1914.09.18

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 4

Τῆς 18ης Σεπτεμβρίου 1914.

(Πέμπτη, ὥρᾳ 5.20′ μ. μ.)

Προεδρία κ. Κ. Ζαβιτσιάνου

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Νὰ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Γνωρίζω πρὸς τὴν Βουλήν· Οἱ κριθέντες βοηθητικοὶ καὶ ἀνίκανοι στρατιῶται ὑποβάλλουσι παράπονά τινα εἰς τὴν Βουλήν. Ὁ ὁπλαρχηγὸς Μιχ. Μπίρης παρακαλεῖ, ὅπως τῷ χορηγηθῇ μηνιαία σύνταξις. Οἱ δημοδιδάσκαλοι Ἀπηλιωτῶν, Κερκύρας, παρακαλοῦσιν, ὅπως ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν τὸ ὑπόμνημα τῆς Ἑνώσεως τῶν δημοδιδασκάλων. Τὸ Μεσσηνιακὸν Σταφιδικὸν Συνέδριον ὑποβάλλει ὑπόμνημα περὶ τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος. Οἱ κάτοικοι Κοντογιαννάδων ἐκφράζουσι τὴν εὐγνωμοσύνην των πρὸς τὴν Βουλήν, διὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἐξασφαλίσεως τῆς ἀγροτικῆς περιφερείας. Τὸ κοινοτικὸν Συμβούλιον Πεταλιδίου παρακαλεῖ, ὅπως ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν τὸ ὑπόμνημα τῶν δημοδιδασκάλων. Τὸ κοινοτικὸν Συμβούλιον Ναζηρίου παρακαλεῖ, ὅπως τροποποιηθῇ τὸ ἄρθρον 12 τοῦ ͵ΓΚΗʹ νόμου δι’ οὗ εἰσπράττεται ὁ δημοτικὸς φόρος τοῦ σταφιδοκάρπου. Τὸ κοινοτικὸν Συμβούλιον Ἁλυσσοῦ ὑποβάλλει ψήφισμα περὶ τῆς Προνομιούχου Ἑταιρίας. Οἱ κάτοικοι Γιενιτσῶν καὶ Γουμέντζας παρακαλοῦσιν, ὅπως καταργηθῇ ὁ φόρος τῶν ἀμβύκων καὶ ἐλαττωθῇ ὁ φόρος τοῦ οἰνοπνεύματος. Οἱ ἀρτοεργάται Κερκύρας παρακαλοῦσιν, ὅπως ἐπεκταθῇ καὶ ἐκεῖ ἡ ἰσχὺς τοῦ Διατάγματος, τοῦ ἀφορῶντος τοὺς ἀρτοεργάτας Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς. Οἱ κάτοικοι Κλεισούρας παρακαλοῦσιν, ὅπως εὐρυνθῇ ἡ περιφέρεια τοῦ εἰρηνοδικείου Κλεισούρας. Ἡ κοινότης Ἀρφαρῶν, Καλαμῶν, ὑποβάλλει ὑπόμνημα περὶ ὁριστικῆς λύσεως τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος. Τὸ Κοινοτικὸν Συμβούλιον Ἀσλάναγα ἀποκρούει τὴν δελτιοποίησιν τῆς χλωρᾶς σταφίδος ὡς καταστρεπτικὴν εἰς τὰ συμφέροντα τῶν σταφιδοπαραγωγῶν. Ὁ Πρόεδρος τῆς κοινότητος Βρωμοβρύσεως παρακαλεῖ, ὅπως μὴ χορηγηθῇ εἰς τὴν Προνομιοῦχον τὸ προνόμιον τῆς δελτιοποιήσεως τῆς χλωρᾶς σταφίδος. Οἱ πρόσφυγες Μικρᾶς Ἀσίας ἐκφράζουσι τὴν εὐγνωμοσύνην των πρὸς τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν περίθαλψιν ἧς ἔτυχον ἐκ μέρους αὐτῆς καὶ διὰ τὸν ἀσάλευτον πόθον, ὅπως ἐπιστρέψωσιν εἰς τὴν γῆν τῶν πατέρων των. Οἱ δημοδιδάσκαλοι Κερκύρας ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τῶν ἐκπαιδευτικῶν νομοσχεδίων. Ὁ λαὸς Παραμυθιᾶς παρακαλεῖ, ὅπως οἱ τριάκοντα ὑπότροφοι τοῦ Δομπολείου κληροδοτήματος λαμβάνωνται ἐξ ὅλης τῆς Ἠπείρου. Οἱ ἐν Πάτραις πτυχιοῦχοι τῆς Δημοσίας Ἐμπορικῆς Σχολῆς παρακαλοῦσιν, ὅπως συμπεριληφθῶσι καὶ αὐτοὶ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ περὶ κατατάξεως εἰς διαφόρους βαθμοὺς ἐν τῷ στρατεύματι τῶν ὑπηρετούντων ἐν ταῖς διαφόροις Τραπέζαις λογιστικῶν ὑπαλλήλων. Οἱ κάτοικοι τῆς Κοινότητος Χρουπίτσης παρακαλοῦσιν, ὅπως ληφθῇ πρόνοια περὶ βελτιώσεως τῆς συγκοινωνίας των. Ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ Μονοπωλείου καπνοῦ, Ἠπείρου, ὑποβάλλει αἴτησιν πρὸς τὴν Βουλήν. Ὁ Σύνδεσμος τῶν Ἑλλήνων δημοδιδασκάλων ὑποβάλλει ὑπόμνημα ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως». Ἀνακοινῶ ὡσαύτως ὅτι τὰ ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ὑποβληθέντα χθὲς νομοσχέδια παραπέμπονται εἰς τὴν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ἐπιτροπήν, τὸ νομοσχέδιον δὲ «περὶ συστάσεως σώματος Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης», παραπέμπεται εἰς τὴν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ἐπιτροπὴν ἐνισχυομένην διὰ τῶν κ. κ. Π. Ἀραβαντινοῦ, Σ. Κροκιδᾶ, Π. Λαγοπάτη καὶ Α. Περωτῆ. Μὴ ὑπαρχούσης εἶτα ἀντιρρήσεως χορηγεῖται ἄδεια δέκα ἡμερῶν εἰς τὸν βουλευτὴν Φθιώτιδος καὶ Φωκίδος κ. Δ. Παπαλουκᾶν. Εἰσέρχεται ἤδη μετὰ τοῦτο ἡ Βουλὴ εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων. Ἡ πρώτη ἀναφορὰ παραπέμπεται εἰς τὸ ἁρμόδιον τμῆμα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης. Ὁ κ. Ν. Βελέντζας ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων τοῦ χωρίου Κομποτάδων.

§2Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Ἀπουσιάζει ὁ κύριος Ὑπουργὸς καὶ παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Κ. Ἀλαβᾶνος, Α. Ῥεβίνθης καὶ Ι. Μᾶνος ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων τῆς νήσου Φολεγάνδρου. Ὁ κ. Ἀλαβᾶνος ἔχει τὸν λόγον.

§4Κ. ΑΛΑΒΑΝΟΣ. Οἱ κάτοικοι τῆς νήσου Φολεγάνδρου, δι’ ἀναφορᾶς των ἀπευθυνομένης εἰς τὴν Βουλήν, παραπονοῦνται διὰ τὸν τέλειον ἀποκλεισμὸν ἀπὸ πάσης τηλεγραφικῆς συγκοινωνίας. Τὰ παράπονα ταῦτα εἶναι ἄξια προσοχῆς καὶ μερίμνης ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας, διότι δὲν πρόκειται περὶ μικρᾶς διαταράξεως τῆς τηλεγραφικῆς συγκοινωνίας ἀλλὰ περὶ τελείας ἄρσεως αὐτῆς. Εὐκόλως ἐννοεῖ πᾶς τις ὅτι οἱ κάτοικοι τῆς νήσου ταύτης κατεδικάσθησαν εἰς τέλειον ἀποκλεισμόν. Ἡ Φολέγανδρος, οὖσα μία ἐκ τῶν μικροτέρων τῶν Κυκλάδων νήσων, συγκοινωνεῖ μετὰ τῆς Ἴου τηλεγραφικῶς, ἡ Ἴος τοὐτέστι χρησιμεύει ὡς διάμεσος σταθμός. Ὁ τηλεγραφητὴς λοιπὸν τῆς Ἴου ἀπεσπάσθη ἢ μετετέθη ἢ διατελεῖ ἐν ἀδείᾳ πρὸ τριῶν μηνῶν· ἑπομένως τὸ γραφεῖον τοῦτο ἀργεῖ καὶ ὡς ἐκ τούτου ὄχι μόνον ἡ Ἴος ὑποφέρει καὶ δοκιμάζεται ἀλλὰ καὶ ἡ Φολέγανδρος αἰσθάνεται τὸν ἀντίκτυπον τοῦτον. Ὡς δὲ δηλοῦται ἐν τῇ ἀναφορᾷ τὰ τηλεγραφήματα ἀποστέλλονται ταχυδρομικῶς, οὕτω δὲ δύναταί τις νὰ ὑποθέσῃ πᾶν ἄλλο ἢ ὅτι ταῦτα προορίζονται νὰ μεταδώσωσί τι νέον ἢ νὰ ὑποστηρίξωσι τὰ συμφέροντα τῶν κατοίκων τῆς νήσου, ἂν λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ νῆσος καὶ ἐν γένει αἱ Κυκλάδες, πρὸ παντὸς δὲ αἱ μικρότεραι νῆσοι οἵα ἡ Φολέγανδρος, δὲν ἔχουσι τακτικὴν ἀτμοπλοϊκὴν συγκοινωνίαν. Ἡ Φολέγανδρος μάλιστα, ἀλίμενος οὖσα κατὰ τὸν χειμῶνα, συγκοινωνεῖ ἀτμοπλοϊκῶς κατὰ δεκαπενθήμερον ἢ εἰκοσαήμερον. Τοῦτο ἠνάγκασε τοὺς βουλευτὰς Κυκλάδων, ἵνα συζητήσωσιν ἐνταῦθα ἄλλοτε περὶ τῆς ἐλεεινῆς καταστάσεως τῆς συγκοινωνίας τῶν Κυκλάδων καὶ νὰ ζητήσωσι τὴν μέριμναν τῆς Κυβερνήσεως περὶ αὐτῆς. Δὲν αἰτιῶμαί τινα διὰ τὴν ὀλιγωρίαν ταύτην καὶ ἀναγνωρίζω ὅτι λόγῳ τῶν περιστάσεων ἃς διατρέχομεν ὀφείλεται, ἡ διατάραξις τῆς συγκοινωνίας εἰς τὴν πτωχείαν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ὑπαλλήλων τῆς τηλεγραφικῆς συγκοινωνίας, ἥτις ἐπέδρασεν εἰς πολλὰ γραφεῖα τοῦ Νομοῦ Κυκλάδων. Τοιοῦτον ἀναφέρω τὸ τῆς Τήνου, περὶ τοῦ ὁποίου γνωρίζει ἐξ ἀναφορᾶς ὁ κ. Ὑπουργός. Ἐκτὸς ἄλλων ἐπῆλθον μεγάλαι ζημίαι ἐκεῖ ὄχι μόνον εἰς τὰ συμφέροντα τῶν συμπολιτῶν μου ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν κοινωνικήν των ζωήν, διότι τὸ γραφεῖον ἐκεῖνο προωρίζετο νὰ πληρώνῃ καὶ ἐπιταγὰς τῶν ὁποίων τὸ ποσὸν ὑπερβαίνει τὰς ἑκατὸν χιλιάδας ἐτησίως. Θὰ ἐτόλμων ὅθεν νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως μελετήσῃ τὴν ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς Φολεγάνδρου. Ἐπίσης θὰ ἐπεθύμουν, ὅπως ὁ σύντονος ζῆλος μεθ’ οὗ ἀνέλαβε τὸ ἔργον του ὁ κ. Ὑπουργὸς φθάσῃ καὶ μέχρι τῶν Κυκλάδων.

§5Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Θὰ λάβω ὑπ’ ὄψιν τὴν αἴτησίν σας μόλις δυνηθῶ νὰ συμπληρώσω τὰ στελέχη τῶν ὑπαλλήλων κατὰ τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον.

§6Λ. ΡΕΒΙΝΘΗΣ ΚΑΙ Ι. ΜΑΝΟΣ. Καὶ ἡμεῖς συνιστῶμεν τὴν ἀναφορὰν αὐτήν, κ. Πρόεδρε, συμφώνως πρὸς ὅσα εἶπεν ὁ προλαλήσας κ. Συνάδελφος.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Κοκέβης ἐπ’ ἀναφορᾶς τοῦ Χ. Ἀναστασοπούλου.

§8Α. ΚΟΚΕΒΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ ἀναφερόμενος διατείνεται ὅτι ἐνεργεῖ τὴν ἀλευροποίησιν ἢ κονιοποίησιν τοῦ γάλακτος διὰ μεθόδου, τὴν ὁποίαν αὐτὸς ἐφεῦρε, χωρὶς νὰ μεταβάλληται ἡ οὐσία αὐτοῦ. Ζητεῖ συνεπῶς ν’ ἀποσταλῇ ἡ ἀναφορά του εἰς ἐπιτροπὴν μετὰ δείγματος, τὸ ὁποῖον θὰ ἐγχειρίσῃ, διὰ νὰ ἐξετασθῇ ἡ ἐφεύρεσίς του καὶ ἂν εὑρεθῇ ὅτι ὄντως ἐπέτυχε τοῦ σκοποῦ τούτου, νὰ τῷ δοθῇ προνόμιον εὑρεσιτεχνίας. Παρακαλῶ νὰ σταλῇ εἰς τὸν Ὑπουργὸν ἡ ἀναφορά, ὅπως συστήσῃ τὴν ἐπιτροπήν.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ὁ κ. Εὐθ. Βελλιανίτης, ὅπως ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τοῦ ὑπενωμοτάρχου Π. Βέρζινου.

§10Ε. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρωθυπουργὸν ὅπως λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ἰδιαιτέρως ἀναφορὰν τοῦ συμπολίτου μου ἐνωμοτάρχου Πιπίνου Βέρζινου, διότι πρόκειται περὶ τοῦ ἑξῆς γεγονότος. Ὅτε ἡ 3η Μεραρχία ὑπεχώρησε καὶ ὁ ἐχθρὸς κατέλαβε τὸ Μέτσοβον, ἦτο ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ προληφθῇ ὁ κίνδυνος τῆς ἐφοδιοπομπῆς τῆς 10ης Μεραρχίας, διότι αὕτη ἦτο ἐκτεθειμένη, καὶ ἐσώθη διὰ τῆς ἐνεργείας αὐτοῦ. Νομίζω ὅτι κατόπιν τοῦ τοιούτου κατορθώματος ἐπιβάλλεται ἀμοιβὴ εἰς αὐτόν.

§11ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ὑπηρεσιακῶς δὲν μοὶ ὑπεβλήθη τοιαύτη πρότασις. Θὰ ἐξετάσω ὅμως τὸ ζήτημα.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀποστέλλεται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν. Αἱ ὑπ’ ἀριθμὸν 7 καὶ 8 ἀναβάλλονται, ἐπειδὴ ἀπουσιάζει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν. Ὁ κ. Γ. Βλάχος «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως, εἰ δυνατόν, αἱ ἐφεδρικαὶ ἡλικίαι τῆς νέας Ἑλλάδος, ἐν περιπτώσει προσκλήσεως, ἐκγυμνάζωνται εἰς τὰ μέρη ἔνθα ἔχουσι πρὸ ἐτῶν ἐγκατασταθῆ, ἀποσπωμένων τῶν ἐφέδρων εἰς τὰ πλησιέστερα σώματα, καθόσον ἡ ἀπομάκρυνσις αὐτῶν θέλει καταστρέψει οἰκονομικῶς τὰς οἰκογενείας των».

§13ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Καλῶς. Θὰ τὸ λάβω ὑπ’ ὄψιν.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Πετροπουλάκης «ἐρωτᾷ τοὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Ναυτικῶν ἂν οἱ ἐν τῇ χωροφυλακῇ ἀποσπασθέντες ἐργάται θαλάσσης θὰ ἀφομοιωθῶσι κατὰ τὴν μισθοδοσίαν πρὸς τοὺς λοιποὺς ἐφέδρους ἐργάτας θαλάσσης ἢ πρὸς τοὺς χωροφύλακας».

§15ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀφομοιοῦνται.

§16ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Θὰ ζητηθῇ τροποποίησις τοῦ Διατάγματος, ὅπως αὐτοὶ λάβωσι τὴν μισθοδοσίαν τὴν ὁποίαν λαμβάνουσι καὶ οἱ ἄλλοι ἔφεδροι τοῦ Ναυτικοῦ. Ὁ δὲ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔλαβε κατόπιν ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου τὴν εὐθύνην νὰ διατάξῃ νὰ καταβάλληται εἰς αὐτοὺς ἡ μισθοδοσία.

§17Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἐπὶ τῇ βάσει τῶν 82 δραχμῶν;

§18ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Θὰ λαμβάνωσι τὴν μισθοδοσίαν, τὴν ὁποίαν λαμβάνουσι καὶ οἱ ἄλλοι ἔφεδροι τοῦ Ναυτικοῦ.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Ἐπ. Δεληγιάννης καὶ Π. Ἀλεξάκης «ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Τροπαίων περὶ συγκοινωνίας ἐν Γορτυνίᾳ καὶ εἰδικῶς περὶ τῆς ἐπὶ τοῦ ποταμοῦ Λάδωνος γεφύρας Τουμπιτσίου».

§20Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Εἶναι ἡ ἑκατοστὴ φορὰ ἴσως, καθ’ ἣν διαμαρτύρομαι διὰ τὴν συγκοινωνίαν ἐν Ἀρκαδίᾳ καὶ δὴ ἐν Γορτυνίᾳ. Εἶχον τὴν ἁπλότητα φιλοπρόοδοί τινες συμπολῖταί μου νὰ ὑποστῶσι δαπάνας, ἵνα κατορθωθῇ συγκοινωνία δι’ αὐτοκινήτων, ἔφεραν δ’ ἀρκετὰ τοιαῦτα τὰ ὁποῖα κατεστράφησαν λόγῳ τῆς κακῆς καταστάσεως τῶν ὁδῶν. Ἔλαβον τὴν πληροφορίαν ὅτι ὁ ἁρμόδιος νομομηχανικὸς εἶχε ζητήσει πιστώσεις διὰ τὴν ἐπισκευὴν τῶν ὁδῶν, ἀλλὰ παρ’ ἐλπίδα εἶδον εἰς μίαν δημοπρασίαν ὅτι μέρος τῆς ὁδοῦ θὰ ἐπισκευασθῇ. Προσέτρεξα καὶ ἐζήτησα πληροφορίας, καὶ ὁ μηχανικὸς μοὶ εἶπε· τί νὰ κάμω; Τὴν πίστωσιν ἐμείωσαν εἰς τὸ τρίτον καὶ τὸ τρίτον τῆς ὁδοῦ θὰ ἐπισκευασθῇ. Ὁμολογῶ ὅτι δὲν ἐπίστευον ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπισκευασθῇ τὸ τρίτον μιᾶς ὁδοῦ καὶ τὰ δύο τρίτα νὰ μείνωσιν ἀδιάβατα. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ δώσῃ πληροφορίας εἰς τὴν Βουλήν, ἂν εἶναι ἀληθεῖς αἱ πληροφορίαι τὰς ὁποίας ἐγὼ ἔχω. Ἀλλ’ ἐκτὸς τῆς συγκοινωνίας τῆς ὁδοῦ ἔκλεισαν πρὸ χρόνου μακροῦ τὰ πλεῖστα τῶν τηλεγραφείων, οἱ δὲ συμπολῖταί μου, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι τὴν ἀτυχίαν νὰ εὑρίσκωνται πανταχοῦ τοῦ κόσμου καὶ νὰ διατρέφωσι τὰς οἰκογενείας των καὶ νὰ συντηρῶσιν αὐτὰς ἀποστέλλοντες χρήματα δι’ ἐπιταγῶν, ἤδη δὲν ἔχουσι τὰ μέσα νὰ στείλωσι τοιαῦτα δι’ ἔλλειψιν τηλεγραφικῶν γραφείων καὶ συνεπῶς αἱ οἰκογένειαι αὐτῶν ὑφίστανται δοκιμασίας. Ἐπεθύμουν καὶ ἐπ’ αὐτοῦ νὰ λάβω πληροφορίαν παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἀλλὰ πλὴν τούτου ἔχουσι καταστραφῆ αἱ γέφυραι ἐπὶ τοῦ Λάδωνος ποταμοῦ καὶ πνίγονται οἱ ἄνθρωποι ζητοῦντες νὰ μεταβῶσιν εἰς τὰς ἐργασίας των. Θὰ ἐξακολουθήσῃ ἀκόμη αὐτὴ ἡ κατάστασις ἢ θὰ διαγράψωμεν τὰ μέρη ἐκεῖνα ἀπὸ τὴν λοιπὴν Ἑλλάδα, ἡ ὁποία ἔχει τὴν εὐτυχίαν ὁπωσδήποτε νὰ ἔχῃ συγκοινωνίαν; Ἐπεθύμουν λοιπὸν νὰ λάβω πληροφορίας παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας τί σκέπτεται διὰ τὴν ἐπισκευὴν τῆς ὁδοῦ, διότι εἶναι ἡ μόνη ὁδὸς ἥτις συνδέει τὴν Τρίπολιν διὰ Γορτυνίας μετὰ τοῦ Πύργου. Ὡσαύτως ἔχει σκοπὸν νὰ στείλῃ ὑπαλλήλους εἰς αὐτὰ τὰ ἀποκεκλεισμένα πρὸ ἐτῶν τηλεγραφεῖα; Ἔχει σκοπὸν νὰ διατάξῃ νὰ κατασκευασθῇ ἡ γέφυρα τοῦ Τουμπιτσίου ἐπὶ τοῦ Λάδωνος ποταμοῦ, διότι ἔχει διακοπῆ πᾶσα συγκοινωνία τῶν Ἀρκάδων πρὸς τοὺς Ἠλείους; Ἐπεθύμουν λοιπὸν ἐπὶ τῶν ἐρωτημάτων αὐτῶν νὰ ἔχω πληροφορίας.

§21Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἀπαντῶ εἰς τὸ ἐρώτημα τοῦ κ. ἐξ Ἀρκαδίας Βουλευτοῦ, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπισκευὴν τῶν ὁδῶν τῆς Ἀρκαδίας. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι κατὰ τὰ παρελθόντα δύο τελευταῖα ἔτη αἱ πιστώσεις αἱ χορηγηθεῖσαι ἦσαν ἀνεπαρκεῖς οὐχὶ μόνον διὰ τὴν Ἀρκαδίαν, ἀλλὰ διὰ τὴν ὅλην Ἑλλάδα. Συνεπῶς αἱ συντηρήσεις τῶν ὁδῶν δὲν ἐγένοντο, εἴς τινα δὲ μέρη ἐγκατελείφθησαν τέλεον. Κατὰ τὸ τελευταῖον ἔτος διετέθη πίστωσις δύο καὶ ἥμισυ ἑκατομμυρίων δραχμῶν διὰ τὴν συντήρησιν ὅλων τῶν ὁδῶν τοῦ Κράτους. Εἰδικῶς διὰ τὸν νομὸν Ἀρκαδίας πᾶσα αἰτηθεῖσα πίστωσις ὑπὸ τοῦ μηχανικοῦ ἐχορηγήθη. Ἂν εἰδικῶς ὑπάρχει ἀνάγκη καὶ συμπληρωματικῆς πιστώσεως δι’ ὁδόν τινα, εἶμαι πρόθυμος, ἀφοῦ ἐξετάσω τὸ εὔλογον τῆς τοιαύτης αἰτήσεως, νὰ ἐγκρίνω τὴν πίστωσιν. Διὰ τὰ τηλεγραφεῖα, περὶ ὧν ὁ κ. ἐξ Ἀρκαδίας Βουλευτὴς ἔκαμε λόγον, τὴν αὐτὴν ἀπάντησιν θὰ δώσω τὴν ὁποίαν ἔδωκα καὶ εἰς τὸν κ. ἐκ Κυκλάδων Βουλευτήν, ὅτι σπάνις, ἔλλειψις τηλεγραφικῶν ὑπαλλήλων ὑπάρχει, λόγῳ τοῦ ὅτι πλεῖστοι ἐκ τούτων διετέθησαν εἰς τὰς νέας Χώρας. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τοῦ πολέμου ἑκατὸν πεντήκοντα τηλεγραφικὰ γραφεῖα ἔκλεισαν, οἱ δὲ ὑπάλληλοι ἀπεσπάσθησαν εἰς τὰς νέας Χώρας. Ἐκ τούτου βεβαίως προέκυψαν δυσφορίαι καὶ ἀνωμαλίαι περὶ τὴν ὑπηρεσίαν, τῆς ὁποίας τὴν διόρθωσιν ταχέως θὰ ἐπιδιώξωμεν προσκομίζοντες σχετικὸν νομοσχέδιον, δι’ οὗ ζητοῦμεν τὴν αὔξησιν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ὑπαλλήλων, ἵνα λειτουργήσωσι τὰ γραφεῖα αὐτά, τὰ ὁποῖα βεβαίως ἐξυπηρετοῦσι τὰς ἀνάγκας τῶν κατοίκων. Εἰδικώτερον διὰ τὴν γέφυραν τοῦ Τουμπιτσίου, ἐπὶ τοῦ Λάδωνος, ἔχω νὰ χορηγήσω τὴν πληροφορίαν ὅτι ἐνηργήθη πρὸ ὀλίγου καιροῦ δημοπρασία ἥτις ἀπέτυχε θεωρηθείσης εὐτελοῦς τῆς τιμῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§22Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Εἰς τὸν Ὑπουργὸν δὲν ἔδωκε πληροφορίας ἀκριβεῖς ἡ ὑπηρεσία του. Δημοπρασία ἐνηργήθη οὐχὶ περὶ κατασκευῆς τῆς γεφύρας Τουμπιτσίου ἀλλὰ προσωρινῆς οἰκονομίας πρὸς διάβασιν τῶν πολιτῶν διὰ ξύλων. Ἀλλὰ καὶ τοῦτο ἂν ἐξετελεῖτο, ἴσως δὲν θὰ ἠναγκαζόμην νὰ ἐνοχλήσω τὸν κ. Ὑπουργόν. Ἀλλὰ δυστυχῶς ὑπάρχουσιν ὅροι εἰς τὴν προκήρυξιν τῆς δημοπρασίας ἐκείνης τοιοῦτοι, ὥστε νὰ μὴ καταστῇ ποτε δυνατὸν νὰ γίνῃ ἡ γέφυρα αὐτή· δηλαδὴ ζητοῦσι ξυλείαν τοιαύτην διὰ τὴν ἐπισκευὴν τῆς γεφύρας οἷα δὲν ὑπάρχει, οὔτε ἐν Ἑλλάδι οὔτε ἀλλαχοῦ.

§23Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἔχω πρόχειρον τὴν ἀπάντησιν εἰς τὴν ἀπορίαν τοῦ κ. Βουλευτοῦ, διότι ἐζήτησα αὐτὴν ἐπὶ τῇ ἀφορμῇ ἐρωτήσεως, ἥτις μοὶ ἀπηυθύνθη ἐπὶ ἀναφορᾶς ἐργολάβου τινός. Ἐνόμισα ὅτι ἡ ἀναφορὰ ἐκείνη ἐγένετο ἀκριβῶς διότι ἡ ξυλεία αὐτὴ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀνευρεθῇ ἐν τῷ τόπῳ, ἀλλ’ ἡ ξυλεία αὐτὴ ἐκρίθη ὡς ἀναγκαία διὰ τὸ ἔργον, δὲν πρόκειται δὲ περὶ ξυλείας ἥτις σπανίζει, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ξυλείας ἐξ ἐλάτης, περὶ ξυλείας ἥτις ὑπάρχει πανταχοῦ.

§24Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ἂν ἐπρόκειτο περὶ ξυλείας ἐξ ἐλάτης δὲν θὰ ἐλάμβανον καθόλου τὸν λόγον, διότι ἡ ἐπαρχία μου εἶναι πλήρης δασῶν ἐξ ἐλάτης. Ἀλλὰ καὶ περὶ τούτου δὲν σᾶς εἶπον τὴν ἀλήθειαν οἱ ὑπάλληλοί σας, θὰ σᾶς παρακαλέσω δὲ νὰ καταθέσητε τὰ σχετικὰ ἔγγραφα καὶ θὰ ἴδητε ὅτι ζητεῖται οὐχὶ ἐξ ἐλάτης ξυλεία.

§25Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Θὰ καταθέσω τὰ ἔγγραφα. Πρόκειται νομίζω, περὶ εἰδικῆς ἐλατίνης ξυλείας πίτσ–πάϊν λεγομένης, δὲν εἶμαι ὅμως ἀπολύτως περὶ τούτου βέβαιος. Δὲν ὑποθέτω δὲ ὅτι δύναται νὰ γίνῃ ἐνταῦθα τεχνικὴ συζήτησις.

§26Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω ὅμως προσέτι νὰ δώσητε διαταγὰς εἰς τοὺς ὑπαλλήλους σας νὰ σᾶς δίδωσιν ἀκριβεῖς πληροφορίας.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Πετροπουλάκης «ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ἐὰν διετάχθη ἡ ταχεῖα ἐγκατάστασις τηλεφωνείων ἐν ταῖς κοινότησι Βαλανιδίου, Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς, Βαχοῦ καὶ Κορβολᾶ Γυθείου».

§28Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Τὸ χωρίον Βαλανίδι, τὸ κείμενον παρὰ τὸν Μαλέαν, παρίσταται ἀνάγκη νὰ ἀποκτήσῃ ὡς τάχιστα τηλεφωνεῖον, διότι ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἀποτελεῖ κοινότητα πολυάριθμον, ἀλλὰ καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν λαμβάνει ἀνάγκην ἑκάστοτε τοῦ σημείου τούτου. Τοῦτο ἀνεγνωρίσθη καὶ ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας καὶ διετάχθη ἐσχάτως ἡ σύστασις τηλεφωνείου. Ἀτυχῶς ὅμως ἕνεκα τῆς κακῆς καταστάσεως τῆς ὁδοῦ δυσχεραίνεται ἡ μεταφορὰ τῶν στύλων. Καλὸν θὰ ἦτο ἐὰν ἠθέλετε διατάξει τοὐλάχιστον διὰ πλοίου νὰ μεταφερθῶσι οἱ στύλοι. Ἐπίσης ἐν τῷ ἐρωτήματι πρόκειται καὶ περὶ τοῦ χωρίου Βαχοῦ καὶ περὶ τοῦ μεγάλου χωρίου Κορβολᾶ, τὰ ὁποῖα ἐπίσης ἀποτελοῦσι κοινότητα, καὶ ἀνεγνωρίσθη ἡ ἀνάγκη καὶ τῆς εἰς αὐτὰ συστάσεως τηλεφωνείου καὶ ἐδόθη ἡ διαταγὴ τῆς συστάσεως, ἀλλὰ δὲν ἐξετελέσθη. Ποιοῦμαι λοιπὸν θερμὴν τὴν αἴτησιν ὅπως μεριμνήσητε.

§29Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Παρέχω τὴν πληροφορίαν ὅτι ἐλλείψει ὑλικῶν καθίσταται σήμερον ἀδύνατος ἡ κατασκευὴ νέων τηλεφωνικῶν ἢ τηλεγραφικῶν γραμμῶν. Λόγῳ τῆς ἐμπολέμου καταστάσεως κατέστη ἀδύνατος ἡ μεταφορὴ ὑλικῶν ἐξ Εὐρώπης καὶ ἠναγκάσθημεν νὰ δώσωμεν παραγγελίας εἰς τὴν Ἀμερικήν, ὁπόθεν φυσικῶς θὰ βραδύνῃ ἡ ἀποστολή ἐπί τινα χρόνον. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν νὰ ἔχητε μικρὰν ὑπομονήν.

§30Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Μάλιστα, κ. Ὑπουργέ, θὰ ἔχω ὑπομονήν, ἀλλὰ θὰ σᾶς παρακαλέσω κατὰ τὴν λῆψιν τῶν μέτρων τὰ ὁποῖα θὰ λάβητε, μετὰ τὴν ἄφιξιν τῶν ὑλικῶν, νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν καὶ τὰς διαταγὰς τὰς ὁποίας ἤδη ἐδώκατε περὶ ἐγκαταστάσεως τηλεφωνείων.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ αὐτὸς κ. Π. Πετροπουλάκης «ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, ἂν ἐλήφθη πρόνοια διὰ τὴν ἀνεπάρκειαν τῶν διδακτηρίων Βαλανιδίου, καὶ Ἁγίου Νικολάου Βοιῶν, ἥτις ἐβεβαιώθη δι’ ἐκθέσεως τοῦ οἰκείου ἐπιθεωρητοῦ ὡς καὶ τοῦ διδακτικοῦ προσωπικοῦ».

§32Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως). Θὰ ζητήσω πληροφορίας.

§33Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Πρόκειται περὶ τῶν διδακτηρίων τοῦ χωρίου Βαλανιδίου, εἰς τὰ ὁποῖα ἐκπαιδεύονται ἑκατὸν εἴκοσι ἑλληνόπαιδες καὶ τὰ ὁποῖα εἶναι φυσικῶς ἀδύνατον νὰ ἐπαρκέσωσι διὰ τὴν φοίτησιν τοσούτων μαθητῶν. Ἐπίσης πρόκειται διὰ τὸ διδακτήριον τοῦ χωρίου Ἁγίου Νικολάου τὸ ὁποῖον ὡσαύτως εἶναι μία τρώγλη. Φρονῶ ὅτι πρέπει νὰ ληφθῇ πρόνοια καὶ νὰ ἐνοικιασθῶσι μεγαλείτερα οἰκήματα.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Ἀλεξάκης «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, διατί δὲν κατεβλήθησαν τὰ ὁδοιπορικὰ ἔξοδα πρὸς τοὺς Προέδρους τῶν κοινοτήτων Ἀρκαδίας, μεταβάντας εἰς Τρίπολιν πρὸς βεβαίωσιν τῆς ταυτότητος τῶν κληρωτῶν τῆς τελευταίας ἀπογραφῆς».

§35Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ἐδόθη διαταγὴ πρὸς τοὺς Προέδρους τῶν Κοινοτήτων νὰ προσέλθωσιν εἰς τὴν Τρίπολην πρὸς βεβαίωσιν τῆς ταυτότητος τῶν κληρωτῶν τῆς τελευταίας ἀπογραφῆς. Οἱ πτωχοὶ οὗτοι Πρόεδροι ἐκπληρώσαντες τὸ καθῆκον αὑτῶν ἐζήτησαν τὴν πληρωμὴν τῶν ὁδοιπορικῶν των, ἔλαβον δὲ τὴν ἀπάντησιν ὅτι οὔτε διαταγὴν τοιαύτην εἶχον οἱ ταμίαι οὔτε χρήματα. Προσέφυγον εἰς τὸν κ. Νομάρχην ὁ ὁποῖος τοῖς εἶπε νὰ ὑποβάλωσι καταστάσεις. Τί νὰ κάμωσιν οἱ πτωχοὶ αὐτοὶ ἄνθρωποι; Ἠναγκάσθην νὰ δώσω εἰς αὐτοὺς τὴν ὑπόσχεσιν ὅτι θὰ συστήσω τὸ δίκαιον αὐτῶν εἰς τὴν Βουλήν.

§36ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ὄντως ἔλαβε χώραν παράλειψίς τις. Θέλω διατάξει τὰ δέοντα.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Φίλιος «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν διὰ νόμου πρόκειται νὰ αὐξήσῃ τὸ προσωπικὸν τῶν Νομαρχιῶν καὶ ἰδίᾳ τῆς Νομαρχίας Τρικκάλων». Ἀναβάλλεται ἀπουσιάζοντος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ὁ αὐτὸς κ. Θ. Φίλιος «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ὅπως πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν σκέπτηται ἡ ὑπηρεσία νὰ προβῇ εἰς τὴν κατασκευὴν τῆς γεφύρας Κουτσοχώρου».

§38Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ μεριμνήσῃ διὰ τὴν κατασκευὴν τῆς γέφυρας ταύτης.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Φίλιος «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν σκέπτηται νὰ ὑποβάλῃ τὸν ὀργανισμὸν τοῦ Ὑπουργείου του πρὸς ἐπιψήφισιν, καὶ ἂν δι’ αὐτοῦ λαμβάνεται μέτρον περὶ αὐξήσεως τῆς μισθοδοσίας τῶν ὑπαλλήλων καὶ ἰδίᾳ τῶν τμηματαρχῶν. Ἐπίσης, ἂν θὰ προβῇ εἰς τὴν πλήρωσιν τῶν κενῶν ταμιακῶν θέσεων διὰ προαγωγῆς τῶν ἐχόντων τὰ πρὸς τοῦτο ἀπαιτούμενα προσόντα ταμιῶν».

§40ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ ἐπερώτησις παρέλκει μετὰ τὴν ὑποβολὴν τοῦ νομοσχεδίου.

§41Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Τὸ δεύτερον μέρος δὲν παρέλκει. Ἐπεθύμουν νὰ πληροφορήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὴν Βουλήν, ἂν θὰ προβῇ εἰς τὴν πλήρωσιν τῶν κενῶν ταμιακῶν θέσεων.

§42ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Δὲν δύναμαι ν’ ἀπαντήσω εἰς τὴν ἐρώτησιν αὐτήν. Θὰ γίνῃ ὅμως ὅ τι εἶναι ἀναγκαῖον.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Ν. Χαριτᾶτος, Ἀθ. Τ. Μπασιᾶς, Ν. Ῥαυτόπουλος «παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, διὰ τίνα λόγον ὁ ἔφεδρος ἀνθυπίατρος ὀφθαλμολόγος Νικόλαος Δελαπόρτας, ὑπηρετήσας ὡς τοιοῦτος ἀπὸ τοῦ 1903–1905 καὶ καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῶν δύο πολέμων, καὶ τυχὼν ἐπαινετικῶν ἐκθέσεων ὑπὸ τῶν προϊσταμένων του, δὲν περιλαμβάνεται εἰς τοὺς πίνακας μονιμοποιηθησομένων, προαχθησομένων ἢ στασίμων, γνωρίσῃ δὲ εἰς τὴν Βουλὴν εἰς τίνα τῶν πινάκων τούτων δέον νὰ καταταχθῇ».

§44ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Θὰ ἐξετάσω τὸ ζήτημα καὶ θὰ φέρω αὔριον εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ἀπάντησιν.

§45Σ. ΙΓΓΛΕΣΗΣ. Ὁ ἔφεδρος ἀνθυπίατρος Νικόλαος Δελαπόρτας ὑπηρέτησε καθ’ ὅλον τὸ διάστημα μετὰ ζήλου καὶ αὐταπαρνήσεως ζηλευτῆς, καὶ ἀσθενήσας ἀκόμη δὲν ἀπεμακρύνθη ἀλλὰ διηύθυνεν ὁλόκληρον νοσοκομεῖον. Ἐν τούτοις συνέβη, ἕνεκα ἀβλεψίας βεβαίως, νὰ μὴ προβιβασθῇ, ἐνῷ ἄλλοι νεώτεροι αὐτοῦ προεβιβάσθησαν εἰς ὑπιάτρους. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ προβιβασθῇ καὶ οὗτος καὶ νὰ τεθῇ εἰς τὴν δέουσαν θέσιν τῆς ἀρχαιότητος.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται ἐπὶ δύο ἢ τρεῖς ἡμέρας. Ὁ κ. Ε. Γεωργιάδης ἐρωτᾷ «διατί δὲν προήχθησαν εἰς ἐφέδρους ἀνθυπολοχαγοὺς τοῦ Οἰκονομικοῦ οἱ ἀνθυπασπισταὶ λογισταί, ἀφοῦ ὑπηρέτησαν ἐπὶ εἴκοσι μῆνας εἰς τὸν βαθμὸν τοῦτον, ἐνῷ τὸ χρονικὸν διάστημα πρὸς προβιβασμὸν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ ὡρίσθη ἑξάμηνον, καὶ ἀφοῦ εἶναι ἐγγεγραμμένοι εἰς τὸν πίνακα Β τοῦ Συμβουλίου τῶν Ἀντιστρατήγων καὶ ἀναφέρονται ὡς προβιβασθέντες εἰς τὸν δημοσιευθέντα ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν πίνακα τῆς 31 Μαρτίου 1914 καὶ τὸν ἐπικυρωθέντα διὰ τοῦ Β. Διατάγματος τῆς 13 Μαρτίου 1914».

§47ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Θὰ τὸ ἐξετάσω καὶ αὐτό.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Ἀθ. Τ. Μπασιᾶς, Ν. Χαριτᾶτος καὶ Σ. Ἰγγλέσης «παρακαλοῦσι τὸν ἀξιότιμον κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργόν, ὅπως εὐαρεστούμενος διατάξῃ, ἵνα αἱ πρὸς ἀναθεώρησιν πάντων τῶν μέχρι σήμερον κριθέντων διὰ βοηθητικὰς ὑπηρεσίας ἀνικάνων δύο ἐπιτροπαί, μεταβῶσι πρὸς τοῦτο τοὐλάχιστον εἰς τὰς ἕδρας τῶν νομῶν, ἂν οὐχὶ καὶ τῶν ἐπαρχιῶν, διότι εἶναι αὐτόχρημα ἀδικία καὶ ἐπαχθές, πένητες ἀνάπηροι καὶ ἀνίατοι νὰ συνέρχωνται ἀπὸ περάτων καὶ νὰ παραμένωσιν ἐφ’ ἱκανὸν χρόνον εἰς τὰς ἕδρας τῶν ἐπιτροπῶν μέχρις οὗ ὑποστῶσι τὴν νέαν ταύτην ἐξέτασιν. Τοῦτο δὲ καθίσταται ἔτι μᾶλλον αἰσθητὸν διὰ τοὺς κατοίκους τῶν νήσων, ἰδίᾳ δὲ τοῦ νομοῦ Κεφαλληνίας, ὅστις οὐδὲ διὰ τακτικῆς καὶ κατ’ εὐθεῖαν συγκοινωνίας συνδέεται μετὰ τῆς ἕδρας τῆς ἐπιτροπῆς ἐν Κερκύρᾳ».

§49Ν. ΡΑΥΤΟΠΟΥΛΟΣ. Διετάχθη αὐτό.

§50ΣΠ. ΙΓΓΛΕΣΗΣ. Πρέπει νὰ διαταχθῇ.

§51Ν. ΧΑΡΙΤΑΤΟΣ. Εἶναι πτωχοὶ ἄνθρωποι· δὲν ἔχουσι νὰ πληρώσωσιν ἔξοδα ταξειδίων.

§52ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ἔλαβον τηλεγράφημα ἐκ Ζακύνθου ὁπόθεν ἐπικαλοῦνται τοὺς ἰδίους λόγους· εἶπον ὅτι εἶναι ἄδικον καὶ θὰ μεταβῇ ἡ Ἐπιτροπὴ ἐκεῖ.

§53ΑΘ. Τ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Συνέχεια τῆς ἐρωτήσεως αὐτῆς εἶναι καὶ ἡ ἑξῆς· «νὰ εὐαρεστηθῇ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ διατάξῃ ὅπως αἱ πρὸς ἀναθεώρησιν τῶν κριθέντων διὰ βοηθητικὰς ὑπηρεσίας ἐπιτροπαὶ μεταβῶσιν εἰς τὰς ἕδρας τῶν νομῶν καὶ ἰδίᾳ τῆς Κεφαλληνίας, διότι δὲν ἔχει αὕτη τακτικὴν συγκοινωνίαν». Ἐπίσης εἶναι τὸ ζήτημα τῶν ἀντισηκωμάτων, τὰ ὁποῖα καταβάλλονται τμηματικῶς. Ἂν κριθῶσιν αὐτοὶ ἱκανοὶ θὰ ἐξακολουθήσωσι πληρώνοντες ἀντισήκωμα; Ἐπίσης συνέχεια εἶναι καὶ ἡ ἐρώτησις ἡ ἀφορῶσα τὸν Μιχαὴλ Βαλλιανᾶτον, εἰς τὸν ὁποῖον ἐδόθη Β. χάρις, ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐν τῷ μεταξὺ εἶχε ζητήσει ἀναθεώρησιν, δὲν τὸν ἀποφυλακίζουσιν ἀλλὰ κρατοῦσιν αὐτόν, ἵνα δικασθῇ ἐκ δευτέρου.

§54ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Μὲ τὴν Β. χάριν, δὲν ἐξῆλθεν;

§55ΑΘ. Τ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ὄχι, διότι τῷ λέγουσιν ὅτι ἡ αἴτησις ἀναθεωρήσεως ἀναστέλλει τὴν ἐκτέλεσιν.

§56ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Πολὺ καλά. Θὰ μεριμνήσω καὶ περὶ αὐτοῦ.

§57ΑΘ. Τ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ἐπίσης ἄλλοι κατάδικοι στρατιωτικοὶ ἐν Ναυπλίῳ, ἰδίᾳ δὲ ὁ στρατιώτης Μ. Ζαπάντης παραπονεῖται ὅτι ὑπέστη φρικτὰς κακώσεις· Ἀλλ’ ὡς γνωστὸν σωματικὴ ποινὴ κακώσεως δὲν ὑπάρχει ἐν Ἑλλάδι καὶ παρακαλῶ νὰ διαταχθῇ αὐστηρὰ ἀνάκρισις ἵνα τιμωρηθῶσιν οἱ ὑπαίτιοι.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἰ. Βέρροιος ὅπως καταθέσῃ καὶ ὑποστηρίξῃ ἀναφορὰν τοῦ πολίτου Εὐσταθίου Μάλφα.

§59Ι. ΒΕΡΡΟΙΟΣ. Λαμβάνω τὴν τιμήν, κ. Πρόεδρε, νὰ καταθέσω μίαν ἀναφορὰν ἑνὸς πολίτου, τοῦ Εὐσταθίου Μάλφα, παραπονουμένου τὰ ἑξῆς. Εἶχεν υἱόν, ὁ ὁποῖος ὑπηρέτει ὡς ἔφεδρος στρατιώτης, καὶ κατὰ τὴν μάχην τῶν Γιανιτσῶν ἐτραυματίσθη βαρέως. Μεταφερόμενος ὅμως εἰς τὸν σταθμὸν τῆς Νιαούσης ἀπεβίωσεν. Ἐκεῖ γενομένης ἐρεύνης ἐπὶ τῶν ἐνδυμάτων του ἀνευρέθησαν 120 δραχ., αἵτινες παρελήφθησαν ὑπὸ στρατιωτικοῦ ἰατροῦ φέροντος τὸν βαθμὸν τοῦ λοχαγοῦ, οὗτινος τὸ ὄνομα δὲν εἶναι γνωστὸν μέχρι σήμερον. Ὁ πατὴρ ὑπέβαλεν αἴτησιν εἰς τὴν Διοίκησιν τοῦ 12ου συντάγματος, εἰς τὸ ὁποῖον ἀνῆκεν ὁ ἀποβιώσας στρατιώτης, ἀλλ’ ἡ Διοίκησις δὲν κατώρθωσε νὰ ἀνεύρῃ τὸ ὄνομα τοῦ ἰατροῦ, καίτοι ἠρεύνησεν. Ἐν τούτοις τὸ γεγονὸς τοῦτο τῆς ἀφαιρέσεως τῶν χρημάτων ἐβεβαιώθη παρ’ ἐξετασθέντος αὐτόπτου στρατιώτου τραυματίου καὶ αὐτοῦ τοῦ Ἰωάν. Μπελεζίνη. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ διατάξῃ νὰ γίνωσιν αὐστηραὶ ἀνακρίσεις καὶ ἐπιμεμελημέναι διὰ νὰ εὑρεθῇ τίς ἦτο στρατιωτικὸς ἰατρὸς εἰς τὸν σταθμὸν τῆς Νιαούσης κατὰ τὴν 23 Ὀκτωβρίου 1912, ὅστις παρέλαβε τὰ χρήματα καὶ δὲν παρέδωκεν αὐτὰ εἰς ἄλλην ἀρχὴν ἀλλὰ κατακρατεῖ αὐτὰ μέχρι σήμερον. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ γνωρίζῃ ἡ Διοίκησις ἢ ἡ ὑγιειονομικὴ ὑπηρεσία κατὰ τὴν 23 Ὀκτωβρίου 1912 ποῖος ἰατρὸς ἦτο ἐκεῖ. Παρακαλῶ νὰ διαβιβασθῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἡ ἀναφορὰ καὶ νὰ ἐνεργηθῶσι τὰ δέοντα.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐξαντληθείσης, τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων. Ὁ κ. Σ. Τσακόπουλος «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως συστήσῃ παράρτημα στρατολογικοῦ γραφείου ἐν Τριπόλει».

§61ΣΠ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ πάλιν λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς παρακαλέσω, ὅπως διατάξητε τὴν σύστασιν στρατολογικοῦ γραφείου ἐν Τριπόλει, λαμβάνοντες ὑπ’ ὄψιν τὰς ἀποστάσεις τοῦ νομοῦ. Δὲν εἶναι δυνατὸν οἱ ἄνθρωποι νὰ διανύωσι τόσον δρόμον διὰ νὰ μεταβαίνωσιν εἰς Ναύπλιον.

§62Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Σεῖς ἔχετε τὸν σιδηρόδρομον, ἡμεῖς ποῦ δὲν ἔχομεν;

§63Θ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ἄς γίνῃ καὶ εἰς τὴν Σπάρτην.

§64ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ἡ ὑπηρεσία θὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα διὰ νὰ ἴδωμεν τίνας εὐκολίας δύναται νὰ κάμῃ.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἰτήσει πλειόνων τῶν δέκα Βουλευτῶν ἡ συζήτησις αὕτη γενικεύεται. Ὁ κ. Θ. Γρηγορίου ἔχει τὸν λόγον.

§66Θ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Μολονότι, κ. Πρόεδρε, ἐπανειλημμένως παρεκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰς δικαίας ἀπαιτήσεις τῶν συμπολιτῶν μου, ἔρχομαι καὶ πάλιν νὰ τὸν παρακαλέσω, ὅπως λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ὅτι πολὺ ταλαιπωροῦνται οἱ συμπολῖται μας μεταβαίνοντες εἰς μεμακρυσμένους τόπους, διὰ νὰ ἐκτελέσωσι τὰ στρατιωτικά των καθήκοντα. Διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ διατάξῃ τὴν ἀνασύστασιν τοῦ στρατολογικοῦ γραφείου, τὸ ὁποῖον ἀπὸ ἀρχαιοτάτων χρόνων εἶχε τὴν ἕδραν του ἐν Τριπόλει.

§67Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ σύστασις περὶ ἱδρύσεως παραρτημάτων στρατολογικῶν γραφείων ἐν τοῖς διαφόροις νομοῖς τοῦ Κράτους συνεζητήθη κατ’ ἐπανάληψιν εἰς τὴν Βουλήν, προθυμότατα δὲ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπεν ὅτι θὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα καὶ θὰ ἀποφανθῇ.

§68ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Καὶ ἀνέθηκα εἰς τὴν ὑπηρεσίαν νὰ ἐξετάσῃ.

§69Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ στρατολογικὸς νόμος εἶναι τόσον δαιδαλώδης, ὥστε εἶναι ἄγνωστος οὐ μόνον εἰς τοὺς ἁπλοϊκοὺς κληρωτοὺς ἀλλὰ καὶ εἰς αὐτοὺς ἀκόμη τοὺς ἀξιωματικοὺς τοῦ Ὑπουργείου τοὺς χειριζομένους τὸν στρατολογικὸν νόμον. Τὰ διάφορα ἄρθρα τοῦ στρατολογικοῦ νόμου ἔχουσι τοσοῦτον μεταβληθῆ δι’ ἐγκυκλίων, ὑπουργικῶν διαταγῶν κλπ., ὥστε οἱ δυστυχεῖς κληρωτοὶ προσερχόμενοι νὰ ὑπηρετήσωσι τὴν πατρίδα των δὲν γνωρίζουσιν, οὔτε τὰς ὑποχρεώσεις, εἰς ἃς ὑπάγονται, οὔτε καὶ τοὺς λόγους τῆς ἀπαλλαγῆς, εἶναι δὲ δύσκολον ἀπὸ τῶν περάτων τοῦ νομοῦ τῆς Ἀρκαδίας νὰ μεταβαίνωσιν εἰς Ναύπλιον ὅπως πληροφορηθῶσι περὶ τῶν ὑποχρεώσεών των. Τοῦτο συμβαίνει δι’ ὅλους τοὺς νομοὺς τοῦ Κράτους. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ἵνα διὰ πάσης θυσίας συστήσῃ παραρτήματα στρατολογικὰ εἰς τὰς πρωτευούσας τῶν νομῶν καὶ ἃς ἀναθέσῃ, ἂν ὑπάρχῃ ἔλλειψις ἀξιωματικῶν ἐν ἐνεργείᾳ, τὴν διεύθυνσιν τούτων εἰς τοὺς διαφόρους ἀποστράτους ἀξιωματικούς, οἱ ὁποῖοι μένωσιν ἐν ταῖς πρωτευούσαις τῶν νομῶν. Τινὲς τούτων μάλιστα εἶναι καὶ εἰδικώτατοι, διότι πάντοτε εἰς τὰ στρατολογικὰ γραφεῖα διῆλθον τὸν βίον των.

§70Ν. ΞΗΡΟΣ. Ἡ ἵδρυσις κ. Πρόεδρε παραρτημάτων στρατολογικῶν γραφείων εἶναι ἐπιβεβλημένη. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ εἴπῃ ὅτι θέλει λάβει μέριμναν διὰ τὸ ζήτημα τοῦτο.

§71ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Θὰ εἰσηγηθῶ ταύτην τὴν στιγμὴν νομοσχέδιον, δι’ οὗ τροποποιεῖται τὸ 131 ἄρθρον τοῦ στρατολογικοῦ νόμου. Κατὰ τὴν συζήτησιν τούτου παρακαλῶ νὰ ὑποβάλητε σχετικὴν τροπολογίαν, ὁπότε καὶ ἐγὼ θὰ εὑρεθῶ εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ζητήσω ὅπως μοὶ δοθῶσι παρὰ τῆς ὑπηρεσίας σχετικαὶ πληροφορίαι.

§72Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἴσως εἶναι ἡ τριακοστὴ φορά, κατὰ τὴν ὁποίαν μεταβάλλεται ὁ στρατολογικὸς νόμος.

§73ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ἐλπίζω ὅτι θὰ εἶναι ἡ τελευταία.

§74Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀμφιβάλλω περὶ τούτου, διότι μόλις τεθῇ εἰς ἐφαρμογὴν ὁ νόμος, τὸν ὁποῖον διὰ νομοσχεδίου τώρα εἰσάγετε, ἀμέσως θὰ ἀρχίσωσιν αἱ διάφοροι μεταβολαὶ αὐτοῦ διὰ διαφόρων ἐγκυκλίων διαταγῶν κλπ. Διὰ αὐτό, πρὸς σωτηρίαν ὁλοκλήρου τῆς ἀνθρωπότητος τῆς κατοικούσης τὴν Ἑλλάδα, εἶναι ἀνάγκη νὰ συστήσητε παραρτήματα στρατολογικῶν γραφείων ὅπως καταφεύγωμεν ἐκεῖ καὶ ἡμεῖς οἱ νομικοί, οἱ ὁποῖοι θὰ ψηφίσωμεν τὸν νόμον αὐτὸν χωρὶς νὰ τὸν γνωρίζωμεν καὶ μᾶς δίδωνται αἱ σχετικαὶ πληροφορίαι.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Γ. Βλάχος, Ι. Γκέκας Δ. Χατζηγιάννης καὶ Στ. Ἀναστασιάδης «συνιστῶσιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ὅπως ἐπισπεύσῃ τὴν κατασκευὴν τῶν ὑδραγωγείων τῶν προσφυγικῶν συνοικισμῶν Ἀμαρλὰρ καὶ Γκοτζιμπασάν, διότι ἐλλείψει ὕδατος, ἀπειλεῖται ἀθρόα ἀποδημία τῶν κατοίκων».

§76Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνία.). Θὰ διατάξω τὴν ἐν Λαρίσῃ ὑπηρεσίαν, ἥτις τώρα εἶναι πλήρης, ὅπως μεταβῇ ἐπὶ τόπου καὶ ὑποβάλῃ τὴν σχετικὴν μελέτην.

§77Γ. ΒΛΑΧΟΣ. Ἐπὶ τέσσαρα ἤδη ἔτη ἠνώχλησα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ὁποῖος πολλάκις ἔστειλε τηλεγραφικὰς διαταγὰς εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ἐκείνην, ἀλλ’ ἐλλείψει προσωπικοῦ οὐδὲν ἐπῆλθεν ἀποτέλεσμα.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Γρηγορίου «ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὴν ἐν τῷ ὑπ’ αὐτὸν Ὑπουργείῳ λαβοῦσαν χώραν ἀπώλειαν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2016 τῆς 24 Μαΐου ἐ.ἔ. ἐντάλματος πληρωμῆς ἐκ δραχμῶν 210 καὶ 90%, πρὸς τὸν Ν. Μούσχουρον, ἀπευθυνόμενον πρὸς τὸν ταμίαν Μεσσηνίας».

§79ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Διέταξα ἤδη ὅπως ἐξακριβωθῇ ἂν ἡ ἀπώλεια τοῦ περὶ οὗ ὁ λόγος ἐντάλματος ἐγένετο ἐξ ὑπαιτιότητος τῆς ὑπηρεσίας· ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει νὰ ἐκδόσῃ αὕτη ἀντίγραφον ἐκ τοῦ στελέχους.

§80Θ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Πληροφορῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ὅτι τὸ ἔγγραφον αὐτὸ ἀπωλέσθη ἐξ ὑπαιτιότητος τῶν ὑπαλλήλων του τῶν ὑπηρετούντων εἰς τὸ τμῆμα τὸ Λογιστικὸν καὶ τὸ Ταμιακόν. Ἂν ἦτο δυνατὸν διὰ μόνου τοῦ ἀντιγράφου τοῦ ἐντάλματος νὰ τακτοποιηθῇ ἡ ὑπόθεσις αὐτή, ἀσφαλῶς δὲν ἤθελον φέρει αὐτὴν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ἀλλ’ ἐντὸς τῶν ἐγγράφων ἐκείνων ἦσαν τὰ δικαιολογητικά, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀναγκαιότατα διὰ τὴν ἔγκρισιν τοῦ ἐντάλματος ὑπὸ τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου. Συνεπῶς θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν του ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης, ἵνα μὴ ζημιωθῇ ὁ πτωχὸς ἄνθρωπος κυρίως καὶ ἂν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εὑρεθῶσι τὰ ἔγγραφα, δίκαιον δὲ νομίζω νὰ πληρώσῃ ἐξ ἰδίων του τὸν δικαιοῦχον ὁ κ. Ὑπουργὸς διὰ νὰ τακτοποιηθῇ οὕτω εὐχερέστατα ἡ ὑπόθεσις (γέλωτες).

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Γκλαβᾶς «συνιστᾷ πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ὅπως παραγγείλῃ τὴν μειοδοτικὴν δημοπρασίαν τῆς ἀποξηράνσεως τῶν ἑλῶν καὶ τελμάτων τῶν δήμων Κλειτορίας, Λευκασίας καὶ Ψωφῖδος τῶν Καλαβρύτων, διότι πρὸ πολλοῦ ἡ σχετικὴ πίστωσις ἔχει ἐγκριθῆ ὑπὸ τῆς Βουλῆς».

§82Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Πρὸ διετίας εἶχε ψηφισθῆ ὁ νόμος περὶ ἀποξηράνσεως ἑλῶν καὶ τελμάτων, μεταξὺ δὲ τῶν μελλόντων νὰ ἀποξηρανθῶσι τοιούτων εἶναι καὶ τὰ ἕλη καὶ τέλματα τῶν δήμων Κλειτορίας, Λευκασίας καὶ Ψωφῖδος, τῶν Καλαβρύτων, δι’ ἃ τὸ πρὸς ἀποξήρανσιν ποσὸν ἀνέρχεται εἰς 70 χιλ. δραχμῶν. Πρόκειται λοιπὸν ἀφ’ ἑνὸς μὲν, περὶ ποσοῦ ἐλαχίστου, ἀφ’ ἑτέρου ὅμως διὰ τῆς ἀποξηράνσεως τούτων νὰ δοθῇ ἡ ὑγιεία εἰς τοὺς πολίτας, νὰ ἀποδοθῶσιν εὐφορώταται γαῖαι εἰς τὴν γεωργίαν, πρὸ παντὸς δὲ νὰ δώσητε ἐργασίαν εἰς ἐποχὴν τοιαύτης δυσπραγίας εἰς τὸν κόσμον. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως λάβῃ τὴν σύστασίν μου ταύτην σοβαρῶς ὑπ’ ὄψιν, τοσούτῳ μᾶλλον καθόσον καθ’ ἑκάστην γεννῶνται παράπονα ἐκ μέρους τοῦ λαοῦ ἐκείνου. Ἐπὶ τέλους δόσατε εἰς τὴν ἐπαρχίαν ἐκείνην κἄτι τι τὸ ὁποῖον ζητεῖ, τὸ ὁποῖον αὐτὴ ἡ Πολιτεία ἀπεφάσισεν υἱοθέτησε καὶ ἐψήφισεν.

§83Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Θέλω μελετήσει τὸ ζήτημα καὶ θέλω μεριμνήσει.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Σοκόλης «ἐπερωτᾷ τοὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, Ναυτικῶν καὶ Ἐσωτερικῶν, διατί δὲν ἐμισθοδοτήθησαν οἱ κληθέντες ἐπίστρατοι τοῦ Ναυτικοῦ, οἱ καταταχθέντες εἰς τὴν χωροφυλακήν, καὶ τίνα μισθὸν θὰ λάβωσιν οὗτοι».

§85Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἀπήντησεν ἤδη εἰς τὸ ἐρώτημά μου. Ἀλλ’ ἤθελον παρακαλέσει αὐτὸν νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν του εἰς τοῦτο· ἐξεδόθη Διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου οἱ ἔφεδροι, καίτοι προσκολλώμενοι εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς ξηρᾶς, λαμβάνουσι μισθὸν ξηρᾶς· εἶναι ἀνάγκη συνεπῶς νὰ ἀνακληθῇ τὸ Διάταγμα αὐτό.

§86ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Κατὰ τὴν κύρωσιν τοῦ νομοθετικοῦ Διατάγματος, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου προσεκλήθησαν, θὰ προστεθῇ σχετικὴ τροποποίησις.

§87Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ἐπίσης ἤθελον παρακαλέσει, ὅπως εἰ δυνατὸν ὑπηρετῶσιν εἰς τὰς πατρίδας των οὗτοι ἢ πλησίον αὐτῶν, καθὼς καὶ νὰ πληρωθῶσι, διότι ἐπὶ εἴκοσι δύο ἡμέρας ἤδη οὐδὲ ἓν λεπτὸν ἔλαβον.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Σπ. Τσακόπουλος, Στ. Σακελλαριάδης καὶ Ἐπ. Δηληγιάννης «παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ὅπως καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ὑπ’ ἀριθμ. 19677 τῆς 30 Ἰουλίου 1914 αἴτησιν τοῦ βουλευτοῦ Ἀρκαδίας Στεφάνου Σακελλαριάδου περὶ διορισμοῦ τοῦ τραυματίου Ι. Π. Γκόβα εἰς τὴν θέσιν τοῦ διευθυντοῦ τοῦ ταχυδρομικοῦ καὶ τηλεφωνικοῦ γραφείου Κούρταγα–Μεγαλοπόλεως καὶ διατί προὐτιμήθη ἰδιώτης ἀντ’ αὐτοῦ. Ἐπίσης ἂν ὑπεβλήθησαν αἰτήσεις ἐκ μέρους ἄλλων τραυματιῶν ἢ συνταξιούχων στρατιωτικῶν ἢ ναυτικῶν, ὅπως διορισθῶσι διευθυνταὶ ταχυδρομικῶν καὶ τηλεγραφικῶν γραφείων ἐν Ἀρκαδίᾳ, καὶ ἂν ἐξετελέσθησαν αὗται, ὡς διατάσσει ὁ νόμος, καὶ ἂν δὲν ἐξετελέσθησαν, διατί τοῦτο».

§89ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Πρὸ ὀλίγου καιροῦ, Κύριοι Βουλευταί, ἡ Βουλὴ ἐψήφισε τὸν ὑπ’ ἀριθ. 207 νόμον, κατὰ τὸν ὁποῖον τὰ ταχυδρομικὰ καὶ τηλεφωνικὰ γραφεῖα ἐτίθεντο ὑπὸ τὴν διεύθυνσιν κατὰ προτίμησιν μὲν τῶν τραυματιῶν τοῦ πολέμου, ἐφ’ ὅσον εἶχον οὗτοι ἀπολυτήριον Ἑλληνικοῦ σχολείου, μὴ ὑπαρχόντων δὲ τοιούτων εἰς συνταξιούχους δημοσίους πολιτικοὺς ἢ στρατιωτικοὺς ὑπαλλήλους, ἐν ἐλλείψει δὲ καὶ τούτων εἰς σταθμάρχας ἢ στασιάρχας καὶ ἐν ἐλλείψει πάντων τούτων εἰς ἰδιώτας. Ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νόμου τούτου ὑπέβαλον, τῇ ἐντολῇ συμπολίτου μου τραυματίου ὁ ὁποῖος μοὶ ἀπέστειλε τὰ σχετικὰ πιστοποιητικά, αἴτησιν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, διὰ τῆς ὁποίας ἐζήτησα τὸν διορισμὸν τοῦ τραυματίου τούτου κατὰ προτίμησιν καὶ κατ’ ἐπιτακτικὴν ἐντολὴν τοῦ εἰδικοῦ νόμου. Ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία ἀπέστειλε τὴν αἴτησίν μου αὐτὴν πρὸς τὴν Διεύθυνσιν Τριπόλεως, ἡ ὁποία ἐγνωμοδότησεν ὑπὲρ τοῦ διορισμοῦ ἰδιώτου καὶ οὐχὶ τοῦ τραυματίου, ὁ ὁποῖος εἶχε τὰ νόμιμα προσόντα, ἐπὶ τῷ λόγῳ ὅτι ὁ τραυματίας ἦτο Πρόεδρος τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου. Καὶ ἡ μὲν Διεύθυνσις Τριπόλεως, μέχρι τῆς στιγμῆς καθ’ ἣν ὑπέβαλον ἐγὼ πλέον ἐξ ὀνόματός μου αἴτησιν καὶ οὐχὶ ἐξ ὀνόματος τοῦ τραυματίου, δὲν ἐγνώριζεν ἂν ὁ Γκόβας τραυματίας ἦτο Πρόεδρος· ἀλλὰ καὶ ἂν ἦτο Πρόεδρος τῆς Κοινότητος ὁ τραυματίας, οὐδὲν κώλυμα ὑπῆρχεν ἐκ τοῦ νόμου ἵνα διορισθῇ, διότι ὁ νόμος οὐδὲν τοιοῦτον κώλυμα καθιεροῖ. Ὁ νόμος 207 εἶναι πολὺ μεταγενέστερος τοῦ νόμου περὶ κοινοτήτων καὶ εἶχεν ὑπ’ ὄψει του ὁ νεώτερος νόμος τὰ κωλύματα τοῦ προηγουμένου· οὐδὲν δὲ νόμιμον ἐμπόδιον παρεμβάλλει εἰς διορισμὸν τραυματίου, διότι ἦτο Πρόεδρος ἢ κοινοτικὸς Σύμβουλος. Καὶ τοῦτο ἂν ἦτο ἀληθές, ὤφειλεν ἡ ὑπηρεσία νὰ ἀκολουθήσῃ ἓν μέτρον δι’ ὅλους καὶ οὐχὶ δύο μέτρα καὶ δύο σταθμά, καὶ ἀλλαχοῦ μὲν νὰ διορίζῃ τοὺς κοινοτικοὺς συμβούλους, ἀλλαχοῦ δ’ οὐχί, ὅπου δηλαδὴ συνιστῶσι κυβερνητικοὶ βουλευταί, νὰ διορίζωνται.

§90Θ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Νὰ δηλώσητε ποῦ ἐγένετο αὐτό.

§91Σ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Ἠρνήθη ἡ ὑπηρεσία τὸν διορισμὸν τοῦ τραυματίου, ὅτε ἠναγκάσθην νὰ ὑποβάλω ἐγὼ δευτέραν αἴτησιν ἐξ ὀνόματός μου, ἑρμηνεύων τὸν νόμον.

§92ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τί τραῦμα ἔχει;

§93ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Ἔχει δύο τραύματα, καὶ ἐπειδὴ σεῖς εἶσθε ἰατρὸς θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ γνωμοδοτήσητε ἂν τὰ τραύματα εἶναι σοβαρά· ἐντὸς τοῦ πνεύμονος καὶ εἰς τὸ ὕψος τῆς θηλῆς τοῦ δεξιοῦ μαστοῦ εὑρίσκεται βλῆμα ἐπίμηκες, εἰς δὲ τὸν πόδα τὸν δεξιὸν τὸ βλῆμα εἰσῆλθεν ἐκ τοῦ καρποῦ καὶ ἐξῆλθεν ἐκ τοῦ πέλματος. Ὑπέβαλον λοιπὸν αἴτησιν καὶ ἐζήτουν τὴν ἑρμηνείαν τοῦ νόμου. Ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῆς αἰτήσεώς μου ταύτης οὐδεμιᾶς ἔτυχον ἀπαντήσεως. Ἠναγκάσθην τότε νὰ σπεύσω νὰ λάβω τὴν τιμὴν νὰ ἐμφανισθῶ ἐνώπιόν σας, κ. Ὑπουργέ, καὶ νὰ ζητήσω τὴν προστασίαν καὶ ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου. Ἀφοῦ ἐξιστόρησα πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν πῶς ἔχει ἡ ὑπόθεσις, εὐλόγως ἐξεπλάγη οὗτος, διότι δὲν ἐφηρμόζετο ὁ νόμος, καὶ μὲ παρέπεμψεν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν του, ἵνα συνεννοηθῶ μετ’ αὐτῆς περὶ τῆς λύσεως τοῦ ζητήματος· ὅτε δὲ ἤκουσεν ὅτι ἡ Γεν. Διεύθυνσις τῶν ταχυδρομείων καὶ τηλεγράφων ἐφήρμοζε κατὰ τοιοῦτον τρόπον τὸν νόμον, ἐξεπλάγη καὶ εἶπεν ὅτι μπουρλότο χρειάζεται εἰς τὴν Γενικὴν ἐκείνην Διεύθυνσιν. Ἀνεγνώρισεν οὕτω τὸ δίκαιόν μου διὰ τὴν παράβασιν τοῦ νόμου. Ἔσπευσα κατόπιν τῆς ἐντολῆς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ νὰ ἴδω τὸν ὑπάλληλον, πρὸς τὸν ὁποῖον μὲ παρέπεμψε, καὶ ἀφῆκα σημείωμα. Ὅτε δὲ μετὰ δύο ἡμέρας ἐπανῆλθον ἵνα λάβω τὴν ἀπάντησιν ἐπὶ τῆς ἐνεργείας μου, αὐτὸς ὁ ὑπάλληλος πρὸς τὸν ὁποῖον μὲ παρέπεμψεν ὁ κ. Ὑπουργός, ὡμίλησε περὶ τοῦ τραυματίου ἀσεβῶς καὶ κατὰ τρόπον, ὃν δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἐπαναλάβω ἐνταῦθα. Ἐκ τοῦ κοινοτικοῦ νόμου, κύριε Ὑπουργέ, οὐδὲν κώλυμα ἔχετε, διότι ὁ κοινοτικὸς νόμος εἰς τὸ ἄρθρον 148, λέγει τὰ ἑξῆς· «Δὲν δύνανται νὰ ἐκλεγῶσιν ἢ διατελῶσι δήμαρχοι ἢ πάρεδροι ἢ κοινοτικοὶ σύμβουλοι οἱ ἑξῆς» καὶ ὁρίζει τίνες. Ἑπομένως προκειμένου νὰ ἐκλεγῶσιν, ἂν διατελῶσιν εἰς δημοσίαν θέσιν, ὤφειλον νὰ παραιτηθῶσιν, ἂν δὲ διορισθῶσιν εἰς δημοσίαν θέσιν, θὰ ἀπολυθῶσι τοῦ ἀξιώματος τοῦ κοινοτικοῦ Συμβούλου. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἔννοια τοῦ νόμου. Κώλυμα ἐκ τοῦ ὅτι εἶναι Πρόεδρος τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου οὐδὲν ὑπάρχει ἐκ τοῦ νόμου, καὶ ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπάρχει τοιοῦτο, ὑπάρχει παράβασις τοῦ νόμου καὶ ἔχετε καθῆκον νὰ σπεύσητε νὰ ἀνορθώσητε ἀδικίαν γινομένην πρὸς ἔντιμον τραυματίαν καὶ νὰ διορίσητε τὸν τραυματίαν αὐτόν, ὁ ὁποῖος ὑπέβαλε τὴν αἴτησίν του δι’ ἐμοῦ, ὥστε νὰ μὴ μείνῃ εἰς αὐτὸν τὸ παράπονον ὅτι ἡ Πολιτεία ἠδίκησεν αὐτὸν καὶ δὲν ἐσεβάσθη τὸ δίκαιον, τὸ ἀπορρέον ἐκ τοῦ νόμου. Αὐτὴν τὴν παράκλησιν ἔχω νὰ ὑποβάλω, δὲν εἶναι δὲ ἀρκετὴ ἡ δικαιολογία σας ὅτι σκέπτεσθε νὰ καταργήσητε τὸν νόμον, διότι ἐφ’ ὅσον ἰσχύει ὁ νόμος, ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ ἐφαρμόσητε αὐτόν.

§94Θ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ἔπρεπεν, ἴσως, κύριοι Βουλευταί, ὅπως ἐν ταῖς παρούσαις περιστάσεσι μὴ ἀπασχολῆται ἡ Βουλὴ μὲ μικροζητήματα, ἔχοντα ἐλατήρια στενῶς τοπικὰ μικροκομματικὰ συμφέροντα.

§95ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ νόμου εἶναι κομματικὸν συμφέρον, κύριε Συνάδελφε;

§96Θ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ἐγὼ θὰ σᾶς ἀπαντῶ ἀμέσως, ὑμεῖς ὅμως ἀπεφύγετε νὰ μοὶ ἀπαντήσητε. Εἶμαι ὅμως ὑποχρεωμένος καὶ ἐγὼ νὰ σᾶς ἀπασχολήσω καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ πιστεύσητε ὅτι λυποῦμαι διὰ τοῦτο. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας κατὰ τὸ βραχὺ διάστημα τῆς Ὑπουργείας του, φαίνεται ὅτι ἔλαβε μαθήματα εὐδοκίμως ἀπὸ τοὺς Συναδέλφους του, παρὰ τοῖς ὁποίοις, ὡς πάντες ὑμεῖς οἵτινες ἀποτελεῖτε τὴν συμπαγῆ δύναμιν τῆς Συμπολιτεύσεως γνωρίζετε, ἐπικρατεῖ ἡ μόδα τῆς ἐπιδείξεως τῆς ἀνορθωτικῆς αὐτῶν διαπλάσεως καὶ διὰ τοῦτο εἰς πᾶσαν πληροφορίαν, εἰς πᾶσαν διαμαρτυρίαν, εἰς πᾶσαν παράστασιν, προερχομένην ἀπὸ τοὺς φίλους τῆς Κυβερνήσεως βουλευτάς, οὐδεμίαν σχεδὸν δίδουσι σημασίαν. Πᾶσαν ὅμως πληροφορίαν, πᾶσαν παράστασιν, πᾶσαν διαμαρτυρίαν προερχομένην ὁθενδήποτε ἄλλοθεν, καὶ ἰδίως ἐξ ἀντιπολιτευομένων τὴν Κυβέρνησιν πολιτευομένων, μετὰ μεγάλης εὐχαριστήσεως ἀκούουσι καὶ σπεύδουσι μεθ’ ὑπερβολικῆς προθυμίας νὰ φανῶσι πρὸς αὐτοὺς εὐάρεστοι. Κατὰ ταῦτα, κύριοι Βουλευταί, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας, πειθόμενος τοῖς λόγοις τοῦ ἀξιοτίμου προαγορεύσαντος, ἔσπευσε μεθ’ ὑπερβολικῆς προθυμίας νὰ διατάξῃ τὴν ἀναστολήν, μονονουχὶ τὴν ἀνάκλησιν διορισμῶν κοινοποιηθέντων οἱ ὁποῖοι ἔλαβον χώραν κατόπιν νομίμου προτάσεως καὶ νομίμου ἀποφάσεως τοῦ προκατόχου του. Εὐτυχῶς τὸ σθένος καὶ τὸ θάρρος τοῦ διευθυντοῦ τοῦ ἐν Τριπόλει τηλεγραφείου, ἔσωσε τὸ ζήτημα, διότι ἀπήντησε καὶ πρὸς τοὺς ἀπειλοῦντας αὐτὸν διὰ τῶν δῆθεν συγγενῶν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ πρὸς ἄλλους ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ εἶναι μὲ τὸ μέρος μου ἐφ’ ὅσον ἐκτελῶ τὸ καθῆκόν μου, καὶ πρὸς αὐτὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν ἀνέφερεν ὅτι ἡ γνώμη μου εἶναι ὅτι αὐτοὶ εἶναι οἱ κατάλληλοι, τοὺς ὁποίους σᾶς ἐπρότεινα.

§97ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Καὶ προέτεινεν ἀνθρώπους, οἵτινες ἔχουσιν ἐπὶ τῆς ράχεώς των καταδικαστικὰς ἀποφάσεις καὶ οἱ ὁποῖοι ἦσαν δημόσιοι ὑπάλληλοι καὶ ἀπελύθησαν, διότι ἔχουσι τρεῖς ἢ τέσσαρας καταδικαστικὰς ἀποφάσεις. Παρακαλῶ νὰ κατατεθῶσιν αἱ ἀποφάσεις αὗται, αἱ ὁποῖαι εὑρίσκονται εἰς τὰ ἀρχεῖα τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν.

§98Θ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Σᾶς παρακαλῶ πολὺ νὰ μὴ διακόπτητε, διότι ἐγὼ δὲν εἶμαι συνειθισμένος νὰ χειρίζωμαι τὸν λόγον καὶ κινδυνεύω νὰ χάσω τὸν εἱρμὸν τῶν ἰδεῶν μου. Ἠναγκάσθη λοιπὸν τότε ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν κοινοποίησιν τῶν διορισμῶν, ἀλλ’ εἶχε δώσει ἤδη φαγητὸν εἰς τοὺς ἀξιοτίμους συμπολίτας μου, εἰς οὓς ἐν τῷ τρώγειν αὐτὸ τοῖς ἐπῆλθεν ἡ ὄρεξις νὰ διορίσωσιν ὁριστικῶς τοὺς φίλους αὐτῶν. Μὴ ἐπιτυχόντες δὲ τούτου, ἐπετέθησαν κατὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον εἶδον μετὰ περισσῆς εὐχαριστήσεώς μου.

§99ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Φαίνεται ὅτι εἶσθε ὁ δημιουργὸς τῆς καταστάσεως αὐτῆς.

§100Θ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Κύριε Σακελλαριάδη, θὰ μὲ ἀναγκάσητε νὰ σᾶς ἀπαντήσω πολὺ πικρῶς. Ἐγὼ ἐλέγχω τὸν κ. Ὑπουργόν, διότι ἤκουσε τὰς συστάσεις σας. Καὶ αἱ μὲν ἄλλαι αἰτιάσεις τῶν κ. κ. συμπολιτῶν μου δὲν μὲ ἐνδιαφέρουσι, περὶ τοῦ χωρίου Κούρταγα ὅμως θὰ ἀσχοληθῶ, διότι ἀκριβῶς τὸν διορισμὸν ἐκεῖνον ἀνέστειλεν ὁ κ. Ὑπουργός. Ἂν ἐγὼ ἤμην διευθυντὴς ὑπευθύνου ὑπηρεσίας, θὰ ἔλεγον πρὸς τοὺς συμπολίτας μου βουλευτὰς ὅτι δὲν γνωρίζω ἐγὼ ἂν εἶναι τραυματίας· δὲν εἶναι ἀρκετὴ ἡ διαβεβαίωσίς σας διὰ νὰ λάβω ἀπόφασιν διορισμοῦ. Ἔχω ἀμφιβολίας ἂν ὁ Γκόβας θέλει νὰ ἀναλάβῃ τοιαύτην θέσιν, διότι δὲν φέρει τὴν ὑπογραφήν του ἡ ὑποβληθεῖσα αἴτησις. Ἀλλ’ ὢν ἁπλοῦς βουλευτής, οὐδ’ ἐπὶ στιγμὴν δύναμαι νὰ θέσω εἰς ἀμφισβήτησιν τὴν διαβεβαίωσιν τοῦ συμπολίτου μου Βουλευτοῦ καὶ δέχομαι ὅτι ὁ Γκόβας εἶναι τραυματίας· δέχομαι ἀκόμη ὅτι οὗτος, ὁ κ. Σακελλαριάδης, συνέταξε καὶ ἔθηκε τὴν ὑπογραφὴν τοῦ Γκόβα κατ’ ἐντολήν του. Καὶ ἐπειδὴ ὁ λόγος περὶ τραυματιῶν, κύριοι Βουλευταί, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω δύο λέξεις ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ζητήματος, τὸ ὁποῖον κατ’ ἐπανάληψιν ἀπασχολεῖ ὑμᾶς. Ἡ λέξις τραυματίας θίγει τὴν πλέον εὐαίσθητον χορδὴν τῆς καρδίας ἡμῶν. Ἀλλὰ τῆς λέξεως ταύτης ἐγένετο τοσαύτη καὶ τηλικαύτη κατάχρησις, ὥστε ἠναγκάσθη αὐτὸς ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ εἴπῃ ὅτι τραυματίας δὲν σημαίνει καὶ πολὺ μεγάλα πράγματα. Καὶ βεβαίως, κύριοι Βουλευταί, διὰ τοὺς τραυματίας ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔπαθον μείωσίν τινα τῆς λειτουργίας τοῦ σώματός των, τοὺς τραυματίας ἐκείνους οἱ ὁποῖοι δὲν δύνανται νὰ ἀσκήσωσιν ἐλευθέρως τὸ ἐπάγγελμα αὐτῶν, ἡ Πολιτεία ὀφείλει νὰ παράσχῃ πᾶσαν τὴν συνδρομὴν αὐτῆς καὶ νὰ ἱκανοποιήσῃ πᾶσαν τὴν γενναιότητα αὐτῶν. Ἀλλὰ δὲν ἐπιτρέπεται ποσῶς νὰ θέσητε εἰς ἥσσονα μοίραν ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἔλαβον ἐλαφρὰ τραύματα, χάρις εἰς τὰ νέα εὐεργετικὰ ὅπλα, τοὺς πολεμιστὰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι, μὴ σχόντες τὴν εὐτυχίαν νὰ τραυματισθῶσιν εἰς τὸ Ἀλμπάνκιοϊ, ἔφθασαν μέχρι Τζουμαγιᾶς προσενεγκόντες οὕτω πολὺ μεγαλειτέρας ὑπηρεσίας πρὸς τὴν πατρίδα, δὲν ἔλαβον δὲ οὔτε ἀδείας, οὔτε περιποιήσεις, οὔτε δάφνας δόξης. Τὴν ὡραίαν ταύτην ἰδέαν τῆς συνδρομῆς τῶν τραυματιῶν ἔσχε πρῶτος ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας καὶ ἐξέδωκεν ἐγκύκλιον πρὸς τοὺς Γυμνασιάρχας καὶ Διευθυντὰς σχολείων, συνιστῶν αὐτοῖς νὰ προτιμῶσι τοὺς τραυματίας, ἀλλ’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔπαθον μείωσιν τῆς λειτουργίας μέλους τινὸς τοῦ σώματός των καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν δύνανται νὰ ἀσκήσωσιν ἐλευθέρως τὸ ἐπάγγελμα αὐτῶν. Ταῦτα ὡς πρὸς τὴν εὐαίσθητον χορδὴν ἣν τόσον πολὺ ἔθιξεν ὁ κ. Συνάδελφος. Ἀλλ’ ἂς ἴδωμεν τώρα τί λέγει ὁ νόμος. Προκειμένου, κύριοι Συνάδελφοι, νὰ ἀσχοληθῶ μὲ νόμον, θὰ ζητήσω τὴν ἐπιεικῆ ὑμῶν κρίσιν, διότι ἐγὼ δὲν εἶμαι συνειθισμένος νὰ ἐξηγῶ τοὺς νόμους ἐπειδὴ δὲν εἶμαι δικηγόρος. Λέγει ὁ νόμος πράγματι ὅτι εἰς τὰς ὑπηρεσίας αὐτὰς διορίζονται κατὰ προτίμησιν οἱ τραυματίαι πολέμου, κατόπιν οἱ συνταξιοῦχοι, κατόπιν οἱ ἀπόμαχοι ἀξιωματικοὶ καὶ οὕτω καθ’ ἑξῆς. Ἡ λέξις προτίμησις, κύριοι Συνάδελφοι, κατὰ τὰς ἀσθενεῖς μου γραμματικὰς γνώσεις, δὲν σημαίνει ἐπιτακτικὸν διορισμόν· σημαίνει ἐκλογὴν μεταξὺ ἴσων, μεταξὺ καταλλήλων, τὸ κατάλληλον δὲ τοῦτο ἐκλήθησαν νὰ κρίνωσιν αἱ οἰκεῖαι διευθύνσεις, ἄνευ τῶν ὁποίων ὁ Ὑπουργὸς οὐδένα δύναται νὰ κάμῃ διορισμόν. Οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ἀλλοῖον τὸ πνεῦμα τοῦ νόμου· ὑμεῖς ἄλλως τε εἶσθε οἱ νομοθέται τοῦ νόμου αὐτοῦ καὶ δὲν πιστεύω νὰ ἐνόει τις ἐξ ὑμῶν ψηφίζων, ὅπως ἐπιτακτικῶς διορίζηται εἷς γέρων συνταξιοῦχος μὴ δυνάμενος νὰ σύρῃ τοὺς πόδας του ἢ εἷς τραυματίας, ἔχων ἄλλα σοβαρώτερα ἐλαττώματα. Ἐγὼ δὲν ἰσχυρίζομαι ὅτι ὁ νόμος ἀπαγορεύει εἰς τὸν Γκόβαν νὰ γίνῃ διευθυντὴς τοῦ Ταχυδρομείου· ἐγὼ ἰσχυρίζομαι ὅτι ὁ διευθυντὴς τοῦ Ταχυδρομείου Τριπόλεως κρίνας καὶ θεωρήσας τὸν Γκόβαν ὡς ἀκατάλληλον καὶ ὡς πρόσωπον κομματικόν, μὴ δυνάμενον νὰ ἐκτελέσῃ τὰ καθήκοντά του ἀμερολήπτως, ὀρθῶς ἔκρινε καὶ νομίμως δὲν ἐπρότεινεν αὐτὸν καὶ ὀρθῶς καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔπραξε μὴ διορίσας αὐτόν.

§101Θ. ΚΟΥΤΟΥΠΗΣ. Μοὶ ἐπιτρέπετε; Ὁμιλεῖτε περὶ τοῦ Διευθυντοῦ Τριπόλεως. Πρέπει νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ὑπάρχει ἔκθεσις, διὰ τῆς ὁποίας ὁ διευθυντὴς Τριπόλεως προτείνει ὅπως μὴ διορισθῇ εἷς, διότι εἶνε ἀδελφὸς πολιτευομένου. Κατὰ τὴν κρίσιν τοῦ διευθυντοῦ Τριπόλεως εἶναι ὄνειδος νὰ εἶναι τις ἀδελφὸς πολιτευομένου, καὶ κατὰ τοῦ διευθυντοῦ τούτου, τοῦ τοσοῦτον ὑβρίσαντος τὴν ἰδέαν τοῦ πολιτευομένου, δὲν ἐπεβλήθη ἀκόμη καμμία ποινή.

§102Θ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Σᾶς εὐχαριστῶ πολύ, ἀλλὰ σᾶς πληροφορῶ ὅτι ὁ κ. Γκόβας δὲν εἶναι ἀδελφὸς πολιτευομένου ἀλλ’ αὐτὸς ὁ ἴδιος ὁ Δήμαρχος τοῦ τόπου. Συνεπῶς, κύριοι Συνάδελφοι, ὀρθῶς ἔπραξεν ὁ διευθυντὴς Τριπόλεως προτείνας ἐκεῖνον, τὸν ὁποῖον ἐπρότεινε, τὸ καθῆκον του ἔπραξεν ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲ διορίσας ἐκεῖνον, τὸν ὁποῖον διώρισε. Τὸ καθῆκόν του δὲν ἔπραξε μόνον ὁ κ. Ὑπουργός, τείνας εὐμενὲς οὖς πρὸς τὰς παραστάσεις τοῦ ἀξιοτίμου προλαλήσαντος.

§103Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπαντήσω δι’ ὀλίγων εἰς τοὺς ἀξιοτίμους προλαλήσαντας, θὰ ἀπαντήσω δὲ ὡρισμένως καὶ δι’ ἡμερομηνιῶν. Ὑπεβλήθησαν δύο αἰτήσεις πρὸς διορισμὸν διευθυντοῦ τηλεγραφικοῦ καὶ τηλεφωνικοῦ γραφείου Κούρταγα, ἑνὸς Γεωργάτσου, τὴν 5 Μαΐου τρ.ἔ., καὶ ἑνὸς Γκόβα, ἐπίσης φέρουσα ἡμερομηνίαν 30 Ἀπριλίου, πρωτοκολληθεῖσα δὲ ἐν Ἀθήναις εἰς τὸ πρωτόκολλον τῆς τέως διευθύνσεως τὴν 2 Μαΐου. Σχεδὸν συγχρόνως ὑπεβλήθησαν καὶ αἱ δύο αἰτήσεις. Κατὰ τὸν ἰσχύοντα νόμον 207 περὶ διευθύνσεως τῶν τηλεγραφικῶν τηλεφωνικῶν καὶ ταχυδρομικῶν γραφείων, ὁ διορισμὸς τῶν διευθυντῶν τῶν γραφείων τούτων γίνεται κατόπιν προτάσεως τῆς ἁρμοδίας διευθύνσεως· διορίζονται κατὰ προτίμησιν τραυματίαι πολέμου, μετὰ τούτους δὲ ἀκολουθεῖ ἡ σειρὰ ἡ γνωστή, τὴν ὁποίαν ἀνέφεραν οἱ ἀξιότιμοι προλαλήσαντες. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ παραλληλίσω τά τε δύο κείμενα τῶν νόμων, τὸ κείμενον τοῦ προηγουμένου νόμου τοῦ 1900, τοῦ διέποντος τότε τὰ τῆς ἀναθέσεως τῶν τηλεφωνικῶν γραφείων πρῶτον εἰς δημοσίους ὑπαλλήλους, δεύτερον εἰς συμβολαιογράφους καὶ μόνον ἐλλείψει τοιούτων εἰς ἰδιώτας, πρὸς τὸ κείμενον τοῦ νεωτέρου νόμου καὶ πρὸς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τὴν ὑποβληθεῖσαν κατὰ τὴν ψήφισιν τοῦ τελευταίου τούτου νόμου ὑπ’ ἀριθμὸν 207, τοῦ τροποποιήσαντος τὸν νόμον τοῦ 1900. Ἐκ τοῦ παραλληλισμοῦ τῶν δύο τούτων κειμένων δείκνυται σαφῶς ὅτι ὁ νομοθέτης, πάντοτε ἐν συνδυασμῷ καὶ πρὸς τὴν αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν τὴν ὑποβληθεῖσαν κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, ἠθέλησε διὰ τοῦ νεωτέρου νόμου νὰ ἀποκλείσῃ τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους ἐκ τῆς διευθύνσεως τῶν ταχυδρομικῶν τούτων γραφείων, ἐπὶ τῷ λόγῳ ὅτι οἱ δημόσιοι οὗτοι ὑπάλληλοι περὶ τὰ ἄλλα των καθήκοντα ἀσχολούμενοι δὲν εἶχον τὸν κατάλληλον καιρὸν ἵνα ἀσχοληθῶσι καὶ διὰ τὴν ταχυδρομικὴν ὑπηρεσίαν, καὶ διὰ τοῦτο ὥρισεν ἀμοιβήν, ἀντὶ τοῦ πενταδράχμου τὸ ὁποῖον ἄλλοτε ἐδίδετο εἰς τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους, εἴκοσι καὶ τριάκοντα δραχμῶν. Ἡ ἐντεῦθεν προκύψασα δαπάνη εἰς τὸ δημόσιον εἶναι 200 χιλιάδες περίπου δραχμῶν, διὰ τῆς δαπάνης δὲ αὐτῆς εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ δηλώσω ἐνταῦθα ὅτι οὐ μόνον δὲν ἐβελτιώθη ἡ ταχυδρομικὴ καὶ τηλεγραφικὴ ὑπηρεσία, ἀλλὰ καθημερινῶς μοὶ ὑποβάλλονται παράπονα καὶ μοὶ καταγγέλλουσιν ἄλλοι μὲν ὅτι ἕνεκα τῆς ἀναθέσεως τῆς διευθύνσεως τῶν γραφείων τούτων εἰς τὸν ἕνα ἢ τὸν ἄλλον, οἱ φάκελλοι ὅταν φθάνωσιν εἰς τὸ χωρίον ἀνοίγονται ἐνώπιον ἄλλων καὶ γίνεται γνωστὸν τίς ἔχει γράμμα καὶ τίς ὄχι, ἄλλοι δὲ ὅτι δὲν τολμῶσι νὰ κάμωσι χρῆσιν τῶν ταχυδρομείων, διότι οἱ ἤδη διορισθέντες δὲν παρέχουσι τὰ ἐχέγγυα, τὰ ὁποῖα παρεῖχον προηγουμένως οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι. Καὶ ἐνταῦθα κάμνω μίαν παρέκβασιν. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω ὅτι θὰ ὑποβάλω νομοσχέδιον διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ζητήσω τὴν κατάργησιν τοῦ νόμου τούτου, νόμου ἀστοχήσαντος καὶ διὰ μεγάλης δαπάνης τὸ δημόσιον ταμεῖον βαρύνοντος, ἐκ τῶν ἰδιωτῶν δὲ μόνον τοὺς τραυματίας πολέμου δέον νὰ κρατήσωμεν, καὶ δὴ ἐκείνους οἵτινες δὲν δύνανται νὰ ἐργασθῶσι, τῶν ὁποίων ὅμως ἡ σωματικὴ κατάστασις εἶνε τοιαύτη, ὥστε νὰ ἐπιτρέπῃ τὴν διεύθυνσιν τῶν γραφείων τούτων· θὰ ἀναθέσωμεν δὲ τὴν διεύθυνσιν τῶν γραφείων τούτων εἰς τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους παρέχοντες αὔξησίν τινα τοῦ ἐπιδόματος τῶν πέντε δραχμῶν, ἡ ὁποία φρονῶ ὅτι ἦτο ὁ λόγος ἕνεκα τοῦ ὁποίου ἀπέτυχεν ὁ νόμος. Εἰδικῶς δὲ διὰ τὸ προκείμενον ζήτημα ἐκ τοῦ ὁποίου ἐγεννήθη ἡ ἐπερώτησις αὐτή, ἐπαναλαμβάνω ὅτι καὶ ὁ Γεωργάτσος καὶ ὁ παραπονούμενος Γκόβας ὑπέβαλον αἰτήσεις συγχρόνως σχεδόν, ἀπὸ 2 Μαΐου· συνεπείᾳ προτάσεως τοῦ διευθυντοῦ τῆς ταχυδρομικῆς διευθύνσεως Τριπόλεως διωρίσθη εἰς τὴν θέσιν ταύτην ὁ Γεωργάτσος ἐπὶ τῷ λόγῳ ὅτι ὁ Γκόβας εἶναι μὲν τραυματίας, ἀλλ’ εἶναι Πρόεδρος Κοινοτικοῦ Συμβουλίου. Ὁ τότε Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἑρμηνεύων τὸν νόμον, ὡς εἶπον προηγουμένως, διώρισε τὸν Γεωργάτσον ἐπὶ τῷ λόγῳ ὅτι ὁ Γκόβας δὲν εἶχε τὰ πρὸς τοῦτο προσόντα. Σημειωτέον ὅτι ἡ ἀπόφασις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν περὶ διορισμοῦ ἐξεδόθη τὴν 16 Ἰουνίου, τρεῖς ἡμέρας πρὸ τῆς συστάσεως τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας. Ἅμα τῇ συστάσει τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας, λόγῳ τῶν ὑποβληθέντων παραπόνων ὅτι ἀνωμαλία ὑπῆρχεν εἰς τὸν διορισμὸν τοῦτον, ἐζητήσαμεν πληροφορίας περὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης, συμφωνοῦντες δὲ καὶ ἡμεῖς μετὰ τοῦ προκατόχου Ὑπουργοῦ ὅτι νόμιμον κώλυμα ὑπῆρχε διὰ τὸν μὴ διορισμὸν τοῦ τραυματίου τούτου ἐκοινοποιήσαμεν τὸν διορισμὸν τοῦτον ὃν εἴχομεν ἀναστείλει. Μοὶ ὑπεβλήθη, ὡς εἶπον, κατὰ πρῶτον προφορικὴ αἴτησις τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἀρκαδίας Βουλευτοῦ καὶ μετὰ τοῦτο καὶ ἔγγραφος αἴτησις τοῦ ἰδίου, παραπονουμένου ὅτι κακῶς παρελείφθη ὁ Γκόβας, διότι, τὸ ὅτι οὗτος ἦτο Πρόεδρος ἢ μέλος τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου, δὲν εἶναι κώλυμα, δὲν εἶναι ἀσυμβίβαστα, ὡς ἔλεγεν ἡ ἀναφορὰ ἐκείνη, τὰ ἔργα τοῦ κοινοτικοῦ συμβούλου πρὸς τὰ ἔργα τοῦ διευθυντοῦ τηλεφωνικοῦ γραφείου. Ἐνταῦθα λοιπὸν ἐπρόκειτο περὶ τῆς ἑρμηνείας τοῦ νόμου καὶ διὰ τοῦτο οὐδὲν φυσικώτερον εἰμή, προκειμένου περὶ γενικωτάτου ζητήματος, διότι τοιαῦτα παράπονα ὑπεβλήθησαν καὶ ἄλλα ἐπὶ παρομοίων περιπτώσεων, νὰ ἀποστείλῃ καὶ ἀπέστειλεν ὁ Ὑπουργὸς τὴν προκειμένην αἴτησιν πρὸς τὸ Νομικὸν Συμβούλιον παρ’ οὗ ἐζήτησεν ἵνα ἐν ὁλομελείᾳ γνωμοδοτήσῃ περὶ τοῦ ζητήματος τούτου, τὸ ὁποῖον ἐπρόκειτο νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ ἐπὶ ἄλλων τινῶν, ὡς προεῖπον, περιπτώσεων. Δὲν ἔχομεν ἀκόμη τὴν γνωμοδότησιν, πάντως ὅμως θέλομεν συμμορφωθῆ πρὸς τὸν νόμον.

§104Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ μὴ δίδητε πολλὴν προσοχὴν εἰς τὴν γνωμοδότησιν τῶν νομικῶν Συμβουλίων.

§105Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἐπαναλαμβάνω, κύριε Βουλευτά, ὅτι πιθανῶς νὰ μὴ μὲ προλάβῃ ἡ ἀπόφασις τοῦ νομικοῦ Συμβουλίου, διότι εὐθὺς ἀμέσως, αὔριον ἢ τὸ πολὺ μεθαύριον, θὰ ὑποβάλω τὴν σχετικὴν πρότασιν περὶ καταργήσεως καὶ διορθώσεως τοῦ νόμου.

§106ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐβεβαιώσατε κατ’ ἐπανάληψιν πρὸ ὀλίγου τὴν Βουλὴν ὅτι αἱ δύο αἰτήσεις εἶναι σύγχρονοι. Εἶμαι εἰς θέσιν νὰ βεβαιώσω ὅτι τοῦτο δὲν εἶναι ἀκριβές.

§107Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἐκ τοῦ αὐτοῦ φακέλλου ἀρύομαι καὶ ἐγὼ τὰς πληροφορίας. Κάμετε μίαν μικρὰν παραβολήν, διότι τὸ πρᾶγμα εἶναι εὐχερές. Ἡ πρώτη εἶναι κατὰ τὰς ἀρχὰς Μαΐου 1914, ἡ δευτέρα φέρει ἡμερομηνίαν 30 Ἀπριλίου 1914· ἐπρωτοκολλήθη δέ, ἐπαναλαμβάνω, ἐν τῇ Γενικῇ Διευθύνσει τῇ 2 Μαΐου. Ἐκ τοῦ φακέλλου ἐξάγω τοῦτο.

§108ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω ὑπ’ ὄψει μου τὰ πρωτότυπα καὶ οὐχὶ τὰς σημειώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὀφείλω δὲ νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπε κατ’ ἐπανάληψιν ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν εἶναι ἀληθές, διότι ἡ αἴτησις τοῦ κ. Γεωργάτσου φέρει χρονολογίαν 2 Μαΐου καὶ κατεχωρήθη εἰς τὸ βιβλίον τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως εἰς τὰς 12 Μαΐου καὶ οὐχὶ εἰς τὰς 2, ὡς λέγει ὁ κ. Ὑπουργός, ἡ δὲ αἴτησις τοῦ Γκόβα φέρει χρονολογίαν 30 Ἀπριλίου καὶ κατεχωρήθη τὴν 3 (τρίτην) Μαΐου. Ἑπομένως δὲν ἐβεβαίωσε τὰ ἀληθῆ ὁ κ. Ὑπουργός. Ὅσον ἀφορᾷ δὲ τὰς ἑρμηνείας τῶν νόμων, ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ τὰς σέβησθε καὶ νὰ τὰς ἐκτελῆτε, ἂν δὲ σκέπτησθε ἐν τῷ μεταξὺ νὰ μεταρρυθμίσητε τὸν νόμον, εἶναι ἄλλο ζήτημα.

§109Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἑρμηνεύω τὸν νόμον καὶ αὐτὴν τὴν ἑρμηνείαν δίδω κατὰ τὴν ἐμὴν ἀντίληψιν.

§110ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Δὲν εἶναι αὐτὴ ἡ ὀρθὴ ἑρμηνεία, κύριε Ὑπουργέ. Ὁ νόμος περὶ ταχυδρομείων δὲν διατάσσει ὅτι δὲν δύναται ὁ κοινοτικὸς σύμβουλος νὰ διορισθῇ εἰς τὴν θέσιν τοῦ ταχυδρομικοῦ καὶ τηλεφωνικοῦ διευθυντοῦ, διότι ὁ νόμος περὶ ταχυδρομείων, ὡς νεώτερος, εἶχεν ὑπ’ ὄψει του τὸν νόμον περὶ κοινοτήτων καὶ δὲν καθιέρωσεν ἐξαίρεσίν τινα ἐκ τούτου· ἄλλως θὰ ἐπέβαλε τοιαύτην, ἂν ἤθελε ν’ ἀποκλείσῃ τοὺς κοινοτικοὺς συμβούλους.

§111Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Μὴ συγχέετε τὸν νόμον περὶ κοινοτήτων μὲ τοὺς ὑπάρχοντας νόμους. Παραλληλίσατε τὰ δύο κείμενα, ἂν θέλητε νὰ εὕρητε πόθεν προκύπτει ἡ ἰδέα αὐτή.

§112ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Τὰ δύο κείμενα παραλληλίζω, κύριε Ὑπουργέ, καὶ ἔχω ὑπ’ ὄψει μου καὶ τὸν πρῶτον νόμον καὶ τὸν δεύτερον.

§113Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἀνατρέξατε εἰς τὴν αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν τὴν ὑποβληθεῖσαν κατὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου 207, καὶ θὰ ἴδητε ὅτι ἐκεῖ ὡρισμένως ἀναφέρεται ὅτι (ἀναγινώσκει) «Σπουδαῖον ὅμως σημεῖον τῆς ταχυδρομικῆς ὑπηρεσίας χωλαῖνον καὶ δεόμενον ἀμέσου θεραπείας εἶναι τὸ ἀφορῶν εἰς τὰ αὐτοτελῆ ταχυδρομικὰ ἢ ταχυδρομικὰ καὶ τηλεφωνικὰ γραφεῖα, τὰ ὑφιστάμενα ἐν τόποις ἔνθα δὲν εἶναι δυνατὴ ἡ σύστασις τηλεγραφικῶν γραφείων. Μέχρι τοῦδε τὰ τοιαῦτα γραφεῖα διευθύνονται ὑπὸ ἄλλων ἐν τῷ τόπῳ δημοσίων ὑπαλλήλων, ἤτοι δημοδιδασκάλων, εἰρηνοδικῶν κ. τ. λ. ἀλλ’ ἐκ τούτου μέγισται προκύπτουσιν ὑπηρεσιακαὶ ἀνωμαλίαι καὶ ζημίαι εἰς τὰ συμφέροντα τοῦ Δημοσίου καὶ τῆς κοινωνίας, καθόσον οἱ προειρημένοι ὑπάλληλοι ἀπησχολημένοι εἰς τὰ κύρια αὐτῶν καθήκοντα, ἀπουσιάζοντες δὲ κατὰ τὰς διακοπάς, οὔτε τὸν χρόνον οὔτε τὴν πεῖραν, συνήθως δὲ οὔτε καὶ τὴν θέλησιν ἔχουσι πρὸς ἐκτέλεσιν τῆς ταχυδρομικῆς καὶ τηλεφωνικῆς ὑπηρεσίας». Σαφῶς δεικνύει ἐδῶ ὁποία ἦτο ἡ πρόθεσις τοῦ νομοθέτου ὅτε ἠθέλησε νὰ ψηφίσῃ τὸν νόμον. Ἦτο νὰ ἀφαιρέσῃ παρὰ τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων τὴν τοιαύτην ἐξουσίαν.

§114ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Εἴπετε ὅτι δὲν εἶσθε νομικός. Τὴν αὐτὴν γνώμην ἔχει καὶ ὁ ἰδιαίτερός σας γραμματεὺς κατὰ περίεργον σύμπτωσιν.

§115Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἐγὼ εἶμαι ὑπεύθυνος· πρὸς ἐμὲ σᾶς παρακαλῶ πολὺ νὰ ἀπευθύνησθε δι’ ὅ τι θέλετε καὶ νὰ εἶσθε βέβαιος ὅτι θὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§116ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Ἡ ὑπηρεσία εἰς τὴν ὁποίαν μὲ παρεπέμψατε ἔχει τὴν ἰδίαν γνώμην ὅτι, ἐπειδὴ εἶμαι νομικός, θὰ σᾶς τὰ εἴπω δικηγορικά, σεῖς δὲ δὲν θὰ καταλάβητε τὸ ζήτημα καὶ θὰ παρασυρθῆτε. Ὁ νόμος, κ. Ὑπουργέ, εἶναι σαφής. Προτιμῶνται οἱ τραυματίαι καὶ ἐλλείψει αὐτῶν τότε θὰ καταφύγωμεν εἰς ὅλους τοὺς ἄλλους.

§117Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Δὲν προτιμῶνται ἀπολύτως.

§118ΣΤ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Προτιμῶνται διότι μεταχειρίζεται ὁ νόμος τὴν φράσιν «κατὰ προτίμησιν». Θὰ ἀποταθῆτε ἑπομένως πρὸς τοὺς τραυματίας καὶ ἐλλειπόντων τραυματιῶν τότε θὰ ὑπάγητε εἰς τὴν ἑπομένην κατηγορίαν. Κώλυμα δὲν ὑπάρχει, διότι ὁ νόμος οὐδὲν καθιεροῖ κώλυμα· ἐφ’ ὅσον δὲ οὐδὲν ὑπάρχει κώλυμα, δὲν δύνασθε οὔτε ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ δημιουργήσητε σεῖς κώλυμα. Ἄν, κ. Ὑπουργέ, ὁ διορισμὸς τοῦ κοινοτικοῦ συμβούλου εἰς τὴν δημοσίαν αὐτὴν θέσιν ἐκώλυε, θὰ ἀνεφέρετο εἰς τὸν νόμον, ἐφ’ ὅσον δὲν ἀναφέρεται δὲν δυνάμεθα νὰ δεχθῶμεν τοιοῦτο. Πρὸς τοῦτο δὲ θὰ καταφύγωμεν, ἑρμηνεύοντες ἐκ παραλλήλου τοὺς δύο νόμους, τὸν νόμον 207 καὶ τὸν κοινοτικὸν νόμον. Ἐκ τοῦ νόμου περὶ κοινοτήτων θὰ ἔχητε τὸ δικαίωμα, τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν ἀνεδέχετο δημοσίαν θέσιν ὁ Πρόεδρος ἢ ὁ κοινοτικὸς σύμβουλος, νὰ τὸν ἀπολύσητε. Νὰ στερήσητε αὐτὸν τοῦ αἱρετοῦ ἀξιώματος δὲν δύνασθε, ἀλλὰ καὶ δὲν ἕπεται ἐντεῦθεν ὅτι πρέπει νὰ προηγηθῇ παραίτησις. Παρακαλῶ νὰ ἐφαρμόσητε τὸν νόμον, διότι εἶναι ῥητὴ ἡ διάταξις αὐτοῦ καὶ διὰ τοῦτο ἐπιμένω. Ἐφ’ ὅσον δὲν ἐφαρμόζεται ἡ διάταξις καθ’ ἑκάστην θὰ ὑποβάλλω καὶ ἐπερωτήσεις.

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Βελέντζας «ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας διὰ τίνας λόγους δὲν συνεπληρώθη μέχρι σήμερον ἡ θέσις τοῦ τηλεγραφητοῦ τοῦ τηλεγραφικοῦ γραφείου Σπερχειάδος τῆς Φθιώτιδος, ἀφοῦ ὡς γνωστὸν τὸ γραφεῖον τοῦτο ἔχει μεγάλην ὑπηρεσίαν ἐπιταγῶν, διὰ τὴν ἐξαργύρωσιν τῶν ὁποίων πολλοὶ κάτοικοι τοῦ Δήμου τῆς Φθιώτιδος ἀναγκάζονται νὰ μεταβαίνωσιν εἰς Λαμίαν».

§120Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Κατὰ τὴν ἐπιστράτευσιν παρουσιάσθησαν μεγάλαι ὑπηρεσιακαὶ ἀνάγκαι καὶ δι’ αὐτὸ μετετέθη ὁ τηλεγραφητής.

§121Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Τὸ γνωρίζω. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν μὲ εἶχεν πληροφορήσει ὅτι ὁ τηλεγραφητὴς Σπερχειάδος εἶχε ἀποσπασθῆ λόγῳ τοῦ πολέμου ἀπὸ τοῦ τηλεγραφείου Λαμίας καὶ εἰς τὴν σύστασιν τὴν ὁποίαν τῷ ἔκαμα περὶ ἐπαναφορᾶς αὐτοῦ μοὶ ὑπεσχέθη ταύτην. Γνωρίζετε, κ. Ὑπουργέ, ὅτι τὸ ταχυδρομικὸν γραφεῖον Σπερχειάδος ἔχει ὑπηρεσίαν μεγάλην ἐπιταγῶν διότι εἰς αὐτὸ ἐξαργυρώνονται αἱ ἐπιταγαὶ ὅλων τῶν κατοίκων τῶν δυτικῶν Δήμων τῆς Φθιώτιδος. Εἶναι ἠναγκασμένοι, ἐλλείψει τηλεγραφητοῦ, οἱ κάτοικοι τῶν χωρίων τῆς Σπερχειάδος καὶ τῶν ἄλλων Δήμων νὰ κατέρχωνται εἰς Λαμίαν διὰ νὰ ἐξαργυρώνωσι τὰς ἐπιταγάς των. Ἀλλ’ ὡς γνωρίζετε, κ. Ὑπουργέ, ὅταν ἀρχίσωσιν αἱ πρῶται βροχαὶ τοῦ Σεπτεμβρίου, καθίσταται ἀδιάβατος ὁ Σπερχειὸς ποταμὸς καὶ δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ κατέρχωνται εἰς Λαμίαν διὰ νὰ ἐξαργυρώσωσι τὰς ἐπιταγάς των ἡ δὲ ταχθεῖσα μικρὰ προθεσμία πρὸς παραγραφὴν τῶν ἐπιταγῶν καθιστᾷ αὐτοὺς ἐκπροθέσμους. Ἀναγνωρίζω βεβαίως ὅσα ἐλέχθησαν μέχρι τοῦδε παρ’ ὑμῶν· ὑπάρχει μεγάλη ἔλλειψις τηλεγραφικῶν ὑπαλλήλων, διότι ἡ ἐπέκτασις τῆς Ἑλλάδος ἐχρειάσθη ἀριθμὸν πολὺν ὁ ὁποῖος ἐχρησιμοποιήθη εἰς τὰ νέα μέρη καὶ ὡς ἐκ τούτου δυστυχῶς ἠλαττώθη ὁ ἀριθμὸς τῶν ὑπαλλήλων τῆς παλαιᾶς Ἑλλάδος. Ἀλλ’ ὅταν πρόκειται περὶ ἀνάγκης ἀνεγνωρισμένης ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας καὶ παρ’ ὑμῶν, ὁ ὁποῖος καλῶς γνωρίζετε τὴν κατάστασιν τῆς ἐπαρχίας Φθιώτιδος, δὲν ὑποθέτω ὅτι θὰ εἶναι ἐπιτετραμμένον πλέον νὰ ἀφήσητε τὸν δῆμον Σπερχειάδος ἄνευ ταχυδρομικῶν ὑπαλλήλων εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ ὑπηρεσία ἐνήργησε τὴν τοποθέτησιν τηλεγραφικοῦ ὑπαλλήλου εἰς Βαρυμπόπην, ὅπου δὲν ὑπάρχει ὑπηρεσία ἐπιταγῶν. Ὡς γνωρίζω δὲ τὸ ταχυδρομικὸν τοῦτο γραφεῖον εἶναι ἐντεῦθεν τοῦ Σπερχειοῦ ποταμοῦ καὶ δὲν ὑπάρχουσι λόγοι ἐμποδίζοντες τὴν συγκοινωνίαν, ὡς συμβαίνει ἀπὸ τῆς Σπερχειάδος εἰς Λαμίαν. Τὸ τηλεγραφεῖον Σπερχειάδος εἰσπράττει 500,000 χιλ. κατὰ μῆνα ἐκ τῆς ἐξαργυρώσεως τῶν ἐπιταγῶν ἐξ Ἀμερικῆς καὶ δι’ αὐτὸ δὲν δύνασθε ν’ ἀρνηθῆτε, μὲ τὴν δικαιολογίαν μὲ τὴν ὁποίαν εἴπετε πρὸ ὀλίγου εἰς τὸν κύριον Συνάδελφον, ὅτι δὲν ἔχετε προσωπικόν. Σᾶς δίδω ἐγὼ τὴν πληροφορίαν, διότι γνωρίζω καλῶς τοῦτο, ὅτι τὸ τηλεγραφεῖον Λαμίας ἐσχάτως ἐνισχύθη διὰ τοῦ διορισμοῦ τεσσάρων βοηθῶν, ἐπίσης καὶ διὰ μεταθέσεως τοῦ τηλεγραφητοῦ Σούρπης ὁ ὁποῖος προήχθη, καὶ ἐπειδὴ δὲν ἠδύνατο νὰ ὑπηρετῇ ἐκεῖ μετετέθη εἰς Λαμίαν· ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δύνασθε νὰ διατάξητε νὰ ἐπανέλθῃ ὁ τηλεγραφητὴς Σπερχειάδος.

§122Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Διετάξαμεν. Ἐτελείωσεν ὁ διαγωνισμὸς τῶν ἐκτάκτων ὑπαλλήλων, ἐπειδὴ δὲ ἤδη ἐνισχύθη ὄντως τὸ τηλεγραφεῖον Λαμίας, θὰ διατάξωμεν ἕνα τηλεγραφικὸν ὑπάλληλον νὰ σπεύσῃ ἐκεῖ.

§123Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Πολὺ καλά.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Βελέντζας «ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας διὰ τίνα λόγον ἀπελύθη ὁ ἐπιστάτης τοῦ ταχυδρομικοῦ καὶ τηλεγραφικοῦ γραφείου Ἁγίου Κωνσταντίνου, τῆς Λοκρίδος, Ἀριστ. Μπακράτσας, καὶ προσέτι, ἂν ὁ ἀντ’ αὐτοῦ διορισθεὶς Ν. Παπαχρήστου κέκτηται τὰ ὑπὸ τοῦ νόμου ὁριζόμενα προσόντα».

§125Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν εἰς τοῦτο τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Δὲν γνωρίζω διατί ἀπελύθη ὁ προηγούμενος ὑπάλληλος. Παρακαλῶ νὰ προσέξητε ἂν ἔχῃ τὰ νόμιμα προσόντα, τὰ ὁποῖα προσήγαγεν ὁ δεύτερος.

§126Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἐπειδὴ εἰς τὸν διορισθέντα ὑπεβλήθη καταγγελία ὅτι δὲν ἔχει τὰ νόμιμα προσόντα, ἐζητήσαμεν ἁρμοδίως ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν νὰ μᾶς πληροφορήσῃ περὶ τούτου, μόλις δὲ λάβωμεν αὐτὰς θὰ πράξωμεν τὰ δέοντα.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ αὐτὸς κ. Ν. Βελέντζας «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως συμφώνως τῷ Β. Διατάγματι περὶ προσκλήσεως τῶν κληρωτῶν τῆς ἀπογραφῆς τοῦ 1914, καθ’ ὃ δὲν ἐκλήθησαν οἱ ἐν ἀρχῇ τοῦ κληρωτικοῦ πίνακος ἐγγεγραμμένοι, διατάξῃ τὴν ἀπόλυσιν αὐτῶν, οὓς τὸ στρατολογικὸν συμβούλιον Λαμίας κατέταξε παρὰ τὸ Διάταγμα τοῦτο. Καὶ προσέτι ὅπως διατάξῃ τὴν πληρωμὴν τῶν ὁδοιπορικῶν ἐξόδων τῶν Προέδρων τῶν Κοινοτήτων, οἵτινες συνώδευσαν τοὺς κληρωτοὺς πρὸς βεβαίωσιν τῆς ταυτότητός των μέχρι τῆς ἕδρας τῶν συνταγμάτων».

§128ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Διετάχθη ἡ ἀπόλυσις.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας ἔχει τὸν λόγον.

§130Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ὑπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς τὰ ἑξῆς σχέδια νόμου. 1) «περὶ κυρώσεως ἀτμοπλοϊκῆς συμβάσεως μεταξὺ τῆς τέως Γεν. Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων καὶ Τηλεγράφων καὶ τῆς ἐν Πειραιεῖ ἑδρευούσης «Νεοελληνικῆς» Ἑταιρείας»· 2) «περὶ κυρώσεως προσθέτου ἀτμοπλοϊκῆς συμβάσεως μεταξὺ τῆς τέως Γεν. Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων καὶ Τηλεγράφων καὶ τῆς Ἑλληνικῆς ἀτμοπλοΐας «Π. Πανταλέων»· 3) «περὶ κυρώσεως ἀτμοπλοϊκῆς συμβάσεως μεταξὺ τῆς τέως Γεν. Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων καὶ Τηλεγράφων καὶ τῆς ἐν Πειραιεῖ ἑδρευούσης Ἑλληνικῆς ἀτμοπλοΐας «Σποράδων»· 4) «περὶ κυρώσεως ἀτμοπλοϊκῆς συμβάσεως μεταξὺ τῆς τέως Γεν. Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων καὶ Τηλεγράφων καὶ τῆς Ἑλληνικῆς ἀτμοπλοΐας «Ἀρχιπελάγους»· 5) «περὶ κυρώσεως ἀτμοπλοϊκῆς συμβάσεως τῆς τέως Γεν. Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων καὶ Τηλεγράφων καὶ τῶν ἰδιοκτητῶν τοῦ ὑπὸ ἑλληνικὴν σημαίαν ἀτμοπλοίου «Ἑρμιόνη». Παρακαλῶ ὅπως τὰ νομοσχέδια ταῦτα παραπεμφθῶσιν εἰς ἐπιτροπὴν πρὸς μελέτην.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Παραπέμπονται εἰς ἐπιτροπὴν ἀποτελουμένην ἐκ τῶν κ. κ. Ἀθ. Τ. Μπασιᾶ, Σ. Ἀγαπητοῦ, Β. Ρούφου, Λ. Γρίβα, Β. Κυρέλλου, Ι. Γκέκα, Εὐθ. Βελλιανίτου καὶ Ι. Τρικούπη.

§132Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἐπίσης ὑποβάλω σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ συμπληρωτικῆς δαπάνης 155.000 δραχμῶν διὰ προμήθειαν σιδηροπαγοῦς σκυρροκονιάματος πρὸς ἀνέγερσιν τοῦ δικαστικοῦ μεγάρου Κεφαλληνίας». Περὶ τούτου ἔχει ψηφισθῆ πίστωσις ὑπὸ τῆς Βουλῆς, ἐνεκρίθησαν τὰ πρακτικά, ἐγκατεστάθη ὁ ἐργολάβος, ἀλλὰ παρενέπεσαν οἱ σεισμοὶ καὶ ἕνεκα τούτου ἐκρίθη ὅτι ἐπιβάλλεται ὅπως τὸ δικαστικὸν μέγαρον γίνῃ διὰ σιδηροπαγοῦς σκυρροκονιάματος οὗτινος καὶ ἐν τῇ ξένῃ γίνεται χρῆσις. Διαλυθείσης οὕτω τῆς ἐργολαβίας προεκηρύχθη ἡ μελέτη τοῦ ἔργου, μετὰ βάσανον δὲ μακρὰν ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου τῶν Δημοσίων Ἔργων ἐνεκρίθη ἡ μελέτη ἀντὶ ποσοῦ 250.000 δραχ., καὶ ζητεῖται ἡ σχετικὴ πίστωσις πρὸς ἐκτέλεσιν ἔργου ἀπαραιτήτου ἀνάγκης.

§133Ν. ΧΑΡΙΤΑΤΟΣ. Παρακαλῶ νὰ κηρυχθῇ κατεπεῖγον.

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἐκ τῶν οἰκονομικῶν νομοσχεδίων καὶ θὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν οἰκονομικῶν. Πρόκειται περὶ νέας ἀναγραφῆς πιστώσεως.

§135Ν. ΧΑΡΙΤΑΤΟΣ. Τότε παρακαλῶ νὰ παρακληθῇ ἡ ἐπιτροπὴ νὰ περατώσῃ ταχέως τὴν ἔκθεσίν της.

§136Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἐπίσης ὑποβάλλω ἐν συνεννοήσει μετὰ τοῦ Συναδέλφου μου κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν νομοσχέδιον «περὶ τροποποιήσεως διατάξεως τοῦ λογιστικοῦ νόμου ἐν σχέσει πρὸς τὴν κατασκευὴν Δημοσίων Ἔργων». Ὡς γνωστὸν πρὸς ἐκτέλεσιν ἔργων χρειάζεται εἰδικὴ πίστωσις ἐγκρινομένη ὑπὸ τῆς Βουλῆς ἐφ’ ὅσον τὸ ποσὸν ὑπερβαίνει τὰς 2.000 δραχ. καὶ εἰδικὸς νόμος ἐφ’ ὅσον τὸ ἔργον ὑπερβαίνει τὰς 10.000 δραχμάς. Τὰ ὅρια ταῦτα θεωροῦνται μικρά. Ὄντως δὲ παρετηρήθη ἀνωμαλία καὶ δυσχέρεια περὶ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων καὶ διὰ τοῦτο, λαβόντες ὑπ’ ὄψιν τὰ ἐν τῇ ξένῃ κρατοῦντα, προτείνομεν νὰ μεταβληθῶσι τὰ ὅρια καὶ νὰ ζητῆται ἀναγραφὴ εἰδικῆς πιστώσεως ἐν τῷ προϋπολογισμῷ, προκειμένου περὶ δαπάνης ποσοῦ ἄνω τῶν 10.000 δραχμ. εἰδικὸς δὲ νόμος προκειμένου περὶ δαπάνης ὑπερβαινούσης τὰς 30.000 δραχμῶν. Εἰς ἄλλα κράτη εἶναι πολὺ μεγαλείτερα τὰ ὅρια.

§137ΑΘ. Τ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ἁπλῆν παρατήρησιν ἔχω νὰ ὑποβάλω ὅσον ἀφορᾷ τὰς ὑποβληθείσας συμβάσεις μετὰ τῶν ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιριῶν. Ἡ πρώτη τῶν ἐν λόγῳ συμβάσεων ἔχει ὑποβληθῆ καὶ ὑποστῆ τὸν ἔλεγχον ἐπιτροπῆς τῆς Βουλῆς. Ἤδη ἡ ἐπιτροπὴ τῆς Βουλῆς ὑπέβαλε μακρὰν ἔκθεσιν διὰ τῆς ὁποίας ὑποδεικνύει πῶς ἠδύναντο νὰ καταρτίζωνται αἱ συμβάσεις. Αἱ συμβάσεις αὗται εἶναι περιττὸν νὰ ψηφίζωνται ἑκάστοτε ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Αἱ συμβάσεις αὗται ἠδύναντο νὰ ὑποβληθῶσιν ὑπὸ γενικὸν τύπον ὁ ὁποῖος νὰ ψηφισθῇ ἅπαξ καὶ ἐπ’ αὐτοῦ νὰ καταρτίζωνται πᾶσαι αἱ λοιπαί. Αἱ συμβάσεις αὗται πολλαπλασιάζονται διὰ λόγους τοὺς ὁποίους γνωρίζει ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ οὓς ἔξω τῆς Βουλῆς ὑπέδειξα αὐτῷ. Ἄλλως τε καὶ ἐπιστημονικῶς αἱ τοιαῦται συμβάσεις βεβαίως δὲν ἔπρεπε νὰ κυρῶνται ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Θὰ παρεκάλουν λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ἔκθεσιν πρόσφατον τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου καὶ νὰ ὑποβάλῃ σχετικὸν νομοσχέδιον διὰ νὰ μὴ ἀπασχολῆται εἰς τοιαῦτα μικρὰ ζητήματα ἡ Βουλή.

§138Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Θὰ τὴν λάβω ὑπ’ ὄψιν.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§140ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω πρὸς ψήφισιν εἰς τὴν Βουλὴν σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ στρατολογικοῦ νόμου». Αἱ κυριώτεραι τῶν μεταβολῶν αἱ ὁποῖαι ἐπέρχονται, καὶ αἱ ὁποῖαι ἐκτείνονται εἰς 135 ὅλα ἄρθρα τοῦ Στρατολογικοῦ νόμου εἶναι ἡ μεταβάλλουσα τὰ τῆς στρατολογικῆς ὑπηρεσίας. Τοῦ λοιποῦ θὰ ὑπάρχῃ μία ἐπιθεώρησις τῆς στρατολογικῆς ὑπηρεσίας ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Στρατιωτικῶν, μία διεύθυνσις εἰς ἕκαστον σῶμα στρατοῦ καὶ ἓν στρατολογικὸν γραφεῖον κατὰ Μεραρχίας. Καταργοῦνται τὰ διὰ τὴν κλήρωσιν περιοδεύοντα τακτικὰ στρατολογικὰ Συμβούλια καὶ συνιστῶνται διαρκῆ τοιαῦτα εἰς ἑκάστην Μεραρχίαν, καὶ εἰδικὰ τοιαῦτα εἰς ἕκαστον σύνταγμα πεζικοῦ. Τῶν πρώτων ἀποστολὴ εἶναι νὰ ἀποφαίνωνται ἐπὶ τῶν αἰτήσεων ἀναβολῆς κατατάξεως, ἐξαιρέσεως, διορθώσεως ἡλικίας, τῶν δευτέρων νὰ ἀποφαίνωνται περὶ στρατιωτικῆς ἱκανότητος ἢ ἀνικανότητος τῶν στρατευσίμων. Ἡ θητεία παραμένει διετὴς δι’ ὅλα τὰ ἄλλα ὅπλα, πλὴν τοῦ ἱππικοῦ καὶ τοῦ ἐφίππου πυροβολικοῦ διὰ τὰ ὁποῖα ὁρίζεται τριετής, ἀπολύτως ἀναγκαία ὅπως τὰ δύο ταῦτα ὅπλα κατορθώνουν νὰ συμπληρώνουν τὴν ἐκπαίδευσίν των, διὰ νὰ εἶναι ἀποτελεσματικὰ ἐν περιπτώσει ἐμπολέμου δράσεως, ἀλλὰ καὶ ὅπως μὴ σχηματίζωνται μεγάλαι ἐφεδρεῖαι ἐκ τῶν ὑπηρετούντων εἰς τὰ δύο ταῦτα ὅπλα αἱ ὁποῖαι ἐν πολέμῳ δὲν θὰ ἦσαν χρήσιμοι. Καὶ εἶναι μὲν δυνατὸν νὰ χρησιμοποιοῦνται εἰς τὰς μεταγωγικὰς ὑπηρεσίας, ἀλλ’ αἱ νέαι ἡλικίαι μέχρι τοῦ τριακοστοῦ δευτέρου ἔτους τῶν ἐφέδρων τῶν προερχομένων ἐκ τῶν δύο τούτων ὅπλων θὰ ἦτο ἄδικον νὰ χρησιμοποιοῦνται εἰς τοιαύτας βοηθητικὰς ὑπηρεσίας καὶ ὄχι ὡς μάχιμοι, διότι θὰ ἀνῆκον εἰς εὐρυτέρας ἐφεδρικὰς ἡλικίας τῶν δύο τούτων σωμάτων. Ὅπως δὲ μὴ παραβιασθῇ ἡ ἀρχὴ τῆς ἰσότητος ὅλων τῶν Ἑλλήνων πολιτῶν διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ὑπηρεσίας τῆς στρατιωτικῆς, ὁρίζεται ὅτι ὁ ὁρισμὸς ἐκείνων οἱ ὁποῖοι θὰ ὑπηρετῶσιν εἰς τὰ σώματα ταῦτα γίνηται διὰ κληρώσεως μεταξὺ ὅλων τῶν ἐχόντων τὰ προσόντα διὰ τὰ σώματα ταῦτα. Αἱ ἀπαλλαγαὶ ἐλαττοῦνται, καταργουμένης τῆς ἀπαλλαγῆς τοῦ ἔχοντος ἀδελφὸν ὑπηρετοῦντα ἐν τῷ στρατῷ ὡς καὶ τοῦ ἑνὸς ἐκ τῶν δύο ἀδελφῶν τῶν ἀνηκόντων εἰς τὴν αὐτὴν ἀπογραφήν, ὁριζομένου ὅτι δίδεται ἀναβολὴ κατατάξεως εἰς τὸν ἕνα ἐκ τῶν δύο μέχρις ὅτου περατώσῃ τὴν θητείαν του ὁ ἕτερος. Ἐπίσης δὲν ἀπαλλάσονται ἐπὶ καταβολῇ ἀντισηκώματος οἱ κρινόμενοι ἱκανοὶ διὰ τὰς βοηθητικὰς ὑπηρεσίας· τοὐναντίον καὶ οὗτοι ὑπηρετοῦσι διότι αἱ βοηθητικαὶ ὑπηρεσίαι εἶναι χρήσιμοι εἰς τὸν στρατόν. Ὄχι μόνον δὲ κατὰ τοιοῦτον τρόπον αὐξάνεται πραγματικῶς ἡ μάχιμος δύναμις τοῦ στρατεύματος, ἀλλὰ καὶ θὰ προληφθῇ ἐν τῷ μέλλοντι καὶ ἄλλο τι, τοὐτέστιν τὸ σκάνδαλον τὸ ἐκ τῆς χρησιμοποιήσεως ἀνθρώπων οἱ ὁποῖοι ἠδύναντο νὰ μετέχωσιν ἐνεργῶς τῆς ἐκστρατείας καὶ οἱ ὁποῖοι κατ’ ἀνάγκην θὰ εὑρίσκωνται ἐν τῇ χώρᾳ διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ὑπηρεσιῶν τὰς ὁποίας θὰ ἐκτελῶσι τοῦ λοιποῦ μόνον οἱ βοηθητικοί. Τὸ δικαίωμα τῆς ἀναβολῆς κατατάξεως χορηγεῖται εἰς τοὺς ἔχοντας διαρκῆ τὴν διαμονὴν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ· παρέχεται μάλιστα πολυετὴς πολλάκις τοιαύτη διὰ νὰ διευκολύνηται ἡ ἐκτέλεσις τῆς στρατιωτικῆς ὑποχρεώσεως τῶν μονίμως διατριβόντων ἐν τῷ ἐξωτερικῷ. Ἡ διαθεσιμότης καταργεῖται· πάντες ὑπηρετοῦν ἐπὶ διετίαν. Ἡ ἐθελουσία κατάταξις ὁρίζεται εἰς τριετῆ. Ἐπίσης καταργεῖται ἡ διάταξις ἡ ὁποία ἐπιτρέπει εἰς τοὺς ἔχοντας ἀπολυτήριον γυμνασίου νὰ ἀπαλλάσσωνται τοῦ δευτέρου ἔτους μετὰ καταβολὴν χιλίων δραχμῶν. Αὐτὸ εἶναι ἀντιδημοκρατικόν· δὲν προσαρμόζεται πρὸς τὰς ἑλληνικὰς ἀντιλήψεις καθ’ ἃς ἡ ὑπηρεσία εἶναι ἴση δι’ ὅλους χωρὶς νὰ δικαιῶνται οἱ δυνάμενοι νὰ διαθέσωσιν τὸ ἀντισήκωμα τοῦτο, νὰ ἀπαλλάσσωνται.

§141Θ. ΚΟΥΤΟΥΠΗΣ. Ἡ διάταξις αὐτὴ ὑπάρχει ἐν Γερμανίᾳ.

§142ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Οἱ Γερμανοὶ εἶναι ὀλιγώτερον δημοκρατικοὶ ἀπὸ ἡμᾶς. Ἐκεῖνοι δὲ ἔχουσι καὶ ἄλλον λόγον, ὅτι μέγας ἀριθμὸς ὑπάρχει ἀνθρώπων ἀπαλλασσομένων διὰ τὴν ἀφθονίαν τῶν στρατευσίμων. Ἡμῶν καθῆκον εἶναι νὰ προσπαθήσωμεν ὅπως, οὔτε ἕνα ἄνδρα ἀφήσωμεν χωρὶς νὰ τὸν χρησιμοποιήσωμεν διὰ τὴν συγκρότησιν δυνάμεως ἡ ὁποία νὰ ἐπαρκῇ εἰς τὰς ἀνάγκας τῆς ἀμύνης τῆς χώρας. Παρέχεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν τὸ δικαίωμα νὰ διατάσσῃ τὴν ἀναθεώρησιν τῶν ἀποφάσεων περὶ σωματικῆς ἱκανότητος, τῶν κριθέντων ἀνικάνων διὰ τὰς στρατιωτικὰς ὑπηρεσίας ἢ ἱκανῶν διὰ τὰς βοηθητικὰς τοιαύτας. Ἐπίσης εἰσάγω νομοσχέδιον «περὶ κυρώσεως τοῦ ἐν Ἀλεξανδρείᾳ τὴν 11ην Ἰουλίου 1914 ὑπογραφέντος πρωτοκόλλου περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Αἰγύπτου ἐμπορικῆς συμβάσεως τῆς 4ης Ἰουνίου 1906». Παρακαλῶ ὅπως τυπωθῶσι τὰ νομοσχέδια ταῦτα καὶ διανεμηθῶσιν.

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας ὑποβληθὲν νομοσχέδιον «περὶ ἐγκρίσεως εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ κλπ.» παραπέμπεται εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἡ ὁποία παρακαλεῖται νὰ ὑποβάλῃ συντομώτατα τὴν ἔκθεσίν της. Ἐπίσης τὰ στρατιωτικὰ νομοσχέδια παραπέμπονται εἰς τὴν διαρκῆ ἐπὶ τῶν στρατιωτικῶν ἐπιτροπὴν ἐνισχυομένην ὑπὸ τῶν κ. κ. Σ. Κροκιδᾶ, Λ. Νάκου, Δ. Χατζηγιάννη. Οἱ Συνάδελφοι κ. κ. Στ. Βαφειαδάκης, Κ. Ἀλαβάνος καὶ Τρ. Παπαδάμ ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ στοιχειώδους ἐκπαιδεύσεως».

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ ἐπικυρώσωμεν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως).

§145ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὑποβάλλω νομοσχέδιον ἐν συνεννοήσει μετὰ τοῦ Συναδέλφου μου Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας «περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νόμου ͵ΒΣΛΗʹ τῆς 9 Μαρτίου 1894, δι’ οὗ ἐτροποποιήθη τὸ ἄρθρον 21 τοῦ νόμου ΣΠΒʹ περὶ Δημοσίου Λογιστικοῦ». Ἐπίσης ὑποβάλλω νομοσχέδιον «περὶ τροποπιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου ͵ΓΩΟΒʹ τοῦ 1911 περὶ μεταρρυθμίσεως τῶν περὶ εἰσπράξεως τῶν δημοσίων προσόδων καὶ τῶν ἀφορώντων εἰς τὴν ταμιακὴν ὑπηρεσίαν νόμων».

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραπέμπονται εἰς τὴν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν διαρκῆ ἐπιτροπὴν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ νομοσχέδια 1) «περὶ ὀργανισμοῦ τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν» καὶ 2) «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ περὶ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου νόμου», παραπέμπονται τὸ μὲν 1ον εἰς ἐπιτροπὴν ἀποτελουμένην ἐκ τῶν κ. κ. Γ. Καφαντάρη, Γ. Καντιάνη, Κ. Χρυσοχοΐδου, Ἀθ. Τ. Μπασιᾶ, Π. Βουρλούμη, Σ. Κροκιδᾶ καὶ Π. Τσαλδάρη, τὸ δὲ 2ον εἰς τὴν ἰδίαν ἐπιτροπὴν εἰς ἣν προστίθεται καὶ ὁ κ. Ι. Μπακόπουλος. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ͵ΓϠΝΖʹ νόμου περὶ ὀργανισμοῦ τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης».

§147Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, κατὰ τὴν βʹ κατ’ ἄρθρον συζήτησιν τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου, διεξαχθεῖσαν χθές, ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω παρατήρησίν τινα καταδηλοῦσαν ἀντινομίαν προφανῆ, ἥτις καθιεροῦται διὰ τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νομοσχεδίου ἐν συγκρούσει πρὸς τὸν κείμενον νόμον περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας. Μετὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν παρατηρήσεών μου ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔσπευσε νὰ ἀντιπαρατηρήσῃ ὅτι εἶχε ληφθῆ πρόνοια διὰ τοῦ ἰδίου νομοσχεδίου, ἵνα ἡ διάταξις, περὶ ἧς παρετήρουν ὅτι ἀποτελεῖ ἀντινομίαν, μὴ ἰσχύσῃ καὶ ἀποκατασταθῇ τὸ καθεστώς, τὸ ὁποῖον διὰ τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας καθιεροῦτο. Πεισθεὶς εἰς τὴν ἀντιπαρατήρησιν τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργοῦ ἔσπευσα νὰ δηλώσω ὅτι αἴρω τὴν παρατήρησίν μου καὶ ὅτι ἀποδίδω εἰς αὐτὸν τὸ δίκαιον. Μάλιστα ἔσπευσα νὰ δηλώσω ὅτι τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον εἶχον ἀνὰ χεῖρας, δὲν περιελάμβανε τὴν τοιαύτην διάταξιν καὶ συνεπείᾳ τούτου εἶχον γίνει θῦμα πλάνης, ἕνεκα τῆς διαφορᾶς τοῦ κειμένου τοῦ νομοσχεδίου. Σήμερον ὅμως, ἔχων ὑπ’ ὄψει μου καὶ τὸ διανεμηθὲν σύνολον τοῦ χθὲς εἰς βʹ ἀνάγνωσιν ψηφισθέντος νομοσχεδίου, ἐξακολουθῶ νὰ μένω εἰς τὴν γνώμην ὅτι τοιαύτη διάταξις δὲν περιέχεται ἐν τῷ νομοσχεδίῳ καὶ ἤθελον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ μοὶ παράσχῃ τὴν ἐξήγησιν ποῦ ἡ διάταξις κεῖται.

§148Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Τὸ ἄρθρον 3 τοῦ νομοσχεδίου ἐν σελίδι δευτέρᾳ λέγει τοῦτο· «μέχρι δὲ τῆς ἐκδόσεως τοῦ Διατάγματος αἱ εἰς τὸ τμῆμα τοῦτο ἀναγόμεναι ἐργασίαι θὰ ἐξακολουθήσωσιν ἐκτελούμεναι ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας τῶν Δημοσίων Ἔργων». Εἶναι προφανὲς ὅτι τὸ Διάταγμα δύναται νὰ ἐκδοθῇ σήμερον καὶ δύναται νὰ μὴ ἐκδοθῇ ποτέ· ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ παραμείνῃ τὸ καθεστώς.

§149Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησίς σας; Τότε ἐξακολουθῶ τὴν συζήτησιν. Ὁμολογῶ, ὅτι εὑρισκόμην ἐν πλήρει δικαίῳ χθὲς μὴ ἀντιληφθεὶς ὅτι αὐτὴ ἡ ἀπάντησις ἦτο δυνατὸν νὰ εἶχε δοθῇ παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, καὶ ἀναγκάζομαι νὰ ἐξηγήσω ἐν ἐκτάσει τινὶ τὸ πρᾶγμα πρὸς τὴν Βουλὴν διὰ σοβαρώτερον λόγον καὶ οὐχὶ ἁπλῶς ἵνα ἀποδείξω ὅτι οὐχὶ προχείρως ἔλαβον τὸν λόγον, διὰ νὰ εὑρεθῶ εἰς τὴν δυσάρεστον θέσιν νὰ εἴπω ὅτι εἶχε δίκαιον ὁ κ. Ὑπουργός.

§150Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Χθὲς ἀκριβῶς σᾶς ἀνέγνωσα τὸ κείμενον.

§151Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Δὲν τὸ ἤκουσα ὅτε τὸ ἀνεγνώσατε. Ἂν ἤκουον αὐτὸ θὰ σᾶς ἔδιδον ἀμέσως τὴν ἀπάντησιν. Σήμερον ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω ὅτι δὲν σκοπῶ νὰ ἀναπτύξω τὸ ζήτημα διὰ νὰ ἀποδείξω ὅτι χθὲς εὑρισκόμην ἐν τῷ δικαίῳ, ἀλλὰ διὰ νὰ καταστήσω κατάδηλον εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι ἐνταῦθα παίζομεν νομοθετικῶς καὶ ῥάπτομεν καὶ ξεράπτομεν ἀπὸ τὸ πρωῒ ἕως τὸ βράδυ. Τοῦτο δὲ εἶναι τὸ κύριον ζήτημα, τὸ ὁποῖον μὲ ἄγει ἐπὶ τὸ βῆμα. Τὰ πράγματα ἔχουσιν ὡς ἑξῆς ἱστορικῶς. Ἐψηφίσθη καὶ ἐτέθη ἐν ἰσχύϊ ὁ νόμος «περὶ Ὑπουργείου Συγκοινωνίας». Κατὰ τὸν νόμον τοῦτον εἰσήχθη καὶ καθιερώθη ἀρχὴ ἀποτελοῦσα τὴν βάσιν τῆς λειτουργίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας. Ἡ ἀρχὴ αὕτη εἶναι ἡ ἑξῆς, ὅτι πάντα τὰ δημόσια κτίρια, μὴ ἐξαιρουμένων οὔτε τῶν σχολικῶν κτιρίων καὶ τῶν στρατιωτικῶν ἔργων, ἐξαιρέσει τῶν ἔργων ὀχυρωτικῆς, ὑπάγονται ἐφεξῆς εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας. Ἐθεώρησεν ὁ νομοθέτης, ὅτι ἡ διασπορὰ τῶν δημοσίων κτιρίων ἀνὰ τὰ διάφορα Ὑπουργεῖα δέον ἐφεξῆς νὰ παύσῃ, καὶ πρέπει ὁλόκληρος ἡ ἐργασία τῶν δημοσίων κτιρίων νὰ ὑπαχθῇ ἑνιαίως εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας. Ἀπὸ τῆς χθὲς ἐδήλωσα εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι κατ’ ἐμὴν γνώμην ἴσως ἡ ἀρχὴ εἶναι ἐσφαλμένη· ἐδήλωσα ὅτι ὑπάρχουσι κτίρια, διὰ τὰ ὁποῖα δὲν ἀρκεῖ ἡ γενικὴ ἁρμοδιότης τῶν μηχανικῶν τῶν Δημοσίων Ἔργων, ἀλλ’ ἀπαιτεῖται εἰδίκευσις. Τοιαῦτα κτίρια εἶναι αἱ φυλακαί, οἱ στρατῶνες, οἱ φάροι. Ἀλλὰ τὴν στιγμὴν ταύτην δὲν καλούμεθα νὰ συζητήσωμεν οὐδὲ νὰ κρίνωμεν ποία ἀρχὴ εἶναι ἡ ὀρθή. Τοῦτο ἔδει νὰ συζητηθῇ ὅτε ἐψηφίσθη ὁ νόμος περὶ Ὑπουργείου Συγκοινωνίας. Ἀλλ’ ἀφ’ ἧς ὁ νόμος αὐτὸς ἐψηφίσθη καί, εἴτε ἐσφαλμένως εἴτε ὀρθῶς, καθιερώθη ὑπὸ τῆς Βουλῆς ἡ ἀρχὴ ὅτι πάντα τὰ κτίρια ὑπάγονται εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας, ὀφείλομεν σεβασμὸν πρὸς τὰς ἀποφάσεις ἡμῶν. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω πῶς ἔχει τὸ ἄρθρον τοῦ ἰσχύοντος νόμου (ἀναγινώσκει)· «Εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας ὑπάγονται ἀφαιρούμεναι ἀπὸ τὴν ἁρμοδιότητα τῶν Ὑπουργείων, εἰς ἃ μέχρι τοῦδε ὑπήγοντο 1)... 2)... 3)... 4) ἡ μελέτη, κατασκευὴ καὶ συντήρησις τῶν φάρων καὶ φανῶν, τῶν σημαντήρων, τῶν δακτυλίων καὶ τῶν ὅρων διὰ τὰ πρυμνήσια, ὡς καὶ τῶν ναυτικῶν κτιρίων ἐν γένει κλπ.». Βλέπετε ὅτι ἀφῃρέθη ἀπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν ὁλόκληρος ὑπηρεσία, ἡ ὁποία μέχρι τοῦδε ἐλειτούργει καὶ ἐλειτούργει κατὰ τρόπον λίαν ἐπαρκῆ (ἀναγινώσκει)· «5) ἡ κατασκευή, διαρρύθμισις, βελτίωσις καὶ συντήρησις πάντων τῶν δημοσίων κτιρίων, ὡς καὶ τῶν σχολικῶν, ἐξαιρουμένων τῶν ὀχυρωματικῶν ἐν γένει ἔργων καὶ τῶν ἀποτελούντων μέρος αὐτῶν κτιρίων καὶ τῶν συναφῶν ἔργων συγκοινωνίας». Ὥστε ἀφῃρέθησαν πλέον ἐφεξῆς καὶ ἡ κατασκευὴ στρατώνων καὶ παντὸς ἄλλου ἔργου τῶν Ὑπουργείων τῶν Στρατιωτικῶν καὶ Ναυτικῶν καὶ ἡ κατασκευὴ τῶν σχολικῶν κτιρίων καὶ ὑπήχθησαν ἅπαντα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας.

§152Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Καὶ ἡ κατασκευὴ φυλακῶν.

§153Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἡ κατασκευὴ φυλακῶν ὑπήγετο καὶ πρίν. Καθιερώθη γενικὴ ἀρχὴ ὅτι ὁλόκληρος ἡ ἀρχιτεκτονική, ἡ μηχανικὴ ἐργασία τῶν Ὑπουργείων, ὑπάγεται ἐφεξῆς εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας καὶ ἀφῃρέθη ἅπασα ἡ ἁρμοδιότης τῶν λοιπῶν Ὑπουργείων, ὅπου ὑπῆρχε τοιαύτη. Ἐπειδὴ ὅμως τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας, ἅμα τῇ πρώτῃ αὐτοῦ συστάσει δὲν ἠδύνατο τοσοῦτον εὐρρύθμως νὰ λειτουργήσῃ, ὥστε ἄνευ κινδύνου τινὸς ἀμέσως νὰ γίνῃ ἀπόσπασις τῶν στρατιωτικῶν καὶ ναυτικῶν ἔργων εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου τούτου, ἐτέθη διάταξις ἐν ἄρθρῳ 32, ἡ ὁποία λέγει ὅτι προσωρινῶς καὶ μέχρις ἐκδόσεως Β. Διατάγματος αἱ ὑπηρεσίαι τῶν στρατώνων καὶ τῶν φάρων καὶ φανῶν ὡς καὶ τῶν σχολικῶν κτιρίων θὰ παραμένωσιν εἰς τὰ ἁρμόδια Ὑπουργεῖα, οὕτω ὁ νόμος ποιεῖται ἐξαίρεσιν, καθ’ ἣν παραμένουσι προσωρινῶς εἰς τὰ ὑφιστάμενα Ὑπουργεῖα αἱ λειτουργοῦσαι ὑπηρεσίαι καὶ ἀφίεται εἰς τὴν ἔκδοσιν Β. Διατάγματος, ἵνα μεταφερθῶσιν αὗται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας. Αὐτὴ εἶναι ἡ οἰκονομία τοῦ νόμου, ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω καὶ πάλιν, καθιεροῦντες γενικὴν ἀρχήν, τὴν συγκέντρωσιν ὅλων τῶν ὑπηρεσιῶν αὐτῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας, εἰσάγοντες δὲ ἀναβλητικὴν ἐξαίρεσιν δι’ ἔργα στρατιωτικά, ναυτικὰ καὶ ἐκπαιδευτικὰ μέχρις οὗ ἐκδοθῇ Β. Διάταγμα, τὸ ὁποῖον θὰ ὑπαγάγῃ καὶ ταῦτα ὁριστικῶς εἰς τὴν γενικὴν τοῦ νόμου ἀρχήν. Ἀλλὰ τί γίνεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης»; Γίνεται τὸ ἀντίστροφον. Τὸ νομοσχέδιον τὸ ὑποβληθὲν ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης καὶ ψηφισθὲν δυστυχῶς εἰς δευτέραν ἀνάγνωσιν, λέγω δὲ δυστυχῶς, διότι ἡ κακὴ συνεννόησις μεταξὺ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ ἐμοῦ ἔκαμεν ὥστε νὰ μὴ εἰσηγηθῶ τὰς παρατηρήσεις ταύτας χθὲς ἀμέσως, τὸ πρᾶγμα δὲ ἀπόψε ἐγένετο καταφανές, εἰσάγει ἐντελῶς τὴν ἀντίστροφον ἀρχήν. Διότι τί λέγει τὸ νομοσχέδιον; Μεταξὺ τῶν ἄλλων τμημάτων του ἐγκαθιστᾷ τμῆμα μηχανικὸν (εἰς ὃ ἀνήκουσιν αἱ τεχνικαὶ ἐργασίαι αἱ ἀναγόμεναι εἰς τὰ κτίρια τῶν δικαστηρίων, τῶν δικαστικῶν γραφείων καὶ τῶν φυλακῶν). Ὥστε ἡ γενικὴ ἀρχὴ τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης εἶναι ὅτι ἡ μηχανικὴ ἐργασία ἡ ἀφορῶσα εἰς τὴν κατασκευὴν τῶν κτιρίων αὐτῶν ὑπάγεται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης καὶ εἶναι ἀνεξάρτητος ἡ ὑπηρεσία αὕτη ἀπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας. Τώρα, λέγει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι σώζει τὴν περίστασιν ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 3. Θὰ ἀναγνώσω καὶ αὐτὴν ἵνα ἴδητε ὅτι εἰσηγεῖται τὸ ἀντίθετον ἐκείνου τὸ ὁποῖον νομίζει ὁ κ. Ὑπουργός (ἀναγινώσκει) Ἄρθρον 3 «Τὸ πρῶτον τμῆμα διευθύνεται ὑπὸ τοῦ Γενικοῦ Γραμματέως, ἕκαστον δὲ τῶν λοιπῶν ὑπὸ τμηματάρχου, πλὴν τοῦ Μηχανικοῦ. Τὸ μηχανικὸν τμῆμα διευθύνει εἷς νομομηχανικὸς αʹ ἢ βʹ τάξεως, παρ’ ᾧ τοποθετεῖται καὶ εἷς ὑπομηχανικός. Ἀμφότεροι οὗτοι ἀποσπῶνται ἐκ τῶν ἐν ἐνεργείᾳ μελῶν τοῦ Σώματος τῶν Δημοσίων Ἔργων κατὰ τὰ διὰ Β. Διατάγματος προτάσει τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργῶν κανονισθησόμενα, μέχρι δὲ τῆς ἐκδόσεως τοῦ Διατάγματος, αἱ εἰς τὸ τμῆμα τοῦτο ἀναγόμεναι ἐργασίαι θὰ ἐξακολουθήσωσιν ἐκτελούμεναι ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας τῶν Δημοσίων ἔργων». Τοῦτο ὁ κ. Ὑπουργὸς θεωρεῖ ὡς ἄρσιν τοῦ ἀτόπου. Τοῦτο ὅμως ἐγὼ τονίζω καὶ λέγω ὅτι εἶναι ἡ κύρωσις τοῦ ἀτόπου, διότι ἄν, ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω, ἀρχὴ τοῦ νόμου περὶ Ὑπουργείου Συγκοινωνίας εἶναι ὅτι ὅλαι αἱ μηχανικαὶ ὑπηρεσίαι ὑπάγονται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας καὶ κατ’ ἐξαίρεσιν δίδεται ἀναβολὴ περὶ τὴν ὑπαγωγὴν εἰς αὐτὸ καὶ τῶν ἔργων τῶν Ὑπουργείων τῶν Στρατιωτικῶν, τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως καὶ τῶν Ναυτικῶν, διὰ τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης τίθεται ἡ ἀρχὴ ὅτι τὰ ἔργα τὰ μηχανικὰ τοῦ Ὑπουργείου αὐτοῦ ὑπάγονται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας, ἕως ὅτου οἱ ἁρμόδιοι κ. κ. Ὑπουργοὶ ἐξεύρωσι τὸν ἁρμόδιον μηχανικὸν ἵνα διευθύνῃ τὸ τμῆμα τοῦτο τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης, καὶ ὅτι μόνον ἐν τῷ μεταξὺ χρόνῳ αἱ σχετικαὶ ὑπηρεσίαι ἐξακολουθοῦσιν διεξαγόμεναι ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας. Κατὰ συνέπειαν, ἂν οἱ κ. κ. Ὑπουργοὶ τῆς Δικαιοσύνης καὶ τῆς Συγκοινωνίας συμφωνήσωσι περὶ τοῦ τρόπου τῆς ἀποσπάσεως τῶν καταλλήλων μηχανικῶν ἀπὸ τοῦ Σώματος τῶν Δημοσίων Ἔργων, τὸ τμῆμα τοῦτο τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης θὰ λειτουργήσῃ, καὶ ἡ ὑπηρεσία ἡ μηχανική, ἡ ὑπαγομένη γενικῶς εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας θὰ ὑπαχθῇ κατὰ τοῦτο τὸ μέρος εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης. Ὥστε βλέπετε ὅτι, ὡς ἔχουσι τὰ πράγματα, ἡ προσθήκη τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰσηγήθη εἰς τὸ νομοσχέδιον, εἶναι προσθήκη μὴ ἀνατρέπουσα τὰς παρατηρήσεις μου ἀλλὰ κυροῦσα αὐτάς. Καὶ εἶχον δίκαιον χθὲς νὰ μὴ ἀντιληφθῶ καθόλου ὅτι ἦτο δυνατὸν ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης νὰ μοὶ δοθῇ τοιαύτη ἀπάντησις πρὸς ἄρσιν τῶν παρατηρήσεών μου, διότι, ἂν ἦτο δυνατὸν νὰ ὑποθέσω ὅτι τοιαύτη ἀπάντησις θὰ ἐχρισιμοποιεῖτο πρὸς ἄρσιν τῆς παρατηρήσεώς μου, πολὺ ὀλιγώτερον θὰ ἔλεγον πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης περὶ τῶν παρατηρήσεών μου ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχῃ δίκαιον. Κατὰ συνέπειαν ὅταν τὸ Β. Διάταγμα ἐκδοθῇ, καὶ περὶ τούτου οὐδεμία θὰ ὑπάρξῃ δυσκολία ἵνα συμφωνήσωσιν οἱ δύο ἁρμόδιοι κ. κ. Ὑπουργοί, ἵνα ἐξεύρωσι τὸν κατάλληλον νομομηχανικόν. Τότε διὰ τοῦ νέου τούτου νόμου θὰ ἀφαιρεθῇ ἡ ὑπηρεσία τῶν φυλακῶν ἀπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας καὶ θὰ ἐγκαθιδρυθῇ νέον τμῆμα Δημοσίων Ἔργων εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης καθ’ ὃν χρόνον ἀπὸ τῶν ἄλλων Ὑπουργείων αἱ λειτουργοῦσαι σήμερον ὑπηρεσίαι ἀφῃρέθησαν πρὸς καθιέρωσιν τῆς ἀρχῆς, τὴν ὁποίαν δὲν ἐφαρμόζει μόνον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης. Καὶ ἐνταῦθα ἐρωτᾷ τις· διατὶ παίζομεν νομοθετικῶς; Διότι ὁ νόμος περὶ Ὑπουργείου Συγκοινωνίας ἐκυρώθη ἀπὸ τῆς 11 Ἰουνίου καὶ ἔχει συνυπογράψει εἰς αὐτὸν καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, καθόσον ὁ νόμος εἶναι ὑπογεγραμμένος παρ’ ὁλοκλήρου τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ὁ δὲ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἂν εἶχεν ἀντίρρησιν εἰς τὴν διάταξιν ταύτην, διατὶ δὲν διετύπου αὐτὴν κατὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου; Ἡ ἵδρυσις ἑνὸς Ὑπουργείου γίνεται τῇ προτάσει τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ ὁ σχετικὸς νόμος κυροῦται παρ’ αὐτοῦ, διότι ἡ ἵδρυσις ἑνὸς νέου Ὑπουργείου εἶναι κατ’ ἐξοχὴν πολιτειακὸς θεσμὸς ἀφορῶν εἰς ὁλόκληρον τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον. Ἐγκαθιδρύονται ὑπηρεσίαι, ἀποσπῶνται τοιαῦται ἀπὸ τοῦ ἑνὸς Ὑπουργείου εἰς τὸ ἄλλο καὶ πρέπει οἱ Ὑπουργοὶ νὰ συνενοηθῶσιν καὶ ἐν πλήρει ἁρμονίᾳ νὰ διατυπώσωσι τὸν νέον ὀργανισμὸν ἵνα προληφθῶσι συγκρούσεις. Καθ’ ὃν χρόνον συνεζητεῖτο τὸ νομοσχέδιον περὶ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας, διατί ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης δὲν διετύπου ἀντιρρήσεις περὶ ἐξαιρέσεως τῶν μηχανικῶν ἔργων τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου του ἀπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας καὶ περὶ ὑπαγωγῆς αὐτῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον του; Ὅτε ἄφηνεν νὰ συζητηθῇ τοῦτο ἄνευ ἀντιρρήσεως, καθίστα δῆλον ὅτι εἶναι σύμφωνος πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον εἰσήχθη εἰς τὴν Βουλὴν φέρον τὴν ὑπογραφήν του καὶ τὸ ὁποῖον ἐκυρώθη ὑπὸ τοῦ Βασιλέως σὺν τῇ ὑπογραφῇ αὐτοῦ. Καὶ ἤδη ἐρχόμεθα νὰ ψηφίσωμεν ἐν τῷ συνόλῳ του ἄλλο νομοσχέδιον, μὴ φέρον τὴν ὑπογραφὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας, ἐκ τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ ὁποίου ἀφαιροῦνται αἱ ὑπηρεσίαι, νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον εἰσήχθη ἐν ἀγνοίᾳ ἴσως τοῦ Ὑπουργοῦ αὐτοῦ, διότι ἄλλως θὰ προσυπέγραφεν, Ὑπουργοῦ, περὶ τοῦ ὁποίου δὲν γινώσκομεν ἂν ἔχει τὴν αὐτὴν γνώμην μὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης. Εὑρισκόμεθα δὲ εἰς τὴν περίεργον θέσιν νὰ ἴδωμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας συγκυροῦντα μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης τὸ νομοσχέδιον τοῦτο καὶ ὑποβάλλοντα αὐτὸ πρὸς ὑπογραφὴν εἰς τὴν Α. Μ. τὸν Βασιλέα. Ταῦτα εἶναι, Κύριοι, συνέπειαι τῆς πολυνομίας, φαντάζεσθε δὲ πρὸ τίνων ἀντινομιῶν εἶναι εὔκολον νὰ εὑρεθῶμεν, προκειμένου περὶ λεπτομερειῶν νόμων ἕνεκα τῆς πληθύος τῆς νομοπαραγωγῆς, ἡ ὁποία ὡς νέα νόσος κατέλαβε τὴν Βουλὴν καὶ τοὺς Ὑπουργοὺς παρ’ ὅλας τὰς δεινὰς περιστάσεις, εἰς ἃς εὑρισκόμεθα σήμερον. Ἀλλ’ ἐνῷ εἶναι δυνατὸν ἐν ταῖς λεπτομερείαις νὰ προκύψωσιν ἀντινομίαι καὶ συγκρούσεις, ἀλλὰ περὶ ζητήματος ἀρχῆς, οὐδέποτε δύναταί τις νὰ ὑποθέσῃ ὅτι τοιαύτη διαφωνία προκύπτει μεταξὺ δύο νόμων προελθόντων τοῦ ἑνὸς μὲν παρ’ ὁλοκλήρου τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, τοῦ δὲ ἄλλου ἐκ μόνου τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Πᾶς δὲ δύναται νὰ ἀναγνωρίσῃ τὴν ὀρθότητα τῶν παρατηρήσεών μου, ὅταν βλέπωμεν ὅτι τὰς ἑκάστοτε διαφωνίας τῶν Ὑπουργῶν πιέζεται ἡ Βουλὴ ὑπὸ τούτων μετὰ πάσης αὐταρεσκείας ὅπως μεταβάλῃ εἰς νομοθέτημα. Ἀλλὰ τοιαύτη διεξαγωγὴ νομοθετικοῦ ἔργου καταρρίπτει τὴν σοβαρότητα τὴν ὁποίαν περιμένει τις ἐκ τῆς ἐκτελέσεως τῶν ἡμετέρων καθηκόντων.

§154Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Μετέσχον τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ νομοσχεδίου περὶ ὀργανισμοῦ τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης, ἤμην δὲ καὶ εἰσηγητὴς τοῦ νομοσχεδίου καὶ ὑπέπεσε καὶ εἰς τὴν ἐμὴν ἀντίληψιν ἡ παρατήρησις ἡ γενομένη ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ Αἰτωλίας καὶ Ἀκαρνανίας. Καὶ ἐν τῇ εἰσηγητικῇ ἐκθέσει ῥητῶς ἀναφέρεται ὅτι τὸ μηχανικὸν τμῆμα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης, μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας δι’ οὗ ὅλαι αἱ τεχνικαὶ ἐργασίαι ὑπάγονται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας, πλὴν τοῦ δικαιώματος τῶν προτάσεων, εἶναι περιττόν, ἐζήτησα δὲ διὰ τῆς ἐκθέσεως καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ ἐγκαταλίπῃ τὴν τοιαύτην διάταξιν. Ὥστε δὲν εἶναι παρατήρησις τὸ πρῶτον ἀπόψε γινομένη, καὶ διὰ τοῦτο, ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς παρὰ τὴν δήλωσιν τὴν ὁποίαν τότε ἐποιήσατο ὅτι τὸ μηχανικὸν τμῆμα του Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης ἔχει λόγον ὑπάρξεως μόνον διὰ τὰς προτάσεις πρὸς κατασκευὴν ἔργων καὶ μέχρι τῆς ἱδρύσεως τοῦ νέου Ὑπουργείου, ἤδη δὲ ἐξακολουθεῖ ἐπιμένων εἰς τὴν διατήρησιν αὐτοῦ, εὑρίσκεται ἐν ἀδίκῳ. Μοὶ φαίνεται δὲ ὅτι ἂν καταρτίζων τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 3, δι’ ἧς φρονεῖ ὅτι προλαμβάνει τὴν ἀντινομίαν περὶ ἧς ἐποιήσατο λόγον ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Αἰτωλίας καὶ Ἀκαρνανίας, εἶχεν ὑπ’ ὄψει τὴν παρατήρησιν ἐκείνην, τὴν ὁποίαν καὶ διὰ τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἔκαμα, καὶ δὲν ἔλαβεν αὐτὴν ὑπ’ ὄψιν ἠδίκησεν ἑαυτόν, ἂν δὲ δὲν τὴν εἶχεν, εἶναι ἔτι μᾶλλον ἀξιοκατάκριτος, διότι παρεῖδεν παρατήρησιν οὐσιωδεστάτην ἐξ ἧς προέκυψεν ἡ κατὰ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου ἀποψινὴ συζήτησις.

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον....

§156Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Παρακαλῶ νὰ γνωρίζω τί θὰ συμβῇ κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου. Θὰ ἐκδοθῇ Διάταγμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἀποσπάσῃ τὸ τμῆμα καὶ θὰ ὑπαγάγῃ αὐτὸ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης ἢ οὔ; Ἀνάγκη νὰ δοθῇ μία ἐξήγησις ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ. Ὁ νόμος δυστυχῶς ἐψηφίσθη εἰς βʹ ἀνάγνωσιν, μόνον δὲ ἂν τὸ σύνολον ἤθελε μείνει ἀψήφιστον — πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν εἶμαι τόσον ἁπλοῦς ὥστε νὰ προσδοκῶ — δὲν θὰ παρουσιάζετο τὸ ἄτοπον, ὅπερ ὑπέδειξα. Ἐπειδὴ δὲ φερόμεθα εἰς κύρωσιν ὁριστικὴν σᾶς ἐρωτῶ· πῶς θὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος;

§157Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Θὰ ἴδητε αὐτὸ ἐν τῇ ἐφαρμογῇ, τὴν ὁποίαν δύνασθε νὰ ἐλέγξητε. Δύναμαι μόνον νὰ σᾶς βεβαιώσω ὅτι ἡ ἔκδοσις τοῦ Β. Διατάγματος θὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον ὡρίμου σκέψεως.

§158Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Τὸ συμπέρασμά μου λοιπὸν εἶναι ὅτι ἡ ἐπιψήφισις τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ εἶναι ἀποτέλεσμα ἀώρου σκέψεως, ἀφοῦ ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ νόμου θὰ ἀποτελέσῃ συμπέρασμα ὡρίμου σκέψεως.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ψήφισις συνόλου τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀφανείας». (Ψηφίζεται τὸ σύνολον). Τὸ ἑπόμενον ἀναβάλλεται. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ χορηγίας πιστώσεως πρὸς μετάφρασιν εἰς τὴν ἑλληνικὴν τῶν χρησιμωτέρων ἐκ τῶν Ὀθωμανικῶν νόμων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τῆς καταδιώξεως καὶ τιμωρίας τῶν ἐν ταῖς νέαις Χώραις πρὸ τῆς στρατιωτικῆς καταλήψεως διαπραχθέντων ἀδικημάτων».

§160Π. ΑΡΑΒΑΝΤΙΝΟΣ. Ἐπ’ αὐτοῦ εἶχον ὑποβάλει χθὲς τροπολογίαν, ἀλλὰ κατόπιν συνεννοήσεως μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης αἴρεται ἡ τροπολογία καὶ ὑποβάλεται αὕτη ὡς πρότασις νόμου, ἡ ὁποία παρακαλῶ νὰ σταλῇ εἰς τὴν ἁρμοδίαν ἐπιτροπήν.

§161Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Συναινῶ νὰ παραπεμφθῇ εἰς ἐπιτροπὴν πρὸς ἣν νὰ ταχθῇ προθεσμία πρὸς προσκόμισιν τῆς ἐκθέσεώς της.

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραπέμπεται εἰς τὴν τακτικὴν ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης μὲ τὴν παράκλησιν, ὅπως ταχέως ὑποβάλῃ τὴν ἔκθεσίν της. (Ψηφίζεται τὸ νομοσχέδιον ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τῆς προτάσεως νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 78 τοῦ περὶ δικηγόρων νόμου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον ὡς ἐτροπολογήθη). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ͵ΓΦΜΒʹ περὶ προσλήψεως ἐκτάκτου προσωπικοῦ τῶν Δημοσίων Ἔργων». Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται).

§163Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργόν· τὸ ἄρθρον αὐτὸ εἶναι προσωρινὴ διάταξις καὶ ἐπὶ πόσον χρόνον ἰσχύει, διότι φαίνεται ὅτι εἶναι νόμος ὀργανικός· φαίνεται δηλαδὴ τὸ νομοσχέδιον τροποποιοῦν τὸν γενικὸν νόμον περὶ δημοσίων ἔργων, καὶ ἑπομένως εἶναι ἐνδεχόμενον ὅπως πᾶς Ὑπουργὸς ἐν οἱᾳδήποτε ἐποχῇ προβῇ εἰς τὸν διορισμὸν καὶ τὴν πρόσληψιν τοιούτων. Δὲν νομίζετε ὅτι πρέπει νὰ ὁρισθῇ χρονικόν τι διάστημα.

§164Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἐπιβάλλονται βεβαίως τροποποιήσεις τινὲς τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου, προκειμένου νὰ προσαρμοσθῶσιν αἱ διατάξεις τούτου πρὸς τὸν ἤδη ψηφισθέντα νόμον περὶ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας, διότι, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, τὸ νομοσχέδιον τοῦτο ὑπεβλήθη πρὶν ἢ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας. Διὰ τοῦτο κατὰ τὴν ψήφισιν τῶν διαφόρων ἄρθρων ἔχω νὰ ὑποβάλω τροπολογίας τινάς. Καὶ δὴ ἐπὶ τοῦ 1ου ἄρθρου· Τὴν ἀνάγκην τῆς προσλήψεως ἐκτάκτου προσωπικοῦ τῶν Δημοσίων Ἔργων, ἐπέβαλεν ἡ ἐκτέλεσις δημοσίων ἔργων τῶν ὁποίων ἡ κατασκευὴ θέλει διαρκέσει ἐφ’ ὡρισμένον διάστημα χρόνου, πάντως ὅμως λόγῳ τῶν οἰκονομικῶν ἀνωμαλιῶν εἰς τὰς ὁποίας εὑρίσκεται ἡ χώρα, εὑρίσκω ὅτι τὸ προσωπικὸν τοῦτο, τό γε νῦν ἔχον, εἶναι ὑπερβολικὸν καὶ δέον νὰ μειωθῇ οὐ μόνον κατ’ ἀριθμὸν ἀλλὰ καὶ κατὰ μισθόν. Ἤθελον δὲ προτείνει συνάμα ὅπως, ὡς ὀρθῶς παρετήρησεν ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀργολίδος καὶ Κορινθίας κ. Βουλευτής, εἰ καὶ ὁρίζεται ἐν τῇ πρώτῃ παραγράφῳ θητεία κατὰ μέγιστον ὅρον πενταετής, νὰ θέσωμεν καὶ ὡρισμένην προθεσμίαν ἐντὸς τῆς ὁποίας θὰ δύναται ὁ Ὑπουργὸς νὰ ἐκτελέσῃ τὸν νόμον αὐτόν. Ἤθελον δὲ προτείνει πρὸς τούτοις ὅπως τὸ Συμβούλιον τῶν Δημοσίων Ἔργων, προκειμένου νὰ γνωμοδοτήσῃ περὶ τῆς προσλήψεως τοῦ ἐκτάκτου τούτου προσωπικοῦ, διότι πρόκειται περὶ προσωπικοῦ διὰ τὸ ὁποῖον ἡ δαπάνη θ’ ἀνέλθῃ εἰς μέγα ποσόν, θὰ ἐπρότεινον λέγω, ὅπως τὸ Συμβούλιον συμπληρωθῇ εἰς τὴν περίστασιν ταύτην δι’ ἑνὸς ἔτι ἐπιθεωρητοῦ καὶ διὰ τοῦ διευθυντοῦ τοῦ Πολυτεχνείου δυναμένου νὰ εἰσφέρῃ εἰς τὴν ἐκλογὴν τῶν προσώπων τούτων. Ὅσον ἀφορᾷ περὶ τοῦ προσωπικοῦ τῶν ἀνωτάτων μηχανικῶν, οἱ ὁποῖοι θέλουσι στρατολογηθῆ ἐκ τῆς ἀλλοδαπῆς, προκειμένου περὶ μεγάλων ἐργασιῶν, καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν ἕπεται ὅτι θέλουσι προσληφθῆ εὐθὺς ἀμέσως πάντες ἀλλ’ ἀναλόγως τῆς προόδου τῶν ἔργων, θὰ ἐπρότεινον νὰ καθορισθῶσι ἀντὶ τῶν 10 μόνον 6. Ἀντὶ τῶν 25 πτυχιούχων μηχανικῶν θὰ ἐπρότεινον νὰ περιορισθῇ ὁ ἀριθμὸς αὐτῶν εἰς 15, καὶ ἀντὶ τῶν 6 ἀρχιτεκτόνων νὰ ὁρισθῶσι μόνον 4. Θὰ ἐπρότεινον πρὸς τούτοις νὰ προστεθῇ διάταξις ὅπως παρὰ τῶν μηχανικῶν τούτων αἰτεῖται τετραετὴς τοὐλάχιστον πεῖρα. Πρὸς τούτοις οἱ ὑπομηχανικοὶ καὶ ἐργοδηγοὶ νὰ μειωθῶσιν ἀπὸ 30 εἰς 25. Δὲν προτείνω περαιτέρω μείωσιν, διότι ἐκ τῶν τοιούτων θέλει παραστῆ ἀνάγκη νὰ στείλωμεν καὶ εἰς τὰς νέας Χώρας. Μονιμοποίησιν ὅλων τῶν Μηχανικῶν τῶν Δημοσίων Ἔργων τῶν προσληφθέντων εἰς τὰς Γενικὰς Διοικήσεις δὲν δυνάμεθα νὰ προτείνωμεν ἀπὸ τοῦδε. Πρέπει πρότερον νὰ δοκιμασθῶσι. Πρὸς τούτοις ἤθελον προτείνει ὅπως ἀντὶ τῶν 15 ἰχνογράφων ὁρισθῶσι μόνον 10 καὶ ἀντὶ τῶν 25 ἐπιστατῶν μόνον 20, νὰ ὁρισθῇ δ’ ὅριον ἡλικίας οὐχὶ ἄνω τῶν 50 ἐτῶν. Ὁ μηνιαῖος μισθὸς τῆς βʹ κατηγορίας νὰ περιορισθῇ ἀπὸ 700 δραχ. εἰς 500, τοῦ δὲ τῶν ἐπιστατῶν, ὧν ἔχομεν ἐπιτακτικὴν ἀνάγκην διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἔργων, διότι ἡ ἔλλειψις τούτων εἶναι αἰσθητή, νὰ περιορισθῇ ἀπὸ 250 εἰς 180 κατὰ μῆνα. Προσόντα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁρισθῶσιν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ.

§165Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Διὰ Διατάγματος νὰ ὁρισθῶσιν.

§166Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Διὰ Διατάγματος δύναται νὰ γίνῃ, ἀλλὰ θεωρῶ ἐπαρκῆ ἐγγύησιν τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ γνωμοδοτοῦντος Συμβουλίου δι’ ἑνὸς ἐπιθεωρητοῦ καὶ τοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Πολυτεχνείου, καὶ δεύτερον τὴν ἀπαιτουμένην ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Ὑπὸ τοιούτους τινὰς περιορισμοὺς θὰ παρακαλέσω νὰ ψηφισθῇ τὸ ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου. Ἐφ’ ὅσον προχωρεῖ ἡ ἀνάγνωσις τῶν διαφόρων ἄρθρων, θὰ ὑποβάλλω τὰς τροπολογίας καὶ ἐπὶ τούτων, μετὰ δὲ τὴν ψήφισιν αὐτῶν θὰ παρακαλέσω νὰ γίνῃ ἀνατύπωσις τοῦ ὅλου νομοσχεδίου ἵνα μελετηθῇ ὑπὸ τῶν κ. Βουλευτῶν.

§167Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Μὲ ὅλον τὸ θάρρος τὸ ὁποῖον ἤντλησα ἐκ τῆς ἐργασίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας, τοῦ ἀναλαβόντος τὴν διεύθυνσιν τῆς σπουδαιοτάτης καὶ σοβαρωτάτης ταύτης ὑπηρεσίας, αἱ τροπολογίαι τὰς ὁποίας ὑπέβαλε, καὶ ἰδίως ἡ περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν προσληφθησομένων ἐκ τῆς ἀλλοδαπῆς ἢ ἡμεδαπῆς μηχανικῶν, μὲ ἀφώπλισαν. Ἤλπιζον ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ ἐλάμβανε πρόνοιαν καὶ περὶ ἐκείνων τῶν μηχανικῶν οἱ ὁποῖοι κατὰ τὴν περίοδον τὴν ἐπαναστατικὴν καὶ κατὰ τὴν περίοδον τῆς ἐκκαθαρίσεως ἀπεπέμφθησαν τῶν τάξεων τοῦ Μηχανικοῦ Σώματος ἄνευ, κατὰ τὴν γνώμην ὄχι μόνον ἡμῶν ἀλλὰ πάντων, δεδικαιολογημένου λόγου. Δὲν φρονῶ ὅτι εἶναι ἐπιτετραμμένον εἰς τὴν Βουλὴν ἤδη, ὅτε ἔχει εἰδικὸν εἰς τὴν διεύθυνσιν τῆς συγκοινωνίας, νὰ μὴ συμφωνήσῃ καὶ νὰ μὴ καταλήξῃ εἰς μίαν ἀπόφασιν ἐπιβεβλημένην ὑπὲρ τῶν ἀνθρώπων τοὺς ὁποίους ἐρρίψαμεν εἰς τοὺς δρόμους καὶ ἐκολλήσαμεν εἰς τὴν ράχιν των μίαν ἀτιμωτικὴν ἀπόφασιν, διότι ἔτυχε νὰ περιπέσωσίν τινες ἴσως εἰς μικρὰ παραπτώματα. Πάντες οἱ ἐκκαθαρισθέντες ἐπανῆλθον, οἱ ἐκκαθαρισθέντες καθηγηταὶ τοῦ Πανεπιστημίου ἀποκατεστάθησαν, οἱ διοικητικοὶ ἀπεκατεστάθησαν, οἱ οἰκονομικοὶ ἀπεκατεστάθησαν καὶ μόνον οἱ μηχανικοὶ παραμένουσιν ὑπὸ τὸ κράτος τῆς ἀτιμώσεως. Φρονῶ ὅτι ἐπέστη ἡ στιγμὴ νὰ ἱκανοποιήσωμεν καὶ τὰ θύματα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἀπεπέμφθησαν τῆς ὑπηρεσίας. Δὲν θέλω νὰ ἐπανέλθωσιν οἱ ἐκκαθαρισθέντες ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἤθελον κριθῇ ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας ὡς ἀκατάλληλοι· δὲν θέλω νὰ ἐπανέλθωσιν οἱ ἀνώτεροι μηχανικοί. Πρόκειται περὶ τῶν κατωτέρων μηχανικῶν, οἱ ὁποῖοι ἀπεπέμφθησαν ἀφοῦ ἐκρίθησαν ἀπὸ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι διὰ τῆς δευτέρας ἐκκαθαρίσεως ἐκρίθησαν ὡς μὴ δυνάμενοι νὰ παραμένωσιν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ διὰ πολλοὺς καὶ ποικίλους λόγους. Αὐτοὶ εἶναι οἱ λόγοι οἱ ὁποῖοι μὲ ἤγαγον νὰ ὑψώσω φωνὴν ὑπὲρ τῶν θυμάτων τούτων. Ἔχει βεβαίως τὴν ὑποχρέωσιν ἡ Πολιτεία νὰ τοὺς ἐπαναφέρῃ ἂν ἤθελον κριθῇ χρήσιμοι διὰ τὴν ὑπηρεσίαν.

§168Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Ἐπὶ τοῦ 1ου ἄρθρου, τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, θὰ λάβω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω τὰς ἑξῆς παρατηρήσεις. Σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου κυρίως εἶναι ἡ ἀνεπάρκεια τῶν προϊσταμένων, σκοπὸς δὲ ἀπώτερος εἶναι νὰ προσελκύσωμεν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ἡμεδαποὺς μηχανικούς, οἱ ὁποῖοι λόγῳ τοῦ μικροῦ μισθοῦ ἠσχολοῦντο εἰς ἰδιωτικὰς ἐργασίας καὶ ἐπιχειρήσεις. Ἐνυπάρχει δὲ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ καὶ σαφὴς ἔννοια ὅτι διὰ τὰς ἀνωτάτας διευθύνσεις, ἔπρεπε νὰ μετακληθῶσιν ἀλλοδαποὶ μηχανικοί. Διὰ νὰ προσελκυσθῶσι δὲ οἱ ἄριστοι τῶν μηχανικῶν, οἵτινες ἀπεμακρύνθησαν τῆς ὑπηρεσίας τῶν δημοσίων ἔργων λόγῳ τοῦ ὅτι δὲν ἐλάμβανον τὸν πρέποντα μισθόν, ἔπρεπε διὰ τοῦ νομοσχεδίου νὰ ὁρισθῇ εἰς αὐτοὺς ἀνώτερος μισθός. Καὶ ἀνέμενον ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ ἐλαττώσῃ τὸν ἀριθμὸν τῶν προσώπων, τὰ ὁποῖα θὰ μετεκαλοῦμεν εἰς τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν, δὲν ἀνέμενον ὅμως νὰ ἐλαττώσῃ τὸν μισθὸν τὸν ὁποῖον θὰ ἐλάμβανον, διότι, καθ’ ὃν τρόπον εἶπεν ὅτι θὰ τροποποιήσῃ τὸ νομοσχέδιον, ἐξομοιοῖ τοὺς μισθοὺς αὐτῶν πρὸς τοὺς μισθούς, τοὺς ὁποίους δίδει εἰς τοὺς νομομηχανικοὺς καὶ εἰς μηχανικοὺς τοῦ ἄρθρου 6 τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου. Διὰ τοῦ τρόπου τούτου ὁ σκοπὸς ὁ ἀπώτερος τοῦ νομοσχεδίου θ’ ἀποτύχῃ τελείως. Διὰ τοῦτο θὰ συνίστων ὅπως ἐλαττώσωμεν ἀκόμη τὸν ἀριθμὸν τῶν προσωρινῶν ὑπαλλήλων, διότι δυνατὸν νὰ προσελκύσωμεν ὑπαλλήλους ἐκ τῆς ἡμεδαπῆς ἱκανοὺς καὶ πολὺ ἀνωτέρους τῶν ἀλλοδαπῶν, ἀφοῦ μόνον τὸ παράδειγμα τὸ ἰδικόν σας εἶναι τοιοῦτον, ὥστε νὰ νομίζῃ τις ὅτι τὰ φῶτα δὲν ἔρχονται ἐκ τῆς ἀλλοδαπῆς μόνον ἀλλὰ δύνανται νὰ προέλθωσι καὶ ἐκ τῆς Ἑλλάδος. Περιορίσατε λοιπὸν τὸν ἀριθμὸν ἀλλ’ ἀφήσατε τὸν μισθὸν διότι οὐδεὶς θὰ προσέλθῃ.

§169Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Εἰς τὰ προλεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Φθιώτιδος θὰ εἶχον ν’ ἀπαντήσω τὰ ἑξῆς. Ὅσον ἀφορᾷ τοὺς δέκα ἀνωτέρους μηχανικούς, τοὺς προβλεπομένους ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, ἕξ δὲ κατὰ τὴν τροπολογίαν τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον εἰς τὴν Βουλήν, μισθοὺς βλέπετε δὲν ὁρίζει σκοπίμως τὸ νομοσχέδιον, διότι πρὸς τοῦτο θὰ προέλθῃ εἰς ἰδιαιτέραν συμφωνίαν ἡ Κυβέρνησις μετὰ τῶν ἐκ τῆς ἀλλοδαπῆς ἢ ἡμεδαπῆς μετακληθησομένων, θὰ εἶχον πρόχειρον παράδειγμα νὰ σᾶς εἴπω ὅτι, πρὸ ὀλίγου ψηφισθέντος τοῦ νόμου περὶ συγκοινωνίας, ἐπετράπη εἰς τὴν διεύθυνσιν τῶν σιδηροδρόμων νὰ προσλάβῃ δώδεκα κατ’ ἀνώτατον ὅρον μηχανικοὺς ἡμεδαποὺς ἢ ἀλλοδαποὺς ὑπὸ τὰς αὐτὰς περίπου διατυπώσεις, οἷαι αἱ ἐν τῷ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίῳ. Ἤδη ἐγένετο πρόσληψις ἑνὸς ἐκ τῶν ἀρίστων τούτων ὑπαλλήλων μετακληθέντος ἐξ Ἑλβετίας ὅπου ἐπὶ πολὺ διετέλεσεν ὡς τμηματάρχης μηχανικῶν ἐγκαταστάσεων τῆς Ἑλβετικῆς Κυβερνήσεως καὶ ἔχει πεῖραν ἐκεῖ καὶ ἀλλαχοῦ εἰκοσιπενταετῆ περίπου ἀντὶ δραχμῶν 1000 κατὰ μῆνα. Αὐτοὶ οἱ μηχανικοί, οἵτινες θὰ τεθῶσιν ἐπὶ κεφαλῆς τῶν ὑπηρεσιῶν ἵνα συνεισφέρωσι τὰ φῶτά των καὶ καθοδηγήσωσι τοὺς λοιπούς, πρέπει νὰ πληρωθῶσιν ἁδρῶς. Ὀρθοτάτη ἡ παρατήρησις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Φθιώτιδος, ὅτι διὰ νὰ προσελκύσωμεν πρόσωπα πρέπει νὰ τὰ πληρώσωμεν. Σήμερον πανταχόθεν ζητοῦνται ἀπὸ τὰ διάφορα Ὑπουργεῖα, τὰ ὁποῖα ὑποβάλλουσι τὰ σχετικὰ νομοσχέδια μηχανικοί, καὶ τοιοῦτοι δὲν ὑπάρχουσιν οὐχὶ μόνον ἄριστοι ἀλλ’ οὐδὲ κατ’ ἀριθμὸν ἱκανοὶ νὰ πληρώσωσι τὰς προχείρους ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας. Οὐχ ἧττον ὅμως, προκειμένου περὶ προσωπικοῦ τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖται ἀπὸ μηχανικοὺς πτυχιούχους τῶν ἀνωτέρων σχολῶν, ἐλάβομεν ὑπ’ ὄψιν καὶ τὰς σημερινὰς περιστάσεις ὑφ’ ἃς εὑρισκόμεθα, δηλαδὴ τὴν οἰκονομικὴν δυσπραγίαν καὶ τὴν στάσιν πολλῶν ἐργασιῶν, προσπαθοῦμεν δὲ νὰ οἰκονομήσωμεν κατά τι τὸ δημόσιον χρῆμα, πάντοτε πρόθυμον, ἵνα εὐθὺς ὡς ἡ ζήτησις γίνῃ μεγαλειτέρα προσφέρωμεν πρὸς ἐκείνους ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλεται τὸ Κράτος νὰ δώσῃ. Ὁ μισθὸς τῶν 700 δραχμῶν δὲν εἶναι μέγας ἀλλ’ εἶναι ὑπὸ τὰς σημερινὰς περιστάσεις πλέον τοῦ δέοντος ἐπαρκής, ὁ δὲ μισθὸς τῶν 300 δραχμῶν εἶναι καλός. Ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω ὅτι ὑπὸ τὰς περιστάσεις, τὰς ὁποίας εὑρισκόμεθα, δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ δώσωμεν μείζονας μισθοὺς καὶ πρέπει ν’ ἀρκεσθῶμεν εἰς μείζονας μισθοὺς οὓς θὰ δώσωμεν εἰς τοὺς ἀνωτέρους ὑπαλλήλους, τοὺς ὁποίους θὰ μετακαλέσωμεν, οἱ ὁποῖοι δυνατὸν νὰ μὴ εἶναι ξένοι, ἀλλ’ Ἕλληνες ἐξόχως διακεκριμένοι, οἱ ὁποῖοι βιοῦσιν ἐν τῇ ξένῃ.

§170Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Ἐκεῖνοι, οἵτινες θὰ λάβωσι μισθὸν 700 δραχμῶν, θὰ φέρωσι τοὐλάχιστον βαθμὸν νομομηχανικῶν;

§171Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Πρόκειται περὶ ὑπαλλήλων μεθ’ ὧν θὰ προέλθωμεν εἰς συμφωνίαν, καὶ περὶ ὑπαλλήλων οἱ ὁποῖοι σήμερον ὑπηρετοῦσιν ἐν Μακεδονίᾳ καὶ οἵτινες λαμβάνουσιν ἱκανοὺς μισθοὺς. Βεβαίως οἱ ἱκανοὶ ἐκ τούτων θὰ διατηρηθῶσιν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ κατόπιν δὲ θὰ φροντίσωμεν καὶ περὶ τυχὸν μονιμοποιήσεως τούτων. Αὐτοὶ οἵτινες θὰ προσληφθῶσι μονίμως βραδύτερον, πρέπει βεβαίως νὰ ἀρκεσθῶσιν εἰς τὸν ὁριζόμενον μισθόν, λαμβάνοντες ὑπ’ ὄψιν ὅτι θὰ εἰσέλθωσιν ἐν τῇ ἱεραρχίᾳ καὶ θὰ ἔχωσι καὶ ἐλπίδας προαγωγῆς καὶ σύνταξιν καὶ λοιπὰ προσόντα.

§172Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Δὲν ἐσκόπουν νὰ λάβω τὸν λόγον, ἀλλ’ ὁ ἔντιμος ἐκ Λακωνίας Βουλευτὴς ἐποιήσατο παρατήρησιν περὶ μιᾶς τάξεως ἀνθρώπων οἵτινες ἐτέθησαν ἐκποδὼν τῆς δημοσίας ὑπηρεσίας, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ φανερὰ ἀφορμὴ τῆς ἀπομακρύνσεως αὐτῶν, καὶ αὐτοὶ οὗτοι οἱ ἀπομακρυνθέντες νὰ μὴ γνωρίζωσι τοὐλάχιστον τοὺς λόγους τῆς ἀπομακρύνσεώς των ἐκ τῆς δημοσίου ὑπηρεσίας. Ἐπειδὴ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας οὐδεμιᾶς ἠξίωσεν ἀπαντήσεως τὸν ἔντιμον Συνάδελφον ἐπὶ τῆς προτάσεώς του, δι’ αὐτὸ λαμβάνω τὸν λόγον καὶ ἐπεθύμουν νὰ μάθω ἂν πάντες οἱ ἐκκαθαρισθέντες ἐξεκαθαρίσθησαν δικαίως· ὑπάρχουσι δηλ. στοιχεῖα κατηγορίας κατ’ αὐτῶν βάσιμα ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁποίων στηριχθεῖσα ἡ τότε ἐπιτροπὴ ἀπεμάκρυνεν αὐτοὺς ἢ οὔ. Τοσοῦτο μᾶλλον ἐπεθύμουν νὰ μάθω ἂν ὑπάρχουσι βάσιμοι κατ’ αὐτῶν κατηγορίαι, καθ’ ὅσον εἶδον πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν μηχανικόν, ὁ ὁποῖος εἶχε παραπεμφθῆ ἐνώπιον τοῦ κακουργοδικείου, μηχανικὸν ὁ ὁποῖος ἐκηρύχθη ἔνοχος παρὰ τοῦ Δικαστηρίου τῶν ἐνόρκων, καὶ τὸν μηχανικὸν αὐτὸν εἶδον νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν. Καὶ ἤθελον ἐρωτήσει τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας· διέπραξάν τι χεῖρον τούτου ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἐξεκαθαρίσθησαν καὶ μένουσιν ἐκτὸς τῆς ὑπηρεσίας; Ὑπάρχει κατὰ τῶν πολλῶν αὐτῶν καὶ τίνων, ἀπόφασις δικαστική; Ὑπάρχει τοὐλάχιστον διοικητικὴ ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου τῶν Δημοσίων Ἔργων, διὰ τῆς ὁποίας κρίνονται ὡς ἀνεπαρκεῖς ἢ ἀνήθικοι; Ποιοῦμαι τὴν σύγκρισιν αὐτήν, διότι τὰ γενόμενα εὑρίσκω τερατώδη. Ἔχομεν ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἐξεδιώχθησαν ἐκ τῆς δημοσίου ὑπηρεσίας, χωρὶς οὐδὲν νὰ ὑπάρχῃ στοιχεῖον δικαιολογοῦν τὴν τοιαύτην ἀποβολήν. Ἔχομεν δὲ καὶ μηχανικὸν ὁ ὁποῖος, ὡς εἶπον, ἔδωκεν λόγον ἐνώπιον τοῦ κακουργοδικείου, ἐκηρύχθη ἔνοχος ὑπὸ τοῦ Δικαστηρίου τῶν ἐνόρκων, καὶ βλέπομεν αὐτὸν ἀμέσως ἐπανερχόμενον εἰς τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν. Ἐπ’ αὐτοῦ ἐπεθύμουν νὰ ἔχω τὴν γνώμην τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§173Σ. ΙΓΓΛΕΣΗΣ. Διατὶ κατεδικάσθη;

§174Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Διὰ παραβάσεις ὑπηρεσιακὰς· διὰ καταχρήσεις.

§175Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Δὲν ἔχω τι πλέον νὰ προσθέσω μεθ’ ὅσα εἶπον, εἰς ὅ τι ἀφορᾷ τὸ ἄρθρον 1 τοῦ νομοσχεδίου. Ἡ διατύπωσις εἶναι σαφὴς καὶ οὐδεμίαν ἀφήνει ἀμφιβολίαν. Νομίζω ὅτι ἱκανοποιεῖ τοὺς πάντας.

§176Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Καὶ ἐγὼ καὶ ὁ ἀξιότιμος Συνάδελφος ἐζητήσαμεν ἵνα περιληφθῶσιν ἐν τῷ ἄρθρῳ 1 οἱ ἐκκαθαρισθέντες, κατὰ τῶν ὁποίων δὲν ὑπάρχει στοιχεῖον δικαιολογοῦν τὴν ἀπομάκρυνσιν αὐτῶν, καὶ εἶπον ἐν παραβολῇ ὅτι ἐπανῆλθεν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν μηχανικὸς ὁ ὁποῖος ἔδωκε λόγον ἐνώπιον τοῦ κακουργοδικείου, καὶ ζητῶ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μάθω διατὶ αὐτὴ ἡ ἀνισότης, νὰ ἐκδιώκωνται ἐκ τῆς δημοσίου ὑπηρεσίας ἄνθρωποι ὑπηρετήσαντες ἐπὶ πολλὰ ἔτη τὴν Πατρίδα, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ κατ’ αὐτῶν ἀπόφασις δικαστικὴ ἢ ἄλλη τις, ἡ ὁποία νὰ δικαιολογῇ τὴν ἀποπομπὴν αὐτῶν, καὶ διατὶ μηχανικός, περὶ τοῦ ὁποίου ὑπάρχει δικαστικὴ ἀπόφασις, πρὸ ὀλίγων μηνῶν ἐπανῆλθεν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν.

§177Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Δύναμαι νὰ ἀπαντήσω καὶ περὶ τοῦ ἐν λόγῳ μηχανικοῦ, τὸν ὁποῖον ὑπαιννίτεσθε καὶ ὁ ὁποῖος ἐδικάσθη ὑπὸ τοῦ Κακουργοδικείου, νομίζω, Σπάρτης. Οὗτος εἶχε τεθῇ εἰς ἀργίαν πρὸς ἐκτέλεσιν τοῦ νόμου, μετὰ δὲ τὴν ἀπόφασιν τοῦ δικαστηρίου ἐφηρμόσθη ἐπ’ αὐτοῦ ὁ νόμος, ἤτοι διεκόπη τὸ πρὸς προαγωγὴν δικαίωμα αὐτοῦ ἐπὶ ἓν ἔτος. Αὐτὴ ἦτο ἡ διοικητικὴ κατ’ αὐτοῦ τιμωρία, διότι τοιαύτην ἐκ τοῦ νόμου εἶχεν ὑποχρέωσιν ὁ Ὑπουργός, ἀφοῦ κατὰ τὴν δημοσιευθεῖσαν ἀπόφασιν, ἐφ’ ὅσον ἐνθυμοῦμαι, δὲν κατεδικάσθη ὁ ῥηθεὶς δημόσιος ὑπάλληλος διὰ κλοπὴν ἢ...

§178Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ὑπερβαίνει ὁ κ. Ὑπουργὸς τὰ καθήκοντα τῆς ἐξουσίας του κρίνων ἀπόφασιν τοῦ δικαστηρίου. Εἶναι λυπηρὸν νὰ λέγηται ὑπὸ Ὑπουργοῦ ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ ὅτι ἡ ἀπόφασις ἡ δικαστικὴ δὲν εἶναι ἀπόφασις δικαία. Εἶναι πρωτάκουστον αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἀκούομεν παρὰ Ὑπουργοῦ ἐνώπιον τοῦ κοινοβουλίου, νὰ ἐπικρίνῃ δικαστικὴν ἀπόφασιν καὶ νὰ περιφρονῇ ταύτην, θέλων νὰ δικαιολογήσῃ ἕνα ὁ ὁποῖος ἐστιγματίσθη. Τὴν δικαστικὴν ἀπόφασιν εἶναι ἀνίκανος ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ πᾶς ἄλλος νὰ μεταβάλῃ, νὰ κατακρίνῃ. Ἡ δικαστικὴ ἀπόφασις εἶναι αὐτὴ ἡ ἀλήθεια.

§179Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Δὲν ἐπέκρινέ τις τὴν δικαστικὴν ἀπόφασιν. Εἶπον ὅτι ἐν τῇ ἐφαρμογῇ τῆς ποινῆς ἔπραξα ὅ τι ὁ νόμος μοὶ ἐπέβαλεν. Οὐδὲν ἄλλο δικαίωμα εἶχον.

§180Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ἂν δὲ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐννοήσας τὸ ὀλίσθημα, εἰς τὸ ὁποῖον περιέπεσε, μετανοεῖ καὶ ἀνακαλεῖ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπε, δὲν ἔχω νὰ προσθέσω τι ἄλλο. Ἀλλ’ ᾐτιολόγησεν ὅτι ὑπέστη τιμωρίαν ἀργίας μηνῶν τινων.

§181Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Διότι οὕτω ἐπέβαλεν ὁ νόμος.

§182Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ποίαν τιμωρίαν ὑπέστησαν ἐκεῖνοι οἱ δυστυχεῖς, περὶ τῶν ὁποίων ὁμιλοῦμεν; Εἶναι πέντε ἔτη ἐκτὸς ὑπηρεσίας ἄνευ δεδικαιολογημένης ἀφορμῆς καὶ αἰτίας. Δὲν εἶναι ποινὴ μεγίστη ἐκείνη, ὥστε καὶ ἂν ἤθελον εἶσθαι ἁμαρτωλοὶ κατά τι, ἀπέναντι τῆς ποινῆς τὴν ὁποίαν ὑπέπεσαν, νὰ συγχωρηθῶσι; Καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς νομίζει ἱκανοποιητικὴν ἀπέναντι τοῦ δικαίου καὶ τῆς ἰσότητος τὴν ποινήν, τὴν ὁποίαν ὑπέστη ὁ ἐπανελθὼν ἀμέσως, μόλις ἐγκατέλιπε τὰς φυλακάς, εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, καὶ μὲ τὴν ποινὴν μάλιστα τὴν φοβερὰν νὰ μένῃ στάσιμος ἐπὶ ἓν ἔτος; δηλαδὴ δὲν δύναται νὰ προβιβασθῇ ἐπὶ πόσον χρόνον, κύριοι Βουλευταί; Ἐπὶ ἓν ἔτος. Μεγάλη τιμωρία!

§183Ι. ΜΠΡΙΣΙΜΙΤΖΑΚΗΣ. Αὐτὴν ἐπιβάλλει ὁ νόμος. Δὲν ἀντελήφθητε τί σᾶς εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργός.

§184Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ἄν προσείχετε δὲν θὰ ἐκάμνετε διακοπάς. Ἀλλὰ φαίνεται ὅτι δὲν ἐδώκατε προσοχὴν καὶ αἱ διακοπαὶ εἰς τὰς ὁποίας προβαίνετε δὲν εἶναι αἱ ἁρμόζουσαι. Λοιπόν, κύριε Πρόεδρε, ἔλεγον ὅτι ἡ ποινὴ τοῦ νὰ μένῃ στάσιμος ἐπὶ ἓν ἔτος ἐθεωρήθη ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἱκανὴ δι’ ἕνα ὁ ὁποῖος, ἐπαναλαμβάνω, κατεδικάσθη ὑπὸ κακουργιοδικείου. Ἡ ποινὴ εἰς τὴν ὁποίαν ὑπεβλήθησαν ἐκεῖνοι οἱ δυστυχεῖς οἰκογενειάρχαι, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ κατ’ αὐτῶν ἀπόφασίς τις, εἴτε δικαστικὴ εἴτε διοικητική, τῆς πενταετοῦς ἀπομακρύνσεως ἀπὸ τῆς ὑπηρεσίας, δὲν θεωρεῖται ποινὴ ἑκατοντάκις μείζων ἐκείνης, τὴν ὁποίαν ἐπεβάλετε εἰς τὸν περὶ οὗ ὁ λόγος μηχανικόν, καὶ ὅστις μάλιστα ἐν προφυλακίσει διατελῶν διηύθυνε δημόσια ἔργα ἐν Μακεδονίᾳ;

§185ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε, ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀρκαδίας Βουλευτής, ὁ ὁποῖος εἶναι ἔμπειρος τῶν ἐν τῇ Βουλῇ καὶ τῇ κοινοβουλευτικῇ τάξει, ἔφερε παρεμπιπτόντως ζήτημα ἐλέγχου τοῦ Ὑπουργοῦ διὰ πρᾶξιν, τῆς ὁποίας τὰ στοιχεῖα ὅλα καὶ οἱ λόγοι δὲν εἶναι δυνατὸν ταύτην τὴν στιγμὴν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς νὰ παρουσιασθῶσιν. Ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς ἐδικαιοῦτο βεβαίως, ψηφιζομένου τοῦ νομοσχεδίου τούτου, νὰ φέρῃ παρεμπιπτόντως τὸν λόγον καὶ ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ, ἀλλ’ ἔπρεπε προηγουμένως νὰ ζητήσῃ νὰ προσαχθῶσι τὰ σχετικὰ ἔγγραφα, ὁπότε καὶ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς θὰ εἶχε μελετήσει αὐτὰ καὶ θὰ εἶχε πρόχειρον τὸ ζήτημα ὥστε νὰ ἀπαντήσῃ. Θὰ ἔβλεπε τότε ἡ Βουλὴ ὅτι δὲν ἐπρόκειτο περὶ κακουργήματος, ἀλλὰ περὶ πράξεως διὰ τὴν ὁποίαν ὁ ἐν λόγῳ μηχανικὸς ἐτιμωρήθη δι’ ἐλαφροτάτης ποινῆς. Δὲν εἶμαι εἰς θέσιν, οὔτε ἐγὼ οὔτε ὁ ἀξιότιμος Συνάδελφός μου ταύτην τὴν στιγμὴν νὰ δώσωμεν λεπτομερεῖς πληροφορίας, ἀλλὰ βεβαίως πρόκειται περὶ μικρᾶς ποινῆς. Ἡ ὑπόθεσις αὕτη ἤχθη ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου τῶν Δημοσίων Ἔργων καὶ τὸ Συμβούλιον ἔκρινεν ὅτι δέον νὰ ἐπιβληθῇ εἰς τὸν ἐν λόγῳ μηχανικὸν ἡ ποινὴ ἥτις καὶ τῷ ἐπεβλήθη. Ὅ τι ἀφορᾷ τὴν αἴτησιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ, ὅπως ἀνοίξῃ ἡ θύρα διὰ τὴν ἐπάνοδον τῶν ἐκκαθαρισθέντων μηχανικῶν, δηλῶ ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ γίνῃ τοῦτο.

§186Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Δὲν μὲ ἐνδιαφέρει ποσῶς· μὲ ἐνδιαφέρει ἡ ἰσότης καὶ μόνον ἡ ἰσότης.

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πετροπουλάκης.

§188Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Μετὰ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ παραιτοῦμαι.

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Σ. Κροκιδᾶ.

§190Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Νὰ μείνῃ παρακαλῶ κατὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν. (Γίνεται εἶτα δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1 ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ).

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 2 ὁ κ. Σ. Κροκιδᾶς.

§192Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ὁ ἀριθμὸς τῶν τριάκοντα θέσεων εἶναι ὑπερβολικὸς ἀπέναντι τῶν πέντε τῶν σημερινῶν.

§193Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Πολὺ καλά. Ἀντὶ «τριάκοντα» νὰ τεθῇ «εἴκοσι».

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Βελέντζας.

§195Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Θὰ ὑποβάλω καὶ ἑτέραν παρατήρησιν ἐπὶ τοῦ δευτέρου ἄρθρου τοῦ συζητουμένου νομοσχεδίου. Κατὰ τὸ ἄρθρον τοῦτο ἐπιτρέπεται ἵνα ἐντὸς τῆς πρώτης διετίας ἀπὸ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ παρόντος νόμου, διορισθῶσι μηχανικοὶ τρίτης τάξεως ἄνευ διαγωνισμοῦ. Ἔχω εἰς χεῖράς μου δύο ὑπομνήματα ἓν τῶν ὑπομηχανικῶν καὶ ἓν τῶν ἀποφοίτων μηχανικῶν τοῦ Μετσοβείου Πολυτεχνείου. Οἱ ὑπομηχανικοὶ ζητοῦσιν ὅπως βελτιωθῇ ἡ κατάστασις αὐτῶν ἐπιτρεπομένης τῆς εἰσόδου αὐτῶν εἰς τὴν τάξιν τῶν μηχανικῶν τρίτης τάξεως, οἱ δὲ μηχανικοὶ οἱ ἀπόφοιτοι τοῦ Πολυτεχνείου ἀποκρούουσι τὴν εἴσοδον αὐτῶν εἰς τὴν τάξιν τῶν μηχανικῶν. Ὑποθέτω ὅτι ἔχει ὑπ’ ὄψει του ὁ κ. Ὑπουργὸς τὰ ὑπομνήματα ταῦτα, ἂν καὶ δὲν ἔχει ἀνάγκην αὐτῶν ὅπως σχηματίσῃ γνώμην, διότι γνωρίζει κάλλιον τῶν ὑποβαλόντων τὰ ὑπομνήματα τὰ κρίνοντα τὰ προσόντα τῶν ὑπομηχανικῶν. Ἐγὼ γνωρίζω ἕνα ὑπομηχανικόν, τὸν Χατζηστεφάνου, ὁ ὁποῖος ὑπερβαίνει πολλοὺς τῶν μηχανικῶν τρίτης τάξεως, καὶ κατὰ τὴν μόρφωσιν καὶ κατὰ τὴν πεῖραν, ὁ κ. Ὑπουργὸς γνωρίζει ἴσως καὶ ἄλλους μηχανικοὺς τῆς περιωπῆς καὶ μορφώσεως τοῦ μηχανικοῦ αὐτοῦ. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν αὐτὸν ὅπως ἀνοίξῃ τὴν θύραν εἰς τοιούτους ὑπαλλήλους, οἱ ὁποῖοι καὶ ἐπὶ ἐντιμότητι διεκρίθησαν καὶ ἐν τῇ ἐκτελέσει τῶν καθηκόντων κατέλαβον καλλίστην θέσιν. Πρέπει νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία μου, ὅπως ἐπιτραπῇ καὶ εἰς αὐτοὺς νὰ καταλάβωσι τὴν θέσιν μηχανικοῦ τρίτης τάξεως μὲ οἱασδήποτε ὑποχρεώσεις καὶ ἂν τοῖς ἐπιβάλῃ, ἵνα ἀμειφθῶσιν οὕτω τινὲς ἐξ αὐτῶν διὰ τὰς πολλὰς ὑπηρεσίας τὰς ὁποίας προσήνεγκαν ἐν τῇ ἐκτελέσει τῶν καθηκόντων των εἰς τὰ δημόσια ἔργα. Νὰ μὴ ἀφήσῃ ἀδικουμένους καὶ ἐν μαρασμῷ δημοσίους ὑπαλλήλους οἱ ὁποῖοι τίς οἶδε ἐκ τίνων περιστάσεων δὲν ἠδυνήθησαν νὰ ἀποπερατώσωσι τὰ μαθήματα τῆς Πολυτεχνικῆς Σχολῆς, οἱ ὁποῖοι ἐν τούτοις ἔχουσι πεῖραν μακράν, μακροτέραν ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐξῆλθον τῆς Πολυτεχνικῆς Σχολῆς.

§196Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Εἶναι ὀρθοτάτη ἡ παρατήρησις, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. Βουλευτής. Καὶ ἐγὼ εἶχον σκοπὸν νὰ ὑποβάλω τοιαύτην τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν ἐπιφυλάσσομαι νὰ ὑποβάλω.

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ 2 ἄρθρου ὁ κ. Σπ. Ἀγαπητός.

§198ΣΠ. ΑΓΑΠΗΤΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν ὁ προκάτοχος Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν ἀνέφερε καθόλου τὸν ἀριθμὸν τῶν ὀργανικῶν θέσεων. Ἡ τελευταία τροποποίησις ὁρίζει ὅτι αὐξάνεται ὁ ἀριθμὸς τῶν 30 τρίτης τάξεως. Ἀλλὰ νομίζω ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῶν θέσεων ἔδει νὰ αὐξηθῇ εἰς ὅλους τοὺς βαθμούς. Ἡ ἐπιτροπὴ προτείνει ὅπως αὐξηθῇ ὁ ἀριθμὸς ὅλων τῶν θέσεων διὰ νὰ εἶναι δυνατὴ ἡ προαγωγὴ ὅλων τῶν σήμερον ὑπηρετούντων μηχανικῶν.

§199Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ αὐξηθῶσι· βραδύτερον θὰ ἴδωμεν τὴν εὐόδοσιν τῆς ὑπηρεσίας καὶ τότε θὰ ἴδωμεν ἂν εἶναι δυνατὸν νὰ αὐξήσωμεν τὰς θέσεις.

§200ΣΠ. ΑΓΑΠΗΤΟΣ. Πρέπει νὰ αὐξηθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν μηχανικῶν. Ἐνόμιζον ὅτι αἱ ὀργανικαὶ θέσεις αἱ ἀναφερόμεναι ἐνταῦθα εἶναι αἱ ἐν συνόλῳ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας.

§201Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ὄχι· πρόκειται περὶ νέου νομοσχεδίου τροποποιοῦντος κατὰ τοῦτο τὸν ἰσχύοντα νόμον, ὅτι αὐξάνει τὸν ἀριθμὸν τῶν ὀργανικῶν θέσεων κατὰ τόσον.

§202ΣΠ. ΑΓΑΠΗΤΟΣ. Μίαν ἄλλην παρατήρησιν ἔχω· ὁρίζεται ὅριον ἡλικίας τὸ τριακοστὸν πέμπτον. Ὁ νόμος ΓΦΜΒʹ εἶχεν ὅριον ἡλικίας πολὺ κατώτερον, οὐδεμία δὲ ἀντίρρησις ὑπάρχει ὅπως αὐξηθῇ τὸ ὅριον, δεδομένου ὅτι δὲν πρόκειται περὶ προσόντων σωματικῶν ἀλλὰ πνευματικῶν. Καὶ βεβαίως κατὰ τὸ τριακοστὸν πέμπτον ἔτος εἶναι ἀκμαῖοι ἀκόμη οἱ μηχανικοὶ καὶ δύνανται νὰ καταλάβωσι θέσεις δημοσίας. Νομίζω μάλιστα ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν ἔτι ἀνώτερον νὰ ὁρισθῇ τὸ ὅριον τῆς ἡλικίας, διότι ὑπάρχουσι μηχανικοὶ οἱ ὁποῖοι ἔχουσιν ἀνωτέραν ἡλικίαν, τεσσαράκοντα ἐτῶν π. χ. καὶ οἱ ὁποῖοι, ἂν ἤθελον νὰ δεχθῶσι θέσιν μηχανικοῦ γʹ τάξεως, θὰ ἦσαν πολὺ ὠφέλιμοι. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ αὐξήσῃ τὸ ὅριον τῆς ἡλικίας μέχρι τοῦ τεσσαρακοστοῦ πέμπτου.

§203Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Θὰ μελετήσω τὴν τροπολογίαν καὶ θὰ ἀπαντήσω κατὰ τὴν βʹ συζήτησιν. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 2ον ὡς ἐτροποποιήθη παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 3ον).

§204Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Εἰς τὴν πρώτην παράγραφον νὰ προστεθῇ ἡ χρονολογία τοῦ νόμου.

§205Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Μάλιστα.

§206Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἐπίσης εἰς τὴν τελευταίαν παράγραφον ἤθελον μίαν ἐξήγησιν, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ποσόν.

§207Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Μάλιστα, μὴ ὑπερβαίνουσα τὰς 4,000 δραχ. Εἰς τὸ βʹ ἐδάφιον κάμνω τὴν ἑξῆς προσθήκην· ὅτι ἐπιτρέπεται ἡ μετάθεσις μιᾶς ἕδρας εἰς Ἀθήνας, διότι σήμερον ἀπουσιάζοντος τοῦ ἐπιθεωρητοῦ τῆς πρώτης περιφερείας, εἶναι ἀδύνατος ἡ λειτουργία τοῦ Συμβουλίου τῶν Δημοσίων Ἔργων. (Ψηφίζεται τὸ 3ον ἄρθρον ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 4ον).

§208ΣΤ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Ὅτε συνεζητεῖτο τὸ νομοσχέδιον περὶ συστάσεως τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας, ὑπεστήριξα ὅτι, προκειμένου νὰ πληρωθῶσιν αἱ θέσεις τῶν γραμματέων τοῦ Ὑπουργείου τούτου, σκόπιμον καὶ λογικὸν ἦτο νὰ συμπεριληφθῶσι καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι διηγωνίσθησαν εἰς ἄλλα Ὑπουργεῖα καὶ ἐπέτυχον ἀλλὰ δὲν διωρίσθησαν, διότι ἐπρόκειτο περὶ μιᾶς θέσεως. Ὁ τότε Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἐδέχθη τὴν πρότασιν ταύτην καὶ ὑπεσχέθη ὅτι, ἐπειδὴ δὲν ἦτο δυνατὸν εἰς τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο νὰ συμπεριληφθῇ ἡ προσθήκη αὕτη, θὰ συμπεριελάμβανεν αὐτὴν εἰς τὸ σημερινόν. Θὰ παρεκάλουν τὸν ἁρμόδιον νῦν Ὑπουργὸν νὰ μὲ πληροφορήσῃ ἂν ἔχει γνῶσιν τῆς τροπολογίας ἐκείνης καὶ ἂν εἶναι διατεθειμένος νὰ λάβῃ αὐτὴν ὑπ’ ὄψιν.

§209Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Θὰ σᾶς παρεκάλουν νὰ ὑποβάλητε τὴν τροπολογίαν νὰ τὴν μελετήσω καὶ νὰ σᾶς ἀπαντήσω κατὰ τὴν βʹ ἀνάγνωσιν.

§210Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ὑποθέτω ὅτι τὸ 2 ἐδάφιον ἀναφέρεται εἰς τὸ 1ον.

§211Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Μάλιστα.

§212Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Διατὶ μειώνετε τὸν χρόνον;

§213Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Διότι κατὰ τὸν νόμον περὶ Ὑπουργείου Συγκοινωνίας δύνανται νὰ προσληφθῶσι κατόπιν διαγωνισμοῦ ἠλεκτρολόγος καὶ μηχανουργὸς ἐπὶ βαθμῷ νομομηχανικοῦ, οἱ δὲ ὑπάρχοντες ἤδη, οἱ ἔχοντες τριετῆ ὑπηρεσίαν, θὰ εὑρίσκοντο εἰς κατωτέραν θέσιν ἐκείνων οἱ ὁποῖοι θὰ προσελαμβάνοντο. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 4ον καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 5ον).

§214Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ περὶ ἐντοπίων ὑπαλλήλων, ἴσως θὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον νὰ καταργηθῇ ἐντελῶς, διότι μωρότερος νόμος δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ. Δὲν δύναμαι νὰ δεχθῶ ὅτι ἐγὼ εἶμαι ἔντιμος ἄνθρωπος ἐδῶ, ὡς ὑπάλληλος καὶ οὐχὶ τοιοῦτος ἀλλοῦ. Δὲν ἔχω ὅμως ἀντίρρησιν, ἀλλὰ διατὶ ἀλλάζετε τὸ ὅριον;

§215Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Δέχομαι ν’ ἀπαλειφθῇ τὸ τελευταῖον ἐδάφιον. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 5ον καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 6ον).

§216Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Εἶμαι σύμφωνος ὅπως καὶ ἐδῶ ἀπαλειφθῇ τὸ τελευταῖον ἐδάφιον.

§217ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 5 ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 6 (ἀναγινώσκεται). Ὁ κ. Σ. Κροκιδᾶς ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 6.

§218Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Τὰ τοῦ μισθοῦ εἶναι πολὺ ὑπερβολικά.

§219ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλονται διὰ τὴν δευτέραν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν αἱ τροπολογίαι. Εἶναι πολλαί.

§220Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Εἶναι διότι ἐθεωρήθη ὅτι ἦτο δυνατὸν ἡ θέσις νὰ μὴ καταργηθῇ.

§221Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἐδῶ βλέπετε ὅτι ὁ ἐπιθεωρητὴς λαμβάνει 550 δραχ. ἐνῷ ἔχετε ὁρίσει 440.

§222Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Σᾶς βεβαιῶ ὅτι δὲν εἶναι πολλαί, διότι οἱ ὅροι τοῦ βίου ἤλλαξαν σήμερον. Εἶναι ἀδύνατον νὰ συγκρατήσητε πρόσωπα ἐν Ἀθήναις.

§223Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Νὰ δώσητε ἐπίδομα πλὴν τοῦ μισθοῦ.

§224Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Θὰ εἶναι δῶρον ἄδωρον αὐτὸ δι’ ἕνα ὑπάλληλον.

§225Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Εἰς τὸν νομομηχανικὸν αʹ τάξεως δίδετε δραχμὰς 500, εἰς τὸν νομομηχανικὸν βʹ τάξεως 450· δὲν ἔχετε δὲ ἄλλην τινὰ θέσιν.

§226Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἀρκεταὶ εἶναι, διότι βλέπετε ὅτι εἰς τοὺς ὑπομηχανικοὺς αʹ τάξεως δίδομεν δραχμὰς 300, εἰς τοὺς ὑπομηχανικοὺς βʹ τάξεως 250, εἰς τοὺς ὑπομηχανικοὺς γʹ τάξεως 200. Θὰ λάβωμεν τὴν μέριμναν τὴν ὁποίαν εἶπον εἰς τοὺς ἀξιοτίμους Βουλευτάς. (Διάλογοι).

§227Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἔχουσι καὶ τὰ ὁδοιπορικά των.

§228Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Τὰ ὁδοιπορικὰ ὡρίσαμεν διὰ τοῦ νέου νόμου οὕτως ὥστε νὰ μὴ ἀποτελῶσιν αὔξησίν τινα.

§229ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 6 ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν.

§230Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ὡς ἐτροπολογήθη.

§231ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 7 (ἀναγινώσκεται).

§232Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Εἰς τὸν ἤδη νομομηχανικὸν τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῆς διευθύνσεως τῶν σιδηροδρόμων νὰ ἀνατεθῇ καὶ τὸ εʹ τμῆμα τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν ἐν Μακεδονίᾳ σιδηροδρόμων ἵνα μὴ διορίσωμεν ἕτερον.

§233ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 7 ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 8 (ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ δι’ ὁδοστατῶν συντηρήσεως τῶν ὁδῶν».

§234ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται).

§235Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 μόνον τὸν λόγον καὶ τίποτε ἄλλο.

§236ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Κροκιδᾶς.

§237Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Τὸ «δημοσίων ὁδῶν» θὰ ἐπεθύμουν νὰ γίνῃ «ἐθνικῶν καὶ ἐπαρχιακῶν» διὰ τὸ εὐδιάκριτον. (Διάλογοι). Θέλω νὰ γνωρίζω ἂν ἐννοεῖτε καὶ τὰς ἐπαρχιακάς.

§238Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Βεβαίως.

§239Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Μάλιστα. Περιλαμβάνονται καὶ αἱ ἐπαρχιακαὶ ὁδοί.

§240Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἅμα τοῦτο δηλωθῇ ἀρκεῖ. Τὸ «δι’ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ» τί θέλει;

§241Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Βεβαίως τοῦτο δὲν ἔχει θέσιν. Τὸ «δι’ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ» δύναται νὰ διαγραφῇ.

§242Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Δὲν ἔχω ἄλλο τι.

§243ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1 ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτόν). Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται).

§244Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Λέγει· «οἱ ἀρχιοδοστάται καὶ ὁδοστάται διορίζονται ἐπὶ πενταετῆ θητείᾳ ὑπὸ τοῦ ἁρμοδίου νομομηχανικοῦ». Νομίζω ὅτι θὰ ἦτο προτιμότερον ὁ διορισμὸς αὐτῶν νὰ γίνεται ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ.

§245Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ὄχι. Περὶ τούτου ἔχω ἀντίρρησιν.

§246Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Διατί;

§247Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Διότι ἀκριβῶς ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἀπέτυχεν ἡ δι’ ὁδοστατῶν συντήρησις τῶν ὁδῶν εἶναι διότι εἶχε τὸ δικαίωμα τοῦτο ἀφεθῆ εἰς τὸν Ὑπουργόν. Ὁ νομομηχανικὸς ὑπὸ τοιαύτας περιστάσεις καθίστατο ἐντελῶς ἐλεύθερος καὶ εἰς οὐδένα εἶχε νὰ δώσῃ λόγον. Σήμερον ὅμως, μὲ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου καὶ τὰς ὑποχρεώσεις αἱ ὁποῖαι ἐπιβάλλονται εἰς τὸν νομομηχανικόν, εἰς περίστασιν καθ’ ἣν ἡ συντήρησις τῶν ὁδῶν δὲν γίνεται ὀρθὴ ἢ ἂν οἱ ὁδοστάται δὲν εὑρίσκονται εἰς τὰς θέσεις των εἶναι οὗτος ὑπεύθυνος. Μᾶς δίδεται τὸ ἐνδόσιμον ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ εἶναι ἡ καλλιτέρα. Ἄλλως τε αὐτὸ ἐφαρμόζεται εἰς ὅλα τὰ μέρη ὅπου ἐφαρμόζεται τὸ σύστημα αὐτό.

§248Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Νὰ ἀφήσητε τοῦτο εἰς τὸν Ὑπουργὸν διότι θὰ περιπέσωμεν πάλιν εἰς τὸ ἄλλο ἄτοπον, θὰ διορίζωνται ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν θὰ κάμνωσι τίποτε.

§249Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Σᾶς βεβαιῶ ὅτι εἶναι προτιμότερον νὰ ἀφήσητε νὰ ἔχῃ τὴν εὐθύνην αὐτός. Δὲν θὰ γίνηται ἡ συντήρησις τῶν ὁδῶν ἐκ τοῦ ὅτι θὰ προέλθῃ ἀπὸ τοῦτον ἢ ἐκεῖνον. Ἡ συντήρησις τῶν ὁδῶν θὰ καλλιτερεύσῃ ἂν ἡ ἐπιθεώρησις γίνηται καλή. Ἡ ἐπιθεώρησις ἀργεῖ σήμερον καὶ τοῦτον τὸν θεσμὸν θέλομεν νὰ ἐπιβάλωμεν.

§250Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Θὰ ὑπάγωνται εἰς τὸν νόμον περὶ ἐντοπίων ὑπαλλήλων;

§251Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ποτέ. Πῶς ἦτο δυνατόν; Ὄχι, Ὄχι.

§252ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 3ον παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 4 (ἀναγινώσκεται). Ὁ κ. Σ. Κροκιδᾶς ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 4 ἔχει τὸν λόγον.

§253Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Θέλω νὰ εἴπω ὅτι ἡ ἡλικία τῶν 55 ἐτῶν εἶναι πολύ. Νὰ γίνῃ 50.

§254Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἄς γίνῃ 50.

§255Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Νὰ γράψωμεν δέ, ὅσον ἀφορᾷ τὸ 4 ἐδάφιον, «νὰ μὴ ἐστερήθη τῶν πολιτικῶν του δικαιωμάτων».

§256Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Πολὺ καλά. Νὰ τεθῇ «νὰ μὴ εἶναι ἐστερημένος τῶν πολιτικῶν δικαιωμάτων».

§257ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 4 ὡς ἐτροπολογήθη παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι) Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνεται εἶτα δεκτὸν τὸ ἄρθρον 5ον). Ἄρθρον 6 (ἀναγινώσκεται).

§258Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Νὰ τεθῇ «ὁ Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας». (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 6ον ὡς ἐτροποποιήθη, ὡς καὶ τὰ ἄρθρα 7, 8, 9, 10 καὶ 11). Ἄρθρον 12ον (ἀναγινώσκεται).

§259Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Νὰ τεθῇ ἡλικία 55 ἐτῶν.

§260Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Πολὺ καλά. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 12ον ὡς ἐτροπολογήθη). Ἄρθρον 13ον (ἀναγινώσκεται).

§261Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἐδῶ λέγει (ἀναγινώσκει)· «αἱ ὁδοὶ ἑκάστου νομοῦ διαιροῦνται κ.λ.π.» Εἷς ὁδοστάτης εἰς 3,000 ἕως 12,000 μέτρων ἀπόστασιν εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπαρκέσῃ, διότι εἶναι γνωστὴ εἰς ὑμᾶς ἡ ὑπηρεσία, τὴν ὁποίαν θὰ ἐκτελέσωσιν. Ἔχομεν ἐκκαθαρίσεις γεφυρῶν, ὀχετῶν, κ. τ. λ. πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπαρκέσῃ εἷς ὁδοστάτης;

§262Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ὅλοι θὰ ἀποτελέσωσιν ἕν συνεργεῖον διὰ τὴν ἐκτέλεσιν αὐτῶν τῶν ἐργατῶν.

§263Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Τὸ συνεργεῖον θὰ ἀποτελῆται ἀπὸ ὁδοστάτας.

§264Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Μάλιστα. Ἐξαρτᾶται ἐκ τῆς ποιότητος τοῦ ἐδάφους, ἂν τοῦτο εἶναι ἐπίπεδον, ἂν δὲν ὑπάρχωσι τεχνικὰ ἔργα κ.τ.λ. Βλέπετε ὅτι ἔχομεν ὅριον ἐπαρκὲς 3,000–12,000 μέτρων.

§265Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἂν λάβωμεν μέσον ὅρον 6,000 μέτρων καταλήγομεν εἰς τοῦτο, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπαρκέσῃ εἷς ὁδοστάτης;

§266Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Εἰς σιδηροδρομικὴν γραμμὴν 6.000 μέτρων διατρέχει εἷς φύλαξ.

§267Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἐγὼ ὁμιλῶ περὶ ἑλληνικῶν ὁδῶν.

§268Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Δὲν θὰ μεταβαίνωσιν ὅλην τὴν ἡμέραν, θὰ μεταβαίνωσιν εἰς ὡρισμένον χρονικὸν διάστημα διὰ νὰ κατασκευάσωσιν μίαν κατάπτωσιν ἐπελθοῦσαν κ.τ.λ.

§269Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Πρέπει ἡ ἔκτασις νὰ εἶναι μικροτέρα καὶ προϋπόθεσις ἀναγκαιοτάτη εἶναι ἡ ἀνακαίνισις τῶν ὁδῶν, διότι ἂν δὲν ἀνακαινισθῶσιν αἱ ὁδοὶ οἱ ὁδοστάται εἶναι περιττοί.

§270Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Ἀφοῦ ἀνακαινισθῶσιν οἱ δρόμοι τότε θὰ γίνωσιν οἱ ὁδοστάται.

§271Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Μέχρις 6000 μέτρων νὰ γίνῃ καὶ ὄχι 12.000 μέτρων.

§272ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 13 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 14 (ἀναγινώσκεται).

§273Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Διὰ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ ἐπιβάλλετε εἰς τοὺς ὁδοστάτας νὰ ἐπισκευάζωσι καὶ νὰ προμηθεύωνται ὅλα τὰ ἐργαλεῖα ἰδίᾳ δαπάνῃ. Ἂν ὑποτεθῇ ὅτι ἀνετέθη ἡ ἐκτέλεσις ἔργου εἰς ἕνα ὁδοστάτην, ἐπὶ ἀποστάσεως 12.000 μέτρων, οὐδὲν ἄλλο δὲν θὰ κάμῃ οὗτος εἰμὴ τὰς 60 δραχ. τὰς ὁποίας θὰ λαμβάνῃ νὰ τὰς διαθέτῃ δι’ ἐπισκευὰς καὶ δι’ ἀγορὰν ἐργαλείων.

§274Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Τὰ ἐργαλεῖα θὰ ἀποστέλλωνται εἰς τὸ πλησιέστερον χωρίον ἐπιμελείᾳ τοῦ ὁδοστάτου.

§275Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Θὰ καταναλίσκωσι τὴν μισθοδοσίαν των εἰς ἐπισκευὰς καὶ προμήθειαν ἐργαλείων· ἔχετε πεῖραν καὶ γνωρίζετε ποῖα ἐργαλεῖα χρειάζονται. Θὰ ἀγοράζῃ σκαπάνας, πτύα κτλ.

§276Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Κατὰ τὴν βʹ ἀνάγνωσιν κ. Βουλευτά, θὰ μελετήσω τὴν τροποποίησίν σας. (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 14–21 ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου).

§277ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μισθώσεως ἰδιωτικῶν οἰκημάτων ὡς διδακτηρίων τῶν σχολείων τοῦ Κράτους». (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2). Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται).

§278Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἤθελον νὰ μάθω, ἂν αἱ ἐνστάσεις κατὰ τῆς ἀποφάσεως τῆς ἐπιτροπῆς εἶναι προσφυγή.

§279Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Μάλιστα. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 3ον). Ἄρθρον 4 (ἀναγινώσκεται).

§280ΣΩΤ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Τί ἐννοεῖτε (ἀναγινώσκει)· «βεβαιουμένην».

§281Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Δὲν ἔχει σήμερον τὸ δικαίωμα νὰ διατάξῃ ἐγκατάστασιν ἐν ἰδιωτικῇ οἰκίᾳ ἐπὶ δύο ἢ τρεῖς μῆνας.

§282Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Δὲν ἐπιτρέπεται ἡ ἀνανέωσις αὐτοῦ τοῦ δικαιώματος;

§283Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ὄχι. Λέγεται καθαρὰ ἐν τῷ ἄρθρῳ. (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 5, 6 καὶ 7 ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου).

§284ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Σ. Σακελλαριάδης, Π. Σπυράκης, Π. Πετροπουλάκης, ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προβιβασμοῦ ἀξιωματικῶν καὶ ὑπαξιωματικῶν ἐν τῷ ἐνεργῷ στρατῷ, ἐν τῷ ἐφέδρῳ κ. τ. λ.». Ὁ βουλευτὴς κ. Μ. Στελλάκης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Β. Ναυτικοῦ καὶ περὶ τοῦ προβιβασμοῦ αὐτῶν». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Θ. Σκάσσης, Σ. Βαφειαδάκης, Κ. Ἀλαβᾶνος, Τρ. Παπαδάμ, ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ στοιχειώδους ἢ δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως». Οἱ βουλευταὶ Κεφαλληνίας κ. Ὄθων Τετενές, Ν. Ραυτόπουλος, ὑποβάλλουσι προσθήκην ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ͵ΓΦΜΒʹ καὶ προσλήψεως ἐκτάκτου προσωπικοῦ τῶν δημοσίων ἔργων». (Ὅρα Ἀρχεῖον Βουλῆς). Λύεται ἡ συνεδρίασις συναινούσης τῆς Βουλῆς. (Λύεται ἡ συνεδρίασις ὥρᾳ 9–20′ μ. μ.).