1915.10.15

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 20ὴ

Πέμπτη 15 Ὀκτωβρίου 1915.

Προεδρία κ. Κ. Ζαβιτσιάνου.

(Ὥρα 5 35′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ Συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Γνωρίζω πρὸς τὴν Βουλὴν ὅτι: — Οἱ καρραγωγεῖς Ἐλασσῶνος παρακαλοῦσιν ὅπως ἐπιδιορθωθῇ ἡ δημοσία ὁδὸς Τυρνάβου–Ἐλασσῶνος. — Τὸ Ἐμπορικὸν Ἐπιμελητήριον Λέσβου παρακαλεῖ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ μετατροπῆς τῆς πληρωμῆς τῆς δεκάτης τοῦ ἐλαιολάδου κατὰ τὴν ἐξαγωγήν. —Οἱ ἐνοικιασταὶ τοῦ φόρου τῆς δεκάτης τῆς περιφερείας Κοζάνης παρακαλοῦσι ὅπως παραταθῇ ἡ προθεσμία τῆς πληρωμῆς. —Οἱ διαχειρισταὶ τῶν κτημάτων Μιτυλήνης παρακαλοῦσιν ὅπως τοῖς ἐπιτραπῇ ἡ ἐλευθέρα διαχείρισις τῶν καρπῶν τῶν κτημάτων των. — Οἱ χαλαζοπαθεῖς κάτοικοι τῆς ἐπαρχίας Κατωγητῶν Κεφαλληνίας παρακαλοῦσιν ὅπως ληφθῇ πρόνοια περὶ αὐτῶν. — Ἡ κοινότης Μαντινείας παρακαλεῖ ὅπως πληρωθῶσι ἢ ἐπιστραφῶσι τὰ ἐπιταχθέντα ζῷα των. — Οἱ ὁπλαρχηγοὶ παρακαλοῦσιν ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον «περὶ ἀρχηγῶν καὶ ὁπλαρχηγῶν». — Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. Τσουδερὸς, Γ. Μαρκαντωνάκης καὶ Ε. Θεοδωρίδης ὑποβάλλουσιν πρότασιν νόμου «περὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τῶν νόμων περὶ στρατιωτικῶν συντάξεων». — Ὁ βουλευτὴς κ. Μ. Κολώνιας ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ προαγωγῆς μονίμων ὑπαξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν». — Ὁ βουλευτὴς κ. Ἰ. Τρικούπης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ προαγωγῆς μονίμων ὑπαξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν». — Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Σπηλιόπουλος ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ὀνομασίας ἐφέδρων δοκίμων διαχειριστῶν οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας Στρατοῦ». — Ὁ βουλευτὴς κ. Θεμ. Παπαϊωάννου ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ὀνομασίας ἐφέδρων δοκίμων διαχειριστῶν οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας Στρατοῦ». — Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Κοσσονάκος ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ πρώτου ἄρθρου τοῦ νομοσχεδίου «περὶ προαγωγῆς μονίμων ὑπαξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν». — Ὁ βουλευτὴς κ. Μ. Δαζέας ὑποβάλλει τροπολογίας. 1) Ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως ἄρθρων τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 425 νόμου περὶ στρατολογίας», καὶ 2) ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τινων τῶν νόμων ͵ΔΝΖʹ ͵ΔΡΙΚʹ, 293 καὶ 641 «περὶ συστάσεως δήμων καὶ Κοινοτήτων.» — Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Δαγκλῆς ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 430 νόμου «περὶ στελέχους ἐφέδρων ἀξιωματικῶν καὶ ἐφέδρων στρατιωτικῶν ὑπαλλήλων τοῦ κατὰ ξηρὰν Στρατοῦ.» — Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Τ. Μπασιᾶς ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως ἄρθρων τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 425 νόμου περὶ στρατολογίας.» — Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Χατζηγιάννης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀνομασίας ἐφέδρων δοκίμων διαχειριστῶν οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας Στρατοῦ». — Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Π. Βουρλούμης καὶ Χρ. Μεϊντάνης ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀναγραφῆς ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν πιστώσεως δι’ ἀρωγὴν τοῦ ἔργου τῆς περιθάλψεως τῶν θυμάτων τῶν πολέμων 1912–1913.» — Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ι. Μάνος, Ι. Τομπάζης καὶ Α. Μιαούλης ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀνομασίας δοκίμων διαχειριστῶν οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας Στρατοῦ». —Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Ἀλεξανδρῆς καὶ Δ. Χατζηγιάννης ὑποβάλλουσι τροπολογίαν εἰς τὸ τέλος τοῦ ἐδαφίου αʹ. τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀνομασίας ἐφέδρων δοκίμων διαχειριστῶν οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας Στρατοῦ». — Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Βουρλούμης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ πλεονεξίας καὶ αἰσχροκερδείας ἐπὶ τῶν τιμῶν τῶν τροφίμων καὶ ἄλλων ἀντικειμένων ἐν καιρῷ ἐπιστρατεύσεως». —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Θ. Γοῦσκος, Α. Τ. Μπασιᾶς, Π. Φλέσσας, Κ. Καλομενόπουλος, Ε. Θεοδωρίδης καὶ Μ. Στεφανίδης ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ὀνομασίας ἐφέδρων διαχειριστῶν οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας Στρατοῦ». — Ἡ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ὀνομασίας καὶ προαγωγῆς ἐφέδρων ἰατρῶν». — Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ πλεονεξίας καὶ αἰσχροκερδείας ἐπὶ τῶν τιμῶν τῶν τροφίμων, καὶ ἄλλων ἀντικειμένων, ἐν καιρῷ ἐπιστρατεύσεως». — Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Σ. Γερομίχας καὶ Τ. Μπότσαρης ζητοῦσι τὸν διορισμὸν εἰδικῆς ἐπιτροπῆς πρὸς ἐπεξεργασίαν τῆς προτάσεως νόμου «περὶ ἀπονομῆς προνομίου ἀποκλειστικῆς κατασκευῆς φωταερίου ἐκ λιγνίτου εἰς τοὺς Κ. καὶ Γ. Τασσόπουλον». Καταρτίζεται ἐπὶ τούτῳ ἐπιτροπὴ ἐκ τῶν κ. κ. Π. Δαγκλῆ, Δ. Γκλαβᾶ, Γ. Γκάλκου, Κ. Μελᾶ, Σ. Γερομίχα καὶ Ι. Πισπιρῆ. — Παραπέμπεται ἐπίσης εἰς ἐπιτροπὴν καταρτιζομένην ἐκ τῶν κ.κ. Σ. Δεληγιάννη, Γ. Φικιώρη, Σ. Τσακοπούλου, Ν. Βελέντζα, Π. Βαρβιτσιώτη καὶ Γ. Νοταρᾶ ἡ πρότασις νόμου «περὶ προσθήκης διατάξεως εἰς τὸ ἄρθρον 28 τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 344 π. ἔ. νόμου». —Ἐπίσης παραπέμπεται εἰς ἐπιτροπὴν ἐκ τῶν κ.κ. Μ. Κολώνια, Ν. Βελέντζα, Μ. Στεφανίδου, Γ. Καντιάνη, Π. Πετροπουλάκη, Θ. Φαρμακοπούλου καὶ Δ. Τσιτσάρα, ἡ πρότασις νόμου «περὶ προαγωγῆς ἐνωμοταρχῶν».

§2Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Ἔχει ὑποβληθῆ νομοσχέδιον περὶ προαγωγῆς ὑπαξιωματικῶν. Σᾶς παρακαλῶ νὰ παραπεμφθῇ καὶ αὐτὸ εἰς τὴν ἐπιτροπήν.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§4Γ. ΑΔΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Νὰ μοῦ δώσετε τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος. Ἐξετοξεύθησαν κατ’ ἐμοῦ τοιοῦτοι λόγοι, ὥστε δὲν δύναμαι πλέον νὰ παραμείνω ἐνταῦθα ἀδικαιολόγητος.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τί συνίσταται τὸ ζήτημα αὐτό; Κατὰ τὸν κανονισμὸν πρέπει πρῶτον νὰ τὸ καθορίσητε.

§6Γ. ΑΔΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Εἶναι ζήτημα τιμῆς.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τότε ἔχετε τὸν λόγον.

§8Γ. ΑΔΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἔλαβον, Κύριοι, τηλεγράφημα ἐκ Θεσσαλονίκης, διὰ τοῦ ὁποίου μὲ πληροφοροῦν, ὅτι μία τῶν ἐκεῖ ἐκδιδομένων ἐφημερίδων ἀνέγραψεν ὅτι συνάδελφοί μου βουλευταὶ μὲ ὕβρισαν δῆθεν ἐν τῇ Βουλῇ, ἀποκαλέσαντές με παρείσακτον καὶ κακῆς πίστεως, ὡς ἐγκαταλείψαντα δῆθεν τὸ κόμμα τῶν Ἐθνικοφρόνων εὐθὺς μετὰ τὴν ἐκλογήν μου, ἐνῷ εἶχον ἐκτεθῆ ὡς Γουναρικὸς καὶ ὀφείλω ἀκόμη εἰς τὸ κόμμα τῶν Ἐθνικοφρόνων τὰ ἔξοδα τῆς ἐκλογῆς μου. Τοιαύτας συκοφαντίας... (Διαμαρτυρίαι ἐκ δεξιῶν)... δὲν ἠμπορῶ νὰ ἀφήσω ἄνευ ἀπαντήσεως. Διὰ ν’ ἀποδειχθῇ τὸ ἀβάσιμον αὐτῶν καταθέτω πληθὺν ἐπιστολῶν καὶ τηλεγραφημάτων ἐξ ὧν ἀποδεικνύεται ὅτι ἐγὼ νοσηλευόμενος ἐν Ἀθήναις κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ ἐκλογικοῦ ἀγῶνος ἔλαβον τὴν πληροφορίαν, ὅτι περιελήφθην εἰς τὸν Γουναρικὸν συνδυασμόν. Ἐτηλεγράφησα ἀμέσως ὅτι δὲν δέχομαι, διότι ἡ ὑγεία μου εἶχε κλονισθῆ σοβαρῶς. Ὅταν ἀνηγγέλθη ἡ ἐπιτυχία μου ἐνόμισα ἐπιβαλλόμενον νὰ δηλώσω φιλίαν εἰς τὸ κόμμα τῶν Φιλελευθέρων, οὗτινος ἀνέκαθεν ἠσπαζόμην τὰς ἀρχάς.

§9Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ὁ κ. βουλευτὴς εἶναι ἐκτὸς τοῦ Κανονισμοῦ, δὲν ἔπρεπε νὰ τοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἀναγνώσῃ λόγον ἀπὸ χειρογράφου καὶ νὰ ἀπευθύνῃ ὕβρεις.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε βουλευτὰ παρακαλῶ νὰ ἡσυχάσητε, διότι πρόκειται περὶ ζητήματος προσωπικοῦ· ἄλλως τε ἡ Βουλὴ παρέσχε τὴν ἄδειάν της.

§11ΦΩΝΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§12ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§13Γ. ΑΔΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἐννοῶ νὰ ἐκκαθαρίσω τὰς ἐναντίον μου κατηγορίας. (Θόρυβος.)

§14Γ. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Κάτω, κάτω.

§15Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. (Πρὸς τὸν κ. Μπαλτατζῆν). Δὲν εἶναι κατάστασις αὐτή· εἶναι ἐντροπὴ νὰ μὴ ἀφίνητε τὸν ῥήτορα νὰ ὁμιλήσῃ.

§16Κ. ΜΕΛΑΣ. Αἱ διαμαρτυρίαι ἔχουν σκοπὸν τὴν ἀπόκρυψιν τῆς ἀληθείας. (Πρὸς τοὺς θορυβοῦντας). Δὲν σᾶς συμφέρουν αὐτὰ ποῦ θὰ πῇ καὶ δι’ αὐτὸ χαλᾶτε τὸν κόσμον.

§17Π. ΑΓΓΕΛΙΔΗΣ. Πρέπει νὰ σεβασθῆτε τὸ Προεδρεῖον διότι αὐτὸ τὸ ὁποῖον γίνεται εἶναι ἀπρεπές.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ εὑρεθῶ εἰς τὴν ἀνάγκην ν’ ἀνακαλέσω εἰς τὴν τάξιν πάντα ἐκ τῶν κυρίων βουλευτῶν, ὅστις δὲν θὰ ἐπέτρεπεν εἰς τὸν ῥήτορα νὰ συνεχίσῃ τὴν ὁμιλίαν του.

§19Δ. ΤΕΡΖΑΚΗΣ. Πρέπει νὰ ἡσυχάσουν οἱ θορυβοῦντες.

§20Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ διακοπῇ ἡ Συνεδρίασις ἐπὶ 5′ λεπτὰ διὰ ν’ ἀποκατασταθῇ ἡ τάξις.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ Συνεδρίασις ἐπὶ 5 λεπτά. (Ὥρα 5. 55′ μ. μ.) Μετὰ τὴν διακοπὴν (Ὥρα 6.5′ μ.μ.)

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα Συνεδρίασις. Ὁ κ. Ἀδαμαντίδης ἔχει τὸν λόγον.

§23Γ. ΑΔΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Μετὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς ἀληθείας ὅσον ἀφορᾷ τὸ προσωπικόν μου ζήτημα, θεωρῶ ὑποχρέωσίν μου νὰ δηλώσω ὅτι αἱ αἰτιάσεις, τὰς ὁποίας ἀπέδωκαν κατὰ τῆς ἐν ταῖς Νέαις Χώραις διοικήσεως εἰς προηγουμένην Συνεδρίασιν τινὲς βουλευταί, στρεφόμεναι ὁλοκληρωτικῶς κατὰ τῆς Παλαιᾶς Ἑλλάδος καὶ ὄχι κατὰ ἐκτραπέντων ὡρισμένων ὀργάνων εἶναι ἄδικοι. Ἐπαναλαμβάνω καὶ διακηρύττω ὅτι εἰς τὰς θυσίας τῆς Παλαιᾶς Ἑλλάδος ὀφείλουν αἱ Νέαι Χῶραι τὴν ἐλευθερίαν των. Εἶναι ἀξιέπαινοι μὲν αἱ Νέαι Χῶραι διότι ὑπὸ δυσβάστακτον δουλείαν αἰώνων κατώρθωσαν καὶ διετήρησαν τὸν Ἐθνισμόν των, ἀλλ’ ἄξιον ἐπίσης τιμῆς καὶ εὐγνωμοσύνης καὶ δόξης εἶναι καὶ τὸ μικρὸν Ἐλεύθερον Βασίλειον, τὸ ὁποῖον δὲν ἐφείσθη οὔτε αἵματος οὔτε χρήματος διὰ νὰ ἐνισχύῃ τὸν Ἐθνισμὸν ἐκείνων καὶ ὅταν ἦλθεν ἡ ὥρα ἔρριψεν εἰς τὴν πλάστιγγα ὅλας του τὰς δυνάμεις διὰ νὰ θραύσῃ τὰς ἁλύσεις τῶν δούλων ἀδελφῶν του. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια καὶ ὅσα ἐλέχθησαν ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Λέσβου ἀποτελοῦν μαύρην ἀχαριστίαν καὶ θὰ δώσουν εἰς τοὺς ξένους καὶ εἰς τοὺς ἐχθρούς μας ἀφορμὴν νὰ παρεξηγήσουν ἡμᾶς τοὺς ἐκ τῶν Νέων Χωρῶν, ὅτι νοσταλγοῦμεν τὴν δουλείαν. (Χειροκροτήματα).

§24Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ μοῦ δώσητε τὸν λόγον, διότι θέλω νὰ ἀπαντήσω δύο λόγια εἰς τὸν κ. προλαλήσαντα. Εἶναι προσωπικὸν τὸ ζήτημα καὶ ἐννοῶ νὰ ὁμιλήσω καὶ νὰ διαμαρτυρηθῶ.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι προσωπικόν. Ἀφήσατέ το, κύριε Βασιλακάκη.

§26Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Ὄχι, εἶναι προσωπικόν. Κύριοι Βουλευταί, προχθὲς ἀνερχόμενος ἐπὶ τοῦ βήματος ἕνα κυρίως εἶχον σκοπόν, νὰ κρούσω τὸν κώδωνα τοῦ κινδύνου εἰς τὸν ὁποῖον φερόμεθα μὲ τὰ φορολογικὰ βάρη, μὲ τὰ ὁποῖα ἐξακολουθητικῶς, κατὰ τὴν γνώμην μου καὶ κατὰ τὴν κρίσιν μου, ἐπιβαρύνομεν τὸν λαόν, καὶ ἀκόμη νὰ καταγγείλω εἰς τὴν Βουλὴν τοὺς ὑπαλλήλους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι καταχρώμενοι τῆς θέσεώς των λέγουν λόγια, τὰ ὁποῖα δὲν ἔπρεπε νὰ λέγουν, καὶ μάλιστα τοιαῦτα, ὥστε νὰ κάμνουν τὸν κόσμον νὰ ἀγανακτῇ μὲ τὴν δημιουργουμένην κατάστασιν εἰς τὰς Νέας Χώρας. Αὐτὰ ἦλθον νὰ καταγγείλω, μετὰ μεγάλης μου δὲ ἐκπλήξεως εἶδον ὅτι μὲ παρεξήγησαν διὰ νὰ ἐννοήσουν ὅτι ἐγὼ δῆθεν ἦλθα νὰ ἐνισχύσω αὐτούς, οἱ ὁποῖοι φέρονται τοιουτοτρόπως καὶ τὸ χειρότερον ὅτι ἐγὼ εἶμαι ἐκεῖνος ποῦ ἦλθα νὰ σπείρω ζιζάνια μεταξὺ τῶν λαῶν τῆς Παλαιᾶς καὶ Νέας Ἑλλάδος. Διεμαρτυρήθην ἐπανειλημμένως ἐναντίον ἐκείνων ποῦ μὲ παρεξήγησαν τοιουτοτρόπως, ἀλλὰ δὲν κατώρθωσα ἀκόμη δυστυχῶς νὰ κάμω νὰ μὲ ἐννοήσουν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐννοοῦν μὲ πάντα τρόπον νὰ μὲ παρεξηγοῦν ἀκόμη. Ἐλυπήθην δὲ σφόδρα ὅταν βουλευτής, καὶ μάλιστα ἀνήκων εἰς τὸ κόμμα εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκω καὶ ἐγώ, εἰς τὸ κόμμα τῶν Φιλελευθέρων, δὲν ἠρκέσθη νὰ διαμαρτυρηθῇ δῆθεν καὶ νὰ δημοκοπήσῃ εἰς βάρος μου ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, ἀλλ’ ἀπετάθη καὶ εἰς τὰς στήλας τῆς ἐφημερίδος «Ἑστία», ἵνα δημοκοπήσῃ καὶ ἐκεῖθεν ἀκόμη μίαν φοράν. — Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν Ἀναφορῶν καὶ Ἐρωτήσεων. Ὁ κ. Φίλιος ἔχει τὸν λόγον, ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Κορμπαλῆς Τρικκάλων.

§27Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Ἡ αἴτησίς μου ἀφορᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὁ ὁποῖος ἀπουσιάζει. Οἱ κάτοικοι Κορμπαλῆς παραπονοῦνται ἐναντίον ὡρισμένων ἰδιοκτητῶν, οἱ ὁποῖοι ἐπὶ ἔτη τώρα δὲν ἔχουσιν ἐπισκευάσει τὰς οἰκίας, τὰς ὁποίας παρέχουν εἰς τοὺς κολλήγους, καίτοι ἔχουσι τοιαύτην ὑποχρέωσιν ἐκ τῶν κολληγικῶν σχέσεων. Κινδυνεύουν νὰ καταπέσουν ὅλαι αἱ οἰκίαι, πλησιάζει δὲ ὁ χειμὼν καὶ διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας νὰ λάβῃ πρόνοιαν περὶ αὐτῶν. Βεβαίως ὅπως προστατεύομεν τοὺς ἰδιοκτήτας ἀπέναντι τῶν κολλήγων, πρέπει καὶ ἐξ ἑτέρου νὰ προστατεύσωμεν καὶ τοὺς κολλήγους ἀπέναντι τῶν ἰδιοκτητῶν.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καλδῆς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς τῶν πεμπτοετῶν φοιτητῶν τῆς Ἰατρικῆς.

§29Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅτε ἡ φοίτησις εἰς τὴν Ἰατρικὴν σχολὴν τοῦ Πανεπιστημίου ἦτο τετραετής, οἱ φοιτηταὶ προσκαλούμενοι εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ ἐζήτουν καὶ ἐλάμβανον ἀναβολὴν κατατάξεως, ἥτις συνέπιπτε πάντοτε μὲ τὸ τέρμα τῶν Πανεπιστημιακῶν των σπουδῶν. Ἦλθεν ὅμως ὁ νέος νόμος τοῦ 1911 περὶ νέου ὀργανισμοῦ τοῦ Πανεπιστημίου, ὁ ὁποῖος προσέθηκεν εἰς τὰ τέσσαρα ἔτη καὶ πέμπτον ἔτος. Συμβαίνει λοιπὸν τώρα, ὥστε οἱ φοιτηταὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἔχοντες ὑπ’ ὄψιν τὴν τετραετῆ φοίτησιν ἐζήτησαν καὶ ἔλαβον ἀναβολὴν κατατάξεως, συμβαίνει, λέγω, ὥστε ἡ ἀναβολὴ αὕτη νὰ λήγῃ ἐν τῷ μέσῳ τοῦ Ἀκαδημαϊκοῦ πέμπτου ἔτους. Τὸ τοιοῦτον ὅμως αἴρει αὐτὸν τοῦτον τὸν σκοπόν, τὸν ὁποῖον ἔχει ἡ σχετικὴ διάταξις, ἡ περὶ ἀναβολῆς. Διὰ τοῦτο οἱ ἀναφερόμενοι παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως θελήσῃ καὶ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν δικαίαν ἀξίωσίν των, ὥστε νὰ παραταθῇ ὁ χρόνος τῆς ἀναβολῆς ἐπὶ ἓν ἔτος ἀκόμη, ἵνα ἡ λῆξις αὐτῆς συμπέσῃ μὲ τὴν λῆξιν τῶν σπουδῶν των.

§30Χ. ΡΟΔΟΚΑΝΑΚΗΣ. Καὶ ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ λάβῃ ὑπὸ σημείωσιν τὴν δικαίαν αὐτὴν αἴτησιν.

§31Λ. ΚΑΛΒΟΚΟΡΕΣΗΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφοράν.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γκλαβᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν βιβλιοπωλῶν καὶ συγγραφέων διδακτικῶν βιβλίων.

§33Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Εἶναι ἀληθές, Κύριε Πρόεδρε, ὅτι ὁ νόμος περὶ διδακτικῶν βιβλίων, προκειμένου περὶ μονοπωλίου ἀπέτυχε, καὶ ἀπέτυχε κατὰ τρόπον οἰκτρότατον. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἠκούσθησαν ἐν τῇ Βουλῇ ταύτῃ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Βουλευτικὴν περίοδον μακραὶ συζητήσεις καὶ πεφωτισμέναι ὑπὸ πᾶσαν ἔποψιν, αἱ ὁποῖαι δυστυχῶς δὲν κατέληξαν εἰς οὐδὲν πρακτικὸν ἀποτέλεσμα. Ἔχω τὴν εἴδησιν ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας ἔχει ἤδη πληροφορηθῇ ὅτι παντοῦ ὑπάρχει ἔλλειψις διδακτικῶν βιβλίων τόσον εἰς τὴν κατωτάτην ὅσον καὶ εἰς τὴν μέσην ἐκπαίδευσιν. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἐγένετο τελευταίως νομοθετικὴ παρέμβασις, διὰ ταύτης δὲ ἐξουσιοδοτήθη ὅπως τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον, διὰ Διατάγματος κανονιστικοῦ καθιστᾷ εὐθηνώτερα ταῦτα διὰ τῆς ἐλαττώσεως τοῦ βιβλιοσήμου μέχρι 20 ἐπὶ τοῖς ἑκατόν. Ἀλλὰ φρονῶ ὅτι τοῦτο δὲν εἶναι κυρίως ἡ αἰτία τῆς ἐλλείψεως τῶν διδακτικῶν βιβλίων, ἀλλὰ κυρίως ἡ αἰτία εἶναι ἡ καπήλευσις καὶ ἡ ἐκμετάλλευσις ἐκ μέρους τῶν διαφόρων ἐργολάβων, διότι εἶναι ἀληθές, Κύριε Πρόεδρε, ὅτι βιβλία ἐγκεκριμμένα παρὰ τοῦ Κράτους καταναλίσκονται καὶ ἔξω αὐτοῦ εἰς τὴν Κύπρον, εἰς τὴν Αἴγυπτον, εἰς τὴν Ἀμερικήν, ὅπου ὑπάρχει Ἑλληνισμός. Σημειωτέον ὅτι, ἐπειδὴ ἐκεῖ πωλοῦνται ἄνευ βιβλιοσήμου τὰ βιβλία, δι’ αὐτὸ οἱ ἐργολάβοι τὰ πωλοῦν ἐκεῖ, καὶ ἐντεῦθεν ἡ ἔλλειψις, ἡ ὁποία παρατηρεῖται εἰς τὸ Κράτος. Ὑποθέτω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας θὰ ἔχῃ λάβῃ πανταχόθεν τοιαύτας διαμαρτυρίας καὶ τέλος πάντων πρέπει νὰ παρέμβῃ ἵνα παρέλθῃ καὶ αὐτὴ ἡ νέα κατάστασις, ἡ ὁποία πραγματικῶς δὲν τιμᾷ τὸ Κράτος, διότι δὲν ἔλαβε μίαν γενναίαν ἀπόφασιν προκειμένου περὶ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι καὶ ἐθησαύρισαν ἀλλὰ καὶ δυστυχῶς δὲν ἀνταπεκρίθησαν εἰς τὰς αἰτήσεις τῆς Πολιτείας.

§34Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Θὰ συνεννοηθῶ μετὰ τῆς ὑπηρεσίας καὶ θὰ φέρω τὸ ζήτημα εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καλομενόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν ἐφέδρων βοηθητικῶν φαρμακοποιῶν.

§36Κ. ΚΑΛΟΜΕΝΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰς αἰτήσεις τῶν φαρμακοποιῶν, αἱ ὁποῖαι ταὐτίζονται μὲ τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν ἡ ἐπιτροπὴ τῆς Βουλῆς ἐκφέρει ὅπως ὀνομασθῶσιν ἔφεδροι φαρμακοποιοὶ μὲ βαθμὸν ἀντιστοιχοῦντα εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ καὶ οἱ μὴ ἔχοντες ἄδειαν μὲ τὸν βαθμὸν τοῦ λοχίου. Δίκαιον εἶναι καὶ χάριν τοῦ στρατεύματος καὶ χάριν αὑτῆς νὰ ληφθῇ τοιοῦτον μέτρον. Ἐλπίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν θὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα καὶ θὰ ἀποδώσῃ τὸ δίκαιον.

§37Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὰ αἰτήματα τῆς αἰτήσεως ταύτης τῶν ἐν ἐπιστρατεύσει εὑρισκομένων φαρμακοποιῶν συμπίπτουσι μὲ τὸ περιεχόμενον τῆς τροπολογίας, τὴν ὁποίαν ἔχω ὑποβάλῃ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ ὀνομασίας καὶ προαγωγῆς ἐφέδρων ἰατρῶν. Ἐπιφυλάσσομαι δὲ ὅταν ἔλθῃ ὑπὸ συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο νὰ διατυπώσω ἄρθρον, τὸ ὁποῖον νὰ ἱκανοποιῇ τὴν τάξιν αὐτὴν τῶν ἀδικουμένων ἐπιστημόνων. Δι’ αὐτὸ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ὅπως λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν τροπολογίαν μου ἐκείνην καὶ τὴν μελετήσῃ καὶ προσδώσῃ τὸ δίκαιον εἰς τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς.

§38Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Συνενῶ καὶ ἐγὼ τὰς συστάσεις μου καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως λάβῃ μέτρα πρὸς ἱκανοποίησιν τῶν ἀδικηθέντων τούτων ἀνθρώπων.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μπουρνιᾶς ὅπως καταθέσῃ ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Κύμης, παραπονουμένων κατὰ τῆς ἐπιτροπῆς τῶν γαιανθρακωρυχείων Κύμης, διατὶ δὲν συμμορφοῦται πρὸς τὸν νόμον, ἀλλ’ ἀναγκάζει αὐτοὺς νὰ μεταβαίνωσιν εἰς Καλομεριάναις πρὸς ἀγορὰν γαιανθράκων πρὸς δραχμὰς 2.50.

§40Ι. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Πρὸ ἔτους ἐψηφίσθη νόμος, διὰ τοῦ ὁποίου ἡ Ἑταιρία ἀνθρακωρυχείων Κύμης ὑποχρεοῦται νὰ παραχωρῇ εἰς τοὺς κατοίκους Κύμης γαιάνθρακας ἀντὶ ὡρισμένου τιμήματος. Ἤδη ὅμως οἱ κάτοικοι ἐκεῖνοι παραπονοῦνται ὅτι ἡ ἑταιρία δὲν συμμορφοῦται πρὸς τὸν Νόμον ἐκεῖνον, ἀλλὰ ἐξαναγκάζει αὐτοὺς νὰ ἀγοράζουν τοὺς γαιάνθρακας πρὸς 2,50 δραχ. κατὰ 100 ὀκάδας, ἐνῷ κατὰ τὸν νόμον ἔπρεπε νὰ ἀγοράζουν πρὸς 50 λεπτὰ κατὰ 100 ὀκάδας. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως λάβῃ σύντονα μέτρα καὶ ζητήσῃ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πετροπουλάκης ὅπως καταθέσῃ τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου Γυθείου.

§42Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Χθὲς ἐγένετο μακρὰ συζήτησις ἐκ μέρους πολλῶν συναδέλφων ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀνεπάρκειαν τοῦ σίτου, τοῦ διανεμομένου εἰς τὰς διαφόρους πόλεις. Εἶχον λάβει τηλεγράφημα ἀπὸ χθές, ἀλλ’ ἐπειδὴ δὲν θὰ ἤμην ἐν τάξει μὲ τὸν Κανονισμόν, δὲν ἐζήτησα νὰ λάβω τὸν λόγον καὶ ἐνεγράφην νὰ ὑποβάλω τὸ τηλεγράφημα τοῦτο εἰς τὴν Βουλήν. Τὸ Κοινοτικὸν Συμβούλιον Γυθείου ἀπὸ πολλοῦ χρόνου συνῆλθε καὶ ἔλαβεν ὅλα τὰ μέτρα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ ἀνταποκριθοῦν εἰς τὴν σιτάρκειαν τοῦ τόπου. Ἀτυχῶς τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἔλαβε τόσον τὸ Κοινοτικὸν συμβούλιον ὅσον καὶ τὰ λοιπὰ σωματεῖα δὲν εἶναι βεβαίως ἐπαρκῆ. Ὑπέβαλον δὲ διὰ τῶν ἀλευροβιομηχάνων καὶ ἐργοστασιαρχῶν αἰτήσεις εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, ἀλλ’ ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἀπέστειλε σῖτον βεβαίως ὡς ἐκ τῆς ἀνεπαρκείας τοῦ ἀποθέματος. Τὸ Γύθειον ὡς γνωρίζετε εἶναι τὸ ἐπίνειον τῆς Λακεδαίμονος, κατὰ τὸ ἥμισυ τοῦ Νομοῦ Λακωνίας τῆς Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς καὶ ἔν τινι μέτρῳ τῆς ἐπαρχίας Οἰτύλου. Αἱ συνθῆκαι δὲ αἱ ὁποῖαι ἐπικρατοῦν εἰς τὰς Καλάμας ἐπικρατοῦν καὶ εἰς τὸ Γύθειον. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ὅπως λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του τὰς δύο ταύτας αἰτήσεις καὶ νὰ μὴ περιορισθῇ εἰς τὸ γλίσχρον αὐτὸ ποσὸν, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀνεπαρκέστατον, διότι ἐὰν δὲν ὑπῆρχε μικρὰ παρακαταθήκη κριθῆς διὰ τὰ κτήνη, θὰ ἐπήρχετο θάνατος ἐξ ἀσιτίας.

§43Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Θὰ διαβιβάσω τὴν ἀναφορὰν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν καὶ θὰ συστήσω εἰς αὐτὴν νὰ τὴν λάβῃ ὑπ’ ὄψει της προκειμένου περὶ τόσον σπουδαίου ζητήματος.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαζαχαρίου ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Ἀρχιμανδρίτου Νικάνδρου Παπαϊωάννου.

§45Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Εἰς πάντας εἶναι γνωστοὶ οἱ ἡρωϊκοὶ ἀγῶνες, οἱ ὁποῖοι διεξήχθησαν ἐν Μακεδονίᾳ κατὰ τὰ ἔτη 1904–1908. Κατὰ τοὺς ἀγῶνας τούτους πρωτηγωνίστησαν ἀξιωματικοὶ ἐκ τῆς Παλαιᾶς Ἑλλάδος, ἀλλὰ καὶ Κρῆτες ὁπλαρχηγοί, ὡς εἶναι γνωστόν. Πρὸς πάντας τούτους τοὺς ζῶντας, ἡ εὐγνωμοσύνη τῆς Μακεδονίας ἔσται ἀΐδιος· ἐπίσης καὶ τῶν πεσόντων ἡ μνήμη θὰ μείνῃ ἄληστος εἰς τὰς καρδίας τῶν Μακεδόνων. Δεῖγμα τῆς τοιαύτης εὐγνωμοσύνης τῆς Μακεδονίας πρὸς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐπότισαν τὸ δένδρον τῆς ἐλευθερίας μὲ τὸ τίμιον αἷμά των, εἶναι πρῶτον ἡ ἀγάπη τὴν ὁποίαν δεικνύουσιν ἅπαντες οἱ Μακεδόνες καὶ πρὸς ἐκείνους οἵτινες ἠγωνίσθησαν κατὰ τοὺς ἀγῶνας ἐκείνους ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας τῶν ἀδελφῶν Μακεδόνων. Δεῖγμα τρανότερον ἔτι ἐπιφυλάσσει ἡ Μακεδονία νὰ δείξῃ τὴν εὐγνωμοσύνην της πρὸς πάντας τοὺς ἥρωας, τοὺς ἀποθανόντας ἐν Μακεδονίᾳ χάριν τῆς ἐλευθερίας της, τὸ μνημεῖον, τὸ ὁποῖον δὲν θὰ βραδύνῃ νὰ στήσῃ εἰς μέρος περίβλεπτον διὰ νὰ ἀπαθανατίσῃ τὰ ὀνόματα τῶν γνωστῶν καὶ ἀγνώστων ἐκείνων ἡρώων τῆς Παλαιᾶς καὶ Νέας Ἑλλάδος. Ἡ εὐγνωμοσύνη αὐτὴ ἀκριβῶς μὲ ἔφερεν εἰς τὸ νὰ λάβω τὸν λόγον καὶ νὰ συστήσω τὴν ἀναφορὰν τοῦ ἐν λόγῳ Ἀρχιμανδρίτου. Ὁ Ἀρχιμανδρίτης Νίκανδρος προσέφερεν ὑπηρεσίας ἐν Μακεδονίᾳ ὅπως καὶ ἄλλοι πολλοὶ κατὰ τοὺς δεινοὺς ἐκείνους χρόνους τοῦ ἀνταγωνισμοῦ τῆς Ἑλληνικῆς φυλῆς ἐναντίον τῶν ἐχθρῶν αὐτῆς, τῶν Βουλγάρων. Ἐπειδὴ τὸ ἔργον τῶν γενναίων μαχητῶν δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ εὐδοκιμήσῃ, ἂν δὲν ὑπῆρχον καὶ πράκτορες ἐν αὐτῇ τῇ χώρᾳ τῆς Μακεδονίας, οἱ ὁποῖοι νὰ ὑποβοηθοῦν αὐτό, ἠναγκάσθη ἡ Ἑλληνικὴ Πολιτεία νὰ ἀποταθῇ εἰς πολλοὺς ἄνδρας ἐπιτηδείους διὰ τὸ ἔργον τοῦτο καὶ ἱκανοὺς ὅπως ἀναλάβωσι τὸ δυσχερὲς τοῦ πράκτορος ἔργον ὑπὸ τὸ ἱερατικὸν ἔνδυμα. Τοιούτους δὲ ἐτοποθέτησεν εἰς διάφορα κέντρα, ὅπου δὲν ἦτο δυνατὸν αἱ προξενικαὶ ἀρχαὶ νὰ ἐνεργῶσιν, ἐπίσης οὐδὲ ἡ ἐνέργεια τῶν Μητροπολιτῶν ἐξικνεῖτο. Οὕτως οὗτοι ἐνήργουν τὴν ἐνέργειαν, τὴν ὁποίαν εἶχον οἱ πρόξενοι. Ἐπειδὴ λοιπὸν ὁ Νίκανδρος Παπαϊωάννου ὑπηρέτησεν ἐπὶ ὀκτὼ ἔτη εἰς τὰς δυσκολωτέρας τοιαύτας θέσεις τῆς Μακεδονίας, ἐν Δοϊράνῃ καὶ Καρατζόβα, παρέσχε μεγίστας ὑπηρεσίας εἰς τὸ Ἔθνος, μάλιστα δὲ ὅτε ἐπρόκειτο νὰ καταληφθῇ ἡ Καρατζόβα ὑπὸ τῶν Σέρβων προέλαβεν οὗτος εὑρισκόμενος ἐκεῖ ἀπὸ πενταετίας καὶ ἐσχημάτισε σῶμα ἀνταρτικόν, διὰ τοῦ ὁποίου κατώρθωσε νὰ καταλάβῃ ὅλην τὴν Καρατζόβαν κατὰ τὴν 12ην Ὀκτωβρίου τοῦ 1912. Οὕτω ὅταν ἔφθασεν ἡ Ἑλληνικὴ δύναμις παρέδωκεν ἄθικτον ὅλον αὐτὸ τὸ τμῆμα τῆς Μακεδονίας, τὸ ὁποῖον εἶναι πλουσιώτατον καὶ παρέχει εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος ὑπὲρ τὰ δύο ἑκατομμύρια δρχ. ἐτησίως. Τοῦτον τὸν ἄνδρα, ὁ ὁποῖος τοσαύτας ὑπηρεσίας παρέσχε, θέλω νὰ συστήσω εἰς τὴν εὐμένειαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας ὅπως, ἂν εἶναι δυνατόν, ἐπειδὴ δὲν ἔχει τὰ προσόντα, τὰ ὁριζόμενα ὑπὸ τοῦ νόμου περὶ ἀμοιβῆς τῶν ἀρχιερέων, νὰ παρακαλέσω, λέγω, εἰ δυνατόν, νὰ προσθέσῃ ἄρθρον εἰς τὸν νόμον ἐκεῖνον, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἦναι δυνατὸν νὰ διατηρηθῇ, ἀφ’ οὗ εἶναι μόνος ἐξ ὅλων τῶν ἀρχιερατ. ἐπιτρόπων, ὡς ἀρχιερατικὸς ἐπίτροπος ἐν τῇ θέσει ταύτῃ τῆς Καρατζόβας, ὅπου ὑπάρχει καὶ σήμερον ἔτι μεγίστη ἀνάγκη ἵνα συγκρατῇ τὸν Ἑλληνισμόν. Ἐὰν θέλῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶναι δυνατὸν νὰ παρασχεθῇ αὐτῷ καὶ ἄλλη τις θέσις, ἐν τῇ ὁποίᾳ εἴτε ὡς ἱεροκῆρυξ εἴτε καὶ ἄλλως νὰ δύναται νὰ ζήσῃ. Διότι μόνον ὅταν ἀμείβωμεν ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐργάζονται ἐθνικῶς, μόνον τότε θὰ ἔχωμεν καὶ ἄλλους, οἱ ὁποῖοι νὰ μιμῶνται τὰς πράξεις αὐτῶν.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δαζέας ἐπὶ ἀναφορᾶς τῆς κοινότητος Χασὰν Πασᾶ.

§47Μ. ΔΑΖΕΑΣ. Κατ’ ἐπανάληψιν ἠκούσθησαν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ αἱ ζημίαι, τὰς ὁποίας ὑπέστησαν οἱ κάτοικοι ἐκεῖνοι, εἶναι δὲ γνωσταὶ αὗται ἐκ τῶν ἐκθέσεων τῶν ἁρμοδίων ὑπαλλήλων, παρακαλοῦμεν δὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ πιστεύσῃ, ὅτι ἔργον φιλανθρωπίας θέλει πράξει ἐὰν σπεύσῃ καὶ ἀποστείλῃ ἐκεῖ σῖτον.

§48Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Δηλώνω, Κύριε βουλευτὰ, ὅτι θὰ ζητήσω σχετικὰς πληροφορίας καὶ θὰ ἐνεργήσω τὰ δέοντα.

§49Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἐὰν εἶναι δικαιολογημένη ἡ αἴτησις περὶ ἀπονομῆς ἀλεύρων εἰς τοὺς πεινῶντας πληθυσμούς, εἶναι περισσότερον δικαιολογημένη εἰς τοὺς ἀναφερομένους ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, διότι αὐτοὶ ὑπέστησαν τελείαν καταστροφήν, μὴ συγκομίσαντες οὐδὲν προϊόν. Ὑπεβλήθησαν περὶ τούτου ἐκθέσεις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ αἱ ἐκθέσεις αὗται διεβιβάσθησαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ὁ τότε Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἀναγνωρίσας τὸ δίκαιον τῶν αἰτημάτων τῶν κατοίκων τούτων, διέταξε τοὺς ταμίας τούτους ὅπως ἀναστείλωσι τὴν εἴσπραξιν τῶν φόρων. Ἑπομένως νομίζω ὅτι ἔχει τὴν ὑποχρέωσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, προκειμένου περὶ πληθυσμῶν, οἱ ὁποῖοι ἐστερήθησαν τῶν πάντων, νὰ μὴ ἀρκεσθῇ νὰ ἐξετάσῃ ἁπλῶς τὸ ζήτημα, διότι δὲν θ’ ἀρκεσθῶμεν καὶ ἡμεῖς εἰς ἁπλᾶς διαβεβαιώσεις, πρὸ παντὸς νὰ φροντίσητε νὰ ἀποστείλητε σῖτον δωρεάν.

§50Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τὸν κύριον Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ πρόνοιαν.

§51Κ. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Καὶ ἐγώ, ἀναφερόμενος εἰς τὴν φιλανθρωπίαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§52Α. ΠΕΡΡΩΤΗΣ. Μεθ’ ὅσα ἐλέχθησαν δὲν ἔχω ἢ νὰ συνενώσω τὴν παράκλησίν μου πρὸς τὸν κ. Ὑπουργόν.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καζαντζῆς ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τῶν σπουδαστῶν τῆς Νομικῆς.

§54Κ. ΚΑΖΑΝΤΖΗΣ. Συνεπείᾳ τῆς ἐπιστρατεύσεως καὶ τῆς ἐπιτάξεως οἱ σπουδασταὶ τῆς Νομικῆς, οἱ ὁποῖοι ὑποχρεοῦνται εἰς τμηματικὰς ἐξετάσεις κατὰ μῆνα Ὀκτώβριον, δὲν ἠδυνήθησαν νὰ προσέλθωσιν ἐγκαίρως καὶ δι’ αὐτὸ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, ὅπως λάβῃ μέτρον τι δι’ αὐτούς.

§55Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Ἔγινε ἤδη νόμος.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μαλλιόπουλος παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐὰν ἔλαβε πρόνοιαν ἢ σκέπτεται νὰ λάβῃ τοιαύτην, περὶ αὐξήσεως τῆς συντάξεως τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ τῶν διαφόρων ὅπλων, γνωστοῦ ὄντος ὅτι διὰ τῶν σημερινῶν συντάξεων ἀδικοῦνται μεγάλως οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ μας, οἵτινες ἐν τῇ ἐξασκήσει τῶν σοβαρῶν πρὸς τὴν Πατρίδα καθηκόντων των, ὑποβάλλονται συχνότατα εἰς μυρίους κινδύνους, προτάσσοντες καὶ τὴν ζωὴν αὐτῶν πρὸς ἄμυναν τῆς Χώρας, ἐνῷ οἱ λοιποὶ ὑπάλληλοι τοῦ Κράτους, ἀσκοῦντες τὴν ὑπηρεσίαν ἐν τοῖς γραφείοις καὶ χωρὶς νὰ διατρέχωσιν οὐδένα κίνδυνον, λαμβάνουσι τριπλασίαν καὶ τετραπλασίαν σύνταξιν ἐκείνης τῆς τῶν ἀξιωματικῶν.

§57Δ. ΜΑΛΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἐρώτησίς μου εἶναι, φρονῶ, ἀρκετὰ σοβαρά, διότι πρόκειται περὶ τοῦ κλάδου ἐκείνου, ἐφ’ οὗ στηρίζονται ὅλαι αἱ ἐλπίδες τοῦ Ἔθνους. Πρόκειται περὶ τῆς αὐξήσεως τῆς συντάξεως τῶν ἀξιωματικῶν. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἡ Πολιτεία ἔλαβε πρόνοιαν περὶ τῶν ὑπαλλήλων τῶν ἄλλων κλάδων, περὶ αὐξήσεως τοῦ μισθοῦ καὶ τῆς συντάξεως αὐτῶν, ἀτυχῶς ὅμως περὶ τῶν ἀξιωματικῶν οὐδεμία ἐλήφθη πρόνοια. Χῆραι καὶ ὀρφανὰ ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι κατὰ τοὺς δύο τελευταίους πολέμους ἐδόξασαν τὴν Πατρίδα μας, λαμβάνουσι σύνταξιν τοσοῦτον μικράν, ὥστε δὲν δύνανται οὔτε τὸν ἄρτον αὐτῶν, τὸν ἐπιούσιον, νὰ ἔχωσι. Φρονῶ ὅτι δὲν θὰ ὑπάρξῃ ἀντίθετος γνώμη ἐν τῇ Βουλῇ, εἶναι περιττὸν δὲ νὰ μακρηγορήσω καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ δηλώσῃ ἂν θὰ λάβῃ πρόνοιαν περὶ αὐτῶν.

§58Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι τὸ ζήτημα αὐτὸ μὲ ἀπασχολεῖ ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἔσχον τὴν τιμὴν νὰ διευθύνω τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, ἐλπίζω δὲ ὅτι λίαν προσεχῶς θὰ λάβω μέτρα σχετικά.

§59Δ. ΜΑΛΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εὐχαριστῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν καὶ θεωρῶ ἐμαυτὸν εὐτυχῆ ὅτι ἐγενόμην ἀφορμὴ ὅπως ἀνακινηθῇ τὸ σοβαρὸν τοῦτο ζήτημα.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μαλλιόπουλος παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, 1) ἐὰν σκέπτηται νὰ λάβῃ πρόνοιάν τινα διὰ τοὺς ὀλιγαρίθμους ἰατρούς, οἵτινες κακῶς ὑπηρετοῦσιν ὡς μάχιμοι ἀξιωματικοί, ἐνῷ ἔπρεπεν ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου συνεπείᾳ αἰτήσεώς των, νὰ τοὺς μεταφέρῃ εἰς τὸ Σῶμα τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας, ὅπου ἔπρεπε νὰ ἀνήκωσι, καθ’ ὃ ἰατροί· 2) Ἐὰν θὰ παρατείνῃ τὴν προθεσμίαν πρὸς ὑποβολὴν αἰτήσεων τῶν δικαιουμένων συντάξεων ὡς τραυματιῶν πολέμου ἀνικάνων καταστάντων, ὡς καὶ τῶν χηρῶν τῶν φονευθέντων ἐν τῷ πολέμῳ συζύγων των.

§61Δ. ΜΑΛΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι γνωστὸν εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅτι ὑπάρχουν ἰατροί τινες μάχιμοι, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον μέρος εἰς ἀμφοτέρους τοὺς πολέμους. Φρονῶ ὅτι εἶναι δίκαιον ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ μεταφέρῃ αὐτοὺς εἰς τὴν ἰατρικὴν ὑπηρεσίαν ὅπου ἀνήκουσι, διότι ἄλλως ἀδικοῦνται.

§62Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Ἡ ἀπάντησις ἐδόθη ἐκ μέρους τοῦ συναδέλφου σας, ὅτι πολὺ καλὰ ἔκαναν· μπράβο τους.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κοφίνας παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν πόσα τὸ Κράτος εἰσπράττει ἐκ φόρων ἐπιτηδεύματος ἐκ τῶν μαιῶν.

§64ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Αἱ ζητηθεῖσαι πληροφορίαι κατετέθησαν ὑπ’ ἐμοῦ κατὰ τὴν πρώτην εἴσοδόν μου εἰς τὴν Βουλὴν καὶ παρεδόθησαν εἰς τὸ Προεδρεῖον.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κύριοι Βαφειαδάκης, Καλομενόπουλος, Ἀλαβᾶνος, Γαϊτάνος, Μαραγκός, Ρεβίνθης καὶ Παπαδάμ, παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ἵνα εὐαρεστούμενος πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἐὰν σκέπτεται νὰ διατάξῃ τὴν ἀνασύστασιν τοῦ Παραρτήματος Στρατολογικοῦ Γραφείου ἐν Σύρῳ, τοῦθ’ ὅπερ θὰ ἐξυπηρετήσῃ τὰ συμφέροντα τῶν Κυκλαδιτῶν ἐπὶ ὠφελείᾳ αὐτῆς τῆς στρατολογίας.

§66Σ. ΒΑΦΕΙΑΔΑΚΗΣ. Ἐπειδὴ γνωρίζω, ὅτι ἐκ τοῦ τελευταίου νόμου περὶ Στρατολογίας δύναται ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἱδρύσῃ τοιοῦτον παράρτημα, θὰ παρακαλέσω αὐτὸν νὰ στέρξῃ πρὸς τοῦτο, καθ’ ὅσον, ἀφοῦ ὁ ἴδιος διηύθυνε εἰς τὰς μάχας τοὺς Κυκλαδίτας, καὶ ὁ ἴδιος ἀντελήφθη πόσον εὐόρκως ἐξετέλεσαν οὗτοι τὸ καθῆκόν των, εἶναι δίκαιον νὰ ἀποκτήσωσιν οὗτοι τὸ παράρτημα στρατολογικοῦ γραφείου ἐν Σύρῳ ὅπως ἀπαλλαγῶσι οὗτοι τῶν δαπανῶν νὰ μεταβαίνωσιν εἰς τὴν Δράμαν εἰς τὴν ὁποίαν ὑπάγονται ἤδη στρατολογικῶς.

§67Κ. ΚΑΛΟΜΕΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρόκειται μόνον, Κύριε Ὑπουργὲ, περὶ εὐκολίας, ἡ ὁποία δύναται νὰ γίνῃ εἰς ὡρισμένα ἄτομα, ἀλλὰ πρόκειται περὶ τοῦ συμφέροντος αὐτοῦ τούτου τοῦ στρατεύματος, περὶ διευκολύνσεως τῆς ὑπηρεσίας, τῆς στρατιωτικῆς, καὶ μάλιστα ἐν ὥρᾳ ἐπιστρατεύσεως, πρὸς πρόληψιν ἀνωμαλιῶν. Δὲν εὑρίσκω διατί, ἐνῷ ὁ Νομὸς Κυκλάδων ὑπήγετο εἰς τὰς Ἀθήνας, ὡς πλησιέστερον κέντρον, ἀπεσπάσθησαν αἱ ἐπαρχίαι Σύρου, Τήνου καὶ Ἄνδρου καὶ προσεκολλήθησαν εἰς τὴν περιφέρειαν Δράμας. Οὕτω δὲ πρέπει ὁ κληρωτὸς, ὅταν κληθῇ, νὰ ἐμφανισθῇ εἰς τὴν Δράμαν, ἐὰν δὲ θέλῃ νὰ ζητήσῃ ἕν πιστοποιητικὸν πρέπει νὰ μεταβῇ εἰς τὴν Δράμαν καὶ οὕτω καθεξῆς. Ἐλπίζω ὅτι ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν θὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα καὶ θὰ δικαιώσῃ τοὺς στρατευομένους τῶν ἐπαρχιῶν Σύρου, Ἄνδρου καὶ Τήνου, ἀπαλλαγῶσι δ’ οὗτοι τῶν δυσχερειῶν ἐκ τῆς συγκοινωνίας κ. λ. π.

§68ΙΩ. ΜΑΡΑΓΚΟΣ. Μετὰ τὰ λεχθέντα, Κύριε Πρόεδρε, παρὰ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς ἀνασυστάσεως τοῦ ἐν Σύρῳ Στρατολογικοῦ Γραφείου, δὲν θὰ θελήσω νὰ ἀπασχολήσω ἐπὶ πλέον τὴν Βουλήν. Παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργόν, ἔχοντα ἐκ τοῦ τελευταίου Στρατολογικοῦ Νόμου τὸ πρὸς τοῦτο δικαίωμα, ὅπως εὐαρεστούμενος διατάξῃ τάχιστα τὴν ἀνασύστασιν τοῦ ἐν λόγῳ Γραφείου, πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν στρατευομένων πολιτῶν. Λέγω δὲ τάχιστα, διότι προκειμένου μετ’ ὀλίγον νὰ κληθῶσιν οἱ κληρωτοὶ τῆς ἀπογραφῆς 1915 θὰ ὑποχρεωθῶσι μετὰ τῶν κληρωτῶν καὶ οἱ πρόεδροι τῶν Κοινοτήτων, κατὰ τὰ σήμερον ἰσχύοντα, νὰ συνοδεύσουν αὐτοὺς μέχρι Δράμας, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον οὔτε εἰς τὸ Δημόσιον βεβαίως συμφέρει ὑποβαλλόμενον εἰς περιττὰς δαπάνας, ἀλλ’ οὔτε καὶ εἰς τοὺς κ. Προέδρους τῶν Κοινοτήτων, οἵτινες, γεωργοκτηματίαι ὄντες ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον εἰς τὰς νήσους, ἀναγκάζονται νὰ ἐγκαταλείπωσι τὰς ἐργασίας των καὶ νὰ ζημιῶνται ὡς ἐκ τούτου. Προσθέτω ἐπὶ πλέον καὶ τοῦτο, Κύριε Πρόεδρε, πρὸς ἐνίσχυσιν τῆς συστάσεώς μου πρὸς τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν ὅτι ὁ Δῆμος Ἑρμουπόλεως, ἀναγνωρίζων τὴν χρησιμότητα τοῦ ἐν λόγῳ Γραφείου, προσφέρεται ὅπως χορηγήσῃ τὸ κατάλληλον οἴκημα ἵνα δι’ οὐδεμιᾶς ἐπιβαρυνθῇ δαπάνης τὸ Δημόσιον πρὸς τοῦτο.

§69Α. ΡΕΒΙΝΘΗΣ. Τὴν αὐτὴν σύστασιν ποιοῦμαι καὶ ἐγὼ ἀναγνωρίζων τὴν ἀνάγκην τῆς συστάσεως τοῦ παραρτήματος στρατολογικοῦ Γραφείου ἐν Σύρῳ.

§70ΤΡ. ΠΑΠΑΔΑΜ. Δι’ οὓς λόγους οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι ἐξέθηκαν πρὸς τὴν Βουλήν, παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ συναινέσῃ, ὅσον τὸ δυνατὸν ταχύτερον, εἰς τὴν ἀνασύστασιν τοῦ παραρτήματος στρατολογικοῦ Γραφείου ἐν Σύρῳ.

§71Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Κύριοι βουλευταὶ, ὡς πρὸς τὸ ἐρώτημα, περὶ ἀνασυστάσεως παραρτήματος στρατολογικοῦ Γραφείου ἐν Σύρῳ, λέγω ὅτι ἡ ἀνασύστασις τοῦ παραρτήματος τούτου ἔχει μὲν σχέσιν πρὸς τὰς ἀνάγκας τῶν πολιτῶν, ἀλλὰ ἔχει μεγαλυτέραν ἀνάγκην ἡ Πολιτεία ἐν καιρῷ ἐπιστρατεύσεως. Ἐφ’ ὅσον αἱ ἀνάγκαι, αἱ τελευταῖαι, εἶναι ἐπιτακτικαί, ἐπεβάλετο τὸ μέτρον τῆς ὑπαγωγῆς τῶν ἐπαρχιῶν Σύρου, Ἄνδρου καὶ Τήνου εἰς τὰ Σώματα τῆς Δράμας. Μόλον ὅτι δὲν δύναμαι νὰ δώσω ὁριστικὴν ἀπάντησιν περὶ τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα θὰ λάβω, ἔχω τὴν ἐλπίδα ὅτι ὁ τόπος ἐκεῖ θὰ δώσῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὀφείλει νὰ δώσῃ καὶ τοιουτοτρόπως νὰ δύναται βραδύτερον ἴσως νὰ ληφθῇ τὸ μέτρον τῆς ἀνασυστάσεως τοῦ παραρτήματος. Τό γε νῦν ἔχον ὅμως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ τοῦτο.

§72ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὶ πρόκειται νὰ δώσῃ ὁ τόπος;

§73Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Ἡ Μακεδονία νὰ δώσῃ τοὺς στρατευσίμους, τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ δώσῃ.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Κοφίνας παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐφ’ ὅσον ἔχῃ στοιχεῖα, πόσον καὶ ποῖα, ὡς καὶ ποίας ἐκτάσεως εἶναι τὰ ἐν τῷ Κράτει ὑπάρχοντα ἕλη καὶ τέλματα, ποία εἶναι ἡ φύσις αὐτῶν δηλαδὴ· αʹ) Ποῖα σχηματίζονται ἐκ πηγῶν ἀναβρυουσῶν ἐντὸς αὐτῶν. βʹ) Ποῖα ἐκ πηγῶν κειμένων ἔξω αὐτῶν ἢ ἐξ ὑδάτων καταρρεόντων πρὸς χαμηλὰς κοίλας ἐκτάσεις ἢ ἐξ ὑπερχειλίσεως ποταμῶν καὶ ῥευμάτων καὶ γʹ) Ποῖα μετέχουσιν ἀμφοτέρων τῶν ἰδιοτήτων τούτων. Διὰ ποῖα ἐξ αὐτῶν κατηρτίσθησαν προμελέται ἢ μελέται ἀποστραγγίσεως καὶ εἰς ποίαν ἀξίαν ἀνέρχεται ἡ δι’ ἕκαστον αὐτῶν προϋπολογισθεῖσα δαπάνη, ἂν ἀπεστραγγίσθησαν ἕλη κατὰ τὸ παρελθόν, ὁποίας ἦσαν ταῦτα φύσεως, ὁποίαν εἶχον ἔκτασιν καὶ ἀντὶ ποίας δαπάνης ἐπετεύχθη ἡ ἀποστράγγισίς των.

§75Δ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Τὸ θέμα, ὡς διετύπωσεν τοῦτο ὁ κ. Βουλευτὴς, ἄν ὑπάρχωσιν ἕλη, καὶ τέλματα ἐν τῷ κράτει, πόσα καὶ ποῖα καὶ πόσης ἐκτάσεως, εἶναι δυσχερὲς καὶ θὰ ζητήσω σχετικὰς πληροφορίας. Ἐπὶ τοῦ τρίτου θέματος, ἄν κατηρτίσθησαν προμελέται ἢ μελέται ἀποστραγγίσεως ἑλῶν, δίδω τὴν πληροφορίαν, ὅτι αἱ μελέται αὗται περιελήφθησαν εἰς δύο νόμους, εἰς τὸν νόμον ΔΛΣΤʹ (4036) τοῦ 1912 ἐν ἄρθρῳ 7 καὶ εἰς τὸν νόμον 599 τοῦ Ἰανουαρίου 1915.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κύριοι Βαφειαδάκης, Καλομενόπουλος, Γαϊτάνος, Μαραγκός, Ρεβίνθης, καὶ Παπαδάμ παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ὅπως εὐαρεστούμενος πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἐὰν σκέπτεται νὰ ὁρίσῃ τὴν Σῦρον τόπον ἐφοδιασμοῦ τῶν Κυκλάδων τοῦ παρὰ τοῦ Δημοσίου εἰσαγομένου σίτου, τοῦθ’ ὅπερ ἐπιβάλλεται νὰ γίνῃ καὶ διότι ἡ Σῦρος κέκτηται ἀλευροβιομηχανίαν καὶ διότι αἱ λοιπαὶ νῆσοι τῶν Κυκλάδων δυσκόλως συγκοινωνοῦσι μετὰ τοῦ Πειραιῶς, ὑποφέρουσι δὲ ἐκ σιτοδίας ὁσάκις δὲν δύνανται νὰ προμηθεύωνται σῖτον ἢ ἄλευρα ἐκ Σύρου.

§77Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Βεβαίως, ἅμα ὡς αἱ περιστάσεις τὸ ἐπιτρέψωσιν πάλιν θὰ ὁρισθῇ ἡ Σῦρος ὡς τόπος ἐφοδιασμοῦ τῶν Κυκλάδων τοῦ παρὰ τοῦ Δημοσίου εἰσαγομένου σίτου. Πάντοτε εἰς τὴν Σῦρον ὑπῆρχε κέντρον τοιοῦτον, βεβαίως δὲ πάλιν θὰ γίνῃ κέντρον ὅταν αἱ περιστάσεις ἐπιτρέψωσιν νὰ ὑπάρχωσι τοιαῦτα κέντρα λόγῳ τῆς ποσότητος.

§78Κ. ΚΑΛΟΜΕΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλὰ παρακαλοῦμεν τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν ὅπως τὰς περιστάσεις ταύτας τὰς ἐπισπεύσῃ καὶ καταστήσῃ γοργοτέρας.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ αὐτοὶ κύριοι βουλευταὶ παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ὅπως εὐαρεστούμενος πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἐὰν σκέπτεται νὰ διατάξῃ τὴν ἐν Ἀθήναις ἐκγύμνασιν τῶν κληθησομένων κληρωτῶν τοῦ 1915, τῶν ἐπαρχιῶν Σύρου, Τήνου καὶ Ἄνδρου, ὄντων ὑποχρέων κατὰ τὰ σήμερον ὑπάρχοντα νὰ μεταβῶσιν εἰς Δράμαν, ἐνῷ οἱ ἐκ τοῦ λοιποῦ Νομοῦ τῶν Κυκλάδων ὑπόχρεοι ὑπάγονται εἰς τὸ Στρατολογικὸν Γραφεῖον Ἀθηνῶν, ἔνθα κατατάσσονται καὶ ἐκγυμνάζονται.

§80ΙΩ. ΜΑΡΑΓΚΟΣ. Τὸ ἥμισυ τοῦ Νομοῦ Κυκλάδων, κ. Πρόεδρε, ὑπάγεται στρατολογικῶς εἰς τὴν Δράμαν, ἐνῷ τὸ ἕτερον ἥμισυ αὐτοῦ ὑπάγεται εἰς Ἀθήνας, ἔνθα κατατάσσονται καὶ ἐκγυμνάζονται οἱ στρατεύσιμοι. Προκειμένου μετ’ ὀλίγον νὰ κληθῶσιν οἱ κληρωτοὶ τῆς ἀπογραφῆς 1915 παρακαλῶ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργόν, ὅπως, εὐαρεστούμενος, ὁρίσῃ χάριν εὐκολίας τῶν κληρωτῶν, ὡς τόπον κατατάξεως καὶ ἐκγυμνάσεως αὐτῶν τὰς Ἀθήνας μετὰ τῶν κληρωτῶν τοῦ ἑτέρου ἡμίσεος τοῦ Νομοῦ.

§81Κ. ΚΑΛΟΜΕΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐγὼ ἔχω νὰ προσθέσω, Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Στρατιωτικῶν, εἶναι ὅτι δὲν πρόκειται περὶ μεγάλου ἀριθμοῦ κληρωτῶν, ὁ ὁποῖος δύναται νὰ ταράξῃ τὴν στρατολογικὴν κατάστασιν τοῦ Κράτους. Πρόκειται μόνον περὶ τῶν κληρωτῶν τῶν ἐπαρχιῶν Σύρου, Τήνου καὶ Ἄνδρου. Καὶ διὰ τοὺς κληρωτοὺς τοῦ 1914 ἔγινε τὸ ἴδιον, νομίζω δὲ ὅτι δύναται νὰ ἐπαναληφθῇ τὸ τοιοῦτον καὶ διὰ τοὺς κληρωτοὺς τοῦ 1915 ὥστε νὰ μὴ μεταβαίνωσιν ἐκεῖ ἐπάνω εἰς τὴν Δράμαν ὅπου καὶ δυσχερείας θὰ φέρωσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, διότι ἐκεῖ εἶναι τὸ στράτευμα τὸ δρῶν, οὕτως εἰπεῖν.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καραπαναγιώτης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ἄν διετάχθη ἐπὶ τέλους νὰ καταβληθῶσι τὰ ὑπὸ τοῦ Δημοσίου ὀφειλόμενα εἰς τοὺς ἐν Μολύβῳ τῆς Λέσβου ἐμπόρους, οἱ ὁποῖοι πρὸ πέντε μηνῶν ἐπὶ τῇ βάσει ἐγγράφου τοῦ Νομάρχου τῇ ἐγγυήσει τοῦ Κράτους ἔδωκαν τρόφιμα εἰς τοὺς ἐξεγερθέντας ἐπιφόβους πρόσφυγας.

§83Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐδόθησαν ἤδη διαταγαί.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαϊωάννου παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν διὰ τίνα λόγον ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου του δὲν ἐφήρμοσε τὸν νόμον 462 τῆς 30 Νοεμβρίου 1914, ὅστις ἐν ἄρθρῳ 27 § 4 ὁρίζει ὅτι τὸ προσωπικὸν τῆς Διευθύνσεως τῶν Σιδηροδρόμων τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας κατατάσσεται ἀμέσως εἰς τὸ Σῶμα τῶν μαχίμων ἀξιωματικῶν τοῦ μηχανικοῦ, κατὰ τὰς ἐν αὐτῷ διαβαθμίσεις καὶ ἀφῆκε νὰ ὑπηρετῶσιν ὡς στρατιῶται πλεῖστοι ἐξ αὐτῶν. Ἐπίσης ἐὰν σκέπτεται νὰ διορθώσῃ τὴν παράλειψιν ταύτην.

§85Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Εἰς τὸν κ. βουλευτὴν καὶ ἰδιαιτέρως εἶπον ὅτι ἐλήφθη πρόνοια καὶ θὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος.

§86Θ. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Περιέμενον ἄλλην ἀπάντησιν ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν. Προκειμένου περὶ ἐφαρμογῆς νόμου περιέμενον νὰ μοῦ εἴπῃ ὅτι διέταξε νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος. Παρῆλθεν εἷς μὴν ἀφ’ ὅτου ἀνεκινήθη τὸ ζήτημα καὶ ὁ ἁρμόδιος ἀξιωματικὸς ἐξακολουθεῖ νὰ λέγῃ ὅτι ἐζήτησε πληροφορίας. Αἱ πληροφορίαι ἐδόθησαν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας. Ὁ νόμος 462 τοῦ 1914 ἐν ἄρθρῳ 27 § 1 ὁρίζει ὅτι τὸ προσωπικὸν τῆς Διευθύνσεως τοῦ Σιδηροδρόμου τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας κατατάσσεται ἀμέσως εἰς τὸ Σῶμα τῶν μαχίμων ἀξιωματικῶν τοῦ μηχανικοῦ. Ὁ κ. ἀξιωματικὸς ἐνόμισεν ὅτι αὐτοὺς τοὺς μηχανικούς, οἱ ὁποῖοι εἶναι καταλληλότατοι ἵνα διευθύνωσι σιδηροδρομικὰς ὑπηρεσίας, ὅτι ἔπρεπε νὰ τοὺς ἀφήσῃ νὰ ὑπηρετῶσιν ὡς ἁπλοῖ στρατιῶται καὶ νὰ λέγῃ ὅτι ἀναμένει τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας δὲν ἐζήτησεν ὅπως μὲ διεβεβαίωσεν αὐτὸ τὸ Ὑπουργεῖον. Θὰ παρακαλέσω ἑπομένως, Κύριε Ὑπουργέ, σᾶς, ὁ ὁποῖος διακρίνεσθε ὡς εὐπειθὴς εἰς τοὺς νόμους στρατιώτης νὰ διδάξητε αὐτὸν τὸν κ. ἀξιωματικὸν ὅτι πρέπει νὰ εἶναι εὐπειθὴς εἰς τοὺς νόμους καὶ νὰ μὴ νομίζῃ ὅτι δύναται νὰ τεθῇ ὑπεράνω τῶν νόμων.

§87Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Οὐδεὶς κ. βουλευτὰ εἶναι ὑπέρτερος τοῦ νόμου, καὶ ἂν ὁ ἀξιωματικὸς μοὶ παρέσχε πληροφορίας ἀνακριβεῖς βεβαίως θέλω καλέσει αὐτὸν καὶ ζητήσει ἀπολογίαν. Ἔχω ὅμως ὑποχρέωσιν νὰ δηλώσω πρὸς ὑμᾶς ὅτι ἐφ’ ὅσον τὰ ὄργανα ἀπολαύουσι τῆς ἐμπιστοσύνης μου, πρέπει νὰ εἶναι πιστευτά. Ἐφ’ ὅσον ὅμως ὁ ἁρμόδιος οὗτος ἀξιωματικὸς καὶ προσωπικῶς μὲ ἐβεβαίωσεν πρὸ δύο ἢ τριῶν ἡμερῶν, νομίζω, ὅτι ὁ νόμος ἀποβλέπει μᾶλλον εἰς τοὺς ὑπαλλήλους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι διοίκησιν ἄμεσον ἐπὶ τῶν σιδηροδρόμων τῆς χώρας, ἑρμηνείαν τὴν ὁποίαν ὁμολογῶ ὅτι δὲν εἶχον τὴν ἱκανότητα νὰ ἀμφισβητήσω κἄν, ἐμελέτησα τὸν νόμον καὶ εἶδον ὅτι ἡ διάταξις εἶναι ῥητὴ καὶ ὅτι δέον οὗτοι ἀμέσως νὰ καταταχθῶσιν. Μοὶ ἀντετάχθη ἂν πρέπει ἀμέσως νὰ φέρωσι τὴν στολὴν τοῦ ἀξιωματικοῦ ἢ πρέπει νὰ προηγηθῇ Β. Διάταγμα. Ἐγὼ ἔχω τὴν ἰδέαν ὅτι δέον νὰ προηγηθῇ Β. Διάταγμα διὰ τοῦ ὁποίου νὰ ὀνομασθῶσιν ὡς ἔφεδροι οὗτοι ἀξιωματικοί, χθὲς δὲ ἀκριβῶς ἐκάλεσα τὸν ἁρμόδιον τμηματάρχην καὶ ἔδωκα ἐντολὴν νὰ συντάξῃ τὸ Β. Διάταγμα. Ἑπομένως θὰ συντετάχθῃ ἤδη καὶ θὰ ὑποβληθῇ συμφώνως πρὸς τὸν νόμον.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κύριοι Λεκανίδης καὶ Παπαμιχελάκης παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν διὰ τίνα λόγον δὲν κατεβλήθη μέχρι σήμερον εἰς τοὺς ἐκ Κρήτης ἐφέδρους χωροφύλακας ὁ ἀνήκων αὐτοῖς μισθὸς τοῦ χωροφύλακος, ὃν ἐλάμβανον ὡς τοιοῦτοι καὶ κατὰ τοὺς προηγηθέντας δύο πολέμους καὶ διατὶ ἀπεμακρύνθησαν οὗτοι ἐκ Κρήτης, ὄντες οἰκογενειάρχαι, ἐνῷ ἠδύναντο ἀντ’ αὐτῶν νὰ τοποθετηθῶσιν ἐντὸς τῆς Κρήτης, οἱ διαμένοντες ἐν αὐτῇ ἐν ἐνεργείᾳ χωροφύλακες, οἵτινες καὶ ἄγαμοι εἶναι καὶ συνεπῶς ἄνευ οἰκογενειακῶν ὑποχρεώσεων καὶ εὐδοκιμώτερον δύνανται νὰ ἐργασθῶσιν ἐντὸς τῆς Κρήτης.

§89Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Τὸ ζήτημα τοῦτο ὑπέβαλον εἰς τὸ Νομικὸν Συμβούλιον, ἀλλ’ εἶναι ἐκτὸς πάσης ἀμφιβολίας, ὅτι πρέπει οὗτοι νὰ λάβωσι τὸν μισθὸν τοῦ χωροφύλακος. Ἀλλ’ ἐφόσον αἱ κείμεναι διατάξεις δὲν χορηγοῦσιν αὐτοῖς τὸ δικαίωμα νὰ λάβωσι τὸν μισθὸν τοῦ χωροφύλακος, πρέπει νὰ τροποποιηθῇ ὁ νόμος διότι δὲν εἶναι βεβαίως δυνατὸν μὲ τὸν μισθὸν τοῦ στρατιώτου νὰ ἐπαρκέσωσιν οἱ ἄνθρωποι οὗτοι.

§90Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Ἐν Κρήτῃ, Κύριε Ὑπουργέ, ἐμισθοδοτοῦντο μὲ τὸν μισθὸν τοῦ χωροφύλακος.

§91Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἀφοῦ ὑπάρχει καὶ αὐτὸ τὸ προηγούμενον θὰ τὸ καταστήσω γνωστὸν εἰς τὸ Νομικὸν Συμβούλιον. Ἅμα ὡς λάβωμεν τὴν ἀπάντησιν τοῦ Νομικοῦ Συμβουλίου, ἄν μὲν αὕτη εἶναι καταφατική, θὰ τοὺς πληρώσωμεν μὲ τὸν μισθὸν τοῦ χωροφύλακος, ἄν δὲ ἀποφατική, θὰ φροντίσωμεν νὰ φέρωμεν τροποποίησιν τοῦ νόμου.

§92Μ. ΠΑΠΑΜΙΧΕΛΑΚΗΣ. Κατόπιν τῶν ὅσων εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργός, θεωρῶ περιττὸν νὰ προσθέσω τι περισσότερον. Ἡ παράκλησις τὴν ὁποίαν ἔχω νὰ κάμω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν εἶναι, ὅπως εἶπε, νὰ προκληθῇ ταχέως ἡ ἀπάντησις.

§93Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Θὰ τοῦ συστήσω αὔριον νὰ ἐπισπεύσῃ καὶ θὰ λάβωμεν τὴν ἀπάντησιν ἐντὸς μιᾶς ἢ δύο ἡμερῶν καὶ ἐὰν δὲν εἶναι καταφατικὴ θὰ ὑποβάλωμεν νομοσχέδιον.

§94Μ. ΠΑΠΑΜΙΧΕΛΑΚΗΣ. Τὸν ὀργανισμὸν τῆς Κρητικῆς χωροφυλακῆς νὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψει.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ λοιπαὶ ἀναβάλλονται δι’ αὔριον. — Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων — Ὑπάρχει πρότασις δέκα βουλευτῶν οἱ ὁποῖοι παρακαλοῦσιν ὅπως προταχθῇ ἡ ὑπ’ ἀριθμὸν 13 ἐπερώτησις ὡς ἐπείγουσα, καθ’ ἣν οἱ κύριοι Δ. Γκλαβᾶς, Α. Χρηστόπουλος, Δ. Χρυσοστάλης, Α. Παπαποστόλου, Δ. Χατζηγιάννης καὶ Θ. Φίλιος ἐπερωτῶσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν διατί δὲν προβαίνει εἰς τὴν μερικὴν τουλάχιστον ἀποστράτευσιν, ἐφ’ ὅσον αἱ ἀντιλήψεις τῆς Κυβερνήσεως ἀπέναντι τῆς Σερβικῆς Συνθήκης, ἔλαβον τὴν κατεύθυνσιν, τὴν ὁποίαν ἔλαβον καὶ ἐφ’ ὅσον, κατὰ τὴν Κυβέρνησιν, ἐνυπάρχει ἡ ἐγγύησις ὅτι ὁ Βουλγαρικὸς στρατὸς, τῇ ὑποδείξει τῆς Γερμανίας, δὲν θὰ προσβάλῃ τὴν Χώραν ἡμῶν, καὶ συνεπῶς ἡ ὑπὸ τὰ ὅπλα διατήρησις τόσων ἡλικιῶν, θὰ συνεπέφερεν ἄμεσον κοινωνικὸν καὶ οἰκονομικὸν συγκλονισμόν. Ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν ...

§96ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Κατὰ σειράν, κατὰ σειράν.

§97ΕΤΕΡΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἀναβάλλεται, ἀναβάλλεται.

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. —Ὁ κ. Ν. Ξηρὸς ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ἐπὶ τῶν μὴ κατατεθεισῶν καταστάσεων, διὰ τὰς τοποθετήσεις τῶν ὑγειονομικῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Αʹ Σώματος Στρατοῦ παρὰ τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας.

§99Ν. ΞΗΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ζητήσω κατὰ τὸν Κανονισμόν, ὅπως κατατεθῇ εἰς τὴν Βουλὴν πίναξ, ἐκ τοῦ ὁποίου νὰ ἐμφαίνηται πόσοι ὑγειονομικοὶ ἀξιωματικοὶ καὶ ποίων κλάσεων προσῆλθον εἰς τὸ Αʹ Σῶμα Στρατοῦ, ποῦ ἐτοποθετήθησαν οὗτοι καὶ ἂν ἐτηρήθησαν ἀναλογίαι τινὲς ἐπιβαλλόμεναι ὑπὸ τοῦ ἠθικοῦ νόμου, ὅσον ἀφορᾷ τὴν τοποθέτησιν τῶν ἀξιωματικῶν τούτων.

§100Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Διατὶ εἰς τὸ Αʹ. Σῶμα Στρατοῦ καὶ ὄχι τῶν ἄλλων;

§101Ν. ΞΗΡΟΣ. Δὲν ἐγνώριζον περὶ ἄλλων Σωμάτων. Ἔλαβον ἀφορμὴν νὰ ζητήσω τοὺς πίνακας τούτους διὰ νὰ παρατηρήσω ὅτι δὲν ἐτηρήθησαν αἱ ἀναλογίαι, αἱ ὁποῖαι ἔπρεπε νὰ τηρηθῶσιν ἀπὸ μέρους τῆς Ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Αʹ Σώματος Στρατοῦ. Εἶναι ἀπὸ 18 ἡμερῶν ζητημένοι, Κύριε Ὑπουργὲ οἱ πίνακες καὶ δὲν κατετέθησαν.

§102Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν εἶναι καὶ εὔκολον.

§103Ν. ΞΗΡΟΣ. Ὀφείλω δὲ νὰ δηλώσω τοῦτο, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν μᾶλλον ἀδιαφορίαν ἔχει, ὁσάκις πρόκειται νὰ ζητηθῶσι πίνακες καὶ πληροφορίαι ἀπὸ μέρους βουλευτῶν.

§104Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Ἐπιτρέψατέ μοι νὰ σᾶς δηλώσω ὅτι ἡ ἔκφρασις δὲν εἶναι ἡ πρέπουσα, ἀφ’ ἧς στιγμῆς τουλάχιστον ἐγὼ διευθύνω τὸ Ὑπουργεῖον. Ἀδιαφορίαν οὐδέποτε δεικνύει τὸ Ὑπουργεῖον.

§105Ν. ΞΗΡΟΣ. Ἔχω πληροφορίας παρὰ βουλευτῶν ὅτι ἐζητήθησαν πληροφορίαι, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐδόθησαν.

§106Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Σᾶς βεβαιῶ λοιπὸν μὲ τὸν ἐπισημότερον τρόπον ὅτι τῆς ἐπερωτήσεως ταύτης ἔλαβον γνῶσιν μόλις πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν. Καὶ θὰ μὲ ἐρωτήσετε διατὶ ἔλαβον γνῶσιν μόλις πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν; Διότι σᾶς ὁμολογῶ ὅτι τὴν νέαν νομολογίαν τῆς Βουλῆς δὲν ἠδυνήθην νὰ τὴν παρακολουθήσω καὶ εὑρισκόμην πρὸ συγχύσεως· μὴ λησμονεῖτε δὲ ὅτι αἱ ἡμερήσιαι διατάξεις αὐταὶ τῶν ἐρωτήσεων καὶ ἐπερωτήσεων περιέχουσι τόσα ζητήματα, ἀφορῶντα τὸν Ὑπουργόν, ὥστε σᾶς ὁμολογῶ ὅτι πρὸ τῆς μεγάλης πληθώρας τῆς ἐργασίας ἀπέναντι τῆς ὁποίας εὑρίσκομαι, λόγῳ τῆς καταστάσεως εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται τὸ Ἔθνος τοῦτο, οἱ κύριοι προκάτοχοί μου θὰ εἶναι εἰς θέσιν μᾶλλον ἐμοῦ νὰ δηλώσωσιν ὁποία εἶναι ἡ θέσις τοῦ Ὑπουργοῦ. Μὴ ἀποδίδεται λοιπὸν ἀδιαφορίαν, διότι ταύτην ἐγὼ τουλάχιστον τὴν ἔχω διαγράψει τόσον ἀπὸ τὸν ἑαυτόν μου ὅσον καὶ ἀπὸ ἐκείνους, τοὺς ὁποίους ἔχω τὴν τιμὴν νὰ διευθύνω. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ βεβαιωθῆτε ὅτι τὰς καταστάσεις, περὶ τῶν ὁποίων μὲ ἐρωτᾶτε, τὰς ἐζήτησα μόλις πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν καὶ θὰ κατατεθῶσι καὶ τότε νὰ ἐλέγξητε τὴν ἐνέργειαν τῶν ὑπευθύνων.

§107Ι. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Νὰ ἀναβληθῇ δι’ ἄλλην ἡμέραν.

§108Ν. ΞΗΡΟΣ. Εἰς ἄλλην ἡμέραν δὲν θ’ ἀναβληθῇ. Ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι ὅταν ὑποβληθῶσιν αἱ καταστάσεις,—θὰ ἐλεγχθῇ ἡ ἀκρίβεια ἐκείνου τὸ ὁποῖον θὰ σᾶς βεβαιώσω καὶ ἐὰν σᾶς δώσῃ ἡ ὑπηρεσία ἄλλας πληροφορίας θὰ εἶναι ὑπεύθυνος. Ὀφείλω νὰ σᾶς δηλώσω ὅτι ἡ ὑγειονομικὴ ὑπηρεσία τοῦ Αʹ Σώματος Στρατοῦ ἔστειλεν εἰς τὰ σύνορα ἀνθρώπους 55 ἐτῶν καὶ κατεκράτησεν εἰς Ἀθήνας ἀνθρώπους εἴκοσιν–εἰκοσιδύο,—εἰκοσιτριῶν ἐτῶν. Δὲν εἶναι κατάστασις αὐτή, κ. Ὑπουργέ! Ὀφείλω δὲ νὰ σᾶς ὁμολογήσω ὅτι τοῦτο ἐγένετο κατὰ τρόπον σκανδαλώδη, δύναμαι νὰ εἴπω, καὶ παράδοξον ἠθικῶς, διότι ἐδῶ ὤφειλον νὰ στείλωσι τοὺς στρατευομένους ἐκείνους, τῶν ὁποίων καὶ αἱ ἡλικίαι στρατεύονται καὶ νὰ μὴ κρατήσωσιν τοὺς ἐν μέσαις Ἀθήναις περιφερομένους. Ἀπέστειλαν ἀνθρώπους 40–45–50 καὶ 55 ἐτῶν νὰ ἐκτελέσωσιν ὑπηρεσίας ἀπαιτούσας καὶ σωματικὰς δυνάμεις ἱκανὰς διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν κακουχιῶν καὶ κόπων σήμερον ἐκστρατείας καὶ αὔριον ἴσως πολέμου. Αὐτὸν τὸν σκοπὸν εἶχεν ἡ ἐπερώτησίς μου καὶ περιμένω ἀπὸ σᾶς—διότι σᾶς γνωρίζω καλῶς—ἀπὸ τὴν δραστηριότητά σας, ὅτι θὰ ἐπανορθώσετε τὸ κακὸν αὐτό. Θὰ σᾶς εἴπωσι: —πῶς θὰ τὸ κάμωμεν τώρα; Θὰ τοὺς φέρωσιν ὀπίσω. Καὶ διατὶ ὄχι; αὐτὸ ἐπιβάλλει ὁ ἠθικὸς νόμος. Δὲν ὑπάρχει κανεὶς νόμος, ὁ ὁποῖος νὰ σᾶς λέγῃ νὰ στείλητε τὸν γεροντότερον, ἀλλὰ ὁ ἠθικὸς νόμος, ὁ ὑπέρτερος τοῦ γραπτοῦ νόμου, εἶναι ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ἐπιβάλλει ν’ ἀποσταλῶσιν οἱ ὑπέχοντες στρατιωτικὴν ὑποχρέωσιν καὶ δυνάμενοι πρὸ παντὸς νὰ παρακολουθήσωσι τὰς κακουχίας καὶ ὑποστῶσιν αὐτάς, οἱ νεώτεροι, ἐκεῖνοι τῶν ὁποίων καὶ αἱ ἡλικίαι εἶναι ἐπιστρατευμέναι καὶ ὄχι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θὰ δύνανται μόνον νὰ μένωσιν εἰς τὰ νοσοκομεῖα.

§109Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω τὰ ἑξῆς· Ὡς γνωρίζετε, ἡ ἐπιστράτευσις ἐνηργήθη σχεδὸν τμηματικῶς. Τὰς δύο πρώτας ἡμέρας ἐκλήθησαν οἱ ἄνθρωποι τῶν μεγαλειτέρων ἡλικιῶν. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει τὰ Σώματα ἦσαν ὑποχρεωμένα νὰ καταρτίσωσι τὰς μονάδας αὑτῶν· εἰς τὰς μονάδας ταύτας προσῆλθον οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ ἔχοντες μικροτέραν ἡλικίαν καὶ ἑπομένως κατέλαβον τὰς ὑγειονομικὰς θέσεις τῶν Σωμάτων τούτων. Εὐθὺς ὡς κατηρτίσθησαν αὐταὶ αἱ μονάδες, μετὰ ταῦτα οἱ ἔχοντες μεγαλειτέραν ἡλικίαν ἐτοποθετήθησαν εἰς τὸ ἔμπεδον τῆς δευτέρας μεραρχίας. Παρακαλῶ δὲ πόσοι; Διακόσιοι τὸν ἀριθμόν. Τ’ ἄλλα σώματα, τὰ ἐκτὸς τῶν Ἀθηνῶν εὑρισκόμενα, ἔχοντα ἀνάγκην καὶ ἰδίᾳ τῶν ὑγειονομικῶν τούτων ἀξιωματικῶν, ἐπεκαλέσθησαν τὴν ἐπέμβασιν τοῦ Αʹ Σώματος Στρατοῦ, τοῦ ἔχοντος τὸ ἀπόθεμα τοῦτο εἰς τὸ ὁποῖον ἔτυχε νὰ εἶναι ὅλοι μὲ μεγάλην ἡλικίαν. Τὸ Αʹ Σῶμα τοῦτο Στρατοῦ διέταξεν ὅπως ἐκ τούτων ἀποσταλῶσι τὴν πρώτην φορὰν 160, ἐὰν ἐνθυμοῦμαι, μετὰ ταῦτα 120, μετὰ ταῦτα 40, κατόπιν ἄλλοι. Μετὰ τοῦτο θὰ ἐρωτήσω τὸν κ. βουλευτὴν, τὸν ἄρτι κατελθόντα τοῦ βήματος, κατὰ τίνα τρόπον νομίζει ὅτι τοιαύτη μεταβολὴ ἀπὸ τῶν Σωμάτων τῶν ἐν Μακεδονίᾳ εὑρισκομένων ἢ ἀπὸ τῶν Σωμάτων τῶν ἀλλαχοῦ εὑρισκομένων, ἢ ἀπὸ τῶν Σωμάτων τῶν ἐν Ἀθήναις, τοιαύτη μετακίνησις, λέγω, τῶν ἀξιωματικῶν εἶναι δυνατὸν νὰ συντελεσθῇ ἤδη ἄνευ ζημίας ὄχι τῶν ἀτόμων ἀλλὰ τοῦ συμφέροντος αὐτῆς ταύτης τῆς ὑπηρεσίας; Δὲν πρέπει νὰ λησμονῆτε, κύριοι, ὅτι ἡ τοποθέτησις τῶν ἐφέδρων τούτων ἀξιωματικῶν, εἴτε ὑγειονομικῶν εἴτε μή, κατὰ δύο τρόπους διενηργήθη, ἀφ’ ἑνὸς μὲν διὰ προσκλήσεως τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου, προσκλήσεως προσωπικῆς, καὶ διὰ προσκλήσεως τῶν σωμάτων τοῦ στρατοῦ. Καὶ ἐκεῖνοι μὲν, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι τὴν εἰδικὴν ταύτην πρόσκλησιν, μεταβαίνουσιν εἰς ἃ Σώματα ἀνήκουσι καὶ ἀναλαμβάνουσιν ὑπηρεσίαν, οἱ λοιποὶ ἔφεδροι ἀξιωματικοὶ εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ παρουσιασθῶσιν εἰς τὰ σώματα τοῦ στρατοῦ εἰς τὴν περιφέρειαν τῶν ὁποίων στρατολογικῶς ὑπάγονται. Τοιοῦτοι εἶναι οἱ ὑγειονομικοὶ ἀξιωματικοί, οἱ ὁποῖοι παρουσιάσθησαν εἰς τὸ Αʹ Σῶμα τοῦ στρατοῦ, καὶ τούτους τοὺς ἐτοποθέτησαν κατὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας. Ὁ κ. βουλευτὴς εἶπεν ὅτι μένουσιν ἐνταῦθα οἱ ὑγειονομικοὶ νέοι ἀξιωματικοὶ περιφερόμενοι.

§110Ν. ΞΗΡΟΣ. Ἐξασκοῦντες τὸ ἐπάγγελμά των.

§111Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Λαμβάνω σημείωσιν τῆς καταγγελίας ταύτης τὴν στιγμὴν αὐτὴν καὶ θὰ μὲ ὑποχρεώσητε νὰ βεβαιωθῆτε, ὅτι ἐὰν ἀδικαιολογήτως παραμένουσιν ἐνταῦθα, ὁ νόμος θὰ ἐφαρμοσθῇ· ἀλλὰ μὴ λησμονεῖτε ὅτι ὑπάρχουσι καὶ εἰδικότητες, τὰς ὁποίας δὲν δύναταί τις ν’ ἀπομακρύνῃ. Τὰς εἰδικότητας ταύτας αὐτὴ αὕτη ἡ ὑπηρεσία ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ προνοήσῃ, ὥστε εἰς τὰ μικρότερα κέντρα νὰ ὑπάρχῃ αὐτὴ ἡ εἰδικότης, διότι ἡ ὑπηρεσία εἶναι ἐπείγουσα καὶ ἐπιβεβλημένη.

§112ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει πρότασις δέκα βουλευτῶν, ὅπως ἡ ὑπ’ ἀριθ. 1 ὑπὸ συζήτησιν ἐπερώτησις γενικευθῇ.

§113ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα.

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γενικεύεται. – Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Δαγκλῆς.

§115Π. ΔΑΓΚΛΗΣ. Ὀφείλω νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλὴν καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι μόλις ἤρχισεν ἡ ἐπιστράτευσις, ἐπειδὴ μέγας ἀριθμὸς ἀξιωματικῶν, ἰδίως ἐφέδρων ὑγειονομικῶν, εἶχε διαταχθῆ νὰ παρουσιασθῇ εἰς τὰ Σώματα στρατοῦ καὶ νὰ κατανεμηθῇ εἰς διαφόρους ὑπηρεσίας καὶ ἐπειδὴ ἐγεννήθησαν παράπονα διὰ τὴν τοποθέτησιν τούτων εἰς τὰς διαφόρους ὑπηρεσίας, ἐθεώρησα ἀναγκαῖον νὰ ἀπευθύνω ἐγκύκλιον πρὸς τοὺς διοικητὰς τῶν Σωμάτων τοῦ στρατοῦ καὶ νὰ παρακαλέσω αὐτοὺς νὰ προσέξωσιν εἰς τὰς τοποθετήσεις, ὥστε νὰ τοποθετῶσι τοὺς νέους ἀξιωματικοὺς εἰς τὰ Σώματα καὶ ὑπηρεσίας τοῦ στρατοῦ ἐκστρατείας καὶ τοὺς γεροντοτέρους νὰ κρατῶσιν εἰς τὰς ἐν τῷ ἐσωτερικῷ ἐλαφροτέρας ὑπηρεσίας, νὰ προσέξωσι δὲ προσέτι ὅπως οἱ ἀξιωματικοί, οἱ κατὰ τὴν ἄλλην ἐπιστράτευσιν παραμείναντες ἐνταῦθα, νὰ μὴ παραμείνωσιν ἐκ νέου, διὰ νὰ μὴ μένουν οἱ αὐτοὶ πάντοτε εἰς τὰς ἐν τῷ ἐσωτερικῷ ἐλαφρὰς ὑπηρεσίας, ἀλλὰ νὰ κατανεμηθῶσιν ἐξ ἴσου ἔξω. Δὲν γνωρίζω ἐὰν ἐφηρμόσθη ἡ διαταγὴ αὕτη.

§116Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Ταύτην τὴν στιγμὴν λαμβάνω γνῶσιν τῆς διαταγῆς σας.

§117Π. ΔΑΓΚΛΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν δύναται νὰ ἐξελέγξῃ τούτους. Προσέτι ἐζήτησα νὰ ὑποβληθῇ καὶ κατάλογος τῶν ἀξιωματικῶν τῶν προσελθόντων καὶ τῶν θέσεων, εἰς τὰς ὁποίας ἕκαστος ἐξ αὐτῶν ἐτοποθετήθη, ὥστε νὰ γίνῃ ἔλεγχός τις. Ἐφ’ ὅλων τούτων δὲν γνωρίζω ποῖον ἀποτέλεσμα ἐπῆλθεν.

§118Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Δὲν ὑπεβλήθη ἀκόμη ὁ κατάλογος, διότι ἐξακολουθοῦν αἱ τοποθετήσεις, πάντως θὰ ὑποβληθῶσι.

§119Π. ΔΑΓΚΛΗΣ. Αὐτὰ τὰ μέτρα ἔκρινα ἀναγκαῖον νὰ λάβω ἅμα ἔλαβον γνῶσιν τῶν πρώτων παραπόνων.

§120Ν. ΞΗΡΟΣ. Τὴν ἀπάντησιν ὑμῶν κ. Ὑπουργὲ, τὴν ἐγνώριζον ἐκ τῶν προτέρων χωρὶς νὰ μοῦ τὴν εἴπητε. Ὀφείλω νὰ δηλώσω τοῦτο, ὅτι ὅταν διετάχθη ἡ ἀποστολὴ 160 ἀξιωματικῶν ἀπὸ τὸ Αʹ Σῶμα στρατοῦ, παρεκάλεσα βουλευτὴν φίλον μου νὰ συστήσῃ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τὴν ὑγειονομικὴν τοῦ Αʹ Σώματος στρατοῦ ὅπως τηρήσῃ τὸ μέτρον αὐτό. Ὁ φίλος μου βουλευτὴς μετέβη εἰς τὴν ὑπηρεσίαν καὶ τὸν ἐβεβαίωσαν, ὅτι θὰ γίνῃ αὐτό. Ἐγὼ εἶχον τὴν πρόνοιαν νὰ δώσω σημείωσιν τῶν νέων ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι ὤφειλον κατὰ τὴν γνώμην μου νὰ ἀκολουθήσωσι τὸν στρατὸν καὶ ἐκ τῶν γερόντων 55–60 ἐτῶν νὰ τοποθετηθῶσιν εἰς νοσοκομεῖα διότι εἶχον δεδομένα νὰ πιστεύω ὅτι τὸ ἀντίθετον θὰ ἐγίνετο.

§121ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. 52 ἐτῶν.

§122Ν. ΞΗΡΟΣ. 55 ἐτῶν. Τί συνέβη; Ἡ ὑπηρεσία ὑπεσχέθη ὅτι θὰ τηρήσῃ τὸ μέτρον αὐτό, ὡς ὀρθὸν καὶ δίκαιον ἀλλ’ ἡ ἀπάντησις ἦτο ὅτι ἐνῷ διετάχθησαν, λαβόντες καὶ φύλλα πορείας καὶ ὡρισμένοι νέοι ἀξιωματικοὶ νὰ μεταβῶσιν εἰς Καβάλλαν, μετὰ δύο ἡμέρας ἀνεκλήθησαν τὰ φύλλα πορείας τῶν νέων καὶ μετέβησαν οἱ γέροντες. Τί ἐμεσολάβησεν καὶ διατί ἔγεινε τοιαύτη ἐνέργεια, θὰ τὸ εἴπητε σεῖς εἰς τὴν Βουλήν, κ. Ὑπουργέ.

§123Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Νὰ μοῦ δώσητε σημείωσιν.

§124Ν. ΞΗΡΟΣ. Μάλιστα. Θὰ σᾶς δώσω σημείωσιν ὀνομάτων διὰ νὰ εἶμαι ἐν τῇ ἀκριβείᾳ, οἵαν ἔδωκα καὶ εἰς τὴν ὑγειον. ὑπηρεσίαν τοῦ Σώματος στρατοῦ χωρὶς, εἶμαι βέβαιος, νὰ ἔχῃ τὴν τύχην ἐκείνης.

§125Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Εἶναι περιττὴ ἡ σημείωσις. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν εἶναι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζῃ ποῖοι ἀξιωματικοὶ ἐκ τῶν νεωτέρων εἶναι ἐδῶ καὶ ποῖοι διετάχθησαν ἐκ τῶν γερόντων νὰ ἀναχωρήσωσιν. Τοὺς ἀξιωματικοὺς αὐτοὺς δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ τοὺς καταγγείλῃ τις, τοὺς γνωρίζει ἡ ὑπηρεσία· πρὸ δέκα ἡμερῶν ἔφυγον. Διετάχθησαν πρὸ δέκα ἡμερῶν τὰ ἔμπεδα νὰ στείλωσιν δέκα ἀξιωματικοὺς καὶ ἀπέστειλαν ἀντὶ νέων τοὺς γέροντας, καὶ οἱ πρῶτοι νομίζω ὅτι δὲν εἶχον οὐδεμίαν δυσκολίαν νὰ φύγωσιν, ἀφοῦ ἦσαν ἐδῶ, οὔτε ἔξοδα μεταβάσεως, οὔτε ἔξοδα ταξειδίου ἐχρειάζοντο, οὔτε διαταγή, οἱ ἄλλοι εἶναι ἀρκετοὶ διὰ τὰ νοσοκομεῖα, ἠδύναντο νὰ τοὺς ἀντικαταστήσωσιν ἀπὸ τὰ ἔμπεδα νὰ τοὺς τοποθετῶσιν εἰς τὰ νοσοκομεῖα καὶ ἐκεῖ νὰ λαμβάνωσιν φύλλον πορείας. Πρέπει νὰ λάβητε μέτρα διὰ νὰ παύσωσι τὰ παράπονα.

§126Ι. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Εἰς τὸν κ. Δαγκλῆν ἐπαρουσίασα γέροντας ἀνθυπιάτρους τῆς κλάσεως τοῦ 1854, ὅταν δὲ τοὺς εἶδε ἐξανέστη, αὐτοὶ δὲ ἀπεστάλησαν εἰς τὸ Ὀξιλάρ διὰ νὰ ὑπηρετήσωσιν τοὺς τραυματίας στρατιώτας, ἐνῷ οἱ ἀνθυπίατροι αὐτοὶ εἶχον ἀνάγκην περιθάλψεως, διότι πῶς εἶναι δυνατὸν εἰς τὸ βουνὸν ἐπάνω εἰς τοιαύτην ἡλικίαν νὰ κάμωσι περίθαλψιν εἰς τοὺς στρατιώτας. Ὅταν εἶδεν αὐτοὺς ὁ κ. Δαγκλῆς διέταξεν ἀμέσως τὸν προσωπάρχην καὶ ἔλαβε γνῶσιν τῆς ἐγκυκλίου, ὅτι κατόπιν εἰδικῆς προσκλήσεως ἔχουσι τοποθετηθῇ εἰς τὰς Ἀθήνας οἱ νεώτεροι ἰατροὶ μόνιμοι καὶ ἔφεδροι ἡλικίας 23–30 ἐτῶν, οἱ δὲ γεροντότεροι δὲν εἶχον πρόσκλησιν καὶ δι’ αὐτὸ τοὺς ἔστειλαν εἰς τὰ Βουλγαρικὰ βουνά.

§127Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Ἡ ἀπάντησις ἦτο ἰδική μου;

§128Ι. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Ὄχι. Τοῦ κ. Δαγκλῆ. Λέγω λοιπὸν ὅτι εἶναι δυνατὸν ὡς ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι εἰδικὸν προσκλητήριον νὰ φύγωσιν, ἐπειδὴ εἶναι νεώτεροι καὶ νὰ ἔλθωσιν οἱ γεροντότεροι. Μοὶ φαίνεται ὅτι δὲν εἶναι ἀμετάκλητοι· δύνανται νὰ ἀνακληθῶσιν.

§129Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Εἶναι ἀληθές, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἔλαβον χώραν ὀργιαστικαὶ τοποθετήσεις. Εἶσθε ὑμεῖς ὀλιγώτερον ὑπεύθυνος, κ. Ὑπουργὲ τῶν Στρατιωτικῶν, διὰ τὴν κατάστασιν αὐτήν, ἰδίως δὲ ὀργιαστικαὶ εἶναι ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο ἐξ ἀρχῆς μὲ εἰδικὰς προσκλήσεις, διότι ἐνῷ ἔπρεπε νὰ γίνωσιν τοποθετήσεις τουλάχιστον κατὰ κλίμακα ἡλικίας εἰς τὰς διαφόρους στρατιωτικὰς περιφερείας πρὸ παντὸς οἱ νέοι ἀξιωματικοὶ ἐτοποθετήθησαν δυστυχῶς εἰς τὰ κέντρα καὶ οἱ ἄλλοι εἰς τὰ ἄκρα τῶν διαφόρων στρατιωτικῶν ὑπηρεσιῶν.

§130Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Τοὺς ἐγνώριζον προσωπικῶς. Δὲν ἐδόθη ὁ ἀπαιτούμενος χρόνος διὰ νὰ κανονισθῶσιν ὅλα τὰ ζητήματα.

§131Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Ἔχομεν γνωστὴν τὴν ἡλικίαν. Ἐὰν θὰ ἐδικαιοῦτο τις νὰ εἴπῃ τι, θὰ ἔλεγεν ὅτι δὲν συνέβη τοῦτο εἰς τοὺς ὑγειονομικοὺς ἀξιωματικούς, ἀλλὰ καὶ εἰς ἄλλους ἀξιωματικοὺς τῶν διαφόρων ὅπλων.

§132Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Δὲν κατωρθώθη ἀκόμη νὰ εἰδοποιηθῶσιν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὑπάγονται εἰς ταύτην ἢ ταύτην τὴν κατηγορίαν· πρέπει νὰ γνωρίζητε ὅτι αἱ τοποθετήσεις ἐγένοντο πρὸ ἑνὸς ἔτους, ὁπότε εἴχομεν ἐξέλθῃ τοῦ ἀγῶνος καὶ δὲν εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ καταρτίσωμεν τὰς τοποθετήσεις.

§133Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Πῶς συνέβη αὐτό; Τὰ ἐρείπια, οἱ γεροντότεροι νὰ τοποθετηθῶσιν εἰς τὰ ἄκρα καὶ οἱ νέοι εἰς τὰ κέντρα; Εἶναι περίεργον αὐτό.

§134Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Πρόκειται περὶ προσκλήσεων, αἱ ὁποῖαι ἐστάλησαν ὑπὸ τοῦ Ἐπιτελείου καὶ τῶν ὁποίων διατελῶ ἐν ἀγνοίᾳ.

§135Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Τὰς ἔκαμε τὸ Ἐπιτελεῖον;

§136Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Τί ἔκαμε δὲν γνωρίζω. Ἔπρεπε νὰ παρουσιασθῶσιν εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν.

§137Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Ἔχετε δίκαιον, ἀλλ’ εἶναι ἀληθὲς ὅτι τὸ Ἐπιτελεῖον πολιτεύεται. (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς αἰθούσης).

§138Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Ἄς μὴ λέγωνται τοιαῦτα.

§139Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Ἀλλὰ συμβαίνει καὶ τὸ ἑξῆς, εἰς τὸ ὁποῖον ἐφιστῶ τὴν προσοχήν σας. Ἀπὸ μέρους τῶν μονίμων ἀξιωματικῶν δυστυχῶς δὲν δίδεται οὐδεμία ἀκρόασις εἰς τὰς ἐνδείξεις καὶ εἰσηγήσεις τῶν ἐφέδρων. Οἱ μόνιμοι νομίζουν ὅτι κομίζουν γλαῦκα, ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι, τὸ λέγω μετὰ θάρρους, ἴσως εἶναι ὀλιγώτερον μορφωμένοι τῶν ἐν ταῖς ἐπαρχίαις ἰατρῶν, οἱ ὁποῖοι ἔρχονται εἰς ἐπικοινωνίαν μὲ διαφόρους ἀσθενεῖς.

§140Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Παρηκολούθησα τοὺς πολέμους τοῦ 1912 καὶ 1913 καὶ ἴσως μετ’ ὀλίγον κληθῶ καὶ πάλιν ἐὰν συμβῇ τι, καὶ ὡς εἶπεν καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν προχθὲς ἀπαντῶν εἰς ἐπερώτησιν, ἀντελήφθην πολλὰ τὰ ἔκτροπα ἀπὸ μέρους τῶν ὑγειονομικῶν ἀξιωματικῶν.

§141Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Ὑπερβασίας.

§142Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Ἀλλὰ νομίζω ὅτι δὲν πταίουν οἱ ἔφεδροι οὔτε οἱ μόνιμοι· πταίει ἡ ἀνωτέρα ὑπηρεσία. Παρουσιάσθην ὡς ἐπίστρατος καὶ βουλευτὴς εἰς τὸ 2ον Σῶμα στρατοῦ, εἰς τὸ ὁποῖον ὑπάγομαι. Ἐγνώρισα εἰς τοὺς ἀνωτέρους ὑγειονομικοὺς ἀξιωματικοὺς τὴν ἰδιότητά μου ὅτι δηλαδὴ κατὰ σύμπτωσιν εἶχον καὶ ἄλλην ἰδιότητα. Μοῦ εἶπον ὅτι θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, διότι δὲν εἶχον διαταγάς, μοῦ ἔδωκαν ὅμως φύλλον πορείας. Δὲν δυσηρεστήθην ἀλλὰ παρουσιασθεὶς εἰς τὴν Κόρινθον ἐδήλωσα τὴν ἰδιότητά μου. Καὶ ἐκεῖ ὅμως μοῦ ἔδωκαν φύλλον πορείας. Φοβούμενος μήπως περιπλακῶ, παρουσιάσθην καὶ ἐτοποθετήθην εἰς τὸ 2ον τάγμα τοῦ 27ου Συντάγματος. Ἡ κατάστασις αὕτη προέρχεται ἐκ τῆς ἀνικανότητος, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς οἱ ἰατροὶ ἔχομεν ὅταν μᾶς δίδεται στρατιωτικὴ ὑπηρεσία ἔστω καὶ ἂν εἴμεθα κάλλιστοι ἰατροί. Ἔπειτα ἔρχεται ἡ Ἐπιτελικὴ ὑπηρεσία. Κατὰ τὴν ἄλλην ἐπιστρατείαν ἦτο ἀξιωματικός τις ἐκ Χασιᾶς ὀνόματι Κωνσταντῖνος Κώνστας, ὅστις εἰς ἡλικίαν 53 ἐτῶν ἔκαμε ὁλόκληρον τὴν Μακεδονικὴν ἐκστρατείαν καὶ ὅταν ἦλθεν εἰς τὴν Φιλιππιάδα ἦτο ἐρείπιον, καθ’ ὃν χρόνον περιεφέροντο ἐκεῖ νεώτατοι ἀξιωματικοὶ ἔξω τῆς νοσοκομειακῆς ὑπηρεσίας, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὸ μέγιστον βάρος τῆς ἐκστρατείας. Ἐξ αὐτοῦ τοῦ λόγου ὑπάρχει ἡ κατάστασις καὶ ἀδίκως κατηγορήθησαν οἱ ἔφεδροι ἀξιωματικοὶ δριμύτατα, διότι ἐὰν ἴδετε τὸ «Ἐμπρὸς» τῆς 21 Ἀπριλίου 1913 θὰ ἴδητε ὅτι ὀνομάζει τοὺς ἐφέδρους ἀξιωματικοὺς προδότας ὡς διαφθείραντας καὶ διαλύσαντας τὸ στράτευμα. Ὑπάρχει ὅμως ὑπηρεσία ἡ ὁποία νὰ τοὺς τιμωρήσῃ. Παρακαλῶ νὰ ἀκουσθῇ ὁ πόνος τῶν ὑγειονομικῶν ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι αἰσχύνονται νὰ ὀνομάζωνται ἔφεδροι ἀξιωματικοὶ καὶ νὰ τοὺς προστατεύσῃ καὶ ἐὰν ὑπάρχουν, ὅπως ὑπάρχουν εἰς πάντα κλάδον, μὴ ἔχοντες ἀντίληψιν τῶν καθηκόντων των νὰ τοὺς τιμωρήσῃ αὐστηρῶς, ἀλλὰ μὴ θέλετε νὰ ἀδικεῖται ὁλόκληρος ὁ κλάδος, ὡς εἶπε προχθὲς ὁ βουλευτὴς κ. Νάκος.

§143Λ. ΝΑΚΟΣ. Εἶναι ἀνήκουστα τὰ γινόμενα εἰς τοὺς μικροὺς καὶ πτωχοὺς στρατιώτας· 15 ἡμέρας στρατιώτης ρακένδυτος καὶ ἐλεεινὸς δὲν κατορθώνει νὰ λάβῃ ἀπάντησιν ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπήν.

§144Μ. ΚΑΤΑΠΟΤΗΣ. Νὰ διορθωθῇ τὸ κακὸν ἀπὸ τὴν κεφαλήν.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καντιάνης.

§146Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Παραιτοῦμαι.

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λαμπρινόπουλος.

§148Γ. ΛΑΜΠΡΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ὅτι ἔλαβον χώραν, κύριοι, ἔκτροπα κατὰ τὴν τοποθέτησιν τῶν ὑγειονομικῶν ἀξιωματικῶν καὶ δὴ τῶν ἀγόντων τὴν μεγαλειτέραν ἡλικίαν εἶναι ἀναμφισβήτητον καὶ ἡ Βουλὴ ἐπείσθη ὑποθέτω περὶ τούτου. Νομίζω ὅμως ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν δὲν ὤφειλεν, ὡς ἐπίστευσεν, ὅτι τῷ ἐπεβάλλετο νὰ προασπίσῃ τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν, τὴν κεντρικὴν ὡς καὶ τὴν τῶν Σωμάτων, ἀφοῦ εἶναι γνωστὸν ὅτι καὶ κατὰ τοὺς διεξαχθέντας πολέμους καὶ κατὰ τὴν παροῦσαν ἐπιστράτευσιν ἡ ὑγειονομικὴ ὑπηρεσία δὲν ἔχει νὰ ἐπιδείξῃ πολλὰ τὰ κολακευτικὰ ὑπὲρ αὐτῆς. Ἐγένετο καὶ εἰς τὴν παρελθοῦσαν Βουλὴν συζήτησις εὐρεῖα ἐπὶ τοῦ ἀπασχολοῦντος τὴν ἑσπέραν ταύτην ζητήματος. Μάλιστα ἡ Βουλὴ ἔλαβε τὸ νομοθετικὸν μέτρον τοῦ νὰ ἀναθεωρηθῶσιν αἱ ἀποφάσεις τῶν ὑγειονομικῶν ἐπιτροπῶν δι’ ὧν ἀπηλλάγησαν τοῦ στρατοῦ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἐπιστρατεύσεως καὶ τῶν πολέμων πλεῖστοι ἱκανοὶ κριθέντες κατὰ τὴν ἀναθεώρησιν ὡς τοιοῦτοι. Ἐζητήθη μάλιστα νὰ κρατηθῇ σημείωσις τῶν ἐκδόντων τὰς ἀπαλλακτικὰς ἀποφάσεις, ὅπως δώσωσι λόγον, ἀλλὰ μέχρι τοῦδε οὐδὲν μέτρον ἐλήφθη σχετικόν, οὐδὲ ἐτιμωρήθη τις τῶν ὑγειονομικῶν ἀξιωματικῶν. Ἀλλὰ περὶ τούτου νομίζω ὅτι δὲν πρόκειται· Τὸ προτιμότερον θὰ ἦτο, ἀφοῦ ἄλλως τε θὰ ἐπείσθη καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ὅτι ἔλαβον χώραν ἔκτροπα τοιαῦτα, ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ἀξιωματικούς, τοὺς ἄγοντας μεγαλυτέραν ἡλικίαν, νὰ ληφθῇ λέγω, μέτρον, ὥστε τώρα, ὅτε λαμβάνεται πρόνοια νὰ ὀνομασθῶσιν ἔφεδροι ὑγειονομικοὶ ἀξιωματικοὶ ἐκ τῶν μελλόντων νὰ προσέλθωσιν ἀγυμνάστων ὡς καὶ ἐκ τῶν ὑπηρετουσῶν ἄλλων ἡλικιῶν, νὰ ἀπολυθῶσιν οἱ γεροντότεροι, διότι τοῦτο θὰ εἶναι σκόπιμον. Οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι φρονῶ ὅτι προσεκλήθησαν κατὰ παραδρομήν. Τὸ Β. Διάταγμα τῆς ἐπιστρατεύσεως ἀναφέρει, ὅτι καλοῦνται πάντες οἱ ἔφεδροι ἀξιωματικοὶ παντὸς ὅπλου ἢ σώματος, ὑπετίθετο δὲ ἀπὸ τὰς ἁρμοδίας στρατιωτικὰς ὑπηρεσίας, ὅτι ἦσαν ἔφεδροι ἀξιωματικοὶ μόνον οἱ ἐξελθόντες ἐκ τῆς Σχολῆς τῶν Ἐφέδρων ἀπὸ τοῦ 1888 καὶ ἐντεῦθεν καὶ ὄχι οἱ ὑγειονομικοί, οἱ ὁποῖοι ἦσαν τοιοῦτοι ἀπὸ τοῦ 1880. Οἱ πλεῖστοι μάλιστα τούτων δὲν ἐκλήθησαν οὔτε κατὰ τὴν ἐπιστράτευσιν τοῦ 1897 οὔτε κατὰ τὴν παρελθοῦσαν, ἄγουσι δὲ ἤδη ἡλικίαν 56 καὶ 58 ἐτῶν, διότι εἶχον δηλωθῇ μὲ μικροτέραν ἡλικίαν ἐν τῷ μητρῴῳ. Ἀναφέρω παράδειγμα καθ’ ὃ ὑγειονομικὸς ἀξιωματικὸς ἔφεδρος προσῆλθε καὶ κατετάχθη, ὅστις ἄγει ἡλικίαν πραγματικὴν 58 ἐτῶν καὶ ἔχει υἱὸν ὑπηρετοῦντα ἤδη εἰς τὸν στρατὸν ὡς ἔφεδρον καὶ ἕτερον ὡς ἔφεδρον ὑπολοχαγὸν τοῦ πεζικοῦ καὶ ὁ πατὴρ εἶναι ἀνθυπίατρος! δηλ. κατώτερος τοῦ υἱοῦ του κατὰ βαθμόν. Ἔστω καὶ τοῦτο δεῖγμα ὅτι ἐξ ἀβλεψίας ἐκλήθησαν, καθότι ἂν συνέβαινε τὸ ἐναντίον, ἔπρεπε νὰ ἔχωσι προαχθῆ ἐν τῷ μεταξὺ καὶ νὰ μὴ παριστάμεθα εἰς τὸ θέαμα, κατὰ τὸ ὁποῖον οἱ μετὰ δεκαπενταετίαν προσελθόντες εἰς τὸν στρατὸν ἰατροὶ νὰ κατέχωσι τὸν βαθμὸν τοῦ ἐφέδρου ἰατροῦ (λοχαγοῦ), αὐτοὶ δὲ νὰ εἶναι ἀνθυπίατροι. Ἐπιβάλλεται ἡ ἀποστράτευσις τῶν ἀξιωματικῶν τούτων καὶ ἐκ λόγων προνοίας. Καθότι οἱ ἀγροτικοὶ πληθυσμοὶ στεροῦνται ἰατρῶν καὶ κατὰ τὴν περίοδον ταύτην ἀνεφάνησαν ἀσθένειαι πολλαὶ καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει μοὶ φαίνεται ὅτι ἡ Πολιτεία θὰ προσφέρῃ καὶ ὑπηρεσίας εἰς τὸν λαὸν διὰ τῆς ἀποδόσεως εἰς τὴν κοινωνίαν τῶν θεραπευτῶν της.

§149Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Ἐνῷ, Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Στρατιωτικῶν, εἴχατε ἐκδώσῃ διαταγὴν ἵνα οἱ ὑπερήλικες ὑγειονομικοὶ ἀξιωματικοὶ μείνωσιν εἰς τὰς πόλεις ἢ τὰ νοσοκομεῖα καὶ οἱ μόνιμοι μεταβῶσι εἰς τὰ χειρουργεῖα καὶ ἀλλαχοῦ ἡ διαταγὴ δὲν ἐξετελέσθη. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν ὅτι εὑρέθη πρὸ τετελεσμένου γεγονότος. Ἤδη παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ἀφοῦ εὑρέθη πρὸ τετελεσμένου γεγονότος νὰ μεριμνήσῃ ὅπως οἱ ὑπερήλικες, οἱ μεταβάντες ἤδη εἰς Μακεδονίαν, τοποθετηθῶσι τουλάχιστον εἰς τὰ Νοσοκομεῖα τῶν πόλεων.

§150ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀραβαντινός.

§151Π. ΑΡΑΒΑΝΤΙΝΟΣ. Συνηγορῶ ἐκθύμως εἰς τὰς συστάσεις τὰς ὁποίας ἔκαμαν οἱ προαγορεύσαντες συνάδελφοι, συμμερίζομαι δὲ ἀλληλεγγύως καὶ τὰ παράπονα διότι γνωρίζω καὶ ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως ὅτι συνέβησαν τὰ ἔκτροπα, τὰ ὁποῖα συνέβησαν, παρακαλῶ δὲ νὰ ἐξετάσητε τὸ ζήτημα ὄχι ἀπὸ τῆς ἀπόψεως ὅτι ἐπιβάλλεται φιλανθρώπως νὰ μεταχειρισθῶμεν τρόπον τινὰ τοὺς γέροντας αὐτούς. Ἐφ’ ὅσον δὲ τοιαύτη ἄποψις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τεθῇ ὑπ’ ὄψει, νομίζω ὅτι ἡ παρατήρησις ἡ ἰδική σας, ὅτι ἡ διόρθωσις τῶν γενομένων ἀτόπων θὰ ἠδύνατο νὰ παραβλάψῃ τὰ συμφέροντα τοῦ Στρατοῦ; δὲν εἶναι πλήρως δικαία. Ἡ μεγαλυτέρα σκοπιμότης διὰ τὸν Στρατὸν, προκειμένου περὶ τῆς τοποθετήσεως, ἔγκειται εἰς τὴν δικαιοσύνην μετὰ τῆς ὁποίας γίνονται αἱ τοποθετήσεις. Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῆς δικαιοσύνης καὶ οὐχὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῶν προσώπων πρέπει νὰ ἐξετασθῇ τὸ ζήτημα. Μόνον ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῆς δικαιοσύνης δύνασθε νὰ ἀχθῆτε εἰς ἀποφάσεις καὶ νὰ εἴπητε εἰς τὰ ὄργανά σας νὰ ἐκτελέσωσι τὰς διαταγὰς καὶ ὑμῶν καὶ τοῦ προκατόχου σας καὶ τὴν θέλησιν τῶν ἀντιπροσώπων. Ἀλλ’ εἶναι καὶ ἄλλη σκοπιμότης ἐκ τῶν πραγμάτων. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐργασθῶσιν οἱ γέροντες, οἱ ὁποῖοι οὐδέποτε ἠσκήθησαν, οἱ ὁποῖοι οὐδέποτε ἠκολούθησαν τὴν νέαν ἐπιστήμην, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουσιν ἀσκηθῆ εἰς τὸν στρατὸν νὰ κανονίζωσι τὸ ὑγειονομικὸν ὑλικὸν μεταβαίνοντες εἰς τὰ ὄρη; Εἶναι ἀνίδεοι ἄνθρωποι· τί ὑλικὸν τοὺς χρειάζεται, ἵνα λάβωσι αὐτὸ καὶ τὸ συντηρήσωσι καὶ τὸ συσκευάσωσι, αὐτὴ εἶναι δουλειὰ τῶν μονίμων ἀξιωματικῶν. Ὁ μόνιμος ὑγειονομικὸς ἀξιωματικὸς εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ τὰ γνωρίζῃ καὶ αὐτοὶ πρέπει νὰ πᾶνε ἐκεῖ καὶ ὄχι νὰ κάθωνται ἐνταῦθα ὑπηρετοῦντες εἰς γραφικὰς ὑπηρεσίας, νὰ στέλλωνται δὲ εἰς ὑπηρεσίας τοιαύτας μαιευτῆρες, ὀδοντοϊατροὶ καὶ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι οὐδὲ κἂν καλοὶ ἰατροί. Σύστημα δὲν ὑπάρχει. Ὁ κ. Συνάδελφος, ὁ ὁποῖος ὡμίλησε, εἶχε δίκαιον εἰπὼν ὅτι δὲν ὑπάρχει σύστημα διὰ τὴν ὀργάνωσιν τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας καὶ ἴσως πταίει τὸ γεγονός, ὅτι ἡ ὑπηρεσία αὐτὴ διευθύνεται ἀπὸ τὸν κλάδον τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας καὶ ὄχι ἀπὸ ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι νὰ δύνανται περισσότερον νὰ φροντίζωσι περὶ τῆς διοικήσεως τοῦ ὑγειονομικοῦ Σώματος. Διότι ἂν ἐφρόντιζον περὶ τῆς διοικήσεως τοῦ Σώματος θὰ εἶχον φροντίσῃ νὰ γνωρίζωσι ποῖαι εἶναι αἱ δυνάμεις, τὰς ὁποίας δύναται νὰ προσφέρῃ ἡ κοινωνία καὶ εἰς τὰς ὁποίας δύνανται νὰ στηριχθῶσι καὶ δὲν θὰ ἔκαμον τὰς τοποθετήσεις κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὅπως ἐπὶ παραδείγματι ἐγένετο ἀπόπειρα νὰ ἐκδιωχθῇ εἰδικότης, ὁ διοικῶν τὸ δερματολογικὸν νοσοκομεῖον Συγγροῦ καὶ νὰ σταλῇ ὡς παθολόγος καὶ χειρουργός, ἐνῷ ἀπὸ τὸ νοσοκομεῖον του ἐκεῖνο ἐξῆλθον 7000 ἄρρωστοι θεραπευθέντες, κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν παρελθόντων πολέμων. Ποῖος ὁ λόγος νὰ ξεχαρβαλωθῇ τὸ ἵδρυμα ἐκεῖνο ἵνα λάβωσιν ἕνα στρατιώτην καὶ νὰ τὸν τοποθετήσωσιν εἰς μέρος, εἰς τὸ ὁποῖον δὲν θὰ προσέφερεν ὑπηρεσίαν, τοποθετήσωσι δὲ ἐκεῖ κανένα γυναικολόγον ἢ παιδίατρον; Εἶναι τοιαύτη ἡ ἔλλειψις συστήματος καὶ τοιαύτη—δὲν θέλω νὰ εἴπω κακὴ πρόθεσις—ἀλλ’ ὅπως δήποτε, ἡ ἐπιμονὴ τῶν διευθυνόντων τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν, οἵτινες ἐκράτησαν ὡρισμένα πρόσωπα ἀδιαφοροῦντες εἰς τὸ ποῖοι θὰ σταλοῦν, ὥστε θὰ σᾶς ἀναφέρω τὸ ἑξῆς παράδειγμα. Ἕνα συμπολίτην μου ἔφεδρον δόκιμον ἰατρὸν ἐτῶν 51, ὁ ὁποῖος συμφώνως μὲ τὴν διαταγὴν τοῦ προκατόχου σας καὶ ὑμῶν ὤφειλε νὰ μείνῃ ἢ νὰ μεταβῇ εἰς ὑπηρεσίαν, τὴν ὁποίαν νὰ δύναται νὰ προσφέρῃ, διότι δὲν ἠδύνατο νὰ πάρῃ τὰ πόδια του, τὸν διέταξαν μίαν ἡμέραν νὰ λάβῃ φύλλον πορείας ὡς ὑπίατρος, ἐν ᾧ ἦτο δόκιμος ἰατρός· τοὺς λέγει· ἐγὼ δὲν εἶμαι ὑπίατρος. Τί νομίζετε ὅτι ἔγινε; ἔλαβον τὸ φύλλον καὶ διώρθωσαν ἐπ’ αὐτοῦ καὶ τὸ ὄνομα καὶ τὸν βαθμόν.

§152Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Σᾶς παρακαλῶ τὸ ὄνομά του, διότι ὅταν ἤμην μέραρχος μοῦ συνέβη ἓν τοιοῦτον. —Π. ΑΡΑΒΑΝΤΙΝΟΣ. Δὲν εἶχον καμμίαν δυσκολίαν καὶ νὰ τὸν βαπτίσωσι καὶ νὰ τὸν προαγάγωσιν εἰς ὑπίατρον. Ἄλλον ἔφεδρον ἀξιωματικὸν τὸν προήγαγον εἰς ὑπολοχαγὸν τοῦ πεζικοῦ, διορθώσαντες τὴν βαθμολογίαν του. Δὲν θέλω νὰ δώσω περισσότεραν σημασίαν εἰς αὐτὰ ἢ καὶ νὰ χαρακτηρίσω τὴν ἔλλειψιν τοῦ συστήματος, ἡ ὁποία ὑπάρχει. Δυστυχῶς ἦτο δυνατὸν νὰ διορθωθῶσι τὰ πράγματα ἂν ἐφρόντιζε τὸ ἁρμόδιον τμῆμα τῆς Ἐπιτελικῆς ὑπηρεσίας νὰ γνωρίζῃ ποίας ὑπηρεσίας θὰ ἠδύνατο νὰ δώσῃ ἡ κοινωνία διὰ μίαν πλήρη ἐπιστράτευσιν ἀντὶ νὰ ἱδρύῃ σχολεῖα ἰατρικῆς, τὰ ὁποῖα εἶναι μὲν χρήσιμα, ἀλλὰ θὰ δώσωσι καρποὺς μετὰ πάροδον δεκαετίας. Ἐν πάσῃ περιπτώσει αἱ ἀδικίαι πρέπει νὰ ἀρθῶσι, διότι μεγαλειτέρα σκοπιμότης εἰς τὸν στρατὸν εἶναι ἡ δικαιοσύνη, ἰδίως δὲ διὰ τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν, οὕτως ὥστε οὐδεὶς νὰ τοποθετηθῇ εἰς ἐκεῖνο τὸ μέρος εἰς τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ παράσχῃ τὸ ἀνώτατον ἔργον καὶ ὄχι εἰς μέρος εἰς τὸ ὁποῖον δὲν δύναται νὰ παράσχῃ τὸ ἀνώτατον ἔργον, ἰδίως δὲ οἱ νεαροὶ μόνιμοι νὰ μὴ κάθωνται ἐδῶ καὶ νὰ ἐπιδεικνύουν τὰς στολάς των, ἀλλὰ νὰ μεταβαίνωσιν εἰς τὰς θέσεις καὶ νὰ παρέχωσι τὰς ὑπηρεσίας, τὰς ὁποίας δικαιοῦται ἡ Πατρὶς ν’ ἀπαιτήσῃ ἀπ’ αὐτούς.

§153Θ. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Λαμβάνω τὸν λόγον ὄχι διὰ νὰ προσθέσω ἐγὼ ὁ δικηγόρος εἰς ὅσα εἶπον οἱ κύριοι συνάδελφοι, ἀλλὰ μόνον ἵνα διερμηνεύσω τὴν γνώμην, τὴν ἰδικήν μου καὶ τὴν ἐλπίδα τῆς Βουλῆς ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν θὰ ἔλθῃ ἐδῶ μετά τινα χρόνον ὄχι νὰ μᾶς εἴπῃ ὅτι ἐπανέφερε τοὺς ἀναχωρήσαντας ἀλλὰ νὰ μᾶς εἴπῃ ὅτι ἐτιμώρησε ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι τὰ διέπραξαν. Δὲν ἀρκεῖ νὰ τὰ λέγωμεν καὶ νὰ ὑποσχώμεθα ἀλλὰ πρέπει τοὺς διαπράξαντας νὰ τοὺς ὑποβάλητε εἰς μίαν παραδειγματικὴν ποινήν, ἵνα δοθῇ ἕν παράδειγμα καὶ παύσῃ ἅπαξ διὰ παντὸς ἡ κατάστασις αὐτή.

§154Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Νομίζω ὅτι ὅλως ἀδίκως οἱ κ. κ. συνάδελφοι ἐπετέθησαν κατὰ τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας. Δὲν πταίει ἡ Ὑγειονομικὴ ὑπηρεσία. Τὸ πρῶτον Σῶμα στρατοῦ πρέπει νὰ καταργήσητε. Τὸ πρῶτον Σῶμα στρατοῦ εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον γνωρίζει νὰ κάμῃ τὰς τοποθετήσεις καὶ νὰ τοποθετῇ τοὺς φαρμακοποιοὺς ἐνταῦθα ἵνα διευθύνωσιν τὰ φαρμακεῖα αὐτῶν, π.χ. Διαμαντόπουλος, Λίτσος, Χριστόπουλος, Μαρινόπουλος, Δασκαλάκης, Κουκίδης, Μπαλίδης, Σπυρίδης, Δρακόπουλος πάντες αὐτοὶ εἶναι ὑποφαρμακοποιοὶ πληρωνόμενοι παρὰ τοῦ Δημοσίου καὶ διευθύνοντες τὰ φαρμακεῖά των ἐν Ἀθήναις. Τὸ Σῶμα Στρατοῦ μοιράζει τὰ κόλλυβα. Δὲν ἔχει καθόλου νὰ κάμῃ ἡ ὑγειονομικὴ ὑπηρεσία. Εἶναι ἔτσι, Κύριε Ὑπουργέ; Ἐφ’ ὅσον ὑπάρχῃ τὸ Αʹ. Σῶμα Στρατοῦ, διευθύνει αὐτό, τοποθετεῖ αὐτό, ἅμα τοῦτο ἀναχωρήσῃ καὶ τὸ Ἐπιτελεῖον, τότε περιέρχεται ἡ διοίκησις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, εἰς τὴν Κεντρικὴν ὑπηρεσίαν καὶ ἀδίκως μέμφονται τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, διότι εἶπον διὰ τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν ὅτι ἀπεμάκρυνε κλπ. Κανένα δὲν ἀπεμάκρυνε.

§155Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἡ συζήτησις, Κύριοι βουλευταί, ἡ ὁποία ἐγεννήθη εἶναι ἀπότοκος μιᾶς καταστάσεως παρελθούσης. Εἴχομεν μίαν ἐπιστράτευσιν καὶ δύο πολέμους. Ἡ ἐπιστράτευσις καὶ οἱ δύο πόλεμοι βεβαίως θὰ παρουσίασαν, καὶ ἔπρεπε νὰ παρουσιάσουν μίαν εἰκόνα περὶ τῶν πλημμελειῶν, αἱ ὁποῖαι παρουσιάσθησαν ὄχι μόνον εἰς τὸν ὑγειονομικὸν κλάδον, ἀλλ’ εἰς ὅλους τοὺς κλάδους. Ἀπευθύνομεν αἰτιάσεις ἤδη ἐναντίον τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τοῦ Ὑγειονομικοῦ Τμήματος· νομίζω καὶ χωρὶς νὰ θέλω νὰ παραστῶ ὡς πληρεξούσιος καὶ συνήγορος τοῦ Κ. Ὑπουργοῦ, ὅτι αὐτὸ εἶναι τὸ δίκαιον καὶ ὀρθόν, ἀπεικονίζομεν μίαν κατάστασιν παλαιὰν καὶ λυποῦμαι.... διότι δὲν ἀποδίδεται αἰτίασις.

§156Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Δέν ἀπέδωκε κανείς.

§157Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἔρχονται καὶ αἰτιῶνται μόνον Ἐνῷ πρέπει νὰ ληφθῇ μία πρόνοια πῶς νὰ ὀργανωθῇ τὸ σῶμα καὶ νὰ εὑρεθῇ ὁ κατάλληλος ἄνθρωπος νὰ τὸ διευθύνῃ, διότι ἀπὸ τῆς ἐποχῆς, καθ’ ἣν ἀπέθανεν ὁ ἀείμνηστος Σοῦτσος δὲν νομίζω ὅτι εὑρέθη ὁ ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος θὰ διωργάνωνε καὶ θὰ ἐτίθετο ἐπὶ κεφαλῆς τοῦ σώματος. Ἔχω καὶ ἐγὼ ἐπιστολὴν συμπολιτῶν μου 10 ἢ 12 τὸν ἀριθμόν, οἱ ὁποῖοι ἐστάλησαν εἰς Πάτρας διὰ νὰ ἀναθεωρηθῶσιν καὶ παραμένουσιν ἐκεῖ ἄστεγοι καὶ πειναλέοι, διότι ἐκ Ναυπλίου δὲν ἀπεστάλησαν τὰ σχετικά.

§158Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Πῶς γίνεται αὐτό;

§159Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἔχω τὰ ὀνόματα.

§160Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Δὲν θέλω τὰ ὀνόματα τῶν στρατιωτῶν, θέλω νὰ μάθω πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ σταλῶσι πρὸς ἐπιθεώρησιν ἐκ μέρους τῆς ἐπιτροπῆς τῶν ἀπαλλαγῶν, χωρὶς νὰ σταλῶσι τὰ σχετικά.

§161Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἰδοὺ τί μοῦ γράφουν: (Ἀναγινώσκει). «Πρὸ πολλοῦ ἀναμένομεν ἐνταῦθα πρὸς ἐξέτασιν, ἀλλὰ δυστυχῶς αἱ ἐνδείξεις ἐκ Ναυπλίου δὲν ἔχουν σταλῆ, στερούμεθα καὶ τοῦ ἐπιουσίου ἄρτου, λάβετε μίαν πρόνοιαν νὰ σταλῶσιν». Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῶν ἰατρῶν, τῶν πρεσβυτέρων νομίζω ὅτι ἔλαβεν ἤδη μέριμναν ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, διότι ὑπέβαλε νομοσχέδιον, παρεπέμφθη εἰς ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία ὑπέβαλε τὴν ἔκθεσίν της καὶ ἐλπίζω, ὅτι πολὺ ταχέως θὰ ληφθῇ πρόνοια.

§162Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἠδικήθη μία ὑπηρεσία τῆς ὁποίας τὴν ἐνέργειαν εἰς τὰς ἀτάκτους μεταθέσεις ἐγὼ τοὐλάχιστον δὲν βλέπω. Κατηγορήθη ἡ ὑγειονομικὴ ὑπηρεσία, ὅτι ἐτοποθέτησε τοὺς ἰατροὺς ἐκείνους αὐθαιρέτως· ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἂν εὐθύνεται διὰ τὰς τοποθετήσεις, τὰς συνεπεία ὀνομαστικῆς προσκλήσεως, δὲν θέλω νὰ τὴν ἀποκλείσω τῆς εὐθύνης, δὲν ἠμπορῶ ὅμως νὰ τῆς δώσω τὴν εὐθύνην διὰ τὰς μετέπειτα μεταθέσεις ἀπὸ τὸ ἔμπεδον τμῆμα, εἰς τὸ ὁποῖον εἶχον τοποθετηθῇ οἱ τόσοι ἰατροί, οἱ 200.

§163Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Εἶναι τοῦ Σώματος Στρατοῦ.

§164Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Ἄλλως τε βλέπω μίαν ἐνέργειαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ἡ ὁποία ἐφάνη εἰς τὰς προχθεσινὰς τοποθετήσεις, εἰς τὴν μετάθεσιν τῶν δέκα ἀνθυπιάτρων ὀνομαστικῶς, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον φύλλα πορείας καὶ ἀπῆλθον, διότι ἦσαν νεώτεροι καὶ ἀντεκατεστάθησαν.

§165Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Ἀριθμὸν διατάσσει τὸ Ὑπουργεῖον, οὐχὶ πρόσωπα.

§166Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Ποῖος τὰ ὁρίζει;

§167Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Τὸ Σῶμα Στρατοῦ. Τὸ ὑπουργεῖον λέγει, ὅτι αἱ ἀνάγκαι τῆς ὑπηρεσίας ἐπιβάλλουσι τὴν ἀπόσπασιν τόσων ἰατρῶν· ποῖοι θὰ εἶναι αὐτοὶ δὲν ὁρίζει.

§168Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Ἀφ’ οὗ εἶσθε βέβαιος, ὅτι ἀταξίαι λαμβάνουσι χώραν, θὰ σᾶς παρακαλέσωμεν νὰ εἶσθε προσεκτικώτερος...

§169Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Πῶς εἴπατε; Γνωρίζω τὰς εὐθύνας, τὰς ὁποίας ὑπέχω ἀπέναντι τῆς ἀντιπροσωπείας τοῦ Ἔθνους καὶ τῆς ὑπηρεσίας, τὴν ὁποίαν διεξάγω. Ἡ προσοχή μου εἶναι τόσον ἐντεταμένη ὥστε δὲν εἶχον ἀνάγκην τῆς ὑμετέρας συμβουλῆς διὰ νὰ εἶμαι προσεκτικός.

§170Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Δι’ αὐτὸ ἀναφερόμεθα πρὸς ὑμᾶς ἐπειδὴ ἔχομεν πεποίθησιν εἰς τὴν εὐθυκρισίαν σας.

§171Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Ὅταν ὅμως ἀναφέρεσθε νὰ μεταχειρίζησθε γλῶσσαν κοινοβουλευτικωτέραν.

§172Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Ἐπειδὴ ἔχετε τὴν εὐθύνην δι’ αὐτὸ ἀναφέρονται πρὸς ὑμᾶς τὰ παράπονα.

§173Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Ἐγὼ εἶμαι ὑπεύθυνος διὰ πάντα τὰ συμβαίνοντα, ἀλλὰ μὴ μοῦ λέγετε νὰ εἶμαι προσεκτικώτερος εἰς πρᾶξιν διὰ τὴν ὁποίαν δὲν εὐθύνομαι.

§174Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Δὲν ἠθέλησα νὰ σᾶς εἴπω αὐτό.

§175Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Προσέξατε παρακαλῶ.

§176Δ. ΠΕΤΡΑΚΑΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε. Πρὸς διαφώτισιν τῆς ὅλης καταστάσεως πρέπει νὰ γνωσθῶσι δύο σημεῖα. Τὸ ἓν σημεῖον εἶναι ὅτι αἱ προσκλήσεις τοῦ Ἐπιτελείου ἀναφέρονται εἰς ἐπιστήμονας διακεκριμένους, Καθηγητὰς καὶ Ὑφηγητὰς τοῦ Πανεπιστημίου, διὰ τῶν ὁποίων ἐσχηματίσθη εἰς τὰ διάφορα νοσοκομειακὰ κέντρα ἡ βάσις τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας, ἣν εὗρε πρὸ αὐτῆς ἑτοίμην ἡ ἐπιστράτευσις, ἥτις οὕτως ἠδυνήθη τάχιστα νὰ ὀργανωθῇ πλήρως. Ἐφιστῶ ὁμοίως τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς καὶ ἐπὶ τοῦ ἑτέρου σημείου ὅτι πολὺ ἐκοπίασε ἡ ὑπηρεσία, ἵνα συλλέξῃ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἰατρῶν κατὰ τὴν ἐπιστρατείαν ἐκείνην τῆς μιᾶς ἡμέρας, καθ’ ἣν συνετάχθη ὁ κατάλογος τῶν ἐφέδρων. Τότε μόνον ἔμαθε τὸ Κράτος ποίους ἔχει ἐφέδρους, δὲν ἦτο δὲ δυνατὸν νὰ ἐξακριβωθῇ ἡ ἡλικία, ὥστε ὅλα τὰ ἄτοπα, τὰ ὁποῖα δυνατὸν νὰ ἔλαβον χώραν θὰ καταστῶσιν εἰς τὴν συνείδησιν τῆς Βουλῆς πολὺ κυριώτερα, ἂν ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ προγενεστέρα κατάστασις.

§177Κ. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀπηυθύνθησαν δύο κατηγορίαι ὅτι ἰατροὶ μεγάλοι τὴν ἡλικίαν ἐστάλησαν εἰς διάφορα μέρη καὶ ὅτι ἄλλοι παραμένουσιν ἐνταῦθα. Εἰς ὅλα τὰ Κράτη, Κύριοι, προκειμένου περὶ ἰατρῶν στρέφεται ἡ προσοχὴ τῶν ἰθυνόντων εἰς τοὺς ἔχοντας περισσοτέραν πεῖραν διὰ νὰ εἶναι ἀσφαλὴς ἡ θεραπεία καὶ ἡ διάγνωσις. Κατὰ συνέπειαν ἡ κατηγορία, ἡ πρώτη, δὲν εἶναι ἀκριβής. Ἡ δευτέρα κατηγορία εἶναι ὅτι πολλοὶ τῶν ἀξιωματικῶν ἰατρῶν εὑρίσκονται ἐδῶ περιτρέχοντες τὴν πόλιν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν σᾶς εἶπεν ὅτι περισσεύουν ἐκ τῶν προσκεκλημένων 100 ἀξιωματικοί. Ἐγὼ δὲν θὰ θελήσω νὰ δικαιολογήσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος χειρίζεται λαμπρὰ τὸν λόγον καὶ γνωρίζει τὰ πράγματα περισσότερον παντὸς ἄλλου, ὁ ὁποῖος ἐξακολουθεῖ νὰ εἶναι εἰς τὸν στρατόν, ὁ ὁποῖος ἔχει ἀνωτέραν διοίκησιν εἰς τὸν στρατόν, ἀλλὰ τὸν παρακαλῶ νὰ προσαγάγῃ κατάστασιν διὰ νὰ ἴδωμεν ποία ὑπῆρξεν ἡ διαχείρισις τοῦ ζητήματος τούτου κατὰ τοὺς δύο πολέμους καὶ ποία ἡ σήμερον. Ἐὰν δὲ ἴδῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι ἔχει ἀνάγκην βοηθείας τινὸς πρὸς ἐξακρίβωσιν τῶν πραγμάτων καὶ μὲ νομίσῃ χρήσιμον, εἶμαι ἕτοιμος νὰ τοῦ προσφέρω τὰς ὑπηρεσίας μου. Εἶμαι ἕτοιμος, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Στρατιωτικῶν, νὰ σᾶς προσφέρω τὰς ὑπηρεσίας μου διὰ νὰ δείξω εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι σᾶς ἐπετέθησαν κατὰ τὴν συζήτησιν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ὅτι βάλλουσιν ἐναντίον αὐτῶν τῶν ἰδίων παρὰ ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλ’ ἂν ὑπῆρξαν κατὰ τὴν σημερινὴν περίστασιν παρεκτροπαί τινες, αὗται, δηλῶ καὶ προκαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μὲ διαψεύσῃ ἐξετάζων τὰ πράγματα, δὲν βαρύνουσι τὸν σημερινὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν. Ἂς ζητήσῃ ἀπὸ τὴν καταχώρησιν νὰ εὕρῃ τὰς διαταγὰς καὶ νὰ τὰς φέρῃ ἐδῶ μὲ τὰς ἡμερομηνίας καὶ νὰ τὰς ἐκθέσῃ ἀπὸ τῆς θέσεως ἐκείνης διὰ νὰ μάθωσιν οἱ κατὰ τῆς Κυβερνήσεως φωνάζοντες. (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς αἰθούσης).

§178Θ. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Δὲν εἶπεν κανεὶς κατὰ τῆς Κυβερνήσεως!

§179Κ. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἠγόρευσαν πολλοὶ καὶ ἔβαλον καὶ ἀπηύθυναν κατηγορίας, ἐγὼ δὲ δὲν διέκοψα κανένα. Δὲν ἐπιτρέπω διακοπήν, παρὰ μόνον ὅταν ἔχει κανεὶς ἀμφιβολίαν τινὰ ἐπὶ τῶν λεγομένων, ἵνα δώσω διασαφήσεις. Ἐκτὸς τῆς πρώτης παρακλήσεως, Κύριε Ὑπουργέ, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον πρὸς ὑμᾶς, παρακαλῶ νὰ μοὶ φέρητε σημείωμα πότε ἐξεδόθησαν καὶ πότε διεπράχθησαν αὐτά, περὶ ὧν κατηγγέλλουσιν οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι, διότι ἐπαναλαμβάνω ὅτι θὰ ἀποδειχθῇ ὅτι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν σας δὲν ἐγένετο τίποτε.

§180Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν προτίθεμαι, Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἀποδώσω μομφὴν καὶ κατηγορίαν κατ’ οὐδενὸς ἐκ τῶν διατελεσάντων ὡς Ὑπουργῶν τῶν Στρατιωτικῶν, ἀλλὰ πρόκειται ἁπλῶς νὰ δώσω τὴν συμβολήν μου ἐπὶ τοῦ ἀνακινηθέντος ζητήματος, ὅπως τοῦτο ἐξετασθῇ μετὰ μεγαλυτέρας ἐπιμελείας διότι βεβαίως ἐγὼ φρονῶ ὅτι οἱ ὀλιγώτερον ὑπεύθυνοι τῆς καταστάσεως ταύτης εἶναι οἱ ἑκάστοτε Ὑπουργοὶ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ φυσικὰ ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν. Ἐὰν κατὰ τὴν τοποθέτησιν τῶν ἀξιωματικῶν τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας ἔλαβον χώραν ἔκτροπα, ὅσα οἱ Κύριοι συνάδελφοι ἀνέφερον, τοῦτο βεβαίως δὲν ὀφείλεται εἰς τὴν Κεντρικὴν ὑπηρεσίαν, τὴν διευθύνουσαν, τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, τοῦτο ὀφείλεται δυστυχῶς εἰς τοὺς κυρίους Ἀρχιάτρους ὅλων τῶν Σωμάτων.

§181ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Τὸ ἴδιον εἶναι.

§182Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἔχω ἀπόλυτον τὸ δικαίωμα νὰ ἀναφέρω γεγονός τι εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν. Ἐτοποθετήθη, δυνάμει τοῦ ὀργανισμοῦ τῆς ἐπιστρατεύσεως, ἀξιωματικὸς ὑγειονομικὸς εἰς τὸ Βʹ. Σῶμα Στρατοῦ. Ὁ ἐκεῖ Ἀρχίατρος τὸν ἔστειλε εἰς τὸ νοσοκομεῖον τοῦ Ναυπλίου, καὶ μετ’ ὀλίγας ἡμέρας, ἐνῷ ἐκεῖνος ἐνόμιζεν ὅτι βεβαίως ἤθελεν ἀναλάβῃ ὑπηρεσίαν εἴτε ἐν τῷ νοσοκομείῳ εἴτε ἐν τῷ Συντάγματι, τῷ ἑδρεύοντι ἐν Ναυπλίῳ, λαμβάνει φύλλον πορείας διὰ Μακεδονίαν. Ἡ ἀρχικὴ τοποθέτησις ἐγένετο εἰς τὸ Βʹ. Σῶμα Στρατοῦ, τοῦ ὁποίου νομίζω καὶ ἡ ὑπηρεσία ἦτο ἁρμοδία μόνον νὰ ἀποστείλῃ τὸν ἀξιωματικὸν τοῦτον ἐντὸς τοῦ κύκλου τῆς δικαιοδοσίας τῆς περιφερείας τοῦ Βʹ. Σώματος στρατοῦ, καὶ διὰ τοῦτον τὸν λόγον εἶπον, Κύριοι βουλευταί, ὅτι δὲν εὐθύνεται ἡ Κεντρικὴ Ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, ἀλλὰ τὸ ζήτημα εἶναι ἀλλοῦ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν δύναται διὰ τηλεγραφικῆς ἐγκυκλίου νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὰς προϊσταμένας ἀρχὰς ὀνομαστικὸν πίνακα τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ἐφέδρων, τῶν ὑγειονομικῶν καὶ τῶν εἰδικοτήτων, τὰς ὁποίας, ὅταν ἦσαν πολῖται, ἤσκουν. Ἐὰν τοῦτο ἤθελε πράξῃ, βεβαίως συμφώνως πρὸς τὰς ἀνάγκας τοῦ στρατεύματος ἤθελε προβῆ εἰς τηλεγραφικὴν ἐπίσης τοποθέτησιν τούτων, ἵνα παρουσιασθῇ πράγματι ὀργανωτικὴ ὑπηρεσία πρὸς τὸ συμφέρον καὶ αὐτῆς τῆς ὑπηρεσίας καὶ τοῦ στρατευθέντος Ἑλληνισμοῦ. Δύναται ἐπίσης διὰ τηλεγραφικῆς ἐγκυκλίου ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ζητήσῃ καὶ τὴν ἡλικίαν τῶν στρατευθέντων ὑγειονομικῶν ἀξιωματικῶν, καὶ τότε ἐὰν ἤθελε καταστῇ νόμος τοῦ Κράτους τὸ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, τὸ ἀφορῶν τὴν ὀνομασίαν καὶ προαγωγὴν τῶν νέων ἐφέδρων ὑγειονομικῶν ἀξιωματικῶν, ἀναλόγως τῆς ἡλικίας ἑκάστου καὶ ἀναλόγως τῶν ἀναγκῶν τῶν πληθυσμῶν — διότι ὑπάρχουσι μέρη, τὰ ὁποῖα ἔμειναν ἄνευ ἰατρῶν — νὰ προβῇ εἰς τὴν τμηματικὴν ἀπόλυσιν τῶν γεροντοτέρων καὶ εἰς τὴν τοποθέτησιν τῶν προσληφθησομένων εἰς τὰς ὑπηρεσίας τῶν Σωμάτων. Τὸ ὅτι ἔλαβον χώραν ἔκτροπα προκειμένου περὶ τῆς τοποθετήσεως τῶν μονίμων ὑγειονομικῶν ἀξιωματικῶν, νομίζω, δὲν εἶναι τοῦτο κοινὸν μυστικόν. Καὶ κατὰ τὸν πόλεμον τοῦ 1897 καὶ κατὰ τοὺς δύο ἐνδόξους ἡμῶν πολέμους τὰ αὐτὰ ἔλαβον χώραν ἔκτροπα. Ἐνθυμοῦμαι, Κύριοι, εἰς τὰ 1897, ὅτε εἶχον καὶ ἐγὼ τὴν τιμὴν νὰ ἀποτελῶ μέρος τοῦ Σώματος τοῦ Ὑγειονομικοῦ ὡς ἔφεδρος ἀνθυπίατρος ὅτι ὅλοι οἱ ἰατροὶ τῶν Σωμάτων εἴμεθα ἔφεδροι ἀξιωματικοὶ καὶ οἱ ὑγειονομικοὶ ἔμενον εἰς τὰ νοσοκομεῖα. Διὰ τοῦτο, λέγω, ὅτι τὸ ζήτημα τοῦτο δύναται νὰ λυθῇ διὰ τῆς γνώμης, τὴν ὁποίαν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ τότε βεβαίως θὰ ἀρθῶσι τὰ δίκαια παράπονα τῶν κ. συναδέλφων.

§183Δ. ΚΑΤΣΙΝΑΣ. Δὲν θὰ ἐλάμβανον τὸν λόγον διότι τὸ ζήτημα ἀρκετὰ ἀπησχόλησε τὴν Βουλήν, ἀλλὰ πρὸ ὀλίγου ἔλαβον πληροφορίας τινὰς, αἵτινες μοῦ ἔκαμαν αἴσθησιν, ἐπὶ τούτων δὲ θὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτιτῶν. Πολλὰ θεραπευτήρια λειτουργοῦντα ἐν Ἀθήναις, οἷον ὁ Εὐαγγελισμός, τὸ Ἀρεταίειον, τὸ Πολιτικὸν νοσοκομεῖον, τὸ Ὀφθαλμοϊατρεῖον καὶ ἄλλα, συνεπείᾳ αἰτήσεως κατώρθωσαν νὰ ἐπιτύχωσιν, ὥστε οἱ ἰατροὶ αὐτῶν νὰ ἐξακολουθοῦν νὰ ὑπηρετοῦν εἰς τὰ θεραπευτήρια ταῦτα, ὡς ἀπαραίτητοι ἰατροὶ, ἂν καὶ ἔχωσι κληθῆ εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ. Δὲν θὰ συστήσω ἐγὼ ὅπως στερηθοῦν τὰ θεραπευτήρια ταῦτα τῶν ἰατρῶν, οἱ ὁποῖοι θεωροῦνται ἀπαραίτητοι διὰ τὴν λειτουργίαν αὐτῶν, ἀλλὰ νομίζω ὅτι τοῦτο εἶναι ἔκτροπον καὶ εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, διότι εἶναι ἄτοπον νὰ μισθοδοτῶνται ἀπὸ τὰ ἰδιωτικὰ θεραπευτήρια καὶ ἐν ταὐτῷ νὰ λαμβάνωσι καὶ τὸν μισθὸν τοῦ ἐφέδρου στρατιωτικοῦ ἰατροῦ, μετ’ ὀλίγον δέ, ἂν ψηφισθῇ καὶ τὸ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον, θὰ λαμβάνωσιν οὗτοι καὶ τὸν πρόσθετον μισθὸν καὶ τὴν ἀποζημίωσιν διὰ τὰς δαπάνας τῆς στρατεύσεως. Νομίζω ὅτι εἶναι καιρὸς νὰ δείξωμεν ὀλίγην φειδὼ καὶ στοργὴν εἰς τὰς κρισίμους ταύτας στιγμὰς πρὸς τὸ χρῆμα τοῦ φορολογουμένου λαοῦ καὶ νὰ παύσῃ αὐτὴ ἡ διασπάθισις τοῦ δημοσίου χρήματος, ὑπὸ ἐπιτηδείων, οἱ ὁποῖοι ἴσως θὰ εὔχωνται νὰ παραταθῇ ἡ ἐπιστράτευσις ἐπὶ μακρὰ ἔτη.

§184ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσουκαλᾶς ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν διατὶ δὲν κατετέθη εἰς τὴν Βουλὴν συμφώνως τῇ ἀπὸ 13 Αὐγούστου αἰτήσει του ὁ πίναξ ὁ ἐμφαίνων τὰς γενομένας προμηθείας ἐν τῷ Ναυτικῷ καὶ τὰς δημοπρασίας ἀπὸ 1 Ἰανουαρίου ἐ. ἔ.

§185Π. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Σήμερον ἔλαβον γνῶσιν τῆς ἐπερωτήσεως, παρήγγειλα καὶ θὰ κατατεθῶσι ταχέως τὰ ζητούμενα ἔγγραφα.

§186Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Δύο λέξεις θὰ προσθέσω· δι’ αἰτήσεώς μου πρὸς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς ἀπὸ 13 Αὐγούστου ᾐτησάμην τὴν κατάθεσιν πίνακος ἐμφαίνοντος τὰς γενομένας προμηθείας ἀπὸ 1 Ἰανουαρίου ὡς καὶ τὰς λαβούσας χώραν δημοπρασίας ἐν τῷ Ὑπουργείῳ Ναυτικῶν καὶ ἐν τούτοις ὁ πίναξ οὗτος δὲν κατετέθη. Ὁ κ. Ὑπουργὸς βεβαίως δὲν θὰ γνωρίζῃ τὸ τοιοῦτον καὶ δὲν ἔχω καμμίαν ἀμφιβολίαν ὅτι ἔλαβε τὰ μέτρα του, ἀλλ’ ὀφείλω νὰ δηλώσω ὅτι πάντα τὰ λοιπὰ ἔγγραφα κατετέθησαν πλὴν τοῦ πίνακος τούτου περὶ τῶν γενομένων προμηθειῶν καὶ δημοπρασιῶν ἀπὸ 1 Ἰανουαρίου. Μετέβην δὶς εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν καὶ εἶδον τὸν κ. Μιαούλην καὶ τὸν ἁρμόδιον τμηματάρχην τοῦ προσωπικοῦ καὶ μὲ ἐβεβαίωσαν ὅτι διετάχθη αὐστηρῶς ὁ τμηματάρχης τοῦ ὑλικοῦ, ὁ ὁποῖος δὲν ἐξετέλεσε τὴν διαταγὴν ταύτην. Σᾶς λέγω δὲ ταῦτα διότι ὁ τμηματάρχης εἶναι συνυπεύθυνος εἰς τὰς προμηθείας. Πρόκειται περὶ δύο προμηθειῶν καὶ θὰ ἴδητε κατὰ ποῖον τρόπον τελοῦνται ἐν τῷ Ναυτικῷ αἱ προμήθειαι καὶ πῶς παραβλάπτονται τὰ συμφέροντα τοῦ Κράτους ἐπ’ ὠφελείᾳ ἰδιωτῶν. Βεβαίως δὲν ἔχω κανένα λόγον νὰ κακίσω τὸν κ. Ὑπουργὸν διὰ τὴν μὴ κατάθεσιν τῶν ἐγγράφων, ἀλλὰ νομίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ὀφείλει νὰ τιμωρήσῃ τὸν ἀξιωματικόν, ὁ ὁποῖος τοσοῦτον ἀνευλαβῶς καὶ ἀσεβῶς ἐφέρθη, ἀφοῦ ἄλλως, ἐπαναλαμβάνω, πρόκειται περὶ τοῦ συνυπευθύνου, τὸ ὁποῖον μοῦ δίδει λαβὴν νὰ ὑποθέσω ὅτι ἐκ προθέσεως γίνεται τοῦτο ἵνα περατουμένων τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, καταστῇ ἀδύνατος ὁ κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος ὅσον ἀφορᾷ τὴν διαχείρισιν τῶν προμηθειῶν.

§187Π. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Παρήγγειλα καὶ μετὰ δύο ἢ τρεῖς ἡμέρας ἐλπίζω νὰ κατατεθῶσι τὰ ἔγγραφα.

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πολυχρονιάδης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐκκλησιαστικῶν διὰ τὴν μὴ κατάθεσιν τοῦ ζητηθέντος φακέλλου περὶ ἐνοικιάσεως τῶν κτημάτων τῆς Μονῆς Ταξιαρχῶν ἐν Μανωλάδι καὶ τῶν κατὰ ταύτην γενομένων ἐγκλημάτων, ἅτινα παρέμειναν διοικητικῶς καὶ ποινικῶς ἀτιμώρητα.

§189Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΑΔΗΣ. Μετὰ τὰς δοθείσας προφορικὰς διαβεβαιώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας, ὅτι ὁ σχετικὸς φάκελλος θέλει κατατεθῆ, παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ ἡ ἐπερώτησίς μου μέχρι τῆς καταθέσεως τοῦ φακέλλου.

§190ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Ἡ ὑπ’ ἀρ. 4. — Ὁ κ. Πετρακᾶκος ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν διὰ ποῖον λόγον δὲν ὠνομάσθη εἰσέτι ἔφεδρος στρατιωτικὸς ὑπάλληλος τοῦ κτηνιατρικοῦ σώματος ὁ ἰδιώτης κτηνίατρος Παναγιώτης Καραγιάννης, ὑποβαλὼν πρὸ πολλοῦ τὴν σχετικὴν αἴτησιν μετὰ τῶν δικαιολογητικῶν.

§191Δ. ΠΕΤΡΑΚΑΚΟΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ὅπως ἐνεργήσῃ τὰ δέοντα καὶ παρακαλῶ νὰ διαγραφῇ.

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαγράφεται. — Ὁ κ. Πετρακᾶκος θέτει ὑπὸ τὴν κρίσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν τὸ ζήτημα τῆς μεταθέσεως τῆς ἕδρας τοῦ 8ου πεζικοῦ Συντάγματος εἰς Σπάρτην ἐξ ἀφορμῆς τῶν δεινοπαθημάτων τῆς σημερινῆς ἐπιστρατεύσεως. Ἡ ἔλλειψις στρατώνων, οἰκημάτων καὶ οἱασδήποτε φύσεως ὑποστέγου ἐν Ναυπλίῳ ἔχει ἐκθέσει εἰς ἀνηκούστους ταλαιπωρίας καὶ κινδύνους τὴν ζωὴν τῶν χιλιάδων Λακώνων ἐπιστράτων, οἵτινες ἐν Σπάρτῃ θὰ εὕρισκον στέγην καὶ ξενίαν ἐπαρκῆ.

§193Δ. ΠΕΤΡΑΚΑΚΟΣ. Ἡ ἐρώτησις αὕτη, κύριε Πρόεδρε, σκοπεῖ νὰ δώσῃ ἀφορμὴν πρὸς ἀποφάσεις διὰ τὸ μέλλον. Ὀφείλω νὰ δηλώσω εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι οἱ συμπολῖταί μου κατὰ τὴν ἐπιστράτευσιν ταύτην ὑπέστησαν τὰ πάνδεινα μεταβαίνοντες εἰς Ναύπλιον καὶ μὴ ἔχοντες ἀτμόπλοια. Ὁδεύοντες δὲ ἐπὶ ἡμέρας ὁλοκλήρους καὶ φθάσαντες ἐκεῖ, δὲν εὗρον οἰκήματα ὅπως διαμένωσιν καὶ ἔμειναν εἰς τὸ ὕπαιθρον. Διὰ τὰ ἄτοπα ταῦτα εἶναι ἀνάγκη νὰ ληφθῶσι μέτρα διὰ τὸ μέλλον, διότι βεβαίως δὲν πρόκειται σήμερον νὰ ἀνακινηθῇ τὸ ζήτημα, ἂν πρέπῃ νὰ ὑπάρχουν στρατῶνες εἰς τὴν Σπάρτην ἢ ὄχι, διότι ἂν τὸ Σύνταγμα ἦτο εἰς τὴν Σπάρτην, βεβαίως οἱ ἔφεδροι θὰ ἦσαν ἕτοιμοι ἐντὸς τριῶν ἡμερῶν καὶ ὁλόκληρον τὸ Σύνταγμα διὰ νὰ βαδίσῃ. Δι’ ὅλα ταῦτα θὰ ἐπεθύμουν ὅπως ὁ κ. Ὑπουργὸς λάβῃ ὑπὸ σημείωσιν τὰς παρατηρήσεις μου ταύτας καὶ λάβῃ τὴν προσήκουσαν πρόνοιαν. Διὰ τὴν ἑπομένην ἐπερώτησίν μου θὰ ὑποβάλω πρότασιν νόμου καὶ παρακαλῶ νὰ διαγραφῇ.

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαγράφεται. — Ὁ κ. Μοσχούλας παρακαλεῖ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκεται ἡ τὴν Ἑλληνικὴν συνείδησιν συνταράξασα προδοτικὴ σύστασις τῶν τηλεγραφικῶν ὑπαλλήλων κατὰ τοῦ Κράτους, τῶν συλληφθέντων ἐπὶ τῇ πράξει ταύτῃ καὶ ἐὰν εἶνε ἀληθὲς ὅτι τοῦ δικτύου τῶν ἀνακρίσεων διέφυγον καί τινες ἰδιωτικοὶ ὑπάλληλοι, ὧν αἱ ὕποπτοι μετακινήσεις κατέστησαν αὐτοὺς ὑπόπτους παρὰ τῇ κοινῇ γνώμη καὶ ἐνεχομένους εἰς τὴν κατάπτυστον προδοσίαν. Ἐπίσης παρακαλεῖται ὁ αὐτὸς κ. Ὑπουργὸς νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκονται αἱ ἀνακρίσεις κατὰ τῶν ὑβριστῶν τοῦ Στέμματος καὶ τὶ σκέπτεται νὰ ἐνεργήσῃ ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου.

§195Δ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐπίκειται ἡ ἔκδοσις τοῦ βουλεύματος.

§196Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν ὑπάρχει εὐτυχῶς κ. βουλευταὶ, ἐν τῇ Νεωτέρᾳ Ἱστορίᾳ τῆς Ἑλλάδος ἀπὸ τῆς Ἐθνικῆς Παλιγγενεσίας, γεγονὸς προδοσίας τῶν μυστικῶν καὶ τῶν συμφερόντων τοῦ Κράτους, εἰμὴ μόνον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐξελίχθη πρὸ τῆς καταπλήκτου κοινῆς γνώμης πρό τινος καὶ τὸ ὁποῖον συνετάραξε καὶ κοινωνικὴν καὶ Ἐθνικὴν ψυχήν. Τοῦ πρωτοφανοῦς τούτου διὰ τὴν ἱστορίαν τῆς Ἑλλάδος σκανδάλου ἥρως παρίσταται προστάτης συμφερόντων τοῦ Κράτους καὶ Ἑλλ. Λαοῦ προπαγάνδα, μετὰ τῆς ὁποίας συνέπραξε δυστυχῶς καὶ Ἕλλην ἀνταποκριτὴς ξένης ἐφημερίδος μετὰ ἀνωτέρου τηλεγραφικοῦ ὑπαλλήλου. Κατὰ πόσον εἰς τὴν κατάπτυστον ταύτην ὑπόθεσιν ἐνέχονται καὶ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι ἐπανειλημένως ἐκλήθησαν εἰς τὴν ἀνάκρισιν, δὲν γνωρίζω, διότι δὲν ἔχομεν ἐπισήμους βεβαιώσεις. Ἀπὸ δύο μηνῶν καὶ ἐπέκεινα χάρις εἰς τὴν φιλοπάτριδα ἀντίληψιν ὑπαλλήλου τοῦ τηλεγραφικοῦ κλάδου ἐνεφανίσθη ἐν ὅλῃ αὐτοῦ τῇ μορφῇ τὸ τερατῶδες τοῦτο σκάνδαλον. Ἡ Ἐθνικὴ συνείδησις ἡ ὁποία τόσον βαθέως ἐτρώθη ἐκ τῆς ἀποκαλύψεως τῆς κατὰ τῶν συμφερόντων τῆς πατρίδος ἡμῶν καὶ τῶν μυστικῶν αὐτῆς καὶ τοῦ σεπτοῦ ἡμῶν βασιλέως ἐνεργούσης ξένης προπαγάνδας, ἥτις κατώρθωσε νὰ παρασύρῃ εἰς τὰ ἐπίπεδα αὐτῆς τὰ σχέδια τῆς Πατρίδος καὶ νὰ συλλάβῃ εἰς τὰ δίκτυα αὐτῆς, τὰ μισθοφόρα, δύο ὑπαλλήλους τοῦ Κράτους, ζητεῖ ταχεῖαν τὴν ἱκανοποίησιν... Καὶ ὅταν δὲν ἀναφέρωνται ἐν τῇ συγχρόνῳ ἡμῶν ἱστορίᾳ τῶν ἐθνῶν ὅμοια παραδείγματα πλὴν δύο τοῦ Γάλλου σημαιοφόρου καὶ τοῦ Αὐστριακοῦ συνταγματάρχου, φρονῶ, ὅτι ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ διερμηνεύω ὄχι μόνον τὰ αἰσθήματα τῶν συμπολιτῶν μου, ἀλλὰ καὶ τῆς κοινῆς γνώμης ἁπάσης, παρακαλῶν τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὅταν ἤθελον συμπληρώσει τὴν ἐπερώτησίν μου, νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκεται ἡ ὑπόθεσις αὕτη, καὶ ἂν ὑπάρχουν καὶ ἄλλοι συνένοχοι τῆς καταπτύστου ταύτης προδοσίας. Νομίζω ὅμως ὅτι εἶχον τὴν ὑποχρέωσιν νὰ φέρω εἰς γνῶσιν τῶν κυρίων Ὑπουργῶν, ὅτι ὁ κομματισμὸς ἐν τοῖς Ὑπουργείοις ὀργιάζει, ὅτι ὑπάρχουσιν ὑπάλληλοι, οἱ ὁποῖοι, καίτοι ὡρκίσθησαν πίστιν εἰς τὸν Συνταγματικὸν Βασιλέα τῶν Ἑλλήνων, ὅτι θὰ διαχειρίζωνται τιμίως καὶ εὐσυνειδήτως τὸ δημόσιον αὑτῶν λειτούργημα, ἐμπνέονται ὑπὸ τοσούτου κομματικοῦ φανατισμοῦ, ὥστε, ὅταν τοὺς βλέπῃ τις καὶ τοὺς ἀκούῃ, νὰ δύναται νὰ τοὺς θεωρήσῃ ἱκανοὺς τὰ πάντα νὰ πράξωσι καὶ νομίζω, ὅτι ἐπὶ τοιούτων ὑπαλλήλων καὶ τοιαύτης ἀντιλήψεως καθήκοντος, νομίζω ὅτι ἔχω τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῶν κ. κ. Ὑπουργῶν, διότι φοβοῦμαι μήπως ἐκ τοῦ δημοσίου τούτου κύκλου ἐμφανισθῇ καὶ δεύτερον σκάνδαλον, ὅμοιον ἐκείνου, τὸ ὁποῖον κατῄσχυνε τὴν Πατρίδα ἡμῶν ἐκ μέρους δύο ὑπαλλήλων. Ἔχω, νομίζω, ἐπίσης τὴν ὑποχρέωσιν νὰ προκαλέσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ἐπὶ τῶν ἀνοσίων ὑβριστῶν τοῦ ἐνδόξου ἡμῶν Βασιλέως. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ὑπάρχουν ἄπειροι καταγγελίαι κατὰ ἰδιωτῶν ἐπὶ ἐξυβρίσει τοῦ προσώπου τοῦ σεπτοῦ ἡμῶν Βασιλέως. Δὲν γνωρίζω εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκεται ἡ ἀνάκρισις ἐπὶ τῶν τοιούτων καταγγελιῶν, διότι μετὰ λύπης μου παρατηρῶ, ὅτι ἐν τῷ παρελθόντι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ κ. Γούναρη ἴσως ἦτο καὶ εἶναι ἄριστος δικαστικός, δὲν ὑπῆρξεν ὅμως ἄριστος διαχειριστὴς καὶ ἀντιλήπτωρ τοῦ ζητήματος τούτου. Δὲν θέλω ν’ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν ἀναφέρων γεγονότα ὡρισμένων δημοσίων δυστυχῶς ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι παρέστησαν ὑβρισταὶ τοῦ σεπτοῦ ἡμῶν Βασιλέως, ἀλλ’ ἐλπίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης, ὁ νῦν, θὰ τολμήσῃ νὰ θέσῃ χεῖρα ἐπὶ τῶν βεβήλων καὶ ὑβριστῶν τοῦ ἐνδόξου ἡμῶν Βασιλέως. Ἀπό τινος χρόνου, Κύριοι, ἔν τισιν ἐφημερίσιν ἀφήνονται ὑπαινιγμοὶ κατὰ τῆς σεπτῆς ἡμῶν Βασιλίσσης. (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς αἰθούσης). Δὲν ἐννοῶ, κύριοι, τοὺς ἀρχηγοὺς τῶν κομμάτων, ὅταν ὁμιλῶ, ἀλλ’ ἐννοῶ ἐκείνους, οἵτινες σπείροντες ζιζάνια διὰ νὰ θερίσουν ἀκάνθας, ὥστε νὰ μὴ εἶναι δυνατὴ εἰς αὐτοὺς ἡ συγγνώμη ὅταν ἤθελον ἀναβλέψῃ ἐκ τοῦ σκότους, διότι ἡ ἀλήθεια, ὅσον καὶ ἂν συσκοτίζεται, θὰ ἀναλάμψῃ μίαν ἡμέραν, ἵνα φωτίσῃ καὶ τοὺς ἀμβλυωποῦντας σήμερον. Ὡς προβάλλει ἀφ’ ἑαυτοῦ τὸ ἐρώτημα διανύομεν περίοδον κοινωνικὴν τοιαύτην ὥστε νὰ μὴ θεωρεῖται ἱερὸν καὶ ἀπαραβίαστον τὸ ἱερὸν πρόσωπον τοῦ δαφνοστεφοῦς ἡμῶν Βασιλέως,...

§197ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Τί σχέσιν ἔχουν αὐτά;

§198Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. .. τοῦ ἐνδόξου ἥρωος, τοῦ δαφνοστεφοῦς ἡμῶν Στρατηλάτου....

§199ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχει σχέσιν τὸ ὄνομα τοῦ Βασιλέως.

§200Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν δύνασθε νὰ μοῦ ἀφαιρέσητε τὸν λόγον. Θὰ ἴδητε ὅτι ἔχουσι. Ἐκφράζω τὰ αἰσθήματά μου ὡς Ἕλληνος πολίτου. Διανύομεν κοινωνικὴν περίοδον τοιαύτην, ὥστε νὰ μὴ θεωρῆται παρὰ τοῖς ἀντιφωνοῦσιν ἱερὸν τὸ ἐθνικόν μας παλλάδιον, τὸ συμβολίζον τὰ ὅρια τῆς φυλῆς μας, ὁ μυθικὸς ἥρως τῶν δύο πολέμων μας, ὁ μέγας ἡγέτης καὶ στρατηγός, ὅστις ὡδήγησε νικηφόρως τὸν στρατόν του εἰς τὴν δόξαν. Προσέξατε, Κύριοι Ὑπουργοί, εἰς τὴν γλῶσσαν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι δυστυχῶς παρουσιάζονται ὡς ὑβρισταὶ τοῦ Βασιλέως, πρὸς τὸν ὁποῖον ἡ Ἑλληνικὴ φυλὴ ὀφείλει τὰ πάντα, πρὸς τὴν Ἐθνικὴν δυναστείαν Κωνσταντίνου τοῦ Ἐλευθερωτοῦ. Ταῦτα ἤθελον νὰ εἴπω πρὸς τοὺς ἀξιοτίμους Ὑπουργούς, διότι ἐνόμισα ὅτι εἶχα τὸ καθῆκον καὶ τὴν ὑποχρέωσιν πρὸς τοῦτο. Δὲν γνωρίζω ἐὰν ἐγενόμην δυσάρεστος εἴς τινας, ἀλλ’ ἐγὼ δὲν ἀπέβλεπα εἰς πρόσωπα, ὅταν ἔφερα τὴν ἐπερώτησίν μου.

§201Δ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Τὰ δικαιώματα τῶν Ὑπουργῶν δὲν ἐξικνοῦνται μέχρι τοῦ σημείου ἐκείνου, εἰς τὸ ὁποῖον νομίζει ὁ κ. βουλευτής. Ἡ δικαστικὴ ἐξουσία εἶναι ἐντελῶς ἀνεξάρτητος, ὁ δὲ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ἂν θέλῃ νὰ ἐκτελέσῃ τὸ καθῆκον του, πρέπει νὰ ἀπόσχῃ ἀπὸ πάσης ἀναμίξεως εἰς τὴν Δικαιοσύνην. Τοῦτο ἀποτελεῖ τὴν κρηπῖδα τοῦ ἐλευθέρου Πολιτεύματος. Ὁ κ. βουλευτὴς ἐν τῇ ἐλευθερίᾳ τοῦ κοινοβουλευτικοῦ βήματος δύναται νὰ λέγῃ ὅ,τι θέλει, ἀλλ’ ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης καθορᾷ τὴν λειτουργίαν τῆς Δικαιοσύνης διὰ τῶν εἰσαγγελέων καὶ δύναται μόνον καὶ μόνον, ὅταν συντελεσθῇ οἱαδήποτε δικαστικὴ πρᾶξις, νὰ συστήσῃ καὶ νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχὴν τῶν ἁρμοδίων, ἀλλὰ ὡς πρὸς τὴν ἐλευθερίαν τοῦ λόγου θὰ ἦτο ἁμάρτημα νὰ παρίδωμεν τὸ καθῆκον, τὸ ὁποῖον ἔχομεν νὰ τηρήσωμεν ὡς κόρην ὀφθαλμοῦ, τὴν ἀνεξαρτησίαν τοῦ βήματος. (Χειροκροτήματα). Ὡς πρὸς τὰς ὕβρεις κατὰ τοῦ προσώπου τοῦ Βασιλέως παρατηρῶ ὅτι εἶναι ἴδιον παραφρόνων καὶ μεθύσων. Τὸ γόητρον τοῦ Βασιλέως εἶναι τόσον ὑψηλά, καὶ ἡ ἀγάπη τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ πρὸς Αὐτὸν εἶναι τόση, ὥστε τὰ λεγόμενα κατ’ Αὐτοῦ παρὰ μεθύσων καὶ παραφρόνων, ἐπαναλαμβάνω, εἶναι ἀνάξια προσοχῆς. (Χειροκροτήματα).

§202Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἐγὼ δὲν ὡμίλησα περὶ ἐπεμβάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ὡμίλησα περὶ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ὡς ὑπουργοῦ ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας, ἵνα παρακολουθήσῃ τὴν ὑπόθεσιν καὶ ζητήσῃ τὴν ταχεῖαν περαίωσιν αὐτῆς. Ἑπομένως μὲ ἠδίκησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης εἰπὼν ὅτι ἐγὼ ἔχω τὸ δικαίωμα τῆς ἐλευθερίας τοῦ λόγου ἐκ τῆς ἀσυλίας τοῦ βήματος νὰ λέγω ὅσα εἶπον. Ἐγὼ εἶπον εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ζητήσῃ τὴν ταχεῖαν περαίωσιν τῶν ὑποθέσεων, τῶν ἀφορωσῶν τὸ στράτευμα. Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῶν ὑβριστῶν τοῦ Βασιλέως λέγω ὅτι βεβαίως δὲν θίγεται ἐκ τῶν ὕβρεων ὁ Στρατηλάτης. Ἐγὼ ὁμιλῶν τοιουτοτρόπως δὲν ἐσκόπουν βεβαίως νὰ εἴπω ὅτι δύνανται νὰ ἐπηρεάσουν τὸ Στέμμα αἱ ὕβρεις ἀνθρώπων ταπεινῶν καὶ ἀναξίων λόγου. Εἶπον ὅτι ὑπάρχουσιν ἐκκρεμεῖς κατηγορίαι εἰς τὴν εἰσαγγελικὴν ἀρχήν, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐξεπεραιώθησαν ἀκόμη. Ἔχω λοιπὸν δικαίωμα νὰ ἐπερωτήσω τὸν κ. Ὑπουργὸν διότι δύναμαι νὰ ἀναφέρω προσωπικῶς ὑβριστὰς τοῦ Μεγάλου Βασιλέως, δύναμαι νὰ ἀναφέρω ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι καθ’ ἣν στιγμὴν εὑρίσκετο εἰς τὴν κλίνην τοῦ θανάτου ὁ Μέγας Βασιλεύς, αὐτοὶ κατεσπίλωναν τὸ ὄνομα Αὐτοῦ, ὕβριζον τὸν Βασιλέα, δύναμαι ἐπίσης νὰ ὀνομάσω ἰδιώτην, ὁ ὁποῖος οὐδεμίαν ἀκόλαστον ὕβριν ἀφῆκε, τὴν ὁποίαν νὰ μὴ ἐκστομίσῃ ἐναντίον τοῦ προσώπου τοῦ Βασιλέως, καθ’ ἣν στιγμὴν ὁ Ἑλληνικὸς Λαὸς παρὰ τὴν κλίνην τοῦ Βασιλέως ηὔχετο ὑπὲρ αὐτοῦ. Ἐγὼ ἐζήτησα τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου δὲν εἶπον ὅτι αἱ ὕβρεις θίγουσι τὸν Βασιλέα. Εἶπον ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ διατάξῃ τὴν ταχεῖαν ἐνέργειαν τῶν ἀνακρίσεων ἵνα δοθῇ πέρας εἰς τὰς κατηγορίας αὐτάς. Λυποῦμαι διότι μὲ παρεξήγησε ὁ κύριος Ὑπουργός.

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Τσακόπουλος.

§204Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ ἀναβληθῇ Κύριε Πρόεδρε, ὡς ὅτου ἔλθῃ ὁ κ. Ὑπουργός.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. — Ὁ κ. Κουτσοπέταλος.

§206Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Ἐξέλιπεν ὁ λόγος, Κύριε Πρόεδρε.

§207Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Παρακαλῶ νὰ δεχθῇ ἡ Βουλὴ νὰ ἀναβληθῶσιν αἱ λοιπαὶ ἐπερωτήσεις διὰ τὴν προσεχῆ συνεδρίασιν. Ἡ Βουλὴ δέχεται.

§208ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς Συνεδριάσεως. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης Συνεδριάσεως.) — Λύεται ἡ Συνεδρίασις δι’ αὔριον τὴν 5 μ. μ. (Ὥρᾳ 8.35′ μ. μ.)