1918.03.01

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 4Η

τῆς 1 Μαρτίου 1918

ΠΡΟΕΔΡΙΑ κ. Θ. ΣΟΦΟΥΛΗ

(Ὥρᾳ 6.15 μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Νὰ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Ὁ πρόεδρος τῆς κοινότητος Περιθεωτίσης παραπονεῖται κατὰ τοῦ Νομάρχου Φθιώτιδος καὶ Φωκίδος διὰ τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς του ὡς προέδρου. Οἱ γαιοκτήμονες Ἡρακλείου παρακαλοῦσιν, ὅπως ἐξαιρεθῶσι τῶν διατάξεων τοῦ νόμου «περὶ φορολογίας τῶν ἐκτάκτων κερδῶν». Ὁ βουλευτὴς Κεφαλληνίας κ. Α. Τ. Μπασιᾶς ὑποβάλλει πρότασιν νόμου «περὶ συντηρήσεως τῶν ὁδῶν», ἥτις διετάχθη νὰ τυπωθῇ καὶ διανεμηθῇ. Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Πετρακάκος, ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 31 τοῦ νόμου ΣΙΒʹ τοῦ 1852 «περὶ δημοσίου λογιστικοῦ καὶ περὶ μέτρων προνοίας». Τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ Βασιλικῆς χορηγίας καὶ περὶ τροποποιήσεως τοῦ ΔΡΟΔʹ νόμου περὶ ἀπονομῆς ἐτησίας χορηγίας εἰς τὴν Βασίλισσαν μητέρα καὶ περὶ παροχῆς ἐπιχορηγήσεως εἰς τὸν παρητημένον Βασιλέα».

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Δ. Τερζάκης ἔχει τὸν λόγον, ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰς καὶ ψηφίσματα τῶν καπνοπαραγωγικῶν κοινοτήτων τῆς ἐπαρχίας Ναυπλίου.

§4Δ. ΤΕΡΖΑΚΗΣ. Ἔχω νὰ καταθέσω καὶ ἀναπτύξω ἀναφορὰς καὶ ψηφίσματα τῶν καπνοπαραγωγῶν τῶν κοινοτήτων τῆς ἰδιαιτέρας μου πατρίδος, τὰ ὁποῖα ἀφορῶσι τὴν φορολογίαν ἐπὶ τοῦ ἐξαγομένου καπνοῦ. Θὰ ἐπεθύμουν ὅμως πολὺ νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως δώσῃ τὴν προσήκουσαν σπουδαιότητα εἰς τὸ ζήτημα τοῦ καπνοῦ καὶ θελήσῃ νὰ προσδιορίσῃ τὴν γενικὴν ἡμέραν τῆς συζητήσεως, διότι μέγιστα τμήματα τῆς Παλαιᾶς καὶ Νέας Ἑλλάδος ἐνδιαφέρονται σπουδαίως, ὑποθέτω δὲ, ὅτι καὶ πλείονες τῶν συναδέλφων ἐπιθυμοῦσι τοῦτο.

§5ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§6Γ. ΠΩΠ. Νὰ συστήσητε νὰ δημοσιευθῇ καὶ πίναξ τῶν τιμῶν τοῦ καπνοῦ, ἐν Ἀμερικῇ ἰδίως, διότι διάφοροι, κατὰ ἐπιστολὰς καὶ ὑπομνήματα τὰ ὁποῖα ἔχω, κατεχράσθησαν τῆς εὐπιστίας τῶν παραγωγῶν καὶ παρουσιάζουν τιμὰς πολὺ ἀνωτέρας.

§7Δ. ΤΕΡΖΑΚΗΣ. Νὰ ὁρισθῇ μία γενικὴ συνεδρίασις.

§8Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὅσοι ἐπιθυμοῦσιν ἂς ἐγγραφῶσιν εἰς ἐπερώτησιν καὶ κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς συζητήσεως νὰ λάβωσι τὸν λόγον.

§9Ν. ΓΑΡΔΙΚΙΩΤΗΣ. Νὰ καταθέσητε.

§10Δ. ΤΕΡΖΑΚΗΣ. Μάλιστα.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Γιαμούζης, ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τοῦ Γρηγορίου Γκολὸκτ ἐνοικιαστοῦ τοῦ φόρου δεκάτης.

§12Ι. ΓΙΑΜΟΥΖΗΣ. Διάφοροι ἐνοικιασταὶ πολλῶν μερῶν τῆς ἐπαρχίας Ἐλασσῶνος παρακαλοῦν τὴν Βουλὴν, καὶ ἰδίως τὸν κ. Ὑπουργὸν τὸν Οἰκονομικῶν, ὅπως λάβῃ νομοθετικὴν πρόνοιαν περὶ μειώσεως τοῦ ἐνοικίου τῆς χρήσεως τοῦ 1917, διότι συνεπείᾳ τῆς διελεύσεως τῶν Γαλλικῶν στρατευμάτων ὑπέστησαν σημαντικὴν ζημίαν.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης ἔχει τὸν λόγον, ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τῶν ἐμπόρων καὶ παντοπωλῶν Ἀλιβερίου.

§14Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Καταθέτω, κ. Πρόεδρε, εἰς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς αἴτησιν τῶν ἐμπόρων καὶ παντοπωλῶν Ἀλιβερίου, οἵτινες αἰτοῦσι παρὰ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως δώσῃ τοῦτο παράτασιν προθεσμίας πρὸς δήλωσιν τῶν οἰνοπνευματωδῶν ποτῶν, ἅτινα εὑρίσκονται ἐν τοῖς καταστήμασιν αὐτῶν εἰς μικρὰς ποσότητας. Τὰ ἐπιχειρήματα, ἐπὶ τῶν ὁποίων βασίζουσι τὸ δίκαιον αὐτῶν εἶναι τὰ ἑξῆς: Κατὰ τοὺς μῆνας Ἰανουάριον καὶ Φεβρουάριον τὸ ἐκεῖ ταμεῖον Καρυστίας ἐστερεῖτο παντάπασι δημοσίων εἰσπρακτόρων, οἵτινες νὰ ἐπιδιώξουν τὴν εἴσπραξιν καὶ δὲν ὑπῆρχον ἄλλαι ἀρχαὶ, εἰς ἃς νὰ δηλώσωσιν, δὲν ἐστάλησαν δὲ καὶ ἔντυποι δηλώσεις. Ἡ ἐν ταῖς ἐφημερίσι δὲ δήλωσις τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, καθ’ ὃν τρόπον διετυπώθη τότε εἰς τὰς ἐφημερίδας, δὲν ἐγένετο ἀντιληπτὴ εἰς αὐτοὺς, διότι ἐνόμισαν, ὅτι ἡ εἰδοποίησις αὐτὴ ἀφεώρα τοὺς ἐν ταῖς κεντρικαῖς πόλεσιν εὑρισκομένους οἰνοπνευματοποιοὺς καὶ παντοπώλας. Ἀκόμη δὲ οἱ πρόεδροι τῶν κοινοτήτων δὲν ἐκοινοποίησαν εἰς ὅλους τοὺς ἐνδιαφερομένους, ὡς ἄλλοτε, τὴν διαταγὴν τοῦ Ὑπουργείου, ἀλλ’ ἁπλῶς ἔξωθεν τοῦ κοινοτικοῦ καταστήματος ἐτοιχοκόλλησαν τὴν διαταγὴν τοῦ Ὑπουργείου καὶ ἐν γένει δὲν ἔλαβεν ἡ ὕπαιθρος χώρα γνῶσιν τῆς δηλώσεως, ὅτι ἔπρεπε νὰ δηλώσωσιν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶχον ὡς περίσσευμα, ἕκαστος χωρικὸς οἰνοπαντοπώλης, δὲν εἶχε παρὰ 20–40 ὀκάδες ποτὰ, αἱ ὁποῖαι καὶ δὲν ἀπεκρύβησαν ἐπὶ τῷ σκοπῷ νὰ πωληθῶσι κρυφίως, ἀλλ’ ἦσαν ἐκτεθειμένα τὰ ποτὰ ὡς πρὶν ἐν τοῖς καταστήμασιν αὐτῶν, πρᾶγμα ὅπερ φανερώνει τὴν ἄδολον αὐτῶν προαίρεσιν. Λοιπὸν δέον νὰ παραχθῇ προθεσμία νὰ δηλώσωσι τὰ ποτά των. Συμφέρον δὲ καὶ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν εἶναι νὰ δοθῇ παράτασις καὶ νὰ σταλῶσιν ἔντυποι δηλώσεις ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον διὰ νὰ δηλώσωσι τὰς μικροποσότητας, τὰς ὁποίας ἔχουσιν ἤδη ἀδηλώτους καὶ οὕτω πως καὶ τὸ Δημόσιον θὰ ὠφεληθῇ καὶ οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ δὲν θὰ ἐμπορεύωνται ἀκουσίως των, ὡς ἤδη, λαθρεμπορικῶς. Ἐλπίζω, ὅτι ἡ παράκλησίς μου αὕτη, ἡ τοσοῦτον λογικὴ καὶ δικαία θὰ εἰσακουσθῇ παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ θὰ διατάξῃ τὰ δέοντα.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σπηλιόπουλος ἔχει τὸν λόγον, ὅπως ὑποβάλῃ καὶ ἀναπτύξῃ πρότασιν νόμου «περὶ ἀναγκαστικῆς ἀπαλλοτριώσεως τσιφλικίων».

§16Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν συνεζητεῖτο τὸ ἀγροτικὸν νομοσχέδιον, κύριοι βουλευταί, συνέβη νὰ μὴν εἶμαι παρὼν διατελῶν ἐν ἀδείᾳ καὶ διὰ τοῦτο δὲν μοὶ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία νὰ ὑπεραμυνθῶ τῶν δικαίων τῶν συμπολιτῶν μου ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι διατελοῦντες ὑπὸ ἀγροτικὴν δουλείαν δουλεύουσιν εἰς αὐθέντας. Ἐμφανιζόμενος ὅμως τὴν ἑνδεκάτην ὥραν διὰ νὰ πράξω τὸ καθῆκον τοῦτο ἀντιλαμβάνομαι ὅτι εὑρίσκομαι ἐν καθυστερήσει. Ἀλλ’ ἀπὸ τῆς εὐμενείας τῆς Βουλῆς καὶ τῆς Κυβερνήσεως ἀποδέχομαι τὴν ἐπιεικῆ κρίσιν καὶ τῆς καθυστερήσεως ταύτης καὶ τὴν πλήρωσιν τοῦ Νόμου, ἐὰν ὄντως ὑπάρχει τοιοῦτος ὡς ἐγὼ ἀδιστάκτως φρονῶ, ἐκτὸς ἐὰν πλανῶμαι. Πρόκειται, κ. βουλευταί, περὶ τῶν τσιφλικίων τριῶν τέως δήμων τῆς ἐπαρχίας Ὀλυμπίας καὶ πρὸ πάντων τοῦ δήμου Σκαλλοῦντος, ἑνὸς τῶν ὡραιοτέρων καὶ ὑπὸ πᾶσαν ἔποψιν προοδευτικῶν δήμων τοῦ νομοῦ Μεσσηνίας, ὁλόκληρος σχεδὸν ἡ περιφέρεια τοῦ ὁποίου ἀποτελεῖ τσιφλίκια μὴ προστατευόμενα ὑπὸ τοῦ νεαροῦ ἀγροτικοῦ νόμου. Τὰ ἐκεῖθεν διατυπούμενα ἀθρόα παράπονα καὶ ἡ ἐκτίμησις τῆς σοβαρότητος τοῦ ἀντικειμένου, μοὶ ὑπενθυμίζουσι τὸ καθῆκον, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ἀρκεσθῶ εἰς ἁπλῆν σύστασιν Κυβερνητικήν, ἀλλὰ νὰ ὑποβάλω πρότασιν νόμου, τῆς ὁποίας λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ κάμω τὴν δέουσαν εἰσήγησιν εἰς τὴν Βουλήν. Ἴσως δὲν ἀγνοεῖτε, κύριοι, βουλευταὶ, ὅτι στενῶς πρόσκειμαι διὰ σταθερᾶς φιλίας μὲ τὸν κ. Ν. Δημητρακόπουλον ἅμα τῇ ἐμφανίσει αὐτοῦ εἰς τὸ πολιτικὸν στερέωμα, ἀλλὰ τοῦτο δὲν μὲ κωλύει τοῦ νὰ ἐκφράσω τὴν προσωπικήν μου γνώμην, ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶναι ἀξία συγχαρητηρίων, διὰ τὴν λύσιν τοῦ ἀγροτικοῦ ζητήματος κατὰ τὰς πλείστας αὐτοῦ μορφάς, καὶ δὲν μὲ κωλύει, κύριοι διότι τοῦτο τὸ ἐπιβάλλει ἡ νέα πολιτικὴ τῆς χώρας, τοῦτο ἐπιτάσσει ἡ ἀντικειμενικὴ ἀλήθεια, ἀλλὰ καὶ τοῦτο ὑποδεικνύουσιν αἱ πολιτικαὶ ἀντιλήψεις, αἱ ὁποῖαι ἐξεπήδησαν ἀπὸ τὴν ἐπανάστασιν τοῦ 1909, τὸ δὲ κυρίως καὶ πρὸ πάντων, διότι εἷς τῶν θεμελιωδῶν ὅρων τοῦ προγράμματος τοῦ προοδευτικοῦ κόμματος εἶναι ἡ ὁλοκληρωτικὴ ὑποταγὴ τῆς φωνῆς τῆς καρδίας εἰς τὴν φωνὴν καὶ τὴν δύναμιν τῆς συνειδήσεως ἀεὶ μὲν μάλιστα δὲ ὅταν ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης τὰς ἰδίας ἑαυτοῦ ἐξαγγέλλει ἢ τὰς τῶν ἄλλων κρίνει πολιτικὰς γνώμας μόνον τὸν νοῦν προσέχων ὅπως αἱ ἰδέαι αὐτοῦ, αἱ πεποιθήσεις αὐτοῦ, λάβωσι τὴν προσήκουσαν κατεύθυνσιν τὴν ἄγουσαν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς Πατρίδος. Διὰ τοῦτο ἐπαναλαμβάνω νὰ συγχαρῶ τὴν Κυβέρνησιν. Διὰ τοῦτο ἐπαναλαμβάνω νὰ συγχαρῶ τὴν Κυβέρνησιν, διὰ τὴν φιλότιμον ἐργασίαν, ἡ ὁποία ἀποκρυσταλωθεῖσα εἰς νομοσχέδιον ἔλαβε νόμου ἰσχὺν, λύσασα οὕτω ἕν ἐκ τῶν σπουδαιοτέρων κοινωνικῶν ζητημάτων, ὡς εἶναι τὸ ἀγροτικὸν ζήτημα καὶ λυτρώσασα δουλεύοντας ἀγροτικοὺς πληθυσμοὺς ἀπὸ τὸν οἰκονομικὸν ζυγὸν, ὁ ὁποῖος ἐβάρυνε καὶ βαρύνει εἰσέτι τὸν τράχηλον αὐτῶν, ἀπὸ τὸν οἰκονομικὸν ζυγόν, τὸν ὁποῖον ἐγὼ τοὐλάχιστον θεωρῶ ἐὰν ὄχι βαρύτερον ἐὰν ὄχι σκληρότερον πάντως ὅμως αἰσθητότερον τοῦ πολιτικοῦ ζυγοῦ καὶ θὰ ἀπετέλει ὄνειδος, κύριοι, καὶ θὰ μοὶ ἐπιτραπῇ ἡ λέξις αἶσχος, Κράτος φιλελεύθερον, ὡς τὸ ἡμέτερον νὰ ἠνείχετο ἐπὶ μᾶλλον τὸ ἀπαίσιον, τὸ τερατῶδες, τὸ λείψανον σκοτίων χρόνων καὶ βαρβάρου ἐποχῆς, δουλόφρον σύστημα......

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. βουλευτὴν, νὰ συντομεύσῃ τὸν πρόλογόν του, διότι ἡ ὥρα ἔχει παρέλθῃ.

§18Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀναγκαία προϋπόθεσις ἐπὶ τῆς ὁποίας θὰ στηριχθῇ ἡ κυρία ὑπόθεσις τῆς ἀγορεύσεώς μου. Εἶναι τὸ ζήτημα ἄλλως τε τόσῳ σοβαρὸν ὥστε δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ ὑποβληθῇ εἰς χρονικοὺς περιορισμοὺς ἡ ἔρευνα αὐτοῦ.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά.

§20Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ στραγγαλίζον, λέγω καὶ ὑποδουλόνον, τὴν ἐλευθερίαν τῆς βουλήσεως, τὴν ἐλευθέραν οἰκονομικὴν κίνησιν τοῦ ἀτόμου, πρὸ πάντων δὲ τὴν ἐλευθερίαν τῆς ἐκλογικῆς συνειδήσεως. Καὶ πότε, κύριοι, νὰ ἠνείχετο τοῦτο; Εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ ἥλιος τῆς ἐλευθερίας τείνει νὰ διαλύσῃ καὶ τὰ ἀμυδρὰ ἐκεῖνα σκότη τῆς δουλείας, τὰ ὁποῖα ἀφίνοντα σκιὰς τινας στιγματιζούσας καὶ θολούσας τὴν αἰγλήεσαν αὐτοῦ λάμψιν. Καὶ ὅταν, κύριοι, ἔμβλημα καὶ σκοπὸς τοῦ διεξαγομένου πολεμικοῦ ἀγῶνος ὑπὸ ἄλλων φιλελευθέρων λαῶν καὶ ἡμῶν εἶναι ἡ ἐπικράτησις τῶν θριάμβων τῶν ἀρχῶν τῆς ἰσότητος τῆς ἐλευθερίας καὶ τῆς Δικαιοσύνης, θὰ ἀπετέλει κατάφωρον ἀσυνέπειαν, ὁ ἀγὼν πρὸς ἐπικράτησιν τῶν ἀρχῶν τούτων καὶ πέραν τῶν ὁρίων τοῦ ἐλευθέρου Κράτους, καθ’ ἥν στιγμὴν ἡμεῖς ἐν τῷ οἴκῳ μας στεγάζομεν σύστημα ἰσούμενον ὄχι μόνον πρὸς οἰκονομικὸν, ἀλλ’ ἐν πολλοῖς καὶ πρὸς προσωπικὴν δουλείαν. Ἰδοὺ, κύριοι, οἱ λόγοι, διὰ τοὺς ὁποίους τὸ δίκαιον τῶν συμπολιτῶν μου εἶναι εὐλογώτατον καὶ πρέπει νὰ μὴν ἀφήσῃ ἀδιάφορον τὴν Βουλήν, ἀλλ’ ἰδοὺ καὶ οἱ λόγοι διὰ τοὺς ὁποίους καθίσταται ἐμφανὴς καὶ ἀνυπόκριτος καὶ εἰλικρινὴς ἡ χαρὰ μου διὰ τὸ ἔργον, τὸ ὁποῖον ἐπετέλεσεν ἡ Βουλὴ μετατρέψασα καὶ μετουσιώσασα τὴν ἀγροτικὴν ἰδέαν ὑπό τινας αὐτῆς μορφὰς εἰς πρᾶγμα, εἰς γεγονὸς, εἰς ἐνεργὸν δύναμιν. Ἀλλὰ νομίζω κύριοι, ὅτι εὑρίσκομαι ἐν δικαίῳ ἰσχυριζόμενος, ὅτι ἡ δοθεῖσα λύσις τοῦ ἀγροτικοῦ ζητήματος δὲν ὑπῆρξε πλήρης, δὲν ὑπῆρξε καθολική, διότι δὲν ἐρρυθμίσθησαν διὰ τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου πᾶσαι αἱ μορφαί, πᾶσαι αἱ φάσεις τοῦ ἀγροτικοῦ ζητήματος, διότι ὁ ψηφισθεὶς ἀγροτικὸς νόμος ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν τὰς ἀγροτικὰς ἐκείνας ἐννόμους σχέσεις τὰς ὑφισταμένας ἐν Μακεδονίᾳ ἐν Θεσσαλίᾳ ἴσως καὶ ἀλλαχοῦ, οὐχὶ ὅμως ἐν Μεσσηνίᾳ, ἔλαβε ὑπ’ ὄψιν τὴν παγίαν πραγματικὴν κατάστασιν τοῦ ἀγρότου, τὴν κρατοῦσαν ἐκεῖ, ἔλαβε ὑπ’ ὄψιν δηλονότι καὶ ἐπροστάτευσε τοὺς ἀγρότας ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἢ κατοικοῦσιν ἐν τῷ τσιφλικίῳ ἢ ἐγεννήθησαν ἐν αὐτῷ, ἀλλ’ ἐὰν δὲν εἶχον οἰκίαν ἐν τῷ τσιφλικίῳ ἢ δὲν ἐγεννήθησαν ἐν αὐτῷ κατοικοῦν εἰς παρακείμενα πρὸς τὸ τσιφλίκιον χωρία ὡς συμβαίνει εἰς τὸν Δῆμον, ὑφίστανται δὲ ὅλα τὰ δεινὰ ἴσως καὶ πλειότερα ἐκείνων ἅτινα ὑφίστανται οἱ τῆς πρώτης κατηγορίας τὶ γίνονται; Μένουσιν ἀπροστάτευτοι· μένουσιν ὑπὸ δουλείαν.

§21Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Ὀπαδὸς τῶν φιλελευθέρων.

§22Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλ’ εἶναι ὀρθὸν τοῦτο, κύριοι, εἶναι δίκαιον; εἶναι ἐπιτετραμμένον ὑπὸ τὰς σημερινὰς μάλιστα παγκοσμίας περὶ ἐλευθερίας ἰδέας; Πρέπει μὲ δύο μέτρα καὶ δύο σταθμὰ νὰ ζυγίσωμεν τὸ ἀγροτικὸν ζήτημα; Νομίζω ὄχι, εἰς τὸν δῆμον Σκιλλοῦντος καὶ εἰς τὰς δύο ἐπαρχίας ὑπάρχουσι τσιφλίκια ἀνήκοντα εἰς διαφόρους ἰδιοκτήτας, ἡ ἔννομος σχέσις μεταξὺ τῶν καλλιεργητῶν καὶ τῶν ἰδιοκτητῶν εἶναι ἡ σχέσις τῆς μορτῆς καὶ τοῦ ἐπιμόρτου καλλιεργητοῦ. Ἡ ἱστορία, κύριοι, τῶν σχέσεων τούτων περιέχει σελίδας ζοφεράς φειδόμενος τοῦ χρόνου τῆς Βουλῆς, δὲν δύναμαι νὰ ἐμφανίσω ὅλας τὰς εἰκόνας καὶ νὰ σύρω ὅλας τὰς πτυχὰς τῆς ὀδυνηρᾶς καταστάσεως ἥτις βασιλεύει ἐκεῖ. Περιορίζομαι μόνον νὰ ἀναφέρω μερικά. Σαρώνει ὁ ἀγρότης τὸν σῖτον του εἰς τὸ ἁλῶνι, σαρώνει ὁ σταφιδοκτήμων τὸν καρπόν του εἰς τὸ ἁλῶνι, πηγαίνουν οἱ ἐπιστάται τοῦ ἰδιοκτήτου κάμνουσι καταμέτρησιν ἵνα ἀποφύγουν τὴν ὑπεξαίρεσιν ἐκ μέρους τῶν καλλιεργητῶν, λαμβάνει κατόπιν ὁ καλλιεργητὴς ἀνάγκην νὰ πωλήσῃ μέρος ἵνα θεραπεύσῃ προχείρους ἀνάγκας του, πηγαίνει εἰς τὸν ἰδιοκτήτην τὸν παρακαλεῖ νὰ μοιράσουν τὸν καρπόν, δὲν εὐκαιρῶ, λέγει, σήμερον δὲν εὐκαιρῶ, αὔριον. Δὲν νομίζετε, κύριοι, ὅτι ἡ μορφὴ τῆς πραγματικῆς ταύτης καταστάσεως ἐμφανίζει τύπον δουλείας δεινόν; Διὰ τοῦτο, κύριοι, λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ὑπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς πρότασιν νόμου καὶ νὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως εὐαρεστηθῇ καὶ υἱοθετήσῃ ταύτην, ἐὰν δὲν τὴν εὕρῃ ἀσαφῆ ἢ ἀτελῆ ἢ νὰ ἐκπονήσῃ ἄλλο ἴδιον νομοσχέδιον, ἢ νὰ καταρτίσῃ ἐπιτροπὴν ὅπως ἀναθεωρήσῃ τὸν νόμον καὶ ὑποβάλῃ συμπληρωματικὸν νομοσχέδιον, οὕτως ὥστε αὕτη μὲν νὰ συνδέσῃ τὴν νομοθετικὴν ἱστορίαν μὲ ἕν ἐκ τῶν νομοθετικῶν της πράξεων πλήρη ὅμως καὶ ἀρτίαν, ἡ δὲ Κυβέρνησις νὰ δικαιοῦται νὰ καυχᾶται, ὅτι ἀπέδωκε τὴν οἰκονομικὴν ἐλευθερίαν πλήρη εἰς πάντας ἀνεξαιρέτως τοὺς δουλεύοντας ἁπανταχοῦ τοῦ Κράτους ἀγροτικοὺς πληθυσμούς.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Δαζέας, ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τοῦ Ἠλία Κ. Μάντζαρη.

§24Μ. ΔΑΖΕΑΣ. Ἡ ἀναφορὰ ἀφορᾷ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν. Ὁ ἀναφερόμενος τυγχάνει ἔφεδρος ὑπολοχαγὸς τοῦ Πεζικοῦ, ἀλλὰ συγχρόνως καὶ ἰατρὸς εἰδικῶς μάλιστα σπουδάσας παθολόγος καὶ ἔχει ἰδίαν κλινικὴν ἐν Καλάμαις, ζητεῖ δὲ ὅπως μεταφερθῇ εἰς τὸ σῶμα τὸ ὑγιειονομικὸν ἵνα προσφέρῃ σκοπιμώτερον τὰς ὑπηρεσίας του εἰς τὴν Πατρίδα. Νομίζω, ὅτι διὰ τοῦ νόμου 144 προεβλέπετο ἡ τοιαύτη περίπτωσις κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἠδύνατο ἐφ’ ἅπαξ διὰ Βασ. Διατάγματος νὰ μεταφέρῃ εἰς τὸ ὑγιειονομικὸν σῶμα τοὺς ὑπηρετοῦντας εἰς τὸ Πεζικὸν ἢ εἰς τὸ Μηχανικὸν εἰς ὡρισμένην ὅμως ἐποχὴν καὶ ἐφ’ ἅπαξ. Ἀλλὰ καθ’ ὃν χρόνον τοῦτο ἐγένετο, ὁ ἀναφερόμενος ἀπουσίαζε χάριν τῶν σπουδῶν του καὶ δὲν ἔλαβε γνῶσιν. Ὑποθέτω, ὅτι συμφέρον καὶ εἰς τὴν πολιτείαν εἶναι νὰ ληφθῇ πρόνοια ὅπως τὰς ὑπηρεσίας του προσφέρῃ εἰς τὴν πολιτείαν.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Μερλόπουλος ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κοινοτικῶν συμβουλίων Μεσσηνίας.

§26Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπεβλήθησαν χθὲς διὰ τῆς ἀνακοινώσεως, τὴν ὁποίαν ἐκάματε χθὲς τριακοντὰς ψηφισμάτων τῶν Κοινοτικῶν Συμβουλίων τῆς ἰδιαιτέρας μου ἐπαρχίας Μεσσηνίας, σπεύδω δὲ σήμερον νὰ κινήσω τὴν περιέργειαν τῶν Ὑπουργῶν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῆς Συγκοινωνίας, δευτερευόντως δὲ καὶ τῆς Παιδείας, ἐπὶ τῶν ψηφισμάτων τούτων πραγματευομένων περὶ καταργήσεως τοπικῆς φορολογίας καταθλιπτικῆς καὶ ἀδίκου καὶ ἐγκληματικῆς δύναμαι νὰ εἴπω, φορολογίας ἐπιβληθείσης εἴς τινα διαμερίσματα τῆς ἐπαρχίας Μεσσηνίας, ἄνευ λόγου καὶ ἄνευ συμφέροντος Δημοσίου. Πρόκειται περὶ τῆς λιμενικῆς φορολογίας εἰς τὴν ὁποίαν ὑπάγονται πάντα τὰ προϊόντα τῆς ἐπαρχίας Μεσσήνης, σῦκα, σταφίς, ἔλαιον, οἶνος, ὅπως δήποτε μεταφερόμενα εἴτε διὰ θαλάσσης εἴτε διὰ ξηρᾶς, ὑπὲρ τοῦ λιμενικοῦ ταμείου τῆς ἰδιαιτέρας πατρίδος μου, τῆς γενετείρας μου μάλιστα. Πάντες οἱ δῆμοι οὗτοι τῆς ἐπαρχίας Μεσσήνης τελοῦν τὸν φόρον τοῦτον ἐνῷ οὐδέποτε ἐποιήσαντο χρῆσιν τοῦ λιμένος Μεσσήνης, διότι ἀπὸ καταβολῆς τοῦ λιμένος τούτου τὰ προϊόντα μεγάλου μέρους τῆς ἐπαρχίας, τῶν δήμων Οἰχαλίας, Ἀνδανείας καὶ Ἰθώμης, τῶν παραγωγικοτέρων δήμων ἐξάγονται διὰ τῶν λιμένων Κατακώλου καὶ Πατρῶν ὑπὲρ τῶν ταμείων τῶν ὁποίων πληρώνουσιν τὸν νενομισμένον λιμενικὸν φόρον. Ἐν τούτοις ἐπειδὴ ἀπό τινων ἐτῶν ἐπεχειρήθη, κάκιστα κατ’ ἐμέ, ἐκτέλεσις λιμενικῶν ἔργων ἐν Μεσσήνῃ μὲ κεφάλαια ἀνεπαρκῆ, διότι τὸ λιμενικὸν ταμεῖον αὐτῆς δὲν διέθετε πλέον τοῦ 1 ἑκατομμυρίου, τὸ ὁποῖον κυριολεκτικῶς ἐρρίφθη εἰς τὴν θάλασσαν ἄνευ οὐδενὸς ἀπολύτως πρακτικοῦ λόγου, καὶ ἐπειδὴ οὕτω ἐξέλειπον πάντα τὰ χρηματικὰ κεφάλαια τοῦ ταμείου Μεσσήνης, ἐκρίθη ἀναγκαῖον παρὰ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Μακαρίτου Θεοτόκη τῇ εἰσηγήσει τῶν φίλων αὐτῆς Ἀδελφῶν Κουμουνδούρων νὰ ψηφισθῇ νόμος προικοδοτῶν τὸ ταμεῖον Μεσσήνης διὰ φορολογίας ἐπιβαλλομένης ὄχι ἐπὶ τῶν ἐξαγομένων διὰ τοῦ λιμένος Μεσσήνης, ἀλλ’ ἐπὶ τῶν προϊόντων τῆς Ἐπαρχίας Μεσσήνης, ὁπωσδήποτε μεταφερομένων. Περιττὸν νὰ σᾶς εἴπω ποῖα ὑπῆρξαν τὰ ἀποτελέσματα τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ Νόμου αὐτοῦ, πόσον καταθλιπτικὰ καὶ καταδυναστευτικὰ καὶ διὰ τὸν τρόπον τῆς βεβαιώσεως, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν καταβολὴν εἰς τὴν ὁποίαν ὑποχρεοῦνται τὰ προϊόντα ἐξαγόμενα ἢ μή. Ὁ νόμος προεκάλεσε θύελλαν κυριολεκτικῶς καὶ γενικὴν ἀγανάκτησιν ἰδίως παρὰ τοῖς παραγωγοῖς, οἵτινες οὐδέποτε ἐποιήσαντο χρῆσιν τοῦ λιμένος Μεσσήνης. Συμβαίνει δὲ ἐπὶ πλέον καὶ τοῦτο τὸ ἄτοπον, ὅτι ἐνῷ τελοῦν τὸν λιμενικὸν φόρον τὸν διὰ ξηρᾶς, διὰ κάρρων, σιδηροδρόμου, ὑποζυγίων κλπ. μεταφερόμενα πρὸς ἐξαγωγὴν ὑπὲρ τοῦ ταμείου Μεσσήνης, μεταφερόμενα εἰς Καλάμας ἵνα ἐξαχθῶσιν εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν, ἢ εἰς Κατάκωλον ἢ εἰς Πάτρας τελοῦν ἐκεῖ ἐκ δευτέρου τὸν φόρον. Ἀλλὰ τὸ χείριστον πάντων, τὸ ὁποῖον τονίζω καὶ ἰδιαιτέρως εἶναι, ὅτι τὸ εἶδος καθίσταται μὴ ἐμπορεύσιμον ὡς μὴ δυνάμενον ν’ ἀποφέρῃ κέρδος μετὰ τὴν καταβολὴν δύο λιμενικῶν φόρων. Ἐντεῦθεν ἐγεννήθη γενικῶς ἀγανάκτησις εἰς τὴν ἐπαρχίαν Μεσσήνης καὶ ἰδίᾳ εἰς τοὺς δήμους, τοὺς ὁποίους σᾶς ἀνέφερα, ἐντεῦθεν δὲ ἡ βροχὴ τῶν ψηφισμάτων τῶν κοινοτικῶν συμβουλίων τῶν τριῶν τούτων δήμων περὶ καταργήσεως τῆς τυρρανικῆς ταύτης φορολογίας. Ζητῶ δὲ τὴν κατάργησιν ταύτης καίτοι ἐθεσμοθετήθη ὑπὲρ τῆς ἰδίας μου Πατρίδος, ἀλλ’ εἶναι τόσον καταφανὲς τὸ ἄδικον τὸ προσγενόμενον εἰς τοὺς παραγωγοὺς Μεσσήνης. Ποτὲ δὲν δύναμαι νὰ μὴ συμμερισθῶ τὸ αἴσθημα τῆς ἀγανακτήσεως αὐτῆς καὶ νὰ ζητήσω πρῶτος τὴν ἄμεσον κατάργησιν τῆς φορολογίας ταύτης, ἐλπίζω δ’ ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀναγνωρίζουσα τὸ καταθλιπτικὸν αὐτῆς θέλει σπεύσει εἰς τὴν κατάργησιν ταύτην.

§27Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Παρακαλῶ κ. Πρόεδρε, ὅπως ἡ ἀναφορὰ μοὶ ἀποσταλῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ θέλω ἐξετάσει τὸ ζήτημα εὐμενῶς.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ὁ κ. Λυκουρέζος ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ κοινοτικοῦ συμβουλίου Κατσαροῦς.

§29Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Μεταξὺ τῶν ψηφισμάτων εἶναι καὶ τῆς κοινότητος Κατσαροῦς, τὸ ὁποῖον φέρει ἐπὶ τάπητος ἄλλο ζήτημα ἄσχετον πρὸς τὰς γνώμας καὶ τὰς σκέψεις τοῦ κ. Βουλευτοῦ, τὰς ὁποίας συμμερίζομαι.

§30Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Δὲν ἔλαβον γνῶσιν αὐτοῦ.

§31Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ἔλαβον τὸν λόγον, ἵνα ἀποδείξω, ὅτι μεταξὺ τῶν ψηφισμάτων αὐτῶν εἶναι καὶ τὸ ψήφισμα τῆς Κοινότητος Κατσαροῦς, δι’ οὗ παρακαλοῦσιν, τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ λάβῃ μέριμναν περὶ τῆς διευθετήσεως τῆς κοίτης δύο χειμάρρων καταστρεπτικωτάτων εἰς τὴν περιφέρειαν τοῦ δήμου Οἰχαλίας. Σᾶς βεβαιῶ, ὅτι εἶναι δύο χείμαρροι ἐκβάλλοντες εἰς τὸν Πάμισον, κατ’ ἔτος δὲ δημιουργοῦσιν πλημμύρας καταστρεπτικὰς τόσον τῶν σταφιδαμπέλων ὅσον καὶ τῆς λοιπῆς παραγωγῆς. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ σᾶς παρακαλῶ νὰ λάβητε προσήκοντα μέτρα περὶ αὐτῶν, διότι αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι κατ’ ἔτος εἰς εἰδικὸν ταμεῖον, τὸ ὁποῖον ἔχουσιν 25.000 δραχμὰς καὶ δὲν ἐγένετο οὐδὲν ἀπολύτως εἰς τὴν περιφέρειαν ταύτην.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Σπηλιόπουλος ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων τοῦ δήμου Σκυλλοῦντος.

§33Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι τὸ αὐτὸ ζήτημα καὶ παραιτοῦμαι.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γκρίζας ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς τῶν ἐμπόρων Ἐρίου Λαμίας.

§35Ι. ΓΚΡΙΖΑΣ. Παρακαλῶ νὰ διαβιβασθῇ εἰς τὸ ἁρμόδιον Ὑπουργεῖον μὲ τὴν παράκλησιν νὰ τὴν λάβῃ ὑπ’ ὄψιν καὶ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐξαγωγήν.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Θανόπουλος ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς τῶν ἐν ταῖς φυλακαῖς Παλαμηδίου κρατουμένων.

§37Α. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὸ ἡμερῶν εἶχον τὴν εὐτυχίαν νὰ ἐπισκεφθῶ τὸ Ναύπλιον δυστυχῶς, ὅμως, καὶ τὰς φυλακὰς Ναυπλίου. Τὴν κατάστασιν ἐκείνην ἀντελήφθην ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως ἐπισκεφθεὶς τὰ διάφορα διαμερίσματα τῶν φυλακῶν, μὲ ἔφερε δὲ εἰς τὸ βῆμα ἡ ὑποβληθεῖσα ἐκ μέρους τῶν φυλακισμένων ἀναφορά. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης θὰ πράξῃ φιλανθρωπίας ἔργον ἐὰν θελήσῃ ἀμέσως νὰ μεταφέρῃ ἢ νὰ καταργήσῃ τὰς φυλακὰς αὐτὰς, ἢ τοὐλάχιστον ἐὰν θέλῃ νὰ σώσῃ ἀπὸ τὴν ἀθλίαν τῶν φυλακισμένων ζωήν, εἰς τὴν ὁποίαν ὑπόκεινται νὰ διατάξῃ νὰ τοὺς κόψουν. Εἶναι χιλιάκις προτιμώτερον νὰ σφαγοῦν ἢ νὰ μένωσιν ἐκεῖ καὶ βασανίζωνται.

§38Θ. ΓΟΥΣΚΟΣ. Νὰ τοὺς ἐρωτήσωμεν.

§39Α. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐρωτηθέντες αὐτοί, λέγουσιν, εἶναι προτιμώτερον νὰ τοὺς στείλωσιν εἰς τὴν λαιμητόμον ἢ νὰ τοὺς κρατῶσιν εἰς τὰ ἀνήλια ἐκεῖνα σπήλαια, ὅπου δὲν βλέπετε ἀνθρώπους, εἰμὴ φαντάσματα. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν ἀναφορὰν αὐτήν, διότι ἀσφαλῶς θὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν του καὶ τὴν ἔκθεσιν τὴν ὑποβληθεῖσαν ἐκ μέρους τοῦ τμηματάρχου κ. Δάλλα, ὅστις ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως ἐπισκεφθεὶς τὰς φυλακὰς εἶδε τὴν οἰκτρὰν ἐκείνην κατάστασιν.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ξηρὸς ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων τῆς ἐπαρχίας Δομοκοῦ.

§41Ν. ΞΗΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι τόσον δικαία ἡ αἴτησις τῆς ἐπαρχίας Δομοκοῦ, διότι ὁλόκληρος ἡ ἐπαρχία στερεῖται ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν Ταμείου καὶ Ἐφορίας, εἶναι δὲ ἠναγκασμένοι οἱ ἄνθρωποι νὰ τρέχωσιν εἰς τὰ Φάρσαλα καὶ τὴν Λάρισσαν διὰ τὰς ταμιακὰς ἀνάγκας των. Φρονῶ, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θὰ λάβῃ πρόνοιαν νὰ διορθώσῃ τὴν ἔλλειψιν αὐτήν.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Νοταρᾶς καὶ Λ. Χριστόπουλος ἐρωτῶσιν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας ἂν καὶ πόση ἐγένετο προμήθεια θείου καὶ πότε ἀναμένεται ἡ μεταφορὰ αὐτοῦ διότι δὲν πρέπει νὰ παραγνωρισθῇ τὸ γεγονὸς, ὅτι ἡ θείωσις ἐφέτος πρέπει νὰ γίνῃ ἐνωρίτερον πάσης ἄλλης ἐποχῆς πρὸς πρόληψιν τῆς καταστροφῆς τῶν σταφιδαμπέλων καὶ ἀμπέλων ὡς ἐκ τῆς ἀτελοῦς θειώσεως τοῦ παρελθόντος.

§43Γ. ΝΟΤΑΡΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, ἐὰν ἐξοικονομήθη ἡ ἀναγκαιοῦσα ποσότης τοῦ θείου πρὸς ἡσυχίαν τῶν κατοίκων.

§44Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπ. Γεωργίας). Ἡ σημασία τοῦ ζητήματος δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ διαφύγῃ τὴν ἀντίληψιν τῆς Κυβερνήσεως οὔτε αἱ φροντίδες ἦσαν κατώτεραι, δύναμαι μάλιστα νὰ βεβαιώσω τὸν κύριον βουλευτὴν, ὅτι ἴσως δὲν παρῆλθεν οὔτε ἓν ὑπουργικὸν συμβούλιον, καθ’ ὃ νὰ μὴ γίνῃ λόγος περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς προμηθείας θείου. Ἀτυχῶς ἐπὶ πολὺν χρόνον ἡ Ἰταλικὴ Κυβέρνησις δὲν ἐπέτρεπεν ἐξαγωγὴν θείου, ἡμεῖς ὅμως ἐποιήσαμεν ἐνεργείας ἐκ παραλλήλου εἰς Ἀμερικὴν ὁπόθεν καὶ ἐπετράπη ἡ ἐξαγωγὴ 10 χιλ. τόννων, ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον θὰ εὑρίσκοντο ἀτμόπλοια. Τοῦτο ἐματαίωσε σχεδὸν τὴν πρόθεσιν τῆς Κυβερνήσεως, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ εὑρεθῶσι πλοῖα παρ’ ὅλας τὰς προσπαθείας τῆς Κυβερνήσεως, ἥτις ἠννόει νὰ διαθέσῃ οἱονδήποτε πλοῖον, τὸ ὁποῖον ἦτο ἱκανὸν νὰ περιλάβῃ σημαντικὴν ποσότητα θείου. Εὐτυχῶς ἐπετράπη τελευταίως ὑπὸ τῆς Ἰταλικῆς Κυβερνήσεως ἡ ἐξαγωγὴ ποσότητος 9 χιλ. τόννων. Πλὴν τούτου ὑπάρχει μικρὰ ποσότης 500 τόννων περίπου περυσινοῦ, ἃς μὴ εἴπω ἀποθέματος, διότι πέρυσι εἶχε γίνει πολὺ προμήθεια. Πρὸ ὀλίγου καιροῦ ἔφθασαν εἰς Πειραιᾶ ἐπίσης 400 τόννοι, τοὺς ὁποίους ἠδυνήθη νὰ φέρῃ ἡ Κυβέρνησις ἐξ Ἀμερικῆς. Τοιουτοτρόπως φθάνομεν εἰς τὸ ποσὸν 10 χιλ. τόννων, Βέβαια οἱ κ.κ. βουλευταὶ, οἱ ἐπερωτῶντες δὲν πιστεύω νὰ ἀναμένωσι νὰ ὁρίσω πότε ἔφυγε καὶ πότε θὰ ἔλθῃ; Ἡ διαβεβαίωσις τὴν ὁποίαν κάμνω εἶναι, ὅτι ἐλπίζωμεν, διὰ νὰ μὴ εἴπω ὅτι ἔχωμεν πεποίθησιν, ὅτι θὰ φθάσουν ἀρκετὰ ἐγκαίρως διὰ τὴν θείωσιν τῶν ἀμπέλων καὶ σταφιδαμπέλων. Προκειμένου δὲ περὶ τῆς ποσότητος τῶν 4 χιλιάδων τόννων, ποσοῦ ἀνεπαρκεστάτου, ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῆς Γεωργίας ἔχει ὑπ’ ὄψιν, ὅτι, ἂν περιορισθῶμεν μόνον εἰς τὸ ποσὸν τῶν 10 χιλ. τόννων, τουτέστι, ἂν θὰ κατορθώσωμεν νὰ φέρωμεν καὶ ἄλλο, καθόσον ἐλπίζομεν νὰ φέρωμεν ποσότητα τινὰ ἐξ Ἀμερικῆς, ὅτι ὑπάρχει τρόπος ἐπαρκείας διὰ τῆς ἀναμίξεως τοῦ θείου μετὰ ἀσβέστου, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον οἱ καταγόμενοι ἐκ σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν τὸ γνωρίζουν καλύτερον, ἔχουσι κάμει πειράματα ἡ ὑπηρεσία καὶ οἱ κτηματίαι καὶ ἔχουσιν εὕρει ἀποτελεσματικωτάτην τὴν τοιαύτην ἀνάμιξιν. Ἐν πάσει περιπτώσει, ἡ Κυβέρνησις ἔχει πεποίθησιν ὅτι ἔχει ἐξησφαλισμένην τὴν προμήθειαν τῶν 10 χιλ. τόννων, ποσὸν τὸ ὁποῖον ἐξαρκεῖ διὰ τὰς ἀμέσου ἀνάγκας τῶν ἀμπέλων.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Σπηλιόπουλος ἐρωτᾷ ἂν εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἐχορηγήθη ἄδεια ὑλοτομίας (500) πεντακοσίων κυβικῶν μέτρων διὰ ναυπηγήσιμον ξυλείαν ἐπὶ τοῦ δάσους Στροφιλιᾶ τῆς Ὀλυμπίας. Καὶ ἂν τοῦτο εἶναι ἀληθὲς, ἔχει γνῶσιν ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ὁποίας βλάβης πρόξενος γίνεται καὶ εἰς τὴν ὑγείαν καὶ εἰς τὴν οἰκιακὴν οἰκονομίαν τῶν περὶ τὸ δάσος αὐτό, ὅπερ οὐχί, ἀλλὰ πυκνὴ δενδροστοιχία εἶναι, οἰκούντων πληθυσμῶν;

§46Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπ. Γεωργίας). Ἀληθὲς εἶναι, ὅτι ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῆς Γεωργίας εἶχε τὴν γνώμην, ὅτι ἠδύνατο νὰ δοθῇ ἄδεια ἐκμεταλλεύσεως τοῦ δάσους αὐτοῦ, κατόπιν, ὅμως, παραστάσεων συμφωνουσῶν πρὸς τὸ νόημα τῆς ἐρωτήσεως τοῦ κ. βουλευτοῦ ἐσταμάτησαν αἱ ἄδειαι, ἐδόθησαν δὲ διαταγαὶ εἰς τὸν ἁρμόδιον δασάρχην νὰ ζητῇ σχετικὴν ἄδειαν τοῦ Ὑπουργείου. Ὅπως δήποτε δὲν διατρέχει ἐπὶ τοῦ παρόντος κίνδυνος ξυλεύσεως τὸ δάσος.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Σπηλιόπουλος ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐπισιτισμοῦ δεδομένου, ὅτι ἡ πλειότερον πάσης ἄλλης κτηματικῆς τάξεως, πληγεῖσα ἐκ τῆς ἐμπολέμου καταστάσεως, εἶναι ἡ τάξις τοῦ σταφιδικοῦ πληθυσμοῦ, μὴ δυναμένου νὰ πωλήσῃ τὸν σταφιδόκαρπόν του δι’ ἔλλειψιν μεταφορι☐ ☐γείας καταβάλλει τὸ Ὑπουργεῖον πρὸς ἀντιμετώπισιν τῆς ὀλεθρίας ταύτης καταστάσεως καὶ τί ἐξ αὐτῶν προσδοκᾷ.

§48Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Δύναμαι ἐγὼ νὰ δώσω πληροφορίας. Ἐρωτᾷ ὁ κ. βουλευτὴς, ποίας ἐνεργείας ἔχει καταβάλει τὸ Ὑπουργεῖον πρὸς ἀντιμετώπισιν τῆς ὀλεθρίας καταστάσεως ὡς πρὸς τὴν μεταφορὰν τοῦ σταφιδοκάρπου. Κατέβαλε ὅσα ἦσαν δυνατὸν μέσα ἡ Κυβέρνησις, ὅπως καταστήσῃ δυνατὴν τὴν ἐξαγωγὴν σταφιδοκάρπου ἐξ Ἑλλάδος κατὰ τὸ τρέχον ἔτος. Καὶ κατὰ τὴν ἐν Λονδίνῳ διαμονήν μου ἐπελήφθην τοῦ ζητήματος τούτου. Ἡ διάθεσις πρὸς ἐξαγωγὴν ὑπῆρχεν ἐξ Ἀγγλίας, ἀλλὰ προσέκρουε τὸ ζήτημα εἰς τὰ μέσα τῆς μεταφορᾶς. Τελευταῖον ἐπρόκειτο νὰ φέρωσιν ἐξ Ἀγγλίας δύο φορτία γαιανθράκων, ἀλλὰ δυστυχῶς ἔπρεπε νὰ δοθῇ ἡ ἄδεια, ἀλλ’ αὐτὴ δὲν ἐδίδετο, εἰμὴ ὑπὸ τὸν ὅρον, τὰ πλοῖα νὰ μεταφέρωσιν μέταλλον. Λοιπὸν ἐπροτιμήσαμεν νὰ πάρωμεν τοὺς γαιάνθρακας ὑπὸ τὸν ὅρον τὸ ἓν ἐκ τῶν δύο νὰ φορτώσῃ σταφίδα. Κάμνομεν ὅ,τι δυνάμεθα καὶ θὰ ἐξακολουθοῦμεν νὰ τὸ κάμνωμεν. Τώρα θὰ σᾶς εἴπω καὶ τὰ τρωτά σας. Δὲν ἐφρόντισαν νὰ πωλήσωσι τὸ προϊόν των ἐγκαίρως πρὸ τῶν Χριστουγέννων, ὁπότε εἶχον ἀνάγκην ἐν Ἀγγλίᾳ, διότι τὰ Χριστούγεννα κάμνουσι μεγάλην κατανάλωσιν καὶ τὸ ἐνδιαφέρον θὰ ὑπῆρχε κοινὸν διὰ τὴν ἐξαγωγήν, ἀλλ’ ἐπερίμεναν νὰ περάσουν τὰ Χριστούγεννα, ὁπότε τώρα ἡμεῖς ἔχομεν ἀνάγκην καὶ ὄχι αὐτοί. Τότε θὰ ἐδεχόμεθα ὅρους, οἱ ὁποῖοι δὲν θὰ ἦσαν καὶ πολὺ εὐνοϊκοί, ἀλλὰ θὰ εἶχον ἐξαγάγῃ τὸ ποσόν. Δυστυχῶς τὰ μέσα τῆς μεταφορᾶς εἶναι δύσκολα καὶ τὴν στιγμήν, ποῦ πάσχει ὅλος ὁ κόσμος ἂς πάσχωσι καὶ αὐτοί. Ἀλλ’ ἐφόσον πρόκειται νὰ στείλωσι πλοῖα μὲ γαιάνθρακας, τὰ πλοῖα αὐτὰ θὰ φορτώσωσι σταφίδα.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Α. Τ. Μπασιᾶς ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, διὰ τίνα λόγον δὲν διατάσσεται ἡ ἀπαλλοτρίωσις τῶν κτημάτων, τῶν ὑπὸ τοῦ παρακλαδίου ἀπὸ ἐπαρχιακῆς ὁδοῦ Μοσχολάτων–Χουδάτων εἰς Μαντουκάτα τῆς Κοινότητος Χουδάων καταληφθησομένων, ὡς δι’ ἐπανειλημμένων ἀναφορῶν ἐζήτησαν οἱ κάτοικοι τοῦ χωρίου τούτου, διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ κατασκευασθῇ τοῦτο, εἴτε ὑπὸ τοῦ Δημοσίου, εἴτε ὑπὸ τῶν κατοίκων καὶ παρακαλεῖ νὰ διαταχθῇ ἡ ἀπαλλοτρίωσις αὕτη, ἤδη μάλιστα, ὅτε ἐκ τῶν βροχῶν, παρεσύρθη ἡ ὑπάρχουσα βατὴ ὁδὸς καὶ διεκόπη τελείως ἡ συγκοινωνία τοῦ χωρίου τούτου.

§50Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινων.). Δὲν διετάχθη ἡ ἀπαλλοτρίωσις διότι δὲν ἀπεφασίσθη ἡ κατασκευὴ τῆς ὁδοῦ· πρώτην φορὰν ἀκούω, ὅτι τὸ ἁρμόδιον Δημοτικὸν Συμβούλιον ἀπεφάσισε διὰ δαπάνης τῆς Κοινότητος νὰ κατασκευάσῃ τὴν ὁδόν. Ἄν τοιαύτη πραγματικῶς ὑπάρχῃ πρόθεσις, βεβαίως θὰ προβῶμεν εἰς τὴν ἀπαλλοτρίωσιν τοῦ γηπέδου.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μελᾶς παρακαλεῖ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ ἐπισπεύσῃ τὴν ὑπόθεσιν τῆς ἐξαφανίσεως τῆς γραφομηχανῆς ἐκ τῆς Νομαρχίας Σάμου ἐπὶ νομάρχου Χατζηλουκᾶ καὶ ἐπίσης παρακαλεῖ αὐτὸν ν’ ἀπαντήσῃ εἰς τὴν ἐρώτησίν του μείνασαν ἄνευ ἀπαντήσεως περὶ τῆς τύχης τῆς ὑποθέσεως τῆς πλαστῆς ἐπιστολῆς τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὸν ἀντιστράτηγον κ. Κόρακαν.

§52Κ. ΜΕΛΑΣ. Εἰς τὰς 7 Δεκεμβρίου π. ἔ. ἐστάλη δικογραφία ἀφορῶσα τὸν πρώην νομάρχην Σάμου Χατζηλουκᾶν. Πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἐπῆγα εἰς τὸ ἀνακριτικὸν γραφεῖον καὶ ἐζήτησα πληροφορίας περὶ τῆς τύχης τῆς δικογραφίας καὶ ἔμαθον ὅτι ἐστάλη εἰς τὴν ἀστυνομίαν, διὰ νὰ ἀνευρεθῇ ὁ κ. Χατζηλουκᾶς καὶ ὁ γραμματεὺς τῆς Νομαρχίας, ἀλλὰ μοῦ εἶπεν ἀφελῶς ὁ γραμματεὺς «ἐπειδὴ ἐμάθαμεν, ὅτι ἔχει ἐκτοπισθῇ ὁ Χατζηλουκᾶς θὰ ζητήσωμεν τὴν δικογραφίαν νὰ τὴν στείλωμεν εἰς τὴν Σάμον, διὰ νὰ μάθῃ ἡ Σάμος ἀπὸ τὰς Ἀθήνας ποῦ ἔχει ἐκτοπισθῇ ὁ Χατζηλουκᾶς, διὰ νὰ στείλωμεν τὰ χαρτιά». Τοῦ εἶπα, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν εἶναι πλησιέστερον ἀπ’ ἐδῶ παρὰ ἀπὸ τὴν Σάμον καὶ δύνασθε νὰ ζητήσετε πληροφορίας πολὺ γρηγορώτερα ἀπ’ ἐδῶ παρὰ νὰ ὑπάγῃ ἡ δικογραφία εἰς τὴν Σάμον. Αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις μοῦ ἐνθύμισε καὶ τὴν ἄλλην, περὶ ἧς σᾶς ἐρωτῶ.

§53Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ὅσον ἀφορᾷ τὴν γραφομηχανὴν, ἀγνοῶν τὰς ἐνεργείας, τὰς ὁποίας σεῖς ἐκάματε, διέταξα καὶ ἐτηλεγράφησαν εἰς τὸν Εἰσαγγελέα Ἐφετῶν Αἰγαίου, διὰ νὰ μὲ πληροφορήσῃ εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκεται ἡ ὑπόθεσις. Μετὰ τὰς ἰδικάς σας πληροφορίας θὰ φροντίσω νὰ περαιωθῇ ὅσῳ τὸ δυνατὸν ταχύτερον ἡ ὑπόθεσις. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ δεύτερον αἴτημά σας, τὸ ὁποῖον εἶναι καὶ τὸ σπουδαιότερον, πληροφορῶ τὴν Βουλήν, ὅτι πρὸ μηνὸς περίπου ἐξεδόθη βούλευμα τοῦ Συμβουλίου τῶν Ἐφετῶν διὰ τοῦ ὁποίου καὶ παραπέμπονται ὡς συνένοχοι τῆς πλαστογραφίας τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὸν στρατηγὸν κ. Κόρακα οἱ Χαλκοκονδύλης, δημοσιογράφος, Μεϊτάνης, πρωτοδίκης καὶ Ξυνόπουλος, πρώην Εἰσαγγελεύς. Ἐκ τῆς δικογραφίας, ἀφ’ ἧς πλέον ἐξεδόθη βούλευμα, δύναμαι νὰ ἀνακοινώσω ὅτι, ὡς ἐξάγεται, δὲν εἶναι αὐτοὶ οἱ μόνοι ἔνοχοι, εἷς ἐκ τῶν δραστῶν εἶναι ἔξω τῆς Ἑλλάδος, ὁ συνταγματάρχης Μεταξᾶς, δύο ἕτεροι, οἱ ὁποῖοι φέρονται ἐνεχόμενοι φυγοδικοῦν δι’ ἄλλα ἀδικήματα.

§54ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ποῖοι εἶναι;

§55Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ὁ πρώην γραμματεὺς τῆς Εἰσαγγελίας Ἀθηνῶν Σέρβης καὶ κάποιος Σκοπετέας· ἴσως δὲ ἐκ τῆς ἀνακρίσεως τούτων, ἂν συλληφθῶσι, προκύψωσι καὶ ἄλλοι ἔνοχοι. Ἐπεραιώθη λοιπὸν ὅσον ἀφορᾷ τοὺς τρεῖς· ἐκ τούτων ὁ Ξυνόπουλος ἔκαμεν αἴτησιν ἀναιρέσεως, ἡ ὁποία ἐδικάσθη καὶ ἡ ἀπόφασις ἐκδίδεται ἐντὸς τῆς ἑβδομάδος. Ὁπωσδήποτε λίαν προσεχῶς θὰ ἐκδικασθῇ ἡ ὑπόθεσις.

§56Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε· ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ λάβω καὶ ἐγὼ τὸν λόγον καὶ ὡς Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὡς ἐνδιαφερόμενος, διὰ νὰ εἴπω, ὅτι τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου μου τὰ γνωρίζω. Ἡ διοίκησις τῆς Δικαιοσύνης ἔκαμεν ὅ,τι ἦτο δυνατὸν διὰ νὰ ἐπισπευσθῇ ἡ ὑπόθεσις, ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν ἐπεσπεύσθη αὕτη, διότι ἡ ἀντίληψις τῆς δικαιοσύνης καθυστερεῖ, διότι δὲν αἰσθάνεται ἡ δικαιοσύνη ποῖον ὑπέρτατον συμφέρον ἐπέβαλε τὴν ταχίστην διεκπεραίωσιν τῆς ὑποθέσεως. Ἐδῶ ὑπάρχει μία κατηγορία, ὅτι ὁ νῦν Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὡς Ἀρχηγὸς τότε τῆς Ἐπαναστάσεως, ἐβουλεύθη νὰ κάμνῃ μίαν ἐπανάστασιν εἰς ἐποχὴν, καθ’ ἣν οὐδαμῶς τὸ ἐσκέπτετο καὶ πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον ἀπηύθυνε μίαν ἐπιστολὴν πρὸς τὸν στρατηγὸν Κόρακαν, ἐν τῇ ὁποίᾳ ἐξωμολογεῖτο ὅλας του τὰς σκέψεις. Ὁ Πρόεδρος νῦν τῆς Κυβερνήσεως καὶ τότε Ἀρχηγὸς τῆς Ἐπαναστάσεως ἔκρινεν ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς νὰ ζητήσῃ διὰ τῆς δικαιοσύνης νὰ χυθῇ φῶς εἰς τὴν ὑπόθεσιν· ἔπρεπεν ἐντὸς 15, 20 ἡμερῶν, ἑνὸς, ἑνὸς καὶ ἡμίσεως μηνὸς νὰ ξεκαθαρισθῇ ἡ ὑπόθεσις, διὰ νὰ γνωρίζῃ ἡ κοινωνία τί πρέπει νὰ πιστεύσῃ δι’ αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν. Μολονότι δὲν πιστεύω νὰ ὑπάρχουν πολλοὶ ἀμφιβάλλοντες περὶ τῆς ὑποθέσεως, ἀλλ’ ὁπωσδήποτε ἡ δικαιοσύνη, καὶ θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ τὸ εἴπω εἰς τὸν ἀξιότιμον συνάδελφόν μου, ὡς παράπονον κατὰ τῆς δικαιοσύνης, ὄχι κατὰ τῆς διοικήσεως, ἡ δικαιοσύνη ἔπρεπε νὰ ἔχῃ τὸ αἴσθημα, ὅτι μιὰ τέτοια ὑπόθεσις δὲν πρέπει νὰ βαστάξῃ 10 μῆνας. Δύναμαι νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλὴν, ὅτι ἠναγκάσθην νὰ γράψω κατ’ ἐπανάληψιν ἐπιστολὰς πρὸς τὸν συνάδελφόν μου Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης διὰ νὰ παραπονεθῶ καὶ ἐγὼ, ὡς πολίτης ἁπλοῦς, ἀλλὰ καὶ ὡς Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἡ ὑπόθεσίς μου ἔπρεπε νὰ περαιωθῇ ἐπὶ τέλους, διὰ νὰ φανῇ ἂν ἡ ἐπιστολή μου ἦτο πλαστὴ καὶ ὅτι δὲν ἠμπορῶ καὶ ἐγὼ, διότι ἔτυχε νὰ εἶμαι Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ εὕρω δίκαιον ἀπὸ τὴν δικαιοσύνην τῆς Πατρίδος. Αὐτὰ ἐθεώρησα ὅτι εἶχον καθῆκον νὰ εἴπω· δὲν θεωρῶ, ὅτι ὑπάρχει εἰς ταῦτα μομφὴ κατὰ τοῦ συναδέλφου μου, ὁ ὁποῖος ἔκαμεν ὅ,τι ἠδύνατο νὰ κάμῃ· ἡ δικαιοσύνη, ὅμως, δὲν ἔκαμε τὸ ἴδιον, αἱ δὲ δικαιολογίαι τῆς βραδύτητος δὲν εἶναι καθόλου πειστικαί, ὅτι ἀναβάλομεν τὴν ὑπόθεσιν, διότι ἦτο ἔνοχος καὶ ὁ Μεταξᾶς, ὁ ὁποῖος ἔλειπε ἢ διότι ἦτο καὶ ὁ τάδε, ὁ ὁποῖος ἐφυγοδίκει καὶ θὰ ἠμπορούσαμεν νὰ ἀνακαλύψωμεν ποῖος τὴν ἔγραψεν. Ἡ κοινωνία δὲν ἐνδιαφέρεται νὰ μάθῃ ποῖος τὴν ἔγραψεν· ἐνδιαφέρεται νὰ μάθῃ ἂν ἦτο πλαστὴ ἢ ὄχι. Φέρετε ὅσους ἔχετε εἰς τὸ δικαστήριον νὰ ξεκαθαρισσθῇ ἐκεῖ ἂν εἶναι πλαστὴ ἡ ἐπιστολὴ, καταδικάσατέ τους καὶ ἐξακολουθήσατε κατόπιν ἂν θέλετε νὰ μάθετε διὰ τὸν Μεταξᾶν ἢ δι’ ὅποιον τὴν ἔγραψεν. Αὐτὰ ἐθεώρησα καθῆκον νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλὴν, διὰ νὰ ἐκδηλώσω τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν ἔχω περὶ τῆς ἀντιλήψεως τῆς δικαιοσύνης διὰ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Α. Χριστόπουλος καὶ Δ. Κατσίνας, ἐρωτῶσι τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν, ἐὰν ἐδόθησαν αἱ δέουσαι διαταγαὶ πρὸς τὰς ἐπὶ τῶν ἐπιτάξεων ἐπιτροπὰς, ὅπως διατιμῶσι τὰ ἐπιτασσόμενα κτήνη, ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἀγοραίας αὐτῶν ἀξίας καὶ ἐξαιρῶσι τῆς ἐπιτάξεως τὰ ἀροτριῶντα καὶ πρὸ ἑνὸς ἔτους δηλωθέντα, ὡς καὶ τὰ ζῷα καὶ ὀχήματα τὰ πρὸς μεταφορὰν τῶν τροφίμων τῶν διαφόρων κοινοτήτων χρησιμοποιούμενα.

§58Α. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ὑπάρχει, κύριε Πρόεδρε, καμμία ἀμφιβολία ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐπετέλεσε τὸ καθῆκόν της ἐκδοῦσα ὅλας τὰς ἀναγκαίας ὁδηγίας καὶ διαταγὰς ὅπως καταστήσῃ ὅσῳ τὸ δυνατὸν ἀνώδυνον καὶ δικαιοτέραν τὴν ἐπίταξιν. Ἀτυχῶς ὅμως παρ’ ὅλα τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἐλήφθησαν οἱ ἐπὶ τῆς ἐπιτάξεως, ὑπάλληλοι, τοὐλάχιστον ἐν Κορινθίᾳ, διεξήγαγον ταύτην καὶ ἐξακολουθοῦσι νὰ τὴν διεξαγάγωσι κατὰ τρόπον οὐχὶ δίκαιον. Χθὲς καὶ προχθὲς προσῆλθον εἰς ἐμὲ πλεῖστοι συμπολῖταί μου οἱ ὁποῖοι δι’ ἀναφορῶν, τὰς ὁποίας ἐγὼ ὁ ἴδιος ἐνεχείρισα, παραπονοῦνται διὰ πολλὰς αὐθαιρεσίας, διαπραχθείσας ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς, ἰδίως τῆς περιφερείας Κορίνθου κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῆς ἐπιτάξεως, πρὸ παντὸς διότι ἐν ᾧ κατὰ τὸν ὑπάρχοντα νόμον ἐξαιροῦνται τὰ ἀροτριῶντα κτήνη, ἐφ’ ὅσον ἐδηλώθη καὶ ἐπληρώθη ὁ φόρος κατὰ τὸ πλεῖστον δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν καὶ γενικῶς ἐπιτάσσονται ὅλα τὰ κτήνη. Ἐξ ἄλλου ἐν ᾧ ὅλων τῶν κτηνῶν ὅπως καὶ ὅλων τῶν εἰδῶν ἔχουν διπλασιασθῆ καὶ τριπλασιασθῆ αἱ τιμαὶ παρουσιάζεται τὸ φαινόμενον ὥστε κτήνη τὰ ὁποῖα ἔχουν ἀξίαν πραγματικὴν 1500 καὶ 2000 δρ. ἐκτιμῶνται ἀντὶ 500 καὶ 600 δρ. Ἐπίσης ἐζητήθη παρὰ πολλῶν τοπικῶν ἐπιτροπῶν καὶ ἰδίως τῶν τροφίμων ὅπως ἐξαιρεθῶσι τὰ ζῷα τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα διὰ τὴν συγκοινωνίαν τῶν κοινοτήτων καὶ τὴν μεταφορὰν τῶν προϊόντων καὶ τροφίμων καὶ ὅμως οὐδεμία ἐκ τῶν αἰτήσεων ἐλήφθη ὑπ’ ὄψιν. Σημειωτέον ὅτι πολλαὶ κοινότητες ὑπέχουν ὁλοκλήρους ὥρας ἀπὸ τοὺς σιδηροδρομικοὺς σταθμοὺς καὶ εἶναι ἀπολύτως ἀναγκαῖος ἀριθμὸς ὀχημάτων καὶ κτηνῶν διὰ τὴν μεταφορὰν τῶν τροφίμων, ὧν ἄνευ θὰ κινδυνεύωσι νὰ ἀποθάνωσι τῆς πείνης. Νομίζω ὅτι πλὴν τῶν ὁδηγιῶν αἱ ὁποῖαι ἐσφαλμένως ἔχουσι δοθῆ, ἔπρεπε ν’ ἀκουσθῇ καὶ φωνὴ διαμαρτυρίας μὲ τὴν πεποίθησιν ὅτι οἱ κύριοι ἐκεῖνοι ὀφείλουσι κατὰ τρόπον φιλανθρωπότερον νὰ διεξαγάγωσι τὰς ἐπιτάξεις.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κατσίνας ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§60Δ. ΚΑΤΣΙΝΑΣ. Ὡς γνωρίζω, ὑπάρχει διαταγὴ φέρουσα τὴν ὑπογραφὴν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος ἐν τῇ φροντίδι καὶ τῇ μερίμνῃ αὐτοῦ ὅπως μὴ ὀπισθοδρομήσωσιν καὶ ἀνακοπῇ ἡ ὑπερέντασις τῆς καλλιεργείας τῆς γῆς, διέταξε νὰ ἐξαιρεθῶσι τῆς ἐπιτάξεως τ’ ἀροτριῶντα κτήνη τῶν γεωργῶν, διὰ τῆς ὁποίας καὶ διετάχθη ἡ ἐξαίρεσις αὕτη. Ἡ ἀρχὴ αὕτη καὶ ὀρθὴ εἶναι καὶ ἀπὸ πάσης ἀπόψεως σκόπιμος καὶ συμφέρουσα. Διότι ἐκ παραλλήλου πρὸς τὴν ἐνίσχυσιν τῶν στρατιωτικῶν δυνάμεων τοῦ Ἔθνους, πρέπει νὰ μὴ παραβλαφθῶσιν οἱ πλουτοπαραγωγικοὶ πόροι καὶ ἰδίως ὁ γεωργικὸς πλοῦτος τῆς χώρας διὰ τὴν ἐπιτυχῆ διεξαγωγὴν τοῦ πολέμου, ὁ ὁποῖος ἀπέβη τόσον ἐξαντλητικός. Βεβαίως πρέπει νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψει αἱ πλουτοπαραγωγικαὶ δυνάμεις τῆς χώρας ἡμῶν, ὅπως δὲν παρημελήθησαν καὶ εἰς τὰς ἄλλας ἐμπολέμους Δυνάμεις. Ἐν τούτοις αἱ ἐντεταλμέναι ἀρχαὶ πρὸς ἐπίταξιν τῶν ζώων, ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ τοὐλάχιστον ἐκ τῆς ὁποίας προέρχομαι, δὲν ἐτήρησαν τὴν ἐξαίρεσιν. Εἰς μάτην οἱ γεωργοὶ ἐπεκαλέσθησαν τὴν διαταγὴν ταύτην τῆς ἐξαιρέσεως τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν, εἰς μάτην ἐπέδειξαν τὰς δηλώσεις τῶν κτηνῶν τούτων, δὲν ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψει καὶ ἐπετάχθησαν ὅλα τὰ ζῷα. Εἰς ἓν χωρίον τοῦ δήμου Ἀφήκου ἀφῆκαν μόνον δώδεκα ἀροτριόντα κτήνη. Ἡ ἀποστέρησις τῶν κτηνῶν τούτων ἀπὸ τὰς χεῖρας τῶν γεωργῶν, οὐ μόνον θὰ ἀνακόψῃ τὴν σπορὰν τῶν ὀψίμων καρπῶν, ἀλλὰ θέλει καταστήσῃ ἀδύνατον καὶ τὴν συγκομιδήν. Ἐκτὸς τούτου εἰς τὰς Θήβας ἐπετάχθησαν τρεῖς ἁλωνιστικαὶ μηχαναί. Ὅταν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἀποστεροῦνται οἱ κάτοικοι τῶν ζώων αὐτῶν καὶ ἐργαλείων δὲν γνωρίζω κατὰ ποῖον τρόπον θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐπιστρατεύσωμεν ὅλας τὰς δυνάμεις τῆς Χώρας διὰ τὴν ἐπιτυχῆ διεξαγωγὴν τοῦ πολέμου.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ παρακαλεῖται ὑπὸ τοῦ κ. βουλευτοῦ Γ. Γερογιάννη νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, ἐὰν γνωρίζῃ ἢ ἤκουσε ποτὲ εἰς ποίαν κατάστασιν εὑρίσκονται τὰ ἀτμόπλοια τῆς Ἑταιρείας Παληοῦ καὶ ἰδικῶς τὰ ἐκτελοῦντα τὴν γραμμὴν Πειραιῶς–Πατρῶν–Ἀμβροκήπου καὶ Βίτσε–Βέρσα, ὑπὸ ἔποψιν καθαριότητος, πληρωμάτων, ταχύτητος καὶ διατὶ παρατείνουν ἀδικαιολογήτως τὰ ταξείδια, ἐν ᾧ φέρουσι συνήθως φορτίον ζώων, ἅτινα ἐκ τῆς ἀσιτίας ἀποβάλλουσι μέγα μέρος τοῦ βάρους, τινὰ δὲ καὶ ἀποθνήσκουσιν.

§62Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Θὰ παρεκάλουν νὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ εἴπω δύο λέξεις ἐν σχέσει πρὸς τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Κατσίνα καὶ τοῦ κ. Χριστοπούλου. Γνωρίζει ἡ Βουλὴ ὅτι αἱ τιμαὶ διὰ τὴν ἐπίταξιν τῶν ζώων ηὔξησαν. Τὸ ἀνώτατον ὅριον φθάνει μέχρι δραχμῶν δύο χιλιάδων. Ἐξεδόθη σχετικὴ ἐγκύκλιος διὰ τῆς ὁποίας ἐξηγοῦμεν εἰς τοὺς ἐνεργοῦντας τὴν ἐπίταξιν ὅτι τὸ Κράτος δὲν ἐπιζητεῖ νὰ κερδοσκοπήσῃ, νὰ κακουργήσῃ εἰς βάρος τῶν ἰδιοκτητῶν ἐπιτασσομένων ζώων καὶ θὰ ἔλεγον ὅτι ἀποτελοῦν ἐξαίρεσιν χιλίων δραχμῶν νὰ τὸ πληρώνωσι πεντακοσίας, ἑξακοσίας, ὅτι δὲν πρέπει ἐν ἑνὶ λόγῳ νὰ ἐπιζητῆται ἡ ὠφέλεια τοῦ Δημοσίου ἐκ τῆς ἐπιτάξεως εἰς βλάβην τοῦ ἰδιώτου. Προσεθέσαμεν μάλιστα εἰς τὴν ἐγκύκλιον ὅτι ὅπου ὑπάρχει ἀμφιβολία, ἡ ἀμφιβολία αὕτη νὰ κρίνηται κατὰ τοῦ Δημοσίου. Ἀπὸ τὰ περισσότερα μέρη δὲν ἔχομεν παράπονα διὰ τὴν ἐκτίμησιν τῶν ἐπιτασσομένων ζώων καὶ θὰ ἔλεγον ὅτι ἀποτελοῦν ἐξαίρεσιν αἱ ἀτυχεῖς, ἂν εἶναι τοιοῦτοι, οἱ συμπολῖται τοῦ κ. Κατσίνα, τοῦ κ. Χριστοπούλου, ἐκ τῆς ἐκτιμήσεως. Φοβοῦμαι μήπως τινὲς ἐκ τῶν ἰδιοκτητῶν τῶν ζώων εἶναι ἄπληστοι καὶ δι’ αὐτὸ φωνάζουν.

§63Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Εἰς τὴν Εὔβοιαν ἐγένετο ἐπίταξις κτηνῶν, ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει παράπονον ὅτι ταῦτα διετιμήθησαν κάτω τοῦ δέοντος.

§64Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Λοιπόν, ἐπαναλέγω, ὄχι μόνον τὰ ὅρια τῶν τιμῶν ηὐξήθησαν, ὄχι μόνον ἡ ἀνωτέρω ἐγκύκλιος ἐξεδόθη ἀλλὰ καὶ πρὶν ἢ ὁ ἀξιωματικὸς ὁ ἐνεργῶν τὴν ἐπίταξιν πάρῃ τὸ ζῷον, δίδει τὰ χρήματα εἰς τὸν κύριον τοῦ ζώου. Ἀλλὰ πρέπει νὰ μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ ἐρωτήσω τοὺς προλαλήσαντας καὶ εἰδικώτερον τὸν κ. Κατσίναν νὰ μοὶ εἴπωσιν ἂν τὰ παράπονα ταῦτα δὲν ἦσαν καὶ ὀλίγον προγενέστερα τοῦ κινήματος τῆς Λαμίας. Συνέβη δηλαδὴ ὅτι τινὲς τῶν ἀξιωματικῶν τῶν σταλέντων εἰς τὴν περιφέρειαν τῶν Θηβῶν πρὸς ἐνέργειαν τῆς ἐπιτάξεως τῶν ζώων νὰ εἶναι οἱ κυριώτεροι ὀργανωταὶ τοῦ κινήματος τῆς Λαμίας. Ἐν ᾧ εἶχον σταλῆ ἀπὸ τὴν Μεραρχίαν διὰ νὰ κάμουν τὴν ἐπίταξιν, δὲν εἰργάσθησαν μόνον ὅπως βοηθήσωσι τὸν ἐχθρὸν τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ ἐνήργησαν κατὰ τρόπον τραχὺν κατὰ τῶν γεωργῶν διὰ νὰ ἐπιρρίψωσι τὰς εὐθύνας εἰς τὴν Κυβέρνησιν παρὰ τῆς ὁποίας ἐστάλησαν ἐκεῖ πρὸς ἐπίταξιν. Ὥστε δύναμαι νὰ εἴπω ὅτι αἱ Ἐπιτροπαὶ τῆς ἐπιτάξεως ἐκεῖ ἐνήργησαν κατὰ τρόπον ἄλλον παρὰ ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος ὑπηγορεύθη ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως.

§65Δ. ΚΑΤΣΙΝΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι πρέπει ν’ ἀποδοθῶσι τὰ ζῷα ἐκεῖνα εἰς τοὺς ἀτυχεῖς γεωργούς. Δώσατέ μοι μίαν συστατικὴν σημείωσιν πρὸς τὸ Αʹ Σῶμα Στρατοῦ διὰ νὰ ἐπιστραφῶσι......

§66Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἔχετε δίκαιον, ἀλλὰ νομίζω ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν συγκροτεῖται ἡ Μεραρχία καὶ πρόκειται περὶ ζώων τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται εἰς διάφορα μέρη, εἶναι δύσκολον. Ἐπιφυλάσσομαι ἐν τούτοις νὰ ἐξετάσω τὸ ζήτημα ἐν ἀντιλήψει καὶ πρὸς τὰς στρατιωτικὰς ἀνάγκας τῆς Χώρας.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Φίλιος, παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν διὰ τίνα λόγον μετετέθη ὁ σταθμάρχης Φαρκαδόνος Ἀντωνελάκης Κ. ἐνωματάρχης.

§68Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ὡς μοὶ ἀνέφερε τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς Χωροφυλακῆς, ὁ ἐν λόγῳ ἐνωματάρχης ἀνεκλήθη ἀπὸ τὴν ἕδραν αὐτοῦ εἰς τὰ Τρίκκαλα, διότι ἐκρίθη κατάλληλος ν’ ἀσκῇ τὰ καθήκοντα τοῦ δημοσίου κατηγόρου, μὲ τὰ ὁποῖα εἶναι ἐπιφορτισμένος ὁ Ἀστυνομικὸς Σταθμάρχης ἐκεῖ.

§69Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Δὲν εἶναι ἀκριβὴς ἡ πληροφορία αὐτή. Αὐτὸς εἶναι ἱκανώτατος.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας αἱ ἄλλα ἀναφοραὶ ἀναβάλλονται.

Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης ἐπερωτᾷ τὴν Κυβέρνησιν διὰ τίνα λόγον δὲν ἐδημοσιεύθη ὁ ὑπὸ τῆς παρελθούσης Συνόδου ψηφισθεὶς ὑπὸ τῆς Βουλῆς νόμος «περὶ ἐπαναφορᾶς τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων».

§71Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐπερωτῶ τὴν Κυβέρνησιν, καὶ ἰδίᾳ τὸν Ἀντιπρόεδρον αὐτῆς, ὡς πρώην Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, διατί, ἐνῷ πρὸ τετραμήνου ἐψηφίσθη παρὰ τῆς Βουλῆς αὐτῆς ὁ νόμος περὶ ἐπαναφορᾶς ἐν ἰσχύει τῆς μονιμότητος τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, δὲν ἐφηρμόσθη οὗτος εἰσέτι.

§72Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Δὲν πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ.

§73Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Καταγόμενος ἐξ Εὐβοίας, ὁπόθεν κατήγετο καὶ ὁ θεμελιωτὴς τοῦ ἐν Ἑλλάδι ἀποκεντρωτικοῦ συστήματος, ὁ ἀείμνηστος Θ. Φλογαΐτης, ἐμπεποτισμένος μὲ τὰ νάματα τοῦ νομοδιδασκάλου ἐκείνου, εἶμαι ἀπολύτως ἀπὸ πεποιθήσεως θιασώτης τῆς πλήρους ὑπαλληλικῆς χειραφετήσεως, διότι ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ καὶ μόνῃ, διαβλέπω τὸ Ἑλληνικὸν μεγαλεῖον. Καὶ ὁ Ἑλληνικὸς στρατὸς καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐπανεστάτησε κατὰ τοῦ φαύλου πολιτικοῦ καθεστῶτος καὶ κατὰ τῆς πολιτικοκρατικῆς τυραννίδος, κατέρριψεν εἰς τὸ βάραθρον τὰ ἕως τότε πολιτικά των εἴδωλα καὶ κατεκρήμνισε τὰ πολιτικὰ ζιζάνια, ἵνα φέρῃ εἰς τὴν πολιτικὴν σκηνὴν τῆς χώρας ἡμᾶς τοὺς μετεπαναστατικοὺς πολιτικοὺς ἄνδρας, ἀπαυγάσματα τῆς μετεπαναστατικῆς λαϊκῆς ψυχῆς, ἵνα δώσωμεν νέαν κατεύθυνσιν εἰς τὰ πολιτικὰ πράγματα τῆς χώρας. Καὶ ὄντως εὐτυχῶς ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν ἠπατήθη εἰς τὰς προβλέψεις του. Διότι ἀφ’ ἧς ἡμεῖς οἱ μετεπαναστατικοὶ ἄνδρες ἀπὸ τοῦ 1910 καὶ ἐντεῦθεν μὲ τὸν ὑπέροχον ἀρχηγὸν τῶν φιλελευθέρων ἐπὶ κεφαλῆς ἀνελάβομεν, τὰ πολιτικὰ πράγματα τῆς χώρας ἐν χερσίν, ἀφ’ ἧς ἀνελάβομεν τὴν διοίκησιν τοῦ λαοῦ, ἀναθεωρήσαντες τὸ Σύνταγμα κατὰ τὸ 1911, καὶ συγχρόνως τότε νομοθετήσαντες, ἀπεμακρύναμεν τὸ κράτος ἐκ τῆς φαύλου ἕως τότε πολιτικῆς διοικήσεως καὶ ἐδώσαμεν εἰς αὐτὸ νέαν προοδευτικὴν ἐθνοσωτήριον κατεύθυνσιν, ὁ ἀρχηγὸς τῶν φιλελευθέρων ἔχων παρ’ αὐτῷ πολυτίμους συνεργάτας τότε, τὸν ἤδη μηνύοντα, ἐργάτην τῆς ἀνορθώσεως, τὸν ἀρχηγὸν τῶν προοδευτικῶν καὶ τὸν ἕτερον στυλοβάτην τοῦ κόμματος τῶν φιλελευθέρων, τὸν νῦν κ. Ἀντιπρόεδρον τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, καὶ μὲ τὴν συνδρομὴν ὅλων τῶν κορυφαίων φιλελευθέρων, ἐκ τῶν ὁποίων τινὲς παρακάθηνται εἰς τὰ ἑδώλια τῆς ὀλιγαρίθμου ἐν τῇ Βουλῇ ἀντιπολιτεύσεως, καὶ μὲ τὴν συνδρομὴν ὅλων τῶν ἄλλων Ὑπουργῶν, συνεργατῶν τῶν ἀκολουθούντων αὐτόν, ὡδηγήσαμεν τὸ Ἔθνος εἰς τὴν εὐρεῖαν λεωφόρον τῆς προόδου, τῆς εὐτυχίας καὶ τῆς εὐνομίας. Ἀλλ’ ἐπῆλθεν ὁ κατάρατος εὐρωπαϊκὸς πόλεμος καὶ αἱ μεσολαβήσασαι ἐν τῷ μεταξὺ ἀπολυταρχικαὶ Κυβερνήσεις, διὰ τῆς φρενοκομιακῆς των πολιτικῆς καὶ ἠνάγκασαν τὴν διαδεχθεῖσαν αὐτὰς Κυβέρνησιν νὰ ἄρῃ τὸ Σύνταγμα καὶ τὴν ἰσοβιότητα—ἡ ὁποία εὐτυχῶς ἐπανῆλθε— καὶ τὴν μονιμότητα τῶν ὑπαλλήλων, καὶ οὕτω ἀπεξετράπημεν τῆς εὐθείας καὶ εὐρείας λεωφόρου, καὶ ἐτράπημεν πάλιν εἰς τὰς ἀτραποὺς τὰς ἀκανθοσπαρμένας. Ἔ, κύριοι, εἶναι καιρὸς νὰ ἀφήσωμεν τὰς ἀτραποὺς ὡς ἁρμοζούσας εἰς τοὺς προκατόχους ἡμῶν πολιτικούς, καὶ νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν εὐρεῖαν λεωφόρον, ἐπὶ τῆς ὁποίας καὶ μόνης πρέπει νὰ βαδίζωσιν οἱ μετεπαναστατικοὶ ἄνδρες, οἱ πολιτικοί, καὶ ἡμεῖς οἱ ἀνεξάρτητοι καὶ σεῖς οἱ φιλελεύθεροι. Ἄς ἐπαναφέρωμεν ἐν ἰσχύϊ τὴν μονιμότητα τῶν ὑπαλλήλων. Ἄς καταστήσωμεν αὐτοὺς εἰδικῶς ἀνεξαρτήτους καὶ κυρίους τῆς θέσεώς των, ἂς δώσωμεν εἰς αὐτοὺς τὸν ἀνθρωπισμόν, διότι ὁ ὑπάλληλος, δοῦλος τῶν ὀρέξεων ζύγιον καὶ ἀνίκανος νὰ συντελέσῃ εἰς τὴν πρόοδον καὶ τὴν εὐημερίαν τοῦ Ἔθνους του, ἡ μετεπαναστατικὴ δὲ ἐποχὴ καὶ ὁ πολιτικὸς καθαρμὸς δὲν ἀνέχονται τοιαύτην κατάστασιν, ὑπόδουλον τὸν ὑπάλληλον τοῦ κομματάρχου. Εἶναι καιρός, κύριοι βουλευταί, νὰ λειτουργήσῃ καὶ τὸ ἱερὸν τέμενος τῆς ἀποκεντρώσεως, τὸ ὁποῖον οἰκοδόμησε κατὰ τὸ 1911 τὸ Σύνταγμα, ἤτοι τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας, διότι τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας θὰ εἶναι ὁ πανεπόπτης τῆς δράσεως πάντων τῶν ὑπαλλήλων. Ἀλλοίμονον δὲ καὶ τρισαλλοίμονον, ἂν τὸ Κράτος καὶ τὸ κόμμα τῶν φιλελευθέρων θελήσῃ νὰ ἐξακολουθήσῃ αὐτὴν τὴν τρομοκρατίαν πρὸς τοὺς ὑπαλλήλους εἰς τοὺς διαφόρους κλάδους τῆς διοικήσεως.

§74Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Δὲν ὑποθέτω, ὅτι ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἀμφισβητεῖ εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὰς ἀντιλήψεις περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς μονιμότητος τῶν ὑπαλλήλων, καὶ τῆς κατοχυρώσεως ἐν γένει αὐτῶν ἐντὸς ἀσφαλείας ἀπὸ πάσης οἱασδήποτε βίας. Ὁ κ. Βουλευτὴς γνωρίζει τὴν ἀνάγκην, ἡ ὁποία ἐπέβαλεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν ἀναστολὴν τῆς μονιμότητος. Ἐὰν ἀμφισβητηθῇ εἰς αὐτήν, τότε δὲν θὰ εἶχον νὰ δικαιολογήσω καθόλου τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον ἐλήφθη. Κατ’ ἐπιταγὴν κοινῆς βοῆς ἐλήφθη τὸ μέτρον, οἱ μόνοι δὲ οἱ ὁποῖοι ἤκουσαν, ὅτι δὲν ἤρκει ὀλιγόμηνος μόνον ἀναστολή, ἵνα ἀποκαθάρῃ τὴν διοίκησιν καὶ ἀνασυντάξῃ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐν μέτρῳ ἐπιεικείας πάντοτε ὡς ἄξιοι νὰ παραμένωσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ὑπάλληλοι οἱ μόνοι, οἱ ὁποῖοι αἰσιοδόξησαν εἰς τόσον, ἦσαν οἱ ἀποτελοῦντες τὴν Κυβέρνησιν. Καὶ διὰ τοῦτο, ἐνῷ ὁ νόμος ἀρχικῶς, ὁ περὶ ἀναστολῆς τῆς μονιμότητος τῶν ὑπαλλήλων, ὥρισε προθεσμίαν τῆς λήξεως τῆς ἰσχύος αὐτοῦ, ἡ Κυβέρνησις ἔσπευσε νὰ τερματίσῃ δι’ ἄλλου τὴν ἰσχὺν τοῦ νόμου τούτου. Αὕτη ἦτο ἡ ἀπόφασίς μας. Ἀλλὰ δυστυχῶς τὰ πράγματα ἀπέδειξαν, ὅτι δὲν ἐσκέπτοντο ὀρθῶς οἱ ἐλπίσαντες ὅ,τι ἤλπισεν ἡ Κυβέρνησις. Ἐν τούτοις καὶ σήμερον ἀκόμη θὰ ἠδύναντο νὰ εἴπωσιν εἰς τὸν κ. Βουλευτήν, ὅτι κατ’ οὐσίαν ἰσχύει ὁ νόμος περὶ μονιμότητος, διότι ὅλα τὰ Ὑπουργεῖα, ἐὰν προβαίνουν εἰς ἀποφάσεις ὁπωσδήποτε θιγούσας τὴν κατάστασιν τῶν ὑπαλλήλων, προβαίνουν ἐπὶ τῇ βάσει ἀποφάσεων γνωμοδοτικῶν Συμβουλίων. Ἀλλὰ συμβαίνουν καὶ ἐξαιρετικαὶ περιπτώσεις, κατὰ τὰς ὁποίας εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀπολυθῇ ὑπάλληλός τις χωρὶς νὰ τηρηθοῦν αἱ διατάξεις τοῦ νόμου περὶ μονιμότητος. Τί δὲ γίνεται ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει; Τὸ ζήτημα φέρεται εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον. Καὶ θὰ ἠρώτων τὸν κ. Βουλευτήν. Νομίζει, ὅτι δὲν εἶναι οὔτε τοῦτο ἐπαρκὴς κἂν ἐγγύησις, ὅτι κανεὶς ὑπάλληλος χρηστὸς καὶ ἐντὸς τοῦ καθήκοντός του κινδυνεύει; Πρῶτοι ἡμεῖς ἐννοοῦμεν νὰ ἀπαλλάξωμεν τοὺς ὑπαλλήλους ὄχι ἀπὸ παντὸς φόβου, ὅτι θὰ θιγοῦν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ πάσης ὑποψίας. Δυστυχῶς εἴδομεν ὅτι ἐπρόκειτο νὰ τοὺς ἀπαλλάξωμεν ἀπὸ παντὸς φόβου, ἀλλ’ ὄχι καὶ ἀπὸ παντὸς πάθους, καὶ τὰ τελευταῖα γεγονότα ἀπέδειξαν, ὅτι σοφώτεροι ἦσαν οἱ θεωροῦντες, ὅτι ἔδει ἐπ’ ἐλάχιστον τι χρόνον νὰ παραταθῇ ἡ κατάστασις αὕτη, ὁ δὲ τρόπος καθ’ ὃν χειρίζεται ἡ Κυβέρνησις τὸν νόμον ἀποδεικνύει τὰς προθέσεις της ὡς τὰς ἀπέδειξε καὶ ὁ νόμος, ἀποδεικνύει τὴν πρόθεσιν, ὅτι θέλει νὰ διώξῃ αὐτὴν καὶ ὅτι σκέπτεται περὶ καταλύσεως τοῦ νόμου περὶ μονιμότητος. Ὥστε ὀλίγην ὑπομονὴν ἂς ἔχῃ ὁ κ. Συνάδελφος καὶ ἂς μὴ φοβεῖται ὅτι, ἐὰν δύναται ἡ Κυβέρνησις ν’ ἀναστείλῃ τὸν νόμον, τὸ πράττει, ὅπως καταδιώκῃ ὑπαλλήλους ὑπακούουσα, δὲν γνωρίζω, εἰς ποῖα πάθη. Τὸ πράττει ὑπακούουσα εἰς τὸ πάθος τῆς πολιτικῆς μας τῆς Ἐθνικῆς. Καὶ ἐφόσον εὑρίσκονται ἀντιδραστικὰ στοιχεῖα ὀρθὸν εἶναι νὰ μετέρχεται κατ’ αὐτοῦ τὰ προσήκοντα μέτρα. (Χειροκροτήματα).

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Κριάρης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν αʹ) Εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκεται ἡ ἐξέλιξις τῆς ἀπὸ ἑπταετίας περίπου ἀρξαμένης διαχειρίσεως τοῦ ἀπὸ τότε ἀποβιώσαντος ταμίου τοῦ σφραγιστοῦ χάρτου Ξενοφῶντος Μουκανάκη, καὶ διατὶ παρημελήθη ἐπὶ τοσοῦτον χρόνον καὶ ὁπόσον εἶναι τὸ παρουσιαζόμενον ἔλλειμμα; καὶ βʹ) Εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκεται ἡ ὑπόθεσις τῆς καταχρήσεως 210 χιλιάδων δραχμῶν εἰς ἀργυρᾶ κέρματα χρημάτων τοῦ Δημοσίου, καὶ διατὶ παρημελήθη ἐπὶ τοσοῦτον χρόνον, ἤτοι ἐπὶ ἑπταετίαν ὁλόκληρον ἡ σπουδαία αὕτη ὑπόθεσις;

§76Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα, κύριοι Βουλευταί, διὰ νὰ ἀποκαλύψω καὶ ἐπιχύσω φῶς εἰς δύο ὑποθέσεις, αἵτινες κοιμῶνται ἐν τοῖς γραφείοις τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου ἀπὸ 7 ἐτῶν περίπου ὑποθέσεις σπουδαιοτάτας. Ἀπὸ τὴν μίαν ὑπόθεσιν ἀδικεῖται φοβερὰ μία οἰκογένεια ἀπαρτιζομένη ἀπὸ 26 πρόσωπα, ἡ οἰκογένεια τοῦ ἀποβιώσαντος ταμίου τοῦ σφραγιστοῦ χάρτου Ξενοφ. Μουκανάκη, καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην ὑπόθεσιν, διότι ἀδικεῖται τὸ Κράτος. Διότι ἐκλάπησαν καὶ κατεχράσθησαν 210 χιλιάδες δραχμῶν εἰς ἀργυρᾶ κέρματα, ἐκ τοῦ Ταμείου τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, ἀνήκοντα εἰς τὸ Δημόσιον παρ’ ὑπολόγων διαχειριστῶν. Καὶ ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης τῶν 7 ἐτῶν τὸ Δημόσιον δὲν κατώρθωσε νὰ ἀγάγῃ εἰς πέρας οὔτε τὴν μίαν οὔτε τὴν ἄλλην ὑπόθεσιν. Καὶ διατί; Θὰ τὸ ἀκούσητε ὀλίγον κατ’ ὀλίγον. Κατὰ τὸ ἔτος 1910, ἦτο ταμίας τοῦ σφραγιστοῦ χάρτου ἐν Ἀθήναις ὁ Ξεν. Μουκανάκης, ὑπηρετῶν ἐπὶ 37 ὁλόκληρα ἔτη τὸ Κράτος. Ταμίας, ὁ ὁποῖος ἦτο καθ’ ὅλας τὰς διαχει☐ χρηστότατος καὶ τιμιώτατος. Οὐδέποτε παρουσιάσθη καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς ὑπηρεσίας αὐτοῦ ἔλλειμμά τι, ἐνῷ συνεχῶς τῷ ἐγένοντο ἐπιθεωρήσεις. Κατὰ τὸ ἔτος ἐκεῖνο 1910 ἠσθένησεν ὁ ἄνθρωπος σοβαρῶς, ἠναγκάσθη δέ, παραμένων οἴκοι νὰ εἰδοποιήσῃ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ παραδώσῃ τὸ ταμεῖον τοῦ σφραγιστοῦ χάρτου, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ παραδώσῃ τὴν ὑπηρεσίαν. Ἐζήτησε δὲ νὰ διορίσῃ τοποτηρητήν του καὶ διώρισε τὸν ἀδελφόν του Σταμάτιον Μουκανάκην καὶ τὸ Ὑπουργεῖον ἐδέχθη τὴν αἴτησίν του ταύτην. Ἀμέσως τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν διώρισε τριμελῆ ἐπιτροπὴν ἀπαρτιζομένην ἀπὸ τὸν Νομάρχην, ἀπὸ τὸν Εἰρηνοδίκην Ἀθηνῶν καὶ ἀπὸ ἕνα οἰκονομικὸν ἐπιθεωρητὴν ὀνομαζόμενον Καμπουρόπουλον, ἡ ὁποία παρέλαβε τὸ ταμεῖον. Ἔκαμε τὴν ἐξέλεγξιν καὶ εὗρε κατὰ τὸ πρωτόκολλον τὸ ὁποῖον παρέδωκεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, τὸν Μουκανάκην ἐλλειμματίαν ποσοῦ 62.000 δραχμῶν περίπου. Ἀλλὰ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν δὲν ἐδέχθη τὸ πρωτόκολλον τοῦτο ὡς εἶχε, προσέθηκε δὲ διάφορα ἄλλα κονδύλια, ἤτοι πλεονάσματα χαρτοσήμων, ἐνσήμων κλπ. διὰ διαταγῆς του, τὰ ὁποῖα ἐνόμισεν ὅτι ἦτο ἀνάγκη νὰ προστεθῶσιν εἰς βάρος τοῦ ταμίου καὶ ἀνήγαγε τὸ ποσὸν εἰς 105.000 δραχμάς. Ἡ τριμελὴς ἐπιτροπὴ εὗρεν, ἐκτὸς τῶν ἄλλων χρηματικῶν ποσῶν καὶ ἐκτὸς τοῦ σφραγιστοῦ χάρτου καὶ τὰ ἑξῆς ποσὰ ἀκόμη, τὰ ὁποῖα ἐνόμισεν ὅτι ἦτο ἀνάγκη νὰ προστεθῶσιν εἰς βάρος Μουκανάκη. Εὗρε 48.000 δραχ. εἰς ἀργυρᾶ κέρματα ἐν τῷ ταμείῳ του, τὰ ὁποῖα δὲν ἠθέλησε νὰ λογίσῃ εἰς πίστωσίν του καὶ θ’ ἀκούσητε διὰ ποῖον λόγον. Διότι ὁ Μουκανάκης ἐτύγχανε καὶ μέλος τῆς τριμελοῦς ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία διεχειρίζετο 14.000.000 δραχ. εἰς ἀργυρᾶ κέρματα καὶ εἰς τὸν ὁποῖον εἶχε δοθῆ ἕνα ἀπὸ τὰ τρία κλειδιὰ τῆς ἀποθήκης τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, ἐν τῇ ὁποίᾳ ἐφυλάσσοντο τὰ 14.000.000 δραχ. Ἐπίσης δὲ δὲν ἠθέλησε νὰ καταλογίσῃ εἰς πίστωσίν του καὶ 7260 δραχ., αἱ ὁποῖαι προήρχοντο ἀπὸ ἔξοδα συσκευῆς καὶ ἀποστολῆς σφραγιστοῦ χάρτου εἰς τὰς ἐπαρχίας, κατὰ ρητὴν ἐγκύκλιον τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, διατάσσουσαν νὰ λαμβάνῃ 40 λεπτὰ κατὰ φάκελλον. Ἐπίσης δὲν ἠθέλησε νὰ καταλογίσῃ εἰς πίστωσίν του οὔτε αὐτὴν τὴν ἐρώησίν του. Ἅπαντα τὰ τρία κονδύλια, αἱ 48.600 δραχ. αἱ ὁποῖαι εὑρέθησαν εἰς τὸ ταμεῖον του καὶ αἱ 7250 δραχ. ἐξ ἐξόδων συσκευῆς καὶ ἀποστολῆς τῶν χαρτοσήμων καὶ τὸ ἄλλο τῆς ἐγγυήσεώς του δὲν κατελογίσθησαν λοιπὸν εἰς πίστωσίν του. Ἐὰν κατελογίζοντο δὲν θὰ ὑπῆρχε τὸ ἔλλειμμα οὔτε τῶν 62.000 δραχμῶν, τὸ ὁποῖον ἡ ἐπιτροπὴ εὗρεν, οὔτε τῶν 105 χιλιάδων, εἰς τὸ ὁποῖον ἀνεβιβάσθη τὸ ἔλλειμμα ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ. Ὁ ταμίας Μουκανάκης ἀπεβίωσε τὴν 25 Ἰουνίου 1911. Ἡ ἐξέλεγξις ἤρχισε τὴν 8 τοῦ αὐτοῦ μηνὸς, δηλαδὴ 17 ἡμέρας πρωτήτερα. Τεχνηέντως ἡ ἐπιτροπὴ ἢ ἄλλα πρόσωπα ἐνδιαφερόμενα παρέτειναν τὴν ἐξέλεγξιν ἐπὶ ὁλοκλήρους μῆνας, καὶ διατί; Διότι ἀνέμενον τὸν θάνατον τοῦ Μουκανάκη. Καὶ τοῦτο διὰ νὰ μὴ γίνῃ ἡ καταμέτρησις καὶ ἐξέλεγξις τῶν χρημάτων, τὰ ὁποῖα ἐφυλάσσοντο εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, ἤτοι τῶν 14.000.000 δραχμῶν, πρὸ τοῦ θανάτου του, ὥστε νὰ παρουσιάσουν τὸν Μουκανάκην κατόπιν μετὰ τὸν θάνατόν του ὡς κλέπτην καὶ καταχραστὴν ἢ ἐλλειμματίαν καὶ τῶν 210.000 δραχμῶν.

§77Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐὰν ἀφαιρέσητε τὰς 62.000 δραχμὰς ἀπὸ τὰς 210.000 τὸ ἔλλειμμα θὰ εἶναι 148.000 δραχμαί.

§78Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ἡ Κυβέρνησις εἶχε κόψῃ 14,000,000 δρ. εἰς ἀργυρᾶ κέρματα καὶ τὰ ἐφύλαξεν εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν. Τὸ χρηματοφυλάκιον αὐτὸ εἶχε τρία κλειδιά. Τὸ ἓν ἐξ αὐτῶν εἶχε δώσῃ εἰς τὸν Γερογιάννην, τμηματάρχην τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, τὸ ἄλλο τὸ εἶχεν αὐτὸς ὁ Μουκανάκης καὶ τὸ τρίτον τὸ εἶχε δώσῃ εἰς ἄλλον τινὰ ὁ ὁποῖος ἦτο γραμματεὺς αʹ τάξεως, κατόπιν ἔγινε διευθυντὴς τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου, καὶ τελευταῖον εὑρίσκεται εἰς τὰς Ἀθήνας ἀπολυθείς. Καθ’ ὅλον τὸ διάστημα τῆς διαχειρίσεως τοῦ ταμίου Μουκανάκη, αὐτὸς ἔλαβεν ἑπτὰ ἑκατομμύρια φράγκα εἰς ἀργυρᾶ κέρματα τὰ ὁποῖα ἀπέστειλεν ὅπου τὸν διέταξεν ἡ Κυβέρνησις, ἀλλὰ σημειώσατε ὅτι εἰς τὰ ἑπτὰ αὐτὰ ἑκατομμύρια εὑρέθη ἐν πλήρει τάξει καὶ δὲν ἔλλειψε οὔτε λεπτόν. Ἀλλ’ ἐν τῷ μεταξὺ τί συνέβη; μετὰ τὸν θάνατον τοῦ Μουκανάκη ὁ Χαϊμαντᾶς εἷς ἐκ τῶν τριῶν κλειδούχων ἔφυγεν εἰς τὴν Εὐρώπην, ἄφησε δὲ τὸ ἰδικόν του κλειδὶ εἰς τὸν κ. Γερογιάννην. Εἶχε λοιπὸν ὁ κ. Γερογιάννης τὰ δύο κλειδιά. Μετὰ τὸν θάνατον δὲ τοῦ Μουκανάκη ὁ ὁποῖος κατὰ τὴν ἀσθένειάν του εἶχε διορίσῃ τοποτηρητήν του συναινέσει καὶ τῆς Κυβερνήσεως τὸν ἀδελφόν του Σταμάτιον Μουκανάκην ὁ κ. Γερογιάννης ἀποστέλλει μίαν βραδυὰν εἰς τὸν Σταμάτιον Μουκανάκην τὸν κ. Κανάκην ὁ ὁποῖος μετὰ τὴν ἀναχώρησιν τοῦ Χαϊμαντᾶ, ἀνέλαβε τὸ ταμεῖον τοῦ σφραγιστοῦ χάρτου, καὶ τοῦ λέγει, ἔχω ἐντολὴν ἀπὸ τὸν κ. Γερογιάννην νὰ μοῦ δώσῃς τὸ τρίτον κλειδὶ διότι μᾶς χρειάζεται. Ὁ Σταμάτιος Μουκανάκης, ὡς ἰατρὸς δὲν ἐγνώριζε τί ἐστὶ λογιστικὸς νόμος, οὔτε κατὰ ποῖον τρόπον ἔπρεπε νὰ παραδώσῃ τὸ κλειδὶ τοῦ ταμείου καὶ παραδίδει τὸ κλειδὶ εἰς τὸν Κανάκην καὶ οὕτω ὁ Γερογιάννης καὶ ὁ Κανάκης εὑρίσκονται κάτοχοι καὶ τῶν τριῶν κλειδιῶν. Ἐπήγαινον λοιπὸν ἐλευθέρως καὶ ἤνοιγαν τὸ δωμάτιον ὅπου ὑπῆρχον τὰ ἀργυρᾶ κέρματα καὶ μόλις τὸ ἤνοιξαν μετὰ τὸν θάνατον τοῦ Μουκανάκη διέδωσαν ἐπίτηδες ὅτι ὁ Μουκανάκης δὲν εἶναι ἐλλειμματίας μόνον τοῦ ταμείου σφραγιστοῦ χάρτου ἀλλὰ καὶ διακοσίων χιλιάδων δραχμῶν ἐκ τοῦ ταμείου τῶν ἀργυρῶν κερματίνων τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης. Δι’ αὐτὸ παρατείνεται τὸ πρᾶγμα ἵνα διαδοθῇ εἰς τὸν κόσμον ὅτι ὁ Μουκανάκης εἶναι ἐλλειμματίας. Δι’ αὐτὸ καὶ διὰ τὰς 48,600 δραχμῶν εἰς ἀργυρᾶ κέρματα τὰ ὁποῖα εὑρέθησαν εἰς τὸ ταμεῖον τοῦ Μουκανάκη, εἶπον ὅτι εἶναι ἐκ τοῦ ἐλλείμματος τοῦ 200,000 δραχμῶν ἐν ᾧ τὰ χρήματα αὐτὰ εἶναι γνωστὸν ὅτι παρεδόθησαν εἰς τὸν Μουκανάκην ἀπὸ διαφόρους διαχειριστὰς οἱ ὁποῖοι ἐπήγαιναν εἰς αὐτόν, ἐλάμβανον χαρτονόμισμα καὶ παρέδιδον τὰ ἀργυρᾶ κέρματα. Σημειώσατε δὲ ὅτι τὰ ἀργυρᾶ ἐκεῖνα κέρματα εὑρίσκοντο εἰς μεγάλας κάσσας, μέσα δὲ εἰς τὰς μεγάλας κάσσας εὑρίσκοντο ἄλλες μικρότερες κάσσες καὶ μέσα εἰς τῆς μικρότερες αὐτὲς κάσσες σακκίδια εἰς τὰ ὁποῖα ἦσαν τοποθετημένα τὰ κερμάτια, εἶπον λοιπὸν ὅτι αὐτὰ τὰ χρήματα θὰ τὰ περάσωμεν εἰς τὸν λογαριασμὸν καὶ θὰ διαδώσωμεν ὅτι ἐκλάπησαν ἀπὸ τὸ ταμεῖον τὸ εὑρισκόμενον εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν ἀπὸ ἐκεῖνον τὸν ὁποῖον δὲν εἶχε κλειδιὰ νὰ τὸ ἀνοίξῃ. Ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ περιῆλθεν εἰς γνῶσιν τῆς Κυβερνήσεως, περιῆλθεν εἰς γνῶσιν τῶν διαφόρων κ. κ. Ὑπουργῶν τῶν Οἰκονομικῶν τοῦ κ. Κορομηλᾶ, τοῦ κ. Διομήδους, τοῦ κ. Νεγροπόντη, ἡ οἰκογένεια Μουκανάκη ὑπέβαλλεν αἰτήσεις, ἐγένοντο ὑπομνήματα, ἐγένοντο καταγγελίαι, ἀλλ’ οὐδεμία ἐνηργήθη καὶ ἐπὶ ἑπτὰ ἤδη ἔτη οὐδὲν γίνεται. Καὶ διατὶ νομίζετε ὅτι γίνεται τοῦτο; διότι μετὰ μίαν ἐξέλεγξιν τοῦ ταμείου τοῦ σφραγιστοῦ χάρτου ἡ Κυβέρνησις ἔσπευσε νὰ κατάσχῃ περιουσίαν ἀκίνητον τοῦ ἀποβιώσαντος ταμίου, κατέσχε δὲ καὶ χρήματα ξένα συγγενῶν του εὑρισκόμενα παρὰ τῇ Ἐθνικῇ Τραπέζῃ. Ἐπεβλήθη δὲ κατάσχεσις ἐπὶ μιᾶς οἰκίας εὑρισκομένης εἰς τὴν ὁδὸν Ἀριστοτέλους ἀξίας 100,000 δραχμῶν ἡ ὁποία ἐξετιμήθη ἀντὶ 70,000, ἐπίσης ἐπὶ ἄλλης οἰκίας ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Ἀλκιβιάδου ἡ ὁποία ἐξετιμήθη ἀντὶ 49,000 δραχμῶν, ἐνῷ ἡ ἀξία της εἶναι 60.000, ἐπίσης ἐγένετο κατάσχεσις καὶ ἐπὶ ἑνὸς ἀκινήτου κειμένου ἐν Κύμῃ ἀξίας 30,000 δραχμῶν, κατεσχέθησαν δὲ καὶ μετρητὰ 15,000, αἱ ὁποῖαι ἀνήκουν εἰς τοὺς κληρονόμους ἢ ἦσαν κατατεθειμένα εἰς τὴν Τράπεζαν. Σημειώσατε δὲ ὅτι ἐν τῷ μεταξὺ τὸ Δημόσιον ἀπὸ αὐτὰς τὰς 150,000 δραχμῶν εἰσέπραξε ὄχι ἀπὸ αὐτὰ τὰ κατασχεθέντα ἀλλὰ ἀπὸ ἄλλα κονδύλια τὰ ὁποῖα εἶχε νὰ λάβῃ ὁ Μουκανάκης περὶ τὰς 60,000 δραχμῶν, οὕτως ὥστε ὑπολείπεται ἀκόμη συμφώνως πρὸς τὴν ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργείου ἡ ὁποία κατελόγισε τὸν Μουκανάκην μὲ ποσὸν δραχμῶν 150,000, ὑπολείπεται ποσὸν 38,000 δραχμῶν καὶ ὅμως κρατοῦν ὁλόκληρον αὐτὴν τὴν περιουσίαν τῶν κληρονόμων Μουκανάκη καὶ τὴν ξένην ἀκόμη κατασχεμένην διὰ νὰ περιαγάγουν αὐτοὺς εἰς πεῖναν καὶ δυστυχίαν, διὰ νὰ τοὺς στενοχωρήσουν νὰ ἐγκαταλείψουν τὴν περιουσίαν των.

§79Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Καθὼς ἐκθέτητε τὰ πράγματα ὑπολείπεται νὰ λάβῃ τὸ Δημόσιον ποσὸν δραχμῶν 38,000 καὶ ἀπέναντι αὐτῶν κρατεῖ περιουσίαν πολὺ μεγαλυτέραν. Διατὶ οἱ ἐνδιαφερόμενοι δὲν προβαίνουν νὰ πωλήσουν μίαν ἀπὸ αὐτὰς τὰς οἰκίας, νὰ καταθέσουν τὰς 38,000 μὲ ὁποιανδήποτε ἐπιφύλαξιν θέλουν καὶ νὰ ἐλευθερώσουν τὴν λοιπὴν περιουσίαν;

§80Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Εἶχον ἀναθέσει οἱ κληρονόμοι εἰς τὸν κ. Πετσάλην, ὁ ὁποῖος ὅμως ἀνήρχετο καὶ κατήρχετο τὰ Ὑπουργεῖα ἄνευ ἀποτελέσματος, διότι ἐννοεῖται ὅτι ὅλη αὐτὴ ἡ σπεῖρα Γερογιάννης, Κανάκης κλπ.

§81Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Παρακαλῶ κ. Βουλευτά....

§82Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ἡ κλίκα αὐτὴ δὲν ἄφηνε τεχνηέντως νὰ προχωρήσῃ ἡ ὑπόθεσις ἀπὸ τὸ ἓν γραφεῖον εἰς τὸ ἄλλο γραφεῖον καὶ ἠμπόδιζε καὶ τὸν κ. Πετσάλην. Ἀλλὰ ἀφοῦ οἱ ἄνθρωποι κ. Πρόεδρε δὲν εἶναι ἐλλειμματίαι διὰ νὰ πληρώσωσι;

§83Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Διὰ νὰ λάβωσι τὰ ἄλλα χρήματα, διὰ νὰ μὴ μείνωσι ἐν τῇ δυστυχίᾳ, νὰ ἔχωσι δὲ καὶ χρήματα νὰ πληρώσωσι καὶ δικηγόρον διὰ νὰ ἐπιδιώξωσι τὴν ἀναγνώρισιν τῶν δικαίων των.

§84Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Αὐτοὶ ὅμως—καὶ θὰ ἀποδειχθῇ ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐντὸς ὀλίγων ἡμερῶν, διότι ἐγὼ θὰ ἐπαναφέρω τὴν ὑπόθεσιν ἐντὸς δέκα ἡμερῶν, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπισπεύσῃ τὴν ὑπόθεσιν εὑρισκομένην ἐν τῷ Λογιστηρίῳ, ὑποχρεώσῃ δηλαδὴ τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Λογιστηρίου, ὄχι ὅλους, διότι εἶναι μπλεγμένοι καὶ μερικοί, ἀλλὰ ὑπαλλήλους τῆς ἐμπιστοσύνης του καὶ ἐπισπεύσῃ τὴν ὑπόθεσιν καὶ ἀποστείλῃ τὴν δικογραφίαν εἰς τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον— θὰ ἀποδειχθῇ, ὅτι ὄχι μόνον δὲν ὑπάρχει κανὲν ἔλλειμμα ἀπολύτως, ἀλλ’ ὅτι ὀφείλει τὸ Δημόσιον νὰ ἐπιστρέψῃ τὰ χρήματα τὰ ὁποῖα ἔλαβεν καὶ νὰ δώσῃ καὶ 27 χιλιάδας δραχμὰς ἀκόμη εἰς τοὺς κληρονόμους τοῦ Μουκανάκη. Αὐτὸ εἶναι ἀκατανόητον καὶ ὅμως εἶναι ἀληθὲς κ. Πρόεδρε. Ἐδῶ ἔχω ἕνα λογαριασμὸν ἑνὸς ἐλεγκτοῦ τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, τὸν ὁποῖον παρεκαλέσαμεν καὶ μᾶς ἔκαμε τοὺς λογαριασμούς. Δὲν σᾶς λέγω ποῖος εἶναι. Καὶ μᾶς φέρνει μὲ 27 χιλ. δραχμὰς ἐπὶ πλέον τὰς ὁποίας θὰ ὑποχρεωθῇ τὸ Δημόσιον νὰ μᾶς ἐπιστρέψῃ. Ὥστε διατὶ νὰ πωλήσουν τὸ σπῆτι ἢ τὸ ἕνα, ἢ τὸ ἄλλο πρᾶγμα διὰ νὰ πάρουν 38 χιλ. δραχμάς; Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν μειδιᾷ, ἀλλ’ ἐγὼ θὰ σᾶς ἀποδείξω μετ’ ὀλίγας ἡμέρας, ἀφοῦ κάμετε τὴν ἐργασίαν σας, ὅτι θὰ μᾶς ἐπιστρέψητε χρήματα καὶ θὰ σᾶς ἀποδείξω, ὅτι τοὺς κλέπτας αὐτοὺς, τοὺς καταχραστὰς δὲν πρέπει νὰ τοὺς ὑποστηρίζετε καλῇ τῇ πίστει βεβαίως.

§85Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Σᾶς παρακαλῶ νὰ μοὶ εἴπητε διατὶ ἡ οἰκογένεια μέχρι τοῦδε δὲν κατήγγειλεν ἢ μόνον ἀγνώστους διὰ τὴν κλοπὴν καὶ οὐχὶ τὸν κ. Γερογιάννην; Ἡ οἰκογένεια ἐπέδωκε καταγγελίαν.

§86Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Θὰ σᾶς εἴπω διὰ τὴν καταγγελίαν κύριε Ὑπουργέ. Ἡ καταγγελία ἐδόθη εἰς τὰς 22 Ἰουλίου, ἐδόθη ἐπὶ τῆς ἐποχῆς σας καταγγελία εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν καὶ ἐκλείσθη καὶ αὐτὴ εἰς τὸ ἑρμάριον.

§87Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Κατ’ ἀγνώστων.

§88Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Καὶ ποῖος ἤθελε τολμήσει νὰ καταγγείλῃ τὸν κ. Γερογιάννην; Οἱ κληρονόμοι τοῦ Μουκανάκη ἄνθρωποι χωρικοὶ ἠθέλατε νὰ ἔχουν ὅλα τὰ στοιχεῖα τὰ ἀπαιτούμενα;

§89Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Τὰ εἶχον, ἀφοῦ σᾶς τὰ ἔδωκαν.

§90Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ἐγὼ τὰ συνέλεξα κύριε Ὑπουργέ. Δὲν ἔχετε δίκαιον. Δὲν μοὶ τὰ ἔδωκαν, ἐντὸς τριῶν ἡμερῶν συνέλεξα ὅλα αὐτὰ τὰ στοιχεῖα καὶ λυποῦμαι διότι ἔπρεπε νὰ ἔχω καιρὸν διὰ νὰ μαζεύσω περισσότερα πράγματα. Ἡ καταγγελία λοιπὸν ἐδόθη εἰς τὰς 22 Ἰουλίου καὶ μόνον πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἐπήγαμεν ἡμεῖς καὶ τὴν ἐπισπεύσαμεν, διότι ἀνέμενον τὴν ἑπταετῆ παραγραφὴν κ. Πρόεδρε, ὥστε νὰ μὴ ἔχουν ποινικῶς εὐθύνην, αὐτὸ ἦτο τὸ τέχνασμα. Καὶ ἐκάλυπτον ἀπ’ ἐδῶ τὴν ὑπόθεσιν καὶ ἐκάλυπτον ἀπ’ ἐκεῖ τὴν ὑπόθεσιν.

§91Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Πότε ἐδόθη ἡ καταγγελία;

§92Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Εἰς τὰς 22 Ἰουλίου κ. Πρόεδρε.

§93Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ ἰδική μου ἐδόθη εἰς τὰς 22 Ἰουνίου.

§94Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Καὶ ὅμως πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἐξητάσθη ὁ κ. Γερογιάννης, ὁ ὁποῖος ἔλεγεν ἔξω, ὅτι αὐτὸς ὁ Μουκανάκης, ὁ ὁποῖος ἦτο τιμιώτατος καὶ ἠθικώτατος, ὡς ἦτο πράγματι, ἦτο αἰωνίως ἄτακτος. Δὲν ἠξεύρω ποίαν ἀπολογίαν ἔδωσε ἐνώπιον τοῦ Εἰσαγγελέως, διότι δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀποκρύψῃ τὸ περιστατικὸν αὐτὸ ποῦ εὑρέθησαν τὰ τρία κλειδιά; πῶς τὰ ἐπῆρε ὁ Μουκανάκης τὰ χρήματα αὐτά, Κύριε Πρόεδρε καὶ κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ κύριοι Βουλευταί.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συντομώτερα κ. Βουλευτά.

§96Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Εἶναι πολὺ σοβαρὰ ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ κύριε Πρόεδρε. Ἀδικοῦνται χωρικοὶ ἄνθρωποι.

§97Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Κύριε Βουλευτὰ ἐπιτρέπετε νὰ διευκρινίσωμεν ἓν πρᾶγμα;

§98Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Μάλιστα.

§99Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Εἰς βάρος τοῦ Μουκανάκη κατελογίσθη τὸ ἔλλειμμα, τὸ ὁποῖον εὑρέθη εἰς τὸ χρηματοκιβώτιον τῆς Τραπέζης, τὸ ὁποῖον εἶχε τὰ τρία κλειδιά;

§100Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ὄχι.

§101Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Διατὶ μᾶς φέρετε τὸ ἐπιχείρημα αὐτό; διότι μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν αὐτὸ μόνον· ὅτι αὐτοὶ ἐκρατοῦσαν τὰ κλειδιὰ καὶ οἱ τρεῖς καὶ τώρα τὸ ἔλλειμμα τοῦ χρηματοκιβωτίου τῆς Τραπέζης εὑρίσκεται εἰς βάρος τοῦ Μουκανάκη.

§102Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Δὲν τὸ κατελόγισαν ἀκόμη, ἀλλ’ ἐκεῖ ἐβάδιζον.

§103Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Διότι τὸ ἄλλο ἔλλειμμα εἶναι ἔλλειμμα τῆς διαχειρίσεώς του, ὡς ταμίου.

§104Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ὡς ταμίου. Ἀλλὰ θὰ σᾶς εἴπω κύριε Πρόεδρε. Σᾶς παρακαλῶ, ἀκροασθῆτε νὰ σᾶς κάμω μίαν διευκρίνισιν τῆς ὑποθέσεως.

§105Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ναί.

§106Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ἡ τριμελὴς ἐπιτροπὴ ἐξελεγκτική, ἡ ὁποία ἐξήλεγξε τὴν διαχείρισιν τοῦ Ταμείου Σφραγιστοῦ Χάρτου εὑρῆκεν 62 χιλ. δραχμὰς ἔλλειμμα, ὄχι 105 χιλιάδας. Τὸ Ὑπουργεῖον αὐθαιρέτως τὸ ἀνεβίβασεν εἰς 150 χιλ. δραχμάς.

§107Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἀλλὰ ὅλα θὰ ὑπάγουν εἰς τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον.

§108Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Δεύτερον δὲ ἐπέρασαν εἰς τὸν λογαριασμόν, ἀφοῦ εὑρέθησαν εἰς τὸ Ταμεῖον τοῦ Σφραγιστοῦ Χάρτου τὰς 48 χιλ. δραχμάς.

§109Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Αὐτὰ εἶναι.

§110Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Δὲν εἶναι μόνον αὐτό.

§111Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τοῦτο ἤθελον νὰ ἐννοήσω. Τὰς 48 χιλ. δραχμάς, αἱ ὁποῖαι εὑρέθησαν εἰς τὸ Ταμεῖον τοῦ Σφραγιστοῦ Χάρτου, δὲν τὰς ἔφερον εἰς πίστωσίν του;

§112Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ὄχι.

§113Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Διατί;

§114Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὸ πρωτόκολλον.

§115Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Αἱ 48 χιλ. εἶναι χρήματα μετρητά. Διατὶ δὲν τὸν ἐπίστωσαν;

§116Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Διότι λέγουν εἰς τὴν ἔκθεσίν των δὲν εὕρομεν στοιχεῖα ἐὰν πρέπει νὰ καταλογισθοῦν εἰς τὸ Ταμεῖον τοῦτο, ἢ εἰς ἄλλο Ταμεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον εἶχε τὴν διαχείρισιν ὁ Μουκανάκης.

§117Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ποῖον ἦτο τὸ ἄλλο Ταμεῖον;

§118Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Τὸ Ταμεῖον, τὸ ὁποῖον εἶχε τὸ ἓν κλειδί.

§119Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Αὐτὸ ἀκριβῶς εἶναι ἄξιον προσοχῆς, ὅτι τὰς 48 χιλ. τὰς ὁποίας εἶχεν εἰς τὸ ἰδικόν του Ταμεῖον δὲν τὰς κατελόγισαν εἰς τὴν διαχείρισίν του τὴν προσωπικήν, ἀλλὰ τὰς κατελόγισαν εἰς τὴν διαχείρισιν τὴν ὁποίαν εἶχον οἱ τρεῖς μαζύ. Αὐτὸ εἶναι ἀνώμαλον. Διὰ τοῦτο παρακαλεῖται ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἐξακριβώσῃ τί τρέχει;

§120Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Αἱ 200 χιλ. δραχμαὶ ἀπὸ ποῦ ἔλειπον;

§121Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ἀπὸ τὸ Ταμεῖον τῶν 14 ἑκατομμυρίων ἀργυρῶν κερμάτων.

§122Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀπὸ μέσα ἀπὸ τὴν Τράπεζαν;

§123Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ἀπὸ τὴν Τράπεζαν.

§124Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Αὐτὸ εἶναι τὸ ζήτημα.

§125Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Θὰ σᾶς εἴπω, ἀκόμη κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν τὸ ἑξῆς: Πῶς οἱ ἔχοντες τὰ δύο κλειδιὰ ἔλαβον καὶ τὸ τρίτον κλειδὶ ἀπὸ τὸν ἄρρωστον, τὸν πεθαμένον Μουκανάκην καὶ ἤνοιξαν τὸ χρηματοκιβώτιον χωρὶς νὰ παρίσταται εἷς τοποτηρητής, εἷς κληρονόμος τοῦ Μουκανάκη, χωρὶς νὰ παρίσταντο εἷς οἰκονομικὸς ἐπιθεωρητής, ἤνοιξαν οἱ δύο ἀφεντάδες, ὁ Κανάκης καὶ ὁ Γερογιάννης τὸ Ταμεῖον καὶ εὑρῆκαν τὰς 48 χιλ. δραχμὰς.............

§126Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐὰν εἶναι ἔτσι, ὅπως τὸ λέτε ὅτι αὐτοὶ ἐπῆραν τὸ τρίτον κλειδὶ καὶ ἤνοιξαν καὶ ἔπειτα παρουσιάζουν ἔλλειμμα καὶ θέλουν νὰ τὸ θέσουν εἰς βάρος τοῦ Μουκανάκη, τότε τὸ πρᾶγμα βεβαίως εἶναι ἄξιον ἐρεύνης.

§127Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ἔτσι εἶναι κύριε Πρόεδρε καὶ νὰ πιστεύσητε ὅτι σᾶς λέγω, διότι αὐτὲς τῆς γάγλες καὶ μάγλες, τὰς ὁποίας ἔκαμαν τὰ ἔμαθα ἐγὼ καλά. Ἀλλ’ ἐπὶ τέλους κύριε Πρόεδρε δὲν εἶναι ἀξιόμεμπτοι οἱ προκάτοχοι Ὑπουργοὶ τῶν Οἰκονομικῶν, διότι δὲν ἠμπορῶ νὰ μεμφθῶ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἐπειδὴ εἶναι ὀλίγους μῆνας εἰς τὰ πράγματα, δὲν εἶναι ἀξιόμεμπτοι, διότι ἀφῆκαν τόσον σπουδαίαν ὑπόθεσιν ἐπὶ τόσα ἔτη, ἐπὶ ἑπτὰ ἔτη, δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ; Ἀπωλέσθησαν αἱ αἰτήσεις μας καὶ τὰ ὑπομνήματά μας.

§128Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Μὴ λέγετε «μας». Τῶν Μουκανάκηδων. Ἐλπίζω ὅτι σεῖς δὲν εἶσθε κληρονόμος.

§129Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Δυστυχῶς ὄχι. Τῶν Μουκανάκηδων. Τώρα θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐπισπεύσῃ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν. Νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ ἀντελήφθη καὶ τῶν δύο ὑποθέσεων καὶ τὰς θεωρεῖ σπουδαίας, καὶ τὴν κλοπὴν τῶν 210.000 δρχ. καὶ τὸ ἄδικον, τὸ ὁποῖον γίνεται εἰς τὴν οἰκογένειαν αὐτήν, ἀφοῦ σᾶς λέγω ὅτι ὄχι μόνον ἔλλειμμα δὲν ὑπάρχει, ἀλλὰ θὰ ἐπιστρέψῃ καὶ ἄλλα ἡ Κυβέρνησις.

§130Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐὰν τὰ ἐπιστρέψῃ, θὰ εἰπῇ ὅτι εἶναι δίκαιον, καὶ ἐγὼ πρῶτος θὰ χαρῶ.

§131Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Θὰ ἐπιστρέψῃ καὶ ἄλλα, διότι δὲν ἤξευρε ἡ Ἐπιτροπή, ποῦ ἔκαμε τὴν ἐξέλεγξιν, ὅτι ὁ σφραγιστὸς χάρτης, συσκευαζόμενος καὶ ἀποστελλόμενος εἰς τὰς ἐπαρχίας, ἔχει ἔξοδα καὶ ὑπάρχει ἐγκύκλιος τοῦ Ὑπουργείου, ἡ ὁποία δίδει 40 λ. δι’ ἕκαστον φάκελλον, καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ δὲν ἐλογάριασε τὸ ποσὸν αὐτὸ εἰς τὸν ἄνθρωπον. Κατόπιν θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργόν, καὶ ἂν ὑποθέσωμεν ὅτι πράγματι ἦτο ἐλλειμματίας ὁ Μουκανάκης καὶ ὀφείλει τὰς 105.000 δρχ., ἀφοῦ εἶναι βεβαιωμένον ὅτι εἰσεπράχθησαν 67.000 καὶ μένουν μόνον 38.000, νὰ ἄρῃ τοὐλάχιστον τὰς κατασχέσεις παρὰ τῇ Ἐθνικῇ Τραπέζῃ τῶν 30.000, ἀφοῦ κρατεῖ εἰς χεῖράς του τὸ Δημόσιον τὸ σπῆτι τῆς ὁδοῦ Ἀριστοτέλους, ποῦ ἔχει 150.000 καὶ τὸ σπῆτι τῆς ὁδοῦ Ἀλκιβιάδου 60.000 καὶ ἄλλα κτήματα.

§132Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶναι κατελογισμένος καὶ διὰ τὰς 210.000 τῶν κερμάτων.

§133Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Βλέπετε λοιπόν; Τὸν ἔχουν κατελογισμένον καὶ δι’ αὐτὰ ποῦ δὲν εἶχε τὸ κλειδί. Νὰ βάλετε στὰ σίδερα τοὺς ἀνθρώπους, ποῦ κατεχράσθησαν καὶ ὄχι τὸν δυστυχῆ Μουκανάκη. Ἀλλὰ τοὐλάχιστον νὰ ἄρετε τὰς κατασχέσεις τῶν ξένων χρημάτων.

§134Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Διατὶ δὲν κάμουν ἀνακοπήν;

§135Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Διότι εἶναι κορίτσια ὀρφανὰ καὶ δὲν ἔχουν χρήματα. Νὰ σᾶς εἰπῶ καὶ μίαν ἄλλην ὑπόθεσιν; Ὑπῆρχε πρωτήτερα κἄποιος Παπαβασιλείου.

§136Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἀφῆστε ἄλλην ἡμέραν. Εἶνε ἐκτὸς τοῦ θέματος.

§137Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Ἀφῆστε τοὺς ἀνθρώπους νὰ κλέβουν....

§138Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν εἶνε ἀντικείμενον συζητήσεως καὶ νὰ μὴ συνάγετε συμπεράσματα ἐκ τῆς ἀρνήσεώς μας, ὅτι θέλωμεν νὰ καλύψωμεν κατασχέσεις.

§139Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ ἐξετάσω τὸ ζήτημα ἐκ νέου δυνάμει τῶν νέων στοιχείων, τὰ ὁποῖα ἔδωσε σήμερον ὁ κ. βουλευτής, διότι μέχρι σήμερον δὲν ὑπάρχει παρὰ μία καταγγελία ἐκ μέρους τῆς οἰκογενείας κατ’ ἀγνώστων. Τὸ Γενικὸν Λογιστήριον ἔχει καταλογίσει εἰς τὸν ταμίαν αὐτὸν τὸ ἔλλειμμα τοῦ ταμείου ἐκ τῆς διαχειρίσεως τῶν ἀργυρῶν κερμάτων, δηλαδὴ ἐν ὅλῳ 300.000. Ἡ οἰκογένεια ἕως τώρα δὲν ἔχει ζητήσῃ παρὰ μόνον τὰ ἑξῆς δύο, νὰ καταλογισθῶσι ποσὰ καὶ ὑπὲρ τοῦ ταμίου καὶ μίαν καταγγελίαν κατ’ ἀγνώστων. Δυστυχῶς ἡ ἐξέλιξις ὅλων τῶν ταμείων βαίνει συγχρόνως καὶ εἶναι ἀκόμη πολὺ ὀπίσω, εἰς τὰ 908. Ἐπιταχύνομεν τὰ πράγματα ὅσον τὸ δυνατὸν καὶ ἐλπίζομεν ἐντὸς ἑνὸς ἔτους νὰ φθάσωμεν δύο ἔτη καὶ οὕτω νὰ φθάσωμεν καὶ εἰς τὸ ἔτος τῆς διαχειρίσεως τοῦ Μουκανάκη. Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῶν 210.000, ἡ ὑπηρεσία, τὴν ὁποίαν παρεκάλεσα νὰ κάμῃ καὶ νέαν ἐξέλεγξιν, ἐπιμένει εἰς τὴν γνώμην της. Θὰ ζητήσω καὶ νέον ἔλεγχον.

§140Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. συνάδελφον νὰ ἐξετάσῃ εἰδικῶς, διατὶ κατελογίσθη εἰς βάρος τοῦ Μουκανάκη τὸ ἔλλειμμα τοῦ χρηματοκιβωτίου, τοῦ ὁποίου ἐλήφθησαν αἱ τρεῖς κλεῖδες.

§141Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὡς Ὑπουργὸς πρέπει νὰ εἴπω εἶναι διὰ τὰ λεχθέντα διὰ τὸν κεντρικὸν ταμίαν κ. Γερογιάννην. Μέχρι τοῦδε ἐναντίον τοῦ προσώπου αὐτοῦ οὐδὲν ὑπάρχει παράπονον καὶ οὐδεμία ἀμφιβολία περὶ τῆς χρηστότητος τῆς διαχειρίσεως του. Ἐγὼ ὡς Ὑπουργὸς, ἔχω πλήρη ἐμπιστοσύνην, ὅτι ἐκπληροῖ μετὰ πλήρους χρηστότητος καὶ ἀφοσιώσεως τὸ καθῆκόν του.

§142Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Εἴπατε, ὅτι μέχρι σήμερον δὲν εἴδομεν τίποτε, παρὰ μόνον μίαν καταγγελίαν. Λοιπὸν ἐγὼ σᾶς δίδω ἀντίγραφα ὑποβληθέντα εἰς τὸ Ὑπουργεῖόν σας, κατὰ τὸ 1916, τὰ ὁποῖα ἔχουν κρυβῆ εἰς τὰ χρονοντούλαπά σας.

§143Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσωμεν κ. Ὑπουργέ, νὰ μᾶς δώσετε πληροφορίας πληρεστέρας, διὰ τὰς βαρυτάτας κατηγορίας τὰς ὁποίας ἀπήγγειλεν ὁ κ. συνάδελφος.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Λεκανίδης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, διατὶ ἐπιμένει ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ ἐγκαταστήσῃ τὰς Κεντρικὰς ἐνωμοτίας εἰς τὸ οἴκημα, εἰς τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται ἤδη ἐν Ἀθήναις.

§145Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Ἡ παρατήρησίς μου κ. βουλευταί, ἀφορᾷ τὰς κεντρικὰς ἐνωμοτίας. Ἐνθυμοῦμαι ὅτι, ἀπὸ τοῦ 1885 ἀσφαλῶς ὅμως ἦτο καὶ πρότερον, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐνθυμοῦμαι ἐγὼ ὁ ἴδιος ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως. Ἀπὸ τοῦ 1885 τὸ κτίριον τὸ ὁποῖον χρησιμεύει σήμερον ὡς κεντρικαὶ ἐνωμοτίαι ἦτο καὶ τότε μοιραρχία, ἐὰν ἐνθυμοῦμαι καλῶς, εἶχε δύο ὑπόγεια, ἓν ἐκ δεξιῶν καὶ ἓν ἐξ εὐωνύμων, τὰ ὁποῖα χρησιμοποιοῦνται ὡς κτίρια. Τὰ κτίρια ταῦτα εἶναι τοιαύτης καταστάσεως ἐλεεινῆς, ὥστε ἐνθυμοῦμαι τοὐλάχιστον ἐγώ, ὅτι ἐπανειλημμένως ὁ τόπος τῆς πρωτευούσης ἔρριξε κραυγὴν διαμαρτυρίας διὰ τὴν ἐλεεινὴν αὐτὴν κατάστασιν, ἡ ὁποία σημειωτέον, ὅτι μέχρι σήμερον εἶναι πολὺ χειροτέρα. Ὅστις θελήσῃ νὰ ἐπισκεφθῇ τὰ κτίρια ταῦτα εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ ἀναχωρήσῃ κατεχόμενος ὑπὸ μεγάλης θλίψεως, ὑπὸ δεινῆς φρίκης. Δὲν δύναμαι ὅμως νὰ μὴ ὑπομνήσω τὸ ζήτημα αὐτὸ εἰς τὴν Κυβέρνησιν τῶν φιλελευθέρων, διὰ τὴν ὁποίαν νομίζω, ὅτι θὰ ἀπετέλει πάντοτε μίαν κατηγορίαν ἡ κατάστασις αὕτη, δι’ ἕν οἴκημα, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται εἰς αὐτὴν τὴν ἐλεεινὴν κατάστασιν, τὸ ὁποῖον δὲν ἀνήκει εἰς τὸ Δημόσιον καὶ διὰ τὴν παράτασιν τῆς ἐνοικιάσεως, τοῦ ὁποίου δὲν ἔχει οὐδὲν συμφέρον τὸ Δημόσιον, ἕν οἴκημα εἰς τὸ ὁποῖον ἐνδιαιτῶνται χωροφύλακες ἐντὸς τῶν γραφείων, τὰ ὁποῖα δωμάτια εἶναι ἐλεεινοτάτης καὶ βρωμερωτάτης καταστάσεως τὰ ὁποῖα ὄζουν καὶ ἡ δυσοσμία ἀκούεται ἀπὸ τὴν δημοσίαν ὁδόν. Δὲν ἠμποροῦσε νὰ μὴ γεννήσῃ τὴν ἀπορίαν εἰς ἕν οἱονδήποτε, διατὶ ἐξακολουθεῖ νὰ χρησιμοποιῆται ἕν δημόσιον κατάστημα, ὡς κατάστημα, εἰς τὸ ὁποῖον κλείονται πολῖται ἐλεύθεροι πολλάκις δὲ καὶ ἀνωτέρας κοινωνικῆς τάξεως. Διὰ τοῦτο ἠθέλησα νὰ τὸ ὑπομνήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν. Νομίζω, ὅτι θὰ εἶναι σύμφωνος καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ἐκεῖνος, ὅτι πρέπει ἐπὶ τέλους νὰ δοθῇ τέρμα εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν.

§146Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Εἶμαι συμφωνότατος πρὸς τὰς ἀντιλήψεις τοῦ κ. βουλευτοῦ καὶ ἀληθῶς πρὶν νὰ ἀναφέρῃ τὸ ζήτημα εἰς ἐμὲ εὐθὺς ὡς ἔλαβον δικαιοδοσίαν αἱ κεντρικαὶ ἐνωμοτίαι ἐξητάσθησαν κατὰ πόσον δυνάμεθα νὰ ἐξαλείψωμεν τὸ ἄγος αὐτό. Εὑρέθην πρὸ τῆς καταστάσεως, ὅτι ἡ μίσθωσις εἶχεν ἐπέλθῃ ἐπὶ τῆς Ὑπουργίας τοῦ κ. Τσέλου, ἦτο δὲ διὰ μίαν πενταετίαν. Μεθ’ ὅλα ταῦτα ἔδωσα ἐντολὴν νὰ ζητηθῇ ἄλλο οἴκημα, δυστυχῶς γνωρίζετε τὰς δυσκολίας, αἱ ὁποῖαι κατὰ τὴν παροῦσαν κυρίως ἐποχὴν προκύπτουσιν πρὸς ἀνεύρεσιν οἰκήματος ἐν Ἀθήναις. Ἐστάθη ἀδύνατον νὰ εὑρεθῇ. Δηλῶ πρὸς τὴν Βουλήν, ὅτι οἱονδήποτε καὶ ἂν εὑρεθῇ καὶ πρὶν ἐκπνεύσῃ ἡ προθεσμία τοῦ μισθωτηρίου θὰ ἐνοικιασθῇ.

§147Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Τώρα ἔχω καὶ ἄλλην ἐπερώτησιν σχετικήν. Πρόκειται περὶ τῶν ἐνδιαιτημάτων τῶν ἐν τῇ πρωτευούσῃ ἀρχῶν τῆς δημοσίας ἀσφαλείας. Πρὸ ἡμερῶν μετέβημεν μετὰ τοῦ συναδέλφου κ. Μυλωνογιάννη εἰς τὸ ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς. Σᾶς βεβαιῶ δὲν γνωρίζω ἐὰν ἐπεσκέφθητε αὐτὸ τὸ οἴκημα. Ἀλλ’ ἡμεῖς πρὶν ἢ πατήσωμεν τὴν ὁδὸν τοῦ οἰκήματος αὐτοῦ ἠκούσαμεν καὶ ἐκεῖ τὴν δυσοσμίαν τὴν ἀναδιδομένην ἐξ αὐτοῦ. Ἀνήλθομεν ἐπάνω καὶ ἐξεφράσαμεν τὴν ἀπορίαν μας εἰς τὸν ἀρχηγὸν καὶ ὑπαρχηγὸν, πῶς ὑποφέρουν αὐτὴν τὴν κατάστασιν, μᾶς εἶπον, ὅτι ἐπανειλημμένως διεμαρτυρήθησαν, μᾶς εἶπον δὲ συγχρόνως, ὅτι βλέπετε αὐτὰ τὰ γραφεῖα ἐδῶ, αὐτὰ τὰ γραφεῖα χρησιμοποιοῦνται ὡς κρεββάτια τῶν χωροφυλάκων. Τὸ γραφεῖον τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς χρησιμοποιεῖται κάθε βράδυ ὡς κρεββάτι τῶν χωροφυλάκων, δὲν εἶναι ὅμως μόνον τοῦ ἀρχηγοῦ.

§148ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Νὰ περάσητε ἀπὸ τὸ Φρουραρχεῖον.

§149Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Ἀλλ’ ἐὰν θέλετε διέλθῃ ἔξωθεν τοῦ ΣΤʹ ἀστυνομικοῦ τμήματος, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται παρὰ κάτω ἀπὸ τὴν πλατεῖαν τῆς Ὁμονοίας θὰ ἀκούσητε καὶ ἐκεῖ μεγαλητέραν δυσοσμίαν, μίαν βρῶμαν ἀνυπόφορον, θὰ ἰδῆτε τζάμια σπασμένα, πατώματα τρυπημένα, ἕνα σωρὸν βρῶμα, παραθυρόφυλλα σπασμένα, εἶναι δηλαδὴ μία κατάστασις, τὶ νὰ σᾶς εἴπω· δυσφημεῖ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος, διότι εὑρίσκεται ἐντὸς τῆς πρωτευούσης. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ αὐτῇ, κ. Ὑπουργὲ, θὰ σᾶς εἴπω τὰ ἑξῆς, τὰ ὁποῖα γνωρίζει ὁ κ. πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Ἡμεῖς εἰς τὴν Κρήτην, ἔχομεν ἀστυνομικὰ καταστήματα εὐπρεπέστερα καὶ εἰς τὰς πόλεις καὶ εἰς τὰ χωριὰ ἀκόμη. Πῶς κατωρθώθη τοῦτο. Εἴχομεν ψηφίσῃ ἕνα νόμον, ἐνθυμοῦμαι τὰ 18 ἢ 19, δυνάμει τοῦ νόμου τούτου ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, διέτασσε τὰ ὄργανα τῆς χωροφυλακῆς νὰ ἐκλέξωσιν οἱονδήποτε οἴκημα θέλουσιν εἴτε εἰς τὴν πρωτεύουσαν, εἴτε εἰς ἀλλοῦ ὄχι πρωτεύουσαν, διότι ἔχομεν δήμους, ἄλλα χωρία, ἀφοῦ τὸ ἐξέλεξαν τὰ ὄργανα τῆς χωροφυλακῆς διετάσσετο ἡ ἐπισκευή, ἐπισκευάζονται κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ εἶναι χωριστὰ ἡ τραπεζαρία τῶν χωροφυλάκων, χωριστὰ οἱ κοιτῶνες, χωριστὰ τὰ γραφεῖα, χωριστὰ τὰ κρατητήρια καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον καὶ ἡ καθαριότης ἐτηρεῖτο καὶ ἡ ὑγεία τῶν χωροφυλάκων εἶναι ἐξησφαλισμένη. Σημειώσατε, ὅτι ἐδῶ εἰς τὴν πρωτεύουσαν εἰς τὰ ἀστυνομικὰ τμήματα δὲν δύνανται πλέον νὰ κοιμηθῶσιν οἱ χωροφύλακες χωρὶς νὰ πάθωσι, πλεῖστοι ἐκ τῶν Κρητῶν χωροφυλάκων ἔχουσιν ἀσθενήσει, τινὲς δὲ λέγουσιν, ὅτι ἔπαθον καὶ ἀπὸ φθίσιν, ἕνεκα τοῦ ἐνδιαιτήματος εἰς τὸ ὁποῖον παραμένουσιν. Εἶπον, ὅτι σύμφωνα μὲ τὸν νόμον τὸ ἐπιτάσσει ἡ Κυβέρνησις, δυνάμεθα δὲ νομίζω καὶ ἡμεῖς νὰ πράττωμεν τοιοῦτον στηριζόμενοι εἰς τὸ ἄρθρον τοῦ Συντάγματος, ὅτι δύνανται νὰ ἀπαλλοτριωθῶσιν, ἄς εἴπωμεν οὕτω, λόγῳ δημοσίας ἀνάγκης, διότι ἐνῷ εἶναι δημοσία ἀνάγκη, δὲν πιστεύω δὲ νὰ εὑρεθῇ κανεὶς ὅσον καὶ ἂν θέλῃ νὰ ἀντιπολιτευθῇ μίαν Κυβέρνησιν νὰ διαμαρτυρηθῇ καὶ νὰ ἰσχυρισθῇ, ὅτι ἀντίκειται εἰς τὸ Σύνταγμα εἷς τοιοῦτος νόμος. Μόνον διὰ τοιούτου νόμου εἶναι δυνατὸν νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα αὐτό, τὸ ὁποῖον καταντᾷ πλέον νὰ εἶναι ζήτημα ὑπάρξεως καλῆς ἀστυνομίας.

§150Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι καὶ ἑτέρα μέριμνα τοῦ Ὑπουργείου εἶναι καὶ αὐτὴ ἡ ἐξεύρεσις καταλλήλου οἰκήματος διὰ στρατῶνας τῆς χωροφυλακῆς. Ὅσον ἀφορᾷ διὰ τὸ οἴκημα τοῦ ἀρχηγείου ἔχει ἐξουσιοδοτηθῆ ὁ κ. ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς νὰ εὕρῃ κατάλληλον τοιοῦτο, δὲν κατωρθώθη εἰσέτι μέχρι τῆς στιγμῆς καὶ διὰ τὸ πρῶτον καὶ τὸ δεύτερον καὶ τὸ ἕκτον, τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ κ. βουλευτής, σχετικῶς πρὸς τὸ 6ον διεξάγω ἀπὸ εἰκοσαημέρου ἀλληλογραφίαν μὲ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, διὰ τῆς ὁποίας παρεκάλεσα ὅπως ἐπιτάξῃ ἕν οἴκημα οἱονδήποτε κεντρικὸν ἵνα μεταφερθῇ τὸ τμῆμα τοῦτο, διότι ἐστάθη ἀδύνατον νὰ εὑρεθῇ διὰ τῆς νομίμου ὁδοῦ, ἄλλο οἴκημα. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν μοὶ ἀπήντησεν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτάξῃ οἴκημα καὶ νὰ ἐξώσῃ τὸν κόσμον, διὰ νὰ χρησιμοποιήσῃ τὸ οἴκημα διὰ τμῆμα ἀστυνομικόν. Θὰ παρακαλέσω καὶ ἐγὼ τὸν κ. Πρόεδρον νὰ εὕρῃ τὸ μέσον τῆς ἐπιτάξεως ἑνὸς οἰκήματος διὰ τὸ τμῆμα αὐτό. Ἐὰν ὑπάρξῃ ἀνάγκη λήψεως νομοθετικοῦ μέτρου, ὅμοιον ἐκείνου, τὸ ὁποῖον ὁ κ. Βουλευτὴς εἶπεν διὰ τὴν Κρήτην, βεβαίως δὲν θὰ διστάσω νὰ φέρω τοῦτο ὑπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς.

§151ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαστρατῆς, ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, διατὶ μετετέθη ὁ ἐπιθεωρητὴς τῶν δημοτικῶν σχολείων Καρυστίας εἰς τὸ μέσον τοῦ ἔτους, ὑπάλληλος ἱκανώτατος, δοκιμασθεὶς κατὰ τὴν ἐπιστρατικὴν περίοδον, ἐνῷ ἐγνώριζον ὅτι ἡ μετάθεσίς του θὰ ἐπροκάλει τὴν ὑπὸ πᾶσαν οἰκτρὰν ἐντύπωσιν, τὴν ὁποίαν ἐπροκάλεσε καὶ ἡ ὁποία καταρρίπτει τὸ γόητρον τῆς Δικαιοσύνης τῶν Φιλελευθέρων.

§152Δ. ΔΙΓΚΑΣ. (Ὑπουργὸς Παιδείας). Ὁ περὶ οὗ ὁ λόγος ἐπιθεωρητὴς μετετέθη δυνάμει ἀποφάσεως τοῦ ἐποπτικοῦ Συμβουλίου. Ἡ ἀπόφασις τοῦ ἐποπτικοῦ Συμβουλίου ἐλήφθη, διότι ἐν τῷ μεταξὺ εἶχε κενωθῆ ἡ θέσις τοῦ ἐπιθεωρητοῦ Κοζάνης, διὰ τῆς ἀπολύσεως τοῦ ἐκεῖ προσωρινοῦ ἐπιθεωρητοῦ καὶ ἐκ τῆς γνώμης, τὴν ὁποίαν ἐμόρφωσα, ἐπεβάλλετο ἡ ἀπομάκρυνσις τοῦ λειτουργοῦ τούτου ἀπὸ τῆς περιφερείας Καρυστίας. Ἤδη εἶχε δοθῆ ἀφορμὴ εἰς τὸ ἐποπτικὸν συμβούλιον νὰ ἀσχοληθῇ μὲ τὸν ἐπιθεωρητὴν τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως καὶ ἀπὸ τοῦ 1916, διότι φαίνεται δι’ ἀδυναμίαν τινὰ ἴσως τοῦ χαρακτῆρος δὲν ἐτήρει τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν ἔπρεπε νὰ τηρῇ ὡς προϊστάμενος ἀπέναντι τῶν ὑφισταμένων καὶ ἐδημιούργει, ὁτὲ μὲν συμπαθείας, ὁτὲ δὲ ἀντιπαθείας, αἱ ὁποῖαι ἐξεδηλοῦντο συχνότατα. Ἔλαβε μάλιστα ἀφορμὴν ἐξ ὡρισμένου περιστατικοῦ νὰ ἐπιβάλῃ καὶ ποινὴν πειθαρχικήν, νομίζω πρόστιμον ἀπὸ τότε δὲ εἶχε λάβει τὴν ἀπόφασιν, εὐκαιρίας δεδομένης, νὰ μεταθέσῃ τὸν ἐπιθεωρητὴν τοῦτον εἰς ἄλλην περιφέρειαν. Τοιαύτη εἶναι ἡ ἀπόφασις τοῦ ἐποπτικοῦ Συμβουλίου, ἀποχρώντως δεδικαιολογημένη, ἐνεργήθη δὲ συμφώνως μὲ τὸν νόμον.

§153Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Δὲν πρόκειται, κ. Πρόεδρε, περὶ τοῦ προσώπου αὐτοῦ τοῦ ὑπαλλήλου, πρόκειται περὶ τῆς ἰδέας τὴν ὁποίαν προκαλεῖ ἡ μετάθεσις εἰς τοιαύτην ἐποχήν. Ἡ ἐπιστρατικὴ περίοδος μᾶς ἔδωκεν ἀφορμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὸν χαρακτῆρα ὅλων τῶν ὑπαλλήλων, προκειμένου δὲ περὶ ὑπαλλήλου, ὅστις πρόκειται νὰ δημιουργήσῃ ἄλλους χαρακτῆρας, ὁ ὑπάλληλος αὐτὸς λοιπὸν σᾶς βεβαιῶ, ὅτι δύναται νὰ χρησιμεύσῃ ὡς ὑπόδειγμα ὅλων τῶν ὑπαλλήλων, ἡ μετάθεσις δὲ τούτου θεωρεῖται ἀπὸ ὅλην τὴν ἐκεῖ κοινωνίαν ὡς μεγάλη ἀδικία καὶ ὡς τοιοῦτον ἀδίκημα παρεκάλεσα νὰ τὸ διορθώσητε χάριν τοῦ γοήτρου τοῦ κόμματος τῶν φιλελευθέρων· δὲν ἐνδιαφέρομαι διὰ τὸ πρόσωπον, διὰ τὴν ἰδέαν, πρόκειται περὶ δημιουργίας χαρακτήρων ὅλοι δὲ ἐκεῖ τείνομεν, δὲν δημιουργῶμεν δὲ χαρακτῆρας, ὅταν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εὑρέθησαν σταθεροὶ εἰς τὰς ἰδέας των, ἀντὶ νὰ ἀμειφθοῦν τιμωροῦνται.

§154Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Δὲν νομίζω, ὅτι ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ θὰ προὐξένησε κακὴν ἐντύπωσιν εἰς τὴν πόλιν, διότι τὸ κόμμα τῶν φιλελευθέρων εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἰσήγαγεν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἔκαμε νόμους τοῦ Κράτους καὶ τοιαύτας παρέσχεν ἐπαρκεστάτας ἐγγυήσεις δι’ ὅλας τὰς λειτουργίας τῆς διοικήσεως ἐν γένει καὶ διὰ τῆς λειτουργίας τῆς ἐκπαιδεύσεως, ἐφ’ ὅσον δὲ ἡ διοικητικὴ μηχανὴ, κινεῖται ἐντὸς τῶν ὁρίων τῶν ἐπιβαλλομένων, δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν οἱ φιλελεύθεροι νὰ σχηματίσωσι κακὴν ἐντύπωσιν ἐκ τῆς τοιαύτης πράξεως. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἄκυρον τῆς ἀποφάσεως νὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ παρατηρήσω, ὅτι ἐν τῇ σκέψει σας ταύτῃ παρασύρεσθε, διότι ἡ ἀπόφασις αὐτὴ εἶναι δεδικαιολογημένη.

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Σοκκόλης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐπισιτισμοῦ τίνα μέτρα ἔλαβε διὰ τὸ ἔλαιον, κατόπιν τῶν ἀρχικῶς ληφθέντων, ἅτινα ἐπέφερον τὴν γνωστὴν ἔλλειψιν τῶν προϊόντων.

§156Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Διὰ τὸ πρῶτον, ἔλαβον τὴν ἀπάντησιν. Διὰ τὸ δεύτερον ἐρώτημα δυστυχῶς, αἱ ἐξαιρετικαὶ περιστάσεις δὲν μοῦ ἐπιτρέπουν νὰ ἐπεκταθῶ ἐπὶ τοῦ ζητήματος τοῦ ἐλαίου τῆς Κερκύρας. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἀπαντήσῃ εἴ δυνατὸν ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως αὐτῆς, ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ λάβῃ θὰ ἔχωσι τὰς συνεπείας, τὰς ὁποίας ἔσχον τὰ ληφθέντα μέτρα. Εἶμαι δυστυχῶς ὑποχρεωμένος νὰ ἐκθέσω τοὺς λόγους τούτους, διότι εἶναι λόγοι ἐξαιρετικοὶ, γνωρίζομεν τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος συμμορφούμενος μὲ αὐτὴν νὰ μὴ ἀναφέρω γεγονότα, σχετικῶς μὲ τὸ ἔλαιον τῆς Κερκύρας. Τὸ παρελθὸν δὲν μὲ ἐνδιαφέρει, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μέχρι τοῦδε ἐγένετο μᾶς εἶναι ἀδιάφορον. Γίνονται ἀνακρίσεις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐπισιτισμοῦ καὶ εἶναι πολὺ πιθανὸν ἡ Δικαιοσύνη νὰ φέρῃ εἰς φῶς καὶ τὰ ζητήματα τὰ διατρέξαντα σχετικῶς μὲ τὸ ἔλαιον. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μᾶς ἐνδιαφέρει εἶναι τὸ παρὸν καὶ τὸ μέλλον καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐπισιτισμοῦ, νὰ μᾶς εἴπῃ, τὶ σκοπεύει νὰ κάμῃ μὲ τὸ ζήτημα αὐτό, διότι ἓν γνωρίζω. Ἔλαιον Κερκύρας ἐπιταχθὲν 112 τὰς 52 ὀκάδας ἐπετάχθη ἐν Κερκύρᾳ, ἀφίκοντο ἐν Πειραιεῖ τρία φορτία τῆς Μυκάλης, ὅλος ὁ κόσμος γνωρίζει τὶ ἐμοιράσθη ἐν Ἀθήναις καὶ Πειραιεῖ. Τὸ ἔλαιον τῆς Κερκύρας, δὲν γνωρίζω ποῦ διετέθη, ὑπάρχουν οἱ λέγοντες, ὅτι ἰδιαιτέρως πωλεῖται πρὸς 7 δραχ. τὴν ὀκᾶν, δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ βεβαιώσω τοῦτο, ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον γνωρίζουν ὅλοι εἶναι, ὅτι τὸ ἔλαιον Κερκύρας ἐλθὸν εἰς Πειραιᾶ ἐξηφανίσθη, ἐμοίρασαν τὴν μούργα. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν, νὰ μᾶς εἴπῃ, τὶ θὰ κάμῃ εἰς τὸ μέλλον, τὸ παρελθὸν ἀνήκει εἰς τὸ παρελθόν.

§157Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐπισιτισμοῦ). Κύριοι, ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι, ὅτι τὸ ἔλαιον διενεμήθη εἰς τοὺς τόπους τῆς καταναλώσεως μετὰ τὰς ἀντιλήψεις τοῦ γνωμοδοτικοῦ Συμβουλίου, τὸ ὁποῖον ἐβοήθει τὸν τότε προκάτοχόν μας. Δυστυχῶς οἱ παραγωγοὶ ἐνόμισαν, ὅτι δὲν ἱκανοποιοῦνται καὶ δὲν ἐπώλουν, τότε τὸ Ὑπουργεῖον προέβη εἰς τὴν διατίμησιν, εἰς τοὺς τόπους τῆς παραγωγῆς, ἀλλ’ ἐπειδὴ καὶ ἡ διατίμησις ἐκείνη φαίνεται, δὲν ἱκανοποίει τὰς ἀξιώσεις τῆς παραγωγῆς, δὲν κατορθώθη νὰ ὑπάρξῃ προμήθεια ἐλαίου, ὅτε τὸ Ὑπουργεῖον ἠναγκάσθη νὰ ἐπιτάξῃ, ἐκάλεσε εἰς...

§158Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Νὰ μὴ ὁμιλῆτε περὶ τοῦ παρελθόντος, διὰ τὸ παρὸν μόνον, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ σᾶς ἀντικρούσω καὶ δὲν θέλω.

§159Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Διὰ νὰ φθάσω εἰς τὸ παρὸν πρέπει νὰ κάμω τὴν ἱστορίαν τοῦ παρελθόντος. Λέγω λοιπόν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐπιτάσσουσα τὸ ἔλαιον ἐπεκαλέσθη τὴν ἐπικουρίαν τοῦ ἐμπορίου τοῦ ἐλαίου, ἵνα μὴ ὑποτεθῇ, ὅτι θέλει νὰ στεναχωρήσῃ τὸν ὑπάρχοντα ὀργανισμὸν, καὶ ἵνα ἐπικουρήσῃ τὸ ἐμπόριον εἰς τὴν διανομήν. Τὸ ἐμπόριον ὅμως δὲν ἠθέλησεν νὰ συνεργασθῇ καὶ ἠναγκάσθη ἡ Κυβέρνησις νὰ προστρέξῃ εἰς ἑταιρείαν καὶ διὰ τὴν μεταφοράν. Τὸ σύστημα αὐτὸ ἀπέτυχε καὶ ἀπέτυχε κατὰ τὴν γνώμην μου, διότι ἡ τιμὴ ἡ δοθεῖσα δὲν ἱκανοποιεῖ τὴν ἀξίωσιν τῶν παραγωγῶν. Μόλα ταῦτα προσεκομίσθησαν εἰς τὴν ἀγορὰν τοῦ Πειραιῶς ἀρκετὰ ποσὰ, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι βεβαίως πρώτης ποιότητος, αἱ δὲ διανομαὶ δὲν ἔδωσαν ἱκανοποιητικὸν ἀποτελέσματα ἀπὸ τὴν ἄποψιν ταύτην. Ὅταν ἐγὼ ἀνέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐπισιτισμοῦ, εὑρέθην πρὸ ἀποφάσεων τῆς Κυβερνήσεως, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο τὴν αὐτὴν ἢ τὴν ἑπομένην ἡμέραν τῆς ὁρκωμοσίας μου. Δηλαδὴ ἡ Κυβέρνησις πειθομένη, ὅτι αἱ τιμαὶ δὲν ἱκανοποιοῦν τὰς ἀξιώσεις τῆς παραγωγῆς καθώριζε τοιαύτας κατὰ τι ὑψηλεστέρας ἐπὶ τῇ βάσει τῆς περιεκτικότητος τῆς ὀξύτητος συμβουλευθεῖσα πρὸς τοῦτο καὶ τὴν ἐπιστήμην. Αἱ τιμαὶ αἱ καθωρισθεῖσαι θὰ ὁμολογήσετε, ὅτι δὲν εἶναι μεγάλαι, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι δὲν δύνανται νὰ θεωρηθῶσιν καὶ ἐξευτελιστικαί, διὰ τὴν παραγωγήν. Ἐν τούτοις ἡ τάξις ἡ κερδοσκοπικὴ ἡ καταλαβοῦσα ὅλην τὴν κοινωνίαν καὶ δεῖ τὰς παραγωγικὰς τάξεις, δὲν ἐβοήθησεν τὴν Κυβέρνησιν νὰ φέρῃ εἰς τὴν κατανάλωσιν ποσὰ ἐλαίου ἱκανοποιοῦντα τὰς ἀνάγκας τῆς κοινωνίας, διότι παντοῦ, ἐν Κερκύρᾳ, Μυτιλήνῃ, Κρήτῃ, δὲν ἐθεώρησαν οἱ παραγωγοὶ τὰς τιμὰς τοιαύτας, ὥστε νὰ ἔλθῃ εἰς τὴν κατανάλωσιν τὸ ἔλαιον. Διὰ τοῦτο ἐλάβομεν τὸ μέτρον νὰ ἐπιτάξωμεν τὸ εἰς χεῖρας τῶν ἐμπόρων εὑρισκόμενον ἔλαιον καὶ μετὰ τὴν λῆξιν τοῦ πολέμου ἢ καὶ πρὸ τῆς λήξεως αὐτοῦ θὰ εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ καταργήσωμεν τὴν ἐπίταξιν τοῦ ἐλαίου. Πληροφοροῦμαι δὲ, ὅτι ἐν Κερκύρᾳ μέχρι τῆς ὥρας ἐπετάχθησαν 560.000 ὀκάδες. Πληροφορῶ δὲ τὸν κ. συνάδελφον, ὅτι ἐκ τοῦ ἐλαίου Κερκύρας οὐδὲ μία ὀκᾶ διετέθη, ἄνευ γνώσεως τοῦ Ὑπουργείου, διότι αἱ ἑταιρεῖαι καὶ οἱ σιδηρόδρομοι ἔχουσιν διαταγὴν νὰ ἀναγγέλλωσιν τὰ ἀφικνούμενα ποσὰ, τὰ ὁποῖα καταγράφονται ἐπ’ ὀνόματι τοῦ εἰσαγωγέως, παρακολουθοῦνται δὲ εἰς τὴν διάθεσιν τὰ ποσὰ ταῦτα. Παραδίδονται π. χ. εἰς 100 παντοπώλας ἀνὰ μία βαρέλα, οἱ δὲ παντοπῶλαι εἶναι ὑπόχρεοι νὰ διαθέτωσιν αὐτὸ εἰς τὸν λαόν. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἐζητήθη καὶ παρεχωρήθησαν μικρὰ ποσὰ 30–50 ὀκάδων εἰς συνεταιρισμοὺς καὶ κοινωφελῆ ἱδρύματα, ὁμολογῶ ὅτι, τοῦτο ἦτο ὀξύτης τις πολὺ μεγάλης μὴ ἐπιτρεπομένης ἐπιστημονικῶς, ἀλλὰ τοὐλάχιστον οἱ ἔχοντες πεῖραν τοῦ ἐλαίου ἰσχυρίζονται, ὅτι καὶ τοιαῦτα ἔλαια εἰσὶν ἐμπορεύσιμα καὶ ἐξοδεύοντο καὶ εἰς τοὺς καλοὺς χρόνους, ὥστε δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ καταδικάζωμεν τὸ δημόσιον νὰ τὸ πωλήσῃ ὡς σαπονέλαιον ἐφ’ ὅσον εἶναι βρώσιμον. Αὕτη εἶναι ἡ κατάστασις μέχρι σήμερον. Ἐὰν τὸ πράγματα ἀποδείξωσιν, ὅτι ἡ πολιτικὴ αὐτὴ δὲν εἶναι ἡ προσήκουσα, θὰ ἀναμείνωμεν νὰ προτείνῃ ὁ κ. συνάδελφος, τὰ μέτρα του καὶ ἐν καιρῷ θὰ τὰ μελετήσωμεν.

§160Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, μοὶ δίδει ἀφορμὴν νὰ ἐκθέσω πρὸς τὴν Βουλὴν τὸ γεγονός, τὸ ὁποῖον ἔλαβε χώραν ἐν Κερκύρᾳ, μόλις διετάχθη ἡ ἐπίταξις τοῦ ἐλαίου. Αὕτη ἐγένετο εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου ἐποίκιλλε ἀπὸ 120 ἕως 130 δραχμῶν τὴν βαρέλαν τῶν 52 ὀκάδων. Ἔφθασε τότε εἰς Κέρκυραν διαταγὴ τῆς Κυβερνήσεως, καθ’ ἥν τὸ ἔλαιον αὐτῆς ἐπετάσσετο μὲ τιμὴν 112 δραχ. κατὰ βαρέλαν. Φαντάζεσθε ποῖος πανικὸς ἐνέσκηψεν εἰς τὰς ἐμπορικὰς τάξεις, αἱ ὁποῖαι εἶχον ἀποθηκεύσει ἔλαιον πρὸς 120 ἢ 130 δραχμάς. Ἡ Κυβέρνησις συνέλεξε τὸ ἔλαιον, τὸ ὁποῖον εἶχεν εἰς τὰς ἀποθήκας τὸ ἐμπόριον, ἀλλ’ οὐδεὶς ἔμπορος ἠγόραζε πλέον τοιοῦτον ἀπὸ τοὺς παραγωγοὺς τὴν στιγμὴν καθ’ ἥν τὸ ἐμπόριον δὲν ἀγοράζει ἔλαιον, ὁ παραγωγὸς εὑρίσκεται εἰς τὴν θέσιν νὰ μὴ δύναται νὰ παραγάγῃ τοιοῦτον, διότι ὁ παραγωγὸς δὲν ἔχει ἀποθήκας διὰ νὰ ἀποθηκεύσῃ ποσότητας, ἀλλὰ κατασκευάζει καὶ πωλεῖ καὶ πάλιν κατασκευάζει καὶ πωλεῖ. Ὅταν λοιπὸν εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ἔχῃ τὰς ἀποθήκας του πλήρεις, δὲν διαθέτει πλέον νέα δοχεῖα. Ἀλλὰ δύναται ὁ καρπὸς νὰ μένῃ προσδεδεμένος εἰς τὰς ἐλαίας, ὅσον καιρὸν ὁ παραγωγὸς θέλει; Ὁ καρπὸς πίπτει νὰ δανεισθῇ δὲ ὁ ἐλαιοπαραγωγὸς δοχεῖα εἶναι ἀδύνατον, διότι ὁλόκληρος ἡ περιοχὴ εὑρίσκεται ὑπὸ τὰς αὐτὰς συνθήκας, ἔπειτα διὰ νὰ διατηρήσῃ τὰς ἐλαίας χρειάζεται ἅλας καὶ δὲν ὑπάρχει οὔτε τὸ ἅλας, ὅπως δὲν ὑπάρχωσιν καὶ τὰ στοιχεῖα. Δὲν συμφέρει δὲ ἄλλως εἰς τὸν παραγωγὸν νὰ πληρώσῃ τὰ ἔξοδα ταῦτα. Διὰ τοῦτο μέρος τῆς παραγωγῆς κατεστράφη καὶ ἑπομένως ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου ὑψώθη.

§161Γ. ΓΕΡΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ὄχι μόνον τὸ πλεῖστον τῆς παραγωγῆς, ἀλλὰ καὶ ἡ Κέρκυρα, ἡ ὁποία παράγει 14.000.000 ὀκάδες θὰ ἔχῃ ἀρκετὴν ποσότητα ὥστε αἱ 500.000 τοῦ Ὑπουργείου νὰ εἶναι ἐλάχιστον ποσοστὸν αὐτῆς.

§162Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Δὲν εἶναι ἔσοδον γενικὸν, ἀλλὰ ὡρισμένων περιοχῶν. Διὰ τοὺς ἀγνοοῦντας δέ, πρέπει νὰ ὑπομνήσω τὸ ἔθιμον τὸ Κερκυραϊκόν. Ἐκεῖ δὲν γίνεται, ὅ,τι εἰς ὅλην τὴν ἄλλην Ἑλλάδα ὅπου συνάγουσιν τὰς ἐλαίας καὶ ἀμέσως παράγουσιν τὸ ἔλαιον. Ἐκεῖ ὑποστρώνουσι τὸ ἔδαφος τῶν ἐλαιῶν, τοῦ ὁποίου ὁ καρπὸς ὁσάκις πίπτει συνάγεται καὶ ἐξ αὐτοῦ γίνεται τὸ ἔλαιον. Σᾶς εἰδοποιῶ, ὅτι ἡ ἐσοδεία ἐν Κερκύρᾳ δὲν γίνεται κατὰ μίαν μόνον ἐποχὴν. Κατὰ τὰ ἔτη μεγάλης εὐφορίας ἡ ἐσοδεία παρατείνεται καὶ μέχρι τοῦ Ἰουνίου. Ἡ ἐσοδεία δύναταί τις νὰ εἴπῃ, ὅτι εἶναι ἐτησία, διότι πολλάκις ὁ καρπὸς ἐξακολουθεῖ νὰ ὑπάρχῃ ἐπὶ τῶν δένδρων σχεδὸν μέχρι τῆς ἑπομένης ἐσοδείας. Καὶ σήμερον ἀκόμη ὑπάρχει καρπός. Δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ προσδιορίσω τὴν ποσότητα, ἀλλ’ ὑπάρχει ποσότης καὶ διὰ τοῦτο τὸ μέτρον τῆς ἐπιτάξεως, τὸ ὁποῖον ἔφερε αὐτὰ τὰ ἀποτελέσματα τὴν πρώτην φοράν, δὲν λέγω, ὅτι θὰ ἀποτύχῃ αὐτὴν τὴν φοράν, ἀλλ’ εἶχον τὸ καθῆκον νὰ ὑπομνήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, τί ἐγένετο τότε ἵνα τὸ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του, ὅτι θὰ συμβῇ ἴσως καὶ σήμερον. Δὲν πρέπει νὰ λησμονῆτε, ὅτι ἐπειδὴ κατεστράφη μέρος τῆς ἐσοδείας ἡ τιμὴ νὰ ὑψωθῇ. Τὸ ζήτημα δὲ τῆς ὀξύτητος, πῶς θὰ κανονισθῇ; Καὶ εἰς αὐτὸ ἐπιτρέψατέ μου νὰ σᾶς εἴπω τὸ ἑξῆς. Ὑπάρχουσιν οἱ λεγόμενοι δοκιμασταί, οἱ ὁποῖοι εἶναι καλλίτεροι ἀπὸ οἱονδήποτε χημεῖον· σᾶς λέγουσιν ἀμέσως, τί ποιότητος λάδι εἶναι τὸ ἕν καὶ τί τὸ ἄλλο. Πάρετε ἕναν ἀπὸ αὐτοὺς τοὺς δοκιμασμένους, θὰ τὸν πληρώσητε βέβαια ἀκριβά, ἀλλὰ θὰ σᾶς εἴπῃ, τί λάδι εἶναι τὸ ἕν καὶ τί τὸ ἄλλο.

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπιθυμεῖ ἡ Βουλὴ νὰ προχωρήσῃ εἰς τὴν νομοθετικὴν ἐργασίαν;

§164ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως σώματος τελωνειακῆς ἀστυνομίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τελωνειακοῦ κώδικος». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγγυήσεων τοῦ Κράτους πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν διὰ τὴν χορήγησιν δανείων εἰς πρόσφυγας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παροχῆς βοηθημάτων ἐν Ἠπείρῳ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν).

§166ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις, ἵνα ἐπαναληφθῇ αὕτη τὴν 6 μ. μ. αὔριον. (Ὥρᾳ 8.45′ μ. μ.)