίζω τῶν Ἐξωτερικῶν, ἀπέστειλε πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν καὶ βλέπω ὅτι ἐνῷ κατὰ τὰ ἔτη 1914, 1915, 1916 καὶ 1917 ἡ εἰσαγωγὴ τοῦ ἑλληνικοῦ καπνοῦ ἦτο εἰς τὴν ἀμερικανικὴν ἀγορὰν μεγαλειτέρα, τὶ παρατηρεῖται ἐφέτος; Ὅτι μέχρι τοῦ μηνὸς τούτου τοῦ Μαρτίου ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ καπνοῦ εἶνε εἰς τὸ ἐλάχιστον ὅριον, ἐν τῇ ἰδιαιτέρᾳ μου περιφερείᾳ τοῦ Ναυπλίου καὶ τοῦ Ἄργους ὅπου εἶνε μᾶλλον καπνοπαραγωγικαὶ περιφέρειαι τὴν στιγμὴν ταύτην παρατηρεῖται ὅτι ἔχει ἐξαχθῇ τὸ 2% ἐνῷ κατὰ τὰ ἄλλα προηγούμενα ἔτη δὲν ὑπῆρχεν εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν ἓν δέμα. Τί συμβαίνει; Πταίει ἡ φορολογία τοῦ καπνοῦ, ἢ ὅπως ἰσχυρίζονται οἱ ὑποστηρίζοντες τὴν φορολογίαν τοῦ καπνοῦ πταίει τὸ τρὰστ τῶν ἐμπόρων; Δὲν δέχομαι, κύριοι, ὅτι ὑπάρχει τρὰστ τῶν ἐμπόρων, διότι δὲν εἶναι εὔκολον εἰς μίαν περίστασιν, καθ’ ἣν παρουσιάζονται τόσα ἔκτακτα κέρδη καὶ ἐδεκαπλασιάσθη τὸ προϊὸν ὅτι εἶνε δυνατὸν μία ὁμὰς ἐκ 12 ἐμπόρων νὰ ὑποδουλώσῃ τὴν ἀγορὰν, ὄχι, διότι ὑπάρχουσιν καὶ ἄλλα πρόσωπα γνωρίζοντα καλῶς τὸ ἐμπόριον, τὰ ὁποῖα ἤθελον ὑποκαταστήσῃ αὐτοὺς καὶ προέβωσιν εἰς τὴν ἀγορὰν καπνοῦ διὰ νὰ ἀπολαύσωσι τοῦ μεγάλου κέρδους, ἴσως καὶ οἱ διατεινόμενοι ὅτι ἡ φορολογία τοῦ καπνοῦ εἶνε ἐκείνη, ἡ ὁποία ἐσταμάτησε τὴν κατανάλωσιν, βεβαίως ὄχι. Δύο τινὰ εἶναι ἐκεῖνα ποῦ ἐπέδρασαν, ἀφ’ ἑνὸς ἡ φορολογία τοῦ καπνοῦ καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἡ ὑπερπαραγωγὴ τοῦ καπνοῦ, ἡ ὁποία παρετηρήθη εἰς τὴν Ἑλλάδα. Τὸ συμπέρασμα, εἰς τὸ ὁποῖον καταλήγω χωρὶς νὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλήν, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἤκουσε πολλάκις τοὺς καπνοπαραγωγοὺς, εἶνε ὅτι ὀφείλει ἡ Κυβέρνησις προλαμβάνουσα τὴν καταστροφὴν, ἡ ὁποία θέλει ἐπέλθει εἰς τὴν καπνοπαραγωγὴν τῆς Ἑλλάδος, ἡ ὁποία ὑπὸ τόσους καλοὺς οἰωνοὺς εἰσῆλθεν εἰς τὴν παγκόσμιον ἀγορὰν καὶ κατέκτησε τὰς παγκοσμίους ἀγοράς, θὰ εἶναι εὐχάριστον ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἀναγνωρίζουσα ὅτι ὁ καπνὸς δὲν πρέπει νὰ σταματήσῃ, ὅτι εἶνε ὀρθὸν καὶ συμφέρον νὰ ὑποβοηθήσῃ εἰς τὴν περίστασιν αὐτὴν τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ καπνοῦ, θὰ εἶνε ὀρθὸν, λέγω, ἡ Κυβέρνησις ἐὰν δώσῃ εἰς τοὺς παραγωγοὺς μίαν εὐκαιρίαν ἐπεκτάσεως τοῦ προϊόντος διὰ τῆς ἐλαττώσεως ἰδίᾳ τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ, διότι ἂν ἡ Κυβέρνησις ἐπιμείνῃ νὰ κρατήσῃ τὴν φορολογίαν τοῦ καπνοῦ εἰς τὸ σημεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον ἔχει τεθῆ, δὲν θὰ κάμῃ τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ κλείσῃ τὰς θύρας τῶν καπνοπαραγωγῶν ἀφ’ ἑνὸς εἰς τὰς ἀγορὰς καὶ τὸ Δημόσιον ἀφ’ ἑτέρου νὰ ὠφεληθῇ ὀλιγώτερον, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξαχθῇ καθόσον ἡ ἐποχὴ παρῆλθε καὶ ἐγγίζει ἡ ἐποχὴ τῆς νέας παραγωγῆς.

§5Δ. ΠΑΖΗΣ. Αἱ συνθῆκαι σήμερον εἶνε ἀλλοῖαι ὡς γνωρίζετε, ἐπῆλθε κάποια κρίσις, πωλοῦσι δὲ πρὸς τρεῖς δραχμὰς τὴν ὀκᾶν, δι’ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ προβῇ εἰς τὴν ἐλάττωσιν.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γαρδικιώτης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§7Ν. ΓΑΡΔΙΚΙΩΤΗΣ. Καὶ ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ ἂν καὶ ἡ γνώμη μου εἶνε ὅτι ἡ κρίσις, ἡ ὁποία παρατηρεῖται δὲν ὀφείλεται ἀποκλειστικῶς εἰς τὴν φορολογίαν, ἀλλὰ εἰς ἄλλα αἴτια καὶ δὴ εἰς τὴν εἰσαγωγὴν ἄλλων καπνῶν εἰς τὴν Ἀμερικὴν καὶ εἰς ἄλλα μέρη ὅπου κινδυνεύει τὸ πλεῖστον τῶν ἑλληνικῶν καπνῶν τῆς κατωτέρας ποιότητος. Διὰ τοῦτο καὶ ἕνεκα τῆς εἰσαγωγῆς εἰς τὰς ξένας ἀγορὰς τὰς μοναδικὰς οὕτως εἰπεῖν, τῆς Ἀμερικῆς καὶ ἄλλων μερῶν καταναλώσεως ἑλληνικῶν καπνῶν, αἱ τιμαὶ ἐξέπεσαν κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε τὰ καπνὰ εἰς τοὺς παραγωγοὺς σήμερον νὰ ἀποδίδουν 4–5 δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν. Ἐρωτᾶται εἶναι δίκαιον ἀπὸ τοὺς παραγωγοὺς διὰ τὰ καπνὰ τῆς αʹ ποιότητος νὰ λαμβάνῃ μέρισμα ἡ Πολιτεία 50%; Βεβαίως ὅταν ἐπεβλήθη ὁ φόρος ἔπρεπε νὰ λαμβάνῃ, διότι τὰ καπνὰ εἶχον 10 καὶ 15 δραχμάς, ἐνῷ σήμερον ἔχουσι 4 καὶ 5 δραχ. κατ’ ὀκᾶν, τῆς δὲ βʹ ποιότητος 3 δραχμάς, πλὴν τῶν δαπανῶν, εἰς τὰς ὁποίας ὑποβάλλονται. Ἐλέχθη ὅτι ἡ γεωργικὴ τάξις ὠφελήθη ἐκ τῆς πωλήσεως ἄλλων δημητριακῶν καρπῶν, ἀλλὰ ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ αὐτῶν ἔχει καλῶς, ἀλλ’ ὑπάρχει καὶ ὡρισμένη τάξις, ἡ ὁποία ἀποζῇ ἀπὸ τὰς καπνοφυτείας μόνον. Διὰ τοῦτο θὰ παρεκάλουν τὴν Κυβέρνησιν νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα τῆς φορολογίας καὶ ἐὰν εἶνε δυνατὸν νὰ ἐλαττώσῃ τὸν φόρον.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θανόπουλος ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§9Α. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐν σχέσει πρὸς τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ καπνοῦ, διὰ Β. Διατάγματος ἀναγνωρίζει κέντρα ἐξαγωγῆς τοὺς λιμένας καὶ ἐν γένει τοὺς ὅρμους, ἀπέκλεισε δὲ καὶ δὲν ἀνεγνώρισε κέντρα ἐξαγωγῆς τὰ κατ’ ἐξοχὴν παραγωγὰ μέρη, εἰς τὰ ὁποῖα συγκαταλέγονται τὰ Τρίκκαλα καὶ πρὸ παντὸς ἡ Καρδίτσα, ἡ ὁποία ἐξάγει πρὸ εἰκοσαετίας καπνὸν καὶ εἶνε τὰ μεγαλείτερα κέντρα τῆς καπνοπαραγωγῆς, ἀνεγνώρισεν ὅμως τὸν λιμένα τοῦ Βόλου, ὁ ὁποῖος δὲν ἐξήγαγεν οὔτε ὀκᾶν καπνοῦ, ἐνῷ εἰς τὸ ἐσωτερικὸν τῆς Θεσσαλίας καὶ ἰδιαιτέρως εἰς τὴν Καρδίτσαν εἶνε αἱ μεγάλαι ἀποθῆκαι ἀπὸ τὰς ὁποίας ἐξάγεται ἁπλῶς μέσῳ Βόλου καπνὸς εἰς Ἀλεξάνδρειαν. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον δὲ εἰς βάρος τοῦ ἐμπορίου τοῦ ἐσωτερικοῦ διαπράττεται μία ἀδικία, δύναμαι νὰ εἴπω καὶ ἀνισότης, εἰς βάρος αὐτῶν τούτων τῶν κατ’ ἐξοχὴν καπνοπαραγωγῶν, καὶ οὕτω ἐνῷ οἱ τοῦ ἐσωτερικοῦ ἐπιβαρύνονται ἀρκετά, οἱ εὑρισκόμενοι πλησίον εἰς λιμένας καὶ ἔχοντες ἀποθήκας νὰ μὴ καταβάλωσι τὴν φορολογίαν τοῦ καπνοῦ, νὰ καταβάλῃ δὲ μόνον τὸ ἐσωτερικὸν τῆς Θεσσαλίας, ἡ ζωὴ δηλαδὴ τῆς παραγωγῆς τοῦ καπνοῦ μειονεκτοῦσα οὕτως εἰς ξένας ἀγορὰς, ἀπέναντι ἐμπόρων, οἵτινες δὲν ὑπῆρξαν ἔμποροι, ἀλλ’ ἔχοντες ἄφθονα χρήματα ἵδρυσαν ἀποθήκας καὶ ἐπεξεργάζονται τὰ ἐκ τοῦ ἐσωτερικοῦ ἀγοραζόμενα καπνὰ ἐν Βόλῳ, ἀντιθέτως πρὸς τοὺς ἐμπόρους τοῦ ἐσωτερικοῦ τῆς Θεσσαλίας, οἵτινες κατ’ ἀνάγκην καὶ διὰ τὸ μὴ δυνατὸν γενέσθαι ἄλλως, χρησιμοποιοῦσι τὸν Βόλον καὶ τὸν λιμένα αὐτοῦ ὡς τὸ μόνον ἐπίνειον καὶ ὡς λιμένα διαμετακομίσεως καὶ μόνον. Βεβαίως ἐνδέχεται νὰ ὑπάρχωσιν ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι ἐκ τῶν περιστάσεων νὰ ἐκέρδισαν, πάντως ὅμως ὑπάρχουσιν οἱ ἄνθρωποι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἀνήγαγον τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ καπνοῦ εἰς περιωπὴν τοιαύτην, ὥστε ἑκατομμύρια ὅλα χρήματος νὰ εἰσάγωνται εἰς τὸ Δημόσιον Ταμεῖον καὶ τὸ Κράτος. Ἐκτὸς τούτου καὶ πρὸς τὴν γενικὴν φορολογίαν τοῦ καπνοῦ θὰ ἤθελον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τὴν Κυβέρνησιν ἐφ’ ὅσον μάλιστα ἔχει ὑπ’ ὄψιν της καὶ ἔχει ἐκθέσεις ἐπισήμους τῶν ἀρχῶν, ὅτι ὄντως τὰ ἑλληνικὰ καπνὰ ὑπέστησαν μεγάλην ὑποτίμησιν, ὅτι ἀπὸ τριῶν–τεσσάρων μηνῶν καὶ πλέον οὐδεμία ἀγοραπωλησία ἐγένετο καὶ ὅτι τὸ ὑπόλοιπον τῆς νέας παραγωγῆς κινδυνεύει νὰ παραμείνῃ καὶ νὰ καταστραφῇ, χωρὶς νὰ δυνηθῇ καὶ τὸ Δημόσιον νὰ λάβῃ τὴν ἀναλογίαν του τὴν ὁποίαν ἴσως ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ὑπολογίζει, θὰ ἤθελον νὰ παρακαλέσω, λέγω, μετὰ τῶν κ. κ. συναδέλφων ὅπως μὴ θελήσῃ νὰ καταστρέψῃ μίαν μεγίστην παραγωγικὴν δύναμιν ἐν ἀρχῇ τῆς εὐτυχίας της, ἐν ἀρχῇ τῆς ἐξαγωγῆς της τῆς κινήσεως, διὰ ἐπιβολῆς βαρείας φορολογίας, διότι τοιαύτη ὑπάρχει ἐν γένει ἡ ἔνδεια τῶν καπνοπαραγωγῶν, τῶν καπνογεωργῶν, —καὶ δὲν πρέπει νὰ γίνεται σύγχισις μεταξὺ γεωργῶν καπνοπαραγωγῶν καὶ καπνοπαραγωγῶν, διότι εἶναι βεβαιωμένον ὅτι ἐν γῇ ὅπου φυτεύεται καπνὸς δὲν δύνανται νὰ εὐδοκιμήσουν ἕτερα γεωργικὰ προϊόντα—ὥστε νὰ μὴ ἀνθέξωσιν εἰς βαρεῖαν φορολογίαν, δὲν εἶνε συνεπῶς ἀκριβὲς, ὅτι δύνανται διὰ τῆς συνδρομῆς τῶν ἄλλων προϊόντων νὰ ὑποβαστάσωσι τὸν φόρον, διότι ἀληθὲς εἶνε ὅτι οἱ καπνοπαραγωγοὶ τόποι εἶναι ὅλως ἰδιαίτεροι. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μὴ θελήσῃ νὰ καταστρέψῃ μίαν παραγωγὴν κατ’ ἐξοχὴν μεγάλην, νὰ θελήσῃ δὲ νὰ μειώσῃ τοὐλάχιστον τὴν ἐπιβληθεῖσαν φορολογίαν ἐν τῇ βεβαιότητι ὅτι τὸ Κράτος ἐν τῷ μέλλοντι πλεῖστα ὅσα ἑκατομμύρια, διπλάσια ἀπὸ ὅσα ὑπολογίζει σήμερον ὁ κ. Ὑπουργός, θὰ εἰσπράττῃ.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ξηρὸς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§11Ν. ΞΗΡΟΣ. Κύριοι βουλευταὶ θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀπασχολήσω ἐπί τι χρονικὸν διάστημα, καίτοι πέραν τοῦ κανονισμοῦ, ἐὰν εἶναι δυνατόν, καὶ παρακαλῶ τὴν εὐμενῆ ὑμῶν διάθεσιν, διότι πρόκειται περὶ ζητήματος τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει σοβαρῶς, ὄχι μόνον τὸ ἐμπόριον τοῦ καπνοῦ καὶ τὴν καπνοπαραγωγὴν ἀλλὰ τὸ κράτος ὁλόκληρον διότι πρόκειται περὶ ἑνὸς τῶν σοβαρωτάτων προϊόντων τοῦ τόπου. Ὅπως σᾶς εἶναι γνωστὸν ἡ παραγωγὴ τῶν καπνῶν ἡ ὁποία ἀπῄτει ἄλλοτε δαπάνας μετρίας διὰ τὴν καλλιέργειαν, διὰ τὴν συσκευὴν καὶ τὴν ἐξαγωγὴν τῶν καπνῶν, σήμερον λόγῳ τῶν περιστάσεων ὑπὸ τὰς ὁποίας τελοῦμεν ἡ τοιαύτη ἐπεξεργασία τῆς παραγωγῆς καὶ τοῦ ἐμπορίου ἀπαιτεῖ δαπάνας πολλαπλασίας ἂν μὴ ἴσας πρὸς τὴν τιμὴν τὴν ὁποίαν σήμερον διαπραγματεύεται τὸ εἶδος τοῦτο. Δὲν γνωρίζω τὶ συνετέλεσεν εἰς τὴν τοιαύτην ὕψωσιν τῶν ἐξόδων τῆς παραγωγῆς, ἀλλ’ ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ γνωσθῇ εἶναι ὅτι σήμερον ὁ καπνὸς ἕνεκα διαφόρων λόγων διατρέχει μίαν κρίσιμον περίοδον, κρίσιμον κατὰ τοῦτο ὅτι ἐσταμάτησεν ἡ πώλησις καὶ ἡ ἐξαγωγὴ τῶν καπνῶν εἰς στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν προητοιμαζόμεθα μετὰ τρεῖς, τέσσαρας μῆνας νὰ ἔχωμεν μίαν νέαν ὑπερπαραγωγήν. Καὶ ἤθελον νὰ γνωρίζω πῶς θὰ ἀντιμετωπίζετο ἡ κατάστασις αὕτη ὅταν ἐπὶ καπνῶν ὑπαρχόντων σήμερον ἐν Ἑλλάδι πλέον τῶν 10 ἑκατομμυρίων προστεθῶσι ἕτερα 10 ἑκατομμύρια ἅτινα δὲν ἤθελον ἐξαχθῆ μέχρι τῆς ἐποχῆς ἐκείνης διότι τὸ νὰ εἴπωμεν ὅτι ἐν οἱαδήποτε στιγμῇ θελήσωμεν δυνάμεθα νὰ τὰ ἐξαγάγωμεν, δύναταί τις εἰπεῖν ὅτι τοῦτο εἶναι μία οὐτοπία, διότι σήμερον δὲν ἔχομεν τὰ μέσα νὰ τὰ ἐξαγάγωμεν. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἡ φορολογία ἐγένετο ἐκ λόγων ταμιευτικῶν, ἡ καπνοπαραγωγὴ ὅμως οὐδέποτε ἠρνήθη νὰ εἰσφέρῃ εἰς τὰ βάρη τοῦ δημοσίου. Θὰ ἤθελον νὰ ἠρώτων, εἶναι λογικὴ ἡ ἀναλογία ἐκείνων τὰ ὁποῖα ζητοῦνται ἀπὸ τὴν καπνοπαραγωγὴν ἐπὶ τῇ βάσει ἐκείνων τὰ ὁποῖα δαπανῶσιν οἱ γεωργοί, οἱ ἔμποροι καὶ ἐκείνων τὰ ὁποῖα θὰ ἀπολαύσωσι; Βεβαίως ὅταν ἐτίθετο ἡ φορολογία εἰς τὰς τιμὰς τῶν 14 καὶ 15 δραχμῶν, εἰς τὸν τόπον τῆς παραγωγῆς, ἐδικαιολογεῖτο νὰ ἦτο ὀλίγον ζωηρὰ ἡ ζήτησις τοῦ κράτους, σήμερον ἐκ λόγων τοὺς ὁποίους ἀποδίδουσιν ἄλλοι εἰς πράξεις γενομένας ἐν Αἰγύπτῳ καὶ ἄλλοι εἰς ὑπερέντασιν τῶν τιμῶν τὰς ὁποίας ζητοῦσιν οἱ παραγωγοί, ἐπῆλθε στασιασμὸς εἰς τὸ ἐμπόριον· τὴν στάσιν αὐτὴν πρέπει νὰ τὴν ἀντιμετωπίσωμεν. Οἱ παραγωγοὶ ἰσχυρίζονται ὅτι εἰς τὸν στασιασμὸν αὐτὸν συνετέλεσεν ὁ ἐπιβληθεὶς φόρος. Ἐὰν θέλετε δεχθῆτε τὴν ἐξήγησιν αὐτήν, ἂν δὲν θέλετε μὴ τὴν δέχεσθε, ἀλλὰ καὶ ἐν τῇ μιᾷ καὶ ἐν τῇ ἑτέρᾳ περιπτώσει ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ δεχθῶμεν εἶναι ὅτι τὸν φόρον αὐτὸν, ὁ ὁποῖος θὰ ἀνέλθῃ εἰς μέγα ὕψος δὲν δύνασθε νὰ τὸν εἰσπράξητε χωρὶς νὰ διαταράξητε σοβαρῶς τὸ ἐμπόριον. Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ὑποδείξω τρόπον διὰ τοῦ ὁποίου θὰ δυνηθῇ τὸ Κράτος νὰ εἰσπράξῃ τὸ ποσὸν αὐτὸ χωρὶς νὰ σταματήσῃ τὸ ἐμπόριον καὶ σᾶς τὸν λέγω· μειώσατε τὸ ποσὸν τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ εἰς ὀκάδας ὄχι εἰς κοιλὰ καὶ καταργήσατε τὰς ποιότητας τοῦ καπνοῦ. Σήμερον ἔχομεν τρεῖς ποιότητας φορολογικὰς καπνῶν, πρώτην, δευτέραν καὶ σκάρτα· ἀπὸ τὴν πρώτην θὰ εἰσπράξῃ τὸ δημόσιον 2,60% ἀπὸ τὴν δευτέραν ἥμισυ καὶ ἀπὸ τὴν τρίτην τὸ τρίτον. Ἐξεταστέον ποία εἶναι ἡ ἀναλογία αὐτῶν εἰς ἐξαγωγήν, ἡ ἀναλογία ἡ ὁποία κρατεῖ εἶναι τὸ τρίτον ἑκάστου εἴδους καὶ μὲ πολὺν ὑπολογισμὸν ὑπὲρ τῆς πρώτης ποιότητος. Ἀλλ’ ὅταν λογαριάσομεν τὶ θὰ εἰσπράξῃ τὸ δημόσιον ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ φόρου τὸν ὁποῖον σήμερον ἔχομεν, θὰ ἴδωμεν ὅτι ἐὰν θελήσωμεν νὰ καταργήσωμεν τὰς ποιότητας καὶ ὑποβιβάσωμεν τὸν φόρον εἰς ὡρισμένον ποσόν, θὰ εἰσπράξωμεν τὸ ἴδιον πρᾶγμα. Ἐὰν συνεπῶς θέσωμεν μίαν δραχμὴν γενικῶς, καταργοῦντες τὰς ποιότητας θὰ εἰσπράξωμεν τὸ ἴδιον. Τὸ Κράτος θὰ εἰσπράξῃ τὸ αὐτὸ ποσὸν ἀλλὰ θὰ ἀνακουφίσωμεν τὸ ἐμπόριον, τοὺς παραγωγοὺς καὶ θὰ δυνηθῶμεν νὰ εἴπωμεν εἰς αὐτοὺς ὅτι δίδωσι καὶ ὀλίγον. Καὶ δικαιοῦνται νὰ σᾶς ζητήσωσι νὰ εἶσθε ἐπιεικεῖς ὅταν βλέπετε ὅτι πληρώνουν 45 λεπτὰ κατὰ κοιλὸν μόνον εἰς θαλασσασφάλειαν κατὰ τὴν ἐξαγωγήν· διότι σήμερον ἐπιβαρύνεται ὁ καπνὸς κατὰ τὸν δικαιότερον ὑπολογισμὸν μὲ δραχμὰς 8.79½ τὴν ὀκᾶν. Σημειωτέον δὲ ὅτι καὶ ἐπὶ τῶν ἐξόδων τῆς συσκευῆς θὰ πληρωθῇ φόρος ἐξαγωγῆς καὶ διὰ τὸ ποσὸν τῆς θαλασσασφαλείας μόνον ἀναλογεῖ φόρος σημαντικὸς διότι καὶ ταῦτα δέον ν’ ἀσφαλίσητε. Δὲν εὑρίσκω κύριοι ὅτι εἶναι δίκαιος, ἀλλὰ ἂς ἴδωμεν ἐὰν εἶναι ἀληθής, ὁ ἰσχυρισμὸς ὁ περιφερόμενος....

§12Κ. ΜΕΛΑΣ. Ἐὰν ἐφηρμόζετο ὁ κανονισμὸς δὲν θὰ ὡμιλούσατε τόσην ὥραν κ. βουλευτά.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐδόθη ἐκ τῶν προτέρων ἡ ἄδεια.

§14Ν. ΞΗΡΟΣ. Γνωρίζετε δέ, κύριοι, ποῖαι εἶναι αἱ ἐξ Ἀλεξανδρείας πληροφορίαι τῶν διαφόρων μεσιτῶν καὶ ἀνταποκριτῶν....

§15Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἔχω ἐπισήμους ἐκθέσεις.

§16Ν. ΞΗΡΟΣ. Θὰ τὰς διαψεύσω ἀμέσως. Δὲν εἶναι ἀσφαλεῖς αὐταί.

§17Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Πῶς δὲν εἶναι ἀσφαλεῖς, εἶναι τοῦ ἐπιμελητηρίου καὶ προξενείου.

§18Ν. ΞΗΡΟΣ. Θὰ ἴδητε τὶ ἐπιστολαὶ εἶναι αὐταὶ ποῦ θὰ σᾶς ἀναγνώσω.

§19Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοῦ ἐξηγήσητε ἕνα ζήτημα, πῶς, ἐν ᾧ ὑπάρχει αὐτὴ ἡ κρίσις τῶν καπνῶν, τὰ καπνὰ εἰς τὸ ἐσωτερικὸν ὅλο ὑψώνονται καὶ οἱ καπνοπῶλαι ὅλῳ ὑψώνουν τὰς τιμάς των;

§20Ν. ΞΗΡΟΣ. Ἀμέσως θὰ σᾶς ἐξηγήσω. Αἱ τιμαὶ τῶν καπνῶν εἰς τὰ 1912–1913 ἦσαν τῆς πρώτης ποιότητος τρεῖς δραχ. αἱ τιμαὶ τῶν καπνῶν εἰς τὰ 1915 τῆς Αης ποιότητος 8 δραχ. Αἱ παρακαταθῆκαι τῶν καπνοβιομηχάνων κατὰ τὸ 1917 κατηνάλισκον καπνὰ παραγωγῆς τοῦ 1916 ἠγορασμένα πρὸς 6–8 δραχ. κατ’ ὀκᾶν. Ἠξεύρετε πόσα εἶναι τὰ ἔξοδα, τὰ ὁποῖα εἰσπράττει τὸ δημόσιον κατ’ ὀκᾶν καὶ οἱ ἐργάται διὰ τὴν κατασκευήν; Εἶναι δραχ. 28,89. Καὶ ὅταν ἔχετε αὐτὰς τὰς μεγάλας διαφορὰς τῶν τιμῶν ἀπέναντι δαπανῶν δρ. 11, 40 μόνον οἱ ὁποῖοι ἦσαν εἰς τὰ 1913 πρὸς τὰς 27080 τοῦ 1917 καὶ 1918 τότε θὰ ἴδητε ἐὰν δικαιολογῆται καὶ πόσον δικαιολογῆται καὶ ὑποθέτω τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας θὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ πληροφορηθῇ περὶ τῶν ὑψωμῶν οἱ ὁποῖοι ἐγένοντο. Ἀλλὰ προτοῦ ἐπανέλθωμεν εἰς τὸ ζήτημα τὸ ἐξωτερικὸν ἔχω νὰ σᾶς πληροφορήσω ὅτι ἄλλα τὰ καπνὰ τὰ ἐξαγόμενα καὶ ἄλλα τὰ τῆς καταναλώσεως τοῦ ἐσωτερικοῦ, καὶ ἡ παρατήρησίς σας ἀφορᾶ μόνον τὰ καταναλισκόμενα εἰς τὸ ἐσωτερικὸν ἅτινα δὲν ἐξάγονται καὶ περὶ ὧν δὲν πρόκειται. Γράφουσιν λοιπὸν ἐξ Ἀλεξανδρείας ὅτι περὶ τῶν τηλεγραφημάτων τὰ ὁποῖα ἔλαβε καὶ τῶν τιμῶν τὰς ὁποίας ὑπεχρεώθη νὰ πωλήσῃ τῶν 69 γροσίων, (ἀναγινώσκει). «Ἐπώλησα τὰ καπνὰ εἰς τὰ γρόσια 60 διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιτύχωμεν πλειότερα καὶ αἱ τάσεις εἶναι εἰς ἐκπεσμὸν λόγῳ τῆς πληθωρικῆς εἰσαγωγῆς καπνῶν ἐκ τῆς Ἄπω Ἀνατολῆς. Ταῦτα εἶναι μὲν κακῆς ποιότητος ἀλλὰ πολὺ εὐθηνὰ καὶ οἱ ἀνταγωνισταὶ ἐδῶ τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν, προσπαθοῦν νὰ τὰ εἰσαγάγουν εἰς τὴν ἀγορὰν καὶ θὰ εἶναι καταστροφὴ τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν ἡ συνήθεια αὐτῶν. Ἐλπίζω νὰ μείνετε εὐχαριστημένος διότι ἐπέτυχα τιμὴν ἣν ἐπὶ ἡμέρας δὲν θὰ ἔχωμεν».

§21Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Καὶ πόσο ἐκόστισαν τὰ καπνὰ ὅταν ἐβάλαμε τὸν φόρον;

§22Ν. ΞΗΡΟΣ. Εἰς τὴν Αἴγυπτον ἡ ἀγορὰ τῶν ἦτο 70 γρόσια.

§23Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Κατὰ τὸν Σεπτέμβριον ἦσαν 60–62. Κατὰ τὸν Νοέμβριον ἔφθασαν ἕως τὰ 75. Ὥστε βλέπετε ὅτι ἦσαν εἰς τὰς ἰδίας τιμάς.

§24Ν. ΞΗΡΟΣ. Σύμφωνοι, ἀλλὰ τὸν Σεπτέμβριον ποῦ ἐτέθη ὁ φόρος τοῦ καπνοῦ ἦσαν 60–62. Σήμερον μὲ τὸν φόρον εἶναι πάλιν 60. Ποῖον λοιπὸν συμπέρασμα βγάζητε;

§25Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἐβάλαμε τὸν φόρον μὲ τὴν ἐλπίδα νὰ αὐξηθῇ ἡ τιμὴ εἰς τὸ Ἐξωτερικὸν, ἀλλὰ διὰ νὰ πάρωμε καὶ ἡμεῖς ἓν μέρος ἀπὸ τὸ κέρδος.

§26Ν. ΞΗΡΟΣ. Οἱ παραγωγοὶ δὲν ἔχουσι καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ συνεισφέρουν, ἀλλὰ νὰ συνεισφέρουν δικαίως καὶ ἀναλόγως. Ἰδοὺ τηλεγράφημα χθεσινὸν ἑνὸς ἐμπόρου Γεωργαντᾶ ἀπὸ τὸν ἀδελφόν του, ὁ ὁποῖος τοῦ λέγει πρόσεξε νὰ μὴ φορτώσῃ μία ὀκᾶ καπνό. Αὐτὴ εἶναι ἐπικίνδυνος ἡ κατάστασις. Θέλετε νὰ εἴπητε, ὅτι ἐγένετο τράστ τῶν ἐμπόρων ἐκεῖ, μὲ τὴν πρόθεσιν ὅπως ἐκβιάσουν τὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ ὑποβιβάσῃ τὸν φόρον, δὲν τὸ εὑρίσκω, ὅτι εἶναι ἄξιον συζητήσεως, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ σκεφθοῦν, ὅτι δύναται νὰ ὑποχωρήσῃ μία Κυβέρνησις εἰς μίαν οἱανδήποτε πίεσιν.

§27Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Γνωρίζετε ἂν ἡ ἐξαγωγὴ τῶν καπνῶν ἠλαττώθη ἀπὸ πέρυσιν ἕως ἐφέτος;

§28Ν. ΞΗΡΟΣ. Ἠλαττώθη, διότι μόνον εἰς τὰς παρακαταθήκας ἐν Ἀλεξανδρείᾳ ὑπάρχουν Παλαιᾶς Ἑλλάδος 3.000 000 κοιλὰ ἀπώλητα, Νέας Ἑλλάδος ἄλλα 3.000.000, τὰ ὁποῖα εἰσήχθησαν τελευταίως ὡς κατωτέρας ποιότητος, ἀλλὰ κατάλληλα διὰ νὰ πωληθοῦν εἰς τὴν κατανάλωσιν, εἰς ἣν ὁποίαν προωρίζοντο. Ἐδῶ αἱ Ἀμερικανικαὶ Ἑταιρεῖαι, αἱ ὁποῖαι εἶχον παρακαταθήκας τινὰς ἐκ τῆς παλαιᾶς ἐσοδείας, εἶχον 1½ ἑκατομμύριον τῆς παλαιᾶς καὶ 2½ τῆς νέας, τὰ ὁποῖα κρατοῦν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τὰ ἐξαγάγουν. Αὐταὶ εἶναι αἱ παρακαταθῆκαι, αἱ ὑπάρχουσαι ἐν Ἀλεξανδρείᾳ καὶ ἐν Ἑλλάδι. Ἀνεξαρτήτως ὅμως τῶν παρακαταθηκῶν, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν εἰς χεῖρας τῶν ἐμπόρων, ἐρωτῶ ἐὰν γνωρίζετε ποῖον ἄγριον σταμάτισμα ἔγεινε εἰς τοὺς παραγωγούς. Ἠλπίζομεν, ὅτι οἱ παραγωγοὶ εἰσπράττοντες θὰ ἦσαν εἰς θέσιν νὰ διαθέσουν καὶ εἰς ἄλλα ἔργα τὰ χρήματά των, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐπὶ μακρὰν σειρὰν ἐτῶν ἀπησχόλησε τὴν Κυβέρνησιν τῶν Φιλελευθέρων, ἀλλὰ σήμερον ἐστάθηκαν ὅλοι μὲ σταυρωμένα τὰ χέρια καὶ περιμένουν νὰ ἀνοίξουν αἱ ἀγοραὶ διὰ νὰ δυνηθοῦν νὰ ἐξαγάγουν τὰ καπνά των. Διότι ἄλλας ἀγορὰς σήμερον δυστυχῶς δὲν ἔχομεν. Ἡ Γαλλία δὲν μᾶς ζητεῖ, εἰς τὴν Ἰταλίαν συνήθως ἐξήγετο ἕν ποσὸν ἀρκετὰ σεβαστόν, ἀλλὰ καὶ αὐτὸ λόγῳ τοῦ φόρου δὲν ἐξάγεται. Ὁ ἀντιπρόσωπος μάλιστα τοῦ Ἰταλικοῦ μονοπωλίου εὑρίσκεται σήμερον ἐν Ἑλλάδι, ἀκριβῶς δι’ αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν καὶ εἶναι ὑποχρεωμένος καὶ αὐτὸς λόγῳ τοῦ φόρου αὐτοῦ νὰ μὴν ἀγοράσῃ τὰ καπνά, διότι δὲν δύναται νὰ δώσῃ τιμὰς μὲ τὸν φόρον αὐτόν. Ἡ Ἀμερικὴ ἄλλοτε κατηνάλωσκε περὶ τὰ 10–13 ἑκατομμύρια ὀκάδων καπνοῦ, τὰ ὁποῖα δὲν δύναται νὰ καταναλώσῃ σήμερον, σημειώσατε δὲ ὅτι καὶ τὰ ἔξοδα τῆς εἰς τὴν Ἀμερικὴν ἀποστολῆς εἶναι περισσότερα, διότι ἐὰν εἰς τὴν Αἴγυπτον ἀπαιτοῦνται δαπάναι δραχ. 8.71 κατ’ ὀκᾶν, διὰ τὴν Ἀμερικὴν φθάνουν τὰς δραχ. 9.71 λόγῳ τῶν ναύλων καὶ τῶν μεγαλυτέρων ἀσφαλίστρων, τὰ ὁποῖα ἀπαιτοῦνται, ἀλλὰ καὶ τῆς ἰδιαζούσης εἰς τεμάχια συσκευασίας. Ἀλλ’ ἐὰν σήμερον πωλοῦνται τὰ καπνὰ πρὸς δραχ. 14 ἢ 15 εἰς τὴν Αἴγυπτον εἰς τὴν τιμὴν τῶν 60 γροσίων, ἐὰν βγάλετε τὸ 8 καὶ 71 ὅσαι εἶναι αἱ δαπάναι τῆς συσκευῆς καὶ μεταφορᾶς μέχρις Ἀλεξανδρείας πρὸς ἄμεσον πώλησιν οὐχὶ πρὸς ἀποθήκευσιν, ὅτι θὰ ἀπομείνῃ 5 καὶ 30%, ἐὰν βγάλετε καὶ τὰς 2.60 τὸν φόρον τὶ θὰ ἀπομείνῃ διὰ τὴν παραγωγήν; 2 καὶ 50%. Καὶ φρονεῖτε, ὅτι αὐταὶ αἱ 2 καὶ 50% κατ’ ὀκᾶν πληρώνουσαι φόρον δραχ. 2.60)οο ἤτοι 100% ἱκανοποιοῦσι τὴν παραγωγήν, τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν ἀγοράζει τὸ καναβάτσο 12 δραχ. τὸν πῆχυν ποῦ εἶχε 1 καὶ 25)οο καὶ τὸν σπάγγον 20 δραχ. τὴν ὀκᾶ ποῦ τὸν ἔπαιρναν οἱ γεωργοὶ δραχ. 1 καὶ 60)οο, διὰ νὰ ἀπολαύσῃ ἴσην καὶ ὀλιγωτέραν τιμὴν ἐκείνης ποῦ ἀπελάμβανε χωρὶς ὅλα αὐτά; Ἐγὼ σᾶς λέγω καὶ ἐπιμένω, ἐλπίζω δὲ ὅτι ἡ ἀντίληψις τῆς Κυβερνήσεως εἰς τοῦτο δὲν θὰ δυσχερανθῇ, ἐὰν θελήσῃ καὶ υἱοθετήσῃ τὴν πρότασίν μου, ἤτοι νὰ περιορίσῃ τὸ ποσοστὸν τοῦ φόρου τῶν καπνῶν εἰς 1 δραχ. ἀνεξαρτήτως ποιότητος, καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἂς διατάξῃ νὰ γίνουν στατιστικαὶ καὶ λογαριασμοί.

§29Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἐὰν εἶναι σωστὰ αὐτά, τὰ ὁποῖα λέγετε, δὲν θὰ ἐπαρκέσῃ ἡ δραχμή, εἶσθε χαμένος.

§30Ν. ΞΗΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω νὰ σᾶς ἀντιτάξω κεφαλαιωδῶς τοῦτο. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις φρονεῖ, ὅτι δὲν ἔχει νὰ ζημιωθῇ τίποτε τὸ Κράτος, ἂς ἀφήσῃ τὰς εὐθύνας τῆς προτάσεώς μας εἰς ἡμᾶς. Κάμετέ το, ὑποβιβάσατε σεῖς τὸν φόρον καὶ ἂν ἔλθωμεν πάλιν παραπονούμενοι τότε ἀντιτάξατέ μας τὴν ἰδίαν μας εὐθύνην, διὰ νὰ μὴ ἔχωμεν λόγον νὰ παραπονούμεθα.

§31Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ὅταν ἔλθετε σεῖς ἐδῶ θὰ τὸ κάμετε, ἀλλ’ ἐν ὅσῳ εἴμεθα ἡμεῖς, δὲν εἶναι ὡραῖον νὰ λαμβάνωμεν ἡμεῖς τὰς εὐθύνας τῶν ἰδικῶν σας ἀντιλήψεων. Ἀπὸ τὴν ἐποχὴν ποῦ ἐβάλαμεν τὸν φόρον αὐτὸν ἐξέπεσε ἡ τιμὴ του εἰς τὸ ἥμισυ; Ἐὰν εἶναι ἀλήθεια ὅτι τὴν στιγμὴν ποῦ ἐβάλαμε τὸν φόρον εἶχε 10 δραχ. τὴν ὀκᾶν καὶ τώρα ἔχει 5 τότε βεβαίως ὁ φόρος εἶναι ἄδικος. Ἀλλ’ εἶναι ἀλήθεια αὐτό; Ἐδῶ εἶναι τὸ ζήτημα.

§32Ν. ΞΗΡΟΣ. Εἰς τὸν ἰσχυρισμὸν σας αὐτὸν θὰ μοῦ συγχωρήσητε νὰ σᾶς ἀπαντήσω, ὅτι ὅταν ἰσχυρίζωνται οἱ ἐν Αἰγύπτῳ ἐμπορευόμενοι καὶ σᾶς λέγουν ὅτι εὑρισκόμεθα ἐν ἀδυναμίᾳ νὰ πωλήσωμεν τὰ καπνά σας, διότι εἰσάγονται ἤδη καπνὰ ἐκ τῆς Ἄπω Ἀνατολῆς εὐθηνότερα καὶ προσφερόμενα εἰς εὐθηνοτέρας τιμάς, ἔχετε τὴν ἀπάντησιν εἰς τὸ ἐρώτημά σας.

§33Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Εἶναι φυσικόν, ἀφοῦ εἰσάγονται ἄλλα καπνὰ νὰ ἐξέπεσε ἡ τιμὴ τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν.

§34Ν. ΞΗΡΟΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἂς μὴ τὰ ἐπιβαρύνομεν καὶ μὲ φόρον ὑπέρογκον καὶ δυσανάλογον.

§35Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τότε πρέπει νὰ δώσωμεν καὶ ποσοστὰ εἰς τὴν ἐξαγωγήν.

§36Ν. ΞΗΡΟΣ. Τὰ ἄλλα Κράτη ποῦ εἶναι πλουσιώτερα δίδουν ὡς γνωρίζεται καὶ ἀμοιβὰς εἰς τοὺς ἐξαγωγεῖς, ἡμεῖς εἴμεθα πτωχοί. Εἰς τὴν Ἰταλίαν καὶ εἰς τὴν Γαλλίαν δίδουν, εἰς τὴν Γαλλίαν δίδουν φρ. 1.25, καὶ φρ. 1,30, ἡ δὲ Ἰταλία δίδει 1.30 ἐπὶ ἑκάστης ὀκᾶς ἐξαγομένου καπνοῦ. Ὅταν ἑπομένως εἶναι δεδομένον, καὶ ὑποθέτω ὅτι αἱ ἐκθέσεις τῶν πρεσβευτῶν θὰ σᾶς ἔχουσι γνωστοποιήσῃ ὅτι εἰσήχθησαν καπνὰ ἐκ τῆς Ἄπω Ἀνατολῆς, ὅτι τὰ καπνὰ αὐτὰ δίδονται εἰς καλλιτέραν τιμὴν, δυνάμεθα ἡμεῖς νὰ τὰ συναγωνισθῶμεν μὲ ἕνα τοιοῦτον φόρον;

§37Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Εἶσθε ὑποχρεωμένοι νὰ τὰ δώσετε 2 δραχ. ὀλιγώτερα ἀπὸ ὅτι τὰ ἐδίδατε πρὶν, τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν θέλουν οἱ ἔμποροι νὰ ματαιώσουν ὁλόκληρον τὸ κέρδος αὐτὸ τῶν 2 δραχμῶν εἰς βάρος τῶν καταναλωτῶν. Ἐὰν, κύριοι, εἰς τὴν Αἴγυπτον συνεπείᾳ τῆς εἰσαγωγῆς ἐκ τῆς Ἄπω Ἀνατολῆς καπνῶν αἱ τιμαὶ ἐξέπεσαν οὐσιωδῶς καὶ πόσον ποσὸν ἐξέπεσαν, αὐτὸ θὰ τὸ ἐξετάσωμεν. Ἄλλο εἶναι τὸ ζήτημα. Ἀλλὰ νὰ μὴ διαβάζετε τὰ γράμματα, ἀφοῦ ὑπάρχουν ἐπίσημοι ἐκθέσεις.

§38Ν. ΞΗΡΟΣ. Δὲν γνωρίζουν οἱ ἐπίσημοι τὰ πράγματα ὅπως τὰ γνωρίζει τὸ ἐμπόριον. Καταλήγω εἰς τὴν ἑξῆς πρότασιν, ὅτι ἐφ’ ὅσον τὸ Δημόσιον δὲν ἔχῃ νὰ ζημιωθῇ ἀπὸ ταμιευτικῆς ἀπόψεως, νὰ ὑποβιβάσῃ τὸν φόρον εἰς 1 δραχμήν, νὰ ἀποκλείσῃ τὰς ποιότητας, ὁρίζον μίαν ποιότητα δι’ ὅλα τὰ καπνά, φρονῶ δέ, ὅτι δὲν ἔχει λόγον νὰ ἐπιμένῃ ἡ Κυβέρνησις μὴ ἀποδεχομένη τὴν γνώμην μου ταύτην καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ τὴν δεχθῇ ἀφ’ οὗ μελετήσῃ τὰ πράγματα καὶ ἴδῃ ὅτι ἀπὸ ταμιευτικῆς ἀπόψεως δὲν ἔχει νὰ ζημιωθῇ.

§39Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργὸς). Νὰ κάμωμεν ὅλα τὰ καπνὰ ἴδια νὰ πωληθοῦν τὰ καλὰ καὶ νὰ μείνουν τὰ κακά; Δὲν εἶναι φορολογικὴ δικαιοσύνη αὐτή.

§40Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Νὰ πωλῶνται τὰ καλὰ ἐπὶ ζημίᾳ τῶν κακῶν.

§41Ν. ΞΗΡΟΣ. Ἡ ποιότης τῶν καπνῶν εἶναι κατὰ τὸ ⅓ κατ’ ἀναλογίαν τῆς πρώτης ⅓ τῆς δευτέρας καὶ ⅓ τῆς τρίτης.

§42Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Κυττάζομεν εἰς τὴν δικαιοσύνην τὴν φορολογικὴν ἥτις δὲν διαθέτει καλὰ τὸν ἀκούοντα ὅταν θέλετε μίαν τιμήν, ἕνα φόρον καὶ διὰ τὰ καλὰ καὶ διὰ τὰ πρόστυχα.

§43Ν. ΞΗΡΟΣ. Παρακαλῶ, ἡ Φθιῶτις ἔχει ἐλάχιστα καπνὰ πρώτης ποιότητος, τὰ πλεῖστα εἶναι δευτέρας, ἐὰν θὰ ὠφεληθῇ θὰ ὠφεληθῇ ἡ Σπάρτη, τὸ Ἀγρίνιον, ἡμεῖς δὲν ἔχομεν νὰ ὠφεληθῶμεν. Πιστεύσατέ με, εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ τὸ δεχθῆτε.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γκρίζας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§45Ι. ΓΚΡΙΖΑΣ. Πρόκειται, κύριοι, περὶ τῶν καπνῶν τὰ ὁποῖα καταναλισκόμενα εἰς τὸ ἐξωτερικόν, εἰσάγουν ἑκατομμύρια τὰ ὁποῖα τὰ ἔχει ὁ λαὸς καὶ τὸ Κράτος. Σήμερον διὰ τῆς ἐπιβολῆς τοῦ φόρου ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου διὰ τῆς εἰσαγωγῆς ξένων καπνῶν ἐν Αἰγύπτῳ προετιμήθησαν τὰ καπνὰ ταῦτα. Ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ εὔχεται νὰ ἐξάγωσι καπνὰ καὶ νὰ εἰσάγεται πλοῦτος εἰς τὸ ἔθνος διότι τότε θὰ εἶναι εἰς θέσιν καὶ ὁ λαὸς καὶ τὸ Κράτος νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰς κρισίμους περιστάσεις. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὸ ζήτημα τοῦ μετριασμοῦ τῆς φορολογίας. Ἔχω τὴν γνώμην ὅτι δὲν πρέπει νὰ φορολογηθῇ τὸ προϊὸν αὐτὸ ἐντελῶς, διότι εἰς ἄλλα Κράτη τοιαῦτα προϊόντα τὰ συντρέχουν καὶ ὄχι νὰ τὰ ἐκτοπίζουν ἀπὸ τὰς ἀγορὰς τὰς ξένας. Παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν ἐὰν δὲν ἀπαλλάξῃ ἐντελῶς τὸν καπνὸν τοῦ φόρου, νὰ ἐπιβάλῃ ἕνα φόρον 50 λεπτῶν, διότι πρέπει νὰ γνωρίζετε ὅτι ἐκεῖ ποῦ παράγονται καπνὰ δὲν παράγονται σιτηρὰ καὶ συνεπῶς τὰ καπνὰ εἶναι τὸ μόνον προϊὸν τῶν παραγωγῶν, ἄλλως τε ὁ καπνὸς καὶ ἐν τῷ ἐσωτερικῷ ἐπιβαρύνεται μὲ φόρους καὶ εἶναι περιττὸν νὰ ἐπιβαρύνηται καὶ ὅταν ἐξάγεται, διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω ἐὰν δὲν ἀπαλλαγῇ ὁ καπνὸς τοῦ φόρου νὰ μὴ ἐπιβληθῇ τοιοῦτος πέραν τῶν 50 λεπτῶν.

§46Ν. ΞΗΡΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ καταθέσῃ τὰς ἐκθέσεις, ἀφοῦ πρόκειται περὶ δημοσίων ἐγγράφων, διὰ νὰ λάβωμεν γνῶσιν πάντες.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καραϊσκάκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§48Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, νομίζω ὅτι ἐφωτίσθη ἡ Βουλὴ ἐκ τῶν μακροτάτων ἀγορεύσεων τῶν προαγορευσάντων καὶ δὲν εἶναι διατεθειμένη νὰ ἐπιτρέψῃ νέαν παράβασιν τοῦ κανονισμοῦ ὡς πρὸς τὴν ὥραν τῆς ἀγορεύσεως ἑκάστου βουλευτοῦ Ὥστε θὰ περιορίσω τὴ ἀγόρευσίν μου εἰς τὰ 5 λεπτά.

§49Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Νὰ ὁρισθῇ μία ἡμέρα συζητήσεως.

§50Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Θὰ προσπαθήσω ὅσον δύναμαι, κ. βουλευταὶ νὰ εἶμαι σύντομος ὑπείκων εἰς τὸν κανονισμόν. Ἡ ἐπιβληθεῖσα φορολογία τῶν καπνῶν ἀπέβη ὄντως βαρεῖα καὶ καταστρεπτικὴ οὐ μόνον διὰ τοὺς Θεσσαλικοὺς πληθυσμούς, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν Ἑλλάδα ὁλόκληρον. Αἱ τιμαὶ — διὰ νὰ ἐξετάσω ἀποκλειστικῶς τὸ ζήτημα τοῦ καπνοῦ τὸ ἀφορῶν τὸν ἰδιαίτερον, λέγω, νομὸν μου — αἱ τιμαὶ ἀπὸ 9 δραχμὰς αἱ ὁποῖαι ἦσαν κατὰ τὸν προηγούμενον χρόνον μὲ τὴν ἐπιβληθεῖσαν φορολογίαν ἠλαττώθησαν εἰς πέντε δραχμὰς, καὶ ἡ τοιαύτη ἐλάττωσις φυσικὴ εἰς πάντας καὶ μὴ εἰδική, ἀλλὰ ἁπλῶς παρακολουθοῦσα τὸ ζήτημα δὲν δύναται παρὰ νὰ κάμῃ μίαν βαθεῖαν ἐντύπωσιν, διότι ἡ τοιαύτη κατάπτωσις εἶναι ὄντως ραγδαία. Ὁμολογουμένως τὸ κράτος περιῆλθεν εἰς ἀνάγκην μεγάλην οἰκονομικῶς ὅπως τόσον ἀπροόπτως ἀναγκασθῇ νὰ ὑποβάλλῃ πρὸς ψήφισιν εἰς τὴν Βουλὴν τόσον σοβαρὸν νομοσχέδιον κατὰ τὰς τελευταίας ἡμέρας τῆς ληξάσης συνόδου. Τοιαῦτα νομοσχέδια ὑποβαλλόμενα οὑτωσὶ καὶ ψηφιζόμενα μὲ κενὰ ἐδώλια (διαμαρτυρίαι) τὴν τελευταίαν στιγμὴν μιᾶς συνόδου, βεβαίως δύνανται νὰ παρουσιάζουν ἐλλείψεις. Οὑτωσὶ ψηφισθὲν τότε τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο εἶναι ἤδη νόμος τοῦ κράτους ἐγένετο δὲ ἀφορμὴ τῶν σημερινῶν ζημιῶν καὶ τῆς σημερινῆς συζητήσεως. Ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ καπνοῦ ἀπέδιδεν εἰς τὸ κράτος πλέον τῶν 100.000.000 ἐτησίως. Ἀδιάσειστος βάσις παντὸς οἰκονομολογικοῦ συστήματος εἶναι ἡ ἐνθάρρυνσις τοῦ ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου. Διὰ τῆς ἐξαγωγῆς ταύτης ἐνισχυομένης, δύναται μετ’ ὀλίγον νὰ ἐνισχυθῇ πολλῷ μᾶλλον ἡ εἴσπραξις ποσοῦ μεγαλειτέρου. Διατείνονται τινὲς ὅτι αἱ καπνοφυτεῖαι ἐμποδίζουν τὴν καλλιέργειαν δημητριακῶν καρπῶν, διότι αἱ οὑτωσὶ καταλαμβανόμεναι ἐκτάσεις ἐμποδίζουν τὴν παραγωγὴν, ὀσπρίων καὶ χρησιμοτέρων προϊόντων. Τὸ ζήτημα ὅμως τοῦτο ἀνεπτύχθη ὑπὸ προηγουμένων συναδέλφων καὶ συνεπῶς δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ ἐκταθῇ.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ πόρισμα τῆς ἀγορεύσεώς σας σᾶς παρακαλῶ.

§52Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῶν ναύλων καὶ ἀσφαλίστρων τοῦτο ἐξητάσθη ὑπὸ τῶν συναδέλφων μου προηγουμένως. Ἕν μόνον θὰ εἴπω ὅτι ἡ φορολογία ἡ ἐπιβληθεῖσα εἶναι πολὺ ἀνωτέρα, καθὼς εἶπεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, τῶν 2 δραχ. κατὰ κοιλὸν ἢ 2.60 κατ’ ὀκᾶν. Τὸ ὀλιγώτερον τὰ ἀσφάλιστρα ἐκ τῶν τακτικῶν πληρωνομένων ἀνέρχονται εἰς 3.45. Καὶ ἐρωτῶ ἐὰν τὸ τοιοῦτον εἶναι βάρος μέγα διὰ τοὺς καπνοπαραγωγούς, δυσβάστακτον, ἢ ἐὰν δὲν εἶναι; Ἤδη οἱ καπνοπαραγωγοὶ ἀνέμενον ἀπὸ τὸ Κράτος οὐχὶ τὸν περιορισμὸν τοῦ μόνου τούτου διεθνοῦς ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου, τὸ ὁποῖον διεθνῶς διεξάγει τὸ ἑλληνικὸν κράτος, ἀλλὰ περιέμενον μέριμναν ὑπὲρ ἐνισχύσεως τοῦ ἐξαγωγικοῦ τούτου ἐμπορίου.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βλέπω ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τελειώσητε.

§54Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Περιέμενον ἐνίσχυσιν τοὐλάχιστον εἰς τὰ ἑξῆς στοιχειωδέστερα οἰκονομικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα πᾶς καὶ μὴ ἔξοχος οἰκονομολόγος ἠδύνατο νὰ ἐφαρμόσῃ προστατεύων τὴν παραγωγήν. Μεταξὺ τῶν μέτρων τούτων ἠδύνατο εἰδικὸς ἐλεγκτὴς νὰ ὁρίσῃ τὸν ἔλεγχον τῶν ποιοτήτων τῶν καπνῶν καὶ τὸν τρόπον τῆς συσκευασίας αὐτῶν κατὰ τὴν ἐξαγωγήν. Δεύτερον μέτρον, εἶναι ἐνδεδειγμένον εἰς τὸ Ἑλληνικὸν κράτος νὰ ἐπέμβῃ εἰς τὰς ἀσφαλιστικὰς Ἑταιρείας. Διότι τὸ σύστημα, καθ’ ὃ πληρώνονται τὰ ἀσφάλιστρα ἂν καὶ ὑπὸ τινων θεωρεῖται δίκαιον, ἐν τούτοις, ἂν λεπτομερέστερον ἐξητάζετο τὸ πρᾶγμα, Θὰ ἀπεδεικνύετο ὅτι τὸ σύστημα τοῦτο εἶναι ἄδικον καὶ ὅτι τὰ ἀσφάλιστρα ἔχουν ὑπερτιμηθῆ ἀδικαιολογήτως φθάνοντα μέχρι 38% καὶ ἐπὶ πλέον. Ἐπίσης ἠδύνατο νὰ ἐπιβάλλεται ἐπέμβασις καὶ εἰς τοὺς ναύλους. Ἐπίσης ἠδύνατο δι’ ἑβδομαδιαίου δελτίου νὰ ἀνακοινοῦνται αἱ τιμαὶ τῶν καπνῶν εἰς τὰς ξένας ἀγοράς, ὅπως μὴ οἱ δυστυχεῖς καπνέμποροι γίνονται ὄργανα ἐπιτηδείων μεσιτῶν καὶ θύματα κυριολεκτικῶς αὐτῶν. Πρὸς τούτοις ἐχρειάζετο ἐν τέλει μέριμνα διὰ τὴν διάδωσιν τῶν καπνῶν καὶ τὴν ἀπαιτουμένην διαφήμισιν αὐτῶν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν πρὸς ἐπαύξησιν τῆς ἀγορᾶς. Κατόπιν τούτου ἡ ταπεινή μου γνώμη θὰ ἦτο ὅπως καὶ ἡ γνώμη ὅλων μεθ’ ὅσων συνεζήτησα ἢ μᾶλλον μεθ’ ὅσων συνεπόνησα διὰ τὸ βαρύτατον μέτρον, τὸ ὁποῖον ἔλαβε τὸ κράτος κατὰ τῆς παραγωγῆς τοῦ καπνοῦ, θὰ ἦτο τοὐλάχιστον ἡ κατὰ 50 λεπτὰ φορολογία ἡ ἀνερχομένη τὸ πολὺ εἰς 1 δραχμήν. Ἀλλὰ κατόπιν τῶν μέτρων τούτων τῶν ψηφισθέντων κατὰ τοῦ καπνοῦ δὲν δυνάμεθα νὰ ζητήσωμεν ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ἄλλα βάρη. Δυνάμεθα νὰ ζητήσωμεν χρηματικὰς θυσίας τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν ζητοῦμεν καὶ θυσίας αἵματος ἀλλὰ ἐνισχύσατε πρῶτον ἐκείνους ἐπὶ τῶν ὁποίων ζητεῖτε τὰς θυσίας. Εἶναι ὡς νὰ ζητῆτε λεπτὰ ἀπὸ ἄνθρωπον ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει. Πῶς ζητεῖτε ἄλλας θυσίας καὶ δὴ αἵματος ἀπὸ ἀνθρώπους ἀπὸ τοὺς ὁποίους ἀφαιρεῖτε τὸ πρὸς τὸ ζῆν; Εἶναι τὸ ζήτημα ἐξόχως σοβαρὸν διότι ἀφορᾷ εἰς τὴν παραγωγὴν τοῦ τόπου. Δὲν ἀμφιβάλλω δὲ ὅτι ἡ Κυβέρνησις τῶν Φιλελευθέρων, ἡ ὁποία πάντοτε μεριμνᾷ πατρικῶς ὑπὲρ παντὸς ζητήματος ἀφορῶντος τὸν τόπον, δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι θὰ σπεύσῃ νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα εὐρύτερον καὶ νὰ ἐπιφέρῃ τὰς ἀπαιτουμένας βελτιώσεις ὑποβάλλουσα νομοσχέδιον τροπολογοῦν τὸ τότε ψηφισθὲν ἀσυζητητεὶ καὶ ἀπούσης σχεδὸν τῆς Βουλῆς κατὰ τρόπον ὁ ὁποῖος ἠδύνατο νὰ καταστήσῃ ἁπλούστερα τὰ πράγματα. Θὰ ἤμην δὲ εὐτυχὴς ἐὰν ἠδύνατο, ἂν ὄχι εἰς τὴν σημερινὴν Συνεδρίασιν ἀλλ’ εἰς προσεχῆ, νὰ προβῇ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς εἰς δήλωσιν ἐὰν ἀποφασίσῃ τι ἐπὶ τοῦ προκειμένου.

§55Ι. ΒΑΛΑΛΑΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ δηλώσῃ εἰς τὴν Βουλήν, εἰ δυνατόν, ἐὰν εἰς τὴν περίπτωσιν, καθ’ ἣν πεισθῇ ὁ ἴδιος ὅτι ὑπάρχει τράστ, θὰ μεριμνήσῃ, ὥστε νὰ θραυσθῇ τὸ τρὰστ αὐτό. Ἐὰν ὑπάρχῃ τράστ, οἱ κύριοι αὐτοὶ θὰ ἐπηρεασθοῦν, ὑπάρχει δὲ καὶ προηγούμενον, τὸ προηγούμενον ἔλαβε χώραν τῷ 1914 ὑπὸ ἑνὸς ἄλλου καπνεμπορικοῦ οἴκου ἐν Ἀνατολικῇ Μακεδονίᾳ. Εἶχον λάβει χώραν τράστ, τὰ ὁποῖα εἶχον ρίψει τὰς τιμὰς τοῦ καπνοῦ καὶ ὅτε ἡ Κυβέρνησις ἔδωκεν τὴν ἐντολὴν εἰς τοὺς κυρίους αὐτοὺς νὰ δώσωσι τὸ ἥμισυ τοῦ καπνοῦ εἰς τοὺς παραγωγούς, ἀμέσως τὰ καπνὰ εὗρον τὰς τιμάς των. Ἔχω τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ πατάξῃ τὴν αἰσχροκέρδειαν καὶ θὰ λάβῃ μέτρα προστασίας ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν, ἐν ἀνάγκῃ δὲ νὰ σχηματισθῇ καὶ Ἐπιτροπὴ ἡ ὁποία νὰ ἐπιμεληθῇ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ.

§56Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Κύριοι Βουλευταί, θέλω καταθέσει εἰς τὸ Προεδρεῖον τρεῖς ἐκθέσεις, δύο τοῦ ἐν Ἀμερικῇ Πρεσβευτοῦ διὰ τὰς τιμὰς τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν καὶ ἓν τηλεγράφημα τοῦ ἰδίου Πρεσβευτοῦ ἀπὸ τῆς 18ης Φεβρουαρίου, ἐπίσης καὶ τοῦ Ἐπιμελητηρίου Ἀλεξανδρείας. Ἐξ ὅλων τῶν ἐγγράφων τούτων ἐξάγεται, ὅτι ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου μέχρι σήμερον οὐδεμία διαφορὰ τιμῶν ὑπάρχει εἰς τὰ καπνὰ τὰ Ἑλληνικά, οὔτε ἐν Αἰγύπτῳ, οὔτε ἐν Ἀμερικῇ. Ὡς ἐκ τούτου οὐδὲν μέτρον δικαιολογεῖ σήμερον τὴν ἔκπτωσιν τοῦ φόρου. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀναγνώσω τὸ τέλος τοῦ ἐγγράφου τοῦ Ἐπιμελητηρίου Ἀλεξανδρείας, (ἀναγινώσκει), «.... εὐνόητον, ὅτι ἐν Ἑλλάδι .... κλπ.). Ἡ τελευταία φράσις τοῦ ἐγγράφου τοῦ Ἐπιμελητηρίου Ἀλεξανδρείας, δηλοῖ κατὰ πόσον οἱ ἄνθρωποι ἐκεῖνοι νομίζουσιν, ὅτι εἰς τὰς μεγίστας ἀνάγκας τοῦ Κράτους εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ προστρέχωμεν εἰς ἐκτάκτους φορολογίας. Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῶν Ἰαπωνικῶν καπνῶν δὲν φαίνεται, ὅτι σήμερον ἀκόμη δύνανται ταῦτα νὰ συναγωνισθῶσιν τὰ Ἑλληνικὰ καπνά. Ἐν Ἀμερικῇ ὑπάρχουσι δύο γνῶμαι· ἡ μὲν μία ἀντιπροσωπεύεται ἀπὸ Ἀμερικανούς, οἱ ὁποῖοι λέγουσιν, ὅτι θὰ εἶναι δυνατὸν τὰ Ἰαπωνικὰ καπνὰ πάντοτε νὰ συναγωνισθῶσι τὰ Ἑλληνικά, ἀλλ’ οἱ Ἕλληνες ἔμποροι ἐπιμένουσιν, ὅτι εἶναι κακίστης ποιότητος καὶ δὲν θὰ δυνηθῶσι νὰ ἀνταγωνισθῶσι τὰ Ἑλληνικὰ καπνά. Ἐπίσης ἐν Ἀμερικῇ συμφωνοῦσιν, ὅτι ὁ φόρος δύναται νὰ ἐξακολουθήσῃ, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ἡ πολεμικὴ κατάστασις. Ἀλλὰ κατὰ τὰ δεδομένα τῆς ἐξαγωγῆς ἀκόμη ἀποδεικνύουσιν, ὅτι κατὰ τὸν Ἰανουάριον ἐφέτος ἐξήχθησαν 999.000 ὀκάδες. Τὸ ποσὸν εἶναι ἴσον περίπου πρὸς τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ παρελθόντος ἔτους, διότι ἡ ἐξαγωγὴ ἡ μεγάλη γίνεται ἰδίως κατὰ τοὺς θερινοὺς μῆνας καὶ οὐχὶ κατὰ τοὺς χειμερινούς.

§57Ν. ΓΑΡΔΙΚΙΩΤΗΣ. Εἶναι τὰ ἀφορολόγητα.

§58Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὁ φόρος ἀπέδωκε κατὰ Ἰανουάριον 648.000 δραχμ., ὁ δὲ Φεβρουάριος, καίτοι ἐλλείπουσιν ἀκόμη πολλὰ τελωνεῖα ἀπέδωκε 492.000, ὥστε, νομίζω, ὅτι πολλὰ ἐξ αὐτῶν εἶναι φορολογημένα καὶ ὄχι ἀφορολόγητα.

§59Δ. ΤΕΡΖΑΚΗΣ. Τὸ μέχρι σήμερον ἐξαχθὲν ἀφορᾷ τὴν παραγωγὴν τοῦ 1916. Δύναμαι νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλήν, ὅτι δὲν ἔχει ἐξαχθῆ οὔτε μία ὀκᾶ ἀπὸ τὴν παραγωγὴν τοῦ 1917.

§60Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Τότε, πῶς εἰσεπράχθησαν τὰ λεπτά;

§61Δ. ΤΕΡΖΑΚΗΣ. Ἐγὼ θὰ σᾶς παρακαλέσω, ἐφ’ ὅσον ἔχητε νὰ ὑποβάλητε ἐκθέσεις καὶ ἄλλα ἔγγραφα, νὰ στέρξητε νὰ προσδιορισθῇ ἡμέρα συζητήσεως, ὥστε νὰ κάμωμεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶναι ὀρθόν.

§62Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Καὶ αὐτὸ δύναται νὰ γίνῃ, ἀλλὰ δὲν εἶναι διατεθειμένη ἡ Κυβέρνησις, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουσι καλαὶ τιμαὶ εἰς τὸ ἐξωτερικόν, νὰ παραδεχθῇ οὐδεμίαν ἐλάττωσιν τοῦ φόρου. Αἱ τιμαὶ ἐν τῷ ἐξωτερικῷ δὲν ἔχουσιν ἐκπέσει διόλου.

§63Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε, ἀφοῦ θέλουσι νὰ μετατραπῇ ἡ ἐρώτησις εἰς ἐπερώτησιν νὰ ὁρισθῇ ἡμέρα συζητήσεως ἡ Πέμπτη.

§64ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§65Ν. ΞΗΡΟΣ. Θὰ παρακαλέσω νὰ μελετηθῇ τὸ ζήτημα τῆς καταργήσεως τῶν ποιοτήτων τῶν καπνῶν.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡρίσθη λοιπὸν ἡμέρα συζητήσεως ἡ Πέμπτη. Ὁ κ. Ἀραβαντινὸς παρακαλεῖ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως εὐαρεστούμενος, πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν εἶναι ἀληθὲς τὸ διαδιδόμενον ὅτι ὁ παραιτηθεὶς Βασιλεὺς ἀπέστειλεν ἐνταῦθα ἀξιωματικοὺς Ἕλληνας ἐκ τῶν ἐν Γκέρλιτς κρατουμένων, ὅπως ἐνεργήσουν κατασκοπείαν εἰς βάρος τοῦ μαχομένου Ἑλληνικοῦ Στρατοῦ καὶ εἰς ὄφελος τῶν πολεμίων τῆς Ἑλλάδος, ἂν οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι συνελήφθησαν καὶ ὑπεβλήθησαν εἰς ἀνάκρισιν καὶ ἐν γένει νὰ παράσχῃ εἰς τὴν Βουλήν, ἂν νομίζῃ ὅτι δύναται νὰ παράσχῃ, πληροφορίας περὶ τῆς ἐν Ἑλβετίᾳ δράσεως τοῦ παραιτηθέντος Βασιλέως καὶ τοῦ περὶ αὐτὸν κύκλου σχετικῶς πρὸς τὴν Ἑλλάδα καὶ τὴν ἐθνικὴν αὐτῆς πολιτικήν.

§67Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἀπαντῶν εἰς τὴν ἐρώτησιν τοῦ ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ, ἔχω νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλήν, ὅτι πράγματι δύο ἀξιωματικοὶ ἐκ τῶν κρατουμένων εἰς τὸ Γκέρλιτς ἦλθον πρό τινος καιροῦ ἐνταῦθα, συνελήφθησαν, διετάχθη προανάκρισις καὶ συνεπείᾳ τοῦ πορίσματος τῆς προανακρίσεως παρεπέμφθησαν νὰ δικασθῶσιν ἐνώπιον τοῦ Στρατοδικείου, τῆς δίκης γενομένης τὴν προσεχῆ Πέμπτην, νομίζω, ἐπὶ κατασκοπείᾳ ὑπὲρ τοῦ ἐχθροῦ. Δὲν δύναμαι νὰ προκαταλάβω τὴν ἀπόφασιν τοῦ Δικαστηρίου, τὸ ὁποῖον θὰ κληθῇ νὰ δικάσῃ περὶ τῆς τύχης τῶν δύο ἀξιωματικῶν, διὰ τοῦτο θὰ περιορισθῶ νὰ ἀνακοινώσω μόνον εἰς τὴν Βουλὴν τὰς ἀπολογίας αὐτῶν τούτων τῶν κατηγορουμένων, ἵνα ἡ Βουλὴ εἶναι πληροφορημένη περὶ τοῦ τί τοὐλάχιστον προκύπτει ἐκ τῶν καταθέσεων αὐτῶν τούτων τῶν κατηγορουμένων καὶ ἐπὶ τῶν ὁποίων τὸ Δικαστήριον θὰ ἐκδώσῃ, φυσικὰ, τὴν ἐτυμηγορίαν. Οἱ κατηγορούμενοι ἀξιωματικοὶ εἶναι δύο, ὁ Ἰωάνν. Χατζόπουλος, ἀνθυπολοχαγός, καὶ Ἰωάνν. Καλαμαρᾶς, ὑπολοχαγός, τοῦ Πεζικοῦ ἀμφότεροι. Ὁ Ἰωάννης Καλαμαρᾶς εἶναι ὁ πρῶτος συλληφθεὶς, συνελήφθη τὴν 23ην Φεβρουαρίου τὴν πρωΐαν καὶ ἐξητάσθη ἀμέσως. Οὗτος εἰς τὴν πρώτην του κατάθεσιν ζητεῖ νὰ πείσῃ τὴν ἀνάκρισιν, ὅτι ἦλθεν ἐκ Γερμανίας, βοηθηθεὶς ἀπὸ ἕνα καπνοπώλην ἐν Δρέσδῃ, τὸν Ἰωάννην Ζάχον, ὅτι διῆλθε διὰ Βιέννης, ἐκεῖθεν ἐπέρασεν εἰς τὴν Ἰταλίαν καὶ διὰ τοῦ Ἀλβανικοῦ καὶ Ἠπειρωτικοῦ ἐδάφους ἔφθασε εἰς τὴν Ἑλλάδα. Εὑρέθησαν ἐπάνω του καὶ τρεῖς χιλιάδες δραχμὲς αἱ ὁποῖαι, ὡς εἶπεν, προήρχοντο ἀπὸ οἰκονομίας πρὸ τῆς μεταβάσεώς του εἰς Γερμανίαν αἱ 2½ χιλ. καὶ αἱ ἐπίλοιποι ἐξ οἰκονομιῶν τὰς ὁποίας ἔκαμεν ἐν Γερμανίᾳ. Ἀλλ’ ὀλίγας ἡμέρας ὕστερον, τὴν 26ην ἰδίου μηνός, φθάνει εἰς Ἀθήνας, ἐρχόμενος ἐκ Πατρῶν, ὁ ἕτερος κατηγορούμενος ἀξιωματικός, ὁ Ἰωάννης Χατζόπουλος, ἀνθυπολοχαγὸς τοῦ Πεζικοῦ. Αὐτὸς μόλις ἔφθασεν εἰς Ἀθήνας συνελήφθη μετὰ πάροδον ὀλίγων ὡρῶν, προσαχθεὶς δὲ τὴν πρωΐαν τῆς 27ης Φεβρουαρίου ἐνώπιον τοῦ ἀνακριτοῦ, ἔδωκε τὴν ἑπομένην κατάθεσιν. Ἀναγινώσκω ἐκ τῆς καταθέσεώς του τὰ κυριώτερα ἀποσπάσματα. «Κατὰ τὸν παρελθόντα Δεκέμβριον ὁ Σταυλάρχης τοῦ τέως Βασιλέως Κωνσταντίνου Παπαρρηγόπουλος ἦλθεν εἰς Γκέρλιτς ἐξ Ἑλβετίας. Τὴν ἄφιξίν του τὴν ἀνήγγειλεν ὁ Σωματάρχης διὰ σημειώματος τοιχοκολληθέντος εἰς τὰς Στρατιωτικὰς Λέσχας καὶ προσκαλοῦντος ἅπαντας τοὺς ἀξιωματικοὺς νὰ παρευρεθῶσιν εἰς ὡρισμένην ἡμέραν καὶ ὥραν. Ὁ Παπαρρηγόπουλος ὁμιλήσας εἰς τοὺς ἀξιωματικούς, εἶπεν, ὅτι ὁ Βασιλεὺς Κωνσταντῖνος, ἐκβιασθεὶς ὑπὸ τῆς βίας τῆς Ἀντὰντ, ἄφησε προσωρινῶς τὸν θρόνον του εἰς τὸν υἱόν του Ἀλέξανδρον καὶ ὅτι ἐπιθυμεῖ νὰ γνωρίζῃ, ἐὰν οἱ ἀξιωματικοὶ εἶναι μὲ τὸ μέρος του, διατιθέμενοι νὰ τὸν συντρέξουν ἢ ὄχι. Οἱ πλεῖστοι ἐδήλωσαν ἀφοσίωσιν, ἀλλὰ τινές, περὶ τοὺς ἑβδομήκοντα, δὲν ἐπροθυμοποιήθησαν καὶ παρεξηγηθέντες ἐτέθησαν ὑπὸ δυσμένειαν καὶ ἐπιτήρησιν, τινὲς δ’ αὐτῶν, περὶ τοὺς 35, καὶ ὑπὸ ἀπομόνωσιν. Σκοπὸς τῆς τοιαύτης ἐξετάσεως προφανῶς ἦτο νὰ ἀντιληφθῇ ὁ τέως Βασιλεὺς ἐὰν καὶ κατὰ πόσον ἠδύνατο νὰ χρησιμοποιήσῃ αὐτούς». (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς αἰθούσης καὶ ἐκ τῶν θεωρείων). Κατὰ τὰς ἡμέρας τῆς ἀφίξεως τοῦ Παπαρρηγοπούλου, ὁ ταγματάρχης Ὑπασπιστὴς Σώματος Στρατοῦ Κοντζιᾶς Γεώργιος ἐκάλεσεν ἐμὲ καὶ τὸν ὑπολοχαγὸν Καλαμαρᾶν Ι. καὶ μᾶς ἠρώτησεν ἂν εἴμεθα διατεθειμένοι ν’ ἀναλάβωμεν σοβαράν τινα καὶ ἐμπιστευτικὴν ὑπηρεσίαν. Τῷ ἐδηλώσαμεν, ὅτι, δεχόμεθα, ἐγὼ, ὅμως, προσέθεσα, ἐὰν δὲν πρόκειται περὶ ὑποθέσεως προσωπικῆς φύσεως, ἔκαμα δὲ τὴν ἐπιφύλαξιν ταύτην διότι ἀρχικῶς ἐνόμισα ὅτι περὶ ὑποθέσεως τοιαύτης φύσεως θὰ ἐπρόκειτο. Μετὰ πάροδον ἑνὸς περίπου μηνὸς ὁ αὐτὸς ταγματάρχης μᾶς παρέλαβε καὶ μετέβημεν διὰ τὸν αὐτὸν σκοπὸν εἰς τὸ Βερολῖνον, καταλύσαντες εἴς τι ξενοδοχεῖον. Μετὰ μίαν ἢ δύο ἡμέρας ἐδέχθημεν τὴν ἐπίσκεψιν τοῦ Παπαρρηγοπούλου, ὁ ὁποῖος μᾶς εἶπεν ἐπὶ λέξει: «Εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀποσταλῶσιν ἀξιωματικοὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα πρὸς λῆψιν τῶν ἑξῆς πληροφοριῶν: 1) Ποῖον τὸ πνεῦμα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἐν σχέσει πρὸς τὸν Βασιλέα Κωνσταντῖνον καὶ τὸν Βενιζέλον, 2) Ποία ἡ δύναμις τοῦ Ἑλληνικοῦ στρατοῦ καὶ ποία ἡ ἐν αὐτῷ μερὶς τῶν Βενιζελικῶν. 3) Ποία ἡ δύναμις τοῦ ἐν τῷ Βαλκανικῷ μετώπῳ Συμμαχικοῦ Στρατοῦ. 4) Πόσοι περίπου οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης. 5) Ποῦ αἱ ἐγκαταστάσεις ἐν γένει τῶν Συμμαχικῶν στρατευμάτων. 6) Ποία ἡ κατάστασις τῶν μέσων τῆς συγκοινωνίας καὶ ἰδίᾳ τῶν σιδηροδρομικῶν τοιούτων. 7) Ποία ἡ ἐπίβλεψις τῶν Ἑλληνικῶν παραλίων ὑπὸ τοῦ Συμμαχικοῦ στόλου. Διὰ τὴν ἀποστολὴν ταύτην ἐκρίθητε κατάλληλοι καὶ θὰ μεταβῆτε διὰ ὑποβρυχίου. Τὰς πληροφορίας θὰ περισυλλέξητε διὰ μέσου φίλων σας κατὰ τρόπον νὰ μὴ γίνητε ἀντιληπτοί, ἰδίᾳ ν’ ἀποτανθῆτε εἰς γνωστούς σας ἀποταχθέντας καὶ ἀποστρατευθέντας ἀξιωματικούς. Τὰς λεπτομερείας θὰ κανονίσητε ἀναλόγως τῶν περιστάσεων ποῦ θὰ συναντήσητε. Τὰς πληροφορίας ταύτας θὰ μεταφέρετε οἱ ἴδιοι ἐπανακάμπτοντες δι’ Ἠπείρου καὶ Ἀλβανίας, δηλαδὴ μόλις ἐκπληρώσητε τὴν ἀποστολήν σας δὲν ἔχετε παρὰ τὴν Ἐρσέκαν ἐκεῖθεν θὰ φθάσετε εἰς τὸ Πενκρὰ καὶ θὰ ζητήσητε ἀπὸ ἐκεῖ τὸν ἀρχηγὸν τοῦ Ἀλβαν. σώματος Γερᾶλδην, ὁ ὁποῖος θὰ ἔχῃ ὁδηγίας πρὸς τοῦτο καὶ θὰ ἀναλάβῃ τὰ περαιτέρω. Τοιαύτας ὁδηγίας καὶ παραγγελίας μᾶς ἔδωκεν ὁ Παπαρρηγόπουλος, πάντως, οὐχὶ ὑπὸ τὴν ἀτομικήν του ἰδιότητα, ἀλλ’ ἐξ ὀνόματος τοῦ Βασιλέως Κωνσταντίνου, μᾶς ἔδωκε δὲ καὶ 4.000 μάρκα εἰς ἕκαστον. Μᾶς ἐφωδίασαν μὲ διαβατήρια, μᾶς συνέστησαν εἰς ἕνα ἀξιωματικὸν Γερμανὸν τῆς Βιέννης, μετέβημεν μετ’ αὐτοῦ εἰς τὴν Γερμανικὴν Πρεσβείαν τῆς Βιέννης, παρεμείναμεν ἐπὶ 24 ὥρας, ἐκεῖθεν μᾶς ὡδήγησαν εἰς τὴν ἔπαυλιν τοῦ Ὑψηλάντου, ἀνεμείναμεν 14 ἡμέρας καὶ εἰδοποιηθέντες ὑπὸ τῆς Πρεσβείας εἰσήλθομεν εἰς Βιέννην, ἐκεῖθεν ἐφοδιασθέντες μὲ νέα διαβατήρια μετέβημεν σιδηροδρομικῶς εἰς Πόλαν, συστημένοι εἰς ἀξιωματικὸν Γερμανὸν, ὁ ὁποῖος μᾶς παρέλαβε καὶ μετὰ 24 ὥρας διαμονὴν ἐντὸς ἀτμοπλοίου, εἰσήλθομεν εἰς ὑποβρύχιον μήκους 36 μέτρων μὲ πλήρωμα 3 ἀξιωματικῶν, 3–4 ὑπαξιωματικῶν καὶ εἴκοσι στρατιωτῶν, ἀνεχωρήσαμεν καὶ ἐταξειδεύσαμεν εἴκοσι τέσσαρας ὥρας ἄνευ καταδύσεως, εἶτα δὲ καταδυόμενοι καὶ ἀναδυόμενοι κατὰ διάφορα χρονικὰ διαστήματα, μὲ ταξείδιον 4 ἡμερῶν ἐφθάσαμεν κάτωθεν τῆς Κυπαρισσίας, τὸ ὑποβρύχιον ἀνῆλθεν εἰς τὴν ἐπιφάνειαν εἰς ἀπόστασιν ἑνὸς καὶ ἡμίσεος χιλιομέτρου ἀπὸ τῆς ἀκτῆς, εἰσήλθομεν εἰς λέμβον ἑνὸς καὶ μόνου ναύτου κωπηλατοῦντος καὶ ἐξήλθομεν εἰς τὴν ξηράν». Μετὰ τὴν ἐξέτασιν τοῦ ἐν λόγῳ κατηγορουμένου καὶ τὰς ὁμολογίας αὐτοῦ, ἐκλήθη πάλιν ὁ ἕτερος ἀξιωματικὸς ὑπολοχαγὸς εἰς τὸν ὁποῖον ἐλέχθη ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ πιστευθῇ ἡ κατάθεσίς του, ἐφ’ ὅσον ὁ ἕτερος ὡμολόγησε τὸν σκοπὸν καὶ τὸν τρόπον τῆς ἀφίξεώς του ἐνταῦθα. Προσκληθεὶς λοιπὸν ἐκ νέου τὴν 28ην Φεβρουαρίου πρὸς ἀνάκρισιν ὁ Καλαμαρᾶς ἠρωτήθη ὑπὸ τοῦ ἀνακριτοῦ τὰ ἑξῆς: «ὁ ἀξιωματικὸς Χατζόπουλος ὡμολόγησε κλπ. σὺ ἐπιμένεις εἰς ὅσα κατέθεσες τὸ πρῶτον;» Τότε λοιπὸν ὁ ἀξιωματικὸς αὐτὸς εἶπε τὰ ἑξῆς: «Δεσμευθεὶς διὰ τοῦ λόγου τῆς τιμῆς μου δὲν ἠθέλησα ἀρχικῶς νὰ ὁμολογήσω τὴν ἀλήθειαν. Ἀφοῦ ὅμως ὁ σύντροφός μου ὡμολόγησε ταύτην καταθέτω καὶ ἐγὼ τὰ ἑξῆς: «Κατὰ τὰ τέλη τοῦ παρελθόντος Δεκεμβρίου ἦλθεν εἰς τὸ Γκέρλιτς τῆς Ἑλβετίας ἀποσταλεὶς ὑπὸ τοῦ τέως Βασιλέως Κωνσταντίνου ὁ ὑπασπιστής του Παπαρρηγόπουλος, ἐκλήθημεν ὅλοι οἱ ἀξιωματικοὶ εἰς τὴν λέσχην καὶ μᾶς εἶπε περίπου τὰ ἑξῆς: ὁ Βασιλεὺς ἀπολαύει πλήρους ὑγείας, χαίρει δὲ πληροφορούμενος ὅτι καὶ σεῖς καλῶς ἔχετε, ἐλπίζει ὅτι συντόμως θ’ ἀνατείλῃ ἡμέρα τῆς ἐπανόδου μας εἰς τὴν ἀγαπητήν μας Πατρίδα. Ὀλίγας ἡμέρας μετὰ τὴν ἄφιξιν τοῦ Παπαρρηγοπούλου εἰς Γκέρλιτς ἔνθα παρέμεινεν ἐπὶ 2–3 ἡμέρας, μᾶς ἐκάλεσεν ἐμὲ καὶ τὸν συγκατηγορούμενόν μου Χατζόπουλον ὁ ἐπιτελὴς τοῦ Σώματος Κοντζιᾶς καὶ μᾶς ἠρώτησεν ἂν δεχόμεθα ν’ ἀναλάβωμεν σοβαράν τινα καὶ ἐμπιστευτικὴν ἀποστολὴν διὰ τὴν Ἑλλάδα, τὴν ὁποίαν θὰ μᾶς καθώριζεν ὁ Παπαρρηγόπουλος εἰς Βερολῖνον. Πράγματι ἀπεδέχθημεν καὶ μετὰ 15 περίπου ἡμέρας κληθέντες μετέθημεν εἰς Βερολῖνον μετὰ τοῦ Κοντζιᾶ ἔνθα συνηντήσαμεν εἰς τι ξενοδοχεῖον τὸν ρηθέντα Παπαρρηγόπουλον, μᾶς ὑπέβαλεν εἰς δοκιμασίας ὑποδείξας εἰς ἡμᾶς τὸ κινδυνῶδες τῆς ἐπιχειρήσεως, ἀλλ’ ἡμεῖς ἐπεμείναμεν, δηλώσαντες, ὅτι δεχόμεθα καὶ ἀναλαμβάνομεν μεθ’ ὃ ἀπεχωρίσθημεν ληξάσης τῆς πρώτης συναντήσεως. Μετὰ μεσημβρίαν τῆς αὐτῆς ἡμέρας ὁ Παπαρρηγόπουλος μὲ ἐκάλεσε διὰ τοῦ Κοντζιᾶ μόνον μου· μετέβην πράγματι παρ’ αὐτῷ μοῦ ἐνεχείρισε 4 φύλλα χάρτου σχεδὸν διαφανοῦς κατά τι βραχυτέρου καὶ στενοτέρου τοῦ ἀνακριτικοῦ χάρτου ἐπὶ τοῦ ὁποίου δὲν ἐφαίνοντο γράμματα καὶ ὅστις ἐφαίνετο καινουργὴς καὶ ὡσεὶ βεβρεγμένος. Μοῦ εἶπε τὰ φύλλα αὐτοῦ τοῦ χάρτου πρέπει νὰ δοθοῦν εἰς τὸν Βασιλέα Ἀλέξανδρον διὰ τῆς ἰδίας μου χειρὸς χωρὶς νὰ ἐμπιστευθῶ εἰς κανέναν. Μοῦ ὑπέδειξε τοὺς Ἀγαμέμνονα Πάλλην, Ξενοφῶντα Στρατηγόν, Καλλίνσκην Ἀνδρέαν, Παπάγον, ἴλαρχον, Ἑξαδάκτυλον, Πάλλην Ἀντώνιον, ὡς κατάλληλα πρόσωπα νὰ μὲ φέρωσιν εἰς ἐπικοινωνίαν μὲ τὰ Ἀνάκτορα, μὲ ἐξώρκιζε καὶ μοῦ συνίστα ἐχεμύθειαν εἰδικῶς δὲ μοῦ παρήγγειλεν ὅπως ἐν περιπτώσει οἱουδήποτε κινδύνου καταστρέψω τὰ φύλλα τοῦ χάρτου ἐπιμελῶς, ἐζήτησε δὲ καὶ τοῦ ἔδωσα τὸν λόγον τῆς στρατιωτικῆς τιμῆς. Τοῦ ὑπέβαλον τὰς παρατηρήσεις ὅτι καλὸν θὰ ἦτο νὰ γνωρίζω τὸ περιεχόμενον τῆς ἐπιστολῆς, ἵνα ἐν ᾗ περιπτώσει ἠναγκαζόμην νὰ καταστρέψω αὐτὴν νὰ μεταδώσω προφορικῶς τὸ περιεχόμενον, καὶ ὅτι καλὸν θὰ ἦτο νὰ γνωρίζῃ τὴν ὕπαρξιν τῆς ἐπιστολῆς καὶ ὁ Χατζόπουλος, ἵνα ἐν περιπτώσει ἰδικοῦ μου θανάτου φροντίσῃ αὐτὸς διὰ τὰ περαιτέρω. Ἀλλ’ οὗτος εἰς μὲν τὴν πρώτην παρατήρησίν μου ἀπήντησεν ὅτι πρὸς τὸ συμφέρον τὸ ἰδικόν μου, δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ γνωρίζω τὸ περιεχόμενον τῆς ἐπιστολῆς, οὔτε δύναται νὰ μοὶ ἀνακοινωθῇ, ὡς πρὸς δὲ τὴν δευτέραν μοῦ εἶπεν ὅτι θὰ δώσῃ καταλλήλως συστάσεις καὶ εἰς τὸν Χατζόπουλον. Πράγματι εἰς ἑτέραν συνάντησίν μας, καθ’ ἣν παρίστατο καὶ ὁ Χατζόπουλος, μεταξὺ τῶν ἄλλων μᾶς συνέστησεν ὅπως ἐν περιπτώσει θανάτου ἢ καταστροφῆς ἑνὸς ἐξ ἡμῶν, ὁ ἕτερος παραλάβῃ καὶ καταστρέψῃ πᾶν ὅ,τι εὕρῃ ἐπ’ αὐτοῦ, καὶ λευκὸν χάρτην ἀκόμη. Μᾶς ἔδωκε δὲ ἀνὰ 4.000 μάρκα τὰ ὁποῖα ἀργότερον μετεβάλομεν εἰς ἑλληνικὰ χαρτονομίσματα». Ἐκθέτει δὲ τὰ τοῦ ταξειδίου του εἰς Πόλαν καὶ διὰ τοῦ ὑποβρυχίου ἕως ἐδῶ. Σημειωτέον ὅτι ὁ τρόπος κατὰ τὸν ὁποῖον ἦλθον καὶ ἡ ἀποστολὴ αὐτῶν ἐκ μέρους τοῦ Παπαρρηγοπούλου, ἐνεργοῦντος ἐξ ὀνόματος τοῦ τέως Βασιλέως, κατατίθεται ὁμοιομόρφως, καὶ ἐκ μέρους τῶν δύο, ἡ διαφορὰ ὑπάρχει εἰς τοῦτο ὅτι ὁ μὲν Χατζόπουλος ἐκθέτει ἐμπεριστατωμένως τὸν σκοπὸν τῆς ἀποστολῆς αὐτοῦ ὁ ὁποῖος ἦτο ἐνέργεια κατασκοπείας, ὁ ἕτερος δὲ Καλαμαρᾶς περιορίζει τὸν σκοπὸν τῆς ἀποστολῆς εἰς μόνην τὴν ἐγχείρισιν τῆς ἐπιστολῆς περὶ τῆς ὁποίας ὁ Χατζόπουλος οὐδὲν ἐκθέτει διότι καθὼς βλέπετε ἐκ τῆς καταθέσεως τοῦ Καλαμαρᾶ, εἰς τὸν Χατζόπουλον δὲν εἶχον ἐμπιστοσύνην νὰ παραδώσουν αὐτήν. Εἰς τὴν δικαιοσύνην ἀπόκειται νὰ κρίνῃ ποία ἐκ τῶν δύο καταθέσεων εἶναι ἀληθεστέρα, εἰς ἐμὲ δὲ δὲν ἐπιτρέπεται νὰ θελήσω νὰ ἐπηρεάσω τὸ ἔργον τὸ δικαστικόν, τὸ ὁποῖον θὰ γίνῃ μετὰ τρεῖς ἢ τέσσαρας ἡμέρας. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δύναμαι νὰ βεβαιώσω εἶναι ὅτι ἡ ἐπιστολὴ αὕτη δὲν περιῆλθεν εἰς χεῖρας τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως. Ἐζητήσαμεν μὲ κάθε τρόπον νὰ μᾶς δώσῃ τὴν ἐπιστολὴν αὐτὴν καὶ ἠρνήθη εἰπὼν μάλιστα τὰ ἑξῆς: «Ἂν ἐξαρτᾶται ἀπὸ ἐμὲ προτιμῶ νὰ πέσῃ τὸ κεφάλι μου παρὰ νὰ δοθῇ ἡ ἐπιστολή. Εἴμεθα ἀπολύτως βέβαιοι ὅτι ἡ ἐπιστολὴ αὕτη, ἐπαναλαμβάνω, δὲν περιῆλθεν εἰς χεῖρας τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως. Ταῦτα εἶναι τὰ προκύπτοντα ἐκ τῆς ἀνακρίσεως. Εἶναι περιττὸν βεβαίως νὰ εἰπῶ ὅτι οἱονδήποτε καὶ ἂν ἦτο τὸ περιεχόμενον τῆς ἐπιστολῆς αὐτῆς δὲν δύναται οὐδὲ πόρρωθεν, οὐδὲ κατὰ φαντασίαν νὰ εὐθύνεται πρὸς ὃν ἀπηυθύνετο ἡ ἐπιστολὴ αὕτη. Καθεὶς ἀπὸ ἡμᾶς δύναται νὰ λαμβάνῃ προτάσεις ἀπὸ οἱονδήποτε, τὰς ὁποίας ὅμως νὰ μὴ εἶναι ποσῶς διατεθειμένος ν’ ἀκούσῃ. Ταῦτα εἶχον νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλήν, τὰ λοιπὰ δὲ ἀπόκεινται εἰς τὴν Δικαιοσύνην τῆς Πατρίδος ἡμῶν.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ λοιπαὶ ἐπερωτήσεις ἀναβάλλονται. Ἡ

Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Κατσίνας παρακαλεῖ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν, ὅπως μεριμνήσῃ καὶ συστήσῃ ἐκπαιδευτικὸν οὐλαμὸν διὰ τοὺς πτυχιούχους ἰατροὺς τοὺς ὑπηρετοῦντας εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ ὡς ἁπλοῖ νοσοκόμοι καὶ ὑπαξιωματικοὶ ἐν ᾧ δέον ἐκπαιδευόμενοι εἰς τοὺς οὐλαμοὺς νὰ ἐξέλθουν ὡς ἔφεδροι ὑγειονομικοὶ ἀξιωματικοί, ὡς πάντες οἱ ἄλλοι διδάκτορες τῆς ἰατρικῆς, χάριν τῆς ἰσότητος.

§70Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δυνάμει τοῦ νόμου 1054 «περὶ ἱδρύσεως καὶ λειτουργίας Νέων Ἐκπαιδευτικῶν Οὐλαμῶν Ἐφέδρων Ἀξιωματικῶν, συνεστήθησαν πρὸ μηνὸς καὶ πλέον καὶ λειτουργοῦσιν ἤδη παρὰ τῇ Αʹ Μοίρᾳ Νοσοκόμων δύο ἔκτακτοι Ἐκπαιδευτικοὶ Οὐλαμοὶ Ἐφέδρων Ὑγειονομικῶν Ἀξιωματικῶν, παρ’ οἷς φοιτῶσι περὶ τοὺς 120 νοσοκόμοι καὶ λοχίαι νοσοκόμων, διδάκτορες τῆς ἰατρικῆς καὶ ἔχοντες τὰ ὑπὸ τοῦ ὡς ἄνω εἴρηται νόμου ὁριζόμενα προσόντα. Μετὰ τὴν λῆξιν τῆς ἐκπαιδεύσεως τῶν ἄνω οὐλαμῶν ἡ ὑπηρεσία θέλει συστήσει καὶ ἑτέρους εὐθὺς ὡς πεισθεῖ ὅτι ὑπηρετοῦσιν εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ πτυχιούχοι τῆς ἰατρικῆς ἔχοντες τὰ ὑπὸ τοῦ ἀνωτέρω νόμου ὁριζόμενα προσόντα.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Κριάρης παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ἵνα γνωρίσῃ αὐτῷ ἂν προτίθεται νὰ ὑποβάλῃ νομοσχέδιον πρὸς ἐπίλυσιν τοῦ ζητήματος τῶν ἐχόντων ἀποφάσεις συνταξιούχων τῆς πρώην Κρητικῆς Χωροφυλακῆς.

§72Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐζήτησα καὶ σήμερον σχετικὰς πληροφορίας, σήμερον δ’ ἔλαβον γνῶσιν τῆς ὑποθέσεως. Ἐφ’ ὅσον δὲ πρόκειται περὶ ἀποφάσεων ὀρθὸν εἶναι ν’ ἀρχίσῃ ἡ πληρωμή. Ἐζήτησα σχετικὰς πληροφορίας ἀπὸ τὴν Γενικὴν Διοίκησιν Κρήτης ὡς πρὸς τὸ κοινωφελὲς Ταμεῖον διὰ τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον ἔχει νὰ εἰσπράξῃ. Τὸ ζήτημα δ’ εἶναι ἐὰν ἄνευ νομοθετικοῦ μέτρου δύναται ν’ ἀρχίσῃ ἡ πληρωμή, ἐὰν δὲ δὲν δυνάμεθα, νὰ ὑποβάλωμεν σχετικὸν νομοθέτημα. Ἀλλὰ πρὸ παντὸς ὀφείλω νὰ μὴ ἀναλάβω οὐδεμίαν ὑποχρέωσιν, περὶ τούτου θ’ ἀποφασίσῃ τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον.

§73Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω, κύριε Ὑπουργέ, νὰ μὲ ἀκροασθῆτε ἐπ’ ὀλίγον. Τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον ὀφείλει νὰ πληρωθῇ κατόπιν ἀποφάσεων τελεσιδίκων εἰς 7–8 πρόσωπα συνταξιούχου τῆς χωροφυλακῆς ἀνέρχεται εἰς 27.000 δραχμάς. Σημειώσατε δ’ ὅτι αἱ ἀποφάσεις αὗται ἔχουσι ἐκδοθῆ πρὸ 10 ἐτῶν. Τὸ Κοινωφελὲς Ταμεῖον τὸ ὁποῖον διεδέχθη τὸ Ταμεῖον Συντάξεων τῆς Χωροφυλακῆς ἔχει ἐκκρεμεῖς δίκας ἀνερχομένας εἰς τὸ ποσὸν τῶν 120.000 δραχμῶν περίπου. Ἀλλὰ σημειώσατε ὅτι οἱ ἐκκρεμεῖς αὗται δίκαι δὲν θὰ τελειώσουν οὔτε μετὰ 10 ἔτη. Ἐκ τῶν 7 συνταξιούχων ἀπέθανον 2–3 νομίζω. Πρέπει νὰ ἀποθάνουν ὅλοι διὰ νὰ πάρουν μετὰ θάνατον τὴν σύνταξιν; Ἀλλὰ μένουν ἐκκρεμεῖς αἱ δίκαι, ἀλλὰ ὅσαι καὶ ἂν εἶναι, θὰ εἰσπραχθῇ τοὐλάχιστον τὸ ἥμισυ τοῦ ποσοῦ, τὸ δὲ ποσὸν τὸ ὁποῖον ὀφείλεται εἰς τοὺς συνταξιούχους εἶναι 27.000 δραχμάς. Διατὶ λοιπὸν δὲν δίδεται ἓν μέρος, ἔστω καὶ 30% παρὰ νὰ περιμένουν νὰ ἀποθάνουν ὅλοι διὰ νὰ λάβουν τὰ χρήματά των; Θὰ σᾶς παρακαλέσω λοιπὸν νὰ λάβητε τὸν σχετικὸν φάκελλον, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται εἰς χεῖρας τοῦ κ. Γιασεμίδη καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ νὰ φέρητε κατόπιν τὴν τροποποίησιν τοῦ νόμου.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Λυκουρέζος ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας ἐπὶ τῆς ἀνωμάλου καταστάσεως τῆς ταχυδρομικῆς καὶ τηλεγραφικῆς συγκοινωνίας ἀπειλούσης μεγίστους κινδύνους διὰ τὸ κοινωνικὸν καὶ ἰδιωτικὸν συμφέρον καὶ περὶ μέτρων, ἅτινα ἔλαβε πρὸς βελτίωσιν αὐτῆς.

§75Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ἔχω γεγονότα καὶ πληροφορίας βεβαιουμένας καὶ ἰδίᾳ ἐκ τῆς ἐμῆς ἀντιλήψεως περὶ τῆς καταστάσεως τόσον τῆς ταχυδρομικῆς ὅσον καὶ τῆς τηλεγραφικῆς, αἱ ὁποῖαι περιῆλθον εἰς τοιαύτην ἀνωμαλίαν, ὥστε νὰ ἐπιβάλλεται ἰδιαιτέρα μέριμνα τοῦ Ὑπουργείου, δι’ αὐτὸ δὲ καὶ σᾶς ἐπερώτησα ἵνα προκαλέσω τὴν ἰδιαιτέραν προσοχήν σας κ. Ὑπουργέ. Δύο καὶ μόνον παραδείγματα θὰ σᾶς εἴπω διὰ νὰ ἐννοήσητε τὴν κατάστασιν. Τρεῖς ἐπιστολαὶ ἐκ Πατρῶν ἀπευθυνόμεναι εἰς τὴν σύζυγόν μου εἰς τὴν ἀδελφήν της καὶ πρὸς ἐμέ, διὰ τῶν ὁποίων ἐζητοῦντο πληροφορίαι διὰ ζήτημα ἐγχειρίσεως, ἔφθασαν εἰς τὰς Ἀθήνας μετὰ 25 ἡμέρας, ὅτε δηλαδὴ ὁ ἀσθενὴς εἶχεν ἔλθει εἰς τὰς Ἀθήνας εἶχεν ὑποστῆ τὴν ἐγχείρησιν καὶ ἐξέπνευσε. Ἐπίσης κατὰ τὸν παρελθόντα μῆνα τρία τηλεγραφήματα ἀπεστέλλοντο παρ’ ἐμοῦ τοῦ ἰδίου τὰ ὁποῖα δὲν παρεδόθησαν κἄν. Κρίνω περιττὸν νὰ σᾶς εἴπω ὅτι τὰ ἰδικά μου τηλεγραφήματα δὲν περιεῖχόν τι τὸ ὕποπτον τὸ ὁποῖον νὰ δώσῃ τὸ δικαίωμα εἰς κανένα νὰ τὰ κρατήσῃ. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον ταῦτα εἶναι πλεῖστα ὅσα ἄλλα παραδείγματα, ὥστε νομίζω ὅτι εἶναι ἐντελῶς δικαιολογημένη ἡ ἐπερώτησίς μου καὶ ἡ παράκλησίς μου ὅπως ἀσκήσητε ἰδιαιτέραν ἀντίληψιν εἰς τὴν βελτίωσιν κατὰ τὸ δυνατὸν τῶν δύο αὐτῶν σπουδαιοτάτων συγκοινωνιῶν. Δὲν γνωρίζω ἐὰν πταίῃ ἡ κεντρικὴ ὑπηρεσία ἢ ἡ ἐφαρμοζομένη λογοκρισία, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μὲ ἐνδιαφέρει εἶναι νὰ ἀποκατασταθῇ μία ὁμαλότης σχετική. Ἐὰν ἡ λογοκρισία πρέπει νὰ ἀσκεῖται τόσον αὐστηρά, ἂς ἐξακολουθήσῃ, ἀλλ’ ἂς ἐξακολουθήσῃ κατὰ τρόπον μὴ παρακωλύοντα τὴν συγκοινωνίαν ὥστε νὰ ἔχωμεν τὸ φαινόμενον ἐπιστολαὶ ἀποστελλόμεναι ἐκ Πατρῶν καὶ Καλαμῶν, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ φθάνουν ἐδῶ αὐθημερὸν ἢ τὸ πολὺ μετὰ μίαν ἡμέραν, νὰ φθάνουν μετὰ 20 καὶ 25 ἡμέρας. Θὰ σᾶς παρακαλέσω λοιπὸν νὰ ἐπιστήσητε τὴν προσοχήν σας καὶ νὰ λάβητε τὰ κατάλληλα μέτρα. Ἄν δὲν ἀπατῶμαι πρὸ δύο ἡμερῶν σᾶς ἔστειλα καὶ ἐπιστολὴν ἰδιαιτέραν, διὰ νὰ βεβαιωθῆτε ἀκριβῶς περὶ τῆς διαφορᾶς τῆς ἀποστολῆς καὶ τῆς ἀφίξεως.

§76Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Χωρὶς νὰ θέλω νὰ ὁμιλήσω περὶ οὐδεμιᾶς τῶν περιστάσεων, τὰς ὁποίας ἀνέφερεν ὁ κ. συνάδελφος δηλῶ ὅτι ἔχω τὴν ἀντίληψιν τὴν ὁποίαν ἔχει καὶ αὐτός. Τὸ ἀκριβὲς εἶναι ὅτι ἡ κυβέρνησις τῶν φιλελευθέρων ὅταν ἀνέλαβεν τὴν ἀρχὴν μέγιστον μέρος τοῦ προσωπικοῦ τῆς τηλεγραφικῆς καὶ ταχυδρομικῆς ὑπηρεσίας εἶχεν ὑποστῆ ἀλλεπαλλήλους μεταβολάς, ὥστε εἶχε χαλαρωθῆ ἐντελῶς ἡ ὑπηρεσία. Κατὰ τὸ διάστημα ἀπὸ 1 Ὀκτωβρίου 1915 μέχρι τῆς ἐλεύσεως τῆς κυβερνήσεως τῶν φιλελευθέρων, εἶχον γίνει μεταβολαὶ οὐχὶ κανονικαὶ περὶ τὰς 1800. Ἐκτὸς τούτου μέγα μέρος τῶν ὑπαλλήλων δὲν ἐτοποθετήθη εἰς τὰς θέσεις των, ἀρκεῖ νὰ ἀναφέρω ὅτι εἰς τὰς Ἀθήνας εἶχον τοποθετηθῆ ὑπάλληλοι μὲ βαθμὸν τμηματάρχου ἐνῷ τοιαῦται ὀργανικαὶ θέσεις δὲν ὑπῆρχον. Πρὸ τῆς καταστάσεως ταύτης ἠναγκάσθημεν, ἵνα εἰς τὰ γραφεῖα προΐστανται ἀνώτεροι ὑπάλληλοι, οἱ ὁποῖοι ἦσαν ἱκανοὶ ὅπως διεξαγάγουν ὑπηρεσίαν κατάλληλον. Ἐκτὸς τούτου σειραὶ μέτρων ἐλήφθησαν ὅπως βελτιωθῇ ἡ θέσις τῶν ταχυδρομικῶν καὶ τηλεγραφικῶν ὑπαλλήλων καὶ αὐξηθῇ ὁ ζῆλος πρὸς τὴν ὑπηρεσίαν. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι νῦν ἡ ὑπηρεσία ἥτις παρέχεται ὑπὸ τῶν ταχυδρομικῶν καὶ τηλεγραφικῶν ὑπαλλήλων εἶναι ἀξία παντὸς ἐπαίνου. Κατὰ τὸν Φεβρουάριον τοῦ 1918 ἀπεστάλησαν ἐξ Ἀθηνῶν τηλεγραφήματα διπλασίου ἀριθμοῦ παρ’ ὅ,τι ἀπεστάλησαν κατὰ τὸ 1917, δηλαδὴ 659.000 ἀντιπροσωπεύουν δὲ ποσὸν 7.000,000 δρ. ἐν ἀντιθέσει πρὸς 250.000 τηλεγραφημάτων τῶν προηγουμένων ἐτῶν. Μόλα ταῦτα βεβαίως ὑπάρχει καθυστέρησις ἐπιστολῶν καὶ τηλεγραφημάτων καὶ τοῦτο ἀποδοτέον εἰς τὴν δυσχέρειαν τὴν συγκοινωνιακὴν τὴν γενικήν, δὲν ἔχομεν πλέον αὐτὴν τὴν εὐκολία τῆς συγκοινωνίας, τὴν πρὸ τοῦ πολέμου, ἐκτὸς τούτου ἐφηρμόσθη καὶ τὸ μέτρον τῆς λογοκρισίας, τὸ ὁποῖον συντελεῖ πολλάκις εἰς τὸ νὰ καθυστεροῦνται αἱ ἐπιστολαί. Μετέβην αὐτοπροσώπως πολλάκις εἰς τὸ ταχυδρομεῖον καὶ τηλεγραφεῖον διὰ νὰ ἴδω ὁ ἴδιος πῶς ἔχουσι τὰ πράγματα, ὥστε νὰ ἐφαρμόζηται ἡ λογοκρισία καὶ νὰ μὴ γίνηται οὐδεμία καθυστέρησις, ὠργανώσαμεν μὲν τὴν ὑπηρεσίαν κατὰ τοιοῦτον τρόπον ὥστε νὰ ἐπιτυγχάνηται ἡ διεξαγωγὴ τῆς ὑπηρεσίας. Ἐκτὸς τούτου ἐπέστησα τὴν προσοχήν, ὥστε ἡ καθυστέρησις ἡ προερχομένη ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους τῆς λογοκρισίας καὶ τοῦ ταχυδρομείου νὰ τιμωρῆται, παρακαλῶ δὲ πάντας τοὺς ἰδιώτας οἱ ὁποῖοι παραπονοῦνται διὰ τοιαύτην καθυστέρησιν νὰ καταγγέλλωσι ταύτην ἀμέσως διὰ νὰ ἐξακριβωθῇ ποῖος εἶναι ὁ ὑπαίτιος καὶ νὰ ἐπιβάλω τὴν τιμωρίαν. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὸν κ. Λυκουρέζον ὁσάκις παρουσιάζονται τοιαῦται περιπτώσεις νὰ ἀναφέρεται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον ἐν τῇ πεποιθήσει ὅτι θὰ λάβωμεν μέτρα αὐστηρά, ὥστε ὁ ὑπαίτιος νὰ τιμωρηθῇ. Ὀφείλω νὰ παρατηρήσω ὅτι δὲν πρέπει νὰ παραξενεύηται ὁ κ. βουλευτής, διότι ἡ λογοκρισία εἶναι τοιαύτης φύσεως, ὥστε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπαλλάξωμεν τοὺς βουλευτὰς τοῦ ἐλέγχου τοῦ ταχυδρομικοῦ καὶ τηλεγραφικοῦ, διότι ἐπῆλθε τοιαύτη σύγχισις εἰς τὸ τηλεγραφεῖον, ὥστε ἡ ἀνωμαλία νὰ εἶναι μεγαλυτέρα. Πρέπει, κύριοι βουλευταί, νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψει ὅτι διερχόμεθα ἀνωμάλους περιστάσεις καὶ ἀπαιτεῖται ἡ συνδρομὴ πάντων διὰ νὰ εὐοδώσῃ τὸ ἔργον τῆς Κυβερνήσεως.

§77Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Σᾶς εὐχαριστῶ κ. Ὑπουργὲ πάρα πολύ, ἔχω ἀπόλυτον πεποίθησιν εἰς τὴν ἐπιθυμίαν σας καὶ εἰς τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα λαμβάνετε ἀλλὰ σᾶς παρακαλῶ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ αὐτῇ νὰ ἐξετάσητε τὰ πράγματα.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Χρηστόπουλος παρακαλεῖ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, διατί παρελείφθησαν ἐκ τῶν τελευταίων προβιβασμῶν ἀξιωματικοὶ ἔχοντες σειρὰν προαγωγῆς καὶ περιλαμβανόμενοι ἐν τῷ πίνακι προβιβασίμων, εἰδικῶς δὲ πῶς ὁ ὑπολοχαγὸς τοῦ πυροβολικοῦ Γεώργιος Κλωνῆς παρελείφθη κατελθὼν 47 ὅλους ἀριθμοὺς ἄλλων πολὺ κατωτέρων του.

§79Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ ὑποβληθῇ σχετικὸν νομοσχέδιον πρὸς διακανονισμὸν τοῦ ζητήματος.

§80Α. ΧΡΗΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνεγράφην, κ. Βουλευταί, ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει ἵνα ἐπερωτήσω τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν διατὶ κατὰ τοὺς τελευταίους προβιβασμοὺς παρελείφθη ὡρισμένος ἀριθμὸς ἀξιωματικῶν οἱ ὁποῖοι εἶχον σειρὰν προαγωγῆς καὶ εἶχον περιληφθῇ εἰς τὸν πίνακα τῶν προβιβασμῶν καὶ εἰδικῶς πῶς παρελείφθη ὁ ὑπολοχαγὸς τοῦ πυροβολικοῦ Γεώργιος Κλωνῆς κατελθὼν μάλιστα 17 ὅλους ἀριθμοὺς ἄλλων κατωτέρων του. Ἡ ἀπάντησις τὴν ὁποίαν μοὶ ἔδωκεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς δὲν λύει τὸ ζήτημα, εἶναι ἡ ἀπάντησις τὴν ὁποίαν ἔλαβον πολλάκις ἀπὸ τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου ἡ ὁποία ἐνῷ ὁμολογεῖ ὅτι ἐζημιώθη ὁ ἐν λόγῳ ἀξιωματικὸς ἰσχυρίζεται ἐν τούτοις ὅτι τοῦτο ἐγένετο διότι ἐφηρμόσθη ἓν μέτρον ὅπερ στηρίζεται ἐπὶ νομοσχεδίου χαρακτηρισθέντος ὡς νόμου, ἐνῷ δὲν ἐψηφίσθη τοιοῦτος. Εἶμαι ὑποχρεωμένος δι’ ὀλίγων ν’ ἀναπτύξω πῶς ἔχει τὸ ζήτημα.

§81Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Αἱ προαγωγαὶ τῶν ἀξιωματικῶν ἔγιναν ἐπὶ τῇ βάσει σχεδίου νόμου τὸ ὁποῖον ἐψηφίσθη εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν, ἀλλὰ διακοπεισῶν τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς τότε δὲν ἐψηφίσθη. Ἐγένετο λοιπὸν ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ τοῦ σχεδίου νόμου.

§82Α. ΧΡΗΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ὁποῖον ἠδύνατο νὰ διατυπωθῇ καὶ ὡς νομοθετικὸν διάταγμα, μὴ δημοσιευθὲν ἐπίσης.

§83Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Τὸ σχέδιον αὐτὸ ὑπεβλήθη κατόπιν διμήνου ἐπεξεργασίας ἐπιτροπῆς ἐν τῇ Βουλῇ, ἥτις ἐμελέτησε πάντα τὰ ἐκκρεμῆ ζητήματα τὰ ὁποῖα εἶχον ἀναφανῆ μεταξὺ τῶν ἐφέδρων ἀξιωματικῶν τῶν μονιμοποιηθέντων καὶ τῶν μονίμων. Ἡ ὑπηρεσία ἔκρινε καλὸν, ἐπειδὴ ἐστηρίζετο καὶ εἰς τὴν μελέτην τὴν ἐμπεριστατωμένην τῆς Ἐπιτροπῆς νὰ κάμῃ τὰς προαγωγὰς ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἀποτελεσμάτων εἰς τὰ ὁποῖα ἔφθασεν ἡ Ἐπιτροπὴ καὶ τὰ ὁποῖα διετύπωσεν εἰς σχέδιον νόμου. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον σήμερον ἔχομεν ὑποβάλλει σχέδιον νόμου — δηλαδὴ τὸ αὐτὸ σχέδιον νόμου — ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἂν ἔχετε ἀντιρρήσεις δύνασθε νὰ ὑποβάλητε τροπολογίαν. Σήμερον δὲν δύναμαι νὰ σᾶς δώσω ἐκ τοῦ προχείρου ὅλας τὰς πληροφορίας.

§84Α. ΧΡΗΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ περιορισθῶ εἰς τὸ νὰ ἀπαντήσω εἰς τοῦτο μόνον, ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο κατηρτίσθη νὰ ἄρῃ δυσκολίας τινὰς αἱ ὁποῖαι ὑπῆρχον μέχρι σήμερον. Ὁ νόμος οὗτος ἐψηφίσθη καὶ ἐδημοσιεύθη εἰσηγήσει τοῦ αὐτοῦ ἀξιοτίμου καὶ σεβαστοῦ μοι κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως.

§85Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἀκριβῶς αὐτὸ τὸ σημεῖον τοῦ νόμου τροποποιεῖ τὸ νομοσχέδιον τὸ ὑποβαλλόμενον, διότι συνέβη τὸ ἑξῆς τότε: ἀξιωματικοὶ τοῦ πυρ)κοῦ μονιμοποιηθέντες, ἐτέθησαν εἰς τὸ ἀριστερόν, τῶν νεωτέρων των τοῦ πεζικοῦ, τεθέντων εἰς τὸ δεξιόν. Τὸ σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον ὑποβάλλω χωρίζει τοὺς ἀξιωματικοὺς τοῦ πυρ)κοῦ ἀπὸ τοὺς τοῦ πεζικοῦ· τὰ ἄτοπα δὲ ταῦτα προέκυψαν ἐκ τοῦ ὅτι οἱ ἔφεδροι ἐκεῖνοι ἐμονιμοποιήθησαν τοῦ πεζικοῦ πρότερον, διότι ὑπῆρχε ἀνάγκη, καὶ κατόπιν τοῦ πυροβολικοῦ.

§86Α. ΧΡΗΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Φοβοῦμαι ὅτι διὰ τῆς τροποποιήσεως αὐτῆς δι’ ἧς πρόκειται νὰ κανονισθῇ ἡ ἀρχαιότης τῶν ἀξιωματικῶν τῶν διαφόρων ὅπλων πρὸς ἀλλήλους, θὰ γίνῃ ἀδίκημα τῶν διαφόρων ἀξιωματικῶν τοῦ αὐτοῦ ὅπλου.

§87Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Προνοεῖ καὶ περὶ αὐτῶν. Ἀνωμαλίαι προέκυψαν χίλιαι δύο καὶ ἀδικίαι καὶ προσπαθοῦμεν ἐν τῷ μέτρῳ τοῦ ἀνθρωπίνως δυνατοῦ νὰ ἄρωμεν τὰς ἀδικίας. Ὅτι ἔχουν γίνει ἀνωμαλίαι εἶναι ἀναμφισβήτητον.

§88Α. ΧΡΗΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κατόπιν τῶν διατυπώσεων τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ παραιτοῦμαι τῆς περαιτέρω συζητήσεως, ἐπιφυλασσόμενος νὰ λάβω τὸν λόγον κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου.

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ.κ. Θ. Φίλιος, Λ. Παπαποστόλου καὶ Α. Χρηστόπουλος, παρακαλοῦσι τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργόν, ὅπως διὰ νομοθετικῶν μέτρων ἐπεκτείνῃ τὸ εὐεργέτημα τῶν εἰς τὴν 2αν σειρὰν ἐφεδρείας καὶ εἰς τοὺς ἐφέδρους ἀξιωματικούς, τοὺς ἔχοντας ἑτέρους (3) ἀδελφοὺς εἰς τὴν Αʹ σειρὰν ἐφεδρείας, εἴτε ἔχοντας ἀδελφὸν φονευθέντα ἐν πολέμῳ ἢ ἀποθανόντα ἐκ λοιμώδους νόσου κλπ.

§90Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Εὐεργετήματα τοιαύτης φύσεως μέχρι τοῦδε παρεχωροῦντο εἰς τοὺς ὁπλίτας καὶ οὐχὶ εἰς τοὺς ἀξιωματικούς· οὐδέποτε θὰ παρασχεθῇ εὐεργέτημα εἰς τοὺς ἀξιωματικούς.

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαποστόλου ἔχει τὸν λόγον.

§92Α. ΠΑΠΑΠΟΣΤΟΛΟΥ. Ὅλοι οἱ Ἕλληνες ἐνδιαφέρονται διὰ τὴν ἰσότητα. Διὰ τοῦ ἰσχύοντος στρατολογικοῦ νόμου καὶ τοῦ σχετικοῦ ἄρθρου κατὰ τὸ ὁποῖον εἷς τῶν 4 ἀδελφῶν, ὅταν εὑρίσκωνται ὅλοι ἐν τῇ πρώτῃ σειρᾷ τῆς ἐφεδρείας, προνομιακῶς μεταφέρεται εἰς τὴν δευτέραν σειράν, καὶ ἐὰν πράγματι οἱ δὲν ὑπηρετοῦσιν εἰς τὸν στρατὸν ὁ εἷς ἐκ τούτων μεταφέρεται εἰς τὴν δευτέραν σειράν· οὕτω δὲ δημιουργεῖται ἀνισότης εἰς τὰς οἰκογενείας αἱ ὁποῖαι ἔχουσι πράγματι ἐπιστρατευομένους 4 ἄνδρας, ἐκ τῶν ὁποίων ὁ εἷς ἀξιωματικὸς ἔφεδρος, ἡ ὑποχρέωσις τοῦ ὁποίου διέπεται ὑπ’ ἄλλου νόμου. Δὲν εὑρίσκετε ὅτι τὸ ἄρθρον αὐτὸ τοῦ στρατολογικοῦ νόμου δημιουργεῖ ἀνισότητα; Διότι ὅταν μία οἰκογένεια ἀποδίδει εἰς τὴν πολιτείαν 4 ἄνδρας οἵτινες πάντες τὴν Πατρίδα ὑπηρετοῦσιν ἀσχέτως ἐὰν εἶναι ἀξιωματικὸς ὁ εἷς, δὲν νομίζετε ὅτι ἐὰν ἡ πολιτεία νομίζει ὅτι ὁ ἀξιωματικὸς ὅστις θὰ διέπεται ὑπὸ ἄλλου νόμου, δὲν νομίζετε, λέγω, ὅτι, ἐὰν τοῦ ἀξιωματικοῦ ἔχῃ ἀνάγκην ἡ πολιτεία καὶ θέλει νὰ τὸν κρατήσῃ, δὲν ἀποτελεῖ ἀδικίαν διὰ τὴν οἰκογένειάν του ποῦ νὰ στερηθῇ τοῦ προνομίου καὶ εἷς τῶν 4 ἀδελφῶν καὶ μὴ ὑπάγῃ εἰς τὴν δευτέραν σειρὰν τῆς ἐφεδρείας;

§93Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ μελετήσω τὸ ζήτημα.

§94Γ. ΠΩΠ. Θὰ ἐξαιρέσωμεν ὅλους καὶ θὰ ἀφήσωμεν νὰ μάχηται ἡ Ἱερὰ Σύνοδος.

§95Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ ἑξῆς ἄτοπον δύναται νὰ συμβῇ. Μερικαὶ οἰκογένειαι κατ’ ἐξοχὴν στρατιωτικαὶ ἔχουσι 2 ἀξιωματικοὺς παραδείγματος χάριν......

§96Α. ΠΑΠΑΠΟΣΤΟΛΟΥ. Δὲν πρόκειται περὶ μονίμων.

§97Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Τότε πολὺ καλά.

§98Α. ΠΑΠΑΠΟΣΤΟΛΟΥ. Ἐὰν ἡ πολιτεία νομίζῃ ὅτι πρέπει νὰ κρατήσῃ τὸν ἀξιωματικόν, δὲν εἶναι σωστὸν νὰ κρατήσῃ καὶ τοὺς 3 ἄλλους ἐφέδρους ὁπλίτας. Τὸν ἕνα ἐξ αὐτῶν πρέπει νὰ μεταφέρῃ εἰς τὴν δευτέραν σειρὰν τῆς ἐφεδρείας.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Χρηστόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐπερωτήσεως.

§100Α. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ θὰ ὑπομνήσω περίπτωσιν μᾶλλον ἐνδιαφέρουσαν ἐκείνης, τὴν ὁποίαν ἐξέθηκεν ὁ κ. συνάδελφος. Σκοπὸς τοῦ νόμου εἶναι νὰ προστατεύῃ οἰκογενείας τῶν ὁποίων ἓν μέλος ἐφονεύθη ἐν πολέμῳ ἢ ἀπέθανε συνεπείᾳ τραυμάτων. Ὁ νόμος ὁμιλεῖ περὶ τῆς περιπτώσεως καθ’ ἥν ἀδελφὸς ἔπαθεν ἐν πολέμῳ, ἀλλ’ ὑπάρχουν οἰκογένειαι, τῶν ὁποίων ὁ πατὴρ ἐφονεύθη ἐν τῷ πολέμῳ. Ἐρωτᾶται ἐνταῦθα, ὁ υἱός ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ τὸ μόνον στήριγμα τῆς οἰκογενείας, δὲν πρέπει ν’ ἀπολαύσῃ τοῦ εὐεργετήματος τῆς εἰς δευτέραν σειρὰν μεταθέσεως;

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Ι. Λεκανίδης καὶ Γ. Μυλωνογιάννης παρακαλοῦσι τὸν κ. ἐπὶ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἐὰν εἶναι ἀληθές, ὅτι ἀπέστειλον εἰς Κρήτην πρὸς τροφοδότησιν αὐτῆς δι’ ὁλόκληρον τὸν μῆνα Μάρτιον μόνον 2380 σάκκους ἀραβοσίτου καὶ ἀραβοσιταλεύρου καὶ 400 σάκκους σίτου, ἐν ᾧ κατὰ τὰς ἐπισήμους πληροφορίας αἵτινες ἐδόθησαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον ὑπὸ τῆς ἀντιπροσωπείας Κρήτης, ἀπαιτοῦνται διὰ μὲν τὸν μῆνα Μάρτιον 1800 τόννοι σίτου, διὰ δὲ τὸν Ἀπρίλιον 1850 τόννοι ἐπίσης σίτου καὶ διατὶ ἐν ᾧ γνωρίζει ἐκ τῆς ὑπηρεσίας τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐπισιτισμοῦ ὅτι οἱ Κρῆτες δὲν ἔχουσι συνηθίσει νὰ τρώγωσιν ἀραβόσιτον, ἀπέστειλεν ἀραβοσιτάλευρον καὶ τοῦτο κακῆς ποιότητος;

§102Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Εἰς τὴν Κρήτην ἀπεστάλει ποσότης μεῖζον τῆς ζητουμένης ὑπὸ τῆς ἐκεῖ ἀντιπροσωπείας. Γνωρίζετε ὅτι αἱ ἀποστολαὶ γίνονται κατὰ δεκαήμερον ἐπειδὴ δὲν ἔχομεν ἀρκετὰ ἐφόδια, ὥστε νὰ στείλωμεν δι’ ἕνα ἢ δύο μῆνας. Ἡ κατὰ δεκαήμερον ἀναγκαία ποσότης, κατὰ πληροφορίας τῶν Κυβερνητικῶν ἀντιπροσώπων, εἶναι 484.000 ὀκάδων. Ἐφορτώσαμεν διὰ τὸ πρῶτον δεκαήμερον 556.000 ὀκάδας, ὥστε δὲν ὑστερήσαμεν, ἀλλ’ ἐδώσαμεν καὶ πλέον τοῦ αἰτουμένου. Ἐξεδόθησαν διατακτικαὶ διὰ τὰ δύο δεκαήμερα 1.168.000 ὀκάδες. Ταῦτα ὡς πρὸς τὸ ποσὸν τῶν ἐφοδίων. Ὡς πρὸς δὲ τὴν ποιότητα τῶν ἀλεύρων σχετικῶς πρὸς τὴν παραγγελίαν, διατὶ ἐστείλαμεν ἀραβοσιτάλευρον, ὀφείλω νὰ δώσω τὴν πληροφορίαν, ὅτι διενεμήθη τοιοῦτον εἰς ὅλην τὴν χώραν καὶ ὅτι ποσοστὸν τοιοῦτον τρώγομεν εἰς Ἀθήνας. Ὀφείλομεν νὰ τρώγωμεν ὅ,τι ἔχομεν καὶ ὄχι ὅ,τι θέλομεν. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ὑπολείπεται ἕν ποσοστὸν, τὸ ὁποῖον ἠναγκάσθημεν νὰ στείλωμεν εἰς τὰς ἐπαρχίας. Δύνανται δὲ αἱ κατὰ τόπους ἐπιτροπαὶ νὰ κάμωσιν ὑπολογισμὸν ποσοῦ τινός, τό ὁποῖον νὰ χρησιμοποιηθῇ διὰ τὰ κτήνη. Ὅλον τό ἄλλο ποσὸν διανέμεται καί γίνεται ἡ ἀνάμιξις μετ’ ἀλεύρου ἐκ σίτου ἐπὶ τῇ βάσει 25%. Αὐτὸ γίνεται εἰς τὰς Ἀθήνας καὶ εἰς ὅλην τὴν ἄλλην χώραν. Ἡ Κυβέρνησις ἄλλως τε καὶ ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ, δὲν λησμονεῖ τὶ ὀφείλομεν εἰς τὴν Κρήτην καὶ ἡ μόνη προσπάθεια τὴν ὁποίαν καταβάλλουν εἶναι, ἵνα ἐν ἰσότητι ἀνταποκρίνωνται εἰς τὰς ἀνάγκας τῆς χώρας.

§103Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Αἱ πληροφορίαι μου εἶναι ἐπίσημοι πληροφορίαι παρασχεθεῖσαι παρὰ τῆς ἀντιπροσωπείας. Τὸ ἀραποσιτάλευρον, τὸ ὁποῖον λέγετε, εἶναι κακίστης ποιότητος, εἶναι τοιαύτη ποιότης, ὥστε εἰς Κρήτην δὲν δύναται νὰ τὸν φάγουν, γνωρίζετε δὲ, ὅτι εἰς τὴν Κρήτην δὲν παράγεται ἀραβόσιτος, ὥστε, οἱ ἄνθρωποι νὰ εἶναι συνηθισμένοι νὰ τρώγωσιν αὐτόν. Διὰ τὰ ποσὰ, τὰ ὁποῖα μοῦ λέγετε, ὅτι ἐστάλησαν, δὲν εἶναι ἀκριβῆ καὶ δὲν ἀνταποκρίνονται πρὸς τὰς ἀνάγκας τῶν κατοίκων. Εἶναι δὲ τόσον αἰσθητὴ ἡ ἔλλειψις, ὥστε ἡ ἀντιπροσωπεία εὑρίσκεται εἰς δύσκολον θέσιν, λέγει δὲ εἰς τοὺς κατοίκους τῶν ἐπαρχιῶν ὅτι ἐπειδὴ δὲν ἀποστέλλουσιν ἐπαρκῆ σῖτον, ἀναγκάζεται νὰ μὴ διανείμῃ εἰς αὐτούς. Ἐννοεῖται δὲ τὶ συνεπείας δύναται νὰ ἔχῃ ὅταν οἱ κάτοικοι τῶν ἐπαρχιῶν τῆς Κρήτης μεταβαίνουσιν εἰς τὰ Χανιὰ διὰ νὰ λάβωσι σῖτον καὶ τοὺς δίδεται ἡ ἀπάντησις, ὅτι σῖτος δὲν ὑπάρχει. Σεῖς λέγετε, ὅτι ἐστείλατε καὶ περισσοτέραν ποσότητα, ἀλλ’ ἐγὼ σᾶς λέγω, ὅτι δὲν ἐστείλατε οὔτε τὸ ἓν τέταρτον τῆς ἀπαιτουμένης ποσότητος.

§104Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐπισιτισμοῦ). Ἐγὼ γνωρίζω, ἐὰν ὁ Κυβερνητικὸς ἀντιπρόσωπος ἀποτείνεται πρὸς ὑμᾶς καὶ ὄχι πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον. Ὁ Κυβερνητικὸς ἀντιπρόσωπος οὐδεμίαν διετύπωσε μέχρι σήμερον διαμαρτυρίαν. Σᾶς εἰδοποιῶ, ὅτι τὴν 1ην Μαρτίου ἐφορτώθησαν 301.000 ὀκάδες, τὴν δὲ 3ην Μαρτίου 255.000 ὀκάδες, ἐν ὅλῳ 556.000 ὀκάδες. Αὐταὶ εἶναι αἱ ἐπίσημοι πληροφορίαι. Ἡ δὲ ἄλλη πληροφορία, τὴν ὁποίαν σᾶς ἔδωκα, εἶναι ἐπίσης ἀπόλυτος, ὅτι τὸ ποσὸν τῶν 300.000 ὀκάδων κατὰ δεκαήμερον εἶναι ἐπαρκές. Ἐὰν τὸ ποσὸν αὐτὸ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μετακομισθῇ ἐκ τοῦ κέντρου εἰς τὰς ἐπαρχίας, ἵνα τροφοδοτηθῶσι καὶ αὐταὶ, εἶναι ζήτημα, τὸ ὁποῖον δέον νὰ τὸ λύσῃ ὁ κ. Κυβερνητικὸς ἀντιπρόσωπος. Ὀφείλω νὰ σᾶς δώσω τὴν πληροφορίαν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις προσπαθεῖ, ἐὰν εἶναι δυνατόν, νὰ ἀποστείλῃ φορτία ὁλόκληρα εἰς τὴν Κρήτην, ἀλλὰ μέχρι τοῦδε δὲν τὰ κατώρθωσεν.

§105Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Προχθὲς σᾶς εἴπωμεν, ὅτι καλλίτερον θὰ ἦτο, τὰ σιτοφορτία, τὰ ὁποῖα διέρχονται ἀπὸ τὴν Σούδαν, νὰ ἄφινον τὸ ἀναγκαῖον διὰ τὴν νῆσον ποσόν, χωρὶς νὰ ἐπιβαρύνωνται μὲ τὰς προσθέτους δαπάνας τῆς μεταφορᾶς ἀπὸ Πειραιῶς εἰς Κρήτην.

§106Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ἐγὼ καὶ πάλιν σᾶς δίδω τὴν πληροφορίαν, ὅτι καταβάλλεται πᾶσα προσπάθεια, ἵνα τροφοδοτῆται τακτικῶς ἡ νῆσος.

§107Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἡμεῖς προσπαθοῦμεν νὰ ἐπιτύχωμεν τὸ τελειότερον, ἀλλὰ δὲν ἐξαρτῶνται ἀπὸ ἡμᾶς τὰ πλοῖα, τὰ ὁποῖα ἔρχονται.

§108Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Ἀφοῦ μένουσιν εἰς τὴν Σούδαν ἐπὶ πέντε ἡμέρας;

§109Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν μένουσι καθόλου εἰς τὸ λιμάνι τῆς Σούδας τὰ πλοῖα.

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Κριάρης παρακαλεῖ τοὺς κ.κ. Ὑπουργοὺς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τῆς Παιδείας, ἵνα γνωρίσωσι τῇ Βουλῇ διατὶ δὲν χορηγεῖται εἰς τοὺς στρατευσίμους δημοδιδασκάλους τὸ τριακοντάδραχμον ἐπίδομα, ἀφοῦ καὶ τοῦτο θεωρεῖται προσαύξησις τῆς μισθοδοσίας των, εἶναι δὲ δίκαιον νὰ τὸ λαμβάνωσι.

§111Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Διότι ὁ νόμος ὁρίζει, ὅτι πληρώνεται εἰς τοὺς ἐφέδρους ὁ μισθὸς καὶ ὄχι τὰ ἐπιδόματα. Ὡς ἐκ τούτου ἐφαρμόζομεν τὸν νόμον καὶ διὰ τοῦτο δὲν πληρώνομεν τὰ ἐπιδόματα.

§112Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Τὸ ὅτι, κύριε Ὑπουργὲ, ὁ νόμος τὸ ὁρίζει, τὸ γνωρίζομεν καὶ ἡμεῖς, ἀλλὰ πρόκειται νὰ ὑποβάλητε εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὸ νομοσχέδιον, διὰ νὰ διορθώσητε τὸ πρᾶγμα, διότι δὲν εἶναι δίκαιον ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος προτάσσει τὸ στῆθος του ἐνώπιον τοῦ ἐχθροῦ, νὰ μὴ λαμβάνῃ τὸ τριακοντάδραχμον ἐπίδομα καὶ νὰ τὸ λαμβάνῃ ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος κάθεται εἰς τὸ σπῆτι καὶ παίρνει τὸν μισθόν του καὶ παίρνῃ καὶ τὸ τριακοντάδραχμον. Εἶναι δίκαιον νὰ ληφθῇ ἓν μέτρον.

§113Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Εἶσθε βέβαιος, ὅτι αὐτὸς δὲν παίρνει καὶ τὸ βοήθημα τῆς οἰκογενείας; Ἐγὼ εἶμαι περὶ τοῦ ἀντιθέτου βέβαιος, διότι μὲ 80 δραχμ. μισθὸν δὲν εἰμπορεῖ νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς εὔπορος.

§114Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Κατὰ τὸν νόμον οἱ λαμβάνοντες μισθὸν δὲν λαμβάνουν ἐπίδομα.

§115Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Θὰ τὸ ἐξετάσωμεν.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Δ. Μαλλιόπουλος καὶ Α. Παπαποστόλου παρακαλοῦσι τὸν κ. ἐπὶ τῆς Περιθάλψεως Ὑπουργόν, νὰ μεριμνήσῃ καὶ διαταχθῇ 1) ἡ πληρωμὴ τῶν ἀπὸ τοῦ Ἰουνίου 1917 καθυστερουμένων ἐπιδομάτων εἰς τὰς τῶν φονευθέντων ἢ ἀποθανόντων κατὰ τοὺς δύο ἐνδόξους πολέμους στρατιωτῶν οἰκογενείας, μὴ λαμβανούσας συντάξεις καὶ 2) τῶν καθυστερουμένων ἐπιδομάτων ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου 1917 καὶ ἐφεξῆς.

§117Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Καταθέτω εἰς τὸ Προεδρεῖον τὴν ἀπάντησιν.

§118Δ. ΜΑΛΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὰ Ταμεῖα Τρικκάλων καὶ Καρδίτσης καθυστεροῦν ἀπὸ τὸν Ἰούνιον τοῦ 1917.

§119Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Θὰ ζητήσω πληροφορίας περὶ τῶν ταμείων αὐτῶν.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Γκλαβᾶς παρακαλεῖ τὴν Σὴν Κυβέρνησιν, ὅπως χορηγήσῃ ἐφ’ ἅπαξ τὸ προσῆκον ἐπίδομα πρὸς τὴν μητέρα καὶ ἀδελφὰς τοῦ τόσον ἐνδόξως φονευθέντος ἥρωος Ἀνθυπολοχαγοῦ Στάθη Δογάνη κατὰ τὸν ἀγῶνα τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης.

§121Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Κύριοι Βουλευταί, πρῶτον ἔργον τοῦ Ὑπουργείου, ἅμα ὡς ἀπὸ τοῦ παρελθόντος Σεπτεμβρίου ἡ ὑπηρεσία τῆς περιθάλψεως τῶν θυμάτων πολέμου ὑπήχθη ὑπὸ τὴν ἁρμοδιότητά του, ὑπῆρξεν ἡ καταβολὴ τῶν καθυστερουμένων εἰς τοὺς δικαιούχους, ἅτινα ἀνήρχοντο εἰς σεβαστὸν ποσόν, καθόσον ἐν μὲν τῇ Πελοποννήσῳ Στερεᾷ καὶ Θεσσαλίᾳ καθυστεροῦντο ἅπαντα σχεδὸν τὰ ἐπιδόματα τοῦ 1917, ἐν δὲ ταῖς νήσοις ἀπὸ τοῦ Ἀπριλίου τοῦ 1916 μέχρι σήμερον, ἔχουσι δὲ καταβληθῆ εἰς μὲν τοὺς ἐν Ἀθήναις καὶ Πειραιεῖ δικαιούχους καὶ ὁ Φεβρουάριος ἐ. ἔ. εἰς δὲ τοὺς ἐν ταῖς Ἐπαρχίαις ἐστάλησαν πρὸ μηνὸς καὶ πλέον τὰ ἐντάλματα εἰς τὰ ἁρμόδια ταμεῖα διὰ τὴν πληρωμὴν τῆς τελευταίας τριμηνίας π. ἔτους. Ἐντὸς τῆς ἑβδομάδος ἀποστέλλονται τὰ ἐντάλματα διὰ τὴν πληρωμὴν τοῦ μηνὸς Ἰανουαρίου καὶ Φεβρουαρίου, ἅτινα ἐφεξῆς θὰ στέλλωνται εἰς τὸ τέλος ἑκάστου μηνός. Ἐπίσης κατεβλήθησαν πάντα τὰ καθυστερούμενα τοῦ 1915 καὶ τοῦ 1916.

§122Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως ἔσπευσε νὰ βοηθήσῃ τὴν πολυπαθῆ οἰκογένειαν τοῦ ἥρωος Δογάνη. Εἶναι γνωστὸν, Κύριοι Βουλευταί, ὅτι ὅταν ὁ ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων ἐπείσθη ὅτι ἡ Ἐθνικὴ ὑπόθεσις διέτρεχεν ἀληθῶς τὴν κρισιμωτέραν ἱστορικὴν στιγμήν, ἀφ’ οὗ τὸ πρῶτον κατὰ τρόπον ἐμφανῆ κατέστησεν ὁρατὸν τὸ σημεῖον τοῦ κινδύνου πρὸς τὸν Γερμανομανῆ Βασιλέα, ἠναγκάσθη νὰ ἐγκαταλείψῃ τὸ ἀπολυταρχικὸν ἔδαφος τῶν Ἀθηνῶν, νὰ σπεύσῃ εἰς τὴν Μακεδονικὴν Μητρόπολιν καὶ νὰ ἐγκαταστήσῃ Κράτος μὲ ἔμβλημα τὴν ὁδὸν τὴν ὁποίαν ἔψαλλεν ἡ τυφλὴ Σμυρναία μοῦσα «εἷς οἰωνὸς ἄριστος ἀμύνεσθαι περὶ πάτρης». Ὡς ἐνθυμεῖσθε κ. Βουλευταί, πάντες τότε εὐλαβεῖς προσκυνηταὶ καὶ ὀπαδοὶ τῆς πολιτικῆς ἰδεολογίας τοῦ ἀρχηγοῦ τῶν Φιλελευθέρων, ἔσπευσαν νὰ ταχθῶσιν ὑπὸ τὴν σημαίαν αὐτοῦ, καίτοι ὁ ἐκπεσὼν τύραννος ἔλεγε σαρκάζων, ὅτι ἡ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν διέγραφεν ὁ ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων ἦτο ποιητικὴ ἔξαρσις. Δὲν ἦτο ποιητικὴ ἔξαρσις ἀλλ’ ὀπτασία αἰθεροβάμων καὶ ἰδεολογία ποιητικοῦ οἴστρου, ἡ ὁποία ἀπεδείχθη ἐκ τῶν ὑστέρων ὅτι ἦτο πεποίθησις πολιτικοῦ ἀνδρὸς κυρωθεῖσα ἀπολύτως ἐκ τῶν ἀναλλοιώτων γεγονότων. Καὶ ὡς ἐνθυμεῖσθε πάντες εὐλαβεῖς προσκυνηταὶ ἔσπευσαν νὰ τεθῶσιν ὑπὸ τὴν σημαίαν αὐτοῦ ἐν τῇ Μακεδονικῇ Μητροπόλει, ἵνα διὰ τοῦ τιμίου αὐτῶν αἵματος ἀποπλύνωσι τὸ αἶσχος μιᾶς ἀτιμίας διὰ τὴν παραβίασιν μιᾶς συνθήκης καὶ ταὐτοχρόνως ὅπως σώσωσι τὴν σημαίαν τῆς πατρίδος. Εἷς ἐκ τῶν ἐπιλέκτων στρατιωτῶν, οἵτινες ἔσπευσαν νὰ ταχθῶσιν ὑπὸ τὴν σημαίαν τοῦ ἀρχηγοῦ τῶν Φιλελευθέρων, ἦτο καὶ εἷς συμπολίτης μου, ἐκ τῆς γενετείρας μου, ὁ ἀνθυπολοχαγὸς ἥρως Στάθης Δογάνης. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ πιστεύω ἡ Βουλή, νὰ τὴν ἀπασχολήσω μὲ δύο μικρὰς ἐπιστολὰς τὰς ὁποίας θ’ ἀναγνώσω, καὶ τὰς ὁποίας ἀφῆκεν ὁ ἥρως πρὸ τοῦ θανάτου του. Ἰδοὺ αἱ ἐπιστολαὶ αἱ ὁποῖαι εὑρέθησαν εἰς τὸ χαρτοφυλάκιον τοῦ ἥρωος. (ἀναγινώσκει τὰς ἐπιστολάς). Αὐτός, κύριοι, ὑπῆρξεν ὁ ἥρως. Γνωρίζετε πάντες ὅτι μετὰ τὸν θάνατον τοῦ Δογάνη τὸ Γαλλικὸν Στρατηγεῖον ἔσπευσε νὰ ὀνομάσῃ τὸν λόχον ὅπου ἀπέθανε «λόχος Δογάνη». Ὑπῆρξεν ἀληθῶς εἷς ἐκ τῶν πρωτεργατῶν τοῦ ἀγῶνος καὶ διὰ τοῦτο ἡ Κυβέρνησις εὐθὺς ὡς ἔμαθεν ὅτι ὁ Δογάνης ἔχει οἰκογένειαν ἡ ὁποία ἀπαρτίζεται ἀπὸ μητέρα καὶ τέσσαρας ἀδελφὰς ἀγάμους, ἔσπευσε νὰ ἐνισχύσῃ διὰ χιλιοδράχμου ποσοῦ τὴν οἰκογένειάν του καὶ νὰ χορηγήσῃ ἐπίδομα τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Περιθάλψεως ἐκ δραχμῶν 150 κατὰ μῆνα. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θέλω νὰ παρακαλέσω εἶναι ὅτι τὸ ἐπίδομα τὸ ὁποῖον ἀπεφασίσθη νὰ χορηγῆται εἰς τὴν οἰκογένειάν του τμηματικῶς, νὰ δοθῇ εἰς αὐτὴν ἐφ’ ἅπαξ, διότι ἡ οἰκογένεια αὕτη δεινοπαθεῖ καὶ εἰς τὰς σημερινὰς περιστάσεις τὸ ποσὸν τοῦτο θὰ φανῇ λίαν χρήσιμον ἐφ’ ἅπαξ διδόμενον. Ἱκετεύω τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ χορηγήσῃ τὸ ἐπίδομα τοῦτο.

§123Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Θὰ ἐξετάσω τὸ ζήτημα κ. συνάδελφε.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης ἐπερωτᾷ τὸν κ. ἐπὶ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ Ὑπουργὸν ἂν θὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ καθιερωθεῖσα τακτικὴ τῆς ἐλευθέρας ἐξαγωγῆς τῶν τροφίμων.

§125Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Ἡ ἐπερώτησίς μου, κύριοι Βουλευταί, ἔχει ἀνάγκην μικρᾶς ἀναπτύξεως διὰ νὰ καταστῇ σαφεστέρα, διότι δὲν εἶναι σαφής, ὡς ἀναγράφεται αὕτη ἐν τῇ ἡμερησίᾳ Διατάξει. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ ἀφ’ ἧς ἐσχάτως ἀνέλαβε τὰ καθήκοντά του, ὡς Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ, ὅλοι ἡμεῖς οἱ γνωρίσαντες αὐτὸν κατὰ τὸ παρελθὸν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, οἱ ἐκτιμῶντες τὴν κοινοβουλευτικὴν αὐτοῦ δρᾶσιν, ἀλλὰ καὶ τὴν κοινωνικὴν πεῖραν αὐτοῦ καὶ τὴν ἐμπορικὴν ἀκόμη δρᾶσιν του, ἀνεφωνήσαμε τότε ἅμα τῇ ἀναλήψει ὑπ’ αὐτοῦ τοῦ Ὑπουργείου τοῦ Ἐπισιτισμοῦ ὅτι ὄντως τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐπισιτισμοῦ εὗρε τὸν ἄνθρωπόν του. Ἀλλὰ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι αἱ προσδοκίαι μας, τοὐλάχιστον μέχρι τῆς ὥρας, δὲν ἱκανοποιήθησαν· ἴσως διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς εὑρέθη ἀνέτοιμος, ἴσως διότι αἱ δυσχέρειαι τοῦ Ἐπισιτισμοῦ σήμερον εἶναι μεγαλείτεραι παρ’ ἄλλοτε εἶναι «ἴσως» πολλὰ τὰ αἴτια τέλος πάντων, ἓν εἶναι ὅμως ἀληθὲς ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ τῆς σήμερον δὲν εἶναι ἀντάξιος τοῦ κ. Βουρλούμη. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ, διέταξε τὴν ἐλευθέραν ἐξαγωγὴν παντὸς τροφίμου ἐκ τῶν ἐπαρχιῶν ἄνευ ἐπιβλέψεως τῶν ἐκεῖ τοπικῶν ἀρχῶν καὶ τοῦτο συνετέλεσεν εἰς τὸ νὰ ἐξάγωνται ἐκ τῶν ἐπαρχιῶν τὰ τρόφιμα ἀδήλως καὶ κλεφτάτα! Τοῦτο βεβαίως οὐδόλως συντελεῖ εἰς τὴν ἐπάρκειαν τοῦ Ἐπισιτισμοῦ τῆς Χώρας, ἀλλὰ τοὐναντίον εἰς τὴν ἀδικαιολόγητον σπατάλην τοῦ ἐπισιτισμοῦ τῶν ἐπαρχιῶν. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐπισιτισμοῦ νὰ προσέξῃ εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο σπουδαίως, διότι εἴμεθα, Κύριοι, εἰς τὴν ἐποχὴν τῆς ἀνοίξεως, εἰς τὴν ἐπαρκεστέραν ἐποχὴν τῶν κρεάτων ἐν Ἑλλάδι, καὶ ὅμως βλέπομεν ποῖαι ὁμηρικαὶ μάχαι γίνονται ἔξωθι τῶν κρεοπωλείων τῆς πόλεως τῶν Ἀθηνῶν καὶ πῶς ἀγωνίζονται καὶ διαγκωνίζονται καὶ στριμώχνονται πρὸς ἀπόκτησιν τεμαχίου κρέατος οἱ ἀτυχεῖς πολῖται Ἀθηνῶν· μέχρις ὅτου ὅμως ἀποκτήσουν τεμάχιον κρέατος αἰγὸς γεγηρακείας; χάνουσιν οἱ ἴδιοι, ἐκ τοῦ ἀλληλοσπρωξίματος, τεμάχιον κρέατος ἐκ τῆς σαρκός των ἀφ’ οὗ ἀπώλεσαν τεμάχια ὁλόκληρα ἐκ τῶν ἐνδυμάτων των.

§126Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Καὶ τὸ χρηματοφυλάκιον.

§127Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψιν σας, κ. Ὑπουργοί, κ. Βουλευταὶ ὅτι κρέατα δὲν ὑπάρχουν πλέον. Πᾶσαι αἱ γηραιαὶ αἶγες, πάντες οἱ τράγοι καὶ οἱ κριοὶ ἐσφάγησαν, καὶ δὲν ἔμειναν ζῶντα παρὰ ὅσα μόνον χρειάζονται διὰ τὴν ἀναπαραγωγήν. Εἰς τὴν Εὔβοιαν τὰ κρέατα σπανίζουν. Ἐκεῖ ἐν ᾧ πρὸ τῆς ὑπουργίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ, ἦτο ἀπηγορευμένη ἡ ἐξαγωγή, τότε τὸ κρέας ἐτιμᾶτο 6 δρ. κατ’ ὀκᾶν, ἅμα ὅμως ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς σήμερον διέταξε τὴν ἐλευθερίαν τῆς ἐξαγωγῆς, ἀμέσως ἐν Εὐβοίᾳ τὰ κρέατα ὄχι μόνον ὑψώθησαν εἰς τιμήν, ἀλλ’ ἐκρύφθησαν ὅπως πωληθῶσιν ἐπὶ ἀφαντάστῳ τιμῇ εἰς τοὺς πλουσίους, διότι μὲ τὴν ἐλευθερίαν τῆς ἐξαγωγῆς πᾶς ὁ δυνάμενος πλούσιος ἔσπευσεν εἰς ὅλα τὰ μέρη τῆς παραγωγῆς τῆς Ἑλλάδος νὰ προμηθευθῇ τὸ κρέας, τὸν τυρόν, τὸ βούτυρον μὴ λογαριάζων τὸν πτωχὸν λαὸν ἂν θὰ χαθῇ ἐκ τῆς πείνης. Τὰ 7)10 τοῦ πτωχοῦ λαοῦ δὲν τρώγουν κρέας, τυρὸν, βούτυρον καὶ τὰ 3)10 τῶν δυναμένων καὶ ἐπιτηδείων τρώγουν. Λοιπόν, κ. Ὑπουργέ, ἐγὼ ὁ ὁποῖος ἐνδιαφέρομαι ὑπὲρ τῆς καλῆς διατροφῆς τοῦ πτωχοῦ λαοῦ ἀλλὰ καὶ τῆς εὐοδώσεως τῆς πολιτικῆς τῆς ἐσωτερικῆς σας, ἐννοῶ πολιτικῆς τῆς ὁποίας ἡ ἐπιτυχία ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν καλὴν διατροφὴν τοῦ δουλεύοντος λαοῦ· νηστικὸ ἀρκοῦδι δὲν χορεύει· νηστικὸς στρατιώτης δὲν πολεμᾷ, ἀλλὰ καὶ νηστικὸς πολίτης ὅταν πεινᾷ ἐπαναστατεῖ, ὁ Θεὸς νὰ μὲ βγάλῃ ψεύτη σ’ αὐτὰ ποῦ λέγω. Ἐγὼ λέγω ποῦ ἐνδιαφέρομαι τοσοῦτον δὲν ἀρκοῦμαι νὰ τρώγω τὴν Κυβέρνησιν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ἀλλὰ ἔχω τὴν τόλμην νὰ προτείνω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, καὶ γνώμας θεραπείας τῶν κακῶς κειμένων ἐκτὸς τῆς διατροφῆς τοῦ λαοῦ. Λοιπὸν θὰ σᾶς κάμω καὶ ἐγὼ μίαν σύστασιν ἣν παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐπισιτισμοῦ νὰ μεριμνήσῃ καὶ προσκαλῶ καὶ παρακαλῶ πάντας τοὺς κ. συναδέλφους νὰ συνεισφέρουν γνώμας καὶ συστάσεις καὶ αὐτοὶ ὑπὲρ τῆς ἐπιτυχίας τῆς καλλιτέρας διατροφῆς τοῦ λαοῦ ἃς ἁπάσας νὰ μελετήσῃ ἡ Κυβέρνησις. Σεῖς οἱ Κυβερνῆται τῆς σήμερον ἔχετε ὅλα τὰ μέσα, ἔχετε τὴν ἀστυνομίαν, ἔχετε τὰ πάντα εἰς τὴν διάθεσίν σας, κατ’ ἀντίθεσιν μὲ τοὺς προκατόχους σας οἵτινες ἐστεροῦντο τούτων ὅλων. Νὰ διατάξητε καταγραφὴν τῶν ζώων ἐν Ἑλλάδι ἀμνῶν κλπ., νὰ μὴ δύνανται νὰ σφαγῶσιν ἄνευ τῆς ἀδείας καὶ ἄνευ ἐπιτροπῶν ἢ τῆς ἀδείας τῶν δικαστικῶν ἀντιπροσώπων ἢ στρατιωτικῶν ἐποπτῶν. Ν’ ἀπαγορεύσητε ἀμέσως τὴν ἐξαγωγὴν ἐκ τῶν παραγωγῶν ἐπαρχιῶν καὶ τὰς τροφοφόρους ἐπαρχίας νὰ τὰς χρησιμοποιήσητε οὕτως εἰπεῖν ὡς ἀποθήκας ἀπὸ τὰς ὁποίας ἀποθήκας νὰ προμηθεύηται ἡ πρωτεύουσα καὶ αἱ λοιπαὶ μὴ παραγωγοὶ ἐπαρχίαι, τὰ κρέατα, τυρόν, βούτυρον κλπ. κατὰ σειρὰν ἕνα μῆνα τοὐλάχιστον ἀπὸ τὸν Νομὸν Φθιώτιδος, τὸν ἄλλον μῆνα ἀπὸ τὴν Θεσσαλίαν, Εὔβοιαν κλπ., ἀφοῦ θὰ γνωρίζητε ποῦ ὑπάρχει ἕκαστον εἶδος, διότι σήμερον βαδίζομεν στὰ σκοτεινά. Σᾶς παρακαλῶ ἵνα εἰσακούσητε τὴν γνώμην μου ἵνα ἀποφύγωμεν τὸν κίνδυνον τῆς κακῆς τοῦ Λαοῦ τροφοδοσίας.

§128Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Κύριοι, τὸ ζήτημα εἶναι γενικώτερον, καὶ χωρὶς νὰ δυσφορήσω διὰ τὴν ἀπαγοήτευσιν, τὴν ὁποίαν ὁ κ. συνάδελφος αἰσθάνεται ἐκ τῶν ἀποτελεσμάτων τῶν ἐνεργειῶν τοῦ Ὑπουργείου, ὀφείλω νὰ τὸν εὐχαριστήσω, διότι μοὶ παρέσχε τὴν εὐκαιρίαν νὰ κάμω μερικὰς δηλώσεις ἐπὶ τοῦ θέματος, ἐνδιαφερούσας πάντας τοὺς συναδέλφους. Ἀληθῶς ἅμα ἀνέλαβα τὸ Ὑπουργεῖον ἐνόμισα ὅτι ἐπεβάλλετο νὰ ἀφαιρέσω τὰ δεσμά, τὰ ὁποῖα ὑπῆρχον εἰς τὴν κυκλοφορίαν τῶν τροφίμων ἐν τῇ χώρᾳ. Ἐνόμιζον ὅτι δὲν ἦτο ἐπιτετραμμένον εἰς μίαν περιφέρειαν νὰ ὑπάρχῃ εὐζωΐα καὶ ἀφθονία καὶ εἰς ἄλλην νὰ ὑπάρχῃ ἀπόλυτος στέρησις. Ἐνόμιζον ὅτι δὲν ἦτο ἐπιτετραμμένον νὰ τρώγηται τὸ κρέας εἰς τὴν Ἤπειρον μὲ 1,60 ἡ μερὶς εἰς τὸ ξενοδοχεῖον μὲ 3 δραχμὰς ἡ ὀκᾶ, καὶ εἰς τὰς Ἀθήνας μὲ 15 δραχμὰς καὶ μὲ 16. ὅταν ὑπάρχῃ. Ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται ἡ πατάτα εἰς τὴν Κέρκυραν νὰ εἶναι μὲ 60–70 λεπτὰ ἡ ὀκᾶ καὶ εἰς τὰς Ἀθήνας μὲ 3 δραχμάς. Ἡ ἀρχὴ τὴν ὁποίαν θέτει ὁ φυσικὸς νόμος τῶν συγκοινωνούντων ἀγγείων, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ διὰ νὰ ἐπιτύχωμεν τὸν ἐφοδιασμὸν τῆς χώρας. Νομίζω ὅτι ἡ πολιτικὴ αὕτη δὲν ἔφερεν ἀποτελέσματα τοιαῦτα, ὥστε νὰ δικαιολογῆται ἡ ἀπογοήτευσις τὴν ὁποίαν ᾐσθάνθη ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, διότι κατὰ τὴν ἰδικήν μου ἀντίληψιν ἡ χώρα σήμερον ἐπαρκέστατα τροφοδοτεῖται λαμβανομένων ὑπ’ ὄψει τῶν ἐφοδίων, τὰ ὁποῖα ἔχει καὶ ἀντιθέτως πρὸς τὰς ἀντιλήψεις τοῦ κ. συναδέλφου. Καὶ θὰ ἐκφράσω τὸ παράπονον ὅτι ὁ ἐφοδιασμὸς τῆς χώρας προσκόπτει καὶ ἕνεκα τῆς ἀτελείας τῶν νομοθετικῶν μέτρων, διότι δὲν ἐφαρμόζεται πλήρως τὸ σύστημα τῆς ἀπολύτου ἐλευθερίας. Διότι πανταχόθεν παρεμβάλονται δυσχέρειαι εἰς τὴν κυκλοφορίαν τῶν τροφίμων. Καὶ ἐν αὐτῷ ἀκόμη τῷ νομῷ μου, τῇ Ἀχαϊοήλιδι, ἡ σφαγὴ ἀπαγορεύεται, τὸ τυρὶ ἀπαγορεύεται, ἡ γιαούρτη ἀπαγορεύεται. Καὶ ἐν τῷ νομῷ Ἀρκαδίας δὲν ἐπιτρέπεται ἀπολύτως τίποτε νὰ κυκλοφορήσῃ. Καὶ εἰς τὴν Κεφαλληνίαν ἠναγκάσθην νὰ ἔλθω εἰς διαπραγματεύσεις διὰ τὸ ἔλαιον ὥστε νὰ ἐπιτρέψουν νὰ ἐξάγηται 60% ἐξ αὐτοῦ. Ἐν Λευκάδι ἐπίσης παρεμβάλλονται ἐμπόδια καὶ εἰς τὴν Ἄρταν ἐπίσης, διὰ πάντα τὰ ὁποῖα ἐπεκαλέσθην ἐπανειλημμένως τὴν ἀρωγὴν τοῦ συναδέλφου μου Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν. Αὐτὴν τὴν πολιτικὴν ἐφαρμόζω καὶ νομίζω ὅτι εἶναι ἡ καλυτέρα. Διότι μόνον διὰ τῆς ἐλευθέρας κυκλοφορίας τῶν τροφίμων νομίζω ὅτι δυνάμεθα νὰ ἐπιτύχωμεν ὥστε νὰ μὴ εἶναι εἰς ἓν μέρος ἀφθονία καὶ στέρησις ἀλλαχοῦ. Ὁ κ. συνάδελφος εὑρέθη ἀνακόλουθος ὅταν εἶπεν ὅτι εἰς τὰς Ἀθήνας ἀγωνιζόμεθα δι’ ἕνα κομμάτι κρέας. Ἀφοῦ ἀγωνιζόμεθα δι’ ἕνα κομμάτι κρέας τὶ θὰ ἐγίνετο ἂν δὲν εἶχον ἐπιτρέψει καὶ αὐτὸ τὸ κομμάτι κρέας νὰ ἔρχηται; Πῶς θέλετε νὰ ἀπαγορεύηται ἡ ἐξαγωγὴ κρέατος ἐκ Θεσσαλίας, ἐκ τῆς Ἠπείρου, τοῦ ἐλαίου ἐκ Κερκύρας καὶ τῶν λοιπῶν; Τί θὰ ἐγίνετο τότε; Ἂν ἀφήσωμεν ἀπολύτως ἐλευθέραν χρῆσιν ἐπὶ τῆς κυκλοφορίας τῶν τροφίμων εἰς τὰς τοπικὰς ἐπιτροπὰς, εἶναι φυσικώτατον ὅλαι αὐταὶ αἱ τοπικαὶ ἐπιτροπαὶ νὰ θέλουν νὰ ἔχουν ἀφθονίαν τροφίμων ἐν τῷ τόπῳ των. Θὰ λέγουν πάντοτε ὅτι δὲν ὑπάρχει. Δὲν ὑπάρχει ἐπαρχία ἡ ὁποία νὰ μὴ ἐτηλεγράφησε νὰ μὴ ἐπιτρέψω τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ Α ἢ Β τροφίμου.

§129Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Ἐγὼ δὲν εἶπον αὐτό, ἐγὼ εἶπον, ὅτι γίνεται σήμερον σπατάλη καθ’ ὃν τρόπον γίνεται ἡ ἐξαγωγή. Τοὐναντίον θέλω νὰ καταγράψητε τὰ ζῷα εἰς τὰς ἐπαρχίας καὶ ἔπειτα νὰ ἔρχωνται.

§130Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Προκειμένου περὶ κρέατος, τοῦ ὁποίου ἡ σπάνις εἶναι γνωστή, μόλις ἀναλαβὼν τὸ Ὑπουργεῖον, ἔλαβον τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα. 1ον τὸν περιορισμὸν τῆς κρεωφαγίας εἰς δύο ἡμέρας. Δυστυχῶς δὲν ἐφαρμόζεται αὐτὸ ἐν πληρότητι, διότι αἱ Ἀρχαὶ δὲν εἶναι ὠργανωμέναι καὶ δὲν δύνανται νὰ ἐπιβλέψωσι. 2ον Περιορισμὸν τῆς σφαγῆς εἰς δύο ἡμέρας. 3ον Ἐπιβολὴν τῶν δηλώσεων τῶν εἰσαγομένων ζώων, διὰ νὰ δύναμαι νὰ κρίνω ἂν εἰσέρχωνται ὄντως πολλὰ ἢ ὀλίγα, ὀφείλω δὲ νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι δυστυχῶς ἐκ τῶν ἐκ στατιστικῶν σημειώσεων, τὰς ὁποίας ἔχω περὶ τῆς ἀφίξεως, πολὺ ὀλίγα ἔρχονται ἐν σχέσει πρὸς τὰς ἀνάγκας τῆς χώρας. Ἑπομένως οὐ μόνον δὲν ἀφθονεῖ εἰς τὴν πρωτεύουσαν τὸ κρέας, ἀλλ’ οὐδ’ εἰσάγεται οὐδὲ κἂν τὸ ἥμισυ τοῦ ἀπαραιτήτου. Προσθέτως δὲ προσπαθοῦμεν νὰ εὕρωμεν εἰ δυνατὸν τὰ μέσα τῆς μεταφορᾶς κρέατος, ἄλλως θ’ ἀναγκασθῶμεν νὰ περιορισθῶμεν εἰς ὅ,τι ἔχομεν.

§131Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Γνωρίζετε, κ. Ὑπουργέ, τὶ ἔχομεν σήμερον; Πρέπει νὰ τὸ γνωρίζῃ τὸ Κράτος. Ἐγὼ νομίζω ὅτι ἂν τὸ ἐγνώριζε θὰ ἠδύνατο νὰ ἐπαρκέσῃ εἰς τὴν διατροφὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ.

§132ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σταμούλης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐπισιτισμοῦ, διὰ τὴν τιμὴν τοῦ σισαμίου.

§133Κ. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Διὰ Διατάγματος τῆς 15 Ὀκτωβρίου 1917 ὡρίσθη ἡ τιμὴ τοῦ σισαμίου πρὸς 2 δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν, συγχρόνως δὲ ἀνετέθη εἰς τὴν ἐν Πειραιεῖ συγκέντρωσιν τῶν ἐργοστασιαρχῶν διὰ νὰ μεταφέρωσιν αὐτοὶ πρὸς ἰδίαν των χρῆσιν τὰ σισάμια. Ἀλλὰ ταυτοχρόνως ἠκυρώθησαν καὶ αἱ προηγούμεναι συμβάσεις πωλήσεως σισαμίων, αἱ πρὸ τῆς 15 Ὀκτωβρίου 1917 γενόμεναι, καὶ ἐν ᾧ δὲν ἀπηγορεύετο ἡ διάθεσις τοῦ σισαμίου πρότερον καὶ ἑπομένως ἐγένοντο συναλλαγαὶ τοιαῦται, ἔρχεται κατόπιν τὸ Ὑπουργεῖον καὶ διὰ μιᾶς ἀποφάσεώς του ἀκυροῖ ὅλας τὰς συναλλαγὰς τὰς γενομένας πρὸ τῆς 15 Ὀκτωβρίου καὶ ὑποχρεοῖ τοὺς χωρικοὺς νὰ ἐπιστρέψωσι τὸ ὑπερβάλλον, τὸ ὁποῖον εἶχον πάρει ἀπὸ τὸ ποσὸν τῶν 2 δραχ. τὸ ὁποῖον εἶχον διατιμήσει κατόπιν. Τὸ πρᾶγμα εἶναι ἄδικον δεδομένου ὅτι, τὸ σισάμιον δὲν ἐτιμᾶτο ποτὲ καὶ κατὰ τὰς ὁμαλὰς περιστάσεις ὀλιγώτερον τῶν 2 δραχμῶν κατ’ ὀκᾶν. Ἀλλὰ παρεβλήθη τότε ἡ δικαιολογία, ὅτι ἔπρεπε νὰ κατασκευασθῇ χαλβᾶς διὰ τὰς πτωχὰς τάξεις καὶ διὰ τὸν στρατόν. Τί νομίζετε, κύριοι, ὅτι συνέβη; Καὶ αὐτὸ τὸ ταχίνι, τὸ ὁποῖον ἐπωλεῖτο πρὸς 1.60 δρ. τὴν ὀκᾶν, ὅτε τὸ σισάμι ἐπωλεῖτο πρὸς 1,80 κατ’ ὀκᾶν, τώρα πωλεῖται πρὸς 6 δραχ. τὴν ὀκᾶν. Ὁ χαλβᾶς ὅτε τὸ σισάμιον ἐπωλεῖτο πρὸς 1.80 ἐπωλεῖτο πρὸς 2.20 κατ’ ὀκᾶν, τώρα πωλεῖται πρὸς 9,50 κατ’ ὀκᾶν καὶ παρασκευασμένος μὲ σταφιδίνην καὶ μὲ μέλι. Διὰ τοῦτο σᾶς παρακαλῶ καὶ σᾶς ὑποβάλλω τὴν σύστασιν ὅπως λάβητε πρόνοιαν κατὰ τῶν εὐεργετηθέντων τοιουτοτρόπως, ἐν ᾧ ἀντιθέτως αἰσχροκερδοῦν εἰς βάρος τῆς κοινωνίας, ἡ ὁποία προσέφερεν εἰς αὐτοὺς τὸ εἶδος αὐτό.

§134Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐπισιτισμοῦ). Διὰ τοῦ ἀπὸ 24 Μαρτίου 1917 Ν. Β. Διατάγματος ἀπηγορεύθη καθ’ ὅλον τὸ Κράτος, κατὰ τὸ παρελθὸν γεωργικῆς ἐσοδείας ἔτος, πᾶσα οἱαδήποτε ἄμεσος ἢ ἔμμεσος, ἔγγραφος ἢ προφορική, ὁλικὴ ἢ μερικὴ πώλησις ἢ διάθεσις ἐκ μέρους οἱωνδήποτε παραγωγῶν ἐπιμόρτων ἢ ἄλλων καλλιεργητῶν ἢ καὶ ἄλλων οἱωνδήποτε προσώπων ἐχόντων οἱαδήποτε δικαιώματα ἐπὶ ἠρτημένων, ἐκκοπτέων ἢ συγκομιστέων δημητριακῶν ἐν γένει καρπῶν κλπ., καὶ κατὰ συνέπειαν αἱ κατόπιν τῆς ἐκδόσεως τοῦ προμνησθέντος Ν. Β. Διατάγματος γενόμεναι προπωλήσεις ἢ διαθέσεις τῶν γεωργικῶν προϊόντων ἐθεωρήθησαν ἄκυροι, καθ’ ὅσον κατὰ τὸ ἄρθρον 2 τοῦ αὐτοῦ Ν. Β. Διατάγματος οἱ παραγωγοὶ μόνον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐπισιτισμοῦ ἠδύναντο νὰ πωλήσωσι τὰ προϊόντα των. Τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐπισιτισμοῦ πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς συγκεντρώσεως διαφόρων γεωργικῶν προϊόντων, συνεβλήθη μετὰ τῆς Ἑταιρίας Διαχειρίσεως τῶν ἐγχωρίων γεωργικῶν προϊόντων διὰ λογαριασμὸν τοῦ Κράτους, εἰς ἣν ἀνέθεσε καὶ τὴν συγκέντρωσιν τῶν σισαμίων Θεσσαλίας. Κατόπιν τῆς συμβάσεώς μας ταύτης καὶ τῆς ἀκυρώσεως τῶν τυχὸν γενομένων ἐκ μέρους τῶν παραγωγῶν προπωλήσεων, ἡ ὡς ἄνω Ἑταιρία συνεκέντρωσεν ἐν Θεσσαλίᾳ ποσότητά τινα σισαμίου, ἣν τὸ Ὑπουργεῖον διέθεσεν ἀναλόγως τῶν ἐργασιῶν, εἰς τοὺς ἐν Ἑλλάδι χαλβαδοποιοὺς πρὸς δραχμὰς 2,60 κατ’ ὀκᾶν, ἐκ τῶν ἀποθηκῶν τῆς Ἑταιρίας. Ἡ διατίμησις τοῦ σισαμίου εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν εἶχεν ὁρισθῆ δραχ. 2 κατ’ ὀκᾶν, ἡ δὲ παρουσιαζομένη διαφορὰ τῶν 60 λεπτῶν κατ’ ὀκᾶν διετίθετο πρὸς κάλυψιν τῶν γενικῶν ἐξόδων συγκεντρώσεως, μεταφορᾶς, ἀποθηκεύσεως κλπ. Ἡ τιμὴ τοῦ χαλβᾶ ἐντοπίου παραγωγῆς ἔχει διὰ διατιμήσεως ὁρισθῆ χονδρικῶς δραχμὰς 5, λιανικῶς δραχ. 5,60 ὁ λευκός, ὁ δὲ μαῦρος χονδρικῶς δραχ. 4,60, λιανικῶς δραχμὰς 5 κατ’ ὀκᾶν. Πρὸ μηνὸς τὰ σισάμια ἀφέθησαν ἐλεύθερα εἰς τὸ ἐμπόριον.

§135Κ. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Τὸ Νομοθετικὸν Διάταγμα τῆς 24 Μαρτίου 1917 ὁρίζει τὰ εἴδη τῶν ὁποίων ἀπαγορεύεται ἡ διάθεσις. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἐπιτρέπει εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐπισιτισμοῦ νὰ ἀπαγορεύῃ καὶ τὴν διάθεσιν ὅλων ἐκείνων τὰ ὁποῖα κρίνει σκόπιμα, διὰ τοῦτο καὶ ὁ Ὑπουργὸς ἐξέδιδεν ἀδείας μεταφορᾶς σισαμίου καὶ ἐπέτρεπε τὴν συναλλαγὴν αὐτοῦ. Τώρα δὲν πρόκειται νὰ ἐξελέγξω τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου. Ἀλλ’ ἡ ἀκύρωσις τῆς προτέρας συναλλαγῆς αὐτοῦ δὲν βασίζεται εἰς κανένα νόμον, διότι τὸ διάταγμα τὸ ἀνωτέρω ἀπηγόρευε οὐσιαστικῶς τὴν διάθεσιν βρώμης καὶ λοιπῶν, ἀλλὰ δὲν ἀπηγόρευε τὴν διάθεσιν τοῦ σισαμίου. Διὰ τοῦτο φρονῶ ὅτι πᾶσαι αἱ συναλλαγαὶ τοῦ σισαμίου αἱ γενόμεναι μέχρι τῆς 15 Ὀκτωβρίου, ὅτε ὁ Ὑπουργὸς ἐξέδωκε τὴν διατίμησιν εἶναι ἐν τάξει. Ἐν πάσει περιπτώσει ἡ πρᾶξις τῆς ἀκυρώσεως δὲν εἶναι τόσον νόμιμος, διότι οἱ συγκεντρώσαντες ὅλον τὸ σισάμι πωλοῦν πρὸς 5.40 τὸν μαῦρον χαλβᾶν καὶ αὐτὸς δὲ ὁ ἴδιος ὁ στρατὸς πληρώνει τὸν χαλβᾶν πρὸς 9.40 τὸν ἄσπρον κατ’ ὀκᾶν.

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ξηρὸς ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§137Ν. ΞΗΡΟΣ. Κατὰ τὸ 1916, ὅτε τὸ κόμμα τῶν Φιλελευθέρων ἀπέσχε τῶν ἐκλογῶν, εἶχον σταλῆ δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος εἰς κάποιον δῆμον Καρδίτσης. Ἐκεῖ μὲ κατήγγειλαν ἐπὶ παραβάσεσιν ἐκλογικαῖς δι’ αὐτὸν δὲ τὸν λόγον εἰσάγομαι νὰ δικασθῶ εἰς τὸ Πλημμελειοδικεῖον Τρικκάλων. Ἐπειδὴ φρονῶ, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρυερίσκωμαι ἐν τῇ Βουλῇ ὑπὸ τὸ βάρος κατηγορίας, δι’ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ δώσῃ τὴν ἄδειαν διὰ νὰ καθαρισθῇ ἡ ὑπόθεσις.

§138Δ. ΜΑΛΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν πρέπει νὰ δώσῃ τὴν ἄδειαν καταδιώξεως κατὰ Βουλευτοῦ προκειμένου περὶ τοιαύτης ὑποθέσεως, ἥτις εἶναι πταῖσμα, ἀλλὰ οὔτε καὶ πταῖσμα εἶναι.

§139Ν. ΞΗΡΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, ἔχετε κακὴν ἀντίληψιν περὶ τῆς θέσεως τοῦ Βουλευτοῦ.

§140Δ. ΜΑΛΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρέπει νὰ παραχωρηθῇ ἡ ἄδεια προκειμένου περὶ τοιαύτης ὑποθέσεως, ἥτις μένει ἐκκρεμὴς ἐπὶ μῆνας ὁλοκλήρους, ὑποθέσεως τόσον ἁπλῆς οἵας τοῦ κ. Χριστοδουλιᾶ καὶ τοῦ κ. Ξηροῦ. Φρονῶ, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν δύναται νὰ καταργήσῃ τὴν προνομίαν τῆς ἀσυλίας ταύτης.

§141Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε, ἐπιθυμῶ νὰ εἴπω δύο λέξεις, διότι ὑπάρχει μία παρεξήγησις ἐκ μέρους τοῦ κ. Βουλευτοῦ, περὶ τῆς ἐκ μέρους τοῦ Διατάγματος καθιερωθείσης ἀσυλίας τῶν Βουλευτῶν. Ἡ ἀσυλία αὕτη καθιερωθεῖσα ὑπὸ τοῦ Διατάγματος δὲν εἶχε σκοπὸν νὰ καθιερώσῃ τὸ δικαίωμα εἰς τοὺς κ. κ. Βουλευτὰς νὰ διαπράττουν ἀδικήματα. Αὕτη καθιερώθη διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν ἀνεξαρτησίαν τοῦ Δικαστικοῦ Σώματος. Δηλαδὴ ὁ νομοθέτης ἐκ δυσπιστίας πρὸς τὴν Ἐκτελεστικὴν Ἐξουσίαν, ὡς δυναμένην νὰ ἐπηρεάζῃ τὴν Δικαστικὴν, καθώρισε τοῦτο. Διὰ τοῦτο δὲν βλέπω τὸν λόγον, διατὶ νὰ μὴ δοθῇ ἡ ἄδεια καταδιώξεως, διὰ τὸν κ. Ξηρόν. Εὐτυχῶς ὁ κ. Ξηρὸς παρίσταται καὶ ἀμύνεται ὑπὲρ τῆς παραχωρήσεως τῆς ἀδείας. Διότι πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ παραμείνῃ ἐν τῇ Βουλῇ μὲ τὴν κατηγορίαν διαπράξεως ἀδικήματος, τὸ ὁποῖον δὲν διέπραξεν ὡς λέγει, καὶ νὰ περιμένῃ μὲ τὴν ἐλπίδα, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ἀποτύχῃ μετὰ τὸ τέλος τῆς διαρκείας τῆς παρούσης Βουλῆς, διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ προσέλθῃ εἰς τὴν δικαιοσύνην, ἐὰν δὲ ὡς ἐλπίζω, οἱ συμπολῖται αὐτοῦ, ἀποστείλουν αὐτὸν καὶ πάλιν ὡς Ἀντιπρόσωπόν των, θὰ παραμένῃ καὶ πάλιν ὑπὸ κατηγορίαν, δι’ ἀδίκημα ὅπερ διαμαρτύρεται ὅτι δὲν διέπραξε; Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ σπεύσῃ νὰ δώσῃ τὴν ἄδειαν.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ψηφοφορία ἐπὶ τῶν αἰτήσεων καταδιώξεων τῶν βουλευτῶν ἀναβάλλεται δι’ αὔριον. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ φορολογίας τῶν δημοσίων θεαμάτων».

Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ

ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ νόμου ΦΠΣΤʹ «περὶ εὐθύνης τῶν Ὑπουργῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν σχολὴν τῶν ἐφέδρων μαχίμων ἀξιωματικῶν τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 808 «περὶ συστάσεως τοῦ Πατριωτικοῦ ἱδρύματος Περιθάλψεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωρινῆς ἀπολύσεως τῶν στρατευομένων ἐν καιρῷ πολέμου καταδίκων». Ὁ κ. Κ. Λυκουρέζος ἔχει ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον.

§143Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον φέρει ἐπικεφαλίδα «περὶ προσωρινῆς ἀπολύσεως τῶν στρατευομένων ἐν καιρῷ πολέμου καταδίκων». Ἡ ἔκφρασις ὅμως εἶναι τόσον ἀσαφής, ὥστε δὲν δύναταί τις νὰ ἐννοήσῃ τί θέλει νὰ εἴπῃ. Πρόκειται νὰ ἀπολυθῶσιν οἱ ἐκτίοντες ἐπανορθωτικὴν ποινὴν δι’ ἀδίκημα τιμωρούμενον πλὴν ἐκείνων τὰ ὁποῖα ἐξαιρεῖ;

§144Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Αὐτό, μάλιστα.

§145Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Δὲν τό λέγει, κ. Ὑπουργέ, τό νομοσχέδιον. Ἀκριβῶς αὐτός εἶναι ὁ σκοπός σας, ἀλλ’ αἱ διατάξεις πᾶν ἄλλο λέγουν ἢ αὐτό. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς τό ἀναλύσω, διότι ὅλον τό νομοσχέδιον εἶναι λίαν ἐσφαλμένον. Τό ἄρθρον εἶναι σαφές, παρέχει τό δικαίωμα εἰς τό Διστήριον νὰ δεχθῇ δυνητικῶς νὰ ἀναστείλῃ τὴν ποινὴν ὅταν ἐπιμετρᾷ ποινὴν εἰς στρατιώτας ὑπηρετοῦντας εἰς τόν στρατόν, διὰ τὸ χρονικὸν διάστημα καθ’ ὃ οὗτοι ὑπηρετοῦσιν εἰς τὸν στρατὸν. Θὰ εἶχον νὰ παρατηρήσω ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου τὴν δυνητικὴν ἔκφρασιν. Πρόκειται περὶ μιᾶς ὡρισμένης ἐντολῆς ἡ ὁποία δίδεται εἰς τὸ Δικαστήριον καὶ ἐπὶ ὡρισμένῳ σκοπῷ νὰ ἀνασταλῇ ἡ ποινὴ ἵνα ἐπιτραπῇ ἡ ἐκπλήρωσις τῆς ὑποχρεώσεως πρὸς τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν. Διὰ τίνων μέσων θὰ ἐξετάσῃ τὸ Δικαστήριον τὴν ἱκανότητα τοῦ καταδικαζομένου, ὅτι εἶνε εἰς θέσιν νὰ ἐκτελέσῃ τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν; Ἐὰν εἴχομεν νὰ ἐφαρμόσωμεν ἕνα νόμον δικαστικόν, θὰ ἔλεγον ὅτι ὁ Δικαστὴς εἶναι ἐντεταλμένος νὰ ἐξετάσῃ τὸ παρόν, τὸ παρελθόν, τὴν πρᾶξιν, τὸν χαρακτῆρα, διὰ νὰ κρίνῃ ἐὰν ἐκεῖνος διὰ τὸν ὁποῖον αἰτεῖται ἡ ἀναστολὴ εἶναι ὄντως ὁ κατάλληλος διὰ νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν κοινωνίαν. Ἀλλὰ προκειμένου περὶ ἑνὸς στρατιώτου ἐκτελοῦντος στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν καὶ τὸν ὁποῖον ἡ ὑπηρεσία κρίνει ὡς ἀναγκαῖον, διατὶ νὰ μὴ εἶναι ὑποχρεωτικὴ ἡ ἀναστολή; Ἐκτὸς τούτου ἐκ τῆς δυνητικῆς ταύτης διατάξεως ἐπέρχεται καὶ ἄλλο ἄτοπον, τὸ ὁποῖον δημιουργεῖ σύγκρουσιν ἄλλων ἐξουσιῶν· διότι διὰ τῆς παραγράφου 2 παρέχεται τὸ δικαίωμα εἰς τοὺς Ὑπουργοὺς τῆς Δικαιοσύνης καὶ τῶν Στρατιωτικῶν εἰς περίστασιν κατὰ τὴν ὁποίαν τὰ δικαστήρια δὲν ἀναστείλωσι τὴν ποινήν, νὰ δύνανται νὰ τὴν ἀναστείλωσιν ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης καὶ τῶν Στρατιωτικῶν. Δηλαδὴ θέλετε τοὺς Ὑπουργοὺς νὰ ἐπεμβαίνωσιν εἰς τὰς ἀποφάσεις τοῦ Δικαστηρίου. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι προσῆκον νὰ δημιουργήσητε μίαν τοιαύτην σύγκρουσιν καὶ ἓν τοιοῦτον ἄτοπον, τὸ ὁποῖον δὲν ἐξυπηρετεῖ καὶ οὐδένα σκοπόν. Καταστήσατε λοιπὸν ὑποχρεωτικὴν τὴν ἀναστολήν, διὰ τοὺς ὑπηρετοῦντας εἰς τὸν στρατὸν, διὰ νὰ ἀποφύγητε καὶ τὸ ἄτοπον ἐκεῖνο τοῦ νὰ δύνανται οἱ Ὑπουργοὶ τῆς Δικαιοσύνης καὶ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ἀκυροῦσι τὰς πράξεις τῶν Δικαστηρίων.

§146Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Πρόκειται περὶ παροδικοῦ νόμου.

§147Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Μάλιστα. Ἀλλ’ ἀφοῦ δυνάμεθα νὰ ἀποξενώσωμεν τὸν παροδικὸν νόμον ἀπὸ τὰ ἄτοπα τὰ ὁποῖα παρουσιάζει, διατί νὰ μὴ τὸ πράξωμεν; Ἔρχομαι ἤδη εἰς τὸ δεύτερον, τὸ κυριώτερον. Ἐπίσης δύναται, λέγει ἡ δευτέρα παράγραφος, ὑπὸ τοὺς αὐτοὺς ὅρους, δι’ ἀποφάσεως τῶν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης καὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργῶν, νὰ ἀνασταλῇ διὰ τὸ αὐτὸ χρονικὸν διάστημα ἡ περαιτέρω ἐκτέλεσις τῆς ποινῆς τῶν αὐτῶν καταδικαστικῶν ἀποφάσεων, προκειμένου περὶ καταδίκων καταδικασθέντων πρὸ τῆς ἰσχύος τοῦ παρόντος, δηλαδή, ποῖοι εἶναι οἱ ὅροι: ὅσοι ὑπηρετοῦσιν εἰς τὸ στράτευμα κατὰ τὴν καταδικαστικὴν ἀπόφασιν, ἤτοι οἱ καταδικασθέντες ἄνθρωποι καὶ ὑπηρετοῦντες εἰς τὸ στράτευμα σήμερον. Αὐτὸ ἐννοεῖται. Δι’ αὐτοὺς ἐννοεῖτε, ὅτι οἱ Ὑπουργοὶ τῆς Δικαιοσύνης καὶ τῶν Στρατιωτικῶν δικαιοῦνται νὰ ἀναστείλωσι τὴν ποινήν; Ἀλλὰ τοῦτο καταστρέφει τὸν νόμον· εἶναι ἐναντίον τῆς ἀρχῆς τοῦ νόμου καὶ ἐναντίον τῆς ἐπικεφαλίδος. Δὲν ἀρνοῦμαι τὸ ὀρθὸν τῆς ἀρχῆς τοῦ νόμου, διότι δὲν νομίζω, ὅτι τὸ στράτευμα καὶ ἐν γένει ἡ στρατιωτικὴ ἀντίληψις ἀποστέργει τὴν ὑπηρεσίαν αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων καὶ δι’ αὐτὸ ὁ στρατιωτικὸς νόμος καὶ αὐτοὺς τοὺς δι’ ἀτιμωτικὰ ἐγκλήματα καταδικαζόμενος θεωρεῖ ἱκανοὺς νὰ ἐκπληρώσωσι τὴν στρατιωτικήν τῶν ὑποχρέωσιν, ἀλλὰ λέγετε, ὅτι τὰ δικαστήρια ἔχουσι τὸ δικαίωμα νὰ ἀναστείλωσι τὴν ποινὴν τῶν ὑπηρετούντων εἰς τὸν στρατόν, οἱ δὲ Ὑπουργοὶ ἔχουσι τὸ δικαίωμα νὰ ἀναστείλωσι τὴν ποινὴν διὰ τοὺς ὑπηρετοῦντας καὶ καταδικασθέντας πρὸ τῆς ἰσχύος τοῦ παρόντος. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν κατόρθωσα νὰ ἐξηγήσω ἀκριβῶς ἢ νὰ ἑρμηνεύσω τὴν διάταξιν αὐτὴν τοῦ νόμου ὡς ἔχει. Ἐκ τῆς ἑρμηνείας τὴν ὁποίαν δίδει τις ἐπὶ τῆς δευτέρας αὐτῆς παραγράφου, ἡ ὁποία εἶναι ὀρθή, ἡ βάσις τοῦ νόμου ἐκλείπει ἐντελῶς Ἀλλάζει καὶ ἄλλα πλημμελήματα, τὰ ὁποῖα κρίνω καθῆκον νὰ ὑποδείξω εἰς τὸν κύριον Ὑπουργὸν καὶ ἐὰν θέλῃ ἂς ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον ἢ νὰ τὸ καταρτίσῃ ἐπιμελέστερον.

§148Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Θὰ ἐννοεῖτε, ἴσως, ὅτι εἰς τὴν δευτέραν παράγραφον δὲν εἶναι καταφανὲς ἐὰν μόνον περὶ τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῷ στρατῷ πρόκειται ἢ καὶ τῶν καταδικασθέντων μὲν, ἀλλὰ μὴ ὑπηρετούντων καὶ καλουμένων ἤδη νὰ ὑπηρετήσωσιν ὡς ἐπίστρατοι. Ἡ ἔννοια τοῦ νόμου εἶναι ὅτι περιλαμβάνει καὶ τὰς δύο αὐτὰς τάξεις.

§149Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργὸς). Μάλιστα ὑπάρχει μία ἀσάφεια, ἡ ὁποία πρέπει νὰ διευκρινισθῇ, δηλαδή, ὄχι μόνον οἱ καταδικασθέντες καὶ ὑπηρετοῦντες ἐν τῷ στρατῷ, ἀλλὰ καὶ οἱ καταδικασθέντες καὶ καλούμενοι νὰ ὑπηρετήσωσι.

§150Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Κάμετε τὰς παρατηρήσεις σας καὶ ἐπὶ τῶν δύο ἄλλων ἄρθρων, ἵνα ἀναβάλω τὴν ψήφισιν πρὸς διατύπωσιν τῶν ἄρθρων, εἰς τὰ ὁποῖα ὑπάρχει ἀσάφεια.

§151Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Μάλιστα. Ἐπὶ τῆς τρίτης παραγράφου τοῦ πρώτου ἄρθρου, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, καὶ ἡ δικαιολογητικὴ ἔκθεσις δίδει τὸν λόγον, ὅτι οἱ καταδικαζόμενοι εἰς τοιαύτας πράξεις, αἱ ὁποῖαι ὑπὸ τοῦ νόμου θεωροῦνται ἀτιμωτικαὶ, δὲν θεωροῦνται ὡς κατάλληλον ὑλικὸν, ἵνα τύχουν τοῦ εὐεργετήματος αὐτοῦ. Ἤδη πρόκειται περὶ μιᾶς διατάξεως, δυνάμει τῆς ὁποίας διακόπτεται ἡ συνέχεια τῆς φυλακίσεως διὰ νὰ ἐκπληρώσῃ ἕνα καθῆκον πρὸς τὴν πατρίδα, ἀλλὰ διατὶ ἐξαιρεῖτε πρῶτον ἐκ τοῦ νόμου τὰς πράξεις ἐκείνας, τὰς ὁποίας θεωρεῖ ὁ ποινικὸς νόμος ἐπίσης ἀτιμωτικάς, ὡς ψευδορκίαν, ψευδῆ καταμήνυσιν καὶ συκοφαντίαν, τὰς ὁποίας ἀναγράφει τὸ ἄρθρον 22; Δεύτερον, διατὶ ἐθέσατε τὸ ὅριον τῆς φυλακίσεως ἑνὸς ἔτους;

§152Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Τὸ ἔχει ὁ Ποινικὸς Νόμος.

§153Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Μάλιστα. Ἀλλὰ ἤδη δὲν πρόκειται περὶ ποινικοῦ νόμου. Ἡ διάταξις ἔχει ἄλλην προϋπόθεσιν· ἔχετε κάποιαν δυσπιστίαν πρὸς τὸ ποιὸν τῶν στρατιωτικῶν, διὰ τοὺς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι κατεδικάσθησαν δι’ αὐτὰς τὰς πράξεις.

§154Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τὸ νομοσχέδιον προβάλλεται καὶ ἀπὸ τοὺς δύο, δι’ αὐτὸ ἐπεμβαίνω καὶ ἐγώ. Δεχόμεθα, ὅτι ἂν καταδικασθῇ τις εἰς βαθμὸν πλημμελήματος δι’ ἀτιμωτικὸν ἀδίκημα, δὲν πρέπει νὰ τύχῃ τῆς τιμῆς νὰ ὑπηρετήσῃ εἰς τὸν στρατόν.

§155Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Μάλιστα. Ἀλλὰ ἡ ὑπεξαίρεσις εἶναι ὑπὸ περιστάσεις ἧττον ἀτιμωτικὴ ἀπὸ μίαν κλοπὴν 20 δραχμῶν, διότι ἕνας ὑπηρέτης παντοπωλείου, ὁ ὁποῖος ἐγαργαλίσθη ἀπὸ τὴν ἀπροσεξίαν τοῦ ἀφεντικοῦ του διὰ νὰ κλέψῃ 1.500 δραχμὰς διὰ νὰ ἀνοίξῃ ἕνα μικρὸ παντοπωλεῖον εἰς τὸ χωριό του, ἐπιχειρεῖ ἧττον ἀτιμωτικὴν πρᾶξιν ἀπὸ ἐκεῖνον τὸν κοινὸν λωποδύτην, ὁ ὁποῖος κλέπτει τρία πορτοφόλια μὲ 20 δραχμὰς τὸ καθένα.

§156Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Σᾶς εἶπα, ὅτι ἐτέθη ὡς βάσις ὁ ποινικὸς νόμος, ὁ ὁποῖος ἐπιφέρει τὰς στερήσεις ἐπὶ καταδίκης πλέον τοῦ ἔτους, εἰς βαθμὸν πλημμελήματος.

§157Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Μάλιστα. Ἀλλὰ παραλείπετε τρεῖς πράξεις. Ἐπίσης ἡ τελευταία παράγραφος τοῦ ἄρθρου πρώτου κάμνει λόγον περὶ τῶν συνεπειῶν τῆς καταδίκης· ἀλλὰ σᾶς ἐρωτῶ ποῖαι εἶναι αἱ συνέπειαι τῆς καταδίκης;

§158Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Χρηματικὴ ποινὴ καὶ λοιπὰ ἔξοδα.

§159Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Τὰ δικαιώματα τὰ δικαστικὰ καὶ αἱ χρηματικαὶ ποιναὶ πληρώνονται μετὰ τὴν ἔκτισιν τῆς ποινῆς. Ἐδῶ πρόκειται περὶ ἀναστολῆς.

§160Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Τί σᾶς βλάπτει αὐτό; Ἐὰν καταδικασθῇ εἰς πρόστιμον καὶ κράτησιν καὶ ἐστερήθη συγχρόνως τῶν πολιτικῶν δικαιωμάτων, πῶς θὰ ὑπηρετήσῃ εἰς τὸν στρατὸν ἄνευ τῆς διατάξεως ταύτης; Ἔχετε καμίαν ὡρισμένην περίπτωσιν νὰ μᾶς ὑποδείξητε ποῦ νὰ εἶναι ἐπιβλαβὴς ἡ διάταξις;

§161Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ἐγὼ λέγω, ὅτι ἡ παράγραφος εἶναι ἐντελῶς ἄσκοπος.

§162Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Ἐγὼ εἶμαι στρατιώτης καὶ κατεδικάσθην εἰς ἑνὸς μηνὸς φυλάκισιν καὶ στέρησιν ἢ πρόστιμον καὶ ἤδη καλοῦμαι στρατιώτης, ὑποχρεοῦμαι νὰ ὑπάγω ἢ ὄχι;

§163Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ἀπὸ τὸν νόμον, ναί.

§164Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Ἐὰν λοιπὸν ἀφαιρέσητε τὴν διάταξιν αὐτὴν κατὰ ποῖον τρόπον ὑποχρεοῦμαι; Ἦσθε εἰσαγγελεὺς καὶ εἴχατε τὸ ἀτύχημα νὰ καταδικασθῆτε ἐπὶ παραβάσει τοῦ καθήκοντος, τὸ ὁποῖον τότε βεβαίως δὲν ἐφαντάσθην, ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ συμβῇ εἰς ἐσᾶς καὶ ἐστερήθητε τῶν πολιτικῶν σας δικαιωμάτων καὶ ἐκαλεῖσθε εἰς μίαν ἐπιστράτευσιν καὶ δὲν ὑπῆρχεν ἡ διάταξις αὐτή, θὰ ἐδικαιοῦσθε νὰ πᾶτε; Ἐγὼ βλέπετε, σᾶς ἀναφέρω ρητὴν περίπτωσιν σκοπιμωτάτην.

§165Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν αὐτό.

§166Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Ἐγὼ ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι καὶ ἡ ὁμιλία σας δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν.

§167Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Χωρὶς νὰ κάμνητε τὰ λογοπαίγνια, ἀφήσατε νὰ σᾶς ἀπαντήσω. Μοῦ εἴπατε περὶ παραβάσεως καθήκοντος. Δὲν πρόκειται περὶ φυλακίσεως.

§168Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Δύναται ἀπὸ τὴν Εἰσαγγελίαν νὰ τιμωρηθῇ καὶ μὲ φυλάκισιν μεγαλειτέραν· ἅμα πάρετε τὸ ἄρθρον 5 τοῦ Ποινικοῦ νόμου, θὰ ἰδῆτε ὅτι τιμωρεῖται καὶ μὲ φυλάκισιν.

§169Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Εἶναι τὸ ἄρθρον 477, τὸ βλέπω.

§170Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Εἶναι καὶ ἄλλο βαρύτερον ἀδίκημα, διότι δὲν δύνασθε νὰ τὸ βλέπετε πολὺ ἀπαθῶς.

§171Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Τὰ βαρύτερα ἀδικήματα τὰ περιέχει ὁ νόμος, ἅμα τὸν διαβάσετε θὰ τὰ ἴδητε. Προχωρῶ. Ἐτελείωσεν αὐτό. Δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῆς Δικαιοσύνης δύναται κατὰ πάντα χρόνον (ἀναγινώσκει). Δὲν νομίζετε, ὅτι δι’ αὐτῆς τῆς διατάξεως δυνάμεθα νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ ἄτοπον, τὸ ὁποῖον προανέφερον, τῆς συγκρούσεως, δηλαδὴ ἐξουσιῶν καὶ δὲν νομίζετε, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ προστεθῇ ὅτι δύναται νὰ ἀνακαλέσῃ τὴν δοθεῖσαν ἄρσιν τῆς ἐκτελέσεως τῆς ποινῆς; Ἀλλ’ ἐὰν ἐκ μεταγενεστέρων πράξεων βεβαιωθῆτε τὸ μὴ ἄμεμπτον τῆς διαγωγῆς αὐτοῦ, διὰ νὰ ἀποφύγωμεν τὸ ἄτοπον, ἂς προστεθῇ, ὅτι οἱ Ὑπουργοὶ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῆς Δικαιοσύνης δὲν ἔχουσι τὸ δικαίωμα εἰς πᾶσαν περίπτωσιν, νὰ ματαιώνωσι τὸ ἄρθρον τοῦ Ποινικοῦ Νόμου. Ἔχομεν τὸ τελευταῖον ἄρθρον, τὸ ὁποῖον λέγει τὰ ἑξῆς (ἀναγινώσκει). «Μετὰ τὴν ἐκπλήρωσιν τῆς στρατιωτικῆς ὑποχρεώσεως κλπ.». Διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς καθιεροῦται, ἀφ’ ἑνὸς μία ἐξομοίωσις τῆς ἐκτιθείσης ἐν τῇ φυλακῇ ποινῆς μὲ τὴν τῆς ὑπηρεσίας τῆς στρατιωτικῆς, διότι λέγετε ὅτι ἡ ὑπηρεσία ἡ στρατιωτικὴ δύναται νὰ συνυπολογισθῇ ὡς ποινὴ ἐκτεθεῖσα. Τοῦτο νομίζω ὅτι εἶνε ἄτοπον, δύναται δὲ νὰ δώσῃ ἀφορμὴν εἰς τὴν συζήτησιν ὅτι προβάλλει προνομίας Βασιλέως, διότι ἐν τῇ οὐσίᾳ εἶναι τὸ ὀλιγώτερον ἐκείνου, τὸ ὁποῖον σᾶς λέγω. Ἐν τῇ οὐσίᾳ εἶνε μία ἄφεσις ἑνὸς μέρους τῆς ποινῆς διότι ὅταν λέγωμεν ὅτι ἡ ὑπηρεσία ἐν τῷ στρατῷ δύναται νὰ συνυπολογισθῇ ὡς ποινὴ ἐκτεθεῖσα, ὄχι μόνον ἐξομοιοῦμεν τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν μὲ τὴν ποινήν, ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δίδομεν ἀφορμήν, δυνατὸν νὰ συζητηθῇ, ἐὰν ἔχῃ δικαίωμα ἡ ἐκτελεστικὴ ἐξουσία νὰ προβαίνῃ εἰς ἄφεσιν ποινῶν, εἰς ἄφεσιν, εἰς ἀναστολήν. Μάλιστα δύνασθε νὰ κάμητε ἄλλην διατύπωσιν, ἐπειδὴ αὐτὸς ἐξερχόμενος τῶν φυλακῶν εἰς ἐκπλήρωσιν ὑπηρεσίας πρὸς τὴν Πατρίδα, καὶ αὐτὴ ἡ ὑπηρεσία ὅσον τιμητικὴ καὶ ἂν εἶναι δύναται νὰ ἔχῃ βαρείας συνεπείας, ὅτι δύνανται αὐτοὶ νὰ ἀποκτήσωσι ἓν πλεονέκτημα ἀνώτερον. Δύνασθε τὸν χρόνον αὐτὸν τῆς ὑπηρεσίας νὰ τὸν καταστήσητε καὶ ἐπὶ πλέον χρόνον τῆς ἀναστολῆς· τότε δύναται νὰ ζητήσῃ τις μετὰ τὴν ἔκτισιν τῶν ¾ νὰ προστίθεται καὶ ὁ χρόνος τῆς ὑπηρεσίας τὴν ὁποίαν ἐξετέλεσεν ἐν τῷ στρατῷ. Τοιουτοτρόπως ἐπέρχεται μία ἀνισότης, διότι ὡς ἔχει διατυπωθῇ τὸ ἄρθρον δύναται εἷς ὁ ὁποῖος εἶναι καταδικασμένος εἰς πεντάμηνον φυλάκισιν νὰ ἐξέλθῃ αἴφνης μετὰ τὴν ἔκτισιν ἑνὸς μηνός, ἐὰν ἔχῃ 3–4 μῆνας ἐν τῷ στρατῷ ξεμπερδεύει τὸν λογαριασμόν του, ἐὰν λάβωμεν ἀνώτερον χρονικὸν ὅριον θὰ ἔχῃ ἀνάγκην νὰ ἐκτίσῃ πολὺ ὀλιγωτέραν ποινὴν ἀπὸ ἐκείνην εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ἔχῃ καταδικασθῇ, ἐπέρχεται οὕτω μία ἀνισότης εἰς αὐτὸ τὸ χρονικὸν διάστημα καθ’ ὃ ὑπηρέτησεν ἐν τῷ στρατῷ· νὰ τὸ ὑπολογίσητε αὐτὸ ἀπὸ τοῦ στρατιώτου, ὁ ὁποῖος ὑπηρέτησε, προστιθεμένου καὶ τοῦ ¼. Ἐκτὸς τούτου πρέπει νὰ προνοήσητε καὶ περὶ ἄλλου, περὶ ἐπανόδου αὐτοῦ εἰς τὰς φυλακὰς, διότι τοιουτοτρόπως ὡς ἔχει τὸ νομοσχέδιον θὰ δημιουργήσητε μίαν μεγάλην φυγοδικίαν, ὅλοι οἱ ἀπολυόμενοι ἐκ τοῦ στρατεύματος θὰ καταζητοῦνται ἀπὸ τὴν χωροφυλακὴν ὡς φυγόποινοι, ὡς φυγόδικοι. Πρέπει νὰ λάβητε πρόνοιαν ὥστε νὰ ὁρίσητε ὅπως οἱ ἀπολυόμενοι τοῦ στρατεύματος νὰ παρουσιάζωνται ἐντὸς τόσων ἡμερῶν εἰς τὸν Εἰσαγγελέα, εἰς τὴν περιφέρειαν εἰς ἣν εἶχον ἐκτίσει τὴν ποινήν, νὰ ὁρίσητε δὲ τοῦτο μὲ κύρωσιν τῶν συνεπειῶν, ὅτι δὲν θὰ χορηγηθῶσιν αὐτὰ τὰ πλεονεκτήματα τὰ ὁποῖα παρέχει ὁ νόμος.

§172Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ θεωρηθῇ ὡς χρόνος ὑπηρεσίας.

§173Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Τὶ ὑπηρεσία ἐννοεῖτε;

§174Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ἔχῃ καταδικασθῆ εἰς δύο ἐτῶν καὶ ὑπηρέτησεν ἓν ἔτος, ἐὰν ἐν τῷ μεταξὺ δὲν κατεδικάσθη καὶ τὸν ἐπαναφέρετε, νὰ καταλογίζηται ὡς χρόνος φυλακίσεως. Αὐτὸ εἶναι τὸ οὐσιωδέστερον.

§175Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἄσχετον μὲ τὸν νόμον αὐτόν.

§176Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἴσα, ἴσα τὸ σχετικόν.

§177Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Δὲν τὸ ἐννόησα κ. συνάδελφε.

§178Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Εἶνε στρατιωτικόν.

§179Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Θέλει νὰ ὑπολογισθῇ καὶ ὁ ἐν τῇ φυλακῇ.

§180Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Μὴ τυχὸν κατὰ παρερμηνίαν τοῦ νόμου θεωρηθῇ ὡς ἐκτίων ποινὴν ἐν τῇ φυλακῇ καὶ ὄχι στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν.

§181Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Αὐτὸ ἐννοεῖται, ἀφοῦ καλεῖται νὰ ὑπηρετήσῃ ἐν τῷ στρατῷ.

§182Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ χρόνος τῆς φυλακῆς δὲν ὁρίζεται ὡς χρόνος ὑπηρεσίας.

§183Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ὀρθὸν ἦτο νὰ ἐξηγηθῇ.

§184Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Νὰ ἀναβληθῇ ἡ ψήφισις δι’ αὔριον διὰ νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὰς παρατηρήσεις τοῦ κ. συναδέλφου καὶ διορθώσωμεν τὸ νομοσχέδιον καὶ τὸ καταστήσωμεν σαφέστερον ὅπου ἐγεννήθησαν ἀμφιβολίαι.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γκέκας ἔχει τὸν λόγον.

§186Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Ἐγὼ ἤθελον παρακαλέσῃ τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ θὰ πλειοδοτήσω ἀπὸ ὅ,τι ὁ κ. συνάδελφος εἶπεν. Ὅταν καλῆται νὰ ἐκπληρώσῃ ἓν τόσον ἱερὸν καθῆκον εἷς πολίτης ἕλλην ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ὑποπέσῃ εἰς ἓν ἀτύχημα ὄχι ἀτιμωτικὸν οὔτε ἐξ ἐκείνων, τὰ ὁποῖα δίδουσι τὸ ἐνδόσιμον νὰ ἀποκλείεται ἡ ἐκπλήρωσις τοῦ καθήκοντος. Νομίζω ὅτι δύναται νὰ λείψῃ αὐτὸ «τὸ δύναται νὰ συνυπολογισθῇ εἰς τὸν χρόνον». Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἀπαλείψῃ πᾶσαν διαδικασίαν συνυπολογισμοῦ, τοῦ χρόνου τῆς ἐν τῷ στρατῷ στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας πιστοποιουμένης ταύτης ὑπὸ τῶν στρατιωτικῶν ἀρχῶν, καὶ ὅταν οὗτοι ἐξεπλήρωσαν τὰ στρατιωτικὰ καὶ πατριωτικὰ καθήκοντα αὐτοδικαίως νὰ θεωρεῖται ἐκτιθεῖσα ἡ ποινή, ὄχι ἡ στρατιωτικὴ ὑποχρέωσις, ἀλλὰ καὶ ἡ ποινή. Διότι φαντασθῆτε νὰ εἶναι ὑποχρεωμένος τις νὰ καταφύγῃ εἰς τὰ δικαστήρια, νὰ λάβῃ ἀπόφασιν, νὰ καταφύγῃ εἰς τὰ ὑπουργεῖα καὶ νὰ ἀποφανθῶσιν ἀπὸ κοινοῦ οἱ ὑπουργοὶ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῆς Δικαιοσύνης διὰ νὰ τοῦ ὑπολογίσουν τὸν χρόνον αὐτὸν κατὰ τὸν ὁποῖον ὑπηρέτησεν τὴν πατρίδα. Παρακαλῶ καὶ δι’ ἓν ἄλλο, ἐὰν εἶναι δυνατὸν καὶ ἂν ἡ κυβέρνησις καὶ οἱ ὑπουργοὶ τῆς Δικαιοσύνης καὶ τῶν Στρατιωτικῶν ἀποδέχονται νὰ προστεθῇ ὅτι ἡ παντελὴς ἐξάλειψις πάσης συνεπείας τῆς ἀποφάσεως εἶναι ὡς ἓν βραβεῖον τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιδεικνύῃ ὁ καλούμενος εἰς τὸν στρατὸν, ὥστε ἐν ᾗ περιπτώσει ὁ Διοικητὴς τοῦ Σώματος τοῦ στρατοῦ πιστοποιήσῃ ὅτι ὁ στρατιώτης αὐτός, ὁ τέως κατάδικος ἐπέδειξε στρατιωτικὴν ἱκανότητα, ἀνδραγαθίαν καὶ ἔκτακτον στρατιωτικὴν ἀρετὴν αὐτὸ θὰ τὸ ἔχῃ ὡς βραβεῖον διὰ νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὸ πρώην καθεστὼς καὶ θὰ ἠξεύρῃ ὅτι ἡ ἀνδραγαθία ἐξαλείφει τὴν ἀπόφασιν καὶ πέρνει ἕνα βραβεῖον; Δὲν φρονῶ, ὅπως φρονεῖ ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας, ὅτι ἡ διοικητικὴ ἐπέμβασις τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ Δικαιοσύνης ἦτο κἄποια ἐπέμβασις εἰς τὰς ἀποφάσεις τῶν δικαστηρίων. Τότε ἀπορῶ πῶς ἐλησμόνησε τὰς προτάσεις τὰς ὁποίας ἔκαμνε ὡς Εἰσαγγελεὺς περὶ χάριτος. Ἐσκέφθη κανεὶς ὅτι ἡ ἐκτελεστικὴ ἐξουσία ἔκαμε καμμίαν ἐπέμβασιν πρὸς ματαίωσιν τῶν δικαστικῶν ἀποφάσεων, ὅταν δίδει χάριν καὶ ὄχι διὰ λόγους τοιαύτης πατριωτικῆς αὐταπαρνήσεως καὶ θυσίας τὰς ὁποίας καλεῖται νὰ προσφέρῃ ὡς ἄνθρωπος δυστυχῶς ἔτυχε νὰ ὑποπέσῃ εἰς ἕνα ἁπλοῦν πλημμέλημα εἰς τὸ ὁποῖον εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποπέσῃ πᾶς ἄνθρωπος ὀργιζόμενος ὅπως καὶ ἐγὼ αὐτὴν τὴν στιγμήν;

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται δι’ αὔριον ἡ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου συζήτησις. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ τρόπου τῆς πληρωμῆς τῶν ἐξόδων τῶν ἀναγομένων εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τῆς τέως Ἀνωτάτης Διευθύνσεως Ἐργασίας παρὰ τῇ προσωρινῇ Κυβερνήσει Θεσσαλονίκης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπιδόσεως ἐμπροθέσμων δηλώσεων οἰκοδομῶν διὰ τὴν πενταετίαν 1917–1921, συντάξεως τῶν φορολογικῶν καταλόγων οἰκοδομῶν 1914–1921 καὶ κατάλογον ἐπιτηδευμάτων διὰ τὸ ἔτος 1918». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως τῆς διὰ τὴν φορολογίαν τοῦ εἰσοδήματος περιόδων 1914 –1917 ἐπὶ ἓν ἔτος καὶ περὶ τροποποιήσεως τῶν νόμων ΓΤϞΓʹ (3393), ΓΥϞΓʹ (3493) καὶ ΓΧΞΖʹ (3667) περὶ φορολογίας τῶν ἀνωνύμων καὶ ἀσφαλιστικῶν ἑταιρειῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσθήκης εἰς τὸ ἄρθρον 2 τοῦ νόμου 752 περὶ κυρώσεως τοῦ νομοθετικοῦ Β. Διατάγματος τῆς 8 Ἰουλίου 1917 «περὶ τῆς περιθάλψεως τῶν Προσφύγων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναθέσεως τῆς ἐν τῷ Νομῷ Ἀττικοβοιωτίας ὑπηρεσίας παροχῆς περιθάλψεως εἰς τὰς οἰκογενείας τῶν ὑπὸ τὰ ὅπλα ὑπηρετούντων ἀνδρῶν, ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν ἁρμοδίαν Διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργείου Περιθάλψεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 8 τοῦ νόμου 757 «περὶ κυρώσεως τοῦ νομοθετικοῦ Β. Διατάγματος τῆς 8 Ἰουλίου 1917 περὶ τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου τῆς Περιθάλψεως καὶ περὶ τῆς ὀργανώσεως τῶν ὑπηρεσιῶν αὐτοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μηνιαίας ἐπιχορηγήσεως εἰς τὴν Πατριωτικὴν Ἕνωσιν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νόμου 159». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως κατασκευῆς τῆς ὁδοῦ Δελβινακίου καὶ τῶν σχετικῶν πρὸς τοῦτο ἐνεργειῶν τοῦ Γενικοῦ Διοικητοῦ Ἠπείρου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐγκρίσεως τοῦ ἀπὸ 3 Ἰανουαρίου 1918 (5) Νομοθετικοῦ Διατάγματος, «περὶ ἀναγραφῆς πιστώσεως δραχμῶν 15.000 ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν διὰ συνδρομὴν τοῦ Κράτους ὑπὲρ τοῦ Δημοτικοῦ Βρεφοκομείου Ἀθηνῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 2 Νοεμβρίου 1917 Νομοθετικοῦ Διατάγματος «περὶ δημοτικῶν φόρων παραχωρουμένων πρὸς ἐγγύησιν καὶ ὑπηρεσίαν δανείων τῶν δήμων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 8 Νοεμβρίου 1917 Β. Διατάγματος «περὶ ἐξόδων παραστάσεως τῶν Διευθυντῶν ἢ Γραμματέων Νομαρχιῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 8 Νοεμβρίου 1917 Β. Δ. «περὶ αὐξήσεως τῶν ἐξόδων παραστάσεως τῶν Ὑποδιοικητῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ πληρωμῆς εἰς τὰς οἰκογενείας τῶν ἐν τῇ Ἀνατολικῇ Μακεδονίᾳ ἀποκλεισθέντων δημοσίων ὑπαλλήλων τοῦ ἡμίσεως μισθοῦ αὐτῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀναγραφῆς εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν διαφόρων Ὑπουργείων τῆς χρήσεως 1918 πιστώσεων πρὸς τακτοποίησιν δαπανῶν παρελθουσῶν χρήσεων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νόμου 1028 τῆς 31 Ὀκτωβρίου 1917 «περὶ ἐξοφλήσεως ὑποχρεώσεων τοῦ Δημοσίου ἐξ ἐπιτάξεων, προμηθειῶν καὶ ἐν γένει ὑποχρεώσεων ἀναγομένων εἰς κεκλεισμένας χρήσεις καὶ τὴν χρῆσιν 1916 δι’ ὁμολογιῶν δανείου ὀνομαστικοῦ κεφαλαίου μέχρις 100 ἑκατομμυρίων δραχμῶν, ὡς καὶ περὶ κυρώσεως τῆς σχετικῆς μετὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος συμβάσεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τοὺς ἐκ πολεμικῶν γεγονότων παθόντας δημοσίους πολιτικοὺς ὑπαλλήλους καὶ πληρωμῆς ἀσφαλίστρων διὰ τὰς ἀποσκευὰς αὐτῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐξουσιοδοτήσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως πρὸς κωδικοποίησιν τῶν ἐκπαιδευτικῶν νόμων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ πληρωμῆς καθυστερουμένων ἀποδοχῶν εἰς διδασκάλους τῶν Ν. Χωρῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διορισμοῦ καὶ μεταθέσεως προσωρινῶν διδασκάλων καὶ περὶ ἀποσπάσεως λειτουργῶν τῆς Δημοτικῆς καὶ Μέσης Ἐκπαιδεύσεως ἐν τοῖς σχολείοις τῆς Νέας Ἑλλάδος». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῶν ὁδοιπορικῶν ἐξόδων καὶ τοῦ μισθοῦ τῶν μετατιθεμένων λειτουργῶν τῆς στοιχειώδους Ἐκπαιδεύσεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 2 Δεκεμβρίου 1917 Νομοθετικοῦ Διατάγματος «περὶ συνομολογήσεως δανείων ὑπὸ τῶν ἐν ταῖς νέαις χώραις δήμων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 2 Δεκεμβρίου 1917 Νομοθετικοῦ Διατάγματος «περὶ ἀναπληρώσεως Δημάρχου διατελοῦντος ἐν ἀδείᾳ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναγνωρίσεως ὡς νομίμως εἰσπραχθέντων τῶν ὑπὸ τῶν τελωνειακῶν ἀρχῶν Κερκύρας ἐπὶ πλέον εἰσπραχθέντων ἐπὶ τοῦ εἰσαγομένου ἢ μεταφερομένου εἰς Κέρκυραν ἀραβοσίτου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ Καταστατικοῦ τῆς ἐν Καλλιθέᾳ Χαροκοπείου Σχολῆς». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 617 περὶ ἀσκήσεως τῶν ἰατρικῶν ἐπαγγελμάτων ἐν ταῖς Νέαις Ἑλληνικαῖς Χώραις». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν): Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσλήψεως τηλεφωνητριῶν καὶ δακτυλογράφων ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Στρατιωτικῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ ὁλικῆς δαπάνης διὰ τὴν ἐκτέλεσιν διαφόρων ἔργων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἐδαφ. 2 τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νόμου 919». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου «περὶ θεωρήσεως ὡς ἐπαρκῶν δικαιολογητικῶν τῶν συνοπτικῶν μόνον καταστάσεων τῶν ἀπολεσθέντων δικαιολογητικῶν τῶν ἐπὶ ἀποδόσει λογαριασμοῦ ὑπ’ ἀριθ. 6994 (δρ. 7000), 7368 (δρ. 6000), 8490 (δρ. 10000) ἐπ’ ὀνόματι τοῦ Μ. Φιλίπποβιτς, μηχανικοῦ καὶ 9579 (δρ. 10000) ἐπ’ ὀνόματι τοῦ Π. Καμπᾶ, μηχανικοῦ, ἐνταλμάτων τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1915.» (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν).

§188Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Θὰ παρακαλέσω τὰς ἐπιτροπὰς νὰ σπεύσωσιν νὰ φέρωσιν τὴν ἐργασίαν των καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, νὰ λάβῃ πρωτοβουλίαν, διὰ τὴν σύγκλησιν τῶν ἐπιτροπῶν, αἱ ὁποῖαι δὲν συνῆλθον, ὥστε νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὰ ἔργα μας.....

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καλοῦνται καθ’ ἑκάστην.

§190Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Διότι ὄχι ἡ Κυβέρνησις τόσον ἐπείγεται νὰ χωρισθῇ τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ διότι οἱ κ. Βουλευταὶ ἐπείγονται ν’ ἀναχωρήσουν διὰ τὰς ἐπαρχίας των.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις, ἵνα ἐπαναληφθῇ αὕτη τὴν 4ην μ. μ. αὔριον. (Ὥρᾳ 7.20′ μ. μ.).