1904.05.15

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 9

τῆς 15 Μαΐου 1904.

(Σάββατον).

(Προεδρεύοντος τοῦ Προέδρου κ. Ν. Χατζίσκου).

(Γενομένης ἀπαρτίας ὥρᾳ 6 καὶ 30′ μ. μ. παρόντων 123 Βουλευτῶν, ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίρρησις ἐπὶ τῶν πρακτικῶν;

§2Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Τὰ πρακτικὰ δὲν ἀναφέρουσιν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐζητήθη, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν διαρρύθμισιν τοῦ Σχολείου τοῦ Μηχανικοῦ, διότι ἡ τροπολογία τοῦ κ. Γεωργιάδου ἄλλως πως εἶχε συνταχθῆ, καὶ ταύτην ἡ Βουλὴ ἐνόησε νὰ ἀποδεχθῇ, μέ τινα τροποποίησιν. Ἀλλὰ σήμερον βλέπω ἐν τοῖς πρακτικοῖς, ὅτι τὸ Σχολεῖον τοῦ συντάγματος θ’ ἀποτελεσθῇ ἀπὸ ἕνα ἀντισυνταγματάρχην, ἕνα ταγματάρχην, ἕνα λοχαγὸν καὶ ἕνα ὑπολοχαγὸν, οἱ ὁποῖοι ἦσαν διωρισμένοι εἰς τὸ τμῆμα τὸ συμβουλευτικὸν, καὶ μεταφέρονται εἰς τὸ Σχολεῖον τοῦ συντάγματος. Ἀλλ’ ἡ τροπολογία αὕτη δὲν ἐκπληροῖ τὸν σκοπὸν, διότι καταργουμένης τῆς διοικήσεως τοῦ συντάγματος ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ μία ἀνωτέρα διοίκησις, ἡ ὁποία οὐ μόνον θὰ κανονίζῃ, ἀλλὰ καὶ θὰ ἐπιβλέπῃ καὶ θὰ παρακολουθῇ τὴν ἐκπαίδευσιν τῶν ταγμάτων τοῦ μηχανικοῦ, καὶ συνεπῶς θὰ ᾖναι ἀνωτέρα προϊσταμένη ἀρχή· διότι, ἐὰν ὁ διοικητὴς τοῦ Σχολείου ᾖναι ἀντισυνταγματάρχης, οἱ δὲ διοικηταὶ τῶν ταγμάτων ἀντισυνταγματάρχαι, καὶ δυνατὸν νὰ ᾖναι καὶ ἀρχαιότερος, διότι εἰς τὸ Σχολεῖον δὲν θὰ διορισθῇ ὁ ἀρχαιότερος, ἀλλ’ ὁ ἱκανώτερος, τότε ὁ σκοπὸς τοῦ Σχολείου ματαιοῦται, διότι λόγοι πειθαρχίας δὲν θὰ ἐπιτρέπωσιν, ὥστε ὁ νεώτερος νὰ κανονίζῃ καὶ παρακολουθῇ τὴν ἐκπαίδευσιν τῶν ταγμάτων τοῦ μηχανικοῦ. Διὰ τοῦτο ἡ τροπολογία τοῦ κυρίου Γεωργιάδου περιελάμβανε συνταγματάρχην διοικητὴν τοῦ Σχολείου, τὸ δὲ λοιπὸν προσωπικὸν ἐπρόκειτο νὰ ληφθῇ ἐκ τοῦ συμβουλευτικοῦ τμήματος, ἀλλὰ πάντοτε ὅμως ἡ κεφαλὴ νὰ ᾖναι μὲ βαθμὸν συνταγματάρχου. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι ἡ Βουλὴ ταῦτα ἐψήφισε, διότι τοιαύτη ἦτο ἡ τροπολογία τοῦ κ. Βουλευτοῦ Σκοπέλου.

§3Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ἀκριβῶς ὅ,τι ἀναφέρεται ἐν τοῖς πρακτικοῖς ἐψήφισεν ἡ Βουλή, διότι ἡ ἀρχὴ, ἡ ὁποία ἐτέθη, εἶναι νὰ παραδεχθῶμεν τροπολογίας ἄνευ αὐξήσεως προσωπικοῦ. Αὐτὴ ἡ ἀρχὴ ἐπεκράτησε, καὶ κατὰ συνέπειαν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Τυρνάβου Βουλευτὴς ἐπρότεινεν, ὅπως τὸ προσωπικὸν τοῦ συμβουλευτικοῦ τμήματος τοῦ μηχανικοῦ διχασθῇ, καὶ τὸ μὲν ἥμισυ ν’ ἀποτελῇ τὸ συμβουλευτικὸν τμῆμα, τὸ δὲ ἄλλο ἥμισυ νὰ ἀποτελῇ τὸ Σχολεῖον τοῦ Μηχανικοῦ. Αὐτὴν τὴν τροπολογίαν παρεδέχθη ἡ Βουλὴ, καὶ ὄχι αὔξησιν προσωπικοῦ.

§4Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Νομίζω ὅτι δυνάμεθα νὰ συνδυάσωμεν τὸ ἓν μὲ τὸ ἄλλο, καὶ νὰ συμβιβασθῇ τὸ πρᾶγμα, ἐὰν ἀντὶ ἑνὸς ἀντισυνταγματάρχου, ἑνὸς ταγματάρχου...

§5Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐψηφίσθη ἤδη τὸ ἄρθρον.

§6Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ γεγονὸς, τὸ ὁποῖον δύναται νῦν νὰ συζητηθῇ, εἶναι, ἂν ἐψηφίσθη ὅ,τι ἐγράφη ἐν τοῖς πρακτικοῖς. Τοῦτο εἶναι τὸ γεγονὸς, περὶ τοῦ ὁποίου δύναται νὰ γείνῃ συζήτησις· συζήτησις περὶ συνδυασμῶν καὶ συμβιβασμῶν δὲν ἐπιτρέπεται πλέον.

§7Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ὁ κύριος Λιμπρίτης κατὰ τὴν δευτέραν ἀγόρευσίν του συνηγόρησεν ὑπὲρ τῆς προτάσεως τοῦ κ. Γεωργιάδου.

§8Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ὄχι. Ἦλθεν ἐδῶ καὶ ἔκαμε τὴν διατύπωσιν τῆς τροπολογίας, ἥτις ἐγένετο δεκτή, ὡς ἀναγράφεται ἐν τοῖς πρακτικοῖς.

§9Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ἐὰν ἡ Βουλὴ νομίζῃ, ὅτι οὕτως ἐψηφίσθη ἡ τροπολογία, ἐγὼ δὲν δύναμαι νὰ ἔχω ἀντίρρησιν. Ἐπιμένω ὅμως εἰς ὅσα ἐξέθηκα.

§10Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ἄλλως τε δύναμαι ν’ ἀπαντήσω καὶ τοῦτο εἰς τὸν ἀξιότιμον ἐξ Ὕδρας συνάδελφον, ὅτι οἱ ἀνώτεροι προάγονται κατ’ ἐκλογὴν κατὰ συνέπειαν, ἀφοῦ ἡ προαγωγὴ γίνεται κατ’ ἐκλογὴν, βεβαίως διὰ τῆς ἐκλογῆς δυνάμεθα νὰ τοποθετήσωμεν εἰς τὸ Σχολεῖον τοῦ Μηχανικοῦ τὸν ἀξιωματικὸν ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος θὰ ἦναι ἱκανὸς νὰ διευθύνῃ τὸ Σχολεῖον τοῦ Μηχανικοῦ.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ πρακτικὰ ἐπικυροῦνται ὡς ἔχουσι.

§12Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶχον ζητήσει καὶ ἐγὼ τὸν λόγον ἐπὶ τῶν πρακτικῶν. Δὲν μὲ ἀφήσατε νὰ τελειώσω.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τί ἠθέλετε; νὰ δώσητε ἐξήγησιν ἐπὶ τοῦ τί ἐδέχθη ἡ Βουλή;

§14Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Μάλιστα.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§16Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Ἐγὼ προτείνω, ἐπειδὴ ἡ γνώμη τῶν ἀξιοτίμων Βουλευτῶν Τυρνάβου, Ὕδρας καὶ Σκοπέλου ἦτο ἡ διατήρησις τῆς θέσεως συνταγματάρχου τοῦ μηχανικοῦ, καὶ ὅτι ἡ θέσις αὕτη εἶχε σκοπὸν τὴν ἑνιαίαν ἐκπαίδευσιν τοῦ σώματος, ἀντὶ τῶν θέσεων ἑνὸς ἀντισυνταγματάρχου, ἑνὸς ταγματάρχου, ἑνὸς λοχαγοῦ καὶ ἑνὸς ὑπολοχαγοῦ νὰ τεθῶσιν αἱ θέσεις ἑνὸς συνταγματάρχου, ἑνὸς ταγματάρχου καὶ ἑνὸς λοχαγοῦ. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον καὶ τὸ Δημόσιον δὲν ἐπιβαρύνεται, καὶ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπεδίωκον οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι διὰ τῶν ἀγορεύσεών των, ἐπιτυγχάνεται, διότι τότε ἐκ τῶν δύο θέσεων τῶν συνταγματαρχῶν θὰ εἶχον, ἐν εἰρήνῃ μὲν ὁ μὲν εἷς τὴν ἐπιτήρησιν τῆς ἑνιαίας ἐκπαιδεύσεως τοῦ μηχανικοῦ καὶ τῆς ἐκπαιδεύσεως τοῦ σώματος ἐν γένει, ὁ δὲ ἕτερος τὴν ἐπιτήρησιν τῶν Διευθύνσεων τοῦ Μηχανικοῦ καὶ τῶν ἐργασιῶν αὐτῶν, ἐν πολέμῳ δὲ ἀμφότεροι θὰ ἐχρησίμευον παρὰ τοῖς ἀρχηγοῖς εἰς τὰ δύο θέατρα τοῦ πολέμου ὡς σύμβουλοι καὶ διευθυνταὶ τῶν μηχανικῶν ἐργασιῶν.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἄλλη πρότασις. Ἡ Βουλὴ ἀπεδέχθη ὅ,τι εἶναι ἀναγεγραμμένον εἰς τὰ πρακτικά. Τὰ πρακτικὰ ἐπικυροῦνται, ὡς ἔχουσιν. Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰν ἐπιτροπῆς τῶν ἁπανταχοῦ τοῦ Κράτους καταδίκων, παρακαλούντων νὰ τοῖς ἀπονεμηθῇ βασιλικὴ χάρις. Ὡσαύτως ἀναφορὰν τοῦ δικηγορικοῦ Συλλόγου Λαρίσης, παρακαλοῦντος τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βουλὴν νὰ λάβωσι τὰ κατάλληλα νομοθετικὰ μέτρα πρὸς σωτηρίαν τῆς γεωργίας, καὶ συνιστῶντος πρωτίστως τὴν ἐπιβολὴν εἰσαγωγικοῦ δασμοῦ 5 λεπτῶν τοὐλάχιστον κατ’ ὀκᾶν ἐπὶ τοῦ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαγομένου σίτου. Συμφώνως τῇ ἀποφάσει τῆς Βουλῆς κατήρτισα τὴν ἐπιτροπὴν, ἡ ὁποία θὰ ἐπεξεργασθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀγροφυλακῆς, τὸ ὑποβληθὲν χθὲς ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν. Ἡ ἐπιτροπὴ ἀποτελεῖται ἐκ τῶν ἑξῆς κυρίων βουλευτῶν: Ν. Μπουφίδου, Διον. Στεφάνου, Δ. Γούναρη, Χαρ. Βοζίκη, Ἀντων. Ζυγομαλᾶ, Κ. Ι. Ἀγγελοπούλου καὶ Ι. Γ. Ρούφου.

§18Γ. ΚΟΡΥΖΗΣ. Ἐτάχθη καὶ προθεσμία, κύριε Πρόεδρε;

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διὰ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ, συμφώνως πρὸς τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ταχθῇ προθεσμία. Διὰ τὸ νομοσχέδιον περὶ στρατολογίας, διὰ τὸ ὁποῖον ἦτο ἀνάγκη, ἐτάχθη προθεσμία. Πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως ἔχει τὸν λόγον ὁ κύριος Βιτάλης.

§20Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐν τῷ ὀργανισμῷ τοῦ στρατοῦ λαμβάνεται πρόνοια καὶ περὶ στρατιωτικῶν ἱερέων. Ὁ συντάκτης τοῦ ὀργανισμοῦ βεβαίως εἶχεν ὑπ’ ὄψει, ὅτι οἱ ἑκάστοτε Ὑπουργοὶ τῶν Στρατιωτικῶν θὰ ὁρίσωσι τοὺς ἱερεῖς τοῦ στρατοῦ ἀναλόγως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν στρατιωτῶν ἑκάστου θρησκεύματος, διότι εἶναι γνωστὸν, ὅτι ὁ στρατός μας περιέχει καὶ ὁπλίτας καθολικοὺς τὸ θρήσκευμα...

§21Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ Ἑβραίους.

§22Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Οἱ Ἑβραῖοι εἶναι τόσον ὀλίγοι, ὥστε δι’ αὐτοὺς εἶναι δυνατὸν νὰ ληφθῇ μέτρον μερικώτερον. Οἱ καθολικοὶ ἐν τῷ στρατῷ εἶναι ἄνω τῶν 750. Αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι οὔτε ἐν εἰρήνῃ οὔτε ἐν πολέμῳ δύνανται νὰ ἐκτελῶσι τὰ θρησκευτικά των καθήκοντα, ἐλλείψει καθολικῶν ἱερέων, ἐκτὸς ὅταν εὑρεθῶσιν εἰς πόλεις, ὅπου ὑπάρχουσιν ἱερεῖς καθολικοί. Νομίζω λοιπὸν δίκαιον, ἵνα ἐν τῷ σχετικῷ ἄρθρῳ τοῦ ὀργανισμοῦ ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν διευκρινήσῃ τὸ ζήτημα καὶ ὁρίσῃ ἕνα τοὐλάχιστον καθολικὸν ἱερέα δι’ ἑκάστην ταξιαρχίαν.

§23Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ σχετικοῦ ἄρθρου θ’ ἀπαντήσω.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Δηλιγιάννης ἔχει τὸν λόγον.

§25Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὁ ἐμὸς συνάδελφος κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἄρτης εἶχεν ὑποβάλει ἐπερώτησιν διὰ τῆς ὁποίας παρεκάλει τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν διαφόρους πληροφορίας περὶ τῆς τηλεγραφικῆς ὑπηρεσίας καὶ τῆς ταχυδρομικῆς. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν κατέθηκε τὰς πληροφορίας ταύτας ἐν τρισὶ πίναξιν. Ἐπειδὴ δὲ τὴν ἀνάγκην τὴν ὁποίαν εἶχεν ὁ κ. Καραπᾶνος, ἔχω καὶ ἐγὼ, ἔλαβον γνῶσιν τῶν τριῶν πινάκων, εὑρίσκομαι δὲ εἰς τὴν ἀνάγκην, νὰ ζητήσω συμπληρωματικάς τινας πληροφορίας. (Ἀναγινώσκει σημείωμα). Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ διατάξῃ νὰ δοθῶσιν αἱ συμπληρωματικαὶ αὗται πληροφορίαι.

§26Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Παρακαλῶ νὰ εὐαρεστηθῆτε νὰ μοὶ δώσητε τὸ σημείωμα.

§27Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Διὰ σχετικὸν ζήτημα ἔχω νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§29Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Πρὸ 20 περίπου ἡμερῶν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐξ Ἄρτης ὑπέβαλεν ἐπερώτησιν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Πρωθυπουργὸν, ἂν ἐφρόντισε νὰ ἀναγράψῃ πίστωσιν εἰς τὸν μέλλοντα νὰ ψηφισθῇ Προϋπολογισμὸν διὰ τὸν διορισμὸν τῶν τηλεγραφητῶν τῶν ἐξελθόντων ἐκ τῆς Τηλεγραφικῆς Σχολῆς κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος, ὑπεσχέθη δὲ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι θὰ φροντίσῃ περὶ τοῦ ζητήματος τούτου καὶ θ’ ἀπαντήσῃ εἰς τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον ἐξ Ἄρτης, ἀλλὰ, καίτοι παρῆλθεν ἔκτοτε τόσον χρονικὸν διάστημα, δὲν ἀπήντησε. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ φροντίσῃ, ν’ ἀναγραφῇ ἡ πίστωσις αὕτη, διότι εἶναι ἄδικον, οἱ ἀτυχεῖς αὐτοὶ νέοι, ἀφοῦ ὑπέστησαν τόσας δαπάνας, ὅπως ἐκπαιδευθῶσι, νὰ μένωσιν ἐδῶ, στερούμενοι· εἶναι δὲ τοσοῦτο μᾶλλον ἄδικον, καθόσον ἡ ὑπηρεσία ἔχει ἀνάγκην τηλεγραφικῶν ὑπαλλήλων. Καὶ ὅτι ἔχει τοιαύτην ἀνάγκην ἡ ὑπηρεσία, ἀποδεικνύεται ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι ἡ Τηλεγραφικὴ Σχολὴ λειτουργεῖ καὶ ἐφέτος, κατὰ δὲ τὸν νόμον περὶ συστάσεως τῆς Σχολῆς ταύτης, τότε ἡ Σχολὴ λειτουργεῖ καὶ δέχεται μαθητὰς καὶ παρασκευάζει τηλεγραφητὰς, ὅταν ὑπάρχῃ ἀνάγκη τοιούτων. Παρακαλῶ ὅθεν τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀφοῦ καὶ ἡ ὑπηρεσία ἔχει ἀνάγκην, καὶ οἱ νέοι, οἱ ἐκ τῆς Σχολῆς ἐξελθόντες, οἱ ὁποῖοι πολλὰ ἐδαπάνησαν, διὰ νὰ ἐκπαιδευθῶσιν, ὑποφέρουσιν οἰκονομικῶς, παραμένοντες ἐνταῦθα, ὅπως διορισθῶσι, νὰ ἀναγραφῇ εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν τὸ ἀναγκαιοῦν ποσὸν, ὅπως οὕτω πληρωθῇ καὶ ἡ ἀνάγκη τῆς ὑπηρεσίας καὶ ἡ κοινωνικὴ ἀνάγκη τῶν δυστυχῶν αὐτῶν νέων.

§30Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀναγραφὴν πιστώσεως, ὅταν ἔλθῃ ἡ συζήτησις τοῦ Προϋπολογισμοῦ, θὰ σκεφθῶ περὶ τούτου. Ἀλλ’ ἐγένετο ἐπερώτησις μᾶλλον παρὰ παρατήρησις, διατὶ λειτουργεῖ ἐφέτος ἡ Σχολὴ, ἐνῷ ὑπάρχουσι μαθηταὶ, οἱ ὁποῖοι ἐφοίτησαν εἰς τὴν Σχολὴν πέρυσι καὶ δὲν διωρίσθησαν. Ὁ λόγος, Κύριοι, εἶναι ἁπλούστατος· εἶναι ὅτι οἱ ἐξερχόμενοι ἐκ τῆς Σχολῆς δὲν ἐπιθυμοῦσι νὰ λάβωσι τὰς κενουμένας θέσεις· οἱ πλεῖστοι τούτων ἐπιθυμοῦσι νὰ διορισθῶσιν εἰς ὡρισμένα μέρη, καὶ δὴ ἐν Ἀθήναις, δὲν ὑπάρχει δὲ καμμία διάθεσις ἐκ μέρους αὐτῶν, ὅπως διορισθῶσιν εἰς τὰς κενὰς θέσεις, αἱ ὁποῖαι παρουσιάζονται. Ἰδοὺ ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ αὐξηθῇ ὁ ἀριθμὸς, διότι δὲν εὑρίσκομεν εὐκόλως τοὺς ἐπιθυμοῦντας νὰ διορισθῶσιν εἰς τὰς κενὰς θέσεις, αἱ ὁποῖαι παρουσιάζονται. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον δὲν διωρίσθησαν ὅλοι οἱ ἐκ τῆς Σχολῆς ἀποφοιτήσαντες, καὶ ὁ λόγος ὁ δικαιολογῶν τὴν ὕπαρξιν τῆς Σχολῆς, διότι ὑπάρχουσιν ἀνάγκαι, αἱ ὁποῖαι δὲν δύνανται ἄλλως νὰ πληρωθῶσι.

§31Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Φρονῶ ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν εὑρίσκεται ἐν τῷ δικαίῳ, ὡς πρὸς τὴν δικαιολογίαν, τὴν ὁποίαν ἀνεκοίνωσε, διότι δύναμαι νὰ τὸν βεβαιώσω μὲ τὸν θετικώτερον τρόπον, ὅτι, ἂν ὑπάρχωσιν ὑπάλληλοι, οἱ ὁποῖοι ἀποφεύγουσι τὰς Ἀθήνας οὗτοι εἶναι οἱ κατώτεροι τηλεγραφικοὶ ὑπάλληλοι, διότι, ὡς γνωρίζετε, ὁ μισθὸς τῶν ὑπαλλήλων τούτων εἶναι γλισχρότατος· μόλις 82 δραχμὰς κατὰ μῆνα λαμβάνουσιν ὡς μισθὸν, αἵτινες δὲν ἐπαρκοῦσιν οὔτε διὰ ξηρὸν ἄρτον καὶ ἐνοίκιον ἐν Ἀθήναις, καὶ διὰ τοῦτο αὐτοὶ ἀποφεύγουσιν ὡρισμένως τὸν διορισμόν των καὶ τὴν παραμονήν των ἐν Ἀθήναις. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ προβῇ δοκιμαστικῶς εἰς τὸν διορισμὸν τῶν ὑπαλλήλων τούτων εἰς τὰ ἀπώτατα μέρη τοῦ Ἑλληνικοῦ Βασιλείου, εἰς τοὺς μᾶλλον μικροτάτους τηλεγραφικοὺς σταθμοὺς καὶ εἰς τὰ μᾶλλον ἀπόκεντρα σημεῖα, καὶ θὰ ἴδῃ, ὅτι μετ’ εὐχαριστήσεως πολλῆς θὰ δεχθῶσι τὸν διορισμόν των καὶ θὰ μεταβῶσιν εἰς τὴν θέσιν των.

§32Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐγὼ μετέδωκα τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἔλαβον ἐκ τῆς ὑπηρεσίας. Ἴσως δὲν εἶναι ἀκριβὲς τὸ λεχθὲν, ὅτι ἐπιθυμοῦσι τὰς Ἀθήνας, ἀλλ’ εἶναι ἀκριβὲς, ὅτι ἐπιθυμοῦσι νὰ διορισθῶσιν εἰς μέρη, εἰς τὰ ὁποῖα ἔχουσι συμφέρον νὰ μένωσι, δὲν ἐπιθυμοῦσιν ὅμως νὰ μεταβῶσιν εἰς τὰς κενουμένας θέσεις. Αὗται εἶναι αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας μοὶ ἔδωκεν ἡ ὑπηρεσία, λυποῦμαι δὲ, ὅτι δὲν ἔχω καὶ τὸ ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον κατόπιν αἰτήσεώς μου ἡ ὑπηρεσία ὑπέβαλε.

§33Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Σᾶς ἠπάτησε, κύριε Πρωθυπουργέ, ἡ ὑπηρεσία.

§34Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐπιφυλάσσομαι νὰ τὸ ὑποβάλω.

§35Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν γνωρίζω, ἂν ὁ νόμος περὶ Τηλεγραφικῆς Σχολῆς ἐπιβάλλει εἰς τὸ Κράτος τὴν ὑποχρέωσιν νὰ εἰσάγῃ εἰς τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν τοὺς ἀπολυομένους ἐκ τῆς Σχολῆς. Γνωρίζω ὅμως ἐκ πληροφοριῶν, τὰς ὁποίας ἐπιτροπὴ τῶν τοιούτων μαθητῶν τῶν ἀπολυθέντων προσελθοῦσα πρός με μοὶ μετέδωκεν, ὅτι αὐτοὶ δὲν ἔχουσιν ἀξίωσιν νὰ διορισθῶσιν ἐν Ἀθήναις, εἶναι δὲ διατεθειμένοι νὰ δεχθῶσιν ὑπηρεσίαν ὁπουδήποτε.

§36Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς νὰ γνωρίσω εἰς αὐτὸν, ὅτι ἡ πληροφορία, τὴν ὁποίαν τῷ ἔδωκεν ἡ ὑπηρεσία, δὲν εἶναι ἀκριβὴς, καὶ εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ προέρχηται ἐξ ἄλλων λόγων· διότι γνωρίζει καλῶς ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ὅτι οἱ διδάσκοντες ἐν τῇ Τηλεγραφικῇ Σχολῇ ἔχουσι συμφέρον νὰ διατηρῆται ἡ Σχολὴ αὕτη, διότι εἶναι τμηματάρχαι, ἔχοντες ἐπιμίσθιον 100 δραχμῶν κατὰ μῆνα, καὶ τὸ ἐπιμίσθιον αὐτὸ ὑπολογίζεται εἰς τὴν σύνταξιν, ὑποθέτω δὲ, ὅτι ἐνδεχόμενον, αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας τῷ ἔδωκεν ἡ ὑπηρεσία, νὰ μὴ ἦναι ἀληθεῖς· διότι ἐγὼ χθὲς εἶδον ἕνα ἐκ τῶν περὶ ὧν ὁ λόγος τηλεγραφητῶν, ὀνόματι Κυριακόπουλον, ὁ ὁποῖος μὲ παρεκάλεσε νὰ τὸν συντρέξω νὰ διορισθῇ εἰς οἱονδήποτε τηλεγραφικὸν γραφεῖον. Καὶ ἀκριβῶς ἐσκεπτόμην, ἐπειδὴ δὲν ἀκούονται αἱ ἰδικαί μου συστάσεις, νὰ παρακαλέσω ἕνα τῶν κ. Βουλευτῶν τῆς Συμπολιτεύσεως.

§37Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Δὲν ἔχετε ἀνάγκην νὰ παρακαλέσητε κανένα, διότι ἡ σύστασις αὕτη θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν· ἀπατᾶσθε δὲ, νομίζοντες ὅτι διορίζονται τηλεγραφικοὶ ὑπάλληλοι χάριν δὲν ἠξεύρω ποίων λόγων.

§38Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ὀνομάζεται Παναγιώτης Κυριακόπουλος.

§39Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐγὼ μάλιστα χαίρω, δυνάμενος, κατόπιν τῶν λεχθέντων, νὰ παρατηρήσω εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, ὅτι ἡ δοθεῖσά μοι πληροφορία δὲν εἶναι ἀκριβὴς, ἀφοῦ ὑπάρχουσιν οἱ ἐπιθυμοῦντες νὰ διορισθῶσιν εἰς τὰς κενὰς θέσεις.

§40Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὸ ζήτημα δὲν ἔγκειται εἰς τὸ ἂν θὰ διορισθῇ ὁ Α ἢ ὁ Β ἢ ὁ Γ· τὸ ζήτημα εἶναι, ὅτι ἡ Τηλεγραφικὴ Σχολὴ προετοιμάζει ὑπαλλήλους τῆς τηλεγραφικῆς ὑπηρεσίας πλείονας ἴσως ἐκείνων, τῶν ὁποίων ἔχει ἀνάγκην ἡ ὑπηρεσία. Δὲν ἔλαβον καιρὸν νὰ μελετήσω τὸ ὅλον τοῦ πίνακος, τὸν ὁποῖον ὑπέβαλεν ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, σχετικῶς πρὸς τὴν κατάστασιν τῶν τηλεγραφείων καὶ ταχυδρομείων· ἀλλ’ ἐξ ἑνὸς ἁπλοῦ βλέμματος, ὅπερ ἔρριψα, βλέπω ὅτι ὑπάρχουσι τηλεγραφεῖα καὶ τηλεφωνεῖα, τὰ ὁποῖα ἐλαχίστην ἔχουσιν ἐργασίαν καὶ τῶν ὁποίων ἡ δαπάνη εἶναι διπλασία καὶ τριπλασία τῶν ἐσόδων, καὶ συνεπῶς ἡ ἐξακολούθησις τῆς λειτουργίας αὐτῶν δὲν ἠξεύρω ἂν δύναται νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς ἐπιβαλλομένη ἀνάγκη, καὶ ἂν διά τινα ἐξ αὐτῶν δὲν δύναται νὰ χαρακτηρισθῇ καὶ ὡς περιττὴ πολυτέλεια. Τὸ ζήτημα ἑπομένως κεῖται εἰς τὸ ὅτι ἡ Τηλεγραφικὴ Σχολὴ προετοιμάζει τηλεγραφητὰς μὲ τὸ δικαίωμα, ἂν ὄχι τὸ νόμιμον, ἀλλὰ βεβαίως τὸ ἠθικὸν, νὰ λάβωσι θέσεις ὑπεραρίθμους, καὶ ἂν μελετηθῇ τὸ ζήτημα τῆς ἀνάγκης τοῦ προσωπικοῦ διὰ τὸ ὅλον τῶν ὑπηρεσιῶν, ἴσως θὰ παρουσιασθῶσι καὶ μεταξὺ αὐτῶν πολλοὶ ὑπεράριθμοι. Ἐὰν ἐξακολουθήσωμεν τὴν τοιαύτην κατάστασιν, νὰ προετοιμάζωμεν τηλεγραφητὰς βοηθοὺς, οἱ ὁποῖοι, εἴτε διὰ τὸν λόγον, τὸν ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι δὲν θέλουσι ν’ ἀπομακρυνθῶσιν εἰς τὰς ἐπαρχίας, εἴτε διότι δὲν πρέπει νὰ τοποθετηθῶσιν εἰς ταχυδρομεῖα ἢ τηλεγραφεῖα, τὰ ὁποῖα εἶναι πολὺ παθητικά, ἡ ἐξακολούθησις τῆς Σχολῆς ταύτης νομίζω ὅτι εἶναι πολυτέλεια. Διὰ τοῦτο φρονῶ, ὅτι μέχρις ὅτου παρουσιασθῇ βεβαιωμένη ἀνάγκη τοῦ διορισμοῦ ὑπαλλήλων ἀναγκαίων δὲν πρέπει ἡ Σχολὴ νὰ λειτουργῇ, διὰ νὰ παράγῃ τηλεγραφητὰς ὑπεραρίθμους, οἱ ὁποῖοι πρέπει νὰ τοποθετηθῶσιν ἔν τινι τηλεγραφείῳ ἢ ταχυδρομείῳ, τὸ ὁποῖον δὲν πρέπει νὰ διατηρηθῇ. Τοῦτο ἐπαναλαμβάνω νὰ συστήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Πρωθυπουργόν, ὡς ζήτημα οἰκονομίας ἐπιβαλλομένης καὶ δυναμένης νὰ εἰσαχθῇ ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τῶν ταχυδρομείων καὶ τηλεγράφων.

§41Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω εἰς τὴν Βουλὴν πίνακα, εἰς ἀπάντησιν ἐπερωτήσεως τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Μαντινείας κ. Κωνσταντοπούλου. Ἐπίσης πίνακα εἰς ἀπάντησιν ἐπερωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Βάλτου κυρίου Στάϊκου, καὶ ἕτερον πίνακα εἰς ἀπάντησιν ἐπερωτήσεως τοῦ ἐξ Ἀττικῆς βουλευτοῦ κ. Ἀγγελοπούλου. Καταθέτω ὡσαύτως ἀπαντήσεις εἰς ἐπερωτήσεις τῶν βουλευτῶν Ὀλυμπίας κ. Μεσχούλα, Μεσσήνης κ. Νικολαΐδου καὶ Ζακύνθου κ. Μελισσηνοῦ.

§42Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Καταθέτω ἀπάντησιν εἰς ἐπερώτησιν τοῦ βουλευτοῦ Ζακύνθου κ. Μελισσηνοῦ περὶ τοῦ σημείου, εἰς ὃ εὑρίσκονται αἱ κατὰ τοῦ τέως διευθυντοῦ τοῦ Γεωργικοῦ σταθμοῦ Βοιωτίας κ. Ε. Ξανθοπούλου διαταχθεῖσαι διοικητικαὶ ἀνακρίσεις. Ὡσαύτως ἀπάντησιν εἰς ἐπερώτησιν τοῦ βουλευτοῦ Γορτυνίας κ. Ἐπαμ. Δηλιγιάννη περὶ τῆς μηνύσεως τοῦ Προέδρου τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Λαγκαδίων κατὰ τοῦ ἀστυφύλακος Π. Πεφάνη ἐπὶ παρανόμῳ κατακρατήσει. Ὡσαύτως ἀπάντησιν εἰς ἐπερώτησιν τοῦ βουλευτοῦ Σάμης κυρίου Βρυώνη περὶ τῆς ἐν τῷ δήμῳ Ἄσσου κατὰ τὴν ἐσχάτως ἐνεργηθεῖσαν αὐτόθι ἐπαναληπτικὴν ἐκλογὴν δημάρχου συγκεντρωθείσης στρατιωτικῆς δυνάμεως κλπ.

§43Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, καὶ ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μᾶς δώσῃ μίαν συμπληρωματικὴν πληροφορίαν ἐν σχέσει πρὸς τὸ σύνολον τῶν δαπανῶν, τὰς ὁποίας θέλει ἐπιβάλει ἡ στρατιωτικὴ ὀργάνωσις ἐκ τοῦ νόμου περὶ στρατολογίας. Ὑπεβλήθη σημείωμα, διὰ τοῦ ὁποίου ἡ αὔξησις τῶν δαπανῶν τούτων ἀναβιβάζεται εἰς 1,200,000 δραχμάς, καὶ τὸ σημείωμα τοῦτο εἶναι λίαν περιληπτικόν, ἄνευ πολλῶν ἐξηγήσεων. Ἀλλ’ ἀκολούθως ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπεν, ὅτι δὲν θὰ ἀρκέσουν 1,200,000 δραχμαί, καὶ ὅτι θ’ ἀπαιτηθῶσι 2,000,000. Χθὲς δὲ πάλιν ἐγένετο περὶ τούτου λόγος· δὲν ἤμην παρών, ἀλλ’ ἤκουσα ὅτι ἐγένετο λόγος, ὅτι ἡ προσθήκη δαπανῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν θέλει ἀναβιβασθῇ εἰς 4,000,000.

§44Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἐλέχθη τοῦτο. Ἐγένετο σύγκρισις τῶν δαπανῶν, τὰς ὁποίας θὰ προκαλέσῃ ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ νόμου περὶ στρατολογίας καὶ τοῦ νέου ὀργανισμοῦ, πρὸς τὰς δαπάνας τοῦ παρελθόντος, καὶ ἀνεβίβασε τὴν διαφορὰν ταύτην ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς Τυρνάβου εἰς 5,000,000 δραχμάς. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι δὲν εἶναι ἡ διαφορὰ τοσαύτη, ἀλλὰ εἶναι 4,000,000 ὡς ἔγγιστα.

§45Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Μὲ τὰς δαπάνας τοῦ σώματος τῶν Γενικῶν Ἐπιτελῶν;

§46Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Μάλιστα. Διότι δὲν πρέπει νὰ λησμονηθῇ, ὅτι ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ 1904 περιέχει αὔξησιν δαπανῶν, ἐν συγκρίσει πρὸς τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ παρελθόντος, δύο ἑκατομμυρίων δραχμῶν· ἑπομένως ἡ αὔξησις τοῦ 1,800,000 φέρει σχεδὸν εἰς αὔξησιν τεσσάρων ἑκατομμυρίων.

§47Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Διὰ νὰ πεισθῶμεν περὶ τούτων, ἔχομεν ἀνάγκην λεπτομερῶν πινάκων, διότι ἐκ τοῦ προχείρου ὑπολογισμοῦ, τὸν ὁποῖον δύναται νὰ κάμῃ τις ἐκ τῶν ὑποβληθέντων νομοσχεδίων καὶ τῶν ἐκθέσεων αὐτῶν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἦναι ἀκριβὴς ἡ σημείωσις. Ἐκ τῶν προχείρων τούτων ὑπολογισμῶν εὑρίσκω τὴν δαπάνην πολὺ ἀνωτέραν τῶν δύο ἑκατομμυρίων. Θὰ ἦμαι λοιπὸν καὶ ἐγὼ εὐχαριστημένος καὶ ἡ Βουλὴ, πρὸς ἀποφυγὴν ἴσως συζητήσεων κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ Προϋπολογισμοῦ, νὰ ἔχωμεν πίνακα λεπτομερέστατον, ἐν τῷ ὁποίῳ νὰ σημειῶται ἀκριβῶς, πόση θὰ ἦναι ἡ αὔξησις τῆς δαπάνης.

§48Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Τὸν πίνακα αὐτὸν τὸν ἐζήτησα καὶ ἐγὼ, ἀλλ’ ἐδόθη ἀόριστος ἀπάντησις.

§49Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Σκοπῶ νὰ ποιήσωμαι ἀνακοίνωσίν τινα εἰς τὴν Βουλὴν, ἀλλὰ δυστυχῶς ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὅστις εἶναι ἁρμόδιος, ἵνα ἀκούσῃ τὴν ἀνακοίνωσίν μου, δὲν εἶναι παρών. Ποιοῦμαι ὅμως τὴν ἀνακοίνωσιν ταύτην, καὶ παρακαλῶ τὸ γραφεῖον τῆς Βουλῆς νὰ σημειώσῃ ἐν ἀκριβείᾳ ὅσα θέλω εἴπει, ἵνα λάβῃ γνῶσιν ἐν καιρῷ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης. Ἐν ἐφημερίδι σήμερον ἀνέγνων, ὅτι τὸ Νομικὸν Συμβούλιον, προκληθὲν ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ἀπεφάνθη διὰ πλειονοψηφίας, ὅτι εἶναι δυνατὸν τὸ κληροδότημα τοῦ μακαρίτου Συγγροῦ νὰ παραληφθῇ ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ καὶ νὰ χρησιμοποιηθῇ ὑπ’ αὐτοῦ ἄνευ νόμου, ἀλλὰ μόνον δι’ ἁπλοῦ Β. Διατάγματος. Ὁ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸς τυγχάνει εὐτυχῶς γνώστης καὶ τῶν νόμων καὶ τῶν διατάξεων τοῦ Συντάγματος· συνιστῶ δὲ εἰς αὐτὸν νὰ προβῇ εἰς τὴν μελέτην τῶν νόμων καὶ τῶν διατάξεων τοῦ Συντάγματος, ἵνα κατὰ τὸ πόρισμα τῆς μελέτης αὐτοῦ κανονίσῃ τὰς ἐπὶ τοῦ κληροδοτήματος τοῦ μακαρίτου Συγγροῦ πράξεις αὐτοῦ, μὴ λησμονῶν, ὅτι αἱ γνωμοδοτήσεις τῶν νομικῶν συμβούλων δὲν ἀπαλλάττουσι τῆς εὐθύνης τῆς κατὰ Σύνταγμα τοὺς Ὑπουργούς.

§50Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ὑπὸ τοῦ κυρίου Φικιώρη ὑποβληθεῖσα πρότασις νόμου θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 21).

§52Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ. Ἡ Τουρκικὴ Κυβέρνησις μετὰ τὴν πρώτην κατάληψιν τῆς Θεσσαλίας ὑπὸ τῆς Ἑλλάδος παρέδωκεν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν καὶ κτίριον, τὸ ὁποῖον ἐχρησίμευεν ὡς ποινικαὶ φυλακαὶ, καὶ ἦτο εἰς τὸ κεντρικώτερον μέρος τῆς πόλεως. Μετὰ τὴν νέαν κατάληψιν τῆς Λαρίσης ὑπὸ τῶν Τούρκων κατὰ τὸ 1897 τὸ κτίριον τοῦτο κατεστράφη, τὸ δὲ Δημόσιον ἐξεποίησεν ὅλα τὰ ὑλικὰ, τὰ προελθόντα ἐκ τῆς κατεδαφίσεως τοῦ κτιρίου τούτου, ὡς καὶ τὸ οἰκόπεδον τὸ ἀποκαλυφθὲν ἐντεῦθεν. Ἐκ τῆς ἐκποιήσεως δὲ ταύτης τὸ Δημόσιον εἰσέπραξεν 80,000 ἕως 100,000 δραχμάς. Ἔκτοτε ἡ Λάρισα στερεῖται ποινικῶν φυλακῶν, ἔχει δὲ ὡς τοιαύτας ἓν κτίριον, τὸ ὁποῖον, κατὰ τὰ συνηθισμένα, εἶναι ἀκατάλληλον. Νομίζω, ὅτι τὸ Δημόσιον, ἀφοῦ εἰσέπραξε τόσα ἀπὸ τὸ παλαιὸν κτίριον, ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ κατασκευάσῃ νέας ποινικὰς φυλακὰς, καὶ διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὸν ἀπουσιάζοντα τὴν στιγμὴν ταύτην κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ συνεννοηθῇ μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅπως ἀναγράψῃ ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ τὸ ἀπαιτούμενον ποσὸν πρὸς ἀνέγερσιν ποινικῶν φυλακῶν, τοσοῦτο μᾶλλον, καθόσον τὸ Δημόσιον πληρώνει νῦν ἁδρότατα ἐνοίκια διὰ φυλακὰς ἀκαταλλήλους.

§53Α. ΖΕΡΒΑΣ. Πρὸ πολλῶν ἡμερῶν ἔλαβον τὴν τιμὴν καὶ παρεκάλεσα τὸν κ. Πρόεδρον τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ μεταθέσῃ ἐκ τῆς ἀστυνομίας Φαλαισίας ἀστυφύλακας ἐκεῖθεν καταγομένους. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐζήτησε νὰ τῷ δώσω μίαν σημείωσιν. Τὴν σημείωσιν ταύτην, ἵνα μὴ ἐνοχλήσω τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἐνεχείρισα εἰς τὸν ἁρμόδιον τμηματάρχην. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ διατάξῃ τὴν ἐκτόπισιν τῶν εἰρημένων ἀστυφυλάκων.

§54Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Κατά τινα τῶν παρελθουσῶν συνεδριάσεων παρεκάλεσα τὸν κ. Πρωθυπουργὸν νὰ ἀναλάβῃ καὶ λύσῃ τὸ ζήτημα τῆς προεδρίας τῆς συντεχνίας τῶν καφεπωλῶν. Εἶναι ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ σπουδαίως τὰς δύο ὁμάδας τῆς συντεχνίας, μεταξὺ τῶν ὁποίων δυνατὸν ἐκ τούτου νὰ ἐπέλθῃ σύγκρουσις.

§55Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἦλθον καὶ πρὸς ἐμὲ καὶ αἱ δύο ὁμάδες, καὶ μοὶ ἀνέφεραν τὰ τῆς ὑποθέσεως ταύτης. Πρόκειται νὰ συνεννοηθῶ μετὰ τοῦ νομάρχου, διότι τὸ ζήτημα εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ νομάρχου. Πρέπει νὰ ἐπέλθῃ συμβιβαστικὴ λύσις.

§56Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐπίσης θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὅπως εἰς μίαν τῶν προσεχῶν συνεδριάσεων τῆς Βουλῆς, περὶ τὰ μέσα ἢ τὸ τέλος τῆς προσεχοῦς ἑβδομάδος, καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὸν φάκελον τὸν εὑρισκόμενον ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῆς Δικαιοσύνης, τὸν ἀφορῶντα τὴν πειθαρχικὴν τιμωρίαν ἑνὸς δικηγόρου ἐν Ἀθήναις, καὶ τὴν ἀπόφασιν, τὴν ὁποίαν ἔλαβε τὸ Ὑπουργεῖον. Ἐπὶ τῆς ἀποφάσεως ταύτης τῆς πειθαρχικῆς ὑπάρχει καὶ γνωμοδότησις τοῦ Εἰσαγγελέως τοῦ Ἀρείου Πάγου τοῦ 1899 ἢ 1900. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ καταθέσῃ καὶ ταύτην, καὶ ἐν γένει νὰ παράσχῃ πᾶσαν πληροφορίαν, κατὰ τίνα τρόπον ἐννοεῖ νὰ λύσῃ τὸ ζήτημα τοῦτο ὁ κ. Ὑπουργός.

§57Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Πρὸ ὀλίγου, ὅτε ἔσχον τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ προβῇ εἰς τὸν διορισμὸν τῶν ἀποφοιτησάντων πέρυσιν ἐκ τῆς Τηλεγραφικῆς Σχολῆς, ἠπόρησα, ἀκούσας τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ ἀπαντῶντος, ὅτι ἡ ὑπηρεσία δι’ ἐκθέσεώς της πρὸς αὐτὸν συνεβούλευσεν ἢ ὑπέδειξεν, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ προβῇ εἰς τὸν διορισμὸν τῶν τηλεγραφητῶν αὐτῶν, διότι δῆθεν οὗτοι ἐπιθυμοῦσι νὰ διορισθῶσιν ἐν Ἀθήναις.

§58Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Εἶπον ὅτι ἡ ὑπηρεσία δικαιολογεῖ τὴν ἀνάγκην τῆς ὑπάρξεως Τηλεγραφικῆς Σχολῆς, καθόσον ἐκ τῶν ἀποφοιτησάντων πέρυσι δὲν εἶναι πολλοὶ διατεθειμένοι νὰ λάβωσι διορισμὸν δι’ ἐκείνας τὰς θέσεις, αἱ ὁποῖαι στεροῦνται τηλεγραφητῶν, διότι ἐπιθυμοῦσι νὰ διορισθῶσιν εἰς τὰς πόλεις ἐκείνας, εἰς τὰς ὁποίας εὑρίσκουσι διαβίωσιν ἄνετον.

§59Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ἀκριβῶς δι’ αὐτὸ ἔλαβον τὸν λόγον, καὶ δι’ αὐτὸ κατώρθωσα νὰ σᾶς ἀκούσω ἐπαναλαμβάνοντα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἤθελον νὰ ἀκούσω. Ὁ νόμος ͵ΒΨΞΗʹ τῆς 1 Ἰουνίου 1900 ἐν ἄρθρῳ 23 ἰδοὺ τί ὁρίζει, διὰ νὰ ἐννοήσητε πῶς ἡ ὑπηρεσία ἐκτελεῖται...

§60Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργὸς). Νὰ ἀκούσωμεν.

§61Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. (ἀναγινώσκει). «Οὐδεὶς διορίζεται τὸ πρῶτον βοηθὸς βʹ τάξεως ἐν Ἀθήναις, Πειραιεῖ καὶ τοῖς περιχώροις, ἐὰν δὲν ὑπηρέτησε πρότερον τοὐλάχιστον ἐπὶ διετίαν ἐν τοῖς γραφείοις τῶν ἐπαρχιῶν.»

§62Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Καὶ τί ἀποδεικνύεται;

§63Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ὅτι δὲν δύνανται αὐτοὶ νὰ διορισθῶσιν ἐδῶ. Ἑπομένως εἶναι ὀρθὸν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Κυνουρίας Βουλευτὴς, ὅτι ἕνεκα ὑστεροβουλίας, ἢ ἕνεκα ἄλλων ὑποκρυπτομένων λόγων, προέβη ἡ ὑπηρεσία τῶν τηλεγράφων εἰς τὴν εἰρημένην σύστασιν πρὸς ὑμᾶς, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως. Ὥστε ἡ πληροφορία τῆς ὑπηρεσίας δὲν εἶναι ἀληθής.

§64Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἀφαιρέσατε τὴν λέξιν «Ἀθήνας» ἀπὸ τὴν πληροφορίαν, καὶ ἡ πληροφορία μένει πλήρης.

§65Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ὅτι;

§66Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὅτι δὲν δέχονται νὰ τοποθετηθῶσιν εἰς τὰς κενὰς θέσεις, αἱ ὁποῖαι παρουσιάζονται. Μὴ λάβετε ὑπ’ ὄψιν τὴν λέξιν «Ἀθήνας» καὶ συζητήσητε ἐπὶ τῆς δοθείσης πληροφορίας.

§67Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ἐλέγετε ὅτι αὐτοὶ θέλουσι νὰ διορισθῶσιν ἐν Ἀθήναις. Κατὰ τὸν νόμον δὲν δύνανται νὰ διορισθῶσι.

§68Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Πάλιν σᾶς λέγω, ὅτι ἐκτὸς τῶν Ἀθηνῶν ὑπάρχουσι καὶ ἄλλαι θέσεις.

§69Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔξωθεν τῆς αἰθούσης τοῦ Βουλευτηρίου ἵσταται ὁμὰς νέων, ὡς σᾶς εἶπον προηγουμένως, πτωχῶν, πτωχοτάτων, οἱ ὁποῖοι ζητοῦσι διορισμόν.

§70Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸ πρᾶγμα εἶναι ἁπλούστατον, χωρὶς νὰ συζητῶμεν καὶ χάνωμεν καιρόν. Εἰπέτε εἰς αὐτοὺς τοὺς κυρίους, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀπόφοιτοι τῆς Σχολῆς, νὰ παρουσιασθῶσιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ νὰ δηλώσωσιν ὅτι δέχονται, καὶ τοιουτοτρόπως λύεται τὸ ζήτημα.

§71Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Πολὺ καλά.

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Νάξου κ. Μυκώνιος ὑποβάλλει τὴν ἑξῆς ἐπερώτησιν: «Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλὴν ἀριθμητικὴν κατάστασιν τῶν ἀπεσπασμένων ὁπλιτῶν, κατὰ βαθμολογικὴν τάξιν, εἰς τὰ διάφορα γραφεῖα, ἤτοι Ὑπουργεῖον, Φρουραρχεῖον, ἀρτοποιεῖα, ἀποθήκας ἱματισμοῦ καὶ εἰς πᾶν ἄλλο κατάστημα.»

§73Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ. Παρακαλῶ νὰ μᾶς εἴπῃ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, τί φρονεῖ περὶ τῆς προτάσεως νόμου, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον πρὸ ὀλίγου, «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 47 τοῦ νόμου ͵ΒΤΜΘʹ περὶ δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως», ὡς πρὸς τὰ ὑπὸ τῶν Δημοτικῶν Συμβουλίων προτεινόμενα μέλη τῶν Ἐποπτικῶν Συμβουλίων. Δὲν νομίζει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, καθὼς καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐκπαιδεύσεως, ὅτι πρέπει ν’ ἀναγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ἡ πρότασις αὕτη καὶ νὰ προταχθῇ;

§74Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὅταν ἀναγραφῇ, θὰ ζητήσωμεν τὴν πρόταξιν.

§75Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὸ ἡμερῶν πολλῶν, κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὡς Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ ὑποβάλῃ φάκελον ὁλόκληρον ἐγγράφων, ἀναφερομένων εἰς τὴν διαχείρισιν τοῦ δήμου Ἀθηναίων· ἀλλ’ ἐκ τοῦ φακέλου τούτου δὲν προκύπτει, ἂν κατετέθησαν ὑπὸ τοῦ δημάρχου Ἀθηναίων καὶ οἱ ἀπολογισμοὶ, περὶ τῶν ὁποίων προβλέπει ὁ νόμος. Παρακαλῶ τὸν κύριον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ διατάξῃ τὸν νομάρχην Ἀττικῆς, ἂν ὑπεβλήθησαν τοιοῦτοι ἀπολογισμοὶ, νὰ προσκομισθῶσιν εἰς τὸ Γραφεῖον τῆς Βουλῆς.

§76Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Μάλιστα.

§77Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Καταθέτω ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τοῦ χωρίου Μουσουλὰρ τῆς ἐπαρχίας Τυρνάβου, καὶ παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, νὰ τὴν διαβιβάσητε εἰς τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως εὐαρεστηθῇ νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν αἴτησιν.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Ἐξακολούθησις τῆς τρίτης συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ». Εἴμεθα εἰς τὸ ἄρθρον 32. (Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 32). Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 32 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν). (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 33.

§79ΗΛ. ΜΠΑΣΔΕΚΗΣ. Ἔχω ὑποβάλει τροπολογίαν, κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου.

§80Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Νὰ ἀναγνωσθῇ πρῶτον τὸ ἄρθρον, διὰ νὰ σχετίσωμεν τὴν τροπολογίαν μὲ τὸ ἄρθρον. (Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 33).

§81Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Δὲν ἀνήκει, κύριοι Βουλευταί, εἰς ἐμὲ νὰ λάβω μέρος εἰς τὴν συζήτησιν περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, διότι εἶναι γνωστὸν, ὅτι ὁ Ἄρης μετ’ ἄλλης θεᾶς, καὶ οὐχὶ μετὰ τῆς Θέμιδος, εὑρίσκεται εἰς σχέσεις φιλικάς. Ἀλλὰ κυρίως δὲν θὰ ὁμιλήσω περὶ τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, ἀλλὰ περὶ μιᾶς λεπτομερείας τῆς οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας, —θέμα, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ἀκριβῶς στρατιωτικόν. — Ὁπωσδήποτε ὅμως ὁμολογῶ, ὅτι εἰσέρχομαι εἰς ξένα οἰκόπεδα, καὶ ὑπόσχομαι γοργῷ τῷ ποδὶ νὰ ἐξέλθω, ἀρκεῖ μόνον νὰ μὴ ἐξέλθω καταδιωκόμενος. Θὰ ὁμιλήσω, κύριοι βουλευταί, περὶ τῆς οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας, ἀλλὰ θὰ ὁμιλήσω λίαν οἰκονομικῶς καὶ ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῆς δαπάνης τῶν λόγων καὶ ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῆς δαπάνης χρημάτων, καὶ ἐλπίζω, ὅτι ὁ ἔνδοξος στρατηγὸς, ὅστις διευθύνει τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, δὲν θὰ μὲ παραπέμψῃ εἰς τὸν ἀξιότιμον αὐτοῦ συνάδελφον, τὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργὸν, διότι ἀκριβῶς περὶ οἰκονομίας θὰ ὁμιλήσω. Ἄλλως τε καὶ ἄλλος λόγος ὑπάρχει, ὅπως μὴ μὲ παραπέμψῃ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, διότι ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι πάντως συμπαθῶς διάκειται πρὸς τὸ σῶμα τὸ οἰκονομικὸν, ἀφοῦ ἀκριβῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἶναι ὁ πρῶτος οἰκονομικὸς ἀξιωματικὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους. Ἡ οἰκονομικὴ ὑπηρεσία ἐν τῷ στρατῷ, κύριοι Βουλευταί, διαρρυθμίζεται διὰ τοῦ νέου ὀργανισμοῦ, τοῦ ὑπὸ συζήτησιν, καὶ θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε κατὰ σειρὰν νὰ ἐξετάσω τοὺς σχετικοὺς πίνακας, διὰ νὰ ἴδωμεν, ἂν ἐπέρχεται αὔξησις δαπανῶν ἢ μείωσις, καὶ συγκρίνωμεν τοὺς πίνακας τοῦ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμοῦ πρὸς τοὺς πίνακας τοῦ ἰσχύοντος ὀργανισμοῦ. Ἐν τῷ πίνακι Αʹ ὑπάρχει τὸ τμῆμα τῶν προμηθειῶν, ἐν τῷ ὁποίῳ κατὰ τὸν ὀργανισμὸν τὸν ὑπὸ συζήτησιν ὁρίζεται ἡ θέσις τοῦ ἐπιμελητοῦ ἢ ἀντισυνταγματάρχου. Εἰς τοῦτο, εἰς τὴν λέξιν «ἀντισυνταγματάρχης», ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, διότι γνωρίζω προηγούμενον ἐν τούτῳ· φρονῶ δηλαδὴ, ὅτι πρέπει νὰ ἀπαλειφθῇ ἡ λέξις «ἀντισυνταγματάρχης», διὰ τὸν ἑξῆς λόγον. Ἄλλοτε ἐτοποθετήθη εἰς τὴν θέσιν ταύτην ἀξιωματικὸς ἄλλου ὅπλου. Ὁ ἀξιωματικὸς τοῦ οἰκονομικοῦ, ὅστις ἐνόμιζεν, ὅτι ἐκ τοῦ νόμου ἐδικαιοῦτο νὰ κατέχῃ τὴν θέσιν ταύτην, προσέφυγεν εἰς τὰ Δικαστήρια, ἀξιῶν ὅτι εἰς αὐτὸν ἀνήκει ἡ θέσις, τὰ δὲ Δικαστήρια ἐδικαίωσαν τοῦτον, ἀποφανθέντα ὅτι πράγματι ἡ θέσις δὲν ἀνήκει εἰς τὸν ἀντισυνταγματάρχην ἄλλου σώματος, ἀλλὰ τοῦ οἰκονομικοῦ. Ἡ λέξις δύναται νὰ δώσῃ ἀφορμὴν εἰς τὸ νὰ ἐπαναληφθῇ τὸ ἄτοπον τοῦτο, διότι βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν ἐπ’ ἄπειρον ὁ νῦν κύριος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ διευθύνῃ τὸ Ὑπουργεῖον. Ἐὰν τὸ διηύθυνεν ὁ ἴδιος, θὰ εἶχον ἄπειρον ἐμπιστοσύνην, ὅτι οὐδέποτε θὰ συνέβαινε τὸ ἄτοπον. Ἐπειδὴ λοιπὸν εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ συμβῇ καὶ πάλιν ἡ παραχώρησις αὕτη, ἡ ὁποία θὰ καταλήξῃ ἀκριβῶς κατὰ τοῦ Δημοσίου, ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ συναινέσῃ εἰς τὴν ἀπάλειψιν τῆς λέξεως, ἡ ὁποία δύναται νὰ δώσῃ χώραν εἰς τὸ ἄτοπον, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησα. Ἐν τῷ τμήματι τοῦ οἰκονομικοῦ, κύριοι Βουλευταί, βλέπομεν σημειουμένας θέσεις δύο εἰς τὸν ὀργανισμὸν τὸν ὑπὸ συζήτησιν. Ἐρωτῶ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ἐργάζονται σήμερον οἱ ἐν τῷ τμήματι τοῦ οἰκονομικοῦ τοῦ Ὑπουργείου ἀξιωματικοί; Ἐργάζονται. Ἀλλὰ σήμερον, κύριε Ὑπουργέ, ἐν τῷ τμήματι τούτῳ εἶναι τέσσαρες ἀξιωματικοί, ἢ μᾶλλον πέντε, δι’ ἀποσπάσεως ὁ εἷς. Τὸ τμῆμα τοῦτο ἀναφέρω διὰ νὰ δείξω μετὰ πόσης οἰκονομίας ἔχει συνταχθῇ ὁ νέος ὀργανισμός, ὅσον ἀφορᾷ τὸ οἰκονομικὸν σῶμα. Ἐν τῷ Στρατιωτικῷ Λογιστηρίῳ, κύριοι Βουλευταί, ὑπάρχει δεύτερον τμῆμα ἐκτὸς τοῦ πρώτου, τὸ «τμῆμα ἐλέγχου τοῦ ὑλικοῦ στρατοῦ». Εἰς τὸ τμῆμα τοῦτο ἀνήκει ὁ ἔλεγχος τοῦ ὑλικοῦ ὅλου τοῦ Ἑλληνικοῦ στρατοῦ. Ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Στρατιωτικῶν, καθορίζονται εἰς τὸ τμῆμα τοῦτο θέσεις ἀξιωματικῶν τέσσαρες διὰ τοῦ νέου ὀργανισμοῦ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν. Σήμερον ἐργάζονται πέντε. Ἀλλ’ ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργόν, θὰ ἐπαρκέσωσιν οἱ τέσσαρες, μὲ τὴν αὔξησιν τοῦ στρατοῦ κατὰ 12,000 ἄνδρας; θὰ ἐπαρκέσωσι μὲ τὰς νέας διαχειρίσεις τοῦ πεζικοῦ καὶ τοῦ ἱππικοῦ καὶ τοῦ πυροβολικοῦ; Ἰδοὺ λοιπόν, ὅτι καὶ ἐν τούτῳ συνετάχθη μετ’ ἀνοικονομήτου οἰκονομίας, δύναμαι νὰ εἴπω, ὁ νέος ὀργανισμός, ὅσον ἀφορᾷ τὸ τμῆμα τοῦτο· ἀλλ’ οὔτε ἐν τούτῳ θὰ ζητήσω αὔξησιν θέσεων, διότι εἶμαι κατὰ πάσης αὐξήσεως, ἔστω καὶ ἂν ἡ ἐλάττωσις τῆς θέσεως ἀποτελῇ αὐτόχρημα ἀδίκημα. Μετὰ τοῦτο ἔρχεται ὁ πίναξ Ιʹ, ὁ ὁποῖος καθορίζει τὰ τῆς οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας. Ἀφίνω τὸ ζήτημα τῶν Οἰκονομικῶν Ἐπιθεωρήσεων, αἵτινες ὁρίζονται εἰς τρεῖς. Εἶναι ζήτημα ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, εἰς ζητήματα δὲ ὀργανισμοῦ ἐγὼ δὲν θὰ εἰσέλθω, διότι ὁμολογῶ, ὅτι δὲν εἶμαι ὁ ἁρμόδιος. Ἀλλ’ ἔρχομαι εἰς τὸ ζήτημα τῆς συνθέσεως τῶν ἐλεγκτηρίων. Ὅπως γνωρίζει κάλλιον παντὸς ἄλλου ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, μέχρι τοῦδε, κατὰ τὸν ἰσχύοντα ὀργανισμόν, 14 ἐπιμελητήρια ἐκτελοῦσι τὴν ὑπηρεσίαν, τὴν ὁποίαν θὰ ἐκτελέσωσι τὰ τρία ἐλεγκτήρια, τὰ συνιστώμενα διὰ τοῦ νέου ὀργανισμοῦ. Ἀλλὰ πόσοι ἀξιωματικοὶ ἐργάζονται εἰς τὰ 14 ἐπιμελητήρια; 48. Εἰς δὲ τὰ τρία συνιστώμενα ἤδη ἐλεγκτήρια μεραρχιῶν ὁρίζονται θέσεις ἀξιωματικῶν 24, ἤτοι ὁρίζεται ἀκριβῶς τὸ ἥμισυ τῶν θέσεων. Λάβετε δὲ ὑπ’ ὄψιν, κύριοι Βουλευταί, ὅτι δὲν πρόκειται πλέον περὶ τοῦ αὐτοῦ στρατοῦ, οὔτε περὶ τῶν διαχειρίσεων τῶν ἰδίων οὔτε περὶ τῶν καταστημάτων τῶν ἰδίων. Ἐπέρχεται ἐν τούτῳ καὶ μόνῳ οἰκονομία εἰς τὸ ἥμισυ τῶν θέσεων. Εἶναι δὲ καιρός, εἰς τὴν περίστασιν ταύτην, εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο νὰ εἴπω, πόσον ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔσφαλε χθές, εἰπὼν ὅτι αὐξάνονται αἱ θέσεις τῶν ἀξιωματικῶν. Αὐξάνονται αἱ θέσεις τῶν ἀξιωματικῶν, ἀλλὰ δὲν αὐξάνονται εἰς ὅλα τὰ σώματα καὶ εἰς ὅλας τὰς ὑπηρεσίας. Εἰς τὸ οἰκονομικὸν ἐλαττοῦνται.

§82ΗΛ. ΜΠΑΣΔΕΚΗΣ. Κατὰ τὸ ἥμισυ.

§83Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Ἐλαττοῦνται, κύριοι Βουλευταί, κατὰ μίαν ἀναλογίαν μεγίστην—μεγίστην μὲν ἐν σχέσει πρὸς τὰς θέσεις, τὰς ὁποίας κατεῖχε πρότερον τὸ οἰκονομικόν, δὲν δύναμαι δὲ νὰ δώσω χαρακτηρισμὸν ἐν σχέσει πρὸς τὰς θέσεις, τὰς ὁποίας κατέχουσι τὰ ἄλλα σώματα καὶ αἱ ἄλλαι ὑπηρεσίαι. — Ἀλλὰ γεννᾶται εἷς φόβος ἐν τῇ περιστάσει ταύτῃ ἐκ τοῦ περιορισμοῦ τῶν ἀξιωματικῶν ἐν τοῖς ἐλεγκτηρίοις· διότι, ὅπως εἶπον, κύριε Ὑπουργέ, ὁρίζονται εἰς 24 οἱ ἀξιωματικοὶ τῶν ἐλεγκτηρίων. Βεβαίως κάλλιον ἐμοῦ γνωρίζετε, ὅτι ὀφείλουσι τὰ ἐλεγκτήρια ἐγκαίρως νὰ ἐλέγχωσι τὰ κατὰ μῆνα ἔξοδα τῶν σωμάτων, διότι δὲν δύνανται νὰ πληρωθῶσι παρὰ τῶν δημοσίων ταμείων, ἐὰν δὲν ἀποστείλωσιν ἐγκαίρως τὰ σχετικὰ ἐντάλματα. Θὰ δυνηθῶσιν ἆρά γε τὰ τρία ἐλεγκτήρια μὲ τοὺς ἀξιωματικοὺς τούτους νὰ ἐπιτελέσωσι τὸ ἔργον ἐγκαίρως, ὥστε νὰ μὴ ἐπέλθῃ κατὰ τοῦτο καθυστέρησις καὶ νὰ μὴ πεινάσωσιν οἱ στρατιῶται; Αὐτὸ ἀφίνεται εἰς τὴν κρίσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ τὸ ἐξετάσῃ, καὶ θὰ τὸ ἐξετάσῃ βεβαίως, διότι ἐν τούτῳ ὑφίσταται εἷς κίνδυνος. Σήμερον, κύριε Ὑπουργέ, ἔχετε ἐν τῷ ἐλεγκτηρίῳ τῆς Ἀττικῆς ἀξιωματικοὺς 10 ἐργαζομένους, τὸ δὲ ἐλεγκτήριον τῆς Ἀττικῆς δὲν ἐκτελεῖ οὔτε τὰ ¾ τῆς ὑπηρεσίας, ἥτις ἀνατίθεται εἰς ἓν τῶν ἐλεγκτηρίων τούτων τοῦ οἰκονομικοῦ. Γνωρίζω καλῶς, ὅτι ἐργάζονται ἀκαταπονήτως οἱ 10 ἀξιωματικοὶ τοῦ ἐλεγκτηρίου τῆς Ἀττικῆς, διὰ νὰ ἐπαρκέσωσιν. Ὅταν οὗτοι δὲν ἐπαρκῶσιν, ἔχοντες ἐργασίαν κατὰ ¼ τοὐλάχιστον ὀλιγωτέραν τῆς ἐργασίας, ἥτις ἀνήκει κατὰ τὸν νέον ὀργανισμὸν εἰς τὰ ἐλεγκτήρια τῆς μεραρχίας, εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον νὰ κατορθώσωσιν οἱ ἀξιωματικοὶ, οἱ καθοριζόμενοι εἰς τὰ ἐλεγκτήρια, νὰ ἐπαρκέσωσι, καὶ ἐν τούτῳ θὰ ζητήσω αὔξησιν τῶν ἀξιωματικῶν, αὔξησιν, ἥτις δὲν αὐξάνει τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ οἰκονομικοῦ, τὸν κατὰ τὸν ἰσχύοντα ἤδη ὀργανισμὸν, διότι καὶ πάλιν, καὶ μετὰ τὴν αὔξησιν ταύτην, οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ προβλεπόμενοι κατὰ τὸν νέον ὀργανισμὸν εἶναι πολὺ ὀλιγώτεροι τῶν ὑπαρχόντων δυνάμει τοῦ ἰσχύοντος ὀργανισμοῦ. Μετὰ τοῦτο ἔχομεν τὴν Γενικὴν ἀποθήκην τοῦ ὑλικοῦ. Γνωρίζει ὁ κ. Ὑπουργὸς κάλλιον παντὸς ἄλλου, ὅτι εἰς τὴν Γενικὴν ἀποθήκην τοῦ ὑλικοῦ ἀνήκει τὸ ὑλικὸν τὸ κατειργασμένον καὶ ἀκατέργαστον σύμπαντος τοῦ στρατοῦ, στρατοῦ ἤδη ηὐξημένου, διότι δὲν ἔχομεν τὸν στρατὸν νῦν ὡς τὸ παρελθὸν, ἔχομεν ηὐξημένον στρατὸν κατὰ 12,000 ἄνδρας. Εἰς τὰς γενικὰς ἀποθήκας ὀργανίζονται θέσεις ἀξιωματικῶν διὰ τοῦ ὀργανισμοῦ ἕξ. Δὲν θέλω νὰ φέρω παρατήρησιν, λέγω ὅμως, ὅτι ὑπάρχει προφανὴς δυσαναλογία. Κατὰ τὸν νέον ὀργανισμὸν ὑπάρχουσι καὶ εἰδικαὶ ἀποθῆκαι, δι’ ἃς ὁρίζονται σήμερον ἀξιωματικοὶ 4 δι’ ἑκάστην ἀποθήκην. Ἀλλὰ προφανῶς ὑπάρχει δυσαναλογία. Δὲν εἶναι ἡ αὐτὴ ἐργασία ἐν τῇ εἰδικῇ ἀποθήκῃ, ὁποία ἡ ἐν τῇ γενικῇ ἀποθήκῃ. Διὰ τὴν σύνθεσιν τῶν εἰδικῶν ἀποθηκῶν διὰ τὸ ὑλικὸν τοῦ στρατοῦ συνέβη τι, τὸ ὁποῖον δὲν συνέβη εἰς τὴν σύνθεσιν τῶν εἰδικῶν ἐφορειῶν τοῦ ὑλικοῦ πολέμου. Ἐνῷ ὠργανίσθησαν διὰ τὸ ὑλικὸν πολέμου τοῦ στρατοῦ εἰδικαὶ ἐφορεῖαι, ὠργανίσθησαν καὶ παραρτήματα εἰδικῶν ἐφορειῶν μὲ ὀργανικὰς θέσεις. Καὶ ὁρίζεται μὲν ἐν τῷ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμῷ, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ συσταθῶσι καὶ παραρτήματα τῶν εἰδικῶν ἀποθηκῶν τοῦ ὑλικοῦ στρατοῦ, ἀλλὰ δι’ ἀποσπάσεως. Θὰ συμβῇ ὅμως, ἐὰν δὲν ὀργανισθῶσι καὶ παραρτήματα τῶν ἀποθηκῶν τοῦ ὑλικοῦ στρατοῦ, τὸ ἑξῆς: Θὰ προσέρχωνται οἱ ἔφεδροι καὶ θὰ ὁπλίζωνται εἰς τὰ παραρτήματα τῶν ἐφορειῶν ὑλικοῦ πολέμου, θὰ παρουσιάζωνται δὲ εἰς τὰ κέντρα τῶν μεραρχιῶν, φέροντες μὲν τὸν αὐτὸν ὁπλισμόν, ἀλλὰ ποικίλας ἐνδυμασίας καὶ ἀμφιέσεις, διότι δὲν ὑπάρχουσι κατὰ τὸν ὀργανισμὸν καὶ παραρτήματα εἰδικῶν ἀποθηκῶν ὑλικοῦ στρατοῦ. Ἀλλὰ καὶ ἐν τούτῳ, ἀναχωρῶν καὶ ἀγόμενος ἐκ πνεύματος οἰκονομίας, δὲν θὰ ζητήσω νὰ ὀργανισθῶσι παραρτήματα εἰδικῶν ἀποθηκῶν ὑλικοῦ στρατοῦ. Ἤθελον ἴσως συστήσει νὰ καταργηθῶσι καὶ τὰ παραρτήματα τῶν εἰδικῶν ἐφορειῶν ὑλικοῦ πολέμου, ἀλλ’ ἐν τούτῳ δὲν εἶμαι ἁρμόδιος. Εἰς τὸν πίνακα τοῦτον ἀνήκει καὶ ἡ σύνθεσις τοῦ ἀρτοποιείου, ὀργανίζονται δὲ 4 ἀρτοποιεῖα. Ἀλλὰ θὰ ἐρωτήσω τὸν ἔνδοξον στρατηγόν, ὁ ὁποῖος διευθύνει τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, θὰ ἦναι ταῦτα μόνιμα;

§84Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ὁ λοχαγὸς τοῦ οἰκονομικοῦ καὶ διευθυντὴς καὶ ὁ ἀνθυπολοχαγὸς εἶναι μόνιμοι, τὸ κατώτερον δὲ προσωπικὸν εἶναι δι’ ἀποσπάσεως.

§85Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ τούτου. Ἠρώτησα, ἂν τὰ ἀρτοποιεῖα θὰ εὑρίσκωνται εἰς ἕν μέρος.

§86Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Θὰ παρακολουθῶσι τὰς ἀνάγκας τοῦ στρατοῦ.

§87Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Τότε εἶναι ἀνάγκη νὰ σχηματίσητε μεταγωγικὴν μοῖραν.

§88Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Προβλέπει περὶ τούτου ὁ ὀργανισμός, ὅτι αὕτη σχηματίζεται δι’ ἀποσπάσεως, κατὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας.

§89Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Μετὰ τοῦτο ἐν τῷ ὀργανισμῷ ὁρίζεται καὶ μία θέσις ὑπολοχαγοῦ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ ἐν τῇ ἀποθήκῃ τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας. Φρονῶ ὅμως, ὅτι ἐν τῇ ἀποθήκῃ τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας δὲν ἔχει θέσιν ὁ ἀξιωματικὸς τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ. Οὔτε περὶ κλινοστρωμνῶν θὰ φροντίσῃ οὗτος, οὔτε περὶ φαρμάκων ἢ ἄλλου τινός. Φρονῶ λοιπόν, ὅτι ὑπάρχει λάθος. Οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ εἶναι διὰ τὸ ὑλικὸν τοῦ πολέμου καὶ πᾶν ὅ,τι σχετίζεται μὲ τὰ πολεμεφόδια, ὥστε οὐδεμία ὑπάρχει σχέσις αὐτοῦ ἐν τῇ ὑγειονομικῇ ὑπηρεσίᾳ.

§90Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐδῶ φαίνεται καθαρῶς. Ὑπολοχαγὸς τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ ἐπὶ τοῦ μεταγωγικοῦ ὑλικοῦ καὶ λοιποῦ ὑλικοῦ. Εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἔχει τὴν διεύθυνσιν τῶν ἡμιόνων, εἶναι ἐπὶ κεφαλῆς τῆς μεταφορᾶς. Κατὰ συνέπειαν πρὸς τοῦτο ἀξιωματικὸς τοῦ ὑλικοῦ εἶναι μᾶλλον ἠσκημένος.

§91Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Τὸ μεταγωγικὸν δύναται, ἔστω, νὰ μεταφέρῃ φάρμακα καὶ κλινοστρωμνάς, ἀλλ’ ἡ διαχείρισις τοιούτου ὑλικοῦ ἀνήκει εἰς οἰκονομικὸν ἀξιωματικόν, ὡς καὶ ἡ χρηματικὴ διαχείρισις τῆς ἀποθήκης. Διὰ τῶν μεταβολῶν, ὧν ἐμνημόνευσα, συνέβη ἐν τῷ σώματι τοῦ οἰκονομικοῦ νὰ ἐπέλθῃ τὸ ἑξῆς ἀποτέλεσμα. Ἐνῷ κατὰ τὸν ἰσχύοντα ὀργανισμὸν αἱ θέσεις ἐν τῷ σώματι τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ οἰκονομικοῦ εἶναι 227, κατὰ τὸν ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμὸν θὰ μείνωσιν 193, ἤτοι ἐπὶ ἔλαττον 34. Δύνανται ἴσως οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ οἰκονομικοῦ νὰ θέλωσι νὰ ὑποστηρίξωσιν, ὅτι κατὰ τοῦτο ἀδικοῦνται, διότι ἀφαιροῦνται θέσεις, τὰς ὁποίας κατεῖχον πρότερον. Ἐγὼ ἔχω σχηματίσει ἄλλην γνώμην περὶ τοῦ στρατιωτικοῦ ζητήματος. Βεβαίως γνώμην περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ δὲν εἶναι εὔκολον εἰς πάντα μὴ στρατιωτικὸν νὰ σχηματίσῃ, ἀλλὰ γνώμην περὶ τοῦ στρατιωτικοῦ ζητήματος νομίζω ὅτι ὀφείλει νὰ ἔχῃ σχηματίσει πᾶς Βουλευτὴς καὶ ἀντιπρόσωπος τοῦ ἔθνους. Δύο γνῶμαι ἀνεπτύχθησαν, ὡς γνωρίζετε, περὶ τοῦ στρατιωτικοῦ ζητήματος. Ἡ μία εἶναι ἐκείνων, οἵτινες, ἐμφορούμενοι βεβαίως ὑπὸ πατριωτισμοῦ, τὸν ὁποῖον δὲν δύναμαι ἢ νὰ χαρακτηρίσω εὔκολον, συνεβούλευσαν ἀνεξετάστως νὰ διοργανωθῶσιν αἱ στρατιωτικαὶ δυνάμεις τῆς χώρας, χωρὶς ν’ ἀποβλέψωσιν εἰς τὴν οἰκονομικὴν δύναμιν αὐτῆς. Ἀντιθέτως ταύτης ὑπάρχει γνώμη ἄλλη, ἡ γνώμη ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι, ἀπαθεῖς εἰς τοὺς νυγμούς, τοὺς ὁποίους δὲν δύναται ἢ νὰ αἰσθάνηται πᾶσα Ἑλληνικὴ ψυχή, τοὺς νυγμοὺς τοὺς προκαλουμένους ἐκ τῆς ἐπικλήσεως τῆς τύχης τῶν δούλων ἀδελφῶν μας, ἀπαθεῖς, λέγω, εἰς τοὺς νυγμοὺς καὶ τὰς ἐπικλήσεις ταύτας, συνεβούλευσαν, ὅπως ἡ στρατιωτικὴ ὀργάνωσις περιλαμβάνηται ἐντὸς τῶν ὁρίων τῆς οἰκονομικῆς δυνάμεως τῆς χώρας, διότι οὗτοι φοβοῦνται, ὅτι ὑπὸ τὴν σφῦραν βαρείας φορολογίας, χάριν τῶν στρατιωτικῶν ἀναγκῶν τῆς χώρας, εἶναι δυνατὸν νὰ θρυμματισθῇ ἡ ἀντοχὴ τῆς χώρας, καὶ τότε, ἀντὶ στρατιωτικῆς ὀργανώσεως καὶ προόδου, θέλει ἐπέλθει τελεία παράλυσις. Ἐπειδὴ δὲ ἀκολουθῶ τὴν γνώμην ταύτην καὶ εἶμαι ὑπὲρ πάσης οἰκονομίας ἐν τῷ στρατῷ, δι’ αὐτὸ δὲν θὰ εἴπω, ὅτι ἀδικοῦνται οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ οἰκονομικοῦ, ἀφ’ ὧν ἀφαιροῦνται 34 θέσεις. Θὰ ἐπεθύμουν, ἡ ψαλὶς ἡ οἰκονομική, ἡ ὁποία τόσον ἀμειλίκτως εἰργάσθη διὰ τὸ οἰκονομικὸν σῶμα, νὰ εἰργάζετο καὶ δι’ ὅλα τὰ σώματα. Εἶπεν ὁ κ. ἐκ Τυρνάβου Βουλευτής, ὅτι ἡ ὑπηρεσία τοῦ μηχανικοῦ εἶναι τὸ ἅλας τῆς ὑπηρεσίας τοῦ στρατοῦ. Τίς δύναται ν’ ἀμφισβητήσῃ τοῦτο, καὶ μάλιστα ὅταν ἀνὴρ τῆς περιωπῆς καὶ τοῦ κύρους τοῦ κ. Λιμπρίτου λέγῃ τοῦτο; Ἀλλὰ δὲν δύναται νὰ ἰσχυρισθῇ καὶ πᾶσα ὑπηρεσία τοῦτο; Εἶπεν ὁ κύριος ἐκ Τυρνάβου Βουλευτής, ὅτι ἡ ὑπηρεσία τοῦ μηχανικοῦ εἶναι τὸ ἅλας τοῦ στρατοῦ, διότι σχηματίζει τὰ προχώματα, ὄπισθεν τῶν ὁποίων τονοῦται καὶ ἀνδρίζεται ὁ μαχόμενος στρατιώτης. Ἀλλὰ μήπως καὶ ἡ οἰκονομικὴ ὑπηρεσία δὲν τρέφει καὶ δὲν ἐνδύει τὸν στρατιώτην καὶ δὲν ἐνδυναμώνει αὐτὸν περισσότερον ἀπὸ τὸ μηχανικόν, ἵνα δυνηθῇ νὰ ὑπερασπισθῇ τὴν πατρίδα; Ἰδού, ὅτι οὐδεμία ὑπηρεσία τοῦ στρατοῦ δύναται νὰ εἴπῃ, ὅτι αὐτὴ εἶναι τὸ Α καὶ τὸ Ω τοῦ στρατοῦ. Πᾶσαι αἱ ὑπηρεσίαι συντρέχουσιν εἰς τὴν ἐπιτέλεσιν τοῦ προορισμοῦ τοῦ στρατοῦ. Ἑπομένως δι’ αὐτὸ δύναται καὶ ἡ οἰκονομικὴ ὑπηρεσία νὰ ἀξιώσῃ καὶ ἀξιοῖ προσοχὴν παρὰ τῆς Βουλῆς, προκειμένου νὰ ψηφισθῇ ὁ ὀργανισμός, ὁ ὁποῖος κανονίζει τὰ κατ’ αὐτήν. Ἀλλὰ δὲν ἔρχεται ἡ οἰκονομικὴ ὑπηρεσία νὰ εἴπῃ: «θέλω, ὅσον ἀμειλίκτως ἐφηρμόσθη ἐπ’ ἐμοῦ ἡ οἰκονομία, τόσον ἀμειλίκτως νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὑπηρεσιῶν». Ἀλλὰ ζητεῖ ἄλλο τι, τὸ ὁποῖον πάντες θὰ ἐπιδικάσητε εἰς αὐτήν, ἐὰν προσέξητε εἰς τοὺς λόγους αὐτῆς, οἱ ὁποῖοι εἶναι τόσον λογικοὶ καὶ τόσον δίκαιοι, ὥστε νὰ μὴ δύναται νὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις. Ζητεῖ τοιαύτην μεταρρύθμισιν τῆς κλίμακος τῶν βαθμοφόρων, ὥστε ἀντὶ τῆς ἐτησίας δαπάνης τῶν δραχμῶν 517,000, αἵτινες ἀπαιτοῦνται κατὰ τὸν ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμόν, θ’ ἀπαιτηθῇ δαπάνη δρ. 513,000. Καὶ ἐν τούτῳ ἡ οἰκονομικὴ ὑπηρεσία, ἴσως διότι φέρει τὸ ὄνομα αὐτό, οἰκονομίαν ἐπιδιώκει. Ἀλλὰ πῶς θὰ ἐπέλθῃ τοῦτο; εὐλόγως ἤθελεν ἐρωτήσει πᾶς τις. Θὰ ἐπέλθῃ διὰ τῆς καταργήσεως θέσεων κατωτέρων, ἤτοι τῶν ἀνθυπολοχαγῶν. Διατὶ νὰ ὀργανώσωμεν θέσεις ἀνθυπολοχαγῶν, καὶ νὰ θάψωμεν εἰς τὸν βαθμὸν αὐτὸν νέους δυναμένους ν’ ἀφιερωθῶσιν εἰς ἄλλα στάδια; Διατὶ νὰ καταδικάσωμεν ἀξιωματικοὺς νὰ διανύσωσι 17 ἔτη, τὰ καλλίτερα ἔτη τῆς ζωῆς των, ἢ 13 ἕως 14 ἔτη εἰς τὸν αὐτὸν βαθμόν, ὡς γνωρίζει, ὅτι ὑπάρχουσι τοιοῦτοι ἀξιωματικοί, ὁ κ. Ὑπουργός; Διατὶ νὰ τοὺς καταδικάσωμεν νὰ διανύσωσι τόσα ἔτη εἰς τὸν αὐτὸν βαθμὸν καὶ νὰ μὴ δώσωμεν ἐνίσχυσιν μικρὰν εἰς τοὺς ἀνωτέρους βαθμοὺς τοῦ ὑπολοχαγοῦ καὶ λοχαγοῦ; Τοῦτο βεβαίως δὲν εἶναι καὶ ἐναντίον τοῦ πνεύματος τοῦ οἰκονομικοῦ, τὸ ὁποῖον ἐπικρατεῖ ἐν τῇ Βουλῇ. Ἐὰν λοιπὸν ὑπάρχῃ δικαία τις αἴτησις, βεβαίως πρὸ πάσης ἄλλης εἶναι ἡ τοῦ οἰκονομικοῦ σώματος. Ἀλλ’ ἴσως ἤθελεν ἰσχυρισθῆ τις, ὅτι κατὰ τοιοῦτον τρόπον δημιουργεῖται δυσαναλογία μεταξὺ τοῦ βαθμοῦ τοῦ λοχαγοῦ καὶ τῶν ἄλλων βαθμῶν. Ἀλλὰ τοιοῦτόν τι συμβαίνει; Ἔχω προχείρους πίνακας ἐξ ὧν ἐμφαίνεται ἡ ἀναλογία τῶν ἀξιωματικῶν τούτων πρὸς τοὺς ἄλλους ἐν τοῖς διαφόροις σώμασιν (ἀναγινώσκει): «Τὸ ὑγειονομικὸν σῶμα ἐπὶ 140 ἀξιωματικῶν ἐν συνόλῳ ἔχει 35 λοχαγούς, τὸ κτηνιατρικὸν ἐπὶ 22 ἀξιωματικῶν ἔχει 8 λοχαγούς, τὸ φαρμακευτικὸν ἐπὶ 45 ἀξιωματικῶν ἔχει 9 λοχαγούς, τὸ ὑλικὸν πυροβολικὸν ἐπὶ 80 ἀξιωματικῶν ἔχει 22, τὸ μηχανικὸν ἐπὶ 121 ἔχει 30, τὸ πυροβολικὸν ἐπὶ 200 ἔχει 46, τὸ οἰκονομικὸν ἐπὶ 218 ἀξιωματικῶν ἔχει 36 μόνον λοχαγούς.» Συνεπῶς κατ’ ἀναλογίαν ἔδει τὸ οἰκονομικὸν σῶμα νὰ ἔχῃ λοχαγούς: ὡς πρὸς τὸ ὑγειονομικὸν 53, ὡς πρὸς τὸ κτηνιατρικὸν 80, ὡς πρὸς τὸ φαρμακευτικὸν 66, ὡς πρὸς τὸ ὑλικὸν πυροβολικὸν 55, ὡς πρὸς τὸ μηχανικὸν 58, ὡς πρὸς τὸ πυροβολικὸν 53. Καὶ ἔχει ἐν ὅλῳ 36 μόνον. Ζητεῖται λοιπὸν ἡ αὔξησις τοῦ βαθμοῦ τοῦ λοχαγοῦ ἄνευ οὐδεμιᾶς δαπάνης τοῦ Προϋπολογισμοῦ, ἵνα ἐξισωθῇ ἡ ἀναλογία τῶν λοχαγῶν τοῦ σώματος τούτου πρὸς τὴν ἀναλογίαν τῶν λοχαγῶν τῶν ἄλλων σωμάτων. Καὶ εἶναι δικαία ἡ αἴτησις. Ἀλλ’ ἴσως γείνῃ ἡ ἀντίρρησις, τὴν ὁποίαν ἔφερε χθὲς ὁ κ. ἐκ Κυνουρίας συνάδελφος, ὅτι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον αὐξάνουσιν αἱ συντάξεις. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ὑπολογισθῇ, ὅτι ἀπαλλάσσεται τὸ δημόσιον ταμεῖον τῶν συντάξεων τόσων ἀνθυπολοχαγῶν...

§92Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐπειδὴ εἶμαι εὐδιάθετος νὰ ἐνδώσω, ὅταν πεισθῶ, εἰς τὴν πρότασιν ὑμῶν, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ζητήσω νὰ μοὶ λύσητε ἀπορίας τινάς.

§93Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Ἐφ’ ὅσον δύναμαι.

§94Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ὑποθέτω ὅτι ζητεῖτε ἀντὶ τοῦ ἑνὸς συνταγματάρχου τοῦ ὑπάρχοντος, τῶν 6 ἀντισυνταγματαρχῶν, τῶν 13 ταγματαρχῶν, τῶν 26 λοχαγῶν αʹ τάξεως καὶ 13 βʹ τάξεως, τῶν 88 ὑπολοχαγῶν καὶ τῶν 46 ἀνθυπολοχαγῶν ν’ ἀναγραφῶσιν ἐν τῷ ὀργανισμῷ εἷς συνταγματάρχης, 5 ἀντισυνταγματάρχαι, 12 ταγματάρχαι, 37 λοχαγοὶ αʹ τάξεως, 18 βʹ τάξεως, 86 ὑπολοχαγοὶ καὶ 24 ἀνθυπολοχαγοί.

§95Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Τοῦτο, ἢ ὁμοίαν ἀναλογίαν, ἣν ὑμεῖς ἠθέλετε κρίνει ὀρθήν.

§96Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἤθελον νὰ σᾶς ἐρωτήσω, ἀφοῦ νῦν ἔχομεν 46 ἀνθυπολοχαγοὺς καὶ 88 ὑπολοχαγούς, καὶ κατόπιν θελήσωμεν νὰ ἔχωμεν 24 ἀνθυπολοχαγοὺς καὶ 86 ὑπολοχαγούς, τί θὰ γείνωσιν οἱ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι περισσεύουσιν;

§97ΗΛ. ΜΠΑΣΔΕΚΗΣ. Εἶναι ὑπεράριθμοι.

§98Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἢ χωροῦσιν εἰς τὰς θέσεις τῶν λοχαγῶν, ὧν ὁ ἀριθμὸς αὐξάνει; Ἐὰν οἱ ἠλαττωμένοι βαθμοὶ χωρῶσιν εἰς τοὺς βαθμοὺς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι προστίθενται, καὶ ἂν ἐπὶ τοῦ ὅλου ποσοῦ δὲν ἔχωμεν χρηματικὴν ὑπέρβασιν, οὐδεμίαν ἔχω δυσκολίαν νὰ παραδεχθῶ τοῦτο.

§99Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐν τούτοις ἀπεκρούσατε χθὲς τοὺς φαρμακοποιούς.

§100Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Καθὼς φαίνεται, ἐδῶ αὐξάνονται οἱ βαθμοί. Πῶς θὰ γείνῃ τοῦτο;

§101Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Αὐτὸ θὰ ἐξακριβωθῇ.

§102Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Χθὲς ἀπεκρούσατε ὁμοίαν πρότασιν περὶ τῶν φαρμακοποιῶν, ὑπὸ τὰς αὐτὰς συνθήκας καὶ περιστάσεις.

§103Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Σᾶς παρακαλῶ. Δὲν θὰ μὲ περιορίσητε εἰς τὰς γνώμας μου. Ἐὰν λ. χ. φρονῶ, ὅτι αὐτὸ εἶναι περιττὸν εἰς τοὺς φαρμακοποιοὺς, δὲν δύνασθε νὰ μὲ περιορίσητε νὰ μὴ παραδεχθῶ, ὅτι εἶναι χρήσιμον εἰς τοὺς οἰκονομικοὺς ἀξιωματικοὺς, ἐὰν πράγματι ὑπάρχῃ τοιαύτη τις ἀνάγκη.

§104Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Οὔτε πόρρωθεν ἐνόησα νὰ σᾶς περιορίσω. Χθὲς ὅμως ἄλλην διάθεσιν εἴχετε, σήμερον ἔχετε ἄλλην.

§105Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Δὲν πρόκειται νὰ προσθέσω εἰς τὸν οἶκόν μου ἔπιπλα, οὔτε ν’ ἀφαιρέσω τοιαῦτα· πρόκειται περὶ δημοσίας ὑπηρεσίας.

§106Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Πρόκειται νὰ σωθῶσιν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι.

§107Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ἐγὼ δὲν λέγω τὸ ἐναντίον.

§108Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Ἐὰν θὰ συμβῇ τοιοῦτόν τι, τὸ ὁποῖον λέγετε, κύριε Ὑπουργὲ, ἐγὼ ἐπαφίεμαι εἰς τὴν κρίσιν καὶ εἰς τὰς ἐρεύνας ὑμῶν, διότι ὑμεῖς βεβαίως θὰ προστατεύσητε τὸ οἰκονομικὸν σῶμα, ὡς καὶ ὅλα τὰ σώματα, κατὰ πάσης ὑπερβάσεως, ἥτις δύναται νὰ λάβῃ χώραν εἰς βάρος αὐτῶν. Εἰς ὑμᾶς, κύριε Ὑπουργὲ, τὰς ἐρεύνας ταύτας θ’ ἀφήσω, ὅσον ἀφορᾷ τὰς αἰτίας, τὰς ὁποίας ἀνεφέρατε, καὶ δὲν θὰ προσθέσω τίποτε ἄλλο εἰς ὅσα ἐξέθηκα.

§109ΗΛ. ΜΠΑΣΔΕΚΗΣ. Ὑποβάλλω, κύριε Πρόεδρε, ἔγγραφον τροπολογίαν.

§110Π. ΣΑΚΚΗΣ. Ἐγὼ φρονῶ, ὅτι περὶ τοῦ οἰκονομικοῦ σώματος τοῦ στρατοῦ ἔπρεπε νὰ ληφθῇ ἄλλη πρόνοια, οἵα ἔχει ληφθῆ καὶ ὑπὸ ἄλλων εὐρωπαϊκῶν Κρατῶν. Ἐὰν ἦτο δυνατὸν, νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς ἄλλο σύστημα, τὸ ὁποῖον ὑπῆρχε καὶ ἄλλοτε παρ’ ἡμῖν, δηλαδὴ ἡ ὑπηρεσία τοῦ χρηματικοῦ καὶ τοῦ ὑλικοῦ τῶν συνταγμάτων νὰ ἐνεργῆται ὑπὸ μαχίμων ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ ἐν ἑκάστῳ ὅπλῳ, καὶ μόνον εἰδικοὶ ἀξιωματικοὶ τοῦ οἰκονομικοῦ σώματος νὰ περιορισθῶσιν εἰς τὴν ἐπιμελητείαν καὶ τὰς σχετικὰς οἰκονομικὰς καὶ λογιστικὰς ὑπηρεσίας. Διακεκριμένοι ἀξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ μάχιμοι εἰς ἄλλα Κράτη ὑπῆρξαν ἐκ περιτροπῆς διαχειρισταὶ ἐν τοῖς σώμασιν, εἰς ἃ ἀνῆκον. Σᾶς ἀναφέρω δὲ ὡς παράδειγμα καὶ τὸν ἄλλοτε ἐνταῦθα στρατιωτικὸν ἀκόλουθον τῆς Γαλλικῆς Πρεσβείας Chevalier, ὅστις ἦτο διαχειριστὴς συντάγματος εἰς τὴν ἐκστρατείαν τῆς Τύνιδος καὶ ἐξετέλει τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην ἄριστα. Νομίζω ὅθεν, ὅτι καλὸν θὰ ἦτο, ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν σύστασίν μου ταύτην διὰ τὸ σῶμα τοῦτο, καὶ εἴτε δι’ εἰδικοῦ νόμου, εἴτε καὶ τώρα ἐν τῷ συζητουμένῳ νομοσχεδίῳ περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ταύτην νὰ λάβῃ πρόνοιαν, καὶ ἀνοιχθῇ οὕτω στάδιον εὐρύτατον διὰ τοὺς ἀξιωματικοὺς αὑτοὺς, οἵτινες ἐν τοῖς κατωτέροις ἰδίως βαθμοῖς οὐδεμίαν προαγωγὴν δύνανται νὰ ἐλπίζωσιν. Οὕτω δὲ καὶ αἱ ἀνάγκαι τοῦ στρατοῦ ἐξυπηρετοῦνται ἀσφαλέστερον καὶ συμφερώτερον διὰ τὸ ἔθνος.

§111Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Ἡ παρατήρησις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Πυλίας εἶναι ὀρθοτάτη, διότι ἡμεῖς ἔχομεν ἀνάγκην ν’ αὐξάνωμεν τὸν ἀριθμὸν τῶν μαχίμων ἀξιωματικῶν ὅλων τῶν ὅπλων, διότι εἶναι ἀνάγκη νὰ ἔχωμεν εἰς τὰς τάξεις μεγαλείτερον ἀριθμὸν μαχίμων ἀξιωματικῶν, διὰ νὰ συμπληρώσωμεν τὰ στελέχη τριῶν μεραρχιῶν τῆς ἐφεδρείας ἐν καιρῷ πολέμου. Καλὸν δὲ εἶναι νὰ αὐξάνῃ ὁ ἀριθμὸς τῶν μαχίμων, χωρὶς νὰ ἐπιβαρύνηται ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους· συντελεῖ δὲ τοῦτο καὶ εἰς τὸν προορισμὸν τοῦ ὀργανισμοῦ. Ἐὰν ἡ ὑπηρεσία αὕτη τῶν διαχειριστῶν ἐν τοῖς συντάγμασι διενεργῆται ὑπὸ τῶν μαχίμων ἀξιωματικῶν ἐκ περιτροπῆς κατ’ ἔτος ἢ κατὰ διετίαν, τοῦτο συντελεῖ εἰς τὴν αὔξησιν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν μαχίμων, οἵτινες ἐν καιρῷ εἰρήνης θὰ ἐκτελῶσι τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην, ἐν καιρῷ δὲ πολέμου θὰ λαμβάνωσι μέρος εἰς τὴν μάχην. Δύνανται δὲ νὰ βοηθῶνται καὶ ὑπὸ τῶν ἐφέδρων ἀξιωματικῶν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην.

§112Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη ν’ ἀπασχολήσω ἐπὶ πολὺ τὴν Βουλὴν διὰ τὸ ζήτημα τοῦτο, διότι, ὅπως εἶναι διωργανωμένον τὸ σύστημα τῆς οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας, καὶ ὅπως ἐξεπαιδεύθησαν μέχρι τοῦδε οἱ οἰκονομικοὶ ἀξιωματικοί, ἦναι ἄριστα κατηρτισμένοι, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς ἀνωτάτης ἐπιμελητείας Πρέπει νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν, κ. Σάκκη, ὅτι ἐν Γερμανίᾳ κατὰ τὸν Γαλλογερμανικὸν πόλεμον ἡ ἀνωτάτη διεύθυνσις τῆς ἐπιμελητείας ἀνετέθη ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν εἰς στρατηγὸν μάχιμον, ὅστις τόσον βαρέως ἔφερε τὴν προσβολὴν ταύτην, διότι ἀνετέθησαν εἰς αὐτὸν οἰκονομικὰ καθήκοντα, ὥστε, ἐὰν δὲν ἦτο κρίσιμος ἡ περίστασις τῆς πατρίδος του, θὰ παρῃτεῖτο, ἀλλ’ ὅτε εἶδε τὸ βάρος τῆς ὑπηρεσίας, τότε ἠσθάνθη τὴν τιμήν, τὴν ὁποίαν τοῦ ἔκαμεν ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν. Λέγω ταῦτα, διότι ζητεῖτε ἀναδιοργάνωσιν τοῦ σώματος τούτου, καθ’ ἣν στιγμὴν τὸ σῶμα τοῦτο εἶναι τελείως κατηρτισμένον.

§113Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Μεταβολὴ εἰς τὰς διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου δὲν γίνεται· μεταβολή τις θὰ γείνῃ εἰς τοὺς πίνακας, ὅσον ἀφορᾷ τὸ προσωπικόν· ὑπέρβασις χρηματική, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ὅλην μισθοδοσίαν, δὲν θὰ γείνῃ.

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Μπασδέκη ἀνάγεται εἰς μεταβολὰς ἐπὶ τῶν πινάκων. Θὰ ἀναγνωσθῇ.

§115ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Νὰ τεθῇ Γενικὸς ἐπιμελητὴς Διευθυντὴς τοῦ Λογιστηρίου, ἀντὶ ἐπιμελητοῦ εἰς τὸ τμῆμα ἐλέγχου τοῦ χρηματικοῦ. Εἰς τὸ τμῆμα ἐλέγχου τοῦ ὑλικοῦ τοῦ στρατοῦ νὰ τεθῶσι δύο λοχαγοὶ τοῦ οἰκονομικοῦ ἀντὶ τοῦ ἑνός. Εἰς τὸν πίνακα Δʹ ν’ ἀπαλειφθῇ ὁ ἀνθυπολοχαγὸς τοῦ οἰκονομικοῦ βοηθός. Εἰς τὸν πίνακα Ϛʹ ν’ ἀπαλειφθῇ ὡσαύτως ὁ ἀνθυπολοχαγὸς τοῦ οἰκονομικοῦ βοηθός.»

§116Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Τοῦτο δὲν δύναμαι νὰ παραδεχθῶ, διότι διῴκησα σύνταγμα, καὶ γνωρίζω τὴν ἀνάγκην τῶν βοηθῶν αὐτῶν καὶ εἰς τὸ πεζικὸν, ὡς ἐπίσης καὶ εἰς ὅλα τὰ συντάγματα.

§117ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Πίναξ Θʹ. Εἰς τὴν σύνθεσιν νοσοκομείων αʹ τάξεως νὰ τεθῇ λοχαγὸς οἰκονομικοῦ, ἀντὶ ὑπολοχαγοῦ. Εἰς τὴν σύνθεσιν ἀποθήκης ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας νὰ τεθῇ ὑπολοχαγὸς οἰκονομικοῦ διαχειριστής, ἀντὶ ὑπολοχαγοῦ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ. Πίναξ Ιʹ. Οἰκονομικὴ ὑπηρεσία. Νὰ τεθῶσιν ἓξ Οἰκονομικαὶ Ἐπιθεωρήσεις, 3 ἐπιμεληταὶ καὶ 3 ὑπεπιμεληταὶ ἐπιθεωρηταί, ἀντὶ τῶν τριῶν μόνον ἐπιμελητῶν. Σύνθεσις Ἐλεγκτηρίου Μεραρχίας. Νὰ τεθῶσι 10 λοχαγοὶ οἰκονομικοῦ ἐλεγκταί, ἀντὶ τῶν δύο μόνον. Σύνθεσις Γενικῆς Ἀποθήκης ὑλικοῦ. Νὰ τεθῇ ἐπιμελητὴς διευθυντὴς, ἀντὶ ὑπεπιμελητοῦ. Νὰ τεθῇ εἰς τὴν αὐτὴν ἀποθήκην ὑπεπιμελητὴς ὑποδιευθυντὴς καὶ Πρόεδρος τοῦ Οἰκονομικοῦ Συμβουλίου αὐτῆς»

§118Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Τοιαύτην τροπολογίαν δὲν δέχομαι. Μόνον μεταβολή τις δύναται νὰ γείνῃ εἰς τοὺς πίνακας τοὺς ὑπάρχοντας καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τοὺς βαθμοὺς, μὲ τὴν διαφοράν, ὅτι ἐπὶ τῆς μισθοδοσίας τοῦ ὅλου προσωπικοῦ οὐδεμία νὰ ὑπάρξῃ ὑπέρβασις.

§119Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Δὲν δύναμαι νὰ κατανοήσω, κύριε Πρόεδρε, κατὰ τίνα τρόπον δύναται νὰ ψηφισθῇ τοιοῦτο νομοσχέδιον, ὑπὸ τοὺς ὅρους καὶ τὰς συμφωνίας, μὲ τὰς ὁποίας πρόκειται νὰ ψηφίσωμεν αὐτό. Ἡ μέθοδος, τὴν ὁποίαν ἀκολουθοῦμεν, ψηφίζοντες κατ’ ἄρθρον τὸ νομοσχέδιον, ὑποθέτει ὅτι συμψηφίζεται καὶ ὁ πίναξ· τουλάχιστον πρέπει νὰ διατυπωθῇ ἐν τοῖς ἄρθροις τούτοις, ὅτι ψηφίζομεν καὶ τὸν συναπτόμενον πίνακα. Τὸ ζήτημα δὲν ἔχει οὐσιαστικὴν ἀξίαν, εἶναι ζήτημα ἐντελῶς ἀκαδημαϊκόν. Ἀλλ’ ὅταν ψηφίζωμεν τὸ ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου, ὑποτίθεται, ὅτι συμψηφίζεται ὁμοῦ καὶ τὸ ἄρθρον καὶ ὁ πίναξ. Ἐπίσης δὲν δύναται νὰ γείνῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπε προηγουμένως ὁ κ. Ὑπουργός. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔπρεπε νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Βουλευτοῦ καὶ νὰ κάμῃ τὸν ὑπολογισμόν, ἂν θὰ ἔχωμεν δαπάνας, καὶ ὄχι νὰ ψηφίζωμεν ὑπὸ τὸν ὅρον, ἂν δὲν ἐπέρχηται αὔξησις δαπανῶν. Ἐγὼ οὐδεμίαν ἔχω ἀντίρρησιν, τοὐναντίον μάλιστα μετὰ προσοχῆς ἤκουσα ἀγορεύοντα τὸν κ. Λιδωρίκην, καὶ ἐπείσθην ἀκραδάντως, ὅτι αἱ προτάσεις αὐτοῦ πρέπει νὰ γείνωσι δεκταί. Ἀλλ’ ἐὰν μοὶ ἐπιτρέπηται, δύναμαι νὰ ἐκφέρω τὸ παράπονον, ὅτι δυστυχῶς τὸ φαρμακευτικὸν σῶμα δὲν ἀντιπροσωπεύεται ἀπὸ κανένα Βουλευτήν, καλὸν δὲ θὰ ἦτο νὰ σπεύσῃ τὸ σῶμα αὐτὸ ν’ ἀποστείλῃ ἐνταῦθα ἕνα Βουλευτήν, διὰ νὰ μεταβληθῇ ὁ ὀργανισμὸς καὶ ὡς πρὸς τὸ σῶμα τοῦτο.

§120Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἡ δεδικαιολογημένη ἀπουσία τοῦ ἐντίμου προλαλήσαντος ἔφερε τοῦτον εἰς τὸ ἄτοπον τοῦ νὰ μὴ ἦναι ἐνήμερος τῶν λεχθέντων κατὰ τὴν χθεσινὴν συζήτησιν. Ἐγὼ ὡμίλησα περὶ τοῦ αὐτοῦ ζητήματος, ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν δηλοῖ, ὅτι δὲν δέχεται μεταβολήν. Τί θέλετε νὰ πράξω; Ἰδοὺ ὅτι ἀντιπροσωπεύεται τὸ σῶμα τῶν φαρμακοποιῶν. Θέλετε νὰ ἐμποδίσω αὐτὸ τὸ μέγα ἔργον τῆς ἀναδιοργανώσεως τοῦ στρατοῦ διὰ τοὺς ἀξιωματικοὺς τοῦ πεζικοῦ, πυροβολικοῦ κλπ.; Καὶ ὄχι μόνον ἔθιξα αὐτὸ ὑπὸ τὴν καθαρῶς στρατιωτικὴν ἔννοιαν, ἀλλ’ ἐπεκαλέσθην καὶ τὴν συνδρομὴν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας, ὅπως φροντίσῃ ν’ ἀναδιοργανώσῃ τὸ Ἐθνικὸν Πανεπιστήμιον, διότι σήμερον ἐν αὐτῷ ὑπάρχουσι τρεῖς μόνον τάξεις· δηλαδὴ ἐπὶ τρία μόνον ἔτη σπουδάζουσι τὴν φαρμακευτικήν, καὶ ὀνομάζονται μαθηταὶ τῆς Φαρμακευτικῆς, ἐνῷ ἐν Γαλλίᾳ, ὑπάρχουσι 4 τάξεις, καὶ λέγονται φοιτηταὶ τῆς Φαρμακευτικῆς, προσέτι δὲ ὑπάρχει καὶ ἀνωτέρα Φαρμακευτικὴ Σχολή, ἐκ τῆς ὁποίας ἐξέρχονται εἰς τὸν στρατὸν ἀνθυποφαρμακοποιοί.

§121Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Κύριε Πρόεδρε, αἱ διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου εἶναι μεμελετημέναι· δὲν πρόκειται περὶ μεταβολῆς τῶν διατάξεων τοῦ νομοσχεδίου, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ἐξοικονομήσεως βαθμῶν. Τὸ ζήτημα σχεδὸν καταντᾷ προσωπικόν· ἑπομένως, ἐπειδὴ παρουσιάζονται τοιαῦται δυσκολίαι, παρακαλῶ νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον ὅπως ἔχει.

§122Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Δὲν εἶμαι σύμφωνος πρὸς ὅσα εἶπεν ὁ κ. ἐκ Κυνουρίας συνάδελφος, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ψήφισιν τοῦ πίνακος, διότι ἐγὼ προέτεινα εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς, ἅμα ἤρξατο ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου, ὅτι ἔδει τὴν ἐπιψήφισιν ἑκάστου ἄρθρου ν’ ἀκολουθήσῃ ἡ ψήφισις τοῦ πίνακος.

§123Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Αὐτὸ εἶπον καὶ ἐγώ.

§124Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ἀλλ’ ἡ Βουλὴ ἄλλως ἀπεφάνθη, ὅτι δηλ. οἱ πίνακες θὰ ψηφισθῶσιν εἰς τὸ τέλος τοῦ νομοσχεδίου, συνεπῶς οἱ πίνακες δὲν ἐψηφίσθησαν. Διότι πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ θεωρηθῶσιν ὡς ψηφισθέντες, ἀφοῦ δὲν ἀνεγνώσθησαν; Νομίζω λοιπόν, ὅτι ἔχομεν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἀναγνώσωμεν τοὺς πίνακας μετὰ τὸ τέλος τῆς ψηφίσεως τῶν ἄρθρων, καὶ κατόπιν νὰ ψηφίσωμεν αὐτούς, τότε δ’ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπέλθῃ πᾶσα διόρθωσις, τὴν ὁποίαν ἤθελε κρίνει ὡς ὀρθὴν καὶ δικαίαν ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν.

§125Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Πρὸ ὀλίγου ἀγορεύσας ὁ συνάδελφος κ. Λιδωρίκης εὐφραδέστατα, ἔπεισεν ἐμὲ πληρέστατα. δὲν γνωρίζω ὅμως, ἂν ἔπεισε καὶ τὴν Βουλήν, ὅτι πρέπει νὰ γείνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία τοῦ κ. Μπασδέκη. Καὶ ἐνῷ μέχρι τινὸς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἦτο εὐδιάθετος διὰ τὴν ἀποδοχὴν τῆς τροπολογίας ταύτης, ἠκούσαμεν κατόπιν αὐτὸν εἰπόντα, ὅτι δέχεται νὰ ψηφισθῇ τὸ ὑπὸ συζήτησιν ἄρθρον τοῦ ὀργανισμοῦ, ἀλλ’ ὑπὸ αἵρεσιν. Ἐπιψήφισις ἄρθρων νόμου ὑπὸ αἵρεσιν μέχρι τοῦδε δὲν γνωρίζω ἂν ἐγένετο. Ἐγὼ φρονῶ, κύριε Πρόεδρε, ἐπειδὴ πιθανὸν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μὴ ἔχῃ μελετήσει τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Μπασδέκη, καὶ ἐπειδὴ πρὸ ὀλίγου ἄλλην γνώμην εἶχεν, ἤδη δ’ ἔχει ἄλλην, ἐγὼ φρονῶ, ἐπαναλέγω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ προβῶμεν, οὕτως εἰπεῖν, ἀπροετοίμαστοι εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ἄρθρου τούτου, διότι πρόκειται νὰ ἀδικηθῶσι, κατὰ τὴν ἐμὴν γνώμην, ἀξιωματικοὶ σώματος χρησίμου, οἷοι εἶναι οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ οἰκονομικοῦ σώματος, οἱ ὁποῖοι παρέχουσι πολλὰς ὑπηρεσίας εἰς τὴν πατρίδα καὶ πολλοὺς κόπους καταβάλλουσιν· ἰδίως δὲ δὲν πρέπει νὰ ἀδικηθῶσι διὰ τόν καταρτισμόν των, διότι τὸ οἰκονομικὸν σῶμα εἶναι κατηρτισμένον ἐπιστημονικώτατα. Διὰ τοῦτο φρονῶ, ὅτι καλὸν θὰ ἦτο ν’ ἀναβάλωμεν τὴν συζήτησιν τοῦ παρόντος νομοσχεδίου σήμερον, καὶ νὰ προβῶμεν εἰς ἄλλην νομοθετικὴν ἐργασίαν, τὴν προσεχῆ δὲ Δευτέραν νὰ συζητήσωμεν αὐτὸ, διότι, πιστεύω, ἕως τότε ὁ κ. Πρωθυπουργὸς θὰ δυνηθῇ νὰ μελετήσῃ αὐτὸ, ὡς καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, οἱ ὁποῖοι καλὸν θὰ ἦτο ἐν ἰδιαιτέρᾳ συνομιλίᾳ ἐν τῷ Ὑπουργείῳ μετὰ τῶν κυρίων Λιδωρίκη καὶ Μπασδέκη νὰ κανονίσωσι καλλίτερον τὰ τοῦ ζητήματος τούτου. Διὰ τοῦτο φρονῶ, ὅτι προτιμότερον θὰ ἦτο νὰ διακόψωμεν τὴν συζήτησιν ταύτην σήμερον, καὶ νὰ προβῶμεν εἰς ἄλλην ἐργασίαν, τὴν δὲ συζήτησιν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου νὰ ἐπαναλάβωμεν τὴν προσεχῆ Δευτέραν.

§126Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν νομίζω ὅτι ὑπάρχει λόγος ν’ ἀναβληθῇ ἡ ψήφισις τοῦ ἄρθρου. Ὅτε ἤρχισεν ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ὑπεστηρίχθη ἐν τῇ Βουλῇ ἡ ἰδέα, ὅτι μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν ἑκάστου ἄρθρου ἔπρεπε νὰ ἀναγνωσθῇ καὶ ὁ σχετικὸς πίναξ. Ἀλλ’ ἡ ἰδέα αὕτη δὲν ἐγένετο δεκτή· ἑπομένως οἱ πίνακες δὲν ἐψηφίσθησαν ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Ἐπειδὴ ὅμως ὁ πίναξ δὲν ἐπηρεάζει τὴν ψήφισιν τοῦ ἄρθρου, διότι τὸ ἄρθρον δύναται νὰ μένῃ ἐν ἰσχύϊ καὶ τροπολογουμένου τοῦ πίνακος, δυνάμεθα νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ ἄρθρου, καὶ ὅταν ἀναγνωσθῇ ὁ πίναξ, τότε θὰ συζητήσωμεν, ἂν πρέπει νὰ γείνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 33, ὡς ἔχει, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 34 (ἀναγινώσκεται). Ὁ βουλευτὴς Σκοπέλου κύριος Γεωργιάδης ἔχει ὑποβάλει τροπολογίαν, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ τὴν μεταβολὴν τῆς συνθέσεως τοῦ προσωπικοῦ τῆς χαρτογραφικῆς ὑπηρεσίας. Ἡ τροπολογία αὕτη εἶναι ἐπὶ τοῦ πίνακος, καὶ θὰ συζητηθῇ, ὅταν συζητηθῇ καὶ ὁ πίναξ. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 34).

§128Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 34.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψηφίσθη ἤδη τὸ ἄρθρον 34. Ἄρθρον 35 (ἀναγινώσκεται).

§130Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Δὲν εἶναι ὀρθὸν, κύριε Πρόεδρε, ὅλα εἰς τὰς συζητήσεις τοῦ πίνακος νὰ τὰ παραπέμπωμεν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 35).

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 36 (ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 36 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Δαμηλάτη, ἀλλὰ καὶ αὕτη ἀφορᾷ τὸν σχετικὸν πίνακα, καὶ θέλει συζητηθῇ ὅταν συζητηθῇ ὁ πίναξ.

§132Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Δὲν ἀφορᾷ τὸν πίνακα, κύριε Πρόεδρε. Τὸ γνωρίζω, διότι θέλω νὰ ὁμιλήσω ἐπ’ αὐτῆς.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε νὰ τὴν ἀναγνώσω (ἀναγινώσκει): «Στρατιωτικὴ Δικαιοσύνη. Στρατοδικεῖα. Γραμματεῖς ἀνθυπολοχαγοὶ ἢ ἰδιῶται 2. Ὑπογραμματεῖς ὑπαξιωματικοὶ ἢ ἰδιῶται 4. Γραφεῖς ὑπαξιωματικοὶ 10. Εἰς τοὺς γραφεῖς ὑπαξιωματικοὺς νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις «ἢ ἰδιῶται».

§134Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἀφορᾷ λοιπὸν τοὺς πίνακας.

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Στράτος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 36.

§136Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ὁ ἔντιμος καὶ σεβαστὸς ἐκ Τυρνάβου συνάδελφος χθές, ἀγορεύων ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 23 τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, τοῦ ἀφορῶντος τὸν διακανονισμὸν τῆς ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Στρατιωτικῶν δικαστικῆς ὑπηρεσίας, ἔθιξε ζήτημα σπουδαιότατον, τὸ τῆς λειτουργίας τῶν Στρατοδικείων καὶ τοῦ Ἀναθεωρητικοῦ Δικαστηρίου. Τὸ ζήτημα τοῦτο προὐτιθέμην νὰ θίξω καὶ ἐγὼ, ἀλλ’ ἀνέβαλον, ὅπως τὰς γνώμας μου ἐκθέσω κατὰ τὴν σημερινὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ σχετικοῦ ἄρθρου. Τὰ τῆς διεξαγωγῆς τῆς στρατιωτικῆς ποινικῆς δικαιοσύνης παρ’ ἡμῖν κανονίζει ὁ περὶ στρατιωτικῆς ποινικῆς νομοθεσίας νόμος, ὅστις ἐν ἄρθρῳ 2 ἀναγράφει, ὅτι «καθ’ ὅλον τὸ Βασίλειον τῆς Ἑλλάδος συσταίνονται δύο διαρκῆ Στρατοδικεῖα. Ἡ ἕδρα καὶ ἡ περιφέρεια τῆς δικαιοδοσίας ἑκάστου αὐτῶν ὁρίζονται ὑπὸ τοῦ Βασιλέως». Προσθέτει δὲ, ὅτι «ἐπιτρέπεται καὶ ἡ σύστασις ἑτέρων δύο Στρατοδικείων, ὧν τὸ προσωπικὸν διορίζεται κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ παρόντος νόμου ἐκ τῶν ὑπηρετούντων εἰς σώματα ἢ στρατιωτικὰ καταστήματα στρατιωτικῶν τε καὶ μὴ, τηρούντων ἁπάντων τὰς ὀργανικὰς αὐτῶν θέσεις». Προβλέπεται ἄρα διὰ τοῦ νόμου ἡ ὕπαρξις δύο μονίμων, διαρκῶν Στρατοδικείων καθ’ ἅπαν τὸ Κράτος, ἑτέρων δὲ δύο, ἅτινα δύνανται προσωρινῶς νὰ ἱδρυθῶσιν, ἀναλόγως τῶν ἀναγκῶν τῆς ὑπηρεσίας, καὶ νὰ καταργηθῶσι κατόπιν ἅμα τῇ καταπαύσει τῶν ἀναγκῶν τούτων...

§137Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ὑπάρχουσι καὶ ἄλλα.

§138Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Τὰ ἐν ἐκστρατείᾳ. Προκειμένου περὶ στρατοῦ ἐν πολέμῳ, ἀναγράφει ὁ νόμος, ὅτι «ἐκστρατεύοντος ἐκτὸς τοῦ Κράτους τοῦ στρατοῦ, ὁ γενικὸς αὐτοῦ ἀρχηγὸς, καθὼς καὶ πᾶς ἀρχηγὸς σώματος στρατοῦ, ἐνεργοῦντος μεμονωμένως ἢ ἀνεξαρτήτως, συνιστᾷ δύο Στρατοδικεῖα καὶ ἓν Ἀναθεωρητικὸν Δικαστήριον.» Νομίζω, Κύριοι, ὅτι ὁ καθορισμὸς τῆς λειτουργίας δύο καὶ μόνων μονίμων, διαρκῶν Στρατοδικείων εἶναι πλημμελής, εἶναι πλημμελέστατος. Καὶ διὰ τὴν στρατιωτικὴν δικαιοσύνην θὰ ἦτο εὐχερέστερον, καὶ ἡ ἀπονομὴ τῆς δικαιοσύνης θὰ ἦτο τελειοτέρα καὶ προσφορωτέρα, ἐὰν παρ’ ἑκάστῃ μεραρχίᾳ στρατοῦ ἤθελεν ἱδρυθῆ καὶ ἓν μόνιμον Στρατοδικεῖον, ἕδραν ἔχον οὐχὶ τὴν μονίμως διὰ τοῦ νόμου καθοριζομένην πόλιν, ἀλλὰ τὴν διὰ Β. Διατάγματος ὁρισθησομένην ἑκάστοτε ἕδραν τῆς μεραρχίας.

§139Ι. ΔΑΜΗΛΑΤΗΣ. Πρὸ πολλῶν ἐτῶν εἶχεν ἱδρυθῆ ἓν Στρατοδικεῖον ἐν Λαρίσῃ, τὸ ὁποῖον ὅμως ἐλειτούργησεν ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας, ὥστε ἐξηνάγκασε τὴν ὑπηρεσίαν νὰ τὸ καταργήσῃ, διότι ἔδιδε συγχωροχάρτια εἰς ὅλους. Διὰ νὰ εὐδοκιμήσῃ ἓν Στρατοδικεῖον, πρέπει νὰ ἦναι ὑπὸ τὴν ἄμεσον ἐπιτήρησιν τῆς ὑπηρεσίας. Τοῦτο γνωρίζω ἐκ μακροχρονίου πείρας.

§140Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Θέλετε μόνιμον τὴν ἕδραν τοῦ Στρατοδικείου, διὰ τοῦ νόμου ὁριζομένην;

§141Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ὄχι, δὲν θέλω μόνιμον τὴν ἕδραν τοῦ Στρατοδικείου διὰ τοῦ νόμου· θέλω παρ’ ἑκάστῃ μεραρχίᾳ στρατοῦ νὰ λειτουργῇ Στρατοδικεῖον, ἕδραν ἔχον τὴν ὁριζομένην ἑκάστοτε διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος. Τοῦτο ἤθελε καταστήσει τὴν ἀπονομὴν τῆς δικαιοσύνης τελειοτέραν, καὶ ἤθελε διευκολύνει μεγάλως ταύτην. Δὲν θέλω νὰ ὑπάρχῃ Στρατοδικεῖον ἐν ὡρισμένῃ πόλει, ἀλλὰ παρὰ τῇ ἕδρᾳ τῆς μεραρχίας. Τοῦτο δ’ ἤθελεν εὐκολύνει πρὸ παντὸς τὴν ἀπονομὴν τῆς δικαιοσύνης ἐν καιρῷ πολέμου, διότι, ὅταν ἐπισυμβῇ τυχὸν πόλεμος, θέλει λειτουργεῖ τὸ Στρατοδικεῖον, χωρὶς νὰ προβάλληται οὐδεμία δυσχέρεια περὶ τὴν ταχεῖαν ἀπονομὴν τῆς δικαιοσύνης. Γνωρίζετε δὲ πάντες, ὅτι ἐν τῷ πνεύματι τῆς πειθαρχίας καὶ τῆς αὐστηρότητος, ὅπερ δέον νὰ διέπῃ τὸν στρατὸν ἐν εἰρήνῃ, κατὰ μείζονα δὲ λόγον ἐν πολέμῳ, δέον νὰ κυριαρχῇ ἡ ἄγρυπνος ἐποπτεία τῆς δικαιοσύνης, ἀκριβῶς δ’ ἡ ταχεῖα, ἡ κεραυνοβόλος ἀπονομὴ αὐτῆς. Ἐπεστρατεύθησαν, Κύριοι, κατὰ τὸν πόλεμον τοῦ 1897 70,000 ἄνδρες, καὶ ὁ στρατὸς τῆς Ἠπείρου, ἐφ’ ὅσον δὲν εἶχε κηρυχθῆ ὁ πόλεμος, καὶ ἐφ’ ὅσον ἔτι, κηρυχθέντος τούτου, εὑρίσκετο ἐπὶ τοῦ ἑλληνικοῦ ἐδάφους, δὲν εἶχε Στρατοδικεῖον, διότι κατὰ τὸν νόμον τὰ Στρατοδικεῖα ἥδρευον ἐν Ἀθήναις, διὰ πᾶσαν δὲ πρᾶξιν, πρὶν ἢ ὁ στρατὸς εὐτυχήσῃ νὰ εἰσβάλῃ εἰς τὸ τουρκικὸν ἔδαφος, παρίστατο ἡ ἀνάγκη, ὅπως οἱ εἰς παράβασιν τοῦ νόμου ὑποπίπτοντες ἀξιωματικοὶ ἢ ὁπλῖται ἀποστέλλωνται εἰς Ἀθήνας, ἵνα δικάζωνται...

§142Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Εἶχεν ἱδρυθῆ καὶ ἐκεῖ ἴδιον Στρατοδικεῖον.

§143Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἱδρύθη, ὅτε ὁ στρατὸς εἰσῆλθεν εἰς τὸ τουρκικὸν ἔδαφος.

§144Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Καθ’ ὅλον τὸ διάστημα τῆς τελευταίας ἐκστρατείας ὁ στρατὸς ἦτο ἐκτὸς τοῦ ἡμετέρου Κράτους· ἐὰν δὲ δὲν ἐλειτούργησε Στρατοδικεῖον, τοῦτο συνέβη, διότι οὐδεὶς ἐδέχετο νὰ ἐκτελέσῃ χρέη στρατοδίκου, ἑκάστου προφασιζομένου ἀσθένειαν κλπ.

§145Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Μέχρι τῆς ἡμέρας τῆς κηρύξεως τοῦ πολέμου ὅλος ὁ στρατὸς ὑπήγετο εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τῶν Στρατοδικείων Ἀθηνῶν, κατὰ τὸν ἰσχύοντα νόμον, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν ἐκ τοῦ νόμου νὰ ὑπάρξῃ ἕτερον Στρατοδικεῖον. Ἵνα ὑπάρξῃ ἕτερον Στρατοδικεῖον, κατὰ τὸν νόμον, δέον νὰ κηρυχθῇ ὁ πόλεμος, νὰ εὐτυχήσῃ ὁ στρατὸς εἰς τὰς πολεμικὰς ἐνεργείας του καὶ εἰσέλθῃ εἰς τὸ ἐχθρικὸν ἔδαφος, καὶ τότε δύναται νὰ λειτουργήσῃ Στρατοδικεῖον παρ’ ἑκάστῃ μεραρχίᾳ ἢ ἑκάστῳ ἀρχηγῷ σώματος στρατοῦ, ἐνεργοῦντος μεμονωμένως. Κατὰ τὸν παρελθόντα πόλεμον ἱδρύθη Στρατοδικεῖον διὰ τὸν στρατὸν τῆς Θεσσαλίας ἔκτακτον, πολεμικόν, τοῦ ὁποίου ὅμως αἱ τύχαι εἶναι γνωσταὶ εἰς τὸν στρατιωτικὸν κόσμον, διότι δυστυχῶς ὁ Πρόεδρος τοῦ Στρατοδικείου ἐκείνου καὶ πᾶσα ἡ ὑπηρεσία αὐτοῦ ἐτράπησαν πρῶτοι εἰς φυγήν· ὅτε δ’ ἐχρειάσθη νὰ λειτουργήσῃ Στρατοδικεῖον καὶ ὁ στρατιωτικὸς ποινικὸς νόμος, ὅπως ἐπιβληθῶσι ποιναὶ εἰς τοὺς λιποτάκτας καὶ τοὺς παρανόμως ἐγκαταλιπόντας τὰς θέσεις των, ὤφειλε τοῦτο νὰ δικάσῃ καὶ ἐπιβάλῃ ποινὴν πρῶτον εἰς τὸν Πρόεδρον αὐτοῦ!

§146Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Νὰ διακόψωμεν, κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ μίαν ὥραν, καὶ ἐπανερχόμεθα. Εἶναι τοῦτο ἐπιθυμία ἀμφοτέρων τῶν πτερύγων. Νὰ ὑπάγωμεν νὰ φάγωμεν.

§147Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἐπανερχόμεθα μετὰ τὴν διακοπήν· διὰ τοῦτο νὰ μὴ διακόψωμεν.

§148Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Τὸ ἐδοκιμάσαμεν καὶ αὐτό, καὶ ἐβεβαιώθημεν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπανέλθωσιν οἱ κύριοι Βουλευταὶ μετὰ τὴν διακοπήν. Δύνανται ἐκ περιτροπῆς οἱ κύριοι Βουλευταὶ νὰ μεταβῶσι νὰ φάγωσι.

§149Ι. ΔΑΜΗΛΑΤΗΣ. Νὰ προχωρήσωμεν, κύριε Πρόεδρε· νὰ ἐξακολουθήσωμεν, ἵνα τελειώσῃ αὐτὸ τὸ ζήτημα.

§150Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἐγὼ δὲν ἔχω δυσκολίαν νὰ ἐξακολουθήσω.

§151ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐξακολουθήσατε, κύριε Στράτε.

§152Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Πρώτη λοιπὸν ἀτέλεια καὶ μεγίστη τῆς λειτουργίας τῶν Στρατοδικείων, τὴν ὁποίαν καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐκ Τυρνάβου κ. Βουλευτὴς ἔθιξεν, εἶναι ὁ πλημμελὴς καθορισμὸς τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Στρατοδικείων καὶ ὁ πλημμελὴς προσδιορισμὸς τῶν τῆς ἕδρας αὐτῶν. Δευτέρα ἀτέλεια, σπουδαιοτάτη διὰ τὴν ἀπονομὴν τῆς δικαιοσύνης, εἶναι ἡ διάταξις τῆς διεξαγωγῆς τῆς ὑπηρεσίας τῶν Στρατοδικείων. Ἐν τῇ ἁρμοδιότητι τῶν Στρατοδικείων ὑπάγονται πᾶσαι αἱ παράνομοι πράξεις, εἰς τὰς ὁποίας ὑποπίπτουσιν οἱ στρατιωτικοί, εἴτε αὗται εἶναι πράξεις ἀποτελοῦσαι παράβασιν τοῦ στρατιωτικοῦ ποινικοῦ νόμου, εἴτε εἶναι πράξεις ἀποτελοῦσαι παράβασιν τοῦ κοινοῦ ποινικοῦ νόμου. Ἀλλά, Κύριοι, ἐνῷ διὰ πάντα ἄνθρωπον, διὰ πάντα πολίτην, μὴ περιβεβλημένον τὴν στολὴν τοῦ στρατιώτου, ἀδικοῦντα καὶ ὑποπίπτοντα εἰς παραβάσεις τοῦ ποινικοῦ νόμου, ὑπάρχουσι πλεῖσται ὅσαι ἐγγυήσεις ἐν τῇ ἀπονομῇ τῆς κοινῆς δικαιοσύνης, διὰ τὸν στρατιώτην, ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἀδικήματα, τά τε προβλεπόμενα καὶ τιμωρούμενα ὑπὸ τῆς στρατιωτικῆς ποινικῆς νομοθεσίας καὶ τὰ τοῦ κοινοῦ ποινικοῦ νόμου, ὡς λειτουργεῖ παρ’ ἡμῖν ἡ στρατιωτικὴ ποινικὴ δικαιοσύνη, οὐδεμία ἐγγύησις ὑπάρχει, ἐνῷ τοὐναντίον, προκειμένου περὶ τῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας, αἱ ἐγγυήσεις ἔδει νὰ ὦσι μεγαλείτεραι. Καὶ ἐξηγοῦμαι. Ἅμα τῇ τελέσει ἀδικήματος, ἢ τῇ καταμηνύσει τοιούτου, προκειμένου περὶ ἰδιώτου, ἐνεργεῖται προανάκρισις, ὁ Εἰσαγγελεὺς μετ’ αὐτὴν κρίνει, ἂν πρέπει νὰ παραπεμφθῇ ἡ ὑπόθεσις εἰς τακτικὴν ἀνάκρισιν, γενομένης δὲ καὶ συμπληρωθείσης ταύτης· ὑποβάλλει πρότασιν ὁ Εἰσαγγελεὺς εἰς τὸ Συμβούλιον, ὅπερ ἀποφαίνεται ὁριστικῶς. Καὶ μετὰ τοῦτο δὲ πάντοτε σχεδὸν καὶ ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου τῶν Ἐφετῶν ἐξετάζεται ἡ ὑπόθεσις, καὶ κατόπιν παραπέμπεται ὁ κατηγορούμενος. Τί ἔχομεν ἐπὶ τῆς στρατιωτικῆς ποινικῆς νομοθεσίας; Εἷς ἀνακριτὴς, εἷς εἰσηγητὴς φρουραρχικὸς θὰ ἐνεργήσῃ τὴν προανάκρισιν· ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ἐκτελῶν διὰ τοῦ παρ’ αὐτῷ τμήματος χρέη Εἰσαγγελέως, θὰ ἐκδώσῃ τὴν διαταγὴν πρὸς ἐνέργειαν τακτικῆς ἀνακρίσεως· εἷς εἰσηγητὴς τοῦ Στρατοδικείου, εἷς ἀξιωματικός, πιθανὸν μὴ εἰδικὸς εἰς τὰ τῆς στρατιωτικῆς ποινικῆς νομοθεσίας, καθὸ μὴ εἰδικῶς παρεσκευασμένος, πάντως δὲ οὐδεμίαν ἔχων ἀνακριτικὴν εἰδικότητα, θὰ ἐνεργήσῃ τὴν ἀνάκρισιν, καὶ ἐπὶ τῇ γνώμῃ τοῦ Βασιλικοῦ Ἐπιτρόπου, μὴ εἰδικοῦ πιθανὸν καὶ τούτου εἰς τὰ τῆς στρατιωτικῆς ποινικῆς νομοθεσίας, θὰ ὑποβάλῃ τὴν ἔκθεσίν του, τὴν κανονίζουσαν τὴν τύχην τοῦ κατηγορουμένου ἀξιωματικοῦ ἢ στρατιώτου! Ὁ Ὑπουργὸς δ’ ἐν τέλει, περιβεβλημένος ἐξουσίαν Συμβουλίου Πλημμελειοδικῶν καὶ Ἐφετῶν συνάμα, θὰ διατάξῃ τὴν παραπομπὴν εἰς δίκην, ἢ τὴν ἀπαλλαγὴν τοῦ κατηγορουμένου. Δύνασθε λοιπὸν νὰ ἐννοήσητε, ἂν ὑπὸ τοιούτους ὅρους εἶναι δυνατὸν ἡ Πολιτεία νὰ παρέχῃ τὰ ἐχέγγυα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ὑπάρχωσι παρὰ πάσῃ εὐνομουμένῃ Πολιτείᾳ, ὡς πρὸς τὴν ὀρθὴν ἀπονομὴν τῆς δικαιοσύνης.

§153Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ θέμα εἶναι πολὺ σοβαρόν, διότι ἀφορᾷ τὴν λειτουργίαν τῆς στρατιωτικῆς ποινικῆς δικαιοσύνης. Ὅτι ἤδη αὕτη χωλαίνει, εἶναι ἀναμφισβήτητον, καὶ ὅτι ἔχει ἀνάγκην διορθώσεως, πολλάκις ἐνεδείχθη ἐν τῇ Βουλῇ...

§154Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Παρακαλῶ, ἀφήσατε νὰ τελειώσω.

§155Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἰδοὺ περὶ τίνος πρόκειται. Ἀλλὰ τὸ θέμα τοῦτο δὲν δύναται νὰ συζητηθῇ ἐν τῷ ὀργανισμῷ τοῦ στρατοῦ.

§156Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Θὰ καταλήξω εἰς ὡρισμένας προτάσεις, καὶ διὰ τοῦτο συζητῶ.

§157Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ....

§158Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Παρακαλῶ, μὴ διακόπτετε. Θὰ μακρηγορήσω, ἐὰν μὲ διακόπτητε, ἵνα δίδω ἐξηγήσεις εἰς τὰς διακοπάς. Δὲν ἐπιτρέπω διακοπὰς, κύριε Πρόεδρε.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ διακόπτετε, Κύριοι.

§160Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἐπαφίεμαι εἰς τὴν μελέτην τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ παρακαλῶ αὐτὸν νὰ μελετήσῃ τὰ τῆς ἄρσεως τῶν ἀτελειῶν, αἱ ὁποῖαι παρουσιάζονται εἰς τὰ τῆς στρατιωτικῆς δικαιοσύνης παρ’ ἡμῖν, καὶ τὰς ὁποίας ἀναπτύσσω, τιθέμενος αὐτὰς ὑπὸ τὴν κρίσιν του, καὶ ἂν εὕρῃ τοὺς λόγους μου δικαίους καὶ ὀρθοὺς, διὰ νομοθετήματος εἰδικοῦ, ἐν τῷ μέλλοντι βεβαίως, νὰ κανονίσῃ τὰ τῆς ἁρμοδιότητος τῶν στρατιωτικῶν Δικαστηρίων. Εἶναι δὲ σπουδαῖον τοῦτο καὶ σχετίζεται πρὸς τὸν ὀργανισμὸν τοῦ στρατοῦ· διότι, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ᾖναι πεπεισμένος, ὅτι ὀρθῶς ἔχουσιν ὅσα λέγω, καὶ ᾖναι ἀποφασισμένος ἢ πρόκηται ν’ ἀποφασίσῃ νὰ περιορίσῃ τὴν στρατιωτικὴν δικαιοσύνην εἰς τὴν ἐκδίκασιν τῶν στρατιωτικῶν μόνον ἀδικημάτων, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἡ ὑπηρεσία τῶν Στρατοδικείων κατὰ τὰ ⅔ ἐλαφρύνεται, καὶ δύνανται ἐντεῦθεν νὰ κανονισθῶσιν ἄλλως τὰ τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ Στρατοδικείου καὶ τὰ τοῦ προσωπικοῦ τῆς στρατιωτικῆς δικαιοσύνης.

§161Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν τῷ εἰδικῷ νομοθετήματι δυνατὸν ν’ ἀπαλειφθῇ ἡ διάταξις, ἡ ὁποία θὰ ψηφισθῇ σήμερον.

§162Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἕνεκα τῆς ἐλλείψεως εἰδικότητος παρὰ τοῖς διευθύνουσι τὰ τῆς στρατιωτικῆς δικαιοσύνης, συμβαίνει καὶ ἕτερόν τι ἄτοπον, προκαλοῦν ἀδικίας εἰς βάρος πληθύος κατηγορουμένων. Εἰς πᾶσαν ποινικὴν πρᾶξιν ὑπάρχει διαβάθμισις· δύναται πρᾶξίς τις ποινικὴ νὰ ᾖναι ἢ νὰ χαρακτηρίζηται ὡς πταῖσμα, ὡς πλημμέλημα ἢ ὡς κακούργημα. Τί γίνεται ἐπὶ τῆς στρατιωτικῆς ποινικῆς νομοθεσίας; Κατ’ ἀρχὴν πᾶσα πρᾶξις, οἱασδήποτε φύσεως, οἱουδήποτε ποσοῦ, — ἐὰν ᾖναι πρᾶξις σχετιζομένη πρὸς χρηματικὴν ζημίαν, — ὑπάγεται εἰς τὸ Στρατοδικεῖον. Τὸ ἄτοπον τοῦτο ἠδύνατο νὰ θεραπευθῇ, ἐὰν εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, διὰ νομοθετήματος ἢ διὰ τῶν κανονισμῶν τοῦ στρατοῦ, ἐδίδετο αὔξησις τῆς πειθαρχικῆς ἐξουσίας, ἐὰν ἡ πειθαρχικὴ ἐξουσία, τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ ὁ Ὑπουργός, ἐπιβάλλων ποινὴν μέχρι δύο μηνῶν φυλακίσεως εἰς οἱονδήποτε παρεκτρεπόμενον ὁπλίτην ἢ ἀξιωματικόν, ηὐξάνετο μέχρι τριῶν μηνῶν. Διότι ὑπάρχουσι πράξεις, αἵτινες κακῶς εἰσάγονται εἰς τὸ Στρατοδικεῖον, αἵτινες εἶναι γενικῶς ἁπλαῖ παραβάσεις εἰς βαθμὸν πταίσματος. Καὶ σᾶς φέρω παράδειγμα. Παρέστην ἐνώπιον τοῦ Στρατοδικείου ὡς συνήγορος στρατιώτου, ὅστις εἶχε κατηγορηθῆ, ὅτι εἶχεν ἀφαιρέσει παρὰ συστρατιώτου του 70 λεπτά. Ἐὰν ἡ πρᾶξις αὕτη ἐτιμωρεῖτο πειθαρχικῶς, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν—οἱοσδήποτε καὶ ἂν ἦτο — βεβαίως δὲν ἤθελεν ἐπιβάλει εἰς τὸν κατηγορούμενον ποινὴν ἀνωτέραν τῶν δύο ἢ τριῶν μηνῶν φυλακίσεως. Ποίαν, νομίζετε, ποινὴν τῷ ἐπέβαλε τὸ Στρατοδικεῖον; Τὸ Στρατοδικεῖον τὸν ἐτιμώρησε δι’ ἑνὸς ἔτους φυλακίσεως. Καὶ δὲν ἠδύνατο νὰ πράξῃ ἄλλως, διότι ἡ ἐπιβληθεῖσα ποινὴ τῆς φυλακίσεως ἑνὸς ἔτους εἶναι ὁ κατώτατος ὅρος τῆς εἰς τὴν κλοπὴν ἐπιβαλλομένης ποινῆς (1–5 ἔτη). Τοιαύτη ἀπονομὴ τῆς δικαιοσύνης ἀποτελεῖ ὑπερβολὴν ἀδικίας. Ἡ ποινή, ἐφαρμοζομένη τοιουτοτρόπως, δὲν διορθοῖ, ἀλλὰ παράγει ἐγκληματίας. Δὲν γεννᾷ, ἐν τῇ διανοίᾳ τοῦ κατηγορουμένου τὸ αἴσθημα τῆς δικαίας τιμωρίας, δὲν χρησιμεύει ὡς παρόρμησις πρὸς τὴν ψυχικὴν βελτίωσιν αὐτοῦ, ἀλλ’ ἀναπτύσσει ἀνυποταξίαν πρὸς τὸν νόμον, ὃν αἰσθάνεται ὁ καταδικασθεὶς ὡς ἀδικήσαντα αὐτόν. Τὸ ἄτοπον τοῦτο εὐκόλως διορθοῦται, ὡς εἶπον, δι’ αὐξήσεως τῆς πειθαρχικῆς ἐξουσίας τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, διότι τότε ὅλαι αἱ μικρᾶς σημασίας παρεκτροπαὶ, αἱ πράξεις αἱ ἀσημότεραι, αἱ ὁποῖαι, ἐὰν ἐδικάζοντο ὑπὸ τῶν κοινῶν Δικαστηρίων, θὰ ὑπήγοντο εἰς τὸ Πταισματοδικεῖον, δὲν θ’ ἀπασχολῶσιν ἕνα συνταγματάρχην ἢ ἀντισυνταγματάρχην, ὡς Πρόεδρον, δύο ταγματάρχας καὶ δύο λοχαγοὺς, ὡς μέλη ἑκάστου Στρατοδικείου, οὔτε θὰ ἐπιρρίπτωσιν ἐπὶ τῆς κεφαλῆς τῶν κατηγορουμένων στρατιωτικῶν ποινὴν φυλακίσεως, ἧς ὁ ἐλάχιστος ὅρος εἶναι μῆνες ἕξ ἢ ἔτος. Ταῦτα ἀναφέρω, Κύριοι, ὡς σχετικὰ πρὸς τὴν ὕπαρξιν τῶν Στρατοδικείων. Ἀλλ’ ἰδοὺ καὶ ἕτερον ἄτοπον. Εἶναι γνωστὴ ἡ ἔννοια τῆς προφυλακίσεως. Σκοπὸς τῆς προφυλακίσεως εἶναι νὰ ἐξασφαλίσῃ ὑπὲρ τῆς Πολιτείας τὴν κατοχὴν τοῦ κατηγορουμένου, ἐὰν ἦναι ὕποπτος ἀποδράσεως. Καὶ διὰ τοῦτο εἶναι μέτρον ἡ προφυλάκισις χρήσιμον εἰς τὴν Πολιτείαν, μέτρον ὅμως ἐπικίνδυνον, οὗτινος μετὰ πολλῆς προσοχῆς καὶ μετὰ πολλῆς φειδοῦς γίνεται χρῆσις ὑπὸ τῶν κοινῶν Δικαστηρίων. Ἐν τοῖς Στρατοδικείοις ὅμως ἡ προφυλάκισις εἶναι ὁ κανὼν, διότι, δι’ οἱανδήποτε πρᾶξιν καὶ ἂν κατηγορῆταί τις, — ἐκτὸς ἐλαχίστων ἐξαιρέσεων, — ὁσονδήποτε ἐλαφρὰ καὶ ἂν ἦναι αὕτη, θὰ διαταχθῇ προφυλάκισις, ἡ προφυλάκισις δὲ αὕτη κατὰ τοσοῦτο μᾶλλον εἶναι ἄδικος, καθ’ ὅσον πρόκειται περὶ προσώπων, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὦσιν ὕποπτα ἀποδράσεως, ἂν ὑπαίτια οὐχὶ σοβαρωτάτων ἀξιοποίνων πράξεων ἐγένοντο, καὶ εἰς τὰ ὁποῖα μάλιστα ἡ ἀπόδρασις εἶναι ἐπιζήμιος, διότι θ’ ἀποτελέσῃ αὕτη καὶ ἴδιον πρόσθετον ἀδίκημα, τὴν λιποταξίαν, ἥτις θὰ προκαλέσῃ ἑτέραν πρόσθετον ποινὴν, μείζονα ἴσως τῆς τοῦ ἀρχικοῦ ἀδικήματος. Γίνεται ἄρα κατάχρησις τῆς προφυλακίσεως, καὶ τοιαύτη μάλιστα κατάχρησις, ὥστε ἕνεκα τῆς μακρᾶς διεξαγωγῆς τῶν ὑποθέσεων καὶ τοῦ μακροχρονίου τῆς ἀνακρίσεως, ἕνεκα τῆς ὡς ἐκ τούτων βραδύτητος περὶ τὴν εἰς τὸ ἀκροατήριον εἰσαγωγὴν τῆς ὑποθέσεως, συμβαίνει νὰ γίνεται ὁ χρόνος τῆς προφυλακίσεως ὑπερμέτρως μεγάλης διαρκείας, καὶ τὸ Δημόσιον νὰ μένῃ ὀφειλέτης μετὰ τὴν δίκην εἰς τὸν κατηγορούμενον πολλῶν μηνῶν προφυλακίσεως.

§163ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Αἱ στρατιωτικαὶ φυλακαὶ τῶν ὑποδίκων εἶναι πλήρεις προφυλακισμένων ἐπίσης καὶ αἱ τῶν ἀξιωματικῶν.

§164Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Μάλιστα. Ταῦτα, Κύριοι, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῶν Στρατοδικείων. Φρονῶ λοιπόν, ὅτι, ἐὰν ἐδέχετο ἡ Βουλὴ τὴν ὕπαρξιν ἑνὸς Στρατοδικείου παρ’ ἑκάστῃ μεραρχίᾳ τοῦ στρατοῦ, ἐδέχετο δὲ κατ’ ἀρχὴν καὶ ἡ Κυβέρνησις, ὡς ὑπὸ μελέτην, τὸ ζήτημα τῆς ὑπαγωγῆς εἰς τὰ Στρατοδικεῖα ἐκείνων μόνον τῶν πράξεων, τῶν ἀφορωσῶν στρατιωτικὰ ἀδικήματα, τὰ ὁποῖα καθορίζει ἡ στρατιωτικὴ ποινικὴ νομοθεσία, καὶ οὐχὶ συλλήβδην πάντων τῶν ἀδικημάτων, ὅσα προβλέπει ὁ κοινὸς ποινικὸς νόμος, ἤθελον ἐπιτευχθῆ ὠφελήματα διά τε τὴν Πολιτείαν, τὴν Δικαιοσύνην καὶ τὴν Στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν. Ἀντὶ νὰ ἔχωμεν δύο συνταγματάρχας, ἢ ἀντισυνταγματάρχας ὡς Προέδρους τῶν Στρατοδικείων, καὶ ὀκτὼ ταγματάρχας καὶ λοχαγοὺς ὡς μέλη, ἠδυνάμεθα νὰ ἔχωμεν προσωπικὸν δι’ ἀποσπάσεως. Ἀκριβῶς δὲ διὰ λόγους σχετιζομένους πρὸς τὴν στρατιωτικὴν ἱκανότητα τῶν ἀξιωματικῶν θὰ ἦτο ὠφέλιμον, ἐὰν τὸ προσωπικὸν τῶν Στρατοδικείων ἐκανονίζετο ὡς ἀπεσπασμένον καὶ οὐχὶ ὀργανικὸν, προβλεπόμενον καὶ καθοριζόμενον ἀπὸ τοῦδε ἐν τῷ ὀργανισμῷ. Εἶναι ἀνάγκη, Κύριοι, ἵνα ἐν τῇ διευθύνσει τῆς στρατιωτικῆς δικαιοσύνης ἐγκαθίστανται ἄριστοι Πρόεδροι, ὡς ἄριστα γνωρίζοντες τὴν στρατιωτικὴν ἡμῶν ποινικὴν νομοθεσίαν, δυνάμενοι μετ’ ἐπιβολῆς νὰ διευθύνωσι τὴν ἐν τῷ ἀκροατηρίῳ ἐκδίκασιν τῶν ὑποθέσεων, καὶ προσδίδοντες κῦρος εἰς τὰς ἐκδιδομένας ἀποφάσεις ἐκ τοῦ ἰδίου αὐτῶν κύρους, οὗτινος ἀπολαμβάνουσιν ἐν τῷ στρατῷ. Δυστυχῶς ὅμως ἀπὸ τοῦ πολέμου καὶ ἐντεῦθεν ἡ θέσις τοῦ Προέδρου καὶ τοῦ Βασιλικοῦ Ἐπιτρόπου θεωρεῖται ἐν τῇ στρατιωτικῇ ὑπηρεσίᾳ ὡς θέσις ἀπομάχου, ὡς θέσις ἀξιωματικοῦ, εἰς τὸν ὁποῖον δὲν εἶναι εὔκολον νὰ ἐμπιστευθῇ ἡ ὑπηρεσία τὴν διοίκησιν σώματος στρατιωτικοῦ ὡρισμένου. Ὑπάρχουσι βεβαίως μεταξὺ αὐτῶν καὶ ἐξαιρέσεις ὡρισμέναι, ἀποτελοῦσαι ἀληθεῖς ὀάσεις ἐν τῇ ἀπονομῇ τῆς στρατιωτικῆς δικαιοσύνης, ἀλλ’ εἶναι δυστυχῶς αὗται ἐξαιρέσεις μόνον. Διὰ τῆς ἀναγραφῆς λοιπὸν ἐν τῷ ὀργανισμῷ τῶν θέσεων τῶν Προέδρων καὶ τῶν Βασιλικῶν Ἐπιτρόπων τῶν Στρατοδικείων ὡς ὀργανικῶν — ἐπειδὴ τοιαύτη ἔννοια ἀποδίδεται εἰς αὐτὰς — οὐδὲν ἄλλο πράττομεν ἢ ἐνισχύομεν ἐν τῷ στρατῷ τὴν ἀποφυγὴν πραγματικῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας, ἥτις εἶναι τὸ ἀσφαλὲς κριτήριον τῆς στρατιωτικῆς ἱκανότητος· παρέχομεν στάδιον εὐρὺ εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς ἐκείνους, οἵτινες, μένοντες διαρκῶς ἐν τοῖς γραφείοις, κατέλαβον ὑψίστους βαθμούς· μονιμοποιοῦμεν ὑπὲρ ὁμάδος ὅλης ἀξιωματικῶν κατάστασιν οὐ μόνον ἀνωφελῆ διὰ τὸν στρατὸν, ἀλλὰ καὶ ἐπικίνδυνον, διότι ἐν ὥρᾳ ἀνάγκης εἰς τοὺς διὰ τοιούτων ὀργανικῶν θέσεων διαρκῶς προαγομένους δὲν δύναται ἡ ὑπηρεσία εὐκόλως νὰ ἐμπιστευθῇ δρᾶσιν ἐνεργόν. Ἔχομεν πρὸ ἡμῶν τὸ παράδειγμα τοῦ πολέμου, κατὰ τὸν ὁποῖον ὁλόκληροι δεκάδες ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν ἔμενον ἐν Ἀθήναις ἀργοὶ, διότι ἡ ἀνωτέρα διοίκησις — ἐξαιρέσει τῶν διὰ λόγους πολιτικῶν δυσμενειῶν παραγκωνισθέντων — δὲν ἐνεπιστεύετο εἰς τοὺς πλείστους αὐτῶν ἐνεργὸν ὑπηρεσίαν, καθόσον τὸν βίον αὐτῶν ὁλόκληρον διήνυσαν ἐν τοῖς γραφείοις καὶ πρὸ παντὸς ἐν τοῖς Στρατοδικείοις, ὅπου δὲ τοιοῦτοι ἐχρησιμοποιήθησαν εἰς ἐνεργὸν δρᾶσιν, τὰ ἴχνη τῆς διαβάσεώς των ὑπῆρξαν ὀδυνηρὰ διὰ τὸν στρατόν. Τοιαύτης ἄρα γνώμης κρατούσης, νομίζω ὅτι ἡ διόρθωσις τοῦ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμοῦ εἶναι εὐκταία καὶ ἐπιτακτικὴ, καὶ ὀρθὸν εἶναι, ἀντὶ τῆς ἀναγραφῆς τῶν θέσεων τούτων ὡς ὀργανικῶν, νὰ ὁρισθῇ, ὅτι θὰ καταλαμβάνωνται αὗται δι’ ἀποσπάσεως. Προτείνω λοιπὸν τοιαύτην τροποποίησιν τοῦ ὀργανισμοῦ. Ἀλλὰ φρονῶ, ὅτι δέον ἐπίσης νὰ τροποποιηθῇ ὁ ὀργανισμὸς, ὅσον ἀφορᾷ τὰς θέσεις τῶν εἰσηγητῶν καὶ ἀντεισηγητῶν. Αἱ θέσεις τῶν ἀντεισηγητῶν δέον νὰ κανονισθῶσιν ὡς ὀργανικαὶ καὶ οὐχὶ ἀπεσπασμέναι. Ἐφ’ ὅσον δὲ τὰ οἰκονομικὰ τοῦ Κράτους καὶ ὁ τρόπος τῆς ὀργανώσεως τοῦ στρατοῦ δὲν ἐπιτρέπουσι τὴν ὕπαρξιν εἰδικοῦ σώματος δικαστικοῦ, ὡς ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Τυρνάβου χθὲς ὑπέδειξε, καὶ ὡς ἐν Ἰταλίᾳ, ἀλλ’ οὐχὶ καὶ ἐν ἄλλοις Κράτεσιν, ὑπάρχει, ἐφ’ ὅσον, λέγω, ὁ τρόπος τῆς ὀργανώσεως τοῦ στρατοῦ καὶ τὰ οἰκονομικὰ τοῦ Κράτους δὲν ἐπιτρέπουσι τοιοῦτον σῶμα, τοὐλάχιστον αἱ θέσεις τῶν εἰσηγητῶν καὶ ἀντεισηγητῶν ὡς ὀργανικαὶ δέον νὰ ἀνατεθῶσιν εἰς ἐκεῖνο τὸ σῶμα, τὸ ὁποῖον κέκτηται τὴν εἰδικὴν σπουδήν, ὥστε νὰ δύναται ν’ ἀντιμετωπίσῃ τὴν ἐξιδιασμένως ἐπιστημονικὴν ἐργασίαν τῆς δικαιοσύνης, καὶ ὅπερ περιλαμβάνει ἐν τοῖς νέοις νῦν βαθμοφόροις του πληθὺν ἀξιωματικῶν διδακτόρων τοῦ Πανεπιστημίου, καταρτισθέντων εἰδικῶς δι’ ἐπιστημονικὴν ἐργασίαν, οἵα ἀκριβῶς εἶναι ἡ ἐργασία τῶν εἰσηγητῶν, ἀντεισηγητῶν καὶ βασιλικῶν ἐπιτρόπων...

§165ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ γραμματέων.

§166Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Μάλιστα... Τοιοῦτο δὲ σῶμα εἶναι ἡ χωροφυλακή. Ἑτέρα τροπολογία, τὴν ὁποίαν κρίνω εὔλογον, εἶναι ἡ τῆς καταργήσεως ἐντελῶς τοῦ Ἀναθεωρητικοῦ Στρατοδικείου. Διὰ τῆς καταργήσεως τοῦ Ἀναθεωρητικοῦ θὰ οἰκονομήσῃ τὸ Κράτος τὰς θέσεις ἑνὸς ὑποστρατήγου προέδρου, ἑνὸς Β. Ἐπιτρόπου ἀντισυνταγματάρχου καὶ ἑνὸς γραμματέως ἀνθυπολοχαγοῦ. Ποίαν δὲ ὑπηρεσίαν, Κύριοι, προσφέρει τὸ Ἀναθεωρητικόν, γνωρίζετε ὅλοι. Τὸ Δικαστήριον τοῦτο ἀκριβῶς ἀπὸ τοῦ πολέμου ἀπέβη ἐν τῷ στρατῷ τὸ Πρυτανεῖον τῶν μὴ δυναμένων καμμίαν ἄλλην ὑπηρεσίαν νὰ ἐκτελέσωσι. Τὸ Ἀναθεωρητικὸν ἐκπληροῖ ἐν τῇ στρατιωτικῇ δικαιοσύνῃ χρέη Ἀρείου Πάγου. Κέκληται νὰ ἐμπεδώσῃ τὴν ἑρμηνείαν τῶν νόμων, νὰ κανονίσῃ τὴν νομολογίαν τὴν παγίαν ἐπὶ τῆς ἐφαρμογῆς τῆς στρατιωτικῆς νομοθεσίας. Ποῖος δὲ διευθύνει τὴν ἐργασίαν τοῦ Ἀναθεωρητικοῦ, Κύριοι; Μήπως ὁ Πρόεδρος; Μήπως ὁ Βασιλικὸς Ἐπίτροπος; Ὄχι, Κύριοι· ὁ γραμματεύς Διότι, ἂν ὁ γραμματεὺς καὶ ἐπὶ στιγμὴν ἀπουσιάσῃ ἐκ τῆς θέσεώς του, ἐκλείπει αὐτοστιγμεὶ πᾶσα ἡ σοφία τοῦ Ἀναθεωρητικοῦ Δικαστηρίου. Ἀναγράφει πλεῖστα καθήκοντα τοῦ Ἀναθεωρητικοῦ ἡ στρατιωτικὴ νομοθεσία. Ὑπάρχει ὁλόκληρος σειρὰ ἄρθρων, κανονιζόντων τὰς περιπτώσεις, κατὰ τὰς ὁποίας κέκληται τὸ Ἀναθεωρητικὸν νὰ δικάσῃ. Ἀναγράφεται καὶ ἄλλο τι πομπωδῶς· ὅτι καθ’ ἑκάστην συνεδρίασιν τοῦ Ἀναθεωρητικοῦ καὶ ἐν ἑκάστῃ ὑποθέσει εἷς τῶν δικαστῶν εἶναι εἰσηγητὴς καὶ ἀναγινώσκει τὴν ἔκθεσίν του. Ἡ ἔκθεσίς του γνωρίζετε τί περιλαμβάνει; Ἡ ἔκθεσις εἶναι χειρόγραφον τυπικόν, περιλαμβάνον ὅλους τοὺς ὅρους τῆς ἀναθεωρήσεως, τοὺς ὁποίους ὁ νόμος καθορίζει, διότι παρ’ οὐδενὶ δικαστῇ ὑπάρχει ἡ εἰδικὴ γνῶσις, ὅπως διὰ προηγουμένης μελέτης τῆς δικογραφίας ὑποβάλλῃ ἔκθεσιν φωτίζουσαν τοὺς συναδέλφους του περὶ τῶν προβαλλομένων νομικῶν ζητημάτων. Μόνον ὁ γραμματεὺς παρουσιάζει τὴν στιγμὴν τῆς ἐκδικάσεως εἰς τὸν εἰσηγητὴν τὸν τυφλοσύρτην αὐτόν, ὅπως τὸν ἀναγνώσῃ. Λοιπόν, ἐφ’ ὅσον τοιαύτη ἀπονομὴ τῆς δικαιοσύνης γίνεται παρὰ τοῦ Ἀναθεωρητικοῦ, νομίζω ὅτι εἶναι γελοιοποίησις τῶν ἀνωτάτων βαθμῶν τοῦ στρατοῦ, γελοιοποίησις ἑνὸς ὑποστρατήγου, δύο συνταγματαρχῶν καὶ δύο ἀντισυνταγματαρχῶν, οἵτινες τυπικῶς ὅλως παρακάθηνται ἐν τῇ συνεδριάσει, ἵνα χρησιμεύωσιν ὡς φωνογράφοι τοῦ γραμματέως, κατ’ οὐσίαν αὐτοῦ καὶ μόνον ἐκτελοῦντος τὰ χρέη ὁλοκλήρου τοῦ στρατιωτικοῦ Ἀρείου Πάγου. Νομίζω δὲ, ὅτι ἡ κατάργησις τοῦ Δικαστηρίου τούτου, ἐκτὸς τῆς οἰκονομίας, τὴν ὁποίαν ἐπιφέρει, καταργουμένων δύο ἀνωτέρων βαθμῶν καὶ ἑνὸς βαθμοῦ γραμματέως, θὰ συντελέσῃ ἀφ’ ἑτέρου καὶ εἰς τὴν ἀπονομὴν τὴν ὀρθὴν τῆς δικαιοσύνης τῆς στρατιωτικῆς καὶ εἰς τὴν παγίωσιν τῆς στρατιωτικῆς νομολογίας. Διότι ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει αἱ ἀναθεωρήσεις θὰ ὑποβάλλωνται ἐνώπιον τοῦ Ἀρείου Πάγου, θὰ ἔχωμεν δὲ καὶ ἕτερον ἀγαθόν, ὅτι ἐνώπιον τοῦ Ἀρείου Πάγου θὰ ὑποβάλλωνται ἐκεῖναι καὶ μόναι αἱ αἰτήσεις ἀναιρέσεως, αἱ ὁποῖαι εὐμοιροῦσι βασίμου ἀφορμῆς καὶ ὑποστάσεως. Ἤδη, ἐν τῇ ἰδέᾳ ὅτι αἱ ἀναθεωρήσεις ἐναντίον ἀποφάσεων τῶν Στρατοδικείων θὰ ὑποβληθῶσιν ἐνώπιον ἀνωτέρου Δικαστηρίου, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται εἰς ἥττονα θέσιν τοῦ κατωτέρου, διὰ νὰ κρίνῃ, ἐν τῇ ἰδέᾳ ταύτῃ, λέγω, παντοειδεῖς αἰτήσεις ἀναθεωρήσεως ἀστεῖαι καὶ γελοῖαι ὑποβάλλονται, ἀναγκάζονται δὲ οἱ δυστυχεῖς ἀνώτεροι ἀξιωματικοὶ νὰ ἀκούσωσι τὰς ἀνοησίας καὶ φλυαρίας τοῦ τυχόντος δικηγόρου ἐπὶ ὥρας ὁλοκλήρους, ἀντιλαμβανόμενοι ὅτι οἱ δικηγόροι ἐργάζονται ἐν τούτῳ, οὐχὶ ἵνα ἑρμηνεύσωσι τὸν νόμον, ἀλλ’ ἵνα δικαιολογήσωσι τὴν ἀμοιβήν των. Τοιούτου εἴδους ὅμως συζητήσεις δὲν εἶναι ἐφικταὶ ἐνώπιον τοῦ Ἀρείου Πάγου, ἔνθα ὁ συνήγορος γνωρίζει ὅτι εὑρίσκεται πρὸ ἀληθῶν δικαστῶν, πιθανώτατα καὶ συνήθως ἀνωτέρων του ἐπιστημονικῶς...

§167Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Οἱ δικηγόροι, ὅταν κάμνωσιν αἴτησιν ἀναιρέσεως, δὲν φλυαροῦσιν, οὐδὲ ἀνοηταίνουσι.

§168Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Βουλευτά, νομίζω ὅτι εἶμαι καὶ ἐγὼ δικηγόρος, καὶ δύναμαι νὰ εἴπω τὴν ἀλήθειαν.

§169Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Πιθανὸν νὰ μὴ σοῦ ἀρέσκῃ τὸ ἐπάγγελμα.

§170Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Δὲν ἠξεύρω, ἂν ἀρέσκει εἰς σὲ, διότι δὲν βλέπω νὰ τὸ ἐξασκῇς. Λοιπὸν ταύτας τὰς τροπολογίας ἔχω νὰ ὑποβάλω, καὶ ἀφίνω αὐτὰς εἰς τὴν μελέτην τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Ἐπαναλαμβάνω δὲ νὰ εἴπω, ὅτι, ἐπειδὴ πρόκειται περὶ μετατροπῶν εἰς τὴν στρατιωτικὴν ποινικὴν νομοθεσίαν, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν κρίνῃ ἀξίας μελέτης διὰ τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν τὰς παρατηρήσεις μου ταύτας, ἤθελον προτείνει, ἵνα τοὐλάχιστον τὸ προσωπικὸν τῶν Στρατοδικείων καὶ τοῦ Ἀναθεωρητικοῦ τὸ ἀνώτερον κανονίσῃ ὡς ἀπεσπασμένον, ὅπως ἡ κατόπιν εὐχερὴς ἡ κατάργησις, ἐὰν ταύτην ἀποφασίσῃ ἡ στρατιωτικὴ ὑπηρεσία, καὶ μὴ εὑρεθῇ κατόπιν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐνώπιον τοῦ μεγίστου προσωπικοῦ κωλύματος, ὅπερ θὰ δημιουργηθῇ ὑπὸ τῶν κατεχόντων τὰς θέσεις ταύτας ἀξιωματικῶν, καὶ πρὸ τοῦ ὁποίου, ὡς ἐν Ἑλλάδι συνήθως συμβαίνει, θὰ ὑποχωρήσῃ πᾶσα ἀνακαινιστικὴ ἐργασία. Μίαν τροπολογίαν ἔτι ἔχω εἰς τοὺς πίνακας, τὴν ὁποίαν θὰ ὑποβάλω, ἐν ᾗ περιπτώσει, ὡς εἶπον, θεωρηθῇ παρὰ τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ἀναγκαία ἡ διατήρησις τοῦ καθεστῶτος. Διότι, ἂν τὸ καθεστὼς τοῦ ὀργανισμοῦ γείνῃ ἀποδεκτόν, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη, ὅπως τὸ κατώτερον προσωπικὸν τῶν Στρατοδικείων κανονισθῇ ὡς μόνιμον καὶ οὐχὶ ἀπεσπασμένον. Ἐπιφυλάσσομαι δὲ κατὰ τὴν ἐπιψήφισιν τῶν πινάκων νὰ ἀναπτύξω τοὺς λόγους.

§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 36 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 37 (ἀναγινώσκεται).

§172Ι. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸ ἄρθρον αὐτὸ νὰ προστεθῇ μία τελευταία παράγραφος, κατὰ τὴν ὁποίαν «ὁ ὑποδιοικητὴς τοῦ Σχολείου τῶν Εὐελπίδων δὲν δύναται νὰ ἀνήκῃ εἰς ὃ σῶμα καὶ ὁ διοικητὴς αὐτοῦ.»

§173Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Μάλιστα· παραδέχομαι τὴν προσθήκην ταύτην.

§174Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν ἐνάτην παράγραφον τοῦ ἄρθρου τούτου λέγεται (ἀναγινώσκει): «Οἱ κατὰ τὰς ἀπολυτηρίους ἐξετάσεις εὐδοκιμήσαντες μαθηταὶ τοῦ Σχολείου τῶν ὑπαξιωματικῶν, προβιβαζόμενοι ἀνθυπολοχαγοί, λαμβάνουσι σειρὰν ἀρχαιότητος κατὰ τὸ ἐξαγόμενον τῶν ἀπολυτηρίων ἐξετάσεων, οἱ δὲ μὴ εὐδοκιμήσαντες ἀποστέλλονται εἰς τὸ σῶμά των. Ἐπὶ τῇ αὐτῇ βάσει κανονίζεται ἡ ἀρχαιότης τῶν δι’ ἐξετάσεων προβιβαζομένων ὑπαξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ εἰς ἀνθυπασπιστὰς καὶ ἀνθυπασπιστῶν εἰς ἀνθυπολοχαγούς.» Διὰ τῆς διατάξεως ταύτης καταργεῖται ὁ νόμος περὶ εὐεργετικῶν ἀνθυπασπιστῶν καὶ ἀνθυπολοχαγῶν.

§175Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Καὶ οἱ εὐεργετικοὶ ἐξετάζονται, μὲ τὴν διαφοράν, ὅτι δὲν γίνεται πίναξ σειρᾶς κατὰ τὰς ἐξετάσεις, ἀλλὰ κατὰ τὴν ἀρχαιότητα, τὴν ὁποίαν θὰ ἔχωσιν. Ἐδῶ ἀνατρέπεται αὐτό· ὥστε ἡ σειρὰ τῆς ἀρχαιότητος θὰ κανονίζηται πλέον ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἱκανότητος.

§176Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ὁ νόμος αὐτὸς ἔχει ἱστορίαν. Ἡ Πολιτεία διεῖδε τὴν ἀνάγκην νόμου εὐεργετικοῦ διὰ πάντα ὑπαξιωματικὸν κεκτημένον ὡρισμένα προσόντα.

§177Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Πάλιν θὰ εὐεργετῆται, μὲ τὴν διαφοράν, ὅτι οἱ ἱκανώτεροι θὰ προηγῶνται.

§178Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνῷ διὰ τοῦ παλαιοῦ νόμου προήγοντο οἱ ἀρχαιότεροι, οἱ κεκτημένοι ὡρισμένα προσόντα...

§179Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Πάλιν θὰ προάγωνται, ἀλλὰ σήμερον ἰσχύει ἡ ἰδέα τῆς προαγωγῆς καθ’ ἱκανότητα πανταχοῦ· δηλαδὴ ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος γνωρίζει περισσότερα γράμματα, νὰ ᾖναι ὑψηλότερα ἀπὸ τὸν ἄλλον.

§180Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Λέγω, ὅτι, ἐνῷ μέχρι τοῦδε προήγοντο οἱ ἀρχαιότεροι, ἀφοῦ ἐκέκτηντο ὡρισμένα προσόντα, σήμερον οἱ ἀρχαιότεροι, καίτοι κέκτηνται ὡρισμένα προσόντα, δὲν θὰ προάγωνται.

§181Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Θὰ προάγωνται.

§182Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ προάγωνται οἱ νεώτεροι, ἀρκεῖ νὰ κέκτηνται ἀνώτερα προσόντα. Τρόπον τινὰ καταργεῖται ἡ εὐεργετικὴ προαγωγή. Ἐνῷ κατὰ τὸν παλαιὸν νόμον προήγοντο ἀναλόγως τοῦ χρόνου τῆς ὑπηρεσίας καὶ ἀφοῦ ἐκέκτηντο ὡρισμένα προσόντα, σήμερον ἡ ἀρχαιότης εἰς οὐδὲν συντελεῖ, οὐδὲ τὰ ὡρισμένα προσόντα. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ἔχωσι σειρὰν ἐπιτυχίας ἀναλόγως τῶν ἄλλων. Βεβαίως δὲν ἔχει τὴν αὐτὴν εὐεργετικὴν ἐνέργειαν, τὴν ὁποίαν εἶχε μέχρι τοῦδε ὁ νόμος· διότι, ἂν ὑποτεθῇ, ὅτι εἷς ὑπαξιωματικὸς ἔχει 15 ἐτῶν ὑπηρεσίαν καὶ κέκτηται ὡρισμένα προσόντα, διὰ νὰ γείνῃ ἀνθυπασπιστής, δὲν θὰ γείνῃ αὐτός, ἀλλὰ θὰ γείνῃ ὁ ἄλλος, ὁ ὁποῖος ἔχει 8 ἐτῶν ὑπηρεσίαν, διότι εἶναι ἀνώτερος καθ’ ἱκανότητα. Κατὰ συνέπειαν παρορᾶται ἡ ἀρχαιότης ἐκείνου. Τὸ τοιοῦτον ζημιοῖ τὴν ὑπηρεσιακὴν ἀρχαιότητα καὶ συνεπῶς τὰ ἄτομα, τῶν ὁποίων μὲ περισσὴν ἀστοργίαν μαραίνει τὸν ζῆλον, ἐπὶ μεγίστῃ ζημίᾳ τοῦ στρατεύματος, καὶ διὰ τοῦτο προτείνω νὰ ἀφεθῇ τὸ εὐεργέτημα τῆς ἀρχαιότητος εἰς τε τοὺς ὑπαξιωματικοὺς καὶ τοὺς ἀνθυπασπιστάς, ἀφοῦ ἡ ἐπὶ πλέον ἱκανότης δίδει τὸ πλεονέκτημα τῆς εἰσόδου εἰς τὰς Σχολάς.

§183ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν ἡ διάταξις ἔχει ἐπιρροὴν διὰ τοὺς ὑφισταμένους.

§184Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ὀπισθενεργὸν δύναμιν δὲν ἔχει ὁ νόμος.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 37, ὡς ἐτροποποιήθη...

§186Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Παρακαλῶ. Μίαν ἐξήγησιν θέλω νὰ δώσω. Ἐπειδὴ ἐλέχθη, ὅτι παρορᾶται ἡ ἀρχαιότης, δύναμαι νὰ παραδεχθῶ νὰ ἰσχύῃ κατὰ τὸ ἥμισυ ἡ ἀρχαιότης καὶ κατὰ τὸ ἥμισυ ἡ ἱκανότης.

§187Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐπέρχεται πλήρης ἱκανοποίησις.

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν εἰς τὸ ἄρθρον 37 προστίθεται ἑνδεκάτη παράγραφος, ἔχουσα ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Οἱ ὑπὸ τοῦ νόμου ᾼΣΛϚʹ προβλεπόμενοι καὶ προβιβαζόμενοι ὡς εὐεργετικοὶ δι’ ἐξετάσεων ὑπαξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ διὰ τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ καὶ ἐκ τῶν τελευταίων τούτων εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ προάγονται οἱ ἡμίσεις κατ’ ἀρχαιότητα καὶ οἱ ἡμίσεις καθ’ ἱκανότητα, τῆς ἱκανότητος κρινομένης ἐκ τῆς σειρᾶς, ἣν ἤθελον λάβει εἰς τὸν πίνακα τῶν ἐξετάσεων.» Προστίθεται δὲ καὶ ὡς τελευταία παράγραφος ἡ ὑπὸ τοῦ κ. Γεωργιάδου προταθεῖσα προσθήκη. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 37, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 38 (ἀναγινώσκεται).

§189Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ στέρξῃ εἰς τροποποίησιν τοῦ ἄρθρου τούτου, τὴν ἑξῆς. Διὰ τοῦ νέου ὀργανισμοῦ δημιουργεῖται, ὡς εἶδον εἰς τοὺς πίνακας, ὁλόκληρον ἐπιτελεῖον, περιττὸν παντελῶς, στρατιωτικῶν μουσικῶν, διότι θὰ λειτουργῶσι τέσσαρες μουσικαὶ στρατιωτικαί, ἑκάστη δ’ αὐτῶν θὰ ἔχῃ ἕνα ἀρχιμουσικὸν καὶ ἕνα ὑπαρχιμουσικόν· δηλαδὴ ἀντὶ τῶν τριῶν νῦν ἀρχιμουσικῶν θὰ ἔχῃ ἡ στρατιωτικὴ ὑπηρεσία ἐν τῷ μέλλοντι 8 ἀρχιμουσικοὺς καὶ ὑπαρχιμουσικούς, καὶ τὸν ἐπιθεωρητὴν 9. Ἡ θέσις τοῦ ἐπιθεωρητοῦ, εἶναι γνωστὸν εἰς τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν, ὅτι ὑπῆρξε μία θέσις ἐντελῶς ἀδρανὴς καὶ ἀνωφελὴς μέχρι τοῦδε. Εἶναι δὲ μεγίστη πολυτέλεια ἡ διατήρησις ἐπιθεωρητοῦ διὰ τέσσαρας μουσικάς. Προτείνω λοιπὸν καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, τὴν θέσιν τοῦ ἐπιθεωρητοῦ νὰ τὴν συγχωνεύσῃ μὲ τὴν θέσιν τοῦ ὑπολοχαγοῦ ἀρχιμουσικοῦ τῆς φρουρᾶς τῶν Ἀθηνῶν, ὑπὸ τὴν διεύθυνσιν τοῦ ὁποίου, ὡς ἀνωτέρου καὶ ἐκτελοῦντος καὶ τὴν καλλιτέραν ὑπηρεσίαν ἐντὸς τῶν Ἀθηνῶν, νὰ τελῶσιν αἱ μουσικαὶ τῶν ἐπαρχιῶν, νὰ καταργηθῇ δὲ ἡ θέσις τοῦ εἰδικοῦ ἐπιθεωρητοῦ, ἡ ὁποία θ’ αὐξήσῃ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀρχιμουσικῶν καθ’ ἕνα λοχαγὸν ἄνευ λόγου. Διὰ τὴν θέσιν τοῦ ἐπιθεωρητοῦ, κύριε Πρόεδρε, θὰ εὑρεθῶμεν εἰς τὸ παράδοξον θέαμα νὰ βλέπωμεν τοὺς ἀρχιμουσικοὺς ἐρίζοντας, ἵνα μὴ λάβωσι ταύτην, οὐχὶ δ’ ἵνα λάβωσιν αὐτήν. Ὁ λόγος δὲ τούτου δι’ ὅσους γνωρίζουσι τὰ τῆς ὑπηρεσίας τῶν στρατιωτικῶν μουσικῶν εἶναι εὐνόητος καὶ γνωστός. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ δεχθῇ τὴν ἑξῆς τροπολογίαν ἐν τῇ δευτέρᾳ παραγράφῳ τοῦ ἄρθρου 38 (ἀναγινώσκει): «Ἡ ἀνωτέρα διεύθυνσις τῶν στρατιωτικῶν μουσικῶν ἐνεργεῖται διὰ τοῦ ἐπιθεωρητοῦ αὐτῶν, ὄντος συνάμα ἀρχιμουσικοῦ τῆς φρουρᾶς Ἀθηνῶν.» Ἡ τροπολογία μου συντελεῖ καὶ εἰς οἰκονομίαν. Δὲν τὴν δέχεται ὁ κ. Ὑπουργός;

§190Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ὅπως εἶναι τὰ πράγματα νὰ μένωσι.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 38, ὡς ἔχει, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 39 (ἀναγινώσκεται.

§192ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Οἱ εἰσηγηταὶ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, ἐνῷ περὶ πασῶν τῶν στρατιωτικῶν ὑπηρεσιῶν, καὶ τῶν ἥκιστα οὐσιωδῶν μάλιστα, μετὰ περισσῆς ἐπιμελείας ἐμερίμνησαν, καὶ κατέστησαν τόσον πολυτελεῖς καὶ πολυδαπάνους τὰς ὑπηρεσίας τοῦ στρατοῦ, παριδόντες καὶ αὐτὰς τὰς οἰκονομικὰς δυνάμεις τῆς χώρας, δὲν ἐπεδείξαντο τὴν αὐτὴν μέριμναν καὶ διὰ τὴν θρησκευτικὴν ὑπηρεσίαν τοῦ στρατοῦ, ὑπὲρ ἧς πρὸ πάντων ὤφειλον νὰ φροντίσωσιν. Ὁ στρατὸς, ὅπως καταστῇ ἄξιος τοῦ προορισμοῦ του, ἔχει πρὸ παντὸς ἀνάγκην θρησκευτικῆς μορφώσεως· ἐφ’ ὅσον ἔχει τὸ θρησκευτικὸν αἴσθημα χαλαρωμένον, δὲν δύναται νὰ ἔχῃ καὶ τὸ ἐθνικὸν φρόνημα μέγα καὶ ζωηρόν· ἀναζωπυρήσατε ὅθεν τὸ πρῶτον, διὰ νὰ ἀναπτύξητε καὶ τὸ δεύτερον. Τὴν πρὸς τὴν πατρίδα ἀγάπην κρατύνει ἡ θρησκευτικὴ πίστις. Ἡ ἱστορία τοῦ ἔθνους ἡμῶν παρέχει τὴν μεγαλειτέραν ἀπόδειξιν τῆς μεγίστης ἐπιδράσεως τῆς θρησκευτικῆς πίστεως ἐπὶ τοῦ ἐθνικοῦ φρονήματος· μόνον ὅταν ἀναπτύξωμεν τὸ θρησκευτικὸν αἴσθημα ἐν τῷ στρατῷ, θέλομεν καταστήσει αὐτὸν ἱκανὸν νὰ συνεχίσῃ τὸ ἔργον τῶν προγόνων ἡμῶν. Ἀλλ’ ὅπως ἐπιτύχωμεν τοῦτο, ἔχομεν ἀνάγκην εὐπαιδεύτων ἱερέων, οἵτινες μόνοι δύνανται νὰ διδάξωσιν εἰς τοὺς στρατιώτας τὰ θρησκευτικά των καθήκοντα καὶ ἐμπνεύσωσι τὴν πρὸς τὴν πατρίδα καὶ τὸ καθῆκόν των ἀφοσίωσιν. Ἡ ἐν τῷ ἄρθρῳ 39 τοῦ συζητουμένου νομοσχεδίου γιγνομένη μνεία, ὅτι ἐν τῷ μέλλοντι θέλει ληφθῆ φροντὶς περὶ προσλήψεως τοιούτων ἱερέων εἰς τὸ στράτευμα, ἀποδεικνύει, ὅτι ἀναγνωρίζεται ἡ ἀνάγκη τῆς προσλήψεως ἱερέων, ἀλλὰ ἡ πλήρωσις τῆς ἐθνικῆς ταύτης ἀνάγκης παραπέμπεται εἰς τὰς ἑλληνικὰς καλένδας. Κρίνων ἐπείγουσαν τὴν θρησκευτικὴν διάπλασιν τοῦ στρατοῦ, προτείνω νὰ τροποποιηθῇ τὸ ἄρθρον τοῦτο τοῦ νομοσχεδίου περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, καὶ ἐπὶ τοῦ παρόντος τοὐλάχιστον νὰ προσληφθῶσιν ἐν ἑκάστῳ συντάγματι ἀνὰ εἷς ἱερεὺς ἐκ τῶν πτυχιούχων τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς μὲ μισθὸν καὶ βαθμὸν ὑπολοχαγοῦ.

§193ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς ἑκάστην μεραρχίαν νὰ διορισθῶσι τρεῖς προλύται τῆς Θεολογίας.

§194Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Μέχρις οὗ ψηφισθῇ εἰδικὸς νόμος, ὁ ὁποῖος θὰ ὁρίσῃ τὰ προσόντα, θὰ μένῃ ὡς ἔχει ἡ διάταξις, ἡ ὁποία εἶναι πρόσκαιρος. Ὅταν εἰσαχθῇ εἰδικὸς νόμος, θ’ ἀποφασισθῇ καὶ περὶ τῆς προτάσεως τῶν προλαλησάντων, ὡς καὶ περὶ τῆς τοῦ κ. Βιτάλη.

§195Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἐγὼ πολὺ εὐχαρίστως θὰ ἐδεχόμην τὴν γνώμην τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ἀλλὰ νὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ, μὲ ὅλον τὸν σεβασμὸν, τὸν ὁποῖον ἔχω πρὸς αὐτὸν, νὰ τῷ εἴπω, ὅτι ἔχω χάσει τὴν πρὸς αὐτὸν ἐμπιστοσύνην μου ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῶν ὑποσχέσεων.

§196Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Τί νὰ σᾶς κάμω! (ἱλαρότης).

§197Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἐγὼ κατὰ τὴν περιληπτικὴν ἀνάπτυξιν τοῦ ὀργανισμοῦ,—καὶ τοῦτο ἔπραξα, διὰ νὰ προλάβω μακρὰς ἀγορεύσεις καὶ θέσω τὸ ζήτημα εἰς τὴν κανονικὴν τροχιὰν, — εἶπον ὅτι δι’ οὐδὲν ὅπλον ἐνδιαφέρομαι· εἶμαι σύμφωνος, ὡς πρὸς τὸν ὀργανισμὸν, καθ’ ὅλην τὴν γραμμήν. Ἐπεζήτησα μόνον, ἵνα 100 πολιτικοὶ ὑπάλληλοι διαγραφῶσιν ἐκ τῶν ἐξόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ, τοῦ προερχομένου ἐκ τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, πολιτικοὶ ὑπάλληλοι, ὧν οἱ μισθοὶ ἀνέρχονται εἰς χιλιάδας δραχμάς. Ἐγώ, ὡς ἀντελήφθητε, εἶχον ὡρισμένον πρόγραμμα διὰ τὸν ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμόν, καίτοι δὲ συνάδελφοι στρατιωτικοὶ ἦλθον καὶ μὲ παρεκάλεσαν ν’ ἀντιπροσωπεύσω αὐτοὺς ἐνταῦθα, καὶ παραστήσω τὰ δίκαιά των, — εἷς μάλιστα ἦτο καὶ συμμαθητής μου καὶ ἀνώτερός μου, — ἐγὼ τοῖς εἶπον, ὅτι ἐν τῇ Βουλῇ δὲν ἀντιπροσωπεύονται τὰ σώματα, ἀλλ’ ἀντιπροσωπεύεται τὸ ἔθνος, ἑπομένως δὲν ἔχω νὰ ἀναμιχθῶ εἰς τὴν συζήτησιν ταύτην. Ἀλλὰ καὶ οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι, οἱ στρατιωτικοὶ Βουλευταί, μὲ ἐπεφόρτισαν νὰ συνυπογράψω καὶ ὑποβάλω τροπολογίαν τινὰ, — ἥν καὶ ὑπέβαλον, καὶ τὴν ἀπεδέχθητε κατὰ τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν, — περὶ ἀξιωματικῶν τινων τοῦ πεζικοῦ.

§198Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Σᾶς εἶπον.

§199Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Σᾶς δικαιολογῶ, ἀλλ’ ἔχετε χάσει τὴν ἐμπιστασύνην μου.

§200Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Δὲν ἔχετε, παρὰ νὰ μὲ καταψηφίσητε.

§201Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἀλλὰ τὴν ὑπόσχεσίν σας; (ἱλαρότης).

§202Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Πρέπει τὸ ἐνθυμητικὸν νὰ σᾶς βοηθῇ, ὥστε νὰ τηρῆτε σειράν. Εἶπον ἐπανειλημμένως τότε, ὅτι δὲν ἤμην κατὰ τὰς ἰδέας περὶ ἀναγραφῆς τῶν θέσεων τῶν Προέδρων τῶν Οἰκονομικῶν Συμβουλίων, καὶ προχθὲς ἀκόμη εἶπον, ὅτι, ἐὰν εἴχομεν διπλασίους ἀξιωματικούς, διπλάσια στελέχη, θὰ ἤμην πολὺ πλέον εὐχαριστημένος ἀφ’ ὅ,τι τώρα, ἀλλὰ τὰ οἰκονομικὰ μέσα τῆς χώρας δὲν ἐπιτρέπουσι τοῦτο, καὶ ὅταν τοιοῦτόν τι παρεμβάλληται, δὲν ἠμπορῶ ἐγώ, μὲ τὴν ἰδέαν, τὴν ὁποίαν ἔχω, ν’ ἀποχωρισθῶ ἀπὸ τοὺς συναδέλφους μου, μετὰ τῶν ὁποίων ἀποτελῶ τὴν Κυβέρνησιν.

§203Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἀφοῦ τὸ ὅριον τῆς μνήμης δὲν προσέβαλε τὸν ἀρχηγὸν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τὸν ὀγδοηκοντούτη, δύνασθε νὰ φαντασθῆτε, πόσον ζωηρὰ εἶναι ἡ μνήμη τοῦ μαθητοῦ του· ἑπομένως εἶμαι ἐντὸς τοῦ ὁρίου τῆς ἡλικίας, ὅσον ἀφορᾷ τὴν μνήμην. Λοιπὸν ὑπεσχέθητε, ὅτι ἐν περιπτώσει, καθ’ ἥν κενοῦνται θέσεις τοιαῦται, θὰ δοθῶσι...

§204Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ὑπόσχεσιν δὲν ἔδωκα, οὔτε ἦτο δυνατὸν νὰ δώσω.

§205Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Θὰ εὑρεθῶ εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ σᾶς διαψεύσω διὰ τῶν πρακτικῶν...

§206Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Φέρετε τὰ πρακτικά.

§207Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ὑπεσχέθητε λοιπόν...

§208Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Δὲν εἶναι ἀληθές· δὲν ὑπεσχέθην.

§209Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Καὶ ὁ κύριος Πρωθυπουργὸς τὸ εἶπε. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ὑπὸ συζήτησιν ἄρθρον, προκειμένου περὶ ἱερέων τοῦ στρατοῦ, ἐζήτησα, μεταξὺ τῶν ὀρθοδόξων ἱερέων νὰ συμπεριληφθῶσιν ἔστω καὶ τρεῖς καθολικοὶ ἱερεῖς. Ἐδῶ ἔχομεν ἀπὸ τὰς Κυκλάδας ἑκατοντάδας καθολικούς· εἰς τὰς Πάτρας ἐπίσης καὶ εἰς τὴν Ἑπτάνησον ἔχομεν πολλοὺς στρατιώτας καθολικούς· λοιπὸν εἰς ἑκάστην μεραρχίαν νὰ προσλαμβάνηται καὶ εἷς καθολικὸς ἱερεύς.

§210Θ. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Αὐτὸ εἶναι ἀντισυνταγματικόν.

§211Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ὁ κύριος Πρωθυπουργός, νὰ ἴδωμεν τί λέγει.

§212Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Αὐτὸ θὰ γείνῃ, ὅταν ψηφισθῇ εἰδικὸς νόμος.

§213Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἀφήσατε, κύριε Γουλιμῆ.

§214Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Τί ζητεῖς; διὰ τὰς 25 δραχμάς; ἢ διὰ τὸν καθολικὸν ἱερέα; Ὅτε τὴν Μεγάλην Ἑβδομάδα κατὰ τὸν πόλεμον ἦλθε καθολικὸς ἱερεὺς εἰς τὸ Ἐπιτελεῖον, ἐξεδόθη διαταγὴ τοῦ Διοικητοῦ τοῦ ἐν Θεσσαλίᾳ στρατοῦ πρὸς πάντα τὰ σώματα, ὅπως παράσχουν πᾶσαν εὐκολίαν εἰς τὸν ἱερέα, ἵνα οἱ ἀνήκοντες εἰς τὸ δυτικὸν δόγμα στρατιῶται ἐκτελέσωσι τὰ θρησκευτικά των καθήκοντα.

§215Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἂν παρηκολούθει τὴν συζήτησιν ὁ προλαλήσας, δὲν θὰ παρενέβαινεν εἰς αὐτήν. Ποῖος θὰ πληρώσῃ τὰ ὁδοιπορικά;

§216Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Τὰ πληρώνουν αὐτοί· ἔχουν ταμεῖον αὐτοί.

§217Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Τεσσαράκοντα δραχμὰς ἔχουν οἱ καθολικοὶ κατὰ μῆνα. Ἀφήσατε τὸν κ. Πρωθυπουργὸν νὰ λύσῃ τὸ ζήτημα.

§218Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Εἰς τὸ ἄρθρον 39, τὸ ὑπὸ συζήτησιν, μετὰ μεγάλης λύπης παρατηρῶ, κύριε Πρόεδρε, ὅτι πολὺ καταβιβάζεται καὶ ἐξευτελίζεται ἡ θρησκεία. Ἂν θέλητε νὰ ἔχητε στρατὸν, ἂν θέλητε ὁ στρατὸς οὗτος νὰ μιμηθῇ τὸ παράδειγμα τοῦ ὑψώσαντος ἐν Ἁγίᾳ Λαύρᾳ τὴν σημαίαν τῆς ἐλευθερίας, πρὸ παντὸς ὀφείλετε νὰ καλλιεργήσητε τὸ ἅγιον αἴσθημα τῆς θρησκείας. Δὲν ἔχω τὴν ἀπαίτησιν, τὴν ὁποίαν εἶχέ τις τῶν προαγορευσάντων συναδέλφων, ὅπως εἰς ἕκαστον τάγμα ἢ ἕκαστον σύνταγμα ὑπάρχῃ ἱερεὺς, τοὐλάχιστον προλύτης τῆς θεολογίας, ὅπως κατορθώνῃ διὰ τῆς παρουσίας καὶ τοῦ κηρύγματος αὐτοῦ καὶ τῆς πειθοῦς, τὴν ὁποίαν δύναται νὰ ἐνασκήσῃ μορφωμένος κληρικὸς, νὰ ἐνσπείρῃ εἰς τὸν στρατὸν τὴν βαθεῖαν συναίσθησιν τῶν πρὸς τὴν πατρίδα ὑποχρεώσεων αὐτοῦ, ἀλλὰ τοὐλάχιστον δὲν θὰ φανῇ ὑπερβολικὸν, ἂν παραδεχθῶμεν εἰς ἑκάστην ταξιαρχίαν νὰ ὑπάρχῃ εἷς ἱερεὺς, ἱεροκῆρυξ, μὲ δίπλωμα προλύτου τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς.

§219Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Εἶπον, ὅτι αὐτὸ τὸ παραδέχομαι, ἀλλὰ θὰ γείνῃ εἰδικὸς νόμος περὶ τούτου.

§220Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Δὲν εἶναι ἀνάγκη εἰδικοῦ νόμου, ἀφοῦ ὁρίζομεν ἐν τῷ ἄρθρῳ τούτῳ 25 δραχμὰς καὶ 15 δραχμὰς δι’ ἕκαστον ἱερέα. Ἀλλὰ, πρὸς Θεοῦ, ποῖος ἱερεὺς θὰ δεχθῇ ὑπὸ τοιούτους ὅρους νὰ ὑπηρετήσῃ; Καὶ ἂν δεχθῇ τις, ποῖα φῶτα, ποῖον ἅγιον ἐνθουσιασμὸν θὰ ἐμπνεύσῃ εἰς τοὺς ὁπλίτας;

§221Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ ἀνάγνωσις τοῦ ἄρθρου μᾶς ἀπαλλάσσει τῆς συζητήσεως. Τὸ ἄρθρον λέγει: «μέχρις οὗ εἰδικὸς νόμος ὁρίσῃ τὰ τῶν προσόντων...» Λοιπὸν ἡ ἀποζημίωσις αὕτη τῶν 25 δραχμῶν ἀφορᾷ τοὺς διοριζομένους ἐφημερίους μέχρις οὗ ψηφισθῇ νόμος, ὁ ὁποῖος θὰ κανονίσῃ τὰ προσόντα κλπ. Τότε θὰ κανονισθῇ μισθὸς ἀναλόγως τῶν προσόντων, τῶν διὰ τοῦ νόμου ἐκείνου ὁρισθησομένων.

§222Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ἀφοῦ σήμερον εὑρισκόμεθα πρὸ τοῦ ζητήματος, διατὶ νὰ παραπέμπωμεν τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὰς ἑλληνικὰς καλένδας;

§223Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, ὅτι ἡ ὑπόθεσις αὕτη σχετίζεται μὲ τὸ ὅλον σύστημα τὸ θρησκευτικὸν, καὶ γνωρίζετε, ὅτι αὐτὸ δὲν εἶναι ἀκόμη κεκανονισμένον. Ἡ ἰδέα ὑμῶν εἶναι ἴσως ὀρθὴ, καὶ θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, ὅταν τὸ ζήτημα κανονισθῇ. Ἀλλὰ σήμερον νομοθετοῦμεν ἐπὶ καταστάσεως προσωρινῆς, καὶ λαμβάνομεν ἓν προσωρινὸν μέτρον μέχρις οὗ ὁρισθῶσι τὰ πράγματα, διότι, ὡς γνωρίζετε, καίτοι ὑπάρχει νόμος κανονίζων τὰ προσόντα, τὰ προσόντα ταῦτα δὲν εἶναι σπουδαῖα, πολλάκις δὲ διορίζονται ἱερεῖς καὶ ἄνευ προσόντων. Πρόκειται λοιπὸν νὰ γείνῃ εἰδικὸς νόμος, κανονίζων προσόντα καὶ μισθόν.

§224Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ἀλλ’ ἀφοῦ λαμβάνομεν μέτρα ὁριστικὰ δι’ ἀξιωματικούς, οἱ ὁποῖοι πολὺ μικρὰν προσφέρουσιν ὑπηρεσίαν εἰς τὸ στράτευμα, δὲν εἶναι δίκαιον νὰ φροντίσωμεν ἤδη, ὅτε νομοθετοῦμεν περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, νὰ ἀναγράψωμεν δι’ ἑκάστην ταξιαρχίαν ἕνα ἱερέα προλύτην τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς;

§225Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Τὸ δεχόμεθα.

§226Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Εἰς ἑκάστην μεραρχίαν.

§227Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ἂς ἦναι καὶ εἰς ἑκάστην μεραρχίαν.

§228ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν εἰς ἑκάστην μεραρχίαν εἷς ἱερεὺς μὲ βαθμὸν ὑπολοχαγοῦ.

§229Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Νὰ τεθῇ «προλύτης τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς».

§230Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Μὲ μισθὸν 150 δραχμῶν κατὰ μῆνα.

§231Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Νὰ ὁρισθῇ, ὅτι διορίζεται εἰς ἑκάστην μεραρχίαν ἱερεὺς προλύτης τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου, ἐκτελῶν πάντα τὰ θρησκευτικὰ καθήκοντα· ὄχι μόνον τὰ τοῦ ἱεροκήρυκος, ἀλλὰ καὶ τὰς ἱεροτελεστίας καὶ ὅλα ἐν γένει τὰ προσήκοντα τῷ κλήρῳ. Νὰ ὁρίσωμεν δὲ καὶ μισθόν, ἀλλὰ νὰ μὴ ὁρίσωμεν τὸ ποσὸν ἀπὸ σήμερον, διότι πρέπει νὰ ἦναι γνωσταὶ αἱ περιστάσεις, καθ’ ἃς δύνανται νὰ ὑπηρετήσωσιν οἱ προλύται τῆς Θεολογίας. Νὰ ὁρίσωμεν τὸ ἀνώτατον ὅριον, εἰς ὃ δύναται νὰ φθάσῃ ἡ μισθοδοσία, καὶ οὕτω νὰ ἦναι εἰς θέσιν ἡ ὑπηρεσία νὰ κανονίζῃ τὸν μισθόν, ὅπως κανονίζεται καὶ ὁ μισθὸς τῶν καθηγητῶν τῆς Θεολογίας εἰς τὰ Διδασκαλεῖα, μὲ μέγιστον ὅριον μόνον. Εἰς τὴν προτελευταίαν παράγραφον παρατηρῶ, ὅτι ἀπαιτοῦνται ὡρισμένα προσόντα. Δὲν ἐννοῶ, ἡ προϋπηρεσία ἐν τῷ στρατῷ τίνα εἰδικὰ προσόντα προσδίδει εἰς τοὺς ἱερεῖς, τὰ ὁποῖα νὰ μὴ τὰ ἔχουν οἱ ἄλλοι ἱερεῖς. Δὲν νομίζω δὲ καλὸν νὰ μὴ δοθῇ ἡ ὑπηρεσία εἰς ἱερεῖς ἐφημερίους· πῶς δύναται νὰ ζήσῃ ὁ τοιοῦτος εἰς ἕνα τόπον μὴ ἐφημερεύων; Θὰ ὑπάρχουν καλόγηροι ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τοῦ στρατοῦ, καὶ θὰ δικαιολογοῦν τὴν διαμονὴν αὑτῶν ἐν τῇ κοινωνίᾳ ὑπὸ τὸν τύπον τῆς ὑπηρεσίας ἐν τῷ στρατῷ.

§232Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ τροπολογία νὰ διατυπωθῇ ὡς ἑξῆς: «Ἐν ἑκάστῃ μεραρχίᾳ ἡ θρησκευτικὴ ὑπηρεσία ἀνατίθεται εἰς προλύτην τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς, ὅστις θὰ λαμβάνῃ μισθὸν ὑπολοχαγοῦ.»

§233Ι. ΖΩΓΡΑΦΟΣ. Ἔχομεν ἱεροκήρυκας κατὰ νομούς. Πρὸς τί ἡ δαπάνη;

§234ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Εἰς τὴν προτελευταίαν παράγραφον εἶπον ὅτι δὲν ἐννοῶ, ποῖα εἰδικὰ προσόντα δίδει εἰς τοὺς ἐφημερίους ἢ μὴ ἡ θρησκευτικὴ προϋπηρεσία ἐν τῷ στρατῷ. Νομίζω ὅτι ἡ διάταξις αὕτη πρέπει νὰ διαγραφῇ, ἀντ’ αὐτοῦ δὲ νὰ τεθῇ προσόν τι, δηλαδὴ νὰ γείνῃ: «καὶ εἰς ἱερεῖς μὴ ὄντας μὲν ἐφημερίους, ἀποφοίτους ὅμως Ἱερατικῆς τινος Σχολῆς ἢ τῆς Ριζαρείου.»

§235Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Μὲ 15 δραχμὰς τὸν μῆνα;

§236Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἂν δέχωνται· ἄλλως αὐξήσατέ τας, ἢ κάμετε ἐφημερίους. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἦναι προλύται.

§237Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀδίκως γίνεται ἡ συζήσις αὕτη, διότι ὁ ὀργανισμὸς ἔχει συνταχθῆ ἐπὶ τῇ βάσει τύπου τινός. Εἰς τὸν τύπον λοιπὸν τοῦ ὀργανισμοῦ αὐτοῦ, τὸν ὁποῖον ψηφίζομεν, ἔχει ληφθῆ πρόνοια καὶ περὶ τῶν ἱερέων αὐτῶν. Ἑπομένως πᾶσα περαιτέρω συζήτησις ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου καὶ πᾶσα προσθήκη νέας θέσεως νομίζω ὅτι εἶναι περιττή.

§238ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι προσθήκη.

§239Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι ὑπάρχει πλάνη τις εἰς τὰς πληροφορίας τοῦ κ. ἐκ Κυνουρίας Βουλευτοῦ, διότι τὸ νομοσχέδιον δὲν ὁμιλεῖ περὶ τῶν ἱερέων τῶν προϋπηρετησάντων ὡς ἐφημερίων εἰς τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν. Τὸ νομοσχέδιον προνοεῖ περὶ τῶν στρατιωτικῶν ἱερέων τῶν ἄλλοτε ὑπηρετησάντων ἐν τῷ στρατῷ δυνάμει νόμου καταργηθέντος πρὸ ἐτῶν· διότι πρὸ δώδεκα ἐτῶν κατηργήθησαν οἱ ἱερεῖς τῶν σωμάτων καὶ τῶν συνταγμάτων, οἱ ὁποῖοι ἀπελάμβανον μισθὸν ἀπὸ ἀνθυπολοχαγοῦ μέχρι λοχαγοῦ. Ἑπομένως πρὸς αὐτοὺς ἡ ὑπηρεσία θέλει νὰ φανῇ εὔνους καὶ παράσχῃ αὐτοῖς τὰ προσόντα, καὶ ἂν δὲν ἦναι ἐφημέριοι, νὰ διορισθῶσι στρατιωτικοὶ ἱερεῖς.

§240Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἐὰν ἡ ἔννοια τοῦ ἄρθρου ἦναι αὐτὴ, δὲν ἔχω ἀντίρρησιν.

§241Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Αὐτὴ εἶναι. Ἑπομένως νομίζω, ὅτι εἶναι πρέπον νὰ ἀφήσωμεν ὡς ἔχει τὴν διάταξιν.

§242Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν ὅμως.

§243Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ὑπ’ αὐτήν. Οἱ ἄλλοι πρέπει νὰ ἦναι ἐφημέριοι, καὶ μόνον τοιοῦτοι.

§244Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν, κύριε Πρόεδρε, σημειουμένην εἰς τὰ πρακτικὰ, «προϋπηρετήσαντας δὲ ἐν τῷ στρατῷ ὡς ἱερεῖς», δέχομαι.

§245ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐσημειώθη. «Καὶ οἱ προϋπηρετήσαντες ὡς ἱερεῖς». Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 39 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσι...

§246Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Τὸ ζήτημα, κύριε Πρόεδρε, τοῦ προσδιορισμοῦ τῆς ἀμοιβῆς, τῶν προλυτῶν αὐτῶν δὲν πρέπει νὰ κανονισθῇ οὔτε δύναται νὰ κανονισθῇ διὰ Β. Διατάγματος. Πρέπει τοὐλάχιστον νὰ ὁρισθῇ τὸ μέγιστον ὅριον.

§247ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴπομεν ὅτι θὰ λαμβάνωσι μισθὸν ὑπολοχαγοῦ.

§248Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Πόσον;

§249ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. 180 δραχμάς.

§250Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Δὲν θὰ δυνηθῇ ὁ Ὑπουργὸς νὰ τὸν ἀναγράψῃ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν, ὅπως τὸν ἔχετε.

§251Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ τροπολογία πρέπει νὰ διατυπωθῇ, ὡς τελευταῖον ἐδάφιον, ὡς ἑξῆς, ἐὰν νομίζητε ὅτι πρέπει νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν: «Παρὰ τῷ ἐπιτελείῳ ἑκάστης μεραρχίας προστίθεται πρὸς ἐκτέλεσιν τῆς θρησκευτικῆς ὑπηρεσίας εἷς ἱερεὺς, προλύτης τῆς Θεολογίας, μὲ βαθμὸν καὶ ἀποδοχὰς ὑπολοχαγοῦ.»

§252Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Αὐτὸ εἶναι καλλίτερον.

§253Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Πολὺ καλά.

§254ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 39 μετὰ τῆς προσθήκης τῆς τελευταίας παραγράφου, ὡς διετυπώθη ὑπὸ τοῦ κ. Γουλιμῆ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 40 (ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 40 ὑπάρχουσι τέσσαρες τροπολογίαι, μία τοῦ κ. Δαμηλάτη, ἑτέρα τοῦ κ. Σπ. Δηλιγιάννη, ἑτέρα τοῦ κ. Μοσχούλα καὶ ἑτέρα τοῦ κ. Ἀργυροπούλου. Ἐπὶ ἑκάστης τῶν τροπολογιῶν τούτων, ἐὰν οἱ ὑποβαλόντες αὐτὰς θέλωσιν, ἂς λάβωσι τὸν λόγον, ἵνα ἀναπτύξωσιν ἕκαστος τὴν τροπολογίαν του.

§255Ι. ΔΑΜΗΛΑΤΗΣ. Ἡ τροπολογία ἡ ἰδική μου ἀφορᾷ εἰς τὸ προσωπικὸν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς Χωροφυλακῆς. Ἐπειδὴ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐν τῷ ἄρθρῳ τούτῳ τοῦ νομοσχεδίου ἀναγραφομένων κατωτέρων ἀξιωματικῶν τῆς χωροφυλακῆς ἀναφέρεται μόνον εἰς τὴν ὀργανικὴν δύναμιν τῶν ὑπὸ τοῦ ἄρθρου τούτου προβλεπομένων Μοιραρχιῶν καὶ Ὑπομοιραρχιῶν, δὲν λαμβάνεται ἑπομένως πρόνοια διὰ τοῦ ἄρθρου τούτου καὶ περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν κατωτέρων ἀξιωματικῶν, τῶν ἀπαρτιζόντων τὴν εἰς κατωτέρους ἀξιωματικοὺς ὀργανικὴν δύναμιν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς Χωροφυλακῆς, παρ’ ᾧ ἀπαραιτήτως ἀναγκαῖον ἀποβαίνει, χάριν τῆς ἀπροσκόπτου λειτουργίας τῆς ὑπηρεσίας αὐτοῦ, νὰ ὁρισθῶσιν εἷς μὲν μοίραρχος ὡς διευθυντὴς τοῦ Γραφείου τοῦ Ἀρχηγείου, εἷς δὲ ἀντιμοίραρχος ὡς ὑπασπιστὴς τοῦ Ἀρχηγείου, εἷς δὲ ὑπομοίραρχος καὶ δύο ἀνθυπομοίραρχοι ὡς εἰσηγηταί, ἐζήτησα ν’ ἀποδεχθῇ ἡ Βουλὴ νὰ ἐπέλθῃ τροπολογία εἰς τὸν ἀριθμὸν τῶν ἐν τῷ ἄρθρῳ τούτῳ κατωτέρων ἀξιωματικῶν...

§256ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ τροπολογία σας.

§257Ι. ΔΑΜΗΛΑΤΗΣ. Μάλιστα... Ἀλλ’ ὑμεῖς ἐδηλώσατε, κύριε Ὑπουργὲ, ὅτι εἶσθε ἀποφασισμένος νὰ μὴ δεχθῆτε τροπολογίας ἀφορώσας τὸ προσωπικόν.

§258Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Αὐτὸ εἶναι τὸ μέτρον.

§259Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Νομίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι εἶναι ἐντελῶς ἄδικος ὁ προσδιορισμὸς τῆς θέσεως τοῦ ὑπασπιστοῦ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς Χωροφυλακῆς ὡς ἀπεσπασμένης. Εἶναι ἀδίκημα τοῦτο. Ἐνῷ ὅλων τῶν ἄλλων ἀνωτέρων διοικήσεων, τῶν μεραρχιῶν καὶ ταξιαρχιῶν, εἶναι ὀργανικὴ ἡ θέσις τοῦ ὑπασπιστοῦ, ἡ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς Χωροφυλακῆς ὁρίζεται δι’ ἀποσπάσεως. Πρέπει ὅμως καὶ αὕτη νὰ κανονισθῇ ὡς ὀργανική. Αὐτὸ τοὐλάχιστον ἀπαιτεῖ ἡ δικαιοσύνη. Διατὶ εἰς τοὺς μὲν θέσεις δι’ ἀποσπάσεως, εἰς τοὺς δὲ ὀργανικαί; Εἶναι δύο μέτρα καὶ δύο σταθμά. Παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ δεχθῇ τὴν τροπολογίαν. Ἐὰν δὲ νομίζῃ, ὅτι προστίθεται εἷς ἀριθμός, ἂς ἀφαιρέσῃ τοῦτον ἄλλοθεν. Ἂς κόψῃ ἕνα ἀρχίατρον ἢ ἕνα φαρμακοποιόν.

§260Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Αὐτοὶ εἶναι ἀπροστάτευτοι!

§261Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Εἶμαι ἐγὼ ἐδῶ.

§262ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὴ εἶναι ὑποτροπολογία τῆς τροπολογίας τοῦ κ. Δαμηλάτη.

§263Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Κατὰ τὸν ὀργανισμὸν δὲν προτείνομεν διαίρεσιν σχετιζομένην οὔτε μὲ τοὺς ὑπάρχοντας νομοὺς οὔτε μὲ τὴν νέαν διοικητικὴν διαίρεσιν οὔτε μὲ τὴν παλαιάν. Ἁπλῶς ὁ ὀργανισμὸς δίδει ἀριθμὸν ἀξιωματικῶν, ἀριθμὸν ὑπαξιωματικῶν καὶ ἀριθμὸν ὁπλιτῶν. Ἡ διαίρεσις αὕτη θὰ γίγνηται κατὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας, διότι ἡ χωροφυλακὴ ἔχει διπλοῦν ἔργον νὰ ἐκτελέσῃ, ἔχει τὰ καθήκοντα τῆς στρατονομικῆς ὑπηρεσίας, δηλαδὴ τὰ καθήκοντα τὰ σχετιζόμενα μὲ τὸν στρατόν, καὶ τὰ καθήκοντα τὰ σχετιζόμενα μὲ τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν. Ὁ ὀργανισμὸς προβλέπει ἀριθμόν τινα μοιράρχων, ἀλλ’ αὐτὸς δύναται καὶ νὰ αὐξήσῃ, δύναται καὶ νὰ ἐλαττωθῇ, κατὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας, ἐπὶ τῇ βάσει πάντοτε τοῦ ὡρισμένου ἀριθμοῦ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ. Ὅπως εἰς τὸ ναυτικὸν ἔχετε ἀριθμὸν ἀξιωματικῶν, οὕτω πως καὶ ἐδῶ τὸ νομοσχέδιον προβλέπει ἀριθμὸν ἀξιωματικῶν, ὑπαξιωματικῶν καὶ ὁπλιτῶν. Ἡ διαίρεσις δὲ θὰ γίγνηται κατὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας, χωρὶς νὰ ἀδικῶνται οἱ βαθμοφόροι.

§264ΣΠ. Ι. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἡ ὑπηρεσία τῆς χωροφυλακῆς ἀνέκαθεν ἀνεγνωρίσθη, ὅτι σχετίζεται μὲ τὴν διοικητικὴν διαίρεσιν τοῦ Κράτους. Ἀπόδειξις ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργός, λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὴν σχέσιν τῆς ὑπηρεσίας τοῦ σώματος τῆς χωροφυλακῆς πρὸς τὴν διοικητικὴν διαίρεσιν, ὅτε ἐψηφίσθη ἡ διοικητικὴ διαίρεσις, ἐνομιμοποίησε τὰς 26 Μοιραρχίας, ἐν αἷς τὰ καταστήματα καὶ αἱ ὑπηρεσίαι ἐνεργοῦσιν. Ἐκτὸς αὐτοῦ εἶναι καὶ ἄλλοι λόγοι, οἱ ὁποῖοι δύνανται νὰ πείσωσιν ὑμᾶς, ὅτι ὄντως ἡ ὑπηρεσία τῆς χωροφυλακῆς εἶναι ἀναπόσπαστος, συνδέεται στενώτατα μὲ τὴν διοικητικὴν διαίρεσιν. Ἡ ὑπηρεσία τῆς χωροφυλακῆς εἰς τὸν στρατὸν εἶναι ἐλαχίστη. Δὲν ἔχει σχέσιν αὐτὸ, τὸ ὁποῖον εἴπετε, ὅτι πρέπει...

§265Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἔχει σχέσιν· διότι εἰς ὅλα τὰ στρατόπεδα ἠξεύρετε ὅτι ὑπάρχει καὶ ἀνάλογος ἀριθμὸς χωροφυλάκων διὰ τὴν στρατονομικὴν ὑπηρεσίαν. Λοιπὸν πῶς δὲν σχετίζεται;

§266ΣΠ. Ι. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Μάλιστα. Ἀλλὰ δὲν πρέπει νὰ ἐξαρτηθῇ τὸ μέλλον τῆς χωροφυλακῆς ἐξ αὐτοῦ.

§267Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Σχετίζεται καὶ μὲ τὸ καθῆκον τῆς τηρήσεως τῆς δημοσίας τάξεως. Ἐὰν λόγου χάριν χρειάζηται νὰ ἑδρεύῃ μία Μοιραρχία εἰς τὸ δεῖνα μέρος, δὲν πρέπει νὰ δεσμεύηται ἐκ τοῦ νόμου, ὅτι δὲν δύναται νὰ ἦναι ἐκεῖ. Ἐξηγοῦμαι σαφέστερον. Ἐὰν χρειάζηται ἕδρα Μοιραρχίας εἰς τὴν Κόρινθον, καὶ δὲν χρειάζηται εἰς τὸ Ναύπλιον, ἢ τῆς Κορίνθου θὰ ἐκτελῇ τὴν ὑπηρεσίαν τῆς χωροφυλακῆς καὶ ἐν τῷ κύκλῳ, ἐν τῷ ὁποίῳ περιλαμβάνεται τὸ Ναύπλιον. Αὐτὸ ἐννοῶ. Ὥστε κατὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας θὰ γίνεται εἰς τὸ μέλλον ἡ διαίρεσις τῆς χωροφυλακῆς, χωρὶς νὰ ἀδικῶνται τὰ πρόσωπα. Δι’ αὐτὸ σᾶς λέγω, ὅτι ὁ ὀργανισμὸς προβλέπει ἀριθμὸν ἀξιωματικῶν· τόσοι συνταγματάρχαι, τόσοι ἀντισυνταγματάρχαι, τόσοι λοχαγοὶ κλπ., οἱ ὁποῖοι νὰ μὴ τίθηνταί ποτε εἰς ἀργίαν, ἕνεκα καταργήσεως θέσεως, ἀλλὰ νὰ ὑπάρχωσι πάντοτε· ἀλλ’ ἡ διαίρεσις τοῦ σώματος θὰ μεταβάλληται κατὰ τὰς ἀνάγκας τοῦ Κράτους καὶ τῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας διὰ Β. Διατάγματος.

§268ΣΠ. Ι. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐν τῷ Ἀρχηγείῳ τῆς Χωροφυλακῆς δὲν φρονεῖτε, κύριε Ὑπουργὲ, ὅτι εἶναι περιωρισμένη ἡ θέσις ὑπασπιστοῦ καὶ τοῦ διευθυντοῦ τῶν γραφείων;

§269Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Σᾶς εἶπον ὅτι ἔχετε ἀριθμὸν ἐδῶ. Αὐτὸν τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀξιωματικῶν εὗρον.

§270ΣΠ. Ι. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Τίνα ἀριθμόν; Ἐλαττοῦται κατὰ ἕνα ἀντιμοίραρχον ἢ μοίραρχον, ὅστις θὰ ἦναι ὑπασπιστὴς τῶν γραφείων.

§271Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι κατὰ τὸ ἄρθρον 40, τὸ ὁποῖον πραγματεύεται περὶ τῆς χωροφυλακῆς, ὁρίζεται σαφῶς, ὅτι ναὶ μὲν δυνάμει Διαταγμάτων κανονισθήσονται τὰ διάφορα καθήκοντα καὶ λοιπὰ τῆς χωροφυλακῆς, ἀλλὰ περιορίζεται ὡρισμένως ὁ ἀριθμὸς τῶν Μοιραρχιῶν. Δὲν δύναται δυνάμει Β. Διατάγματος νὰ αὐξηθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν Μοιραρχιῶν, ἤτοι 16 θὰ ἦναι αἱ Μοιραρχίαι.

§272Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἠμπορεῖ νὰ γείνωσι καὶ 10.

§273Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἔλασσον ναὶ, πλέον ὅμως ὄχι.

§274Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ὄχι πλέον· ἔλαττον.

§275Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει λοιπὸν, ἐπειδὴ ἡμεῖς ἔχομεν 26 νομοὺς, τοὺς 10 νομοὺς τοὺς θεωροῦμεν ὡς μὴ ὑπάρχοντας· διότι, ἐὰν θελήσητε νὰ παραδεχθῆτε, ὅτι εἰς ἕκαστον νομὸν πρέπει νὰ ἑδρεύῃ πάντοτε Μοιραρχία, διὰ τοῦ νόμου διαγράφοντες τὰς Μοιραρχίας, νομίζω ὅτι δὲν ἔχομεν πλέον διοίκησιν νομῶν. Ἢ πρέπει νὰ μεταβάλωμεν τὸ διοικητικὸν σύστημα, καὶ νὰ ἑνώσωμεν τοὺς δύο νομοὺς ὑπὸ τὴν διοίκησιν μιᾶς Μοιραρχίας, ἢ πρέπει νὰ ἐλαττώσωμεν τοὺς νομοὺς καὶ νὰ τοὺς ἐπαναφέρωμεν εἰς τὸ πρώην σύστημα, ἤτοι νὰ ἔχωμεν 16 νομοὺς, ἢ τοὐλάχιστον νὰ γείνῃ μνεία εἰς τὸ ἄρθρον, ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῶν Μοιραρχιῶν δύναται νὰ αὐξηθῇ μέχρι τῶν 26, ἀναλόγως τῶν ἀναγκῶν τῆς ὑπηρεσίας.

§276Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Σᾶς εἶπον, ὅτι δὲν θὰ σχετίζωνται μὲ τὴν διοικητικὴν διαίρεσιν.

§277Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἀλλὰ δυνάμει τοῦ νόμου δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ αὐξηθῶσι.

§278Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἕπεται ὅμως, ὅτι, ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχει Μοιραρχία εἰς ἕνα νομόν, πρέπει νὰ καταργήσητε τὸν νομόν· διότι εἶναι δυνατὸν λόγοι δημοσίας ἀσφαλείας νὰ ὑπαγορεύωσιν, ὥστε εἰς ἕνα νομόν νὰ ἔχητε Μοιραρχίαν, καὶ εἰς ἄλλον νὰ μὴ ἔχητε. Δύναται ἡ κατάστασις τῆς δημοσίας ἀσφαλείας νὰ ἐπιτρέψῃ, ὅπως δύο νομοὶ ὑποβληθῶσιν εἰς μίαν Μοιραρχίαν. Δὲν ἠκούσθη ποτέ, ὅτι, ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχει Μοιραρχία, πρέπει νὰ καταργηθῇ ὁ νομός.

§279Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Τὴν γνώμην μου ἐκφέρω. Νομίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι τὸ σῶμα τῆς χωροφυλακῆς εἶναι ἐντελῶς ἀνεξάρτητον ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ στρατεύματος. Ἐὰν θέλητε νὰ καταστήσητε τὴν χωροφυλακὴν μεταβατικὸν σῶμα, τότε νὰ προσκολλήσητε τὴν χωροφυλακήν, νὰ τὴν συγχωνεύσητε εἰς τὰ ἄλλα σώματα, καὶ ὅταν παρίσταται ἀνάγκη νὰ φέρητε ἀξιωματικοὺς τῆς χωροφυλακῆς, νὰ τοὺς ἀποσπᾶτε.

§280Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ποῖος σᾶς εἶπε τοῦτο;

§281Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Διότι δὲν βλέπω ἄλλον λόγον. Ὅταν δυνάμει Διατάγματος καὶ κανονισμοῦ ἡ χωροφυλακὴ διατεθῇ κατὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας, εἶναι προτιμότερον νὰ ἔχωμεν τοὺς χωροφύλακας συγκεντρωμένους εἰς ἓν καὶ τὸ αὐτὸ σημεῖον, διὰ νὰ τοὺς διαθέτωμεν, ὅπως θέλομεν, καὶ οὐχὶ νὰ τοὺς ἔχωμεν εἰς 16 Μοιραρχίας. Ὑποθέτω λοιπόν, ὅτι πρέπει περὶ χωροφυλακῆς νὰ σκεφθῶμεν σοβαρώτερον, διότι ἡ χωροφυλακὴ θὰ χρησιμεύσῃ πρῶτον ὡς βάσις τῆς ἀστυνομίας τοῦ Κράτους καὶ ὡς βάσις τῆς δημοσίας ἀσφαλείας· ἐὰν δὲ δὲν παραδεχθῆτε, ὅτι πρέπει νὰ εὕρωμεν τὴν βάσιν τῆς ἀσφαλείας τοῦ Κράτους, εἶναι περιττὸν νὰ σκεπτώμεθα περὶ στρατεύματος. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη μου, καὶ συνεπῶς τὴν χωροφυλακὴν πρέπει νὰ τὴν ἀπαλλάξητε ἐντελῶς τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, καὶ νὰ σκεφθῆτε νὰ ὑποβάλητε ἴδιον νόμον περὶ χωροφυλακῆς.

§282Ι. ΖΩΓΡΑΦΟΣ. Κατὰ τὸν ἀστυνομικὸν νόμον, καὶ αἱ ἀστυνομίαι τῆς δευτέρας κατηγορίας ὑπάγονται εἰς τὰς διαταγὰς τῶν Μοιραρχιῶν. Καταργουμένων δώδεκα Μοιραρχιῶν, τί θὰ γείνωσιν αἱ ἀστυνομίαι ἐπὶ τέλους;

§283Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Θὰ ὑπάγωνται εἰς τὰς διαταγὰς τῶν Ὑπομοιραρχιῶν.

§284Ι. ΖΩΓΡΑΦΟΣ. Δὲν ὑφίστανται.

§285ΣΠ. Ι. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν ὑπάρχουσι.

§286Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Ὑπάρχουσιν εἰς τὸν νόμον. Λέγει τὸ νομοσχέδιον: «καὶ ἕδραι τῶν ἐν ἀνάγκῃ σχηματιζομένων Ὑπομοιραρχιῶν». Σχηματίζει λοιπὸν ὅταν παρουσιασθῇ ἀνάγκη.

§287Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Νομίζω ὅτι καινοτομοῦμεν καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν συγκρότησιν τοῦ σώματος τῆς χωροφυλακῆς. Ὀργανισμὸς τοῦ στρατοῦ σημαίνει ταξινόμησις ἑκάστου σώματος, ὅπως κατασταθῇ ἱκανὸν νὰ ἐπαρκέσῃ εἰς τὰς ἀνάγκας τοῦ προορισμοῦ του. Ἠρχίσαμεν ἀπὸ τὸ πεζικόν, καὶ εἴπομεν, ὅτι τὸ πεζικὸν ἀποτελεῖται ἀπὸ τόσα συντάγματα, τόσα τάγματα, τόσους λόγους καὶ τὰ λοιπὰ, καὶ οὕτω πράττοντες δι’ ὅλα τὰ σώματα ἐφθάσαμεν μέχρι τῆς χωροφυλακῆς· καὶ ἐν ᾧ πάντες οἱ μέχρι τοῦδε νόμοι περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ ὥρισαν τὰ στελέχη τῶν διαφόρων μονάδων τῆς χωροφυλακῆς, ἤδη εὑρισκόμεθα πρὸ ἑνὸς καταλόγου τῶν ἀξιωματικῶν καὶ ὑπαξιωματικῶν, τῶν ἀποτελεσόντων τὸ σῶμα τῆς χωροφυλακῆς. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἀποτελεῖ ὀργανισμόν. Τοῦτο ἀποτελεῖ ἀριθμὸν τοῦ σώματος, ὅτι τουτέστι τὸ σῶμα τῆς χωροφυλακῆς δὲν δύναται νὰ ἔχῃ πλείονας τῶν ἐν τῷ καταλόγῳ τούτῳ ὁριζομένων ἀξιωματικῶν. Ἀλλὰ ποῖος ὁ ὀργανισμὸς τῆς χωροφυλακῆς; Οὐδεὶς γνωρίζει· θὰ ἦναι τάχα κατὰ συντάγματα, κατὰ τάγματα, κατὰ λόχους; θὰ ἔχῃ Ἀρχηγεῖον; καὶ ποία ἡ συγκρότησις αὐτοῦ; Οὐδαμοῦ ὅμως ἀναφαίνεται ἡ ὕπαρξις τῶν Μοιραρχιῶν, ὑπομοιραρχιῶν, ἐνωμοτιῶν, καὶ τὰ παρόμοια.

§288Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Γίνεται λόγος.

§289Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Παρακαλῶ. Δὲν γίνεται λόγος περὶ τῆς ἀμέσου μονάδος τῆς μετὰ τὸ Ἀρχηγεῖον, διότι βλέπομεν μόνον πλὴν τοῦ συνταγματάρχου, ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς, τρεῖς ἀντισυνταγματάρχας.

§290Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Γίνεται, κύριε Πρόεδρε, ἡ συζήτησις χωρὶς νὰ ἀναγνωσθῇ τὸ σχετικὸν ἄρθρον. Πρέπει πρῶτον νὰ ἀναγνωσθῇ τὸ ἄρθρον, διὰ νὰ γείνῃ ἡ συζήτησις.

§291Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀνεγνώσθη.

§292Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Λοιπὸν ἡ δευτέρα μονὰς μετὰ τὸ Ἀρχηγεῖον εἶναι ἡ Μοιραρχία, ἀλλὰ δὲν βλέπω αὐτήν. Λέγετε ὅτι αἱ Μοιραρχίαι δὲν θὰ ὑπερβαίνωσι τὰς 16, ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἀποτελεῖ ἀριθμόν. Πιθανὸν νὰ ἦναι δύο, τρεῖς ἢ πλειότεραι. Αἱ ὑπομοιραρχίαι οὐδαμοῦ καὶ αὗται ἀναφαίνονται. Ἀληθῶς ὑπάρχει ἡ σύνθεσις τῆς ἐνωμοτίας, ἀλλὰ πόσαι εἶναι αὗται, δὲν λέγετε. Συνεπῶς δὲν γνωρίζομεν ποῖος εἶναι ὁ ἀριθμὸς τῆς χωροφυλακῆς.

§293Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ἡ διάταξις, ὡς σᾶς εἶπον προηγουμένως, δίδει τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀξιωματικῶν, ὑπαξιωματικῶν καὶ ὁπλιτῶν. Τώρα ὑπάρχει διάταξις, καθ’ ἥν (ἀναγινώσκει) «εἰς τοὺς ἀνωτέρω ὁριζομένους ἀξιωματικοὺς δὲν συμπεριλαμβάνονται οἱ κατὰ τὸν πίνακα Αʹ ἀξιωματικοὶ τοῦ τμήματος τῆς χωροφυλακῆς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν. Διὰ Β. Διαταγμάτων θέλουσιν ὁρισθῆ ἡ σύνθεσις τοῦ Ἀρχηγείου τῆς Χωροφυλακῆς, ἡ κατὰ τὰς ἀνάγκας σύνθεσις τῶν Μοιραρχιῶν, ὧν ὁ ἀριθμὸς ὁρίζεται κατὰ τὸ ἀνώτατον ὅριον εἰς 16, αἱ ἕδραι καὶ αἱ περιφέρειαι αὐτῶν, ὁ ἀριθμὸς καὶ αἱ ἕδραι τῶν ἐν ἀνάγκῃ σχηματιζομένων ὑπομοιραρχιῶν, αἱ ἐκτὸς τοῦ σώματος θέσεις, εἰς ἃς ἐπιτρέπεται ἀπόσπασις ἀξιωματικῶν τῆς χωροφυλακῆς ἐκ τοῦ ὡς ἀνωτέρου ὁριζομένου βαθμοῦ αὐτῶν, ὡς καὶ τὰ τῶν ἐπιθεωρήσεων τοῦ σώματος.» Ἰδοὺ λοιπόν, ὅτι διὰ Β. Διατάγματος θὰ γείνῃ ἡ διαίρεσις.

§294Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ἀκριβῶς αὐτὸ θέλω νὰ εἴπω, ὅτι τὸ σῶμα τῆς χωροφυλακῆς ἐφεξῆς καταρτίζεται διὰ Β. Διαταγμάτων, ἐνῷ τὰ ἄλλα σώματα καταρτίζονται ἐπὶ τῇ βάσει νόμων. Χαίρω πολύ, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν σαφέστερον ἐμοῦ ἴσως διετύπωσε τὴν ἰδέαν τοῦ νομοσχεδίου. Καὶ τὸ Διάταγμα τὸ νομοτελεστικὸν θεωρεῖται ἱκανὸν νὰ ὁρίσῃ τὴν δύναμιν καὶ τὸν ἀριθμὸν τῆς πεζῆς καὶ τῆς ἐφίππου χωροφυλακῆς. Κατὰ συνέπειαν ἀφίνεται ἡ σύνθεσις καὶ συγκρότησις τοῦ σώματος τῆς χωροφυλακῆς νὰ κανονισθῇ διὰ Β. Διαταγμάτων.

§295Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἐγὼ δὲν θὰ ἐξετάσω τὸ ζήτημα ὑπὸ ἔποψιν συγκρούσεως τοῦ νόμου περὶ Γενικῆς Διοικήσεως καὶ τοῦ ὀργανισμοῦ τῆς χωροφυλακῆς. Ἐγὼ θὰ ἐξετάσω αὐτὸ ὑπὸ ἄλλην ἔποψιν καὶ συντομώτατα. Ὑπῆρξεν ἐποχὴ, καθ’ ἣν ἐπεκράτει ἡ γνώμη, ὅτι θὰ καταρτίσωμεν χωροφυλακὴν μόνιμον καὶ ἐλάχιστον στρατόν. Ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἰδέας τῆς τότε προσῆλθον εἰς τὴν χωροφυλακὴν ἑκατοντάδες νομικῶν, ἐξ ὧν ἄλλοι σήμερον ἔχουσι τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπομοιράρχου καὶ ἄλλοι εἶναι ὑπαξιωματικοί. Σήμερον διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμοῦ θάπτομεν αὐτοὺς, ἐνῷ ἠδύνατο ἡ Κυβέρνησις νὰ οἰκονομήσῃ 700 δραχμὰς κατὰ μῆνα, ἀποκόπτουσα τὸν νομικὸν σύμβουλον τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος μελετᾷ 5 ὑποθέσεις κατ’ ἔτος.

§296Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Μὲ συγχωρεῖτε. Εἰς ἕνα μόνον μῆνα ἔχει 15 ὑποθέσεις.

§297Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Τότε θὰ γείνω καὶ ἐγὼ νομικὸς σύμβουλος (ἱλαρότης).

§298Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Καλὰ θὰ κάμητε, ἀφοῦ σπουδάσητε ὅμως πρῶτον.

§299Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Δὲν ἔχω ἀνάγκην νὰ σπουδάσω.

§300Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐγὼ σᾶς γνωρίζω ὡς στρατιωτικὸν καὶ οὐχὶ ὡς νομικόν.

§301Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Τὸ ἴδιον ἐπάθετε καὶ μὲ τὸν κ. Καρπετόπουλον. Λοιπὸν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ἐπειδὴ τὸ ζήτημα εἶναι οἰκονομικὸν, πρέπει νὰ συνδυάσῃ τὰ πράγματα. Χθὲς ἐλυπήθην, σᾶς βεβαιῶ, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν κατήργησε τὰς θέσεις τῶν δύο κλητήρων τοῦ Ὑπουργείου του. Αὐτὸ εἶναι ζήτημα προσωπικὸν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἀλλ’ ἐγὼ θὰ προετίμων νὰ καταργηθῶσι θέσεις ὑπαλλήλων, οἵτινες ἔχουσι μεγάλους μισθούς.

§302Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Εἶπον ὅτι θὰ καταργήσω τὰς θέσεις τῶν κλητήρων, ἐὰν δὲν ὑπάρχωσιν ἐν τῷ ὀργανισμῷ.

§303Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Σᾶς θαυμάζω διὰ τὴν ἐλαστικότητα τὴν διπλωματικὴν, τὴν ὁποίαν ἔχετε!

§304Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Βεβαίως, ἐὰν ψηφισθῇ ὁ ὀργανισμὸς, μὴ προβλέπων κλητῆρας, θὰ τοὺς παύσω.

§305Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Εἶσθε σύμφωνοι.

§306Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἡ διαφορὰ εἶναι, ὅτι οὔτε μὲ τὴν δεξιὰν πτέρυγα συμφωνεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν οὔτε μὲ τὴν ἀριστεράν. Ἕπεται μὲ τοῦτο, ὅτι τὰς μεγάλας θέσεις τὰς καρποῦται ἢ μετὰ τοῦ συμμάχου του κ. Λεβίδου ἢ μετὰ τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου.

§307Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Βεβαίως συμφωνῶ πληρέστατα μετὰ τῶν κ. συναδέλφων μου· διότι, ἐὰν δὲν συνεφώνουν, δὲν θὰ ἤμην Ὑπουργός.

§308Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Παλαιὸν σύστημα. Ὅπως δήποτε ἔχομεν 300 δικηγόρους εἰς τὴν χωροφυλακήν. Ἐὰν θέλητε νὰ τοὺς λάβητε ὑπ’ ὄψιν, λάβετέ τους· ἄλλως ἐγκαταλείψατέ τους.

§309Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Δαμηλάτη περὶ τοῦ ὑπασπιστοῦ τοῦ Ἀρχηγείου, καὶ ἐγὼ, μολονότι δὲν εἶμαι εἰδικὸς περὶ τὰ στρατιωτικὰ, φρονῶ ὅτι ἡ τροπολογία εἶναι λίαν δεδικαιολογημένη. Καὶ τὸ θάρρος τοῦ νὰ εἴπω, ὅτι πρόκειται περὶ δικαίας τροπολογίας, καίτοι δὲν εἶμαι εἰδικὸς, μοὶ τὸ δίδει ἡ γνώμη, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν πολλάκις ἐξέφρασε περὶ τοῦ ἑαυτοῦ του, ὅτι δὲν συνήθισε νὰ σταθμίζῃ μὲ δύο μέτρα καὶ σταθμά. Καὶ ἐπειδὴ ἐγὼ γνωρίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν δικάζει δικαιότατα, μὲ τὴν ζυγαριὰν τῶν ἀρχαγγέλων Μιχαὴλ καὶ Γαβριὴλ, δι’ αὐτὸ προστρέχω εἰς τὴν δικαιοσύνην του.

§310Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐγὼ, ὡς Ὑπουργὸς, ἔχω ὑπασπιστήν;

§311Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Μέχρι τοῦδε ἐψηφίσαμεν διάφορα ἄρθρα ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, δι’ ὧν εἰς τὸ σῶμα τοῦ πυροβολικοῦ, ὡς καὶ εἰς τὸ σῶμα τοῦ μηχανικοῦ, ὁρίζομεν ὑπασπιστὴν τοῦ Ἀρχηγείου προερχόμενον ἐκ τοῦ αὐτοῦ σώματος. Διατὶ νὰ μὴ ὁρίσωμεν καὶ ὑπασπιστὴν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς Χωροφυλακῆς, ἥτις προσφέρει μεγάλας ὑπηρεσίας εἰς τὴν πατρίδα, ὑπασπιστὴν προερχόμενον ἐκ τοῦ σώματος τῆς χωροφυλακῆς;

§312Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Φιλονεικεῖτε ὅτι δέον ὁ ὑπασπιστὴς νὰ λαμβάνηται ἐκ τοῦ σώματος αὐτοῦ;

§313Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Νὰ μὴ λαμβάνηται δι’ ἀποσπάσεως.

§314Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ὑπάρχουσι τρεῖς ἀξιωματικοὶ δι’ ἀποσπάσεως. Ἐκ τῶν τριῶν ἀξιωματικῶν.

§315ΣΠ. Ι. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία, κύριε Πρόεδρε. Ἐνῷ τὸ θέμα εἶναι τόσον σοβαρὸν, τὰ ἑδώλια εἶναι κενά.

§316ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θ’ ἀναγνωσθῇ ὁ κατάλογος. (Ἀναγνωσθέντος τοῦ καταλόγου, ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τῶν βουλευτῶν Α. Ζέρβα καὶ Γ. Ραδινοῦ, καὶ τῆς Βουλῆς μὴ εὑρεθείσης ἐν ἀπαρτίᾳ, λύεται ἡ συνεδρίασις, ὥρᾳ 10 καὶ 30′ μ. μ.)