1909.10.10

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 15.

τῆς 10ης Ὀκτωβρίου 1909.

(Σάββατον).

Προεδρία κ. Ἀλεξάνδρου Σ. Κ. Ῥώμα.

(Ἀναγνωσθέντος τοῦ καταλόγου ἡ Βουλὴ εὑρέθη ἐν ἀπαρτίᾳ περὶ ὥραν 5 καὶ 20 μ. μ. παρόντων 109 Βουλευτῶν. Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ ἐπικυροῦνται τὰ Πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλήν· 1) Οἱ φοιτηταὶ τῆς Φαρμακευτικῆς παρακαλοῦσιν, ὅπως ἐπιτραπῇ, ἵνα συμμετέχωσι καὶ οὗτοι εἰς τὸν διαγωνισμὸν πρὸς κατάληψιν θέσεων ἐπιμελητῶν καὶ βοηθῶν εἰς τὰ ἱδρυθησόμενα χημικὰ παραρτήματα τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν· 2) Ὁ κ. Νομάρχης Κερκύρας ὑποβάλλει παράκλησιν τῶν ἐν Κερκύρᾳ Σωματείων παρεμποδισάντων τὴν συγκρότησιν μεγάλου συλλαλητηρίου, ὅπως μὴ καταργηθῇ τὸ Ἐφετεῖον Κερκύρας· 3) Ἡ οἰνολογικὴ ἐπιτροπὴ Κύμης παρακαλεῖ, ὅπως ἡ Κυβέρνησις ἐμμείνῃ εἰς τὸ ἀνορθωτικὸν αὐτῆς πρόγραμμα μὴ δίδουσα προσοχὴν εἰς ἐξεγέρσεις ὁμάδων, καὶ ὅπως ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ ἀπὸ 29 Ἀπριλίου ἀγόρευσις τοῦ κ. Ν. Καλογεροπούλου σχετικῶς πρὸς τὴν φορολογίαν τοῦ οἰνοπνεύματος καὶ τὴν κατάργησιν τῶν ἀποστακτηρίων ἀμβύκων· 4) Πολλοὶ κάτοικοι Μαζεΐκων τῆς Κλειτορίας καταγγέλλουσι τὸν ἐκεῖ εἰρηνοδίκην· 5) Ἐπιτροπὴ τοῦ λαοῦ τοῦ δήμου Ἀρακυνθίων ὑποβάλλει ψήφισμα ὑπὲρ τῆς καταργήσεως τοῦ Πρωτοδικείου Εὐρυτανίας· 6) Οἱ κάτοικοι Στύρων τῆς Καρυστίας παρακαλοῦσιν, ὅπως διατηρηθῇ τὸ ἐκεῖ Εἰρηνοδικεῖον· 7) Τὸ κοινοτικὸν συμβούλιον τῆς κοινότητος Μηλεῶν παρακαλεῖ, ὅπως ὑποβληθῇ νομοσχέδιον περιορίζον τὸν ἀριθμὸν τῶν ἐπισκοπικῶν ἑδρῶν, διαθέτον δὲ τὰς ἐπερχομένας οἰκονομίας ὑπὲρ τῆς ἀνορθώσεως τοῦ κατωτέρου κλήρου· 8) Ὁ κτηματικὸς σύλλογος Μηλεῶν «ἡ Δήμητρα» παρακαλεῖ, ὅπως ψηφισθῇ νόμος χορηγῶν τοῖς ἐνωμοτάρχαις τῆς Χωροφυλακῆς δικαιώματα δημοσίου κατηγόρου· 9) Ἡ κοινοτικὴ ἐπιτροπὴ τοῦ συνοικισμοῦ τῆς Νέας Φιλιππουπόλεως παρακαλεῖ, ὅπως ψηφισθῇ εἰς γʹ ἀνάγνωσιν τὸ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Σύνοδον ψηφισθὲν εἰς βʹ τοιαύτην νομοσχέδιον περὶ ἀναγνωρίσεως τῶν ἐκ Βουλγαρίας καὶ Ἀνατολικῆς Ῥωμηλίας προσφύγων δημοδιδασκάλων καὶ δημοδιδασκαλισσῶν· 10) Οἱ ποτοποιοὶ Λαρίσης παρακαλοῦσιν, ὅπως ἡ Βουλὴ δεχθῇ τροπολογίας περὶ φορολογίας τοῦ οἰνοπνεύματος· 11) Ὁ λαὸς τοῦ δήμου Ἀετοῦ ὑποβάλλει δι’ ἐπιτροπῆς ψήφισμα ὑπὲρ τῆς μὴ καταργήσεως τοῦ ἐκεῖ Εἰρηνοδικείου· 12) Ἐπιτροπὴ φοιτητῶν παρακαλεῖ, ὅπως ἐπιτραπῇ ν’ ἀνανεώσωσι τὰς ἐγγραφάς των ὅσοι ἐξ αὐτῶν δι’ οἰκονομικοὺς λόγους δὲν κατώρθωσαν τοῦτο· 13) Ὁ ἐμπορικὸς εἰσαγωγικὸς σύνδεσμος ὑποβάλλει ἀντίγραφον ἀναφορᾶς του πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης περὶ οὐσιώδους προσθήκης διατάξεώς τινος εἰς τὴν Πολιτικὴν Δικονομίαν· 14) Αἱ τηλεφωνήτριαι παρακαλοῦσιν, ὅπως μὴ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ τηλεφωνητριῶν· 15) Οἱ μαθηταὶ τῆς Τηλεγραφικῆς Σχολῆς παρακαλοῦσιν, ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ τηλεφωνητριῶν εἰς γʹ ἀνάγνωσιν· 16) Οἱ δικηγόροι Κερκύρας παρακαλοῦσιν, ὅπως μὴ καταργηθῇ τὸ ἐκεῖ Ἐφετεῖον· 17) Ὁ κ. Κ. Τρίκας ὑποβάλλει ἔντυπον ἀναφορὰν περὶ θρησκευτικομαθηματικοῦ ζητήματος ἀφορῶντος ἀνασυγκρότησιν ὀγδόης Οἰκουμενικῆς Συνόδου, ἵνα γίνῃ μία ποίμνη καὶ εἷς ποιμήν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§2ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Προκειμένου, Κύριοι, χθὲς περὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ καταργήσεως, περιορισμοῦ καὶ συστάσεως θέσεων τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπηρεσιῶν, ὁ κ. ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτὴς ἐζήτησε κατάστασιν, ἐμφαίνουσαν, ποῖαι μεταβολαὶ ἐπέρχονται ὑπὸ οἰκονομικὴν ἔποψιν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νομοσχεδίου τούτου. Ἔδωκα ἐντολὴν εἰς τὰς σχετικὰς ὑπηρεσίας νὰ παρασκευάσωσιν ἀμέσως τὴν κατάστασιν ταύτην· ἀλλ’ ἐκ παρεξηγήσεως συνέχυσαν πρὸς τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ τὰ νομοσχέδια περὶ τελωνείου Πειραιῶς καὶ περὶ Γενικοῦ Λογιστηρίου, τὰ ὁποῖα εἶναι ἄσχετα πρὸς τὸ προκείμενον νομοσχέδιον. Ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου θὰ ἔχωμεν κατάργησιν θέσεων, κατεχομένων νῦν ὑπὸ 137 ὑπαλλήλων, σὺν τῇ προσθήκῃ τῶν 200 ἐμμίσθων εἰσπρακτόρων πρὸς 60 δραχμὰς τὸν μῆνα. Ἔχομεν οὕτως ἐλάττωσιν 137 ὑπαλλήλων. Ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν ἡ προσθήκη τῶν εἰσπρακτόρων, ἡ ἐλάττωσις θὰ ὑπερέβαινε τοὺς 300 περίπου. Ὑπὸ ἔποψιν δαπάνης ὑπάρχει κυρίως ἐλάττωσις, ἀνερχομένη εἰς 212,000, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ περὶ οὗ ὁ λόγος νομοσχεδίου. Ἀλλὰ κατὰ τὸν πίνακα, ἐπειδὴ συμπεριελήφθησαν καὶ τὰ τοῦ τελωνείου Πειραιῶς καὶ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, εἰς τὰ ὁποῖα ἔχομεν αὔξησιν μόνον δαπάνης, ἡ ἐλάττωσις περιορίζεται εἰς 136,300 δρ. μόνον. Τώρα, Κύριοι, ὡς ἔθεσα ἐγὼ τὸ ζήτημα ἀρχῆθεν, αἱ οἰκονομίαι προέρχονται ἐκ καταργήσεως θέσεων περιττῶν ἢ μὴ ἀπολύτως ἀναγκαίων, ἐνῷ αἱ νέαι δαπάναι, αἱ ὁποῖαι δημιουργοῦνται διὰ τῶν νομοσχεδίων ἡμῶν, εἶναι δαπάναι κατ’ ἐξοχὴν παραγωγικαί. Ἔχομεν τὴν πεποίθησιν ὅτι, ἐὰν οἱ δημόσιοι εἰσπράκτορες δὲν θεωρῶσι τὴν ὑπηρεσίαν των ὡς πάρεργον καὶ μένοντες εἰς τὰς πατρίδας των δὲν ἀσχολῶνται μᾶλλον περὶ τὰς οἰκογενειακάς των ὑποθέσεις ἢ περὶ τὴν εἴσπραξιν τῶν δημοσίων ἐσόδων, ἔχομεν, λέγω, τὴν πεποίθησιν ὅτι οἱ εἰσπράκτορες, λαμβάνοντες μηνιαῖον μισθὸν 60 δραχμῶν καὶ ἔχοντες 60–70 δραχμὰς ἀκόμη ποσοστά, θ’ ἀφοσιωθῶσιν ἀποκλειστικῶς εἰς τὸ ἔργον των, ἐφαρμοζομένου καὶ ἐπ’ αὐτῶν τοῦ νόμου περὶ ἐντοπίων ὑπαλλήλων. Θὰ ἔχωμεν οὕτως ἱκανὴν βελτίωσιν τῶν εἰσπράξεων. Καθ’ ἃ ὑπολογίζει ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία, θὰ ἔχωμεν ἐντεῦθεν αὔξησιν δημοσίων ἐσόδων ὡς ἓν τουλάχιστον ἑκατομμύριον· διότι τώρα, Κύριοι, ἐλλείψει εἰσπρακτόρων, ἀφωσιωμένων εἰς τὸ ἔργον των, ἰδίως προκειμένου περὶ ἐσόδων ἐκ κεκλεισμένων χρήσεων, δὲν καταβάλλεται ἡ δέουσα μέριμνα διὰ τὴν εἴσπραξιν αὐτῶν. Ὅταν ὅμως οἱ εἰσπράκτορες ἀμειβόμενοι ἐπαρκῶς ἀφοσιωθῶσιν ἀποκλειστικῶς εἰς τὸ ἔργον των, δὲν θὰ ἔχωμεν πλέον τόσα καθυστεροῦντα, ὡς μέχρι τοῦδε, ἐκ τῶν ἀμέσων φόρων ἀνερχόμενα εἰς 8,000,000 δρ. περίπου. Καὶ κατορθοῦνται μὲν τώρα μετὰ πολλὰς βασάνους νὰ εἰσπράττωνται ἐκ κεκλεισμένων χρήσεων περὶ τὰ 2,000,000, τὰ 6,000,000 ὅμως συνήθως μένουσιν ὀφειλόμενα. Ἐγώ, Κύριοι, ἀσπάζομαι τὴν γνώμην τῆς ὑπηρεσίας, ὅτι διὰ τοῦ συστήματος αὐτοῦ τῶν ἐμμίσθων εἰσπρακτόρων θὰ αὐξήσωσιν αἱ πρόσοδοι τοῦ Δημοσίου. Περὶ τούτου ἐλπίζω νὰ μὴ ἔχωσιν ἀμφιβολίαν καὶ ὅσοι ἄλλοι ἐκ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων διηύθυναν τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν. Ἑτέρα δαπάνη παραγωγικὴ εἶναι καθ’ ἡμᾶς ἡ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου. Ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτὴς μὲ ἐκάκισεν ὅτι ηὔξησα τὴν δαπάνην ταύτην κατὰ 20,000 μόνον καὶ οὐχὶ κατὰ 70,000.

§3Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Μὲ ἠρωτήσατε χθὲς καὶ σᾶς εἶπον 50,000. Διατί ἡ διαφορά;

§4ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐνόμισα ὅτι πλὴν τῶν 20 χιλ. εἶσθε τῆς γνώμης νὰ προστεθῶσι καὶ 50 χιλ. δρ. ἀκόμη.

§5Φ. ΝΕΓΡΗΣ. 50 τὸ ὅλον.

§6ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Πολὺ καλά. Τὸ δέχομαι καὶ αὐτό. Κύριοι, τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, ὡς ἔχει τὴν σήμερον, εὑρίσκεται σχεδὸν ἐν παντελεῖ παραλυσίᾳ. Δὲν εἶναι ἐνήμερον οὐχὶ μόνον εἰς τοὺς διαφόρους λογαριασμούς, ἀλλὰ δὲν κρατεῖ κἂν βιβλία, ὄχι διπλογραφικά, ἀλλὰ καὶ ἁπλογραφικά. Ταῦτα πάντα ἐπανειλημμένως ἐξηγγέλθησαν καὶ διεξετραγῳδήθησαν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, χωρὶς νὰ ληφθῇ ἡ δέουσα πρόνοια περὶ τῆς βελτιώσεως τῆς καταστάσεως αὐτῆς. Ἡμεῖς νομίζομεν ὅτι ἡ αὔξησις αὕτη κατὰ 20,000, τό γε νῦν ἔχον, εἶναι ἐπαρκής, καθόσον μάλιστα θὰ ἀποσπάσωμεν διαφόρους ὑπηρεσίας τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου καὶ θὰ τὰς προσθέσωμεν εἰς τὴν Κεντρικὴν ὑπηρεσίαν. Πλὴν τούτου, Κύριοι, ἐνομίσαμεν ὅτι, ἀφοῦ ἔχομεν ἀμετάτρεπτον ἀπόφασιν νὰ μετακαλέσωμεν ξένον ὀργανωτὴν τῆς λογιστικῆς ἡμῶν ὑπηρεσίας — λέγοντες δὲ ὀργανωτὴν δὲν ἐννοοῦμεν ἁπλοῦν σύμβουλον, ὁ ὁποῖος νὰ δώσῃ γνώμας καὶ νὰ φύγῃ, ἀλλ’ ἐννοοῦμεν νὰ ἀναθέσωμεν εἰς αὐτὸν τὴν διεύθυνσιν τῆς λογιστικῆς ὑπηρεσίας—, δὲν ἔπρεπε νὰ προβῶμεν ἀπὸ τοῦδε εἰς ὅλας τὰς ἀναγκαίας μεταρρυθμίσεις τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, πρὶν ἢ κατέλθῃ αὐτὸς εἰς Ἑλλάδα. Τώρα αὔξησις βεβαίως θὰ ἐπέλθῃ καὶ ὡς ἐκ τῆς ἀποστολῆς εἰς τὴν Ἑσπερίαν ἀνὰ δύο νέων γραμματέων, ὅπως ἐκεῖ ἐκ τοῦ σύνεγγυς γνωρίσωσι καὶ μελετήσωσι τὴν λογιστικὴν ὑπηρεσίαν καὶ ἐπανερχόμενοι εἰς τὰ ἴδια ὑποβοηθήσωσι τὸ ἔργον τοῦ ξένου ὀργανωτοῦ. Τοῦτ’ αὐτὸ πράττομεν καὶ ὡς πρὸς τὴν τελωνειακὴν ὑπηρεσίαν, διότι καὶ ὡς πρὸς ταύτην ὑπάρχουσι πολλοὶ παρ’ ἡμῖν, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι τὴν σεμνοτυφίαν νὰ νομίζωσιν ὅτι προσβάλλεται ἡ ἐθνική μας φιλοτιμία, ἂν φέρωμεν ξένον ὀργανωτήν, καὶ ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα εἰς θέσιν καὶ μόνοι ν’ ἀνορθώσωμεν αὐτήν. Ἀλλ’ ἡ μέχρι τοῦδε πεῖρα ἀπέδειξεν ὅτι, ὡς ἡ λογιστικὴ ὑπηρεσία, καὶ ἡ τελωνειακὴ καθυστερεῖ, καὶ ὅτι ὡς μέχρι τοῦδε μεθ’ ὅλας τὰς προσπαθείας ἡμῶν ὑπὲρ ἀναδιοργανώσεως οὐδὲν κατωρθώθη, καὶ ἐν τῷ μέλλοντι ἐξ ἰδίας πρωτοβουλίας δὲν πρέπει ν’ ἀναμένωμεν πολλὰ πράγματα. Διὰ ταῦτα, Κύριοι, εἶμαι τῆς γνώμης ὅτι ἀνάγκη πᾶσα ὡς πρὸς τοὺς δύο τούτους κλάδους τοὐλάχιστον νὰ μετακαλέσωμεν ξένους ὀργανωτάς, ν’ ἀποστείλωμεν δὲ καὶ νέους γραμματεῖς εἰς χώρας, ὧν ἡ λογιστικὴ καὶ τελωνειακὴ ὑπηρεσία θεωρεῖται τὴν σήμερον ὡς πρότυπον, ὅπως ἐκεῖ ἀσκηθῶσιν ἐμπράκτως. Ἡ τοιαύτη δὲ δαπάνη δὲν πρέπει νὰ θεωρηθῇ ὡς πολυτέλεια, ἀλλὰ μᾶλλον ὡς δαπάνη κατ’ ἐξοχὴν παραγωγική. Ἔρχομαι τέλος εἰς τὴν αὔξησιν τῆς δαπάνης τοῦ τελωνείου Πειραιῶς. Ὅστις, Κύριοι, ἐξ ὑμῶν ἔτυχε νὰ ἐπισκεφθῇ ποτε τὸ τελωνεῖον τοῦτο, θὰ ᾤκτειρε τὴν κατάστασίν του καὶ ὑπὸ πᾶσαν ἄλλην, μάλιστα δὲ ὑπὸ ἔποψιν ἐλλείψεως προσωπικοῦ. Ὅταν σᾶς εἴπω ὅτι εἰς τὴν Τρούμπαν, ὅπου γίνεται ὁ ἐκτελωνισμὸς τῶν σιτηρῶν καὶ τῶν ἀλεύρων—παρέστην μάρτυς μεταβὰς ἐκεῖσε—, εἶδον ἕνα ἁπλοῦν ὑπάλληλον τοῦ τελωνείου νὰ ζυγίζῃ τὰ ἄλευρα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐξήγοντο εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἐπὶ ἐπιστροφῇ τοῦ δασμοῦ τοῦ σίτου, τὸν δὲ ὑπάλληλον τοῦ ἐξαγωγέως ἀλευροβιομηχάνου κρατοῦντα λογαριασμόν, διότι δὲν ὑπῆρχεν ἄλλος ὑπάλληλος, τί θὰ εἴπητε; Ἐὰν μεταβῆτε εἰς τὸν λιμένα τῶν Ἁλῶν, θὰ ἴδητε τὴν αὐτὴν κατάστασιν. Διὰ τὰ δύο αὐτὰ μέρη ὑπάρχει εἷς καὶ μόνος ἐλεγκτής, ὁ ὁποῖος δὲν δύναται νὰ ἐπαρκέσῃ. Ἐὰν δὲ μεταβῆτε εἰς τὸ κεντρικὸν τελωνεῖον, θὰ ἴδητε ὁπόσον ἐλλιπὲς εἶναι τὸ ἐν αὐτῷ προσωπικόν. Τὸ προσωπικὸν τοῦτο θὰ ἦτο ἐλλιπές, ἐλλιπέστατον, καὶ ἐὰν ἦτο ἓν μόνον μέγα τελωνειακὸν κατάστημα μὲ τὰς ἀναλόγους ἀποθήκας διαμετακομίσεως κλπ. Τώρα δέ, ὅτε ἔχομεν τὸ κεντρικὸν τελωνεῖον μὲ μίαν μόνην μικρὰν ἀποθήκην διαμετακομίσεως, ἔχομεν δὲ ὑπερδιακοσίας ἄλλας ἀποθήκας διαμετακομίσεως ἰδιωτικάς, εἰς τὰς ὁποίας πολλαὶ καὶ παντοῖαι καταχρήσεις διαπράττονται, εἶναι δὲ ἡ ὑπηρεσία αὕτη ἀνατεθειμένη εἰς ἕνα καὶ μόνον ὑπάλληλον, θὰ συνομολογήσητε μετ’ ἐμοῦ ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ παραταθῇ ἐπὶ πλέον αὐτὴ ἡ κατάστασις. Ὅλαι αἱ ἐπιτροπαί, εἰς τὰς ὁποίας ἀνετέθη ἡ ἐξέτασις τῶν τοῦ τελωνείου Πειραιῶς καὶ ἡ μελέτη περὶ τῶν ἐπενεκτέων εἰς αὐτὸ βελτιώσεων, ὑπέδειξαν ὡς πρώτην καὶ κυρίαν βελτίωσιν αὐτοῦ τὴν αὔξησιν τοῦ προσωπικοῦ του. Μὲ τὸ ὑπάρχον προσωπικὸν εἶναι ἀδύνατον νὰ διεξαχθῇ πλέον ἡ ὑπηρεσία αὐτοῦ, εἰμὴ μόνον ἐπὶ ζημίᾳ ἀνυπολογίστῳ τοῦ Κράτους. Ὅταν, Κύριοι, ἀναλογισθῆτε ὅτι τὰ ἔσοδα τοῦ Τελωνείου Πειραιῶς ἀπαρτίζουσι πλέον τοῦ ἡμίσεος τῶν ὅλων τελωνειακῶν μας εἰσπράξεων, αἱ ὁποῖαι ἔχουσιν ἤδη πολλαπλασιασθῆ, θὰ συνομολογήσητε ὅτι εἶναι ἀσύγγνωστος ἀδιαφορία ἐκ μέρους τῆς Πολιτείας νὰ ἀφήνῃ τὸ Τελωνεῖον Πειραιῶς μὲ τὸ αὐτὸ προσωπικὸν ὑπὸ ἕνα καὶ μόνον τελώνην, ὡς εἶχεν αὐτὸ καὶ πρὸ δεκαετηρίδων ὅλων. Ἔχομεν, Κύριοι, τὴν πεποίθησιν ὅτι, ἐὰν ψηφισθῇ τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον καὶ γίνῃ νόμος τοῦ Κράτους καὶ ἐφαρμοσθῆ αὐτὸ πλῆρες, θὰ ἔχωμεν αὔξησιν εἰσπράξεων ἐκ μόνου τοῦ Τελωνείου τοῦ Πειραιῶς ἄνω τῶν 2,000,000 δραχμῶν. Ἀπέναντι δὲ τοιαύτης βελτιώσεως τῶν δημοσίων ἐσόδων ἐνομίσαμεν ὅτι ἔπρεπε καὶ καθ’ ἣν στιγμὴν προβαίνομεν εἰς τοιαύτας οἰκονομίας νὰ προτείνωμεν αὐτὰς τὰς αὐξήσεις. Ἡ αὔξησις δαπάνης, προκειμένου περὶ τῆς ταμειακῆς ὑπηρεσίας, δηλαδὴ περὶ τῶν εἰσπρακτόρων, θὰ ἀνέλθῃ ἀκριβῶς εἰς 96,000 δραχμῶν, προκειμένου περὶ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου εἰς 19,660 δραχμάς, προκειμένου τέλος περὶ τοῦ Τελωνείου Πειραιῶς εἰς 54,720 δραχμάς. Καὶ μὲ ὅλας αὐτὰς τὰς αὐξήσεις, τὰς ὁποίας ἔχομεν καὶ πάλιν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου «περὶ καταργήσεως, περιορισμοῦ καὶ συστάσεως θέσεων τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπηρεσιῶν», ἔχομεν καθαρὰν ἐλάττωσιν ἐξ 71,000 μετὰ τὴν ἀφαίρεσιν τῶν νέων δαπανῶν ἐκ 36,800 δραχμῶν.

§7Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ποίας ὑπηρεσίας;

§8ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Εἰς ἃς συμπεριλαμβάνονται αἱ αὐξήσεις ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τῇ ταμειακῇ, προσέτι δὲ ἐν τῷ Γενικῷ Λογιστηρίῳ καὶ ἐν τῷ Τελωνείῳ Πειραιῶς.

§9Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τοῦ ταμειακοῦ τμήματος;

§10ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Μάλιστα.

§11Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχομεν ὑπ’ ὄψει τῆς Βουλῆς καὶ ἄλλα νομοσχέδια, ὡς τὸ περὶ χημικῶν ἐργαστηρίων, διὰ τοῦ ὁποίου αὐξάνεται τὸ προσωπικόν, ὡς τὸ περὶ δασικῆς ὑπηρεσίας, διὰ τοῦ ὁποίου αὐξάνεται τὸ προσωπικόν. Ἔχετε τὴν καλωσύνην νὰ μᾶς πληροφορήσητε;

§12ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἔχομεν τὸ περὶ χημικῶν ἐργαστηρίων.

§13Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα· καὶ τὰ χημικὰ ἐργαστήρια τῶν Τελωνείων τῶν ἄλλων, τῶν πρώτων, ὡς εἶναι τὸ τῶν Πατρῶν.

§14ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Αὐτὰ θὰ συσταθῶσιν ἀναλόγως τῶν ἀναγκῶν δυνάμει Β. Διαταγμάτων. Ἀπὸ τοῦδε θὰ συσταθῇ ἀμέσως ἓν χημικὸν ἐργαστήριον εἰς τὸν Πειραιᾶ, χάριν τοῦ ὁποίου θὰ ἔχωμεν μικρὰν αὔξησιν δαπανῶν, ἀργότερα δὲ θὰ συσταθῇ ἕτερον τοιοῦτον ἐν Πάτραις, ὁπότε θὰ ἔχωμεν ἀνάλογον αὔξησιν δαπάνης. Καὶ τὰ χημικὰ ἐργαστήρια εἶναι μία ἀπολύτως ἀναγκαία δαπάνη ὄχι μόνον διὰ τὴν βελτίωσιν τῶν δημοσίων ἐσόδων, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν διευκόλυνσιν τοῦ ἐμπορίου. Ἐὰν σήμερον θέλῃ τις νὰ τελωνίσῃ ἐμπόρευμα καὶ ἀναφυῇ δι’ αὐτὸ διαφορά τις, χρήζουσα χημικῆς ἀναλύσεως, πρέπει νὰ σταλῇ δεῖγμα εἰς τὸ ἐνταῦθα χημικὸν ἐργαστήριον πρὸς ἐξέτασιν ἢ ἀνάλυσιν, ἀνάγκη δὲ τότε ὁ ἐνδιαφερόμενος νὰ περιμείνῃ ἐπὶ μακρὸν πολλάκις, ἕως ὅτου ἔλθῃ ἡ σειρὰ αὐτοῦ, διότι τὸ χημικὸν ἐργαστήριον Ἀθηνῶν εἶναι ἐπιβεβαρημένον μὲ πλείστας ὅσας ἀναλύσεις. Ἐνῷ, ἐὰν ἔχωμεν ἐν Πειραιεῖ τοιοῦτον ἐργαστήριον, θὰ εἶναι πρόχειρος ἡ ἀνάλυσις, ἐὰν δὲ ὁ ἐμπορευόμενος νομίζῃ ὅτι ἠδικήθη δι’ αὐτῆς, θὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα τῆς κατ’ ἔφεσιν ἀναλύσεως ἐν τῷ χημικῷ ἐργαστηρίῳ Ἀθηνῶν. Δι’ αὐτῶν τῶν χημικῶν ἐργαστηρίων δὲν θὰ βελτιώσωμεν μόνον τὰς δημοσίους προσόδους, ὡς προεῖπον, ἀλλὰ καὶ θὰ διευκολύνωμεν τὸ ἐμπόριον, διότι ἐπὶ τέλους δὲν πρέπει νὰ νομίζωμεν ὅτι οἱ ἔμποροι πρέπει νὰ πληρώνωσιν εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον καὶ νὰ μὴ ἔχωσιν εὐκολίας. Ἀλλ’ ὁ ἔντιμος ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτής, ἂν ἀντελήφθην καλῶς, ἐζήτησε κυρίως πληροφορίας περὶ τῶν ἀποτελεσμάτων, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπέλθωσι μετὰ τὴν ψήφισιν καὶ ἐφαρμογὴν τοῦ νομοσχεδίου «περὶ καταργήσεως, περιορισμοῦ καὶ συττάσεως θέσεων τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπηρεσιῶν».

§15Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ. Ἐγὼ ἐζήτησα πόσος θὰ εἶναι ὁ ἀριθμὸς τῶν προσώπων μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν ὄχι μόνον τοῦ νομοσχεδίου «περὶ καταργήσεως, περιορισμοῦ καὶ συστάσεως θέσεων τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπηρεσιῶν», ἀλλὰ καὶ ἐφ’ ὅλων τῶν νομοσχεδίων τῶν ἀναγομένων εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τὴν ὑπὸ τὴν ἐπιμέλειαν καὶ διοίκησιν ἡμῶν ἐν συνόλῳ.

§16ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Τότε πρέπει νὰ ἔχητε ὀλίγην ὑπομονήν, ἀφοῦ δὲν πρόκειται αὐτὰ τὰ νομοσχέδια νὰ ψηφισθῶσι τώρα. Ὅταν ἔλθωσιν εἰς συζήτησιν, θὰ δοθῶσιν αἱ σχετικαὶ πληροφορίαι, ἐλπίζω δὲ καὶ ἄλλως νὰ προσκομίσω αὐτὰς εἰς τὴν Βουλὴν μέχρι τῆς προσεχοῦς Δευτέρας. Τώρα πρόκειται περὶ τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου, περὶ οὗ ὁ λόγος, νομίζω δ’ ὅτι εἶναι ἀρκεταὶ αἱ δοθεῖσαι πληροφορίαι. Ὡς ἐκ περισσοῦ ἔγινε λόγος τώρα περὶ τῆς αὐξήσεως τῆς δαπάνης τοῦ Τελωνείου Πειραιῶς καὶ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, περὶ ὧν ἔχουσιν ὑποβληθῆ εἰδικὰ νομοσχέδια.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ἀλ. Τάκης βουλευτὴς Καλαμπάκας ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ διοικήσεως τῶν δασῶν». Θὰ τυπωθῇ καὶ θὰ διανεμηθῇ. (Ἰδὲ Παράρτημα Ἐφημ. Συζητήσεων τῆς Βουλῆς, ἀριθ. 102). Ὁ κ. Ἀγγελόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§18Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Σχετικῶς πρὸς τὰ ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν λεχθέντα ἐγὼ λυποῦμαι, καὶ λυποῦμαι πολύ, διότι τὸ ἐρώτημά μου τὸ χθεσινὸν παρηρμηνεύθη ἐντελῶς ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα, διὰ νὰ εἴπῃ εἰς ἡμᾶς δι’ ἑκατοστὴν φορὰν περὶ κοινῶν καὶ τετριμμένων πραγμάτων, καὶ νὰ δικαιολογηθῇ, ὡς πάντοτε δικαιολογοῦνται οἱ Ὑπουργοὶ οἱ συνιστῶντες νέας θέσεις. Ἐγὼ ἁπλούστατα ἠρώτησα μόνον πόσος θὰ εἶναι ὁ ἀριθμὸς τῶν προσώπων.

§19ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Σᾶς τὸν εἶπον.

§20Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἀριθμὸς τῶν προσώπων, τὰ ὁποῖα θὰ εἶναι ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ αὐτῇ κατὰ τὸ 1910 ἐν συγκρίσει πρὸς τὰ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα εἶναι τῷ 1909. Λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὰ ὑπ’ αὐτοῦ εἰσαχθέντα νομοσχέδια τὰ ἔχοντα οἰκονομικὸν χαρακτῆρα ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν παρουσίασεν ἕνα ἀτελῆ πίνακα, διότι ἐν τῷ πίνακι τούτῳ δὲν περιλαμβάνονται πᾶσαι αἱ θέσεις αἱ δημιουργούμεναι ὑπὸ τῶν ὑπ’ ὄψει ἡμῶν νομοσχεδίων. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν αὐτὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ παραγγείλῃ νὰ συνταχθῇ πλήρης πίναξ ἐπὶ τῇ βάσει ὅλων τῶν εἰσαχθέντων νομοσχεδίων, ἂν ἔχῃ δὲ τὴν καλωσύνην, ἂς ἀναβάλῃ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου «περὶ καταργήσεως, περιορισμοῦ καὶ συστάσεως θέσεων τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπηρεσιῶν» διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν μέχρις ὅτου προσκομίσῃ πάσας τὰς πληροφορίας καὶ κρίνωμεν ἐν συγκρίσει περὶ ὅλων τῶν ἀναγομένων εἰς τὴν ὑπηρεσίαν αὐτοῦ. Ἐν τοσούτῳ ἐπὶ τοῦ παρόντος περιορίζομαι νὰ προσθέσω ὀλίγα τινά. Ὅλαι αἱ μεγάλαι οἰκονομίαι, αἱ ὁποῖαι ἐξηνέχθησαν εἰς τὰ πέρατα τοῦ κόσμου, κατ’ αὐτὴν τὴν ὁμολογίαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὰς ὑπηρεσίας αὐτὰς ἀνέρχονται εἰς 130,000 δραχμῶν, ἀριθμὸν τὸν ὁποῖον νομίζω ἀτελῆ, διότι δὲν ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν νέας θέσεις δημιουργουμένας διὰ τοῦ δασικοῦ νομοσχεδίου, διὰ τοῦ νομοσχεδίου περὶ συστάσεως χημικῶν ἐργαστηρίων καὶ δι’ ἄλλων τινῶν νομοσχεδίων, ἀλλ’ ὁπωσδήποτε 100,000 περίπου δραχμῶν εἶναι αἱ καθαραὶ οἰκονομίαι, αἱ πολύκροτοι οἰκονομίαι αἱ γενόμεναι εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, δηλαδὴ ἐφ’ ἑνὸς ποσοῦ, τὸ ὁποῖον ἐν συνόλῳ διαχειρίζεται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τὸ ὁποῖον ἀνέρχεται μετὰ τὴν προσηρτημένην ὑπηρεσίαν τοῦ Δημοσίου χρέους κατὰ τὸν ἀπολογισμὸν τοῦ 1907, τὸν τελευταῖον, εἰς 62,000.000 δραχμῶν. Ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ 1909 ἔχει ἔξοδα 125,000,000 δραχ., αἱ ὑπηρεσίαι δέ, τὰς ὁποίας διαχειρίζεται ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἀνέρχονται εἰς 62,2000,000 δραχ., δηλαδὴ τὸ ἥμισυ τοῦ Προϋπολογισμοῦ. Εἰς τὸ ἥμισυ τοῦτο τοῦ Προϋπολογισμοῦ ἐπιτυγχάνεται κατὰ τὴν ὁμολογίαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν οἰκονομία 100,000 δραχμῶν, ἐὰν δὲ προσθέσητε εἰς τὸ ποσὸν τῶν 62,000,000 τὰ ἔξοδα τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῶν Ναυτικῶν, ἐπὶ τῶν ὁποίων οὐδεμία ἀπολύτως οἰκονομία δὲν εἰσήχθη, φθάνομεν εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι ἐπὶ τῶν 124,000,000 τῶν ἀναγραφομένων ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ τοῦ 1909 ἐπιτυγχάνεται οἰκονομία 100,000 δραχ. ἐπὶ ποσοῦ 96,000,000 δραχμῶν. Τώρα θὰ ὑπολειφθῇ ποσὸν 34,000,000 δραχ., ἐπὶ τοῦ ὁποίου θὰ ἐξιχνιάσωμεν ποῖαι οἰκονομίαι γίνονται. Λέγω ταῦτα, διότι διετυμπανίσθη διὰ παντὸς τρόπου καὶ ἰδίως δι’ ὅλων τῶν ἐφημερίδων, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ᾠκονόμησε τόσον δεξιῶς τὰ πράγματα, ὥστε δέκα ὅλα ἑκατομμύρια ἀπερρόφησεν ἀπὸ τοῦ Προϋπολογισμοῦ τῆς σπατάλης τοῦ παρελθόντος ἔτους, καὶ ὅτι ἑπομένως ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ ἐπιόντος ἔτους 1910 θὰ εἶναι ἀπηλλαγμένος τοιαύτης ὑπερόγκου σπατάλης. Θὰ ἐξετάσωμεν ἐν ἄλλῃ ὥρᾳ καὶ ἐν ἄλλῃ εὐκαιρίᾳ ποῖαι εἶναι αἱ πολύκροτοι οἰκονομίαι εἰς τὰ ἄλλα Ὑπουργεῖα. Θὰ ἐξετάσωμεν λόγου χάριν ποῖαι εἶναι αἱ φοβεραὶ οἰκονομίαι τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως, εἰς τὸ ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς κατώρθωσε νὰ φέρῃ μίαν τρομερὰν οἰκονομίαν 432,000 δραχμῶν ἐκ τῆς ὑπηρεσίας τῆς Ἀρχαιολογικῆς διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, ὅτι χρῆμα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὅτι φόροι τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, οἱ ὁποῖοι μεταφέρονται εἰς τὸ ταμεῖον τῆς Ἀρχαιολογικῆς ἑταιρείας θὰ πληρώσωσιν ἐκεῖθεν τὴν ὑπηρεσίαν τὴν ἀρχαιολογικήν, χωρὶς ἀπολύτως νὰ παυθῇ κανεὶς ὑπάλληλος. Τότε βεβαίως θὰ συζητήσωμεν τὴν πολύκροτον οἰκονομίαν τοῦ Δομπολείου κληροδοτήματος, τὸ ὁποῖον εἶναι ἔκτακτον ἔσοδον τοῦ Κράτους, καὶ τὸ ὁποῖον ὁ εὐφυὴς Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θεωρῶν ἡμᾶς ὡς Βεδουΐνους ἐχαρακτήρισεν ὡς μεγάλην οἰκονομίαν, διότι μὲ τὸ χρῆμα αὐτὸ θὰ πληρώσῃ τοὺς καθηγητὰς τοῦ Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου. Ἐπίσης θὰ ἐξετάσωμεν καὶ τὰ χρήματα τῶν Μονῶν, μὲ τὰ ὁποῖα θὰ πληρώνωνται οἱ ἱερεῖς καὶ οἱ ἀρχιεπίσκοποι. Εἶναι καὶ αὐτὴ μεγάλη οἰκονομία. Ἐν τοσούτῳ, ἐπαναλαμβάνω, ὅταν θὰ ἔλθῃ ἡ κατάλληλος ὥρα, θὰ ἀποδείξω, ὅτι καὶ ἐκ τῶν τριάκοντα καὶ τεσσάρων ὑπολειπομένων ἑκατομμυρίων αἱ οἰκονομίαι τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν εἶναι ἀνοικονόμητος λογοκοπία. Ἐπαναλαμβάνω νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως ἀναβάλῃ διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου «περὶ καταργήσεως, περιορισμοῦ καὶ συστάσεως τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπηρεσιῶν», προσκομίσῃ δὲ πλήρη πίνακα τῶν νέων θέσεων καὶ τῶν νέων δαπανῶν, τῶν νέων αὐξήσεων καὶ τῶν νέων ἐλαττώσεων, ὥστε ἡ Βουλὴ νὰ κρίνῃ ἀσφαλῶς καὶ θετικῶς, χωρὶς νὰ παραπλανηθῇ κανεὶς ἐκ τῶν πολλῶν λόγων, τοὺς ὁποίους λέγει ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, τρεπόμενος εἰς συζήτησιν ἄλλων θεμάτων καὶ διαφεύγων τὸ κύριον θέμα, τὸ οἰκονομικόν. Τέλος αἱ οἰκονομίαι, ἃς ἐπηγγέλθη, εἶναι οἰκονομίαι ἐπὶ χάρτου, οἰκονομίαι ἐντελῶς ἐσφαλμέναι καὶ φανταστικαί.

§21Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Βεβαίως δὲν θὰ κακίσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν οὔτε διὰ τοὺς εἰσπράκτορας οὔτε διὰ τὴν αὔξησιν τὴν ἐπερχομένην ἐν τῷ Γενικῷ Λογιστηρίῳ οὔτε διὰ τὴν αὔξησιν τῶν δαπανῶν τὴν ἐπερχομένην ἐν τῷ Τελωνείῳ Πειραιῶς. Τὰς αὐξήσεις ταύτας εἶχον ὑποδείξει ἐγὼ αὐτὸς καὶ ἀκριβῶς σήμερον ἀποδεικνύεται, ὅτι συμφωνοῦμεν πληρέστατα ὡς πρὸς τοῦτο μὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅσον ἀφορᾷ τὰς αὐξήσεις ταύτας, ἀλλ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς οἰκονομίας ἠναγκάσθην νὰ ἀφήσω πᾶσαν τὴν εὐθύνην τοῦ μέλλοντος εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν. Ἀλλὰ προκειμένου ἀκριβῶς περὶ τῆς αὐξήσεως τῶν ἐσόδων, περὶ τῆς ὁποίας ὡμίλησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, τὴν ὁποίαν ἐλπίζω καὶ ἐγὼ ὅτι θὰ ἔχωμεν καὶ ἐκ τῆς αὐξήσεως τῶν εἰσπρακτόρων καὶ ἐκ τῆς αὐξήσεως τῶν δαπανῶν ἐν τῷ Γενικῷ Λογιστηρίῳ, προσθέτω μόνον, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐλησμόνησεν, ὅτι ἐν Πειραιεῖ ὁ χῶρος δὲν εἶναι ἀρκετός, ὅπως ἐργάζηται τοσοῦτον προσωπικόν. Ἀναμφίβολον εἶναι, ὅτι τὸ προσωπικὸν ἦτο ἀναγκαῖον, ἀναμφίβολον ὅμως εἶναι, ὅτι χρειάζεται καὶ χῶρος. Νομίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θὰ φροντίσῃ μὲ πάντα τρόπον νὰ ἐξεύρῃ τόπον, διότι, ἐὰν ὁ χῶρος δὲν ἐξευρεθῇ, βεβαίως τὰ πράγματα δὲν θὰ εἶναι τόσον εὐχάριστα. Ἐξευρισκομένου ὅμως τοῦ χώρου εἶμαι πεπεισμένος, ὅτι θὰ ἐξευρεθῶσι τὰ ἑκατομμύρια, τὰ ὁποῖα ἐπηγγέλθη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἴσως καὶ περισσότερα, μὴ ἐξευρισκομένου ὅμως τοῦ χώρου, ἀμφιβάλλω περὶ τούτου, τοσοῦτο μᾶλλον, καθόσον ἐντὸς ὀλίγου θὰ προστεθῶσι καὶ ἄλλα ἔσοδα ἐν τῷ Τελωνείῳ. Τὸ Τελωνεῖον Λαυρείου γίνεται Τελωνεῖον τρίτης τάξεως καὶ θὰ παύῃ νὰ ἐκτελωνίζῃ τὸ μέγιστον μέρος τῶν ἐμπορευμάτων, ἐξ ὧν εἰσάγονται εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον 1,500,000. Πάντα ταῦτα θὰ ἐκτελωνίζωνται εἰς τὸ Τελωνεῖον Πειραιῶς, ὥστε νέα βάρη προστίθενται εἰς τὸ Τελωνεῖον τοῦτο. Τοῦτο λέγω διὰ δύο λόγους, πρῶτον ἵνα δείξω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τὴν ἀνάγκην εὑρέσεως χώρου παντὶ τρόπῳ, ἔστω καὶ διὰ παραπηγμάτων ἁπλῶν κατὰ μῆκος τῶν προκυμαιῶν, δεύτερον ἵνα ἀποδείξω ὅτι δὲν εἶναι καιρὸς νὰ ὑποβιβάσωμεν τὸ Τελωνεῖον Λαυρείου, διότι οὕτω θὰ αὐξήσωμεν τὰ βάρη τοῦ Τελωνείου Πειραιῶς, καθ’ ἣν στιγμὴν δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἀντιμετωπίσῃ τόσα βάρη. Τὰς σκέψεις ταύτας καθ’ ὑποχρέωσιν ὑποδεικνύω, καίτοι γνωρίζω ὅτι δὲν θὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν.

§22ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶναι πρόδηλον, Κύριοι, ὅτι ἀδύνατον νὰ ἔχωμεν ῥιζικὴν λύσιν τοῦ ζητήματος τοῦ Τελωνείου Πειραιῶς, ἂν δὲν ἐξευρεθῇ ὁ κατάλληλος χῶρος, ἐπὶ τοῦ ὁποίου θ’ ἀνεγερθῶσι τὰ ἀναγκαῖα κτίρια καὶ θὰ κατασκευασθῶσιν αἱ ἀπαραίτητοι δι’ αὐτὸ προβλῆτες. Ἀλλ’ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον δὲν κατώρθωσαν προκάτοχοι Κυβερνήσεις καὶ Ὑπουργοὶ τῶν Οἰκονομικῶν ἐπὶ ἔτη μακρὰ νὰ λύσωσι, δὲν πρέπει νὰ ἔχῃ τὴν ἀξίωσιν οὔτε ὁ κ. συνάδελφος οὔτε ἄλλος τις νὰ λύσωμεν ἡμεῖς ἐντὸς 40 ἡμερῶν. Τὸ ζήτημα ἀπασχολεῖ σπουδαίως τὴν ἡμετέραν Κυβέρνησιν καί, ἂν παραμείνωμεν ἐν τοῖς πράγμασιν, ἐλπίζω ὅτι ταχέως θὰ ὑποβάλωμεν εἰς τὴν Βουλὴν σύμβασιν μετὰ νομοσχεδίου, δι’ ὧν θὰ ἐπιδιώξωμεν τὴν ῥιζικήν του λύσιν. Ὁπωσδήποτε ὅμως διὰ τῆς αὐξήσεως τοῦ προσωπικοῦ ἀφ’ ἑνὸς μὲν θὰ ἐπιτύχωμεν τὴν αὔξησιν τῶν δημοσίων ἐσόδων, διότι θὰ ἔχωμεν οὕτω πως ἔλεγχον πραγματικόν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ θὰ διευκολύνωμεν κατὰ πολὺ τὸ ἐμπόριον καὶ θὰ παύσωσι τὰ δίκαια παράπονα τῶν ἐμπόρων Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς, οἱ ὁποῖοι εἶναι πρόθυμοι νὰ ὑποστῶσι πᾶσαν θυσίαν ἐν ἀνάγκῃ χάριν τῆς τοιαύτης διευκολύνσεως. Ἰδού, Κύριοι, οἱ λόγοι οἱ πειθαναγκάσαντες ἡμᾶς, ἵνα προβῶμεν εἰς τὴν αὔξησιν τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Τελωνείου Πειραιῶς ὡς εἰς ἀπαρχὴν τῶν ἄλλων ῥιζικῶν μέτρων, ἅτινα σκεπτόμεθα νὰ λάβωμεν δι’ αὐτό.

§23Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ἀλλὰ διατί ἐπιβαρύνετε αὐτὸ μὲ τὰ βάρη τοῦ Τελωνείου Λαυρείου;

§24ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Γνωρίζετε τὸν λόγον, κ. συνάδελφε, κάλλιον ἐμοῦ. Εἶναι ἐπιβεβλημένον εἰς ἡμᾶς νὰ ὑποβιβάσωμεν τὸ Τελωνεῖον Λαυρείου, ἵνα θέσωμεν ἓν τέρμα εἰς πολλὰ ἔκτροπα, συμβαίνοντα ἐν αὐτῷ, ὧν ἕνεκεν οἱ ἔμποροι τῶν Ἀθηνῶν προτιμῶσι νὰ ἐκτελωνίζωσιν ἐν αὐτῷ τὰ ἐμπορεύματά των ἐπὶ ζημίᾳ τῶν συμφερόντων τοῦ Δημοσίου, τὰ ὁποῖα ἡμεῖς ἠθελήσαμεν νὰ περιφρουρήσωμεν διὰ τοῦ περὶ οὗ ὁ λόγος ὑποβιβασμοῦ.

§25Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Τὰ εἰσοδήματα ὅμως θὰ μεταβαίνωσιν εἰς τὸν Ἔλεγχον, ἐνῷ διὰ τοῦ Τελωνείου Λαυρείου μεταβαίνουσιν εἰς τὸ ταμεῖον.

§26ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Καὶ εἰς τὸν Ἔλεγχον ἂν μεταβαίνωσιν αὐτά, θὰ εἰσέρχωνται ἐπὶ τέλους εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον, τὸ ὁποῖον οὕτω πως θὰ ζημιωθῇ ἀσυγκρίτῳ τῷ λόγῳ ὀλιγώτερα ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ζημιοῦται τώρα. Προκειμένου, Κύριοι, περὶ τοῦ ἑτέρου ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτοῦ, ὁμολογῶ ὅτι ἐθαύμασα τὸ θάρρος, μὲ τὸ ὁποῖον αὑτὸς ἠθέλησε νὰ μὲ κακίσῃ, διότι ἐγὼ δῆθεν ὡς προϊστάμενος τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπερ ἔχει εἰς τὴν διάθεσίν του περὶ τὰ 60.000.000 δραχμῶν, δὲν προέβην εἰς ἀναλόγους οἰκονομίας ἐπὶ τῶν ἐξόδων αὐτοῦ, ἀλλὰ περιωρίσθην εἰς τόσον πενιχρὰς οἰκονομίας. Ἐγώ, Κύριοι, εἰσηγούμενος τὸ πρῶτον τὰ νομοθετικὰ ἡμῶν μέτρα εἰς τὴν Βουλὴν ἐδήλωσα ὅτι ὡς πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον, τὸ ὁποῖον ἔχω τὴν τιμὴν νὰ διευθύνω, δὲν ὑπῆρχεν εὐρὺ στάδιον οἰκονομιῶν. Τὸ ζήτημα τῆς διοικήσεως τοῦ Ὑπουργείου τούτου ἔχει ἀπασχολήσει πάσας τὰς Κυβερνήσεις, ἰδίως δὲ τὴν τοῦ ἀοιδίμου ἐκ Γόρτυνος πολιτευτοῦ, ὅστις, ὁσάκις ἀνελάμβανε τὴν Ἀρχήν, ἐνόει πάντοτε τὰς πρώτας οἰκονομίας νὰ ἐπιφέρῃ εἰς αὐτὸ καὶ εἰς τὰς διαφόρους ὑπηρεσίας του, ὡς εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, εἰς τὸν ἐφοριακόν, εἰς τὸν ταμειακὸν καὶ εἰς τὸν τελωνειακὸν κλάδον. Τώρα ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς, ὅστις ἐπιτηδεύεται καὶ τὸν ποιητήν, χρώμενος ποιητικῇ ἀδείᾳ νομίζει ἴσως ὅτι δυνάμεθα νὰ ἐπιφέρωμεν οἰκονομίας εἰς τὰ τοκοχρεολύσια τοῦ δημοσίου χρέους λέγοντες πρὸς τοὺς ξένους ὁμολογιούχους, ἀντὶ τῶν 33.000.000, τὰ ὁποῖα λαμβάνετε ἕως τώρα, ἀρκεσθῆτε ἐφεξῆς, λόγῳ τῶν ἐθνικῶν μας ἀναγκῶν, εἰς τὴν καταβολὴν 25 ἢ καὶ 20 μόνον ἑκατομμυρίων. Ἴσως νομίζει ὅτι δυνάμεθα νὰ θέσωμεν χεῖρα εἰς τὰς συντάξεις...

§27Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καθόλου.

§28ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. ... καὶ νὰ εἴπωμεν πρὸς τοὺς συνταξιούχους ἐκ τῶν 7.000.000 δραχμῶν, ὅσα λαμβάνετε μέχρι τοῦδε, ἀφήσατε τὰ 2.000.000 ἢ τὰ 3.000.000 ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου. Ἂν νομίζῃ ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ γίνωσι τοιαῦται οἰκονομίαι, ὅτι δὲ ἐγὼ ἀμελείᾳ καὶ ῥαθυμίᾳ χρησάμενος δὲν προέβην εἰς αὐτάς, τότε ἂς μὴ περιορισθῇ εἰς ἁπλᾶς μεμψιμοιρίας μόνον, ἀλλ’ ἂς διατυπώσῃ ἀληθὲς κατηγορητήριον ἐναντίον μου. Κύριοι, ὡς ἐνθυμεῖσθε, ὅτε ἔκαμα τὴν εἰσήγησιν τῶν σχετικῶν νομοθετικῶν μέτρων, δὲν ὡμίλησα μόνον περὶ οἰκονομιῶν, προερχομένων ἐκ καταργήσεως θέσεων, διότι καὶ τότε ἐδήλωσα καὶ χθὲς ἐπανέλαβον ὅτι εἶναι πλάνη μεγάλη νὰ νομίζῃ τις ὅτι δῆθεν ἑκατομμύρια ὅλα κατασπαταλῶνται εἰς διατήρησιν ἀργομίσθων.

§29Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄρα δὲν ὑπάρχουσιν ἀργόμισθοι.

§30ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ὑπῆρξαν καὶ ὑπάρχουσιν ἔτι.

§31Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Διατί δὲν τοὺς παύετε;

§32ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Πόσοι εἶναι αὐτοὶ οἱ ἀργόμισθοι;

§33ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἱκανούς, Κύριοι, ἀργομίσθους ἔπαυσεν ἤδη τὸ προκάτοχον Ὑπουργεῖον ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτοῦ, ἄλλους δ’ ἐπαύσαμεν ἡμεῖς. Πλὴν ὑπολείπονται καὶ ἄλλοι ἀκόμη, τοὺς ὁποίους θ’ ἀπολύσωμεν, ὅταν ψηφισθῶσι τὰ νομοσχέδια, ἅτινα ἔχομεν ὑποβάλει εἰς τὴν Βουλήν. Ἐκ τῶν τοιούτων ὅμως ἀπολύσεων δὲν πρέπει νὰ προσδοκῶμεν οἰκονομίας ἑκατομμυρίων, ὡς φαντάζονταί τινες, ἀλλὰ μόλις ἑκατοστύων χιλιάδων δραχμῶν.

§34Ν. ΓΑΤΣΟΣ. Πρέπει νὰ τὸ δηλώσωσι, διὰ νὰ τὸ μάθῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαός.

§35ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἂς τὸ δηλώσωσιν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἶχον πρὶν ἐναντίαν γνώμην. Ἐγὼ καὶ ὡς ἀντιπολιτευόμενος καὶ ὡς Ὑπουργὸς ἔχω τὴν αὐτὴν πάντοτε γνώμην.

§36Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τότε διατί ὑπέσχεσθε ὡς ἀντιπολιτευόμενος οἰκονομίας πολλῶν ἑκατομμυρίων;

§37ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐγὼ οὐδέποτε ὑπεσχέθην τοιαύτας οἰκονομίας ἐκ μόνης τῆς ἀπολύσεως τῶν ἀργομίσθων. Ὑπεσχέθην οἰκονομίας πολλῶν ἑκατομμυρίων κυρίως διὰ μεταρρυθμίσεως τῆς κειμένης ὀργανικῆς νομοθεσίας. Ἐκ μόνου τοῦ νομοσχεδίου ἡμῶν περὶ δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως ἐλπίζομεν περιορισμὸν τοῦ λανθάνοντος ἐξ αὐτῆς ἐλλείμματος, ὅπερ ἐπιπίπτει τώρα εἰς βάρος τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους, ὑπὲρ τὸ ἑκατομμύριον δραχμῶν. Καὶ δὲν εἶναι αὐτὴ οἰκονομία; Ἑκατομμύρια ὡσαύτως οἰκονομιῶν θὰ προκύψωσιν ἐκ τοῦ νέου λογιστικοῦ ἡμῶν νόμου, ὡς ἐκ τοῦ καθιερωμένου δι’ αὐτοῦ τρόπου μισθώσεως τῶν ἀναγκαίων εἰς τὸ Κράτος ἰδιωτικῶν κτιρίων διὰ δημοπρασίας καὶ προμηθειῶν ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ διὰ διεθνοῦς διαγωνισμοῦ κλπ. Ἑκατομμύρια οἰκονομιῶν ἀναμένομεν ἐκ τῆς ἀναδιοργανώσεως τῶν ὑπηρεσιῶν τῶν ταχυδρομείων καὶ τηλεγραφείων, τῶν δημοσίων ἔργων, τῆς ἀρχαιολογικῆς τοῦ Κράτους ὑπηρεσίας, τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως, ἐκ τῆς συστάσεως τοῦ Γενικοῦ Ἐκκλησιαστικοῦ Ταμείου κλπ. Αὐταὶ εἶναι αἱ μεγάλαι οἰκονομίαι, τὰς ὁποίας ἡμεῖς ἐπηγγέλθημεν ἐν τῇ Ἀντιπολιτεύσει ὄντες καὶ ἐρχόμεθα τώρα νὰ πραγματοποιήσωμεν μέχρι κεραίας καὶ οὐχὶ μόναι αἱ οἰκονομίαι ἐκ τῆς ἀπολύσεως τῶν ἀργομίσθων.

§38Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχασαν αἱ λέξεις τὴν σημασίαν των.

§39ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Δι’ ὑμᾶς βεβαίως. Προκειμένου, Κύριοι, περὶ περιορισμοῦ τοῦ προσωπικοῦ, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, ἐπαναλαμβάνω ὅτι θὰ ἔχωμεν ἐξ αὐτοῦ ἐλάττωσιν δαπανῶν ὑπὲρ τὰς 200.000 δραχμῶν. Τώρα ὁ ἔντιμος Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς, ποιητικῇ ἀδείᾳ χρώμενος, ὑποβιβάζει τὸ ποσὸν τοῦτο εἰς 100.000 δρχ. μόνον· διατί δὲν τὸ ὑποβιβάζει καὶ εἰς 50 χιλιάδας καὶ ὀλιγώτερον; Ἐγὼ ἐδήλωσα ὅτι καὶ μετὰ τὴν ἀφαίρεσιν τῆς περιπλέον δαπάνης διὰ τὴν αὔξησιν τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Τελωνείου Πειραιῶς καὶ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου καὶ πάλιν θὰ ἔχωμεν ἐλάττωσιν δαπάνης ἐξ 136.000 δραχμῶν. Ἀλλ’ ὁ ἔντιμος ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτὴς καὶ τὸ ποσὸν τοῦτο περιορίζει αὐθαιρέτως ὅλως. Ὅταν ὅμως ἀναλογισθῇ τις ὅτι αἱ νέαι δαπάναι διὰ τὸ Τελωνεῖον Πειραιῶς καὶ τὸ Γενικὸν Λογιστήριον εἶναι δαπάναι κατ’ ἐξοχὴν παραγωγικαί, ἐξ ὧν ἀπεκδεχόμεθα βελτίωσιν ἐσόδων ἐξ ἑκατομμυρίων ὅλων, ὡς τοιαῦται δὲ ἐπιβάλλονται αὐταὶ ἀσχέτως ὅλως πρὸς τὰς ὑφ’ ἡμῶν πραγματοποιουμένας οἰκονομίας, θὰ κατανοήσῃ ὁπόσον ἄδικον ἔχει ὁ κ. Βουλευτὴς θέλων νὰ συγχύσῃ οὕτω πως τὰ ἀσύγχυστα. Ἀλλ’ αὐτὸς προβαίνει καὶ ἔτι περαιτέρω καὶ ζητεῖ νὰ μάθῃ ἀπὸ τοῦδε ποίας δαπάνας νέας δημιουργοῦμεν καὶ εἰς τὰ ἄλλα Ὑπουργεῖα, τῶν Ἐσωτερικῶν, τῆς Παιδείας, τῆς Δικαιοσύνης καὶ δὲν ἠξεύρω τίνος ἄλλου ἀκόμη. Ἐάν, Κύριοι, ὁ ἔντιμος Βουλευτὴς θέλῃ νὰ προκαλέσῃ γενικὴν συζήτησιν περὶ τῶν μέτρων τῆς Κυβερνήσεως, δύναται βεβαίως νὰ τὸ κάμῃ, καθ’ ὃ ἔχει δικαίωμα, ἀνὰ πᾶσαν στιγμήν, ἀλλ’ ὀφείλει νὰ τὸ δηλώσῃ σαφῶς καὶ ἀπροκαλύπτως. Ἐὰν ὅμως ἐκ περιεργείας μόνον ἐπιθυμῇ νὰ ἐξακριβώσῃ κατὰ πόσον εἶναι ἀληθεῖς αἱ οἰκονομίαι ἢ ὄχι, πρέπει νὰ ἔχῃ τὴν ὑπομονὴν νὰ ζητῇ τὰς τοιαύτας πληροφορίας, ὅταν συζητῶνται τὰ νομοσχέδια ἢ μᾶλλον ὅταν προσκομίσωμεν τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους εἰς τὴν Βουλήν. Τότε ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ Προϋπολογισμοῦ θὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα οὐ μόνον πᾶσαν πληροφορίαν περὶ οἰκονομιῶν νὰ ζητήσῃ, ἀλλὰ καὶ νὰ καταδείξῃ ἂν ἐν συνόλῳ ἐπέρχονται πράγματι τοιαῦται ἢ ὄχι.

§40Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Εἴχομεν ζητήσει τὴν ἡμέραν, καθ’ ἣν ὑπεβάλετε τὰς οἰκονομίας, νὰ ἐκτυπωθῶσιν οἱ πίνακες, καὶ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς μᾶς εἶπεν, ὅτι ἦτο περιττὸν νὰ τὸ ζητῶμεν, διότι ἐννοεῖται ὅτι θὰ τυπωθῶσι καὶ θὰ διανεμηθῶσι. Καὶ ὅμως παρῆλθον 20 ἡμέραι, καὶ δὲν ἐτυπώθησαν ἔτι.

§41ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐγὼ ὅμως νομίζω ὅτι ἐπὶ τῇ βάσει τῶν νομοσχεδίων, τῶν ἑκάστοτε συζητουμένων ἐν τῇ Βουλῇ, θὰ ἦτο εἰς θέσιν νὰ κρίνῃ αὕτη, ἂν ἐπέρχονται οἰκονομίαι ἢ ὄχι. Εἰς ἓν ἕκαστον τῶν νομοσχεδίων προτάσσεται αἰτιολογικὴ ἔκθεσις, ἐν ᾗ γίνεται λόγος καὶ περὶ τῶν οἰκονομιῶν τῶν ἐπερχομένων δι’ αὐτοῦ. Ἔπειτα καὶ ἄλλα τοιαῦτα νομοσχέδια θὰ ὑποβληθῶσιν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ταῦτα δὲ καὶ τὰ ἤδη ὑποβεβλημένα ἐξ αὐτῶν συζητούμενα θὰ ὑποστῶσι διαφόρους τροποποιήσεις. Διὰ τοῦτο ἐγὼ τοὐλάχιστον εἶμαι τῆς γνώμης ὅτι, ὅταν αὐτὰ ὅλα ψηφισθῶσι καὶ γίνωσι νόμοι τοῦ Κράτους, τότε καὶ μόνον θὰ ὦμεν εἰς θέσιν νὰ γινώσκωμεν ἀσφαλῶς πόσαι ὑφιστάμεναι δαπάναι καταργοῦνται ἢ περιορίζονται, πόσαι δὲ νέαι τοιαῦται δημιουργοῦνται. Ἕως τότε ἂς ἔχῃ ὑπομονήν, παρακαλῶ, καὶ ὁ κ. Βουλευτὴς Νάξου. Ὁ κ. ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτὴς ἔκαμε παρέκβασιν εἰς τὰ διάφορα Ὑπουργεῖα κινῶν ἐπὶ τούτῳ τὸν θαυμασμὸν τῶν παρακαθημένων αὐτῷ, ἰσχυρίσθη δὲ ὡς ἀπὸ τρίποδος, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπέλθωσιν οἰκονομίαι εἰς αὐτά. Ἐγὼ ὅμως ὑπέδειξα ἤδη ὁπόσαι καὶ ὁποῖαι οἰκονομίαι θὰ ἐπέλθωσι διὰ τῶν διαφόρων ἡμῶν νομοσχεδίων, ἔπραξα δὲ τοῦτο οὐχὶ ἀερολογῶν, ἀλλὰ στηριζόμενος εἰς αὐτὰ τὰ πράγματα. Πολλάκις, Κύριοι, ἐδήλωσα πρὸς ὑμᾶς ὅτι αἱ οἰκονομίαι ἡμῶν δὲν συνίστανται μόνον εἰς τὴν κατάργησιν θέσεων καὶ τὴν ἀπόλυσιν ὑπαλλήλων. Αἱ μεγάλαι ἡμῶν οἰκονομίαι ἀναφέρονται κυρίως εἰς τὰ διάφορα ῥιζικὰ μέτρα, ἅτινα λαμβάνομεν διὰ τὴν ἀναδιοργάνωσιν πολλῶν ὑπηρεσιῶν καὶ εἰς διαφόρους οἰκονομικοὺς συνδυασμούς, ὧν εἷς εἶναι καὶ ὁ ἀναφερόμενος εἰς τὴν ἀρχαιολογικὴν ὑπηρεσίαν, περὶ τοῦ ὁποίου εἶμαι ἠναγκασμένος τώρα νὰ κάμω ἰδιαιτέρως λόγον προκληθεὶς εἰς τοῦτο ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ. Τὴν σήμερον, Κύριοι, διαθέτει τὸ Δημόσιον ἐκ τοῦ λαχείου τοῦ Στόλου καὶ τῶν Ἀρχαιοτήτων, ἐκ χρήματος, τὸ ὁποῖον προέρχεται ἐκ φορολογίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, 300.000 ὑπὲρ τῆς Ἀρχαιολογικῆς ἑταιρείας. Πάλαι ποτὲ ἡ Ἀρχαιολογικὴ ἑταιρεία ἐκ τοῦ λαχείου της εἰσέπραττε μόνον 200.000 δραχμῶν, ἡ δὲ δαπάνη τοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς ἀρχαιολογικῆς ὑπηρεσίας μόλις καὶ μετὰ βίας ἀνήρχετο εἰς 70.000 δραχμῶν. Ἡμεῖς τώρα ἐσκέφθημεν ὅτι δίκαιον εἶναι τὸ Δημόσιον νὰ μὴ δαπανᾷ ὑπὲρ αὐτῆς πέρα τῶν 100.000 δραχμῶν. Ἐὰν λοιπὸν ἐκ τοῦ ποσοῦ, τὸ ὁποῖον διατίθεται ὑπὲρ τῆς Ἀρχαιολογικῆς ἑταιρείας, κρατηθῶσιν αἱ 100.000 ὑπὲρ τῆς ἀρχαιολογικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Κράτους, αἱ ὑπόλοιποι 200.000 δραχμαὶ θὰ ἤρκουν, ὡς πρίν, καὶ τώρα, ἵνα ἐξακολουθήσῃ τὰς ἐργασίας της ἡ Ἀρχαιολογικὴ ἑταιρεία ἄνευ ζημίας ἀξίας λόγου. Τὸ πολὺ πολὺ δυνατὸν νὰ περιορισθῶσι κατά τι αἱ ἀρχαιολογικαὶ ἀνασκαφαί, νὰ μὴ γίνωσι δὲ ἀμέσως πολλαὶ ἀπαλλοτριώσεις ἰδιοκτήτων γαιῶν χάριν αὐτῶν. Ἀλλὰ μὲ τὰς 300.000, αἱ ὁποῖαι χορηγοῦνται τὴν σήμερον εἰς τὴν Ἀρχαιολογικὴν ἑταιρείαν ἐκ τοῦ λαχείου, θὰ καλύψωμεν τὰς ἀνάγκας καὶ αὐτῆς καὶ τῆς ἀρχαιολογικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Κράτους, οὕτω δὲ ἀντὶ τῶν 300 χιλιάδων δραχμῶν, ὅσας διεθέσαμεν διὰ τὸ ἔτος 1909 ὑπὲρ τῆς Ἀρχαιολογικῆς ἑταιρείας, καὶ τῶν 420.000 δραχμῶν, ὅσαι ἀνεγράφησαν ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ τοῦ Κράτους διὰ τὸ αὐτὸ ἔτος χάριν τῆς ἀρχαιολογικῆς του ὑπηρεσίας, ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ θὰ ἀναγραφῶσιν 100 χιλιάδες διὰ ταύτην ἐκ τοῦ λαχείου καὶ αἱ ὑπόλοιποι 200 χιλιάδες τούτου θὰ χορηγηθῶσιν εἰς τὴν Ἀρχαιολογικὴν ἑταιρείαν. Οὕτω διὰ τὸ προσεχὲς ἔτος δὲν θὰ ἐπαναληφθῇ ἡ διὰ τὸ 1909 ἀναγραφεῖσα δαπάνη τῶν 420 χιλιάδων δραχμῶν διὰ τὴν ἀρχαιολογικὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Κράτους. Τώρα ὁ ἔντιμος Βουλευτὴς Ἀττικῆς εἶναι ἐλεύθερος τὸν τοιοῦτον συνδυασμὸν νὰ μὴ θεωρῇ μήτε οἰκονομίαν μήτε ἐλάττωσιν δαπανῶν τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους, νὰ θαυμάζηται δὲ ὑπὸ τῶν παρακαθημένων αὐτῷ διὰ τὸν τοιοῦτον ἰσχυρισμόν του. Ἀλλ’ ἂς περιμένῃ τοὐλάχιστον νὰ ὑποβάλωμεν εἰς τὴν Βουλὴν τὰ νομοσχέδια περὶ ἀρχαιολογικῆς ὑπηρεσίας καὶ περὶ Ἀρχαιολογικῆς ἑταιρείας, καὶ τότε, ἂς μὴ προβάλῃ μόνον, ἀλλὰ καὶ ἂς ἀποδείξῃ, τὸν τοιοῦτον ἰσχυρισμόν του. Ἄλλως προκαλῶν ἀκαίρως τοιαύτας συζητήσεις οὐδὲν ἄλλο ἀποδεικνύει ἢ ὅτι διαφλέγεται ὑπὸ τοῦ ζήλου τοῦ ν’ ἀντιδράσῃ πρὸς τὰ οἰκονομικὰ ἡμῶν μέτρα.

§42Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πρᾶγμα ἀπηγορευμένον, καὶ διὰ τοῦτο σιωπῶ.

§43ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον εἶναι δικαίωμά σας, ἀλλὰ καὶ δικαίωμά μας εἶναι νὰ ὑποδείξωμεν εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι τὰ ζητήματα πρέπει νὰ συζητῶνται μὲ τὴν σειράν των. Καὶ σειρὰν ἔχουσι τώρα οὐχὶ τὰ μὴ ὑποβληθέντα ἀκόμη νομοσχέδια περὶ ἀρχαιολογικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Κράτους καὶ Ἀρχαιολογικῆς ἑταιρείας, ἀλλὰ τὸ περὶ καταργήσεως καὶ συστάσεως θέσεων τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπηρεσιῶν. Ὁ κ. Βουλευτὴς Ἀττικῆς ἐδικαιοῦτο κάλλιστα νὰ ζητήσῃ καὶ ἐζήτησε νὰ καταδείξω ἐγὼ ὁποῖα οἰκονομικὰ ἀποτελέσματα ἐπέρχονται δι’ αὐτοῦ. Διὰ τοῦ πίνακος, τὸν ὁποῖον ὑπέβαλον σήμερον, καταδεικνύω ὅτι διὰ τοῦ περὶ οὗ ὁ λόγος νομοσχεδίου ἐπέρχεται ἐλάττωσις δαπανῶν κατὰ 200.000 δραχ. περίπου.

§44Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ὁ πίναξ νὰ τυπωθῇ.

§45Ν. ΓΑΤΣΟΣ. Ἐγὼ ἤθελον νὰ σᾶς δώσω μίαν ἐξήγησιν. Ἐζήτησα τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, ἀλλά, ὅτε εἶδον ὅτι ἐγεννήθη τὸ ζήτημα τοῦτο, ἐζήτησα τὸν λόγον σχετικῶς πρὸς τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ λαμβάνω τὴν τιμὴν ν’ ἀπευθυνθῶ πρὸς τοὺς ἀξιοτίμους Ὑπουργοὺς πάντας, ἀλλ’ ἰδιαίτατα πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, τὸν ἐγγύτερον κείμενον πρὸς τὰ τοῦ Προϋπολογισμοῦ, ἵνα τὸν παρακαλέσω νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν περὶ τοῦ ἀκολούθου ζητήματος. Δὲν πρέπει, κύριε Πρόεδρε καὶ κύριοι Βουλευταί, ν’ ἀρνώμεθα ὅτι ὁλόκληρος ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ὁ ἐλεύθερος καὶ ὁ δοῦλος ἐσχημάτισεν ἀκράδαντον πεποίθησιν καὶ ἕνεκα τῶν γραφομένων εἰς τὰς ἐφημερίδας ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐξετάσεως τοῦ ζητήματος καὶ ἕνεκα τῶν λεγομένων δυστυχῶς ὑπὸ πολιτευομένων προσώπων ὅτι ἡμεῖς κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη ἐν τῇ Βουλῇ οὐδὲν ἄλλο ἐπράξαμεν παρὰ νὰ σπαταλῶμεν τὸ δημόσιον χρῆμα εἰς συντήρησιν ἀργομίσθων. Τοῦτο εἶναι μία ἐκ τῶν κυριωτέρων αἰτιῶν τῆς ψυχικῆς δυσφορίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, διότι βεβαίως λαός, παρὰ τοῦ ὁποίου ζητοῦμεν νὰ καταβάλῃ ἑκατομμύρια, δυσαρεστεῖται, δυσανασχετεῖ, ἐξεγείρεται καὶ φθάνει ἀκόμη εἰς τὰ ἔκτροπα, ὅταν βλέπῃ ὅτι τὰ ἑκατομμύρια ταῦτα δαπανῶνται εἰς ἀργομίσθους. Πρὶν ζητήσωμεν παρὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ οἱανδήποτε εἰσφοράν, ἔχομεν τὴν ὑποχρέωσιν πάντες, καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ἡμεῖς οἱ Βουλευταί, ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσωμεν, ἵνα δημοσιευθῇ ἐπίσημος κατάλογος τῶν ἀργομίσθων, οἱ ὁποῖοι ὑπάρχουσιν εἰς ὅλα τὰ Ὑπουργεῖα, ὡς ἐπίσης καὶ τῶν ἀργομίσθων, τοὺς ὁποίους ἔπαυσαν οἱ κύριοι Ὑπουργοὶ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως, ἀφ’ ἧς ἀνῆλθον εἰς τὴν Ἀρχήν, διότι μεταξὺ τῶν ἄλλων πολιτευομένων καὶ ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἰς συνέντευξιν, τὴν ὁποίαν ἔδωκε πρὸ δύο μηνῶν, ἂν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, εἰς τὴν ἐφημερίδα «Ἀθῆναι» διετείνετο, ἔλεξεν, ἐβροντοφώνησεν ὅτι ὑπάρχουσι χιλιάδες ἀργομίσθων, οἱ ὁποῖοι δίκην παρασίτων τρώγουσι τὸ δημόσιον χρῆμα.

§46ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Αὐτὸ δὲν εἶναι ἀληθὲς καὶ παρακαλῶ νὰ μοὶ τὸ ἀποδείξητε. Οὐδέποτε ἰσχυρίσθην τοιοῦτόν τι καὶ παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, ν’ ἀνακαλέσῃ τοῦτο ὁ κ. Βουλευτής.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Βουλευτὴς εἶπεν ὅτι τὸ ἀνέγραψεν ἡ ἐφημερίς.

§48Ν. ΓΑΤΣΟΣ. Τὸ ζήτημα, κύριε Πρόεδρε, ἂν τὸ εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν θὰ τὸ θεωρήσω ζήτημα ἐπιμονῆς, διότι δὲν θὰ ἦτο παράδοξον καὶ ἂν δὲν ἐνθυμοῦμαι καλῶς, ἂν τὸ εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἢ ἄλλος τις τῶν συναδέλφων του. Διὰ τοῦτο πρέπει ἀπὸ τῆς στιγμῆς ταύτης ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος διαμαρτύρεται ὅτι δὲν τὸ εἶπε, νὰ μὴ ἀργήσῃ καὶ ἐντὸς 2 ἢ 3 ἡμερῶν νὰ φέρῃ ἐνώπιον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ κατάλογον τῶν ἀργομίσθων ὡς καὶ κατάλογον τῶν ἀργομίσθων, τοὺς ὁποίους ἔπαυσεν ἡ Κυβέρνησις ἐξ ὅλων τῶν Ὑπουργείων, διὰ νὰ καθησυχάσῃ ἡ κοινὴ συνείδησις.

§49Μ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Καὶ εἰδικῶς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν.

§50ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Πολλάκις, Κύριοι, ἔκαμα τὴν δήλωσιν περὶ ἀργομίσθων.

§51Ν. ΓΑΤΣΟΣ. Δυνατά, κύριε Ὑπουργέ, νὰ τὸ ἀκούσῃ ἡ δημοσιογραφία, διότι αὐτὸ θίγει τὴν τιμὴν τῆς Βουλῆς ὁλοκλήρου.

§52ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (ἀπὸ τοῦ βήματος). Κύριοι, πολλάκις ἔλαβον ἀφορμὴν νὰ δηλώσω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου καὶ ὡς Βουλευτὴς καὶ ὡς Ὑπουργὸς ὅτι τὸ νὰ νομίζῃ τις, ὅτι ἔχομεν ἀργομίσθους ἀπορροφῶντας ἑκατομμύρια κατ’ ἔτος, εἶναι καθαρὸς μῦθος.

§53Ν. ΓΑΤΣΟΣ. Ὡραῖα, εὖγε!

§54ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον ἰσχυρίσθην καὶ ὡς ἀντιπολιτευόμενος, ἐπανέλαβον δὲ καὶ ὡς Ὑπουργός, εἶναι ὅτι ἔχομεν πολλὰς θέσεις περιττὰς ἢ μὴ ἀπολύτως ἀναγκαίας.

§55Ν. ΓΑΤΣΟΣ. Ἄλλο ζήτημα.

§56Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ὀργανικὰς θέσεις;

§57ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ὀργανικάς.

§58Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Αὐτὸ μάλιστα.

§59ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Τὰς ὁποίας θέσεις ἔπρεπε νὰ καταργήσωμεν ἢ νὰ συγχωνεύσωμεν διὰ νόμων. Πρὸς τὸν σκοπὸν δὲ τοῦτον ὑπεβάλομεν καὶ θὰ ὑποβάλωμεν ἔτι εἰς τὴν Βουλὴν σωρείαν νομοσχεδίων, ἐκ τῶν ὁποίων δύναται νὰ πληροφορηθῇ ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς Βόλου ποίας θέσεις θεωροῦμεν περιττὰς ἢ μὴ ἀπολύτως ἀναγκαίας, ἀλλὰ τὰς ὁποίας πάντοτε μέν, μάλιστα δὲ ὑπὸ τὰς σημερινὰς οἰκονομικὰς δυσχερείας ἐπιβάλλεται εἰς ἡμᾶς νὰ καταργήσωμεν.

§60ΑΝΤ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Ἀφ’ ἑτέρου δημιουργεῖτε θέσεις νέας.

§61ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Καταργοῦμεν θέσεις περιττὰς καὶ δημιουργοῦμεν θέσεις ἀπολύτως ἀναγκαίας. Καταργοῦμεν αἴφνης τριακοσίας θέσεις περιττὰς καὶ δημιουργοῦμεν 80 ἢ 100 ἀπολύτως ἀναγκαίας. Ἀλλὰ περὶ τούτων δύναται νὰ γίνῃ ὁ προσήκων λόγος, ὅταν ἔλθωσιν εἰς συζήτησιν τὰ διάφορα νομοσχέδια. Τὸ γε νῦν ἔχον δηλῶ ὅτι ἡμεῖς ἔχομεν τὴν πεποίθησιν ὅτι διὰ τῶν καταργουμένων θέσεων ὄχι μόνον δὲν παραβλάπτομεν τὰς διαφόρους ὑπηρεσίας, ἀλλὰ καὶ βελτιοῦμεν καὶ ἀνυψοῦμεν αὐτάς.

§62Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Μὲ προέλαβεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Βόλου συνάδελφος ζητήσας παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως προσαγάγῃ εἰς τὴν Βουλὴν πίνακα ἐμφαίνοντα τοὺς ἀπολυθέντας ἀργομίσθους καὶ τὴν ἐκ τούτων γιγνομένην εἰς τὸ Δημόσιον ζημίαν, διότι ἀπὸ σκοποῦ διεσπάρη καὶ ἐπιστεύθη ἀνὰ τὸ Ἑλληνικὸν ὅτι 25 ὅλα ἑκατομμύρια ἐτησίως σπαταλῶνται ἐκ τοῦ δημοσίου Προϋπολογισμοῦ ὑπὸ τῶν πολιτευομένων πρὸς συντήρησιν τῆς ἐπιρροῆς των. Εἶναι λοιπὸν ἀνάγκη, ὅπως προσαχθῇ ὁ ζητηθεὶς πίναξ, ἵνα παύσωσι τὰ τερατώδη ψευδολογήματα, ἅτινα καταρρίπτουσι τὴν ἀξιοπρέπειαν τῆς Βουλῆς. Μετὰ τοῦτο εἰσέρχομαι εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ περὶ Τελωνείων νομοσχεδίου καὶ δίδω γνώμην εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅστις πρὸ μιᾶς στιγμῆς ἀπὸ τοῦ βήματος ἐκείνου μᾶς ἔλεγεν, ὅτι προβαίνει εἰς τὴν αὔξησιν τῶν τελωνειακῶν ὑπαλλήλων καὶ τὸν ὑποβιβασμὸν τῶν Τελωνείων, διότι τὰ εἰς αὐτὰ τελωνιζόμενα ἐμπορεύματα μεγάλην ἀποφέρουσι ζημίαν εἰς τὸ Δημόσιον ὡς ἐκ τῆς μεγίστης καταχρήσεως, ἥτις ἀπὸ μέρους τῶν ὑπαλλήλων καὶ τῶν ἐμπόρων γίνεται εἰς τὸ Δημόσιον.

§63ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐγὼ δὲν εἶπον τοῦτο· δὲν ὕβρισα τοὺς ὑπαλλήλους κλέπτας.

§64Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Βεβαίως αὐτὸ εἴπετε, διότι τὰ ἐμπορεύματα δὲν εἶναι πτερωτὰ νὰ εἰσέρχωνται εἰς τὰ καταστήματα, ἀλλὰ μεταφέρονται διὰ τῶν Τελωνείων· ἑπομένως ἐκ συνεννοήσεως οἱ ὑπάλληλοι μετὰ τῶν ἐμπόρων θὰ καταχρασθῶσι τὸ δημόσιον χρῆμα. Ἀντὶ λοιπὸν νὰ προσθέσητε ὑπαλλήλους καὶ νὰ συγκεντρώσητε ὅλον τὸ ἐμπόριον εἰς τὸ Τελωνεῖον Πειραιῶς, καλλίτερον θὰ ἦτο νὰ καταργήσητε τὸ σῶμα τῶν οἰκονομικῶν ἐπιθεωρητῶν καὶ νὰ ἀναθέσητε τὴν ἐποπτείαν τῶν Τελωνείων εἰς τὴν Δικαιοσύνην. Ἔχομεν δὲ δύο παραδείγματα· πρῶτον ὅτι τὰς μεγάλας καταχρήσεις τοῦ Τελωνείου Πειραιῶς δὲν ἔφερεν εἰς φῶς ἡ διοικητικὴ τῶν ἐπιθεωρητῶν ἀνάκρισις, ἀλλ’ ἡ δικαστική· δεύτερον τοῦ Τελωνείου τῆς ἐπαρχίας, ἣν ἐπὶ εἰκοσιπενταετίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀντιπροσωπεύω ἀπὸ τῆς συστάσεώς του μέχρι τοῦ 1901, οὐδέποτε ὑπερτέρησαν αἱ εἰσπράξεις του τὰς 114 χιλιάδας δραχμῶν ἐτησίως, μολονότι τῆς εὐπόρου καὶ μεγάλης ἐπαρχίας Λακεδαίμονος τὰ ἐμπορεύματα εἰσήγοντο διὰ Γυθείου, διότι δὲν ὑπῆρχεν ὁ σιδηρόδρομος Ἀθηνῶν–Τριπόλεως, ἐνῷ μετὰ τὴν κατασκευὴν τούτου ἔπαυσαν, ἐν τούτοις ἀπὸ τοῦ 1901 καὶ ἐντεῦθεν, ὅτε ἱδρύθη Πρωτοδικεῖον ἐν Γυθείῳ, αἱ εἰσπράξεις τοῦ Τελωνείου ἐτριπλασιάσθησαν, δηλαδὴ ἀπὸ 114 χιλ. δραχ. ἐτησίως ἀνῆλθον εἰς 330–340 χιλ., ἐπὶ πλέον δὲ αἱ εἰσπράξεις τοῦ καπνεργοστασίου ἀπὸ 220 χιλ. δραχ., ἃς εἰσέπραττε τοῦτο μέχρι τοῦ 1900, ἀνῆλθον εἰς 440 χιλ. κατ’ ἔτος, ἐκτὸς τοῦ φόρου τῶν οἰκοδομῶν καὶ ἐπιτηδευμάτων, ὁ ὁποῖος ἀπὸ 10 χιλ. δραχ. ἐτησίως ἀνῆλθεν εἰς 55 χιλ. Ἑπομένως ἔχομεν αὔξησιν 500 χιλ. δραχ. καὶ προκαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ διαψεύσῃ διὰ τῆς ὑπηρεσίας του ταῦτα, ἂν δὲν εἶναι ἀληθῆ. Ὅλα λοιπὸν τὰ ἀνωτέρω, Κύριοι, μαρτυροῦσιν ὅτι ἡ αὔξησις τῶν ὑπαλλήλων δὲν θὰ σταματήσῃ τὰς καταχρήσεις· διὰ τοῦτο ἐπιμένω νὰ ἀνατεθῇ ἡ ἐποπτεία εἰς τακτικοὺς πρὸς τοῦτο ἐντεταλμένους δικαστικούς, καὶ ἔστε βέβαιοι ὅτι δεκάδα ἑκατομμυρίων θέλομεν ἔχει αὔξησιν ἐκ τῶν τελωνειακῶν προσόδων, ἥτις κατὰ μέγα μέρος θέλει συντελέσει εἰς τὴν ἐπίλυσιν τοῦ οἰκονομικοῦ προβλήματος.

§65ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὡς πρὸς τὴν ἐπέμβασιν τῆς δικαιοσύνης εἰς διαφόρους τελωνειακὰς καταχρήσεις οὐδὲν ἔχω ν’ ἀντείπω. Ἐπιθυμῶ ὅμως νὰ ἐπανορθώσω ἀνακρίβειάν τινα τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, ὅστις μὲ παρεξήγησε νομίσας ὅτι ἐγὼ ὅλας τὰς καταχρήσεις, τὰς γινομένας ἐν τοῖς Τελωνείοις, ἀπέδωκα ἀποκλειστικῶς εἰς τὸ προσωπικὸν αὐτῶν καὶ ὅτι μάλιστα παρέστησα τοῦτο ὡς συνεννοούμενον μετὰ τῶν ἐμπόρων πρὸς τὸν τοιοῦτον σκοπόν. Ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν πάντων ὑμῶν ὅτι ἐγὼ τοιοῦτόν τι δὲν εἶπον.

§66Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Εἴπετε ὅτι διασπαθῶνται, ὅτι κλέπτονται τὰ δημόσια χρήματα εἰς τὰ Τελωνεῖα. Διὰ νὰ κλέπτωνται, θὰ γίνεται αὐτὴ ἡ συνεννόησις· δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμωσι πτερά.

§67ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐγὼ ἰσχυρίσθην μόνον ὅτι καταχρήσεις γίνονται ἐν τοῖς Τελωνείοις, διότι τὸ ὑπάρχον προσωπικὸν δὲν ἐπαρκεῖ νὰ προλαμβάνῃ αὐτάς.

§68Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Σφάλλεσθε πολύ.

§69ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Τὸν ἰσχυρισμὸν δ’ ἐκεῖνον προέβαλον, ἵνα δικαιολογήσω τὴν ὑποβολὴν τοῦ νομοσχεδίου, δι’ οὗ προτείνεται ἡ αὔξησις τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Τελωνείου Πειραιῶς.

§70Ν. ΓΑΤΣΟΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§71ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου μου, Κύριοι, οὐδὲν ἕτερον ἐπεδίωξα ἢ ἀκριβῶς ἐκεῖνο, εἰς τὸ ὁποῖον κατέληξεν ὁ κ. Βουλευτής, δηλ. ἠθέλησα νὰ ἐξασφαλίσω τὴν ἀληθῆ ἀλευροβιομηχανίαν, ἥτις εἶναι εἰς θέσιν πράγματι νὰ παράγῃ καὶ ἀποστέλλῃ εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν καθαρὰ ἄλευρα μὲ τὰ ἀνεγνωρισμένα πίτυρα 18–20%. Ἡ τοιαύτη βιομηχανία ἐξυπηρετεῖ βεβαίως τὸν τόπον. Ἀλλά, ἐνῷ ἐφρόντισα νὰ ἐξασφαλίσω τὴν τοιαύτην βιομηχανίαν, συγχρόνως λαμβάνω πρόνοιαν καὶ περὶ καταπολεμήσεως τῶν μέχρι τοῦδε καταχρήσεων, αἱ ὁποῖαι διαπράττονται ὑπὸ τὸ πρόσχημα αὐτῆς ἐπὶ ζημίᾳ τοῦ Κράτους. Ἀλλ’ ἀκριβῶς ἐπειδὴ πρόκειται περὶ ἑνὸς κλάδου τῆς ἐγχωρίου ἡμῶν βιομηχανίας πολλοῦ λόγου ἀξίου δὲν ἐπιτρέπεται, νομίζω, εἰς τὴν Βουλὴν ἐν βρασμῷ ψυχικῆς ὁρμῆς νὰ ἀποφασίσῃ. Ἐγὼ ἐθεώρησα καλόν, ὄχι μόνον διότι ἐζητήθη ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου κ. Βουλευτοῦ ἐξ Ἀττικῆς, ἀλλὰ καὶ αὐτεπαγγέλτως νὰ συγκεντρώσω ὅλας τὰς σχετικὰς πληροφορίας καὶ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλήν, ἐλπίζω δ’ ἐντὸς δύο ἢ τριῶν ἡμερῶν νὰ προσαχθῶσιν αἱ πληροφορίαι αὗται. Τότε δυνάμεθα νὰ συζητήσωμεν ὁμοῦ καὶ τὸ νομοσχέδιόν μου καὶ τὴν πρότασιν νόμου τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἔχοντες πρὸ ὀφθαλμῶν ὅλα τὰ ἀναγκαῖα στοιχεῖα πρὸς μόρφωσιν ἀσφαλοῦς γνώμης. Πρέπει ὁπωσδήποτε νὰ προσέξωμεν μήπως πάθωμεν τὸ τῆς Ἰταλικῆς παροιμίας, μήπως δηλαδὴ μὲ τὸ ὕδωρ τοῦ λουτροῦ χύσωμεν καὶ τὸ λουσθὲν ἐν αὐτῷ παιδίον. Ἐγὼ δὲν ἀποκρύπτω ὅτι πρῶτος καὶ κύριος σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου μου εἶναι νὰ προστατεύσωμεν τὰ συμφέροντα τοῦ Δημοσίου, ἀλλὰ χωρὶς νὰ καταστρέψωμεν μίαν βιομηχανίαν, ἡ ὁποία ἔχει ἱκανὴν ἐπίδοσιν παρ’ ἡμῖν.

§72Ν. ΓΑΤΣΟΣ. Μετὰ πόσας ἡμέρας;

§73ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐγὼ ἐνδιαφέρομαι ἴσως περισσότερον ἀπὸ ὑμᾶς διὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, διότι πρόκειται νὰ ἐξασφαλίσω ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου ἐπέκεινα τοῦ ἑκατομμυρίου κατ’ ἔτος. Μέχρι τῆς Δευτέρας ἢ Τρίτης τὸ πολὺ ἐλπίζω νὰ συγκεντρωθῶσι καὶ ὑποβληθῶσιν εἰς τὴν Βουλὴν ὅλαι αἱ σχετικαὶ πληροφορίαι. Τότε λοιπὸν ἔχοντες ὑπ’ ὄψει καὶ τὸ ἰδικόν μου νομοσχέδιον καὶ τὴν ὑμετέραν πρότασιν νόμου θὰ ἀποφασίσωμεν. Βεβαίως ζήτημα ἐμπιστοσύνης δὲν θὰ θέσω ἐγὼ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου μου, θὰ κηρυχθῶ δὲ πρῶτος ὑπὲρ τῆς προτάσεώς σας, ἂν πεισθῶ ἐκ τῆς συζητήσεως ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ λυσιτελεστέρα.

§74Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Εὐχαριστῶ πολὺ τὸν κ. Ὑπουργόν, διότι θὰ φέρῃ τὰς πληροφορίας, ἃς ἐζήτησα. Ἔλαβον τὸν λόγον, διότι πρῶτον ἐπεθύμουν ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν νὰ σᾶς παρακαλέσω, ὅπως τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον εἶχε συζητηθῆ πέρυσι περὶ τῶν δημοδιδασκάλων ἐκ Βουλγαρίας, ἀναγραφῇ εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ τὸ ὑπογράψητε καὶ νὰ ἀναγραφῇ.

§76Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Δύο λέξεις ἤθελον νὰ προσθέσω ἐπὶ ἄλλου ζητήματος. Ἐπειδὴ δὲν εἶναι πιθανὸν νὰ ἔλθῃ σήμερον ὑπὸ συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ φορολογίας τοῦ εἰσοδήματος, συνιστῶ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τὴν ἑξῆς παρατήρησιν. Ἐν τῷ νομοσχεδίῳ ἀναφέρεται ὅτι ὁ ὑπάλληλος, ὁ ὁποῖος θέλει φροντίσει νὰ παραλάβῃ τὰς δηλώσεις καὶ νὰ ἀποφανθῇ περὶ αὐτῶν, εἶναι ὁ οἰκονομικὸς ἔφορος· ἀλλ’ ὑπάρχει καὶ μέρος τοῦ Κράτους, ὅπου ἔφοροι δὲν ὑπάρχουσι, καὶ τοιοῦτον μέρος γνωρίζομεν ὅτι εἶναι αἱ Ἰόνιοι νῆσοι. Καὶ ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργόν: Τί θὰ γίνηται εἰς τὸ μέρος τοῦτο τοῦ Κράτους; Εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι πρέπει νὰ ληφθῇ πρόνοια. Τοῦτο ἐνόμισα ὅτι εἶχον καθῆκον νὰ εἴπω σήμερον, ἵνα ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐν προσεχεῖ συνεδριάσει φέρῃ διόρθωσιν.

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ζητεῖ ἕτερός τις τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως;

§78Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Θὰ παρατηρήσω ὅτι ὅλον αὐτό, τὸ ὁποῖον ἔγινεν εἰς τὴν σημερινὴν συνεδρίασιν, ὡς καὶ εἰς ἄλλας, ὀφείλεται εἰς μέτρον, τὸ ὁποῖον ἔλαβε τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς, χωρὶς νὰ ἔχῃ δικαίωμα, διότι ὁ Κανονισμός, ἀφοῦ οὕτως ἐψηφίσθη, ἔπρεπε νὰ ἐφαρμοσθῇ ἀπὸ τῆς ἡμέρας, ἀπὸ τῆς ὁποίας τὰ Πρακτικὰ ἐπεκυρώθησαν. Ἐπράξατε κάτι τι, τὸ ὁποῖον ἦτο παρὰ τὸν Κανονισμὸν τῆς Βουλῆς.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ τυπωθῇ καὶ τότε θὰ τὸν ἐφαρμόσω. Ἀπὸ τὴν Δευτέραν θὰ ἐφαρμοσθῇ.

§80Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Ὁ Κανονισμός, ἅμα ὡς ἐπεκυρώθησαν τὰ Πρακτικά, ἔπρεπε νὰ τεθῇ ἐν ἰσχύϊ ἀμέσως, δὲν ἦτο δὲ ὀρθὸν νὰ ἀναβάλητε τὴν ἰσχὺν αὐτοῦ μέχρι τῆς μεθεπομένης Δευτέρας.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατ’ ἀνάγκην τὸ ἔκαμον, διότι ἔπρεπε καὶ ἐγὼ νὰ τὸ μελετήσω. Βεβαίως ὁμολογῶ ὅτι αὐτό, τὸ ὁποῖον ἐγένετο, δὲν ἦτο κανονικόν. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν Αʹ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῶν πιστώσεων ἐπὶ τοῦ γενικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Κράτους τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1909 ἐκ δραχ. 3.532.698». (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχήν, ὡς καὶ τὸ ἄρθρον μόνον καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου, ἄνευ ἀντιρρήσεως). Βʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ χορηγίας ἐκτάκτου πιστώσεως δραχ. χιλίων (ἀριθ. 1000) ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1909». (Γίνεται ὡσαύτως δεκτὸν κατ’ ἀρχήν, ὡς καὶ τὸ ἄρθρον μόνον καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου, ἄνευ ἀντιρρήσεως). Γʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Τελωνείου Πειραιῶς καὶ ὀργανώσεως τῆς ὑπηρεσίας αὐτοῦ». (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ νομοσχέδιον εἰς γʹ συζήτησιν).

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀ. Πονηρόπουλος ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τῶν ἄρθρων 32 καὶ 33 τοῦ ὀργανισμοῦ τῶν Δικαστηρίων καὶ τοῦ ἄρθρου 363 τῆς Ποιν. Δικονομίας». Ὁ κ. Μ. Στεφανίδης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συστάσεως παραρτημάτων τοῦ χημικοῦ Ἐργαστηρίου τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν». (Ὅρα Παράρτημα Ἐφημ. Συζητήσεων τῆς Βουλῆς, ἀριθ. 121 καὶ 122). Γʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ καταργήσεως, περιορισμοῦ καὶ συστάσεως θέσεων τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπηρεσιῶν». (Γίνεται κατ’ ἀρχὴν δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον). Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται).

§83ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Εἰς τὸ ἄρθρον 1, τὸ ὁποῖον ἀναγράφει τὸ προσωπικὸν τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου, παρελείφθη ἐκ παραδρομῆς ὁ ἰδιαίτερος γραμματεὺς τοῦ Ὑπουργοῦ, περὶ οὗ γίνεται ἤδη λόγος ἐν τῷ ψηφισθέντι ἤδη νόμῳ περὶ προσόντων καὶ μονιμότητος τῶν ὑπαλλήλων.

§84Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Τί εἶναι αὐτὸς ὁ ἰδιαίτερος γραμματεὺς τοῦ Ὑπουργοῦ;

§85ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Εἰ καὶ ἔχει ἤδη ἀναγραφῆ ἡ θέσις αὕτη εἰς τὸν νόμον περὶ προσόντων καὶ μονιμότητος τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, οὐχ ἧττον προκαλούμενος νῦν παρέχω τὴν ἀναγκαίαν ἐξήγησιν. Πανταχοῦ, κ. Πρόεδρε, οἱ Ὑπουργοὶ ἔχουσιν ἰδιαιτέρους γραμματεῖς, ὧν αἱ θέσεις εἶναι ἀνεγνωρισμέναι νομοθετικῶς. Μόνον ἡμεῖς δὲν ἔχομεν νομοθετήσει ἀκόμη τοιαύτας θέσεις, τοῦτο ὅμως δὲν κωλύει τοὺς κατὰ καιροὺς Ὑπουργοὺς νὰ διορίζωσι τοὺς γραμματεῖς των εἰς ὀργανικὰς θέσεις καὶ νὰ τοὺς χρησιμοποιῶσιν εἰς τὴν ἰδιαιτέραν των ὑπηρεσίαν. Ἐγὼ ἐνόμισα εἰλικρινέστερον νὰ προτείνω τὴν διὰ νόμου σύστασιν τῆς τοιαύτης θέσεως, ἀφοῦ ἤδη καὶ ἡ ἐν τῇ ἀρχῇ τῆς παρούσης Βουλευτικῆς Περιόδου συσταθεῖσα κοινοβουλευτικὴ ἐπιτροπὴ πρὸς μελέτην τοῦ τότε ὑποβληθέντος εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχεδίου περὶ προσόντων καὶ μονιμότητος τῶν ὑπαλλήλων συνίστα αὐτήν. Ἀντὶ δὲ νὰ ἔρχωνται οἱ ἑκάστοτε Ὑπουργοὶ καὶ νὰ καταργῶσι θέσεις ἄλλας ὀργανικάς, διορίζοντες εἰς αὐτὰς ὡς ἰδιαιτέρους γραμματεῖς των ἐπὶ ζημίᾳ τῶν σχετικῶν ὑπηρεσιῶν, ἐθεώρησα προτιμότερον νὰ ἔχωμεν καὶ ἡμεῖς θέσεις ἰδιαιτέρων γραμματέων τῶν Ὑπουργῶν, ὅπως ἀποφύγωμεν τὸ ἄτοπον, ὅπερ συμβαίνει μέχρι τοῦδε· διὸ ἐλπίζω ὅτι καὶ ἡ Βουλὴ συμμεριζομένη τὴν γνώμην μου θ’ ἀποδεχθῇ τὴν προταθεῖσαν προσθήκην.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Μ. Στεφανίδου ἔχουσα ὡς ἑξῆς: Προτείνω, ὅπως τροποποιηθῇ τὸ ἄρθρον 2ον· ἐν στίχῳ ἕκτῳ μετὰ τὴν λέξιν «λογιστὴς βʹ τάξεως» νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις «καὶ ὁ ἐπὶ τῆς ἐκκαθαρίσεως τῶν συντάξεων ὑπάλληλος», διαγραφῶσι δὲ αἱ αὐταὶ λέξεις ἐκ τοῦ ἐνάτου καὶ δεκάτου στίχου.

§87ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία αὕτη, ἀλλὰ θὰ παρεκάλουν νὰ γίνῃ ἡ ἑξῆς προσθήκη ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2. Ἐν ἀρχῇ μετὰ τὰς ἐν τῷ βʹ ἐδαφίῳ λέξεις «Αἱ παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ θέσεις» νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις «τῶν λογιστῶν καὶ ὑπολογιστῶν διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν νόμων περὶ διαθέσεως καὶ διανομῆς τῶν ἐθνικῶν γαιῶν». (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Στεφανίδου καὶ γίνεται δεκτὴ ἡ τροπολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν).

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει προσέτι καὶ ἑτέρα τροπολογία τοῦ κ. Νέγρη ἔχουσα ὡς ἑξῆς: Εἰς τὸ τέλος τοῦ τελευταίου ἐδαφίου τίθενται τὰ ἑξῆς· «καὶ ὁ ἐπὶ τῆς ἐκκαθαρίσεως τῶν συντάξεων ὑπάλληλος μὲ βαθμὸν καὶ μισθὸν ὑπουργικοῦ γραμματέως αʹ τάξεως».

§89ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Πρόκειται περὶ ὑπαλλήλου, ὅστις προσελήφθη ἐκτὸς τῶν προσόντων καὶ ἔχει μισθὸν ἐξαιρετικὸν 200 δραχ. κατὰ μῆνα, χωρὶς βεβαίως νὰ ἔχῃ τὴν ἀξίωσιν νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν μονιμότητα. Τώρα τὸν εἰσηγάγομεν εἰς τὰ προσόντα μὲ τὸν βαθμὸν γραφέως αʹ τάξεως. Νομίζω ὅτι εἶναι ἀρκετὸν αὐτό. Λοιπὸν ν’ ἀρκεσθῇ εἰς αὐτὸ καὶ νὰ μὴ ἐπιμείνῃ ἀμέσως νὰ γίνῃ καὶ γραμματεύς.

§90Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Βεβαίως, καὶ ἂν ἀντείπω, εἶμαι πεπεισμένος ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ συμφωνήσῃ μὲ τὸν κ. Ὑπουργόν. Πρόκειται περὶ ὑπαλλήλου, ὅστις λαμβάνει σήμερον 200 δραχμὰς καὶ ὁ ὁποῖος θὰ λαμβάνῃ διὰ τοῦ νομοσχεδίου 120. Βεβαίως δὲν δύναται νὰ εἴπῃ ἡ Βουλὴ ὅτι οὗτος δὲν ἀδικεῖται. Προσθέτω δ’ ὅτι πρόκειται περὶ ὑπαλλήλου τοιούτου, ὥστε ὁλόκληρος ἐπιτροπὴ τῆς Βουλῆς συνισταμένη ἐξ εἴκοσι, νομίζω, μελῶν, συμπολιτευομένων καὶ ἀντιπολιτευομένων, εἶχε προτείνει τὴν προαγωγὴν αὐτοῦ. Ἡ ἀμοιβὴ λοιπὸν τοιούτου ὑπαλλήλου, τοῦ ὁποίου τὴν ἱκανότητα εἶχεν ἀναγνωρίσει, οὕτως εἰπεῖν, ἡ Βουλή, ἡ ἀμοιβὴ αὐτοῦ, λέγω, εἶναι κατὰ τὸ νομοσχέδιον νὰ ἐλαττωθῇ ὁ μισθός του εἰς 120 δραχμὰς μηνιαίως ἀπὸ 200, τὰς ὁποίας ἐλάμβανε μέχρι τοῦδε! Ἂς γνωρίζῃ ἡ Βουλὴ ὅτι τοῦτο πράττει αὐτὴν τὴν στιγμήν, καὶ ἂς ἀποφασίσῃ.

§91Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπιτρέψατέ μοι νὰ μὴ παραλείψω ἔργον συνειδήσεως πρὸς τὴν Βουλὴν ὑποστηρίζων ἐκθύμως τὴν πρότασιν τοῦ ἐξ Ἀττικῆς συναδέλφου κ. Νέγρη. Λαβὼν τὴν τιμὴν νὰ διέλθω τρὶς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν ὡς προϊστάμενος τῆς ὑπηρεσίας αὐτοῦ καὶ ἰδὼν τὴν χρησιμότητα καὶ τὴν ἔξοχον—ἂς μεταχειρισθῶ τὴν λέξιν—φιλοπονίαν καὶ ἱκανότητα τοῦ ὑπαλλήλου τούτου νομίζω ὅτι εἶναι δικαιότατον, ἵνα τεθῇ καὶ αὐτὸς μὲ ἀνάλογον μισθὸν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τὴν τακτικήν, διότι βεβαίως δύναμαι νὰ βεβαιώσω ἐν πάσῃ τιμῇ ὅτι τοῦ ὑπαλλήλου τούτου ἡ ὑπηρεσία ἀξίζει ἴσως ὅσον καὶ αὐτοῦ τοῦ τμηματάρχου ἡ ὑπηρεσία.

§92Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, διὰ τοῦ ἄρθρου 1 προσδιορίζεται ὁ ἀριθμὸς τῶν γραμματέων τοῦ Ὑπουργείου εἰς 30. Διὰ τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ νομοσχεδίου δύο λογισταὶ τοῦ τμήματος τῶν δημοσίων κτημάτων γίνονται γραμματεῖς. Ἐρωτῶ· οἱ δύο οὗτοι περιλαμβάνονται εἰς τὸν ἀριθμὸν τῶν 30 ἢ θὰ ἔχωμεν 32;

§93ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Περιλαμβάνονται εἰς τὸν ἀριθμὸν τῶν 30.

§94Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ, ὅπως τοῦτο δηλωθῇ διὰ τῶν Ἐπισήμων Πρακτικῶν. Κατὰ τὸ δεύτερον δὲ τοῦτο ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου οἱ δύο οὗτοι λογισταί, οἱ μεταβαλλόμενοι εἰς γραμματεῖς, καὶ οἱ δεκαὲξ ὑπολογισταί, οἱ μεταβαλλόμενοι εἰς γραφεῖς, θεωροῦνται αὐτοδικαίως, ἅμα τῇ δημοσιεύσει τοῦ νόμου τούτου, γραμματεῖς βʹ τάξεως καὶ γραφεῖς αʹ τάξεως τοῦ Ὑπουργείου. Ἀλλὰ κατὰ τὸ ἀκροτελεύτιον ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου, ἄρθρον 22 (ἀναγινώσκει): «Διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος ὁρισθήσεται ἡ ἔναρξις τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου τούτου ἐν ὅλῳ ἢ ἐν μέρει». Τί θὰ συμβῇ τώρα; Ὅταν δημοσιευθῇ ὁ νόμος αὐτός, κατὰ τὸ ἄρθρον 2, θὰ εἶναι γραμματεῖς αὐτοδικαίως, καθόσον διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος θὰ τεθῶσιν εἰς ἐφαρμογὴν αἱ σχετικαὶ διατάξεις τοῦ νόμου.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ....

§96Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καλῶς· ἀλλά, δὲν εὑρίσκετε ὅτι ἀντιφάσκουσι τὰ ἄρθρα;

§97ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ὄχι.

§98Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πολὺ καλά. (Γίνεται δεκτὴ ἡ τροπολογία τοῦ κ. Νέγρη).

§99ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἡ προσθήκη ἡ ἰδική μου ἀνεγράφη ἐν τῷ πρώτῳ ἄρθρῳ.

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ γίνῃ ἀνατύπωσις τοῦ νομοσχεδίου. Εἶναι προσέτι καὶ μία τροπολογία τοῦ κ. Παπαϊωάννου, ἡ ὁποία λέγει ὅτι (ἀναγινώσκει): «Οἱ μέχρι τοῦδε ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ διατελοῦντες ὑπουργικοὶ γραφεῖς γʹ τάξεως προάγονται εἰς ὑπουργικοὺς γραφεῖς βʹ τάξεως».

§101ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἀφοῦ ἅπαξ διὰ τοῦ νόμου περὶ προσόντων τῶν ὑπαλλήλων κατηργήθη ἡ θέσις τῶν γραφέων γʹ τάξεως, πρόκειται δ’ ἐφεξῆς διὰ διαγωνισμοῦ νὰ γίνωνται δεκτοὶ διὰ τὴν θέσιν τῶν γραφέων βʹ τάξεως, καλὸν νομίζω καὶ οἱ ὑπηρετήσαντες μέχρι τοῦδε ὡς γραφεῖς γʹ τάξεως νὰ προσέλθωσιν εἰς αὐτὸν τὸν διαγωνισμόν, βέβαιοι ὄντες ὅτι μὲ τὰ ἐφόδια τῆς πείρας των ὑπὲρ πάντα ἄλλον θὰ προτιμῶνται αὐτοί. Διὰ τοῦτο δὲν νομίζω ὅτι πρέπει ν’ ἀπονείμωμεν προσόντα διὰ τοῦ νόμου εἰς αὐτούς. (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Παπαϊωάννου καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2, ὡς ἐτροποποιήθη. Ἀκολούθως γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 3 καὶ 4).

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 5 (ἀναγινώσκεται). Ἐδῶ ὑπάρχουσι διάφοροι τροπολογίαι. Πρώτη τροπολογία τοῦ κ. Θ. Φαρμακοπούλου: «Τὸ ἄρθρον 5 νὰ διαγραφῇ ὡς ῥουσφετολογικόν».

§103ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἡ φράσις αὕτη ῥουσφετολογικὸν δὲν ἁρμόζει, προκειμένου περὶ ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι διακρίνονται ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ καὶ οἱ ὁποῖοι εἶναι δημιούργημα τῆς ἰδίας αὑτῶν ἱκανότητος.

§104Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ θὰ εἴπῃ ῥουσφετολογικόν, ὅταν γίνεται χάριν προσώπων.

§105ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Οἱ ὑπάλληλοι αὐτοὶ ὑπηρετοῦσι πιστῶς καὶ εὐόρκως ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν. Δυστυχῶς δέ, ἐὰν δὲν προαχθῶσιν εἰς ἀνωτέραν θέσιν, διότι εἰς τὰ γραφεῖα, εἰς τὰ ὁποῖα αὐτοὶ ὑπηρετοῦσι, δὲν ὑπάρχει κατὰ τὸν κείμενον ὀργανισμὸν τοιαύτη θέσις, θ’ ἀναγκασθῶσι ν’ ἀποσυρθῶσι τῆς ὑπηρεσίας ἐπὶ ζημίᾳ ταύτης μεγάλῃ. Πρόκειται, Κύριοι, περὶ δύο ἀρχαίων καὶ ἐγκρίτων ὑπαλλήλων τοῦ Ὑπουργείου, ἐξ ὧν ὁ μὲν εἷς προΐσταται τῆς Διεκπεραιώσεως, ὁ δ’ ἕτερος τοῦ Στατιστικοῦ Γραφείου. Οἱ ὑπάλληλοι αὐτοί, ὄντες ἀπὸ πολλοῦ ἀφωσιωμένοι εἰς τὸ καθῆκόν των, θὰ παραιτηθῶσι, τοῦτο δὲ θὰ εἶναι μεγάλη ἀπώλεια διὰ τὴν ὑπηρεσίαν, ἐὰν δὲν προνοήσωμεν περὶ τῆς προαγωγῆς των. Ἐνόμισα λοιπὸν ὅτι ἠδύνατο νὰ γίνῃ αὐτὴ ἡ ἐξαίρεσις, χωρὶς ποτε νὰ φαντασθῶμεν ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ χαρακτηρισθῇ ἡ σχετικὴ διάταξις τοῦ νομοσχεδίου ὡς ῥουσφετολογική.

§106Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ὑπάλληλοι, τοὺς ὁποίους διετήρησαν ἐπιμόνως πάντες οἱ Ὑπουργοὶ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν. (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Φαρμακοπούλου).

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἑτέρα τροπολογία τοῦ κυρίου Σ. Δεληγιάννη: Τὸ ἄρθρον 5 τοῦ νομοσχεδίου τούτου τροποποιεῖται ὧδε: «Ἐπιτρέπεται, ἵνα διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος ἀπονεμηθῇ ὁ μισθὸς τμηματάρχου βʹ τάξεως εἰς τοὺς ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Οἰκονομικῶν γραμματεῖς αʹ τάξεως, τοὺς ὑπηρετοῦντας ἐπὶ τῷ βαθμῷ τούτῳ καὶ ἐν ταῖς θέσεσι τοῦ διευθυντοῦ τοῦ Γενικοῦ Ἀρχείου καὶ τοῦ προϊσταμένου τῶν γραφείων Διεκπεραιώσεως καὶ Στατιστικῆς, ἐὰν συνεπλήρωσαν ἐν τῷ βαθμῷ τούτῳ μετὰ διπλώματος μὲν πανεπιστημιακοῦ Νομικῆς ἢ Φυσικῶν ἢ Μαθηματικῶν ἐπιστημῶν τετραετῆ ἐν ταῖς θέσεσι ταύταις συνεχῆ ὑπηρεσίαν καὶ ὑπερδεκαετῆ ἐν ὅλῳ οἰκονομικὴν ὑπηρεσίαν, ἄνευ δὲ διπλώματος ὑπερεικοσαετῆ ἐν ὅλῳ οἰκονομικὴν ὑπηρεσίαν». (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Δεληγιάννη).

§108ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἑτέρα τροπολογία τοῦ κυρίου Στεφανίδου: Προτείνω, ὅπως τροποποιηθῇ τὸ ἄρθρον 5 τοῦ διαλειφθέντος νομοσχεδίου ὡς ἑξῆς: «Ἐπιτρέπεται, ἵνα διὰ Β. Δικτάγματος ἀπονεμηθῇ ὁ μισθὸς τμηματάρχου βʹ τάξεως εἰς τοὺς ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Οἰκονομικῶν γραμματεῖς αʹ τάξεως, ἐὰν συνεπλήρωσαν ἐν τῷ βαθμῷ τούτῳ μετὰ διπλώματος μὲν πανεπιστημιακοῦ τετραετῆ, ἄνευ δὲ διπλώματος ὀκταετῆ ἐν ταῖς θέσεσι ταύταις ὑπηρεσίαν καὶ ὑπερδεκαετῆ ἐν ὅλῳ οἰκονομικὴν ὑπηρεσίαν». (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Στεφανίδου. Γίνεται εἶτα δεκτὸν τὸ ἄρθρον 5 ὡς ἔχει). Ἄρθρον 6 (ἀναγινώσκεται).

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Φαρμακοπούλου (ἀναγινώσκει): Τὸ ἄρθρον 5 νὰ διαγραφῇ ὡς ῥουσφετολογικόν. Τὸ ἄρθρον 6 νὰ διαγραφῇ ὡς περιττόν, διότι οἱ ὑπάλληλοι δύνανται νὰ περατῶσιν ἅπασαν αὑτῶν τὴν ὑπηρεσίαν, ἀρκεῖ νὰ ἐργάζωνται πράγματι κατὰ τὰς κεκανονισμένας ὥρας. Ἄν δ’ ἐξ ὑπαιτιότητος ἀδικαιολογήτου τοῦ Ὑπουργοῦ ἐργάζωνται τὴν νύκτα, τοῦτο συντελεῖ εἰς τὴν σπατάλην τοῦ δημοσίου χρήματος διὰ φωτισμόν, ὥστε εἶναι ἄδικον νὰ ἐπιβαρύνηται τὸ δημόσιον ταμεῖον καὶ διὰ προσθέτου ἀμοιβῆς τῶν τοιούτων ὑπαλλήλων. Εἰς τὸ ἄρθρον 11 ν’ ἀντικατασταθῇ «τοῦ ἀρχαιοτέρου ἐλεγκτοῦ τοῦ Συνεδρίου διὰ «τοῦ ἀντιπροέδρου τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου.

§110ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Νομίζω ὅτι αὐτὴ αὕτη ἡ τροπολογία τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Ναυπλίας δικαιολογεῖ τὴν ἀπόρριψίν της. (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Φαρμακοπούλου καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 6 ὡς ἔχει). Ἄρθρον 7 (ἀναγινώσκεται).

§111Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὴν εἰσήγησιν τὴν γενομένην ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐφ’ ὅλων τῶν οἰκονομικῶν αὐτοῦ νομοσχεδίων καὶ μέτρων ἤκουσα λεγόμενον ὑπ’ αὐτοῦ, ὅτι ὁ περιορισμὸς οὗτος τῶν θέσεων τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου γίνεται τῇ προτάσει τῆς σχετικῆς ὑπηρεσίας. Θὰ τὸν παρακαλέσω, ἂν εἶναι δυνατόν, νὰ μὲ βεβαιώσῃ καὶ πάλιν, ἂν τοῦτο εἶναι ἀκριβές, ἂν δηλαδὴ ἡ σχετικὴ ὑπηρεσία τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου συνηγορεῖ ἢ συνηγόρησε δι’ ἠτιολογημένης ἢ μὴ ἐκθέσεως περὶ τῆς ἀνάγκης τοῦ περιορισμοῦ τῶν θέσεων καὶ τοῦ περιορισμοῦ τοῦ προσωπικοῦ ἐν γένει τοῦ Συνεδρίου.

§112ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν εἶπον, κύριε Πρόεδρε, «τῇ προτάσει», ἀλλὰ «μετὰ προηγουμένην συνεννόησιν». Διὰ δὲ τῆς τοιαύτης φράσεώς μου δὲν ἐνόουν ὅτι τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον ἐν σώματι προσῆλθεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ ἐξέφρασε τὴν τοιαύτην ἐπιθυμίαν του ἢ ὅτι αὐτὸ συνέταξε πρακτικόν. Ἐγὼ ἐζήτησα ἰδιαιτέρως τὴν γνώμην διαφόρων μελῶν τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, ἡ ὁποία μ’ ἐνίσχυσεν εἰς τὴν ἀπόφασίν μου νὰ προτείνω τὸν περιορισμὸν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν λογιστῶν του κλπ. Μετὰ ταῦτα μοὶ ὑπεδείχθη, ὅτι ἔπρεπε ν’ αὐξήσῃ ὁ ἀριθμὸς αὐτῶν εἰς 30, ἤδη δὲ ἀπὸ τῆς πρώτης ἀναγνώσεως ἐπρότεινα εἰς τὴν Βουλὴν τὴν τοιαύτην αὔξησιν.

§113Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὴν εἰσήγησιν τοῦ νομοσχεδίου, λόγου γενομένου περὶ τοῦ περιορισμοῦ τῶν θέσεων τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, ἔλαβον τὸ φιλικὸν θάρρος νὰ παρατηρήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ὅτι κακῶς προβαίνει εἰς τὸν περιορισμὸν τῶν θέσεων τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, ἀφοῦ δι’ ἄλλου νομοσχεδίου προσθέτει ἱκανὴν ἐπαύξησιν ἐργασίας εἰς τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον. Διότι, καθὼς γνωρίζετε, ἐπέβαλεν ἤδη διὰ νόμου εἰς τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον τὴν ἐξέλεγξιν τῆς περιουσίας καὶ τῶν ἐξόδων τοῦ Πανεπιστημίου, τῆς λιμενικῆς ὑπηρεσίας Πειραιῶς, τῶν κληροδοτημάτων καὶ πολλὰς νέας ὑπηρεσίας. Εἶπον τότε εἰς αὐτόν· ἡ πρόσθετος αὕτη ἐργασία δὲν ἐπιβάλλει τοὐλάχιστον τὸν σεβασμὸν πρὸς τοὺς ὑπάρχοντας ὑπαλλήλους; Ἐὰν δὲν καθιστᾷ ἀναγκαίαν τὴν ἐπαύξησιν τοῦ ὑπάρχοντος προσωπικοῦ, ἀλλὰ βεβαίως καθιστᾷ ἀδύνατον τὸ νὰ δεχθῇ τις ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλαττωθῇ τὸ προσωπικόν, ἀφοῦ, ἐπαναλαμβάνω, προσθέτομεν τοσαύτην ἐργασίαν. Μοὶ εἴπετε ὅτι ἐγὼ ὅ,τι πράττω τὸ πράττω κατὰ σύστασιν τῶν σχετικῶν ὑπηρεσιῶν, καὶ ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου μὲ ἐβεβαίωσεν ὅτι ἡ πρόσθετος αὐτὴ ὑπηρεσία εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκτελεσθῇ ὑπὸ τοῦ ἀριθμοῦ ἐκείνου τῶν ὑπαλλήλων, εἰς τὸν ὁποῖον περιορίζετε αὐτούς. Ἐδέχθην τὴν πληροφορίαν αὐτήν, ἀλλὰ κατόπιν μανθάνω ὅτι πᾶν ἄλλο τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον φρονεῖ ἢ τοῦτο, τὸ ὁποῖον λέγει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον φρονεῖ ὅτι πολὺ κακὸς εἶναι ὁ περιορισμὸς τῶν θέσεων καὶ διαμαρτύρεται δι’ αὐτό. Καθιστῶ δὲ γνωστὸν ὅτι καὶ ἐπισήμως ἤθελον ὅλα τὰ μέλη τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, καὶ δὴ τοῦ Βασιλικοῦ Ἐπιτρόπου εἰσηγουμένου, νὰ συστήσωσιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅπως μὴ προβῇ εἰς τὴν ἐλάττωσιν τοῦ προσωπικοῦ, διότι τοῦτο πολὺ θὰ συντελέσῃ εἰς τὸ νὰ προσκόψωσιν αἱ ἐλεγκτικαὶ ἐργασίαι. Τώρα ὁ κ. Ὑπουργὸς λέγει ὅτι κατόπιν ἄλλων πληροφοριῶν ἠθέλησε νὰ αὐξήσῃ τὸν ἀριθμὸν κατὰ τρεῖς, δηλαδὴ νὰ περιορίσῃ κατὰ δέκα μόνον τοὺς λογιστάς. Ἀλλὰ καὶ ἡ αὔξησις αὕτη εἶναι μηδαμινή, διότι, ἐπαναλαμβάνω, ἡ πρόσθετος ὑπηρεσία θὰ ἀπορροφήσῃ καὶ πρόσθετον προσωπικὸν εἰς τοὺς τεσσαράκοντα ὑπάρχοντας νῦν λογιστάς. Ἀφήνω δὲ καὶ τὴν παρατήρησιν ὅτι τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον, τὸ ὁποῖον μόλις καὶ μετὰ βίας κατώρθωσε νὰ φθάσῃ εἰς ἀριθμὸν ἐτῶν ὄχι πολὺ ἀπέχοντα ἀπὸ σήμερον, θὰ ὀπισθοδρομήσῃ καὶ πάλιν κατὰ δεκάδα ἐτῶν καὶ οὕτω κινδυνεύομεν, ἀντὶ νὰ κερδίσωμεν, νὰ ἀπολέσωμεν πολὺ μεγαλείτερα ποσὰ διὰ τῆς ἀνυπαρξίας τοῦ ἐλέγχου.

§114ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐγὼ ἔχω αὐτὰς τὰς πληροφορίας καὶ ὡς Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νῦν καὶ πρὶν ὡς Βουλευτής, ὅτι τὸ ὑπάρχον προσωπικὸν τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου εἶναι πλέον τοῦ δέοντος. Εἶναι ἀληθές, Κύριοι, ὅτι ὁλόκληρον τὸ προσωπικὸν δὲν εἶναι ἀντάξιον τοῦ προορισμοῦ του. Ὅλοι ὅσοι πράγματι ἐργάζονται ἐν τῷ Ἐλεγκτικῷ Συνεδρίῳ καὶ εἶναι ἀφωσιωμένοι εἰς τὸ καθῆκόν των ἐπανειλημμένως μ’ ἐβεβαίωσαν ὅτι μὲ τὰ ⅔ τοῦ ὑπάρχοντος προσωπικοῦ, ἐὰν ἐξετέλει τοῦτο τὸ καθῆκόν του, ὡς πράττουσιν ὡρισμένοι τινὲς ὑπάλληλοι ἐν αὐτῷ, θὰ ἤρκουν ὄχι μόνον διὰ τὴν παροῦσαν ἐργασίαν, ἀλλὰ καὶ διὰ διπλασίαν αὐτῆς. Δυστυχῶς ὅμως εἴμεθα πάντες Ἕλληνες, μόνον δὲ ἡμεῖς οἱ πολιτευόμενοι φέρομεν τὰς ἁμαρτίας ὅλων τῶν ἄλλων. Ἐν τούτοις καὶ αὐτοὶ οἱ ἰσόβιοι καὶ ἀμετάθετοι εἶναι ἄνθρωποι, ἐν δὲ τῷ μέσῳ τοῦ ὅλου περιβάλλοντος ὑπείκουσι καὶ αὐτοὶ εἰς συστάσεις καὶ παρακλήσεις. Τούτου ἕνεκεν ἐξ ὑπερμέτρου ἐπιεικείας πολλάκις δὲν ἔχουσιν αὐτοὶ τὸ θάρρος νὰ προτείνωσι τὴν ἀπόλυσιν τῶν ἀνικάνων ἢ τὴν ἀντικατάστασιν αὐτῶν. Νομίζουσιν ὅτι, ἀφοῦ ἅπαξ εὑρέθησαν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ, πρέπει νὰ παραμένωσιν ἐν αὐτῇ. Αὐτοὶ λοιπόν, οἱ ὁποῖοι μὲ ἐβεβαίωσαν ὅτι ὑπάρχουσιν ἀνίκανοι ὑπάλληλοι, ἀλλ’ ἐκ λόγων ἐπιεικείας ἀποφεύγουσι νὰ προτείνωσι τὴν ἀπόλυσίν των, προσέθεσαν ὅτι, ἂν ὅλοι οἱ λογισταὶ ἐξεπλήρουν τὸ καθῆκόν των πιστῶς καὶ εὐόρκως, μὲ εἴκοσι μόνον τοιούτους τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον θὰ ἠδύνατο νὰ ἐπαρκέσῃ εἰς διπλασίαν ἐργασίαν. Αὐτοὶ μοὶ ὑπέδειξαν ὅτι, ἂν περιορισθῇ ὁ ἀριθμὸς καὶ ἐξ αὐτοῦ ἐπιβληθῇ εἰς τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον νὰ προτείνῃ τὴν ἀπόλυσιν τῶν ἀνικάνων, τότε θὰ τοὺς προτείνῃ καὶ θὰ διατηρηθῶσιν ὅλοι οἱ ἱκανοὶ καὶ ἀφωσιωμένοι εἰς τὸ καθῆκόν των. Ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῶν τῶν πληροφοριῶν ἀνέγραψα ὅτι 27 λογισταὶ ἀρκοῦσιν, ἀλλὰ δι’ οὓς λόγους δύνασθε νὰ ἐννοήσητε, συνεπείᾳ ἐνεργειῶν πάλιν, μὲ παρεκάλεσαν οἱ ἴδιοι νὰ τοὺς αὐξήσω κατὰ τρεῖς καὶ τοὺς ἔκαμα τριάκοντα. Ἐὰν τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον εἶχε τὴν γνώμην ὅτι μὲ τὸν περιορισμὸν αὐτὸν τῶν λογιστῶν εἰς τριάκοντα καὶ μόνον θὰ ἐπήρχετο ἀνατροπὴ τοῦ παντός, βεβαίως θὰ ἔσπευδεν αὐτό, ὡς σῶμα ἀνεξάρτητον, νὰ διαμαρτυρηθῇ καὶ πρὸς ἐμὲ καὶ πρὸς τὴν Βουλήν. Ἀφοῦ ὅμως εἰς οὐδὲν τοιοῦτο διάβημα προέβη, τοῦτο εἶναι ἀποχρῶσα ἀπόδειξις ὅτι κατ’ οὐσίαν, ἐν συνειδήσει παραδέχονται πάντες οἱ ἐλεγκταὶ ὅτι εἶναι ἀναγκαῖος ὁ τοιοῦτος περιορισμὸς τοῦ προσωπικοῦ τῶν λογιστῶν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 7, ὡς ἔχει).

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 8 (ἀναγινώσκεται).

§116ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Παρακαλῶ ἐν τέλει τῆς πρώτης παραγράφου νὰ διαγραφῇ ἡ φράσις «κατὰ τὰ διὰ Β. Διαταγμάτων κανονισθησόμενα» καὶ νὰ τεθῇ «κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου περὶ προσόντων τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπαλλήλων», διότι ἐψηφίσθη ἤδη τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον καὶ κατ’ ἀκολουθίαν εἶναι περιττὸν νὰ ἐκδοθῇ Β. Διάταγμα. Παρακαλῶ ἀκόμη καὶ μίαν ἄλλην τροποποίησιν. Προκειμένου περὶ οἰκονομικῶν ἐπιθεωρητῶν, νὰ γίνῃ ἡ ἑξῆς διάκρισις· «τῆς μιᾶς αὐτῶν δυναμένης νὰ πληρωθῇ καὶ ἄνευ διαγωνισμοῦ ἐκ τῶν ἐχόντων πενταετῆ ὑπηρεσίαν τελώνου αʹ τάξεως». Πρόκειται περὶ τῆς ἐπιθεωρήσεως τῶν Τελωνείων, ἐνόμισα δ’ ὅτι ὁ εἷς τ’ οὐλάχιστον ἐκ τῶν δύο τοιούτων ἐπιθεωρητῶν πρέπει νὰ προέρχηται ἐξ αὐτοῦ τοῦ κλάδου, διὰ νὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐξελέγχῃ τὴν τελωνιακὴν ὑπηρεσίαν.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 8, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ). Ἄρθρον 9 (ἀναγινώσκεται).

§118ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐνταῦθα μοὶ ὑπεδείχθη ὅτι καλὸν θὰ ἦτο διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῶν γεωμετρῶν ἀντὶ τῶν ἕξ ν’ ἀναγράψω ὀκτὼ αʹ τάξεως.

§119Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἐννέα;

§120ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ὄχι· ὀκτὼ εἶναι ἀρκετοί.

§121ΙΩ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τί χρησιμεύουσιν αὐτοὶ οἱ γεωμέτραι; Ὁσάκις ἀνετέθη εἰς αὐτοὺς ὑπηρεσία ὑπὸ τῆς Ἐφορίας ἔπρεπε νὰ πληρωθῶσι καὶ διπλοπληρωθῶσιν ἀπὸ τοὺς ἰδιώτας, διὰ νὰ ἐκτελέσωσι τὴν ὑπηρεσίαν, τὴν ὁποίαν ἀνέλαβον.

§122ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Δὲν εἶναι μόνος ὁ τῶν γεωμετρῶν, ἀλλὰ καὶ ἄλλοι κλάδοι, οἱ ὁποῖοι ἐγκαταλελειμμένοι εἰς τὴν τύχην των δὲν ἐξεπλήρωσαν μέχρι τοῦδε ἐν πᾶσι τὸν προορισμόν των. Ἀλλὰ δὲν ἐννοῶ διατί νὰ γίνηται αὐτὴ ἡ διάκρισις διὰ μόνους τοὺς γεωμέτρας. Πρόκειται δὲ περὶ ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι ὑπηρετοῦσιν ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν, καὶ ἡ μόνη ἀξίωσίς των εἶναι νὰ προαχθῶσιν εἰς γεωμέτρας αʹ τάξεως. Διὰ τὰς παρεκτροπὰς αὐτῶν, ἂν εἶναι ἀληθῆ τὰ καταγγελθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Μαντινείας, θὰ φροντίσῃ ἡ ἐπιθεώρησις τοῦ κλάδου τούτου, ἵνα τὰς περιστέλλῃ εἰς τὸ μέλλον.

§123Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Ἡ μομφή, τὴν ὁποίαν ἐξήνεγκεν ὁ κ. Βουλευτὴς Μαντινείας, ἐξηνέχθη καὶ ἄλλοτε, ἀλλ’ εἶναι ἄδικος, διότι ἔχω ὑπ’ ὄψει μου ἐργασίαν τοῦ σώματος αὐτοῦ, ἡ ὁποία τοὺς τιμᾷ. Ἐὰν ἐλαμβάνετε ὑπ’ ὄψιν τὴν διανομὴν τῶν Στεφανοβικείων κτημάτων, πῶς ἐξετέλεσαν τὴν διανομήν, διὰ τίνων μέσων καὶ εἰς πόσον χρόνον, δὲν θὰ ἐλέγετε τίποτε. Δι’ αὐτὸ δὲν πρέπει νὰ ὁμιλῆτε οὕτω καθ’ ὑπαλλήλων χρηστῶν ἐκτελούντων τὸ καθῆκόν των.

§124Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τοὺς γεωμέτρας πρὸ πάντων ἔχει ἀνατεθῆ ἡ ὑπηρεσία τοῦ κανονισμοῦ τῶν πληρωμῶν τῶν ἐτησίων καὶ παγίων δόσεων τῶν ὀφειλομένων εἰς τὸ Δημόσιον κατὰ τὸν νόμον περὶ διανομῆς τῆς ἐθνικῆς γῆς. Ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μᾶς εἴπῃ εἰς ποίαν κατάστασιν εὑρίσκεται ὁ λογαριασμὸς τῶν ὀφειλομένων δόσεων γαιῶν καὶ φυτειῶν, τὸν ὁποῖον διαχειρίζονται οἱ γεωμέτραι. Ἂν δὲ ὑπάρχουσι καὶ καλοὶ ἐν τῷ κλάδῳ αὐτῷ, δὲν ἕπεται ὅτι πρέπει νὰ τοὺς συμπεριλάβωμεν ὅλους. Ἐγὼ ἠξεύρω ὅτι ἡ ὑπηρεσία αὐτοῦ τοῦ κλάδου διατελεῖ εἰς οἰκτρὰν κατάστασιν· οὔτε τὸ Δημόσιον γνωρίζει τί ἔχει νὰ λάβῃ οὔτε οἱ λαβόντες γινώσκουσι τί ὀφείλουσι, καὶ τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὴν κακὴν κατάστασιν αὐτοῦ τοῦ κλάδου. (Γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 9 καὶ 10).

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 11 (ἀναγινώσκεται).

§126ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐπειδὴ ἡ ἀντίστοιχος διάταξις περὶ συμβουλίου οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας ἡ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ περὶ μονιμότητος καὶ προσόντων τῶν ὑπαλλήλων ἐτροποποιήθη, παρακαλῶ νὰ τροποποιηθῇ καὶ ἐνταῦθα, διότι ἡ αὐτὴ διάταξις εἶναι ἀναγεγραμμένη καὶ ἐκεῖ καὶ ἐνταῦθα, καὶ διὰ τοῦτο πρέπει νὰ παραπέμπῃ εἰς τὸ ἄρθρον 13 τοῦ νόμου ἐκείνου, δηλ. μετὰ τὴν λέξιν «πρὸς γνωμοδότησιν» ν’ ἀναγραφῇ «τοῦ κατὰ τὸ ἄρθρον 13....». Πρὸ τῆς τελευταίας δὲ παραγράφου ν’ ἀναγραφῇ· «Προκειμένου δὲ περὶ τοῦ κλάδου τοῦ δασικοῦ ἀντὶ ἑνὸς τμηματάρχου «λαμβάνει μέρος εἰς τὸ συμβούλιον ὁ τμηματάρχης τοῦ τμήματος τούτου».

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τροπολογία ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ ἐκ Ναυπλίας Βουλευτοῦ κ. Φαρμακοπούλου, ἡ ὁποία ἔχει ὡς ἑξῆς: «Εἰς τὸ ἄρθρον 11 ν’ ἀντικατασταθῇ ἡ φράσις «τοῦ ἀρχαιοτέρου ἐλεγκτοῦ τοῦ Συνεδρίου», διὰ τῆς «τοῦ ἀντιπροέδρου τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου».

§128ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, μετὰ τὴν τροποποίησιν τὴν ἰδικήν μου περιττεύει, διότι εἶπον ὅτι εἰς τὸ ἄρθρον 13 τοῦ νόμου «περὶ προσόντων τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπαλλήλων» πρέπει ν’ ἀντικατασταθῇ ὁ ἀρχαιότερος ἐλεγκτὴς διὰ τοῦ ἀντιπροέδρου τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου καὶ δι’ ἑνὸς ἐλεγκτοῦ τοῦ Συνεδρίου, ὑποδεικνυομένου ἀνὰ πᾶσαν διετίαν παρὰ τοῦ σώματος.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ἑπομένως ἡ τροπολογία τοῦ κ. Φαρμακοπούλου ἐγένετο ἀποδεκτή. Ὁ κ. Νέγρης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 11.

§130Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Δὲν γνωρίζω, ὅταν φθάσωμεν εἰς τὸ ἑπόμενον νομοσχέδιον περὶ Γενικοῦ Λογιστηρίου, ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ δεχθῇ, ὅπως τὰς θέσεις τὰς νέας, τὰς παρουσιαζομένας ἐν τῷ Λογιστηρίῳ, καταλάβωσιν ἐν μέρει οἱ ἀπολυόμενοι ἕνεκα καταργήσεως θέσεων ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Οἰκονομικῶν. Τοιαύτην ἀπόφασιν θὰ τὴν δεχθῇ εἰς τὸ ἕτερον νομοσχέδιον ὁ κ. Ὑπουργός; Διότι ἔχει σημασίαν μεθαύριον· διότι, ἐὰν πρόκειται νὰ τὸ δεχθῇ, θὰ μείνῃ ἐνταῦθα τὸ ἑξῆς: «Ἀποφαίνεται τὸ συμβούλιον καὶ περὶ τοῦ διορισμοῦ τῶν ἀπολυομένων εἰς τὰς ἐν τῷ Γενικῷ Λογιστηρίῳ κενουμένας νέας θέσεις».

§131ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ὁ κ. συνάδελφος, ὅστις μετὰ τόσου ζήλου συνηγόρησεν ὑπὲρ τῆς βελτιώσεως τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, καὶ δικαίως, πρέπει νὰ μὴ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν πρότασίν του. Ἡμεῖς ἀφήνομεν ἐλεύθερον τὸ Συμβούλιον τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας ν’ ἀπολύσῃ ἐκ τῆς ὑπηρεσίας τοὺς σχετικῶς ἀνικανωτέρους. Θέλετε λοιπὸν αὐτοὺς ἀκριβῶς νὰ τοποθετήσωμεν εἶτα εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, τὸ ὁποῖον χρῄζει ὑπαλλήλων ἱκανωτάτων καὶ εἰδικῶν περὶ τὰ λογιστικά; Ἐλπίζω ὁ κ. συνάδελφος νὰ συμφωνήσῃ μετ’ ἐμοῦ, ὁ ὁποῖος δὲν θέλω τὸ προσωπικὸν αὐτό, τὸ ἐπὶ ἀνικανότητι ἀπολυθὲν ἐκ τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου, νὰ διορισθῇ εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον. Καθ’ ὃν χρόνον καὶ αὐτὸς καὶ ἐγὼ εἴμεθα τῆς γνώμης ὅτι δὲν εἶναι ἐπαρκὲς τὸ προσωπικόν, τὸ ὁποῖον θὰ ἔχῃ τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, τοὐλάχιστον ἂς φροντίσωμεν νὰ εἰσέλθωσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν του οἱ ἱκανώτεροι καὶ ἐμπειρότεροι εἰς τὰ λογιστικὰ ἰδίως, ὥστε τοὐλάχιστον τὴν ἔλλειψιν τοῦ ποσοῦ ν’ ἀναπληρώσωμεν κατὰ τὸ δυνατὸν διὰ τοῦ ποιοῦ.

§132Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Συμφωνῶ πληρέστατα, ὅτι προκειμένου περὶ ἀνικάνων δὲν πρέπει νὰ γίνῃ λόγος. Ἀλλά, ἂν τυχὸν μεταξὺ τῶν ἀπολυομένων εἶναι καὶ ἱκανοί, εἶναι δίκαιον νὰ μὴ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν;

§133ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐὰν ἐπρόκειτο, κύριε συνάδελφε, νὰ προβῇ ὁ Ὑπουργὸς εἰς τοιαύτας ἀπολύσεις, ἴσως θὰ εἴχετε δίκαιον. Ἀλλ’ ὅταν ἀναθέτωμεν εἰς συμβούλιον, ἀπαρτιζόμενον ἐκ τοῦ γενικοῦ γραμματέως, ὡς προέδρου, ἐκ τοῦ δικαστικοῦ συμβούλου, ὡς ἀντιπροέδρου, ἐκ τοῦ διευθυντοῦ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, ἐκ τοῦ ἀντιπροέδρου καὶ ἐξ ἑνὸς μέλους τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου καὶ ἐκ τεσσάρων τμηματαρχῶν, μετὰ σοβαρὰν καὶ εὐσυνείδητον ἐξέτασιν νὰ ἀποφανθῇ περὶ ἀπολύσεως ἑνὸς ὑπαλλήλου ἐπ’ ἀνικανότητι, νομίζω ὅτι δὲν δικαιούμεθα ὕστερον νὰ εἴπωμεν ὅτι μεταξὺ τῶν ἀπολυθέντων ὑπάρχουσι καὶ ἱκανοί, καὶ πρέπει νὰ τοὺς διορίσωμεν εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον.

§134Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Παρακαλῶ, κύριε Ὑπουργέ. Εἶναι ἠναγκασμένον τὸ Συμβούλιον αὐτὸ ν’ ἀπολύσῃ ἕνα ὡρισμένον ἀριθμὸν ὑπαλλήλων, εἴτε εἶναι ἱκανοὶ οὗτοι εἴτε εἶναι ἀνίκανοι. Περὶ τούτου πρόκειται.

§135ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Μεταξὺ τῶν ὑπαρχόντων θὰ ἀπολύσῃ τοὺς σχετικῶς ἀνικανωτέρους.

§136Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ναί· ἀλλὰ νὰ παύσῃ ὡρισμένον ἀριθμὸν ὑπαλλήλων.

§137ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Πάντοτε μεταξὺ τῶν ἀνικανωτέρων. Ἀλλὰ, Κύριοι, τὸ ζήτημα εἶναι ἁπλοῦν. Θέλετε κατ’ ἀρχὴν αὐτούς, οἱ ὁποῖοι θ’ ἀπολυθῶσι, νὰ τοὺς ἐπιβάλωμεν εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον; Ἐγὼ νομίζω ὄχι.

§138Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ὅπως θέτετε τὸ ζήτημα, ἔχετε δίκαιον. Ἀλλὰ δὲν τὸ θέτετε καλῶς. Διότι δὲν θ’ ἀποφασίσῃ μόνον περὶ ἱκανότητος, —δυνατὸν ἡ ἱκανότης νὰ εἶναι ἡ αὐτή—, ἀλλὰ καὶ ἕνεκα τῆς ἀρχαιότητος θὰ προτιμήσῃ τοὺς ἀρχαιοτέρους. Λοιπὸν ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἐὰν ὑποθέσωμεν ὅτι ὑπάρχουσι 2 ἢ 3 ἢ 4 ἢ 5, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐπίσης ἱκανοί, θὰ τοὺς ῥίψωμεν εἰς τὸν δρόμον; Καὶ διατί νὰ μὴ ἔχῃ τὸ δικαίωμα τὸ Συμβούλιον νὰ προτείνῃ περὶ αὐτῶν; Τοῦτο μόνον νομίζω ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ.

§139ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐγὼ δὲν συμφωνῶ.

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 11, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνονται εἶτα δεκτὰ καὶ τὰ ἄρθρα 12–16). Ἄρθρον 17 (ἀναγινώσκεται).

§141Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τοῦ πρώτου ἐδαφίου τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ τὰ Τελωνεῖα αʹ τάξεως Λαυρείου καὶ βʹ τάξεως Ναυπλίου καὶ Χαλκίδος ὑποβιβάζονται εἰς Τελωνεῖα γʹ τάξεως. Δὲν γνωρίζω τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους ὑποβιβάζονται τὰ ἄλλα. Τὸ Τελωνεῖον ὅμως Ναυπλίου ἀπὸ βʹ τάξεως νὰ γίνῃ γʹ τάξεως παραβλάπτει τοῦτο οὐ μόνον τὸ ἐμπόριον τοῦ Ναυπλίου, ἀλλ’ ὁλοκλήρου τῆς κεντρῴας Πελοποννήσου. Πρὸ ἡμερῶν συμπολῖταί μου ἔμποροι προσῆλθον εἰς ἐμὲ καὶ μοὶ παρέστησαν τὸ ἑξῆς ἄτοπον, τὸ ὁποῖον θὰ γίνῃ, ἐὰν γίνῃ τὸ Τελωνεῖον Ναυπλίου γʹ τάξεως, ὅτι εἶναι ὑποχρεωμένοι οἱ ἔμποροι νὰ ἐκτελωνίζωσιν ἀμέσως ὅλην τὴν ποσότητα τῶν ἐμπορευμάτων καὶ νὰ καταβάλλωσιν ὅλα τὰ τέλη τὰ τελωνικά, εἰς ἃς περιστάσεις δὲ οἱ ἔμποροι εὑρίσκονται τοῦτο εἶναι ἀδύνατον. Ἤθελον λοιπὸν παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἀφήσῃ τὸ Τελωνεῖον Ναυπλίου ὅπως ἔχει, Τελωνεῖον βʹ τάξεως, διότι δὲν νομίζω ὅτι ἐν τῷ Τελωνείῳ Ναυπλίου, ὅπου παρίσταται Ἐφετεῖον, εἰσαγγελεὺς Ἐφετῶν, εἰσαγγελεὺς Πλημμελειοδικῶν, Ἀνάκρισις, καὶ ὑπὸ τὰ ὄμματα τῆς Δικαστικῆς ἐξουσίας νὰ συμβαίνωσι τὰ ἄτοπα, τὰ ὁποῖα συμβαίνουσιν ἐν ἄλλοις Τελωνείοις. Εἶναι δὲ ἡ περιφέρεια τοῦ Τελωνείου Ναυπλίου ἴση μὲ ἕνα κύκλον δύο μέτρων. Δὲν δύναται νὰ συμβῇ κατάχρησις. Νομίζω λοιπὸν ὅτι ἐξασφαλίζονται πληρέστατα τὰ συμφέροντα τοῦ Δημοσίου, ἐὰν μείνῃ τὸ Τελωνεῖον Ναυπλίου ὡς ἔχει.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσιτσάρας ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 17.

§143Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Καὶ ἐγὼ συμφωνῶ μὲ τὸν ἀξιότιμον προλαλήσαντα, διότι ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δύναται νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του καὶ τὰς εἰσπράξεις τοῦ Τελωνείου Ναυπλίου, αἵτινες εἶναι ἀνώτεραι ὅλων τῶν Τελωνείων βʹ τάξεως μέχρι τοῦδε, διότι τὸ Τελωνεῖον Ναυπλίου κατὰ τὸ ἔτος 1907 εἰσέπραξε δρ. 675,000, κατὰ τὸ 1908 δρ.671,500, ἐνῷ ἄλλα Τελωνεῖα, τὰ ὁποῖα δὲν ὑποβιβάζονται, εἰσέπραξαν δρ. 440,000, 500,000, 280,000, καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν νὰ δεχθῇ νὰ μὴ ὑποβιβασθῇ τὸ Τελωνεῖον Ναυπλίου, τὸ ὁποῖον ἐξυπηρετεῖ ὁλόκληρον τὴν Πελοπόννησον.

§144Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα ἔφεραν οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι ὑπὲρ τοῦ Τελωνείου Ναυπλίου, νομίζω ὀρθότατα καὶ δὲν πιστεύω νὰ διστάσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἵνα ἀποδεχθῇ αὐτά. Ἀλλ’ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον συντρέχει ἤδη διὰ τὸ Τελωνεῖον Ναυπλίου, συντρέχει ἐπίσης καὶ διὰ τὸ Τελωνεῖον Χαλκίδος, τὸ ὁποῖον εἶναι σταθμὸς τῆς τελωνειακῆς ὑπηρεσίας καὶ διὰ τὴν Εὔβοιαν καὶ διὰ τὴν Λοκρίδα καὶ διὰ τὰς Θήβας. Ἀπὸ τῆς συστάσεως τοῦ Βασιλείου λειτουργεῖ τοῦτο ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας, σήμερον δέ, ὅτε αἱ ἐργασίαι αὐτοῦ ἐδιπλασιάσθησαν, δὲν εἶναι δίκαιον ἡ Χαλκὶς νὰ στερηθῇ ἐντελῶς τῆς ἐμπορικῆς κινήσεως, ἡ ὁποία ὁλονὲν ἀναπτύσσεται. Ἐκτὸς τούτου, Κύριοι, ἰδιαιτέρως ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἐφωτίσθη ἴσως ἐκ τῆς ὑπηρεσίας ὅτι τὸ Τελωνεῖον Χαλκίδος ἐνεργεῖ τὰς εἰσπράξεις τοῦ πορθμοῦ Εὐρίπου, τοῦθ’ ὅπερ ἐνδιαφέρει τὸ δημόσιον ταμεῖον. Λοιπὸν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καταργηθῇ σχεδὸν τοιοῦτον Τελωνεῖον μὲ τὰς εὐκολίας, τὰς ὁποίας παρέχει εἰς τὸ ἐμπόριον, καὶ μὲ τὴν ὑπηρεσίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει, δὲν πιστεύω δὲ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἐπιμείνῃ. Οἱ λόγοι, διὰ τοὺς ὁποίους ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐσκέφθη νὰ ὑποβιβάσῃ τὰ Τελωνεῖα ταῦτα, εἶναι οἱ λόγοι ἐκτελωνισμοῦ ὑφασμάτων εἰς ὡρισμένα Τελωνεῖα, ἐκ τοῦ ὁποίου ἐγίνοντο καταχρήσεις τινὲς γενόμεναι ὑπὸ ἐμπόρων τῶν Ἀθηνῶν, ἀλλὰ δύναμαι νὰ βεβαιώσω ἐκ πληροφοριῶν ἐπισήμων τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅτι, ἀφ’ ἧς ἡμέρας ὁ ἀξιότιμος τέως Πρωθυπουργὸς καὶ Βουλευτὴς Ἀττικῆς διατελέσας Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ἀντιληφθεὶς κατάχρησίν τινα διαπραχθεῖσαν εἰς τὸ Τελωνεῖον Χαλκίδος κατὰ τὸ 1905 ἀπέπεμψε δικαιότατα τοὺς ὑπαιτίους τῆς καταχρήσεως ἐκείνης, οὐδεὶς ἄλλος ἐκτελωνισμὸς ἐμπορευμάτων Ἀθηναίων ἐμπόρων ἐγένετο ἐν Χαλκίδι. Ὥστε ἡ σκέψις αὕτη δὲν δύναται νὰ ἔχῃ τὴν ἀξίαν ἐκείνην, τὴν ὁποίαν θὰ εἶχεν εἰς ἄλλην ἐποχήν. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ θερμῶς τὸν κ. Ὑπουργόν, ἵνα συναινέσῃ νὰ διαγραφῇ τὸ σχετικὸν ἐδάφιον οὐ μόνον διὰ τὸ Τελωνεῖον Ναυπλίου ἀλλὰ καὶ διὰ τὸ Τελωνεῖον Χαλκίδος.

§145Π. ΣΑΚΚΗΣ. Ἐγὼ θὰ ὑποδείξω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν καὶ ἄλλην οἰκονομίαν, τὴν ὁποίαν θέλει νὰ ἐπιφέρῃ ἐκ τῆς μεταβολῆς τελωνειακῶν τινων θέσεων, καὶ ὡς τοιαύτην προτείνω τὴν κατάργησιν τοῦ τελωνοσταθμαρχείου Γιαλόβης. Ἐντὸς τοῦ λιμένος τῆς Πύλου ὑπάρχουσι δύο τελωνειακαὶ Ἀρχαί· ὡς ἐκ τούτου συμβαίνει τὸ ἄτοπον, ὥστε τὸ Τελωνεῖον τὸ εὑρισκόμενον ἐν τῇ πόλει Πύλου οὐδεμίαν νὰ ἔχῃ ἐργασίαν, ὅλην δὲ τὴν ἐργασίαν νὰ τὴν ἀπορροφᾷ τὸ τελωνοσταθμαρχεῖον Γιαλόβης τὸ εὑρισκόμενον εἰς τὴν βόρειον πλευρὰν τοῦ λιμένος καὶ ἀπέχουσαν μόλις εἰς δεκάλεπτον τῆς πόλεως ἀπόστασιν διὰ θαλάσσης· δὲν δύναται δὲ νὰ ἀρνηθῇ τοῦτο οὔτε ὁ κ. συνάδελφος ἐκ Τριφυλίας, ὁ ὁποῖος μετ’ ὀλίγον ἴσως διαμαρτυρηθῇ, διότι ἐκεῖ μεταφέρονται δῆθεν καὶ ἐμπορεύματα ἐκ τοῦ δήμου Φλεσσιάδος. Αὐτὰ ὅμως ἀποτελοῦσιν ἀσήμαντον ποσὸν ὡς ἐκ τῆς ὑπάρξεως ὅμως τῶν δύο τούτων τελωνειακῶν Ἀρχῶν ἐν τῷ αὐτῷ λιμένι συμβαίνουσι πολλὰ ἄλλα ἄτοπα, παραβλάπτονται δὲ οὐσιωδῶς καὶ τὰ συμφέροντα τῆς πόλεως Πύλου καὶ ἡ ἐπίβλεψις τῆς τελωνειακῆς Ἀρχῆς ἐν Γιαλόβῃ εἶναι ἀτελὴς καὶ ἡ ζημία τοῦ Δημοσίου οὐχὶ μικρά.

§146ΑΛ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἄλλοτε κατὰ τὸ ἔτος 1903 ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ὑπέβαλε τοιαύτην πρότασιν περὶ καταργήσεως τοῦ τελωνοσταθμαρχείου Γιαλόβης. Ἡ πρότασις αὐτὴ σκοπὸν ἔχει νὰ ἐνισχύσῃ τὸ Τελωνεῖον Πύλου ἐπὶ ζημίᾳ ὅμως ὅλων τῶν σταφιδοπαραγωγῶν τῶν δήμων Φλεσσιάδος καὶ Πυλίων ὡς καὶ τοῦ δήμου Πλαταμώδους, ὧν ἡ παραγωγὴ ἀνέρχεται εἰς 14,000,000 λιτρῶν. Τὸ τελωνοσταθμαρχεῖον αὐτὸ ἔχει προορισμὸν νὰ διευκολύνῃ ἐν τῇ ἐξαγωγῇ τοὺς παραγωγοὺς τοῦ σταφιδοκάρπου. Ἐπὶ πλέον ὑπομιμνήσκω εἰς τὸν κ. συνάδελφον ἐκ Πυλίας ὅτι ὁ λιμὴν Γιαλόβης εἶναι ἀσφαλέστατος, ἐνῷ ὁ τῆς Πύλου εἶναι ἧττον ἀσφαλὴς καὶ διὰ τοῦτο οἱ κατὰ καιροὺς Ὑπουργοὶ τῶν Οἰκονομικῶν ἐσεβάσθησαν τὸ σταθμαρχεῖον Γιαλόβης καὶ διὰ λόγους διευκολύνσεως τῆς διεξαγωγῆς τοῦ σταφιδοκάρπου καὶ διὰ λόγους ἐξασφαλίσεως τῶν συμφερόντων τοῦ Δημοσίου. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ μὴ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν εὐχὴν τοῦ ἐκ Πυλίας συναδέλφου, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὴν πόλιν τῆς Πύλου, τῆς ὁποίας ἐπιθυμῶ καὶ ἐγὼ τὴν ὑποστήριξιν, ὄχι ὅμως ἐπὶ ζημίᾳ ἄλλων.

§147Π. ΣΑΚΚΗΣ. Ὁ κ. συνάδελφος ἐκ Τριφυλίας ἀγνοεῖ τὴν ἐπαρχίαν μου καὶ ἑπομένως ἀποφαίνεται περὶ τοῦ ζητήματος τούτου, χωρὶς νὰ γνωρίζῃ τί συμβαίνει. Ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ σταφιδοκάρπου οὐδόλως ἐμποδίζεται, διότι ἀνέκαθεν ὁ τελώνης μεταβαίνει εἰς τὸν λιμένα τῆς Γιαλόβης χάριν ἀσφαλεστέρας ἐπιβλέψεως καὶ ὅστις ἀπέχει δέκα λεπτὰ ἐκ Πύλου, τοῦτο δὲ θὰ ἔπραττε, καὶ ἂν δὲν ὑπῆρχε τελωνοσταθμαρχεῖον. Ὁλόκληρος ὁ δῆμος Πυλίων ἕνεκα δυσχερειῶν, εἰς ἃς ὑποβάλλεται ἕνεκα τῆς καταστάσεως ταύτης, ἐζήτησε δι’ ἀναφορῶν του ἐπανειλημμένως νὰ συστήσω τοῦτο εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν. Ἔχω μάλιστα καὶ ἤδη ἀναφορὰν τοιαύτην ἐκ μέρους ὅλων τῶν ἐμπόρων καὶ σταφιδοπαραγωγῶν τῆς Πύλου ζητούντων τὴν κατάργησιν τούτου. Εἶναι δὲ ἀνακριβέστατον, ὅτι δὲν εἶναι ἐξησφαλισμένον τῶν ἀνέμων τὸ μέρος τοῦ λιμένος τὸ πρὸς τὸ μέρος ὑπὸ τῆς πόλεως Πύλου· τοὐναντίον εἰς τὸ πρὸς τὸ μέρος τῆς Γιαλόβης, ὅταν πνέῃ νότιος ἄνεμος, δὲν εἶναι ἀσφαλῆ τὰ πλοῖα. Ἀπορῶ μάλιστα πῶς αἱ κατὰ καιροὺς Κυβερνήσεις ἠνέχθησαν μέχρι σήμερον τὴν ὕπαρξιν τοῦ τελωνοσταθμαρχείου Γιαλόβης.

§148ΑΛ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὸ 1903 ἐμελετήθη τὸ ζήτημα καὶ ἡ ὑπηρεσία ἀπεφάνθη ὑπὲρ τῆς διατηρήσεως αὐτοῦ.

§149Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Μετὰ μεγάλης δυσαρεσκείας λαμβάνω τὸν λόγον· λέγω δὲ μετὰ μεγάλης δυσαρεσκείας, διότι φοβοῦμαι μήπως ἐκληφθῶ ὅτι ὁμιλῶ ἐξ ἀτομικῶν σκέψεων. Ἀλλά, ἀναλογιζόμενος τὴν εὐθύνην, τὴν ὁποίαν ἔχω ὡς Βουλευτής, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ παραβλέψω καὶ τοιαύτας σκέψεις. Εἶναι ἀναμφισβήτητον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπον εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς συνεδριάσεως, εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι διὰ τῆς καταργήσεως αὐτῶν τῶν διαφόρων Τελωνείων θέλομεν ἐπιβαρύνει τὸ Τελωνεῖον Πειραιῶς. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐσκέφθη, ὅτι, ὅπως ἀποφύγω τὰς καταχρήσεις εἰς τὰ διάφορα ταῦτα Τελωνεῖα, τὸ καλλίτερον εἶναι νὰ τὰ καταργήσωμεν ἢ νὰ τὰ ὑποβιβάσωμεν καὶ νὰ συγκεντρώσωμεν ὅλην τὴν ἐργασίαν εἰς τὸ Τελωνεῖον τοῦ Πειραιῶς, μὲ τὴν σκέψιν ὅτι εἰς τὸν Πειραιᾶ θέλει προστεθῆ προσωπικὸν κατάλληλον, ἔντιμον, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἐμποδισθῶσιν αἱ καταχρήσεις αἱ γενόμεναι εἰς τὰ ἄλλα Τελωνεῖα. Ἀλλ’ ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν· διατί αὐτὸ τὸ προτωπικόν, εἰς τὸ ὁποῖον θὰ ἔχῃ ἐμπιστοσύνην, νὰ μὴ τὸ διανείμῃ ἀκριβῶς εἰς τὰ μέρη ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἠδύναντο νὰ ἀπαλλάξωσι τὸν Πειραιᾶ ἀπὸ συσσώρευσιν ἐπικίνδυνον; Καὶ προκειμένου περὶ Λαυρείου, τὸ ὁποῖον καλλίτερον παντὸς ἄλλου γνωρίζω, δύναμαι νὰ βεβαιώσω ὅτι ναὶ μὲν θέλει ἐμποδίσει τὰς καταχρήσεις τὰς γενομένας σήμερον δι’ ἔλλειψιν αὐστηρότητος εἰς τὸν ἐκτελωνισμόν, ἀλλά, ὅταν τὸ Τελωνεῖον ἐκεῖνο θὰ ἔχῃ κατωτέρους ὑπαλλήλους, θέλει αὐξήσει κατὰ πολὺ τὸ λαθρεμπόριον. Μὴ λησμονῶμεν ὅτι εἰς τὸν λιμένα τοῦ Λαυρείου καταπλέουσι καθ’ ἑκάστην ἑβδομάδα πάμπολλα ἀτμόπλοια, καὶ ἐρωτῶ· ὅταν δὲν ἔχωμεν τοὺς ὑπαλλήλους...

§150Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ ὑποβιβάζεται.

§151Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Μάλιστα· καὶ θὰ παύσῃ ὁ ἀτελὴς ἐκτελωνισμός, ἀλλὰ θὰ ἀναπτυχθῇ τὸ λαθρεμπόριον καὶ θὰ ἐπιβαρυνθῇ ἐπὶ τοσοῦτον ὁ Πειραιεύς, ὥστε εἰς τοὺς ἐμπόρους θὰ ἐπέρχωνται δυσκολίαι ἐπαχθεῖς, ἐνῷ, ἐὰν διενέμοντο οἱ ὑπάλληλοι οἱ πρόσθετοι εἰς τὰ ἄλλα Τελωνεῖα, θὰ ἐλύετο τὸ ζήτημα εὐχερέστερον καὶ ἐπωφελέστερον διὰ τὸ δημόσιον ταμεῖον.

§152ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 11 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν.

§153ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Νὰ μείνῃ τὸ ἄρθρον ὡς ἔχει· οὐδεμία τροπολογία γίνεται δεκτή.

§154Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Οὔτε διὰ τὸ Τελωνεῖον Ναυπλίου; Δὲν δύνασθε νὰ σταματήσητε τὴν ζωὴν μιᾶς πόλεως.

§155Γ. ΠΟΛΥΓΕΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ζήτημα τοῦ Τελωνείου Ναυπλίου εἶναι ἐντελῶς διάφορον ἀπὸ τὸ ζήτημα τῶν Τελωνείων Λαυρείου καὶ Χαλκίδος. Τὸ Τελωνεῖον Χαλκίδος εἶναι τοπικὸν Τελωνεῖον, τὸ ὁποῖον ἐξυπηρετεῖ πολλὰς ἐπαρχίας, ἐνῷ τὸ τοῦ Λαυρείου εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι ἐξυπηρετεῖ τὸ λαθρεμπόριον. Τὸ Τελωνεῖον Ναυπλίου ἐξυπηρετεῖ ὁλόκληρον τὴν Πελοπόννησον, θὰ ἦτο δὲ ἀδίκημα διὰ τὸν τόπον αὐτὸν νὰ καταργηθῇ. Διὰ τῆς καταργήσεως θὰ ἐπιβαρύνηται ὁ ἔμπορος Τριπόλεως καὶ ἐν γένει τῆς Πελοποννήσου δι’ ἔξοδα μεταφορᾶς εἰς τὸν Πειραιᾶ, τὰ ὁποῖα ἔξοδα θὰ στοιχίσωσι τριπλάσια ἀπὸ ὅ,τι πληρώνουσιν ἀπὸ Ναυπλίου εἰς Τρίπολιν. Τὸ Τελωνεῖον Λαυρείου εἶναι ὅλως ἄσχετον, διότι εἶναι καθαρῶς Τελωνεῖον ἐξυπηρετοῦν τὸ λαθρεμπόριον, ἐνῷ τὸ ἄλλο, τὸ τοῦ Ναυπλίου, εἶναι ἐντελῶς ὑπηρεσιακὸν καὶ δι’ αὐτὸ ἐπιβάλλεται ἡ μὴ κατάργησις αὐτοῦ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μὴ ἐπιμείνῃ εἰς τὸ ζήτημα τῆς καταργήσεως τοῦ Τελωνείου Ναυπλίου, διότι τοῦτο θὰ εἶναι ἓν ἀδίκημα πολὺ μέγα. Θὰ παρακαλέσω ἐπίσης καὶ τὴν Βουλὴν ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ νὰ ἐκφράσῃ γνώμην ὑπὲρ τῆς προτάσεώς μου, δηλ. ὑπὲρ τῆς μὴ καταργήσεως τοῦ Τελωνείου Ναυπλίου.

§156Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν λόγοι τῆς ὑποβιβάσεως τοῦ Τελωνείου Ναυπλίου εἶναι ἡ πρόληψις τοῦ λαθρεμπορίου, ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν· δὲν δύναται νὰ προληφθῇ τὸ λαθρεμπόριον ἐν Ναυπλίῳ, ὅπου ἀνὰ πᾶσαν στιγμὴν δὲν δύναται νὰ λείψῃ ἡ δικαστικὴ Ἀρχὴ ἀπὸ τὴν θύραν τοῦ Τελωνείου; Καθ’ οἱανδήποτε στιγμὴν καὶ ἂν ἐπισκεφθῆτε τὸ Τελωνεῖον, εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ εὕρητε εἰς τὴν θύραν αὐτοῦ δικαστικὰ πρόσωπα· ἐκεῖ εἶναι δυνατὸν ὑπὸ τὰ ὄμματα τῆς ἀνωτάτης δικαστικῆς ἐξουσίας νὰ γίνεται λαθρεμπόριον; Ἐκεῖ δύναται νὰ γίνῃ λαθρεμπόριον ἢ εἰς τὸν Πειραιᾶ, ὅπου θέλει ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ τὸ μεταφέρῃ; Ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν· ποῦ δύναται νὰ προληφθῇ τὸ λαθρεμπόριον, ἐν Ναυπλίῳ ὑπὸ τὰ ὄμματα τοῦ εἰσαγγελέως τῶν Ἐφετῶν, τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς ἀνακριτικῆς ἐξουσίας, ὑπὸ τὰ ὄμματα πολυποικίλου δικαστικῆς ἐξουσίας, ἢ ἐν Πειραιεῖ, ὅπου οἱ τελωνειακοὶ ὑπάλληλοι ὑπ’ οὐδενὸς τὴν ἐπίβλεψιν εἶναι εἰμὴ μόνον ὑπὸ τὴν ἐπίβλεψιν τῶν προϊσταμένων τελωνειακῶν ὑπαλλήλων; Ἐν Πειραιεῖ ἀνεκαλύφθησαν πλεῖστα ὅσα λαθρεμπόρια, ἐνῷ ἐν Ναυπλίῳ ὑποθέτω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἔχει παράδειγμα ἀνακαλύψεως λαθρεμπορίου. Ἐγὼ ὑποβάλλω τὴν παράκλησίν μου εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐξ ἀγαθοῦ συνειδότος μὴ θέλων νὰ παραβλάψω ποσῶς τὰ δημόσια συμφέροντα, ἐὰν ὅμως ὄντως παραβλάπτωνται, ἀποσύρω τὴν παράκλησίν μου. Ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον εἶναι φανερὸν ὅτι ὑποδουλοῦνται οἱ ἔμποροι τῆς κεντρώας Πελοποννήσου καὶ ἰδιαιτέρως τῆς πατρίδος μου, δὲν βλέπω διατί ὁ κύριος Ὑπουργὸς νὰ μὴ ἐπιτρέψῃ εἰς τοὺς ἐμπόρους τῆς κεντρώας Πελοποννήσου νὰ ἐκτελωνίζωσι τὰ ἐμπορεύματά των ἐν Ναυπλίῳ. Νομίζω ὅτι εἶναι φοβερόν τὸ ἀδίκημα, τὸ ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς θέλει νὰ φέρῃ εἰς τὸ ἐμπόριον τῆς κεντρώας Πελοποννήσου. Νομίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ συγκινηθῇ καὶ θὰ συναινέσῃ, ὥστε νὰ μείνῃ τὸ Τελωνεῖον Ναυπλίου ὡς ἔχει.

§157Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ὑπάρχουσιν οἱ φρονοῦντες, ὅτι ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, ὅπως μὴ γίνεται συζήτησις ἐπὶ τῶν νομοσχεδίων, εἶναι ἐπιβλαβὴς διὰ τὰ νομοσχέδια. Ἀλλ’ ἡ συζήτησις ἡ γενομένη τὴν ἑσπέραν ταύτην οὐχὶ ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου, ἀλλ’ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τοῦ ἀφορῶντος τὴν κατάργησιν, τὸν περιορισμὸν καὶ τὴν σύστασιν τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπηρεσιῶν, μοὶ δίδει τὸ δικαίωμα νὰ εἴπω ὅτι, ἐὰν μὴ γίνηται συζήτησις ἐπί τινων νομοσχεδίων, τοῦτο θὰ εἶναι οὐχὶ πρὸς ζημίαν τῶν νομοσχεδίων, ἀλλὰ πρὸς βελτίωσιν αὐτῶν, διότι ἡ ὑπηρεσία, ἡ ὁποία εἰσήγαγε τὰ νομοσχέδια, βεβαίως ἐστηρίχθη ἐπὶ μιᾶς βάσεως καὶ τὰ εἰσήγαγε. Προκειμένου ὅμως περὶ τοῦ ἄρθρου τούτου εἰδικῶς ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ δηλώσῃ εἰς τὴν Βουλὴν ποῦ ἐστηρίχθη, διὰ νὰ προτείνῃ τὸν ὑποβιβασμὸν τῶν Τελωνείων Ναυπλίου καὶ Χαλκίδος· προκειμένου περὶ τοῦ Τελωνείου Λαυρείου φρονῶ ὅτι δὲν πρέπει νὰ γίνηται λόγος, διότι βεβαίως ὁ κ. Ὑπουργὸς περιλαβὼν τὴν διάταξιν περὶ ὑποβιβασμοῦ τοῦ Τελωνείου Λαυρείου ἔχει λόγον ἐνδεδειγμένον, προκειμένου ὅμως περὶ τοῦ Τελωνείου Ναυπλίου εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ φέρω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς πίνακα τῶν εἰσπράξεων τοῦ Τελωνείου τούτου κατὰ τὰ ἔτη 1907 καὶ 1908. Τὸ Τελωνεῖον Ναυπλίου κατὰ τὸ ἔτος 1907 εἰσέπραξεν 675,000 δραχ., κατὰ τὸ 1908 δὲ εἰσέπραξεν 671,500 δραχ., ἐνῷ ἄλλα Τελωνεῖα, ὡς τὸ Τελωνεῖον Κατακώλου, εἰσέπραξαν πολὺ ὀλιγώτερα. Ἑπομένως ἡ σύστασις τῶν κυρίων Βουλευτῶν Ἄργους καὶ Μαντινείας, ὡς καὶ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Χαλκίδος Βουλευτοῦ, νομίζω ὅτι εἶναι ὀρθὴ καὶ δικαία, διότι προκειμένου περὶ Τελωνείων, τὰ ὁποῖα ἑδρεύουσιν ἐν μεγάλαις πόλεσι, προκειμένου ἰδίᾳ περὶ τοῦ Τελωνείου Ναυπλίου, ἐν τῷ ὁποίῳ τελωνίζονται ἐμπορεύματα ὁλοκλήρου σχεδὸν τῆς ἀνατολικῆς Πελοποννήσου, νομίζω ὅτι εἶναι ἄδικον νὰ ἐπιμένῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰς τὴν ἀπόφασιν, ἣν ἔλαβε περὶ ὑποβιβασμοῦ αὐτοῦ. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ εἶναι ὀλιγώτερον ἐπίμονος, ὅταν πρόκειται περὶ ζητημάτων, ἐν οἷς ἡ συζήτησις ἀποδεικνύει, ὅτι δὲν ἔχει δίκαιον, καὶ περισσότερον τοιοῦτος, ὅταν πρόκειται περὶ ζητημάτων ἀφορώντων τὰ πρόσωπα.

§158Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Δύο λέξεις θὰ σᾶς εἴπω, διότι παρεξηγήθησαν ὅσα εἶπον.

§159Ι. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Ἀξίζει ἡ συζήτησις δι’ αὐτό;

§160Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Πρόκειται νὰ διαφωτίσωμεν τὴν Βουλήν.

§161Ι. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Δὲν γίνεται συζήτησις διὰ σπουδαιότερα καὶ κάθεσθε καὶ συζητεῖτε δι’ αὐτό;

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ λόγος εἶναι ἐλεύθερος καὶ ἀπεριόριστος.

§163Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Παρέρχονται τόσα μεγάλα ζητήματα καὶ δὲν λαμβάνετε τὸν λόγον (ψίθυρος).

§164Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Δύναμαι νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλὴν ὅτι, ἐὰν σήμερον γίνωνται καταχρήσεις κατὰ τὸν ἐκτελωνισμόν, δηλαδὴ ἐὰν πληρώνηται τέλος ὀλιγώτερον τοῦ πρέποντος, ὅταν ἀντὶ ὑπαλλήλων ἀνωτέρων θὰ ἔχωμεν κατωτέρους, θὰ εἰσέρχωνται τὰ ἐμπορεύματα ἀτελῆ.

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 17 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσι. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 17 ὡς ἔχει καθὼς καὶ τὰ ἄρθρα 18 καὶ 19). Ἄρθρον 20 (ἀναγινώσκεται).

§166Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Κατὰ τὸ ἄρθρον 20 ἀπολύονται καὶ οἱ ὑποταμίαι, ἀλλ’ εἰς αὐτοὺς συμβαίνει τὸ ἑξῆς ἄδικον, ὅτι ἀπολυθέντες εἰς οὐδεμίαν ὑπηρεσίαν δύνανται νὰ εἰσέλθωσιν. Οἱ ὑποταμίαι ἔχουσι βαθμὸν καὶ μισθὸν ὑπουργικοῦ γραφέως αʹ τάξεως. Λοιπόν, ἐὰν παυθῶσι, δὲν δύνανται νὰ διορισθῶσι πλέον, ἐκτὸς ἂν δώσωσιν ἐξετάσεις. Πρέπει καὶ δι’ αὐτοὺς λοιπὸν νὰ λάβωμεν τὸ μέτρον τῆς ἰσότητος καὶ τῆς δικαιοσύνης καὶ διὰ τοῦτο προτείνω εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου νὰ προστεθῇ ἡ ἑξῆς τροπολογία: «Οἱ ἀπολυόμενοι δὲ ὑποταμίαι, ὡς καὶ οἱ ἀπολυθέντες τοιοῦτοι, δύνανται νὰ διορισθῶσιν εἰς ὁμοιοβάθμους τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν θέσεις, ἐὰν ἔχωσι τὰ ἄλλα ὑπὸ τῶν νόμων ὁριζόμενα προσόντα».

§167ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Οἱ ὑποταμίαι ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ εἶναι ἀρχαῖοι εἰσπράκτορες, οἵτινες ἀπέκτησαν μὲν πεῖράν τινα διὰ τῆς ἐργασίας ταύτης, ἀλλὰ δὲν δύνανται νὰ εἰσέλθωσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν ὡς ὑπάλληλοι, ὡς γραφεῖς αʹ τάξεως, καθ’ ὃν χρόνον ἡμεῖς ἀπαιτοῦμεν ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους αὐτοὺς τόσα προσόντα, καθ’ ὃν χρόνον ἀπαιτοῦμεν διαγωνισμόν, καθ’ ὃν ἀπαιτεῖται γνῶσις τῆς γλώσσης, τῆς διπλογραφίας καὶ ἄλλη μόρφωσις γενικωτέρα, ἐπιστημονική, ὡς τῆς Δημοσιονομίας καὶ τῆς Στατιστικῆς. Ἐὰν παρὰ τοῖς ὑπαλλήλοις τούτοις θέσωμεν παραπλεύρως καὶ τοὺς ὑποταμίας, τοὺς πάλαι ποτὲ εἰσπράκτορας, τὸ πρᾶγμα θὰ εἶναι παρὰ πολὺ ἄτοπον. Ἄλλως τε οἱ πλεῖστοι ἐκ τούτων εἶναι συνταξιοῦχοι καὶ δύνανται νὰ λάβωσιν, ἐὰν θέλωσι, τὴν σύνταξίν των. Ἐνόμισα καλὸν νὰ καταργήσω τὰς θέσεις ταύτας, διότι νομίζω ὅτι οἱ εἰσπράκτορες, ὡς θὰ καταρτισθῶσι, θὰ ἀναπληρῶσιν αὐτοὺς καὶ θὰ ἔχωμεν ἀποτελέσματα καλλίτερα.

§168ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 20 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσι. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 20 ὡς καὶ τὸ ἄρθρον 21).

§169Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Πρὸ τοῦ ἄρθρου 22 προτείνω νὰ εἰσαγάγωμεν ἕτερον ἄρθρον. Ὡς γνωστόν, ὁ νόμος περὶ συντάξεων ὁρίζει ὅτι ἕνεκα ὑποβιβασμοῦ ἡ παραίτησις ἐξομοιοῦται μὲ ἀπόλυσιν. Ἀλλ’ ὑποβιβασμὸς σημαίνει ἐνταῦθα ὑποβιβασμὸν θέσεως, ἐδῶ δὲ ἔχομεν ὑποβιβασμὸν μισθοῦ. Παραδείγματος χάριν εἴδομεν ὅτι οἱ λογισταὶ καὶ οἱ ὑπολογισταὶ ἔχοντες μισθὸν 150 δραχ. θέλουσιν ἔχει 120 δραχμάς.

§170ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Οἱ ὁποῖοι κατὰ τὸν νόμον θ’ ἀπελύοντο ἄνευ ἀξιώσεως.

§171Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ὑπάρχει ὑποβιβασμὸς μισθοῦ καὶ εἶναι πολὺ πιθανὸν πλεῖστοι ἐξ αὐτῶν νὰ θεωρήσωσιν ἑαυτοὺς προσβεβλημένους εἰς τὴν φιλοτιμίαν των καὶ νὰ ζητήσωσι ν’ ἀποσυρθῶσιν ἐκ τῆς ὑπηρεσίας. Εἶναι λοιπὸν ἄδικον, ὅταν τοιοῦτοι ὑπάλληλοι, ἕνεκα τοιούτων λόγων ἀναγκασθῶσι νὰ παραιτηθῶσι, νὰ χάσωσι τὴν σύνταξίν των. Νομίζω λοιπὸν ὅτι ἡ διάταξις τοῦ νόμου περὶ συντάξεων, ἥτις λέγει ὅτι ἡ ἕνεκα ὑποβιβασμοῦ παραίτησις ἐξομοιοῦται πρὸς ἀπόλυσιν, πρέπει νὰ τροποποιηθῇ καὶ νὰ θέσωμεν τὸ ἑξῆς ἄρθρον: «Ἡ ἕνεκα ὑποβιβασμοῦ τῆς θέσεως ἢ τοῦ μισθοῦ παραίτησις ὑπαλλήλου ἐξομοιοῦται πρὸς ἀπόλυσιν, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰ δικαιώματα τὰ πρὸς σύνταξιν».

§172ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Πρόκειται δι’ αὐτοῦ ν’ αὐξήσωμεν τὸ κεφάλαιον τῶν συντάξεων, ἀλλά, διὰ νὰ μὴ λέγητε ὅτι εἶμαι ἀνένδοτος, τὸ παραδέχομαι.

§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Νέγρη ὡς ἄρθρον 22 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 22 γενόμενον 23. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 23). Ἡ ψήφισις τοῦ συνόλου ἀναβάλλεται διὰ τὴν Δευτέραν. Βʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ προσθήκης προσωπικοῦ εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον». (Ψηφίζεται ἡ ἀρχὴ καὶ ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 1). Ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κυρίου Ῥάγκου, ἥτις ἔχει ὡς ἑξῆς: Τὸ ἄρθρον 1ον τροποποιεῖται οὕτω· «γʹ) Τέσσαρες ὑπουργικοὶ γραμματεῖς αʹ ἢ βʹ τάξεως προσλαμβανόμενοι κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου ἐκ τῶν ὡς ὑπεραρίθμων θεωρουμένων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν μετὰ τὸν περιορισμὸν τῶν θέσεων τῶν ὑπουργικῶν γραμματέων εἰς τριάκοντα. Ἐπὶ τῶν οὕτω διοριζομένων ἀνατίθενται καθήκοντα ἀρχειοφύλακος, καταργουμένης τῆς μέχρι τοῦδε θέσεως αὐτοῦ καὶ τῆς εἰς τοῦτον χορηγουμένης μηνιαίας ἀποζημιώσεως δραχμῶν τριάκοντα».

§174ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Δι’ ὅσων εἶπον ἐπ’ ἄλλῃ εὐκαιρίᾳ νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ παραδεχθῇ ὅτι δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία αὕτη.

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Ῥάγκου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 1). Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται). Ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Νέγρη.

§176Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Τὴν ἀπέρριψε προηγουμένως ὁ κ. Ὑπουργός. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 2 καὶ τὰ λοιπὰ τοῦ νομοσχεδίου ὡς καὶ τὸ σύνολον).

§177ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ νόμου ᾼΧΚΕʹ τῆς 30 Δεκεμβρίου 1887 περὶ τελῶν χαρτοσήμου». Οὐδεὶς ζητεῖ τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 πολλοὶ τῶν κυρίων Βουλευτῶν ὑποβάλλουσι τὴν ἑξῆς τροπολογίαν· «Ἐπιτρέπεται εἰς τὸν ἑκάστοτε ἐνοικιαστὴν τοῦ δημοτικοῦ περιπτέρου τοῦ ἔναντι τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν εὑρισκομένου ἐπὶ τοῦ κήπου τοῦ Κλαυθμῶνος ἡ λιανικὴ πώλησις χαρτοσήμου δέκα λεπτῶν μέχρι δύο δραχμῶν ἐπὶ τῇ κεκανονισμένῃ προμηθείᾳ».

§178ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ γίνῃ δεκτή.

§179Μ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Εἶναι δικαία.

§180ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν.

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1, ὡς ἐτροπολογήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Μεθ’ ὃ ψηφίζονται καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου).

§182ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων περὶ τῆς «Ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως», τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου καὶ τοῦ Ἐθνικοῦ Σφραγιστηρίου».

§183ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀττικῆς βουλευτὴς κ. Νέγρης κατὰ τὴν προηγουμένην συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου τούτου παρεπονέθη κατὰ τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν ὅτι δὲν ἐφρόντισεν ἐγκαίρως, ὅπως, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἄρθρου 10 τοῦ νόμου ͵ΓΡΔʹ, δημοσιεύσῃ τὸ σχετικὸν Διάταγμα καὶ τὸν σχετικὸν κανονισμόν. Ταῦτα ἔχουσι δημοσιευθῆ πρὸ πολλοῦ ἐν τῇ «Ἐφημερίδι τῆς Κυβερνήσεως» καὶ δύναται, ἂν θέλῃ, νὰ λάβῃ γνῶσιν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος. Ἐδημοσιεύθησαν ἤδη ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ κ. Καλογεροπούλου ὡς Ὑπουργοῦ. (Μεθ’ ὃ ψηφίζονται ἡ ἀρχὴ καὶ τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2). Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται).

§184ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Παρακαλῶ νὰ διορθωθῇ τὸ ἄρθρον 3 ὡς ἑξῆς: Εἰς τὸν πρῶτον στίχον τοῦ πρώτου ἐδαφίου πρὸ τῆς λέξεως «ἀποφάσεων» νὰ τεθῇ ἡ λέξις «ἀναιρετικῶν», διότι κατὰ τὰ σχετικὰ ἄρθρα τῆς Πολιτικῆς καὶ Ποινικῆς Δικονομίας περὶ αὐτῶν πρόκειται. Ἐπίσης εἰς τὸν δεύτερον στίχον τοῦ αὐτοῦ ἐδαφίου μετὰ τὰς λέξεις «Ἀρείου Πάγου» νὰ τεθῶσιν αἱ λέξεις «ἐνεργουμένης ἐπιμελείᾳ τοῦ παρ’ αὐτῷ Γραμματέως». Εἰς τὸν ἕβδομον στίχον τοῦ αὐτοῦ ἐδαφίου μετὰ τὰς λέξεις «Τὸ προκαταβληθὲν τέλος» νὰ διαγραφῶσιν αἱ λέξεις «ἐπ’ οὐδεμιᾷ περιπτώσει ἐπιστρέφεται, ἡ δὲ δημοσίευσις τῶν ἀποφάσεων τούτων ἐνεργεῖται ἐπιμελείᾳ τοῦ Γραμματέως τοῦ Ἀρείου Πάγου» καὶ νὰ τεθῶσι τὰ ἑξῆς· «Ἀπορριπτομένης τῆς περὶ ἀναιρέσεως αἰτήσεως ἐπιστρέφεται εἰς τὸν καταβαλόντα. Δεκτῆς δὲ γενομένης ἔχει ὁ προκαταβαλὼν τὸ ἀνωτέρω τέλος ἐν πολιτικαῖς δίκαις δικαίωμα ἀναλήψεως αὐτοῦ» καὶ νὰ διαγραφῶσιν ἐκ τοῦ δευτέρου ἐδαφίου αἱ λέξεις· «ὁ προκαταβαλὼν ἐν πολιτικαῖς δίκαις ἔχει δικαίωμα ἀναλήψεως τοῦ ποσοῦ τούτου».

§185ΑΛ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἡ αʹ παράγραφος τοῦ ἄρθρου τούτου αὐτόχρημα τίθησι φραγμὸν εἰς τὸν εὔπορον διάδικον. Ὡς νὰ μὴ ἤρκουν ὅλαι αἱ βαρεῖαι δαπάναι τῆς ἐνώπιον τοῦ Ἀρείου Πάγου διαδικασίας, προστίθεται μία φορολογία, μία πρόσθετος προκαταβολή. Ἐὰν ἡ καταψήφισις ἐπήρχετο διὰ τῆς ἀποφάσεως κατὰ τοῦ αἰτησαμένου ἀναίρεσιν ἀπορριφθεῖσαν, θὰ ἦτο ὑποφερτόν. Ἀλλὰ σήμερον μία αἴτησις ἀναιρέσεως ἐνώπιον τοῦ Ἀρείου Πάγου θὰ στοιχίσῃ ὑπὲρ τὰς 400 δραχμάς. Εἶναι λοιπὸν τοῦτο κατὰ τὴν γνώμην μου φορολογία τῶν ἀπορωτέρων τάξεων, διότι προκειμένου περὶ τῶν εὐπόρων διὰ τούτους εἶναι εὐχερὲς πρὸς τοῖς ἄλλοις νὰ καταβάλλωσι καὶ τὴν δαπάνην ταύτην. Νομίζω λοιπὸν ὅτι ἡ παράγραφος πρέπει νὰ ἀπαλειφθῇ ἐξ ὁλοκλήρου, διότι δὲν ἔχει ἄλλο ἀποτέλεσμα παρὰ νὰ κωλύῃ τὴν ἐνάσκησιν τοῦ ἐνδίκου μέσου τῆς ἀναιρέσεως εἰς τοὺς μὴ εὐπόρους. Γνωρίζω ὅτι θὰ μοὶ εἴπῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι εἰς τὰ ἔνδικα μέσα πρέπει νὰ τίθενται περιορισμοί. Ἀλλὰ πρὸς τούτοις ἔχομεν τὸ παράβολον, ἐὰν δὲ ψηφίσωμεν καὶ τὴν διάταξιν ταύτην, θέλομεν κωλύει δι’ αὐτῆς τὴν ἐνάσκησιν τοῦ ἐνδίκου μέσου τῆς ἀναιρέσεως.

§186ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν πρόκειται νῦν τὸ πρῶτον νὰ δημιουργήσωμεν αὐτὴν τὴν δαπάνην. Ἤδη ὑπάρχει ὁ νόμος ᾼΛΒʹ τοῦ 1869, ὅστις ἐπιβάλλει τὴν δημοσίευσιν τῶν ἀποφάσεων.

§187ΑΛ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ ποίαν δαπάνην;

§188Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ δημοσίευσις τῶν ἀποφάσεων ἐπιβάλλεται, διὰ νὰ εἶναι γνωστὴ ἡ νομολογία, ἀλλὰ μὴ θέλετε νὰ ἐπιβάλητε τὸ βάρος εἰς τοὺς διαδίκους.

§189ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἔπρεπε νὰ ἐξεύρωμεν τὴν δαπάνην, διὰ νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ διάταξις· διὰ τοῦτο ἐσκέφθημεν νὰ καθιερώσωμεν αὐτὴν τὴν διάταξιν, ἵνα ὁ ἀναιρεσείων προκαταβάλλῃ, καί, ὅταν ἐκδοθῇ ἀναιρετικὴ ἀπόφασις, τότε ἡ δαπάνη θὰ ὑπολογισθῇ εἰς ἐκεῖνον, ἐναντίον τοῦ ὁποίου ἐκδίδεται· ἂν δὲν ἐκδοθῇ, τότε ἐπιστρέφεται εἰς τὸν διάδικον.

§190ΑΛ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως ὁ νόμος ὑποχρεοῖ νὰ γίνηται δημοσίευσις τῶν ἀποφάσεων χάριν τῆς διαδόσεως τῆς νομολογίας καὶ χάριν αὐτῆς τῆς Δικαιοσύνης. Ἀλλὰ νομίζω ὅτι εἶναι καὶ ἀναξιοπρεπὲς νὰ λέγῃ τὸ Κράτος, ὅτι ἡ δαπάνη τῆς τυπώσεως, ἡ ὁποία εἶναι γνωστὸν εἰς πόσον ἀνέρχεται, εἶναι 50 δραχμαί.

§191ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Κύριοι Βουλευταί, νομίζω ὅτι ἡ ἀξιοπρέπεια τοῦ Κράτους πρὸ παντὸς ἐπιβάλλει νὰ ἀνορθώσωμεν τὰ οἰκονομικά του, ἵνα ἀνταποκριθῇ τοῦτο πρὸς τὰς μεγάλας ἀνάγκας, ἐνώπιον τῶν ὁποίων εὑρίσκεται. Τί ὀρθότερον τούτου, ὅταν πρόκειται νὰ δημοσιευθῶσιν ἀποφάσεις καταλαμβάνουσαι ὁλοκλήρους σελίδας τῆς «Ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως», τί δικαιότερον νὰ καταβάλλῃ ἐκεῖνος, κατὰ τοῦ ὁποίου θέλει ἐκδοθῆ ἡ ἀπόφασις, τὴν ἀπαιτουμένην δαπάνην; Ἐὰν σκεφθῶμεν, ὅτι τὸ Κράτος ἔχει ἀνάγκην καὶ οἰκονομιῶν, ἀλλὰ καὶ πόρων, ἵνα ἐξέλθῃ τῆς καταστάσεως, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται, βεβαίως θὰ πεισθῆτε, ὅτι εἶναι καιρὸς νὰ μᾶς βοηθήσητε ὀλίγον, ὅπως ἐξέλθωμεν τοῦ ἀδιεξόδου. Πρόκειται περὶ ποσοῦ, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ ἀνέλθῃ κατ’ ἔτος εἰς 15–20 χιλιάδας δραχμῶν. Λοιπὸν ὕστερον ἀπὸ τόσα ἄλλα, τὰ ὁποῖα ὑφίστανται οἱ διάδικοι, ἵνα φθάσωσιν εἰς τὸν Ἄρειον Πάγον, νομίζω ὅτι δὲν θὰ πτωχεύσωσιν, ἐὰν πληρώσωσι καὶ αὐτὸ τὸ μικρὸν ποσόν. (Ψηφίζεται εἶτα τὸ ἄρθρον 3, ὡς ἐτροποποιήθη, καὶ τὸ 4, ἀναγινώσκεται δὲ τὸ ἄρθρον 5).

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει εἰς τὰ ἄρθρον 5 τροπολογία τοῦ κ. Χατζηπέτρου. Ἐπειδὴ ὅμως ἔχει λάθη τινά, θὰ τὴν ἀφήσω διὰ τὴν τρίτην ἀνάγνωσιν. Ὑπάρχει ἑτέρα τροπολογία τῶν κυρίων Κ. Ν. Παπαμιχαλοπούλου, Π. Σισμάνη, Ἰω. Γιαννακίτσα, Γ. Κορυζῆ, Στεφ. Βάρβογλη καὶ Ν. Γερουλάνου, ἔχουσα οὕτως: Ἡ § γʹ τοῦ ἄρθρου 5 τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς: «Ταξινόμος τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου διορίζεται ὁ ἔχων τὰ προσόντα Γραμματέως αʹ ἢ βʹ τάξεως τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν ἢ ὁ ὑπηρετήσας ἐπὶ ἑξαετίαν ὡς διορθωτὴς τῶν ἐντύπων τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου, συνυπολογιζομένης καὶ τῆς μέχρι τοῦδε ὑπηρεσίας του. Διορθωτὴς ἐντύπων διορίζεται ἐπὶ βαθμῷ γραφέως αʹ τάξεως καὶ μηνιαίῳ μισθῷ δρ. 140 ὁ ἐπὶ τριετίαν ὑπηρετήσας ὡς διορθωτὴς τῶν ἐντύπων κατὰ τὸν νόμον ͵ΓΡΔʹ περὶ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου. Γραφεὺς καὶ βοηθὸς τοῦ διορθωτοῦ τῶν ἐντύπων τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου διορίζονται» κλπ. ὡς τὸ νομοσχέδιον». Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν αὐτὴν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. Ὑπάρχει ἑτέρα τροπολογία τῶν κυρίων Μ. Στεφανίδου, Γ. Πολυγένους καὶ Θ. Λέκα, ἔχουσα οὕτω: «Ταξινόμος τῆς «Ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως» ἐν τῷ Ἐθνικῷ Τυπογραφείῳ διορίζεται ἐπὶ βαθμῷ καὶ μισθῷ γραμματέως βʹ τάξεως, προαγόμενος μετὰ τριετῆ ὑπηρεσίαν εἰς τὸν βαθμὸν γραμματέως αʹ τάξεως, ὁ ὑπηρετήσας ἐπὶ ἑξαετίαν ὡς διορθωτὴς τῶν ἐντύπων τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου, ἐξ ὧν ἐπὶ τριετίαν ὑπὸ τὸν νόμον ͵ΓΡΔʹ περὶ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου, ἐν ἐλλείψει δὲ τοιούτου, ὁ ἔχων τὰ προσόντα γραμματέως αʹ ἢ βʹ τάξεως τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν. Διορθωτὴς τῶν ἐντύπων τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου ἐπὶ βαθμῷ γραφέως αʹ τάξεως καὶ μισθῷ δραχ. 140 μηνιαίως διορίζεται ὁ ἐπὶ τριετίαν τοὐλάχιστον ὑπηρετήσας ὑπὸ τὸν νόμον ͵ΓΡΔʹ ὡς διορθωτὴς τῶν ἐντύπων ἢ ἐπὶ ἴσον χρονικὸν διάστημα ὡς βοηθὸς διορθωτοῦ τῶν ἐντύπων. Γραφεὺς καὶ βοηθὸς τοῦ διορθωτοῦ τῶν ἐντύπων τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου διορίζονται κατόπιν διαγωνισμοῦ». Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν ταύτην παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη.

§193Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ὑπάρχει καὶ τροπολογία ἰδική μου, ὅτι δύναται νὰ διορισθῇ διευθυντὴς τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου ὁ προϋπηρετήσας ὡς τοιοῦτος.

§194ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Τὴν τροπολογίαν ταύτην ἀποδέχομαι.

§195ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν, καθ’ ἣν δύναται νὰ διορισθῇ διευθυντὴς τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου ὁ προϋπηρετήσας ὡς τοιοῦτος παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ψηφίζεται εἶτα τὸ ἄρθρον 5 καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου ὡς καὶ τὸ σύνολον εἰς βʹ ἀνάγνωσιν). Βʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τῶν ἄρθρων 32 καὶ 33 τοῦ ὀργανισμοῦ τῶν Δικαστηρίων καὶ τοῦ ἄρθρου 363 τῆς Ποινικῆς Δικονομίας περὶ τριμελῶν Πλημμελειοδικείων». Ἄρθρον μόνον (ἀναγινώσκεται).

§196ΚΥΡ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου παρακαλῶ νὰ προστεθῇ ἡ ἑξῆς φράσις. «ἀπαγορευομένης τῆς ἀναπληρώσεως τοῦ Εἰσαγγελέως ὑπὸ ἀμίσθου παρέδρου ἢ δικηγόρου». (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον μόνον, ὡς ἐτροποποιήθη, καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου). Βʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ μεταρρυθμίσεως τοῦ ἄρθρου 82 τοῦ ὀργανισμοῦ τῶν Δικαστηρίων». Ἄρθρον μόνον (ἀναγινώσκεται).

§197Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Μοὶ ἐγένετο παρατήρησις, ὅτι πολλάκις εἶναι κατεπείγουσα ἀνάγκη, χάριν αὐτῆς τῆς ἀσφαλείας, ὅταν συμβῇ ἔγκλημά τι, νὰ ἀπομακρυνθῇ τῆς ἕδρας αὐτοῦ ὁ Εἰσαγγελεύς, δὲν ἐπιτρέπεται δὲ νὰ ἀναβάλῃ τὴν μετάβασίν του εἰς τὸν τόπον τοῦ ἐγκλήματος μέχρι τῆς παραχωρήσεως αὐτῷ ἀδείας. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι δυνάμεθα νὰ περιορίσωμεν τὸ κακόν, ἀναγράφοντες εἰς τὸ τέλος τοῦ ἐδαφίου «ἐκτὸς κατεπειγούσης ἀνάγκης τῆς ὑπηρεσίας».

§198ΚΥΡ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατόν. (Ψηφίζεται εἶτα τὸ ἄρθρον μόνον καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου).

§199ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Λύεται ἡ συνεδρίασις ὥρᾳ 8 καὶ 45′ μ. μ.).