1904.05.13

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 7

τῆς 13 Μαΐου 1904.

(Πέμπτη).

(Προεδρεύοντος τοῦ Προέδρου κ. Ν. Χατζίσκου).

(Γενομένης ἀπαρτίας ὥρᾳ 6 μ. μ. ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως, καὶ μετά τινας παρατηρήσεις τοῦ κ. Θ. Π. Δηλιγιάννη διορθωθέντα ἐπικυροῦνται).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολλοὶ τῶν ἐν ταῖς φυλακαῖς Παλαμηδίου κρατουμένων δι’ ἀναφορᾶς των παρακαλοῦσι τὴν Βουλὴν νὰ συστήσῃ εἰς τὴν ἁρμοδίαν ἀρχὴν, ἵνα χορηγήσῃ αὐτοῖς ἐνδύματα, ὧν στεροῦνται. Διάφοροι κάτοικοι τοῦ δήμου Ἄσσου τῆς ἐπαρχίας Κεφαλληνίας δι’ ἀναφορᾶς των πρὸς τὴν Βουλὴν παραπονοῦνται κατὰ τοῦ ἐκεῖ εἰσπράκτορος διὰ διαφόρους παραβάσεις αὐτοῦ. Οἱ ἐν Ἀθήναις ἁμαξηλάται παραπονοῦνται κατὰ τῆς Ἑταιρείας τῶν τροχιοδρόμων, ὡς μὴ ἐκπληρούσης τοὺς ὅρους τῆς μεταξὺ αὐτῆς καὶ τοῦ Δημοσίου συμβάσεως τῆς 25 Ἀπριλίου 1900.

§2Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὰ ἀναφερόμενα ἐν τῇ ἀναφορᾷ τῶν ἐν Ἀθήναις ἁμαξηλατῶν εἰσιν ἀληθῆ, ἤθελον δὲ παρακαλέσει τὴν Κυβέρνησιν, καὶ ἰδίως τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, νὰ δώσῃ προσοχὴν εἰς τὴν ἀναφορὰν ταύτην, καὶ νὰ διατάξῃ ὅ,τι εἶναι ἀναγκαῖον, πρὸς ἀκριβῆ ἐκτέλεσιν τῶν ὑποχρεώσεων τῆς Ἑταιρείας τῶν τροχιοδρόμων. Νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐπεμβῇ.

§3Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχὴν αὑτοῦ ἐπὶ τῆς μεταξὺ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῆς Ἑταιρείας τῶν τροχιοδρόμων συναφθείσης συμβάσεως, τῆς ἀφορώσης εἰς τὴν ὁδὸν Πατησίων. Κατὰ τὴν σύμβασιν ταύτην ἡ Ἑταιρεία τῶν τροχιοδρόμων ἀνέλαβε τὴν ὑποχρέωσιν νὰ σμικρύνῃ τὴν ἔκτασιν τῶν πεζοδρομίων τῆς ὁδοῦ Πατησίων, νὰ ἐκτελέσῃ δὲ καὶ τὴν ἐμφύτευσιν δένδρων, ὅπως ἀποκτήσῃ τὸ δικαίωμα νὰ κατασκευάσῃ διπλῆν γραμμήν. Ἡ ἐν λόγῳ Ἑταιρεία κατεσκεύασε διπλῆν γραμμὴν, ἀλλὰ δὲν ἐξετέλεσε τὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἀνέλαβε διὰ τῆς συναφθείσης συμβάσεως. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κύριον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ περὶ τούτου νὰ λάβῃ φροντίδα τινά.

§4Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Νομίζω, ὅτι τὸ πλάτος ἑκατέρου τῶν πεζοδρομίων εὑρίσκεται πάντοτε ἔν τινι ἀναλογίᾳ πρὸς τὸ πλάτος τῶν ὁδῶν. Ἑπομένως ἡ εὔρυνσις τῶν πεζοδρομίων δὲν εἶναι πρᾶξις αὐθαίρετος.

§5Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγένετο περὶ τούτου σύμβασις μεταξὺ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῆς Ἑταιρείας τῶν τροχιοδρόμων. Δὲν γνωρίζω, ἂν ἐτηρήθησαν οἱ ὅροι τῆς συμβάσεως, τοὺς ὁποίους ἀνέφερε πρὸ ὀλίγου ὁ σεβαστὸς ἀρχηγὸς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Νομίζω, ὅτι τὸ πρᾶγμα εἶναι ἄξιον ἐξετάσεως ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, διότι ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω, ὅτι, ἐνῷ ἡ Ἑταιρεία τῶν τροχιοδρόμων ἀπέκτησε τὸ δικαίωμα καὶ τὸ εὐεργέτημα νὰ κατασκευάσῃ ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Πατησίων διπλῆν γραμμὴν, ἐν τούτοις δὲν ἐξετέλεσε τὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἀνέλαβε καὶ αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀρκετὰ σπουδαῖαι.

§6Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐπὶ τοῦ παρόντος δύναμαι νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλὴν, ὅτι ναὶ μὲν ὑπάρχουσιν ὑποχρεώσεις ἐκ μέρους τῆς Ἑταιρείας, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ ἐκτελεσθῶσιν, ἀλλ’ ἡ ἐκτέλεσις αὐτῶν ἀποβαίνει δύσκολος, διότι ἀποτέλεσμα τῆς ἐκτελέσεως αὐτῶν θὰ ᾖναι ἡ ἄρσις τῶν δένδρων, τῶν ὑπαρχόντων ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Πατησίων· ἑπομένως ἀπέναντι αὐτῆς τῆς δυσκολίας τὸ Ὑπουργεῖον ἐσταμάτησε τὰς ἐνεργείας του πρὸς ἐφαρμογὴν τοῦ ὅρου τοῦ περιεχομένου ἐν τῇ συμβάσει, τὸν ὁποῖον πολλάκις ἡ Ἑταιρεία ἐζήτησε νὰ ἐφαρμόσῃ. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος, ὁ ὁποῖος ἔπεισε τὸ Ὑπουργεῖον νὰ μὴ ἐπιμένῃ εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ὅρου τούτου.

§7Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Πότε συνωμολογήθη ἡ σύμβασις;

§8Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ σύμβασις συνωμολογήθη πρὸ τεσσάρων ἐτῶν· δὲν εἶναι ἡ παλαιὰ σύμβασις, εἶναι νεωτέρα.

§9Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφοῦ παρουσιάζεται ἡ δυσχέρεια αὕτη, τότε πρέπει νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὴν ἁπλῆν γραμμὴν, ὅπως καὶ πρὶν, διότι τὸ εὖρος τῆς ὁδοῦ Πατησίων δὲν ἐπιτρέπει νὰ διέρχωνται καὶ αἱ ἅμαξαι τοῦ τροχιοδρόμου καὶ αἱ ἄλλαι ἅμαξαι, συχναὶ δὲ εἶναι διὰ τοῦτο αἱ συμβαίνουσαι συγκρούσεις καὶ τὰ δυστυχήματα.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον Κοτυλαίων διὰ ψηφίσματός του παρακαλεῖ ν’ ἀνασυσταθῇ ἡ Ἐπισκοπὴ Καρυστίας. Ὁ κύριος Φλέσσας, βουλευτὴς Καλαμῶν, δι’ ἐγγράφου συστάσεώς του παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ μεριμνήσῃ, ὅπως ἐκ τῶν πόρων τοῦ κληροδοτήματος τοῦ μακαρίτου Δημάκη ἀνεγερθῇ νέον διδακτήριον ἐν Ἀλαγονίᾳ, ἀντὶ τοῦ πυρποληθέντος τοιούτου. Ὁ αὐτὸς κ. Βουλευτὴς παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ φροντίσῃ περὶ κατασκευῆς ὁδοῦ ἀπὸ Καλαμῶν δι’ Ἀλαγονίας εἰς Σπάρτην καὶ περὶ ἱδρύσεως τηλεγραφείου ἐν Ἀλαγονίᾳ.

§11Κ. ΦΛΕΣΣΑΣ. Οἱ δῆμοι Ἀλαγονίας καὶ Ἀμφείας εἶναι οἱ ὀρεινότεροι δῆμοι τῆς ἐπαρχίας Καλαμῶν, συνεισφέρουσιν ὅμως τόσα εἰς τὸ Δημόσιον, ὅσα δὲν συνεισφέρει ὁ πλουσιώτερος πεδινὸς δῆμος τῆς ἐπαρχίας, ἐν τούτοις αἱ κατὰ καιροὺς Κυβερνήσεις ἀπηξίωσαν νὰ στρέψουν πρὸς αὐτοὺς εὐνοϊκὸν βλέμμα, στεροῦνται δὲ ἀμφότεροι οἱ δῆμοι οὗτοι συγκοινωνίας, ἐλλείψει καὶ βατῶν ἔτι ὁδῶν. Ἄν κατεσκευάζετο ὁδὸς ἀπὸ Καλαμῶν δι’ Ἀλαγονίας εἰς Σπάρτην, ἅπαντα τὰ εἰσοδήματα τῶν δύο εὐφορωτάτων γειτόνων νομῶν θὰ μετεφέροντο εὐχερῶς ἀπὸ τοῦ ἑνὸς νομοῦ εἰς τὸν ἕτερον, καὶ ἡ συναλλαγὴ τριπλασιαζομένη θὰ παρεῖχε μεγάλα ὀφέλη εἴς τε τοὺς κατοίκους καὶ εἰς τὸ Δημόσιον. Ὁ δὲ ἱστορικὸς δῆμος Ἀμφείας στερεῖται καὶ ἐν καιρῷ θέρους συγκοινωνίας. Πρὸς τούτοις οἱ Ἀλαγόνιοι ἔχουσιν ἀπόλυτον ἀνάγκην τηλεγραφικῆς συγκοινωνίας χάριν τῶν συναλλαγῶν αὐτῶν πρὸς πλεῖστα μέρη τῆς Ἑλλάδος, καὶ ἰδίως πρὸς διαφόρους μεγαλοπόλεις αὐτῆς, ὅπου κατοικοῦσιν ἐν μεγάλῳ ἀριθμῷ συμπολῖται αὐτῶν, μεγάλως ὑποφέροντες καὶ ζημιούμενοι ἕνεκα τῆς ἐλλείψεως τοιαύτης συγκοινωνίας. Διὰ τῆς συστάσεως τηλεγραφείου ἐν Ἀλαγονίᾳ τὸ Δημόσιον οὐδόλως πρόκειται νὰ ζημιωθῇ, τοὐναντίον μάλιστα καὶ ὠφέλειαν θὰ ἔχῃ, διότι τὰ ἔσοδα αὐτοῦ θὰ ἦναι πολὺ μεγαλείτερα τῶν δαπανῶν τῆς συστάσεως καὶ συντηρήσεως τοῦ τηλεγραφείου. Παρακαλῶ ἑπομένως τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰς συστάσεις μου ταύτας καὶ μεριμνήσῃ ταχέως περὶ βελτιώσεως τῆς καταστάσεως τῶν δύο αὐτῶν ἀδικουμένων δήμων, οἵτινες διατελοῦσιν ἐν δικαίᾳ ἀγανακτήσει διὰ τὴν δεικνυομένην πρὸς αὐτοὺς ἀστοργίαν ἐκ μέρους τῆς Πολιτείας. Ἐν Ἀλαγονίᾳ ἱδρύθη ὑπὸ τοῦ μακαρίτου Δημάκη ἐκπαιδευτήριον, ἐν ᾧ ἐσπούδαζον οἱ ἐκ τοῦ δήμου τούτου νέοι, διέμενον δ’ ἐν αὐτῷ οἱ ἐκ τῶν μακρυνῶν χωρίων τοῦ δήμου μαθηταί. Ἡ συντήρησις τοῦ ἐκπαιδευτηρίου τούτου καὶ ἡ μισθοδοσία τῶν διδασκόντων ἀφέθη εἰς τὸ Δημόσιον, ὑπὲρ τοῦ ὁποίου ὁ μακαρίτης Δημάκης παρεχώρησε τὴν ἐν Ἀθήναις μεγάλην οἰκίαν, ἡ ὁποία σήμερον χρησιμεύει ὡς κατάστημα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης. Ἀλλὰ πρὸ διετίας τὸ ἐκπαιδευτήριον ἐκεῖνο ἐνεπρήσθη, οἱ δὲ μαθηταὶ τῶν μεμακρυσμένων χωρίων ἀναγκάζονται νὰ μεταβαίνωσιν εἰς τὸ σχολεῖον καὶ νὰ ἐπιστρέφωσιν εἰς τὰ χωρία των καθ’ ἑκάστην. Φρονῶ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὴν ὑποχρέωσιν, ὅπως ἐκ τοῦ κληροδοτήματος τοῦ μακαρίτου Δημάκη προβῇ εἰς τὴν ἀνέγερσιν νέου διδακτηρίου ἐν καταλλήλῳ μέρει τοῦ δήμου, καὶ παρακαλῶ νὰ λάβῃ ὑπὸ σπουδαίαν ἔποψιν τὴν σύστασίν μου ταύτην.

§12Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Καθὼς γνωρίζετε, κύριε Πρόεδρε, μεταξὺ τῶν μερῶν, ἅτινα ἔχουσι προσβληθῆ ὑπὸ φυλλοξήρας, εἶναι καὶ ἡ Αἴγυπτος, καὶ διὰ τοῦτο ἔχει ἐκδοθῆ Διάταγμα ῥητῶς ἀπαγορεῦον τὴν ἐκεῖθεν εἰσαγωγὴν δένδρων, φυτῶν καὶ ὀπωρῶν...

§13ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἡ Αἴγυπτος δὲν ἔχει ἀμπέλους.

§14Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Καὶ μόνον ἐπὶ τῶν ἀμπέλων παρουσιάζεται ἡ φυλλοξήρα;

§15ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Μάλιστα.

§16Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ὄχι μόνον ἐπὶ τῶν ἀμπέλων, διότι εἰς πᾶν φυτὸν δυνατὸν νὰ ἐνυπάρχῃ τὸ μικρόβιον τῆς φυλλοξήρας, καὶ διὰ τοῦτο ἀπαγορεύεται ἡ εἰσαγωγὴ παντὸς φυτοῦ, δένδρου ἢ ὀπωρῶν.

§17ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν ἔχετε δίκαιον. Ἡ φυλλοξήρα εἶναι παράσιτον μόνον τῆς ἀμπέλου. Ἐκ τῆς ἀμπέλου δυνατὸν νὰ μεταδίδηται ἡ φυλλοξήρα καὶ εἰς τὰ ἄλλα δένδρα καὶ φυτὰ, ἀλλ’ ἡ φυλλοξήρα τῶν δένδρων τούτων καὶ φυτῶν δὲν βλάπτει. Δὲν ἀπαγορεύεται δὲ ἡ εἰσαγωγὴ κλημάτων ἀμπέλου ἐξ Αἰγύπτου, διότι ἐκεῖ δὲν ὑπάρχουσιν ἄμπελοι.

§18Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Τέλος πάντων διὰ Διατάγματος ἔχει ὡρισμένως ἀπαγορευθῆ ἡ εἰσαγωγὴ καὶ δένδρων καὶ φυτῶν καὶ ὀπωρῶν. Διὰ τοῦτο φρονῶ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔπρεπε νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν της ἐπὶ τῶν προϊόντων, τῶν εἰσαγομένων ἐξ Αἰγύπτου. Καθ’ ἑκάστην, Κύριοι, ὅσοι ἐξ ἡμῶν λαμβάνομεν τὴν τύχην νὰ παρακαθήμεθα εἰς τραπέζας πλουσίων, τρώγομεν βανάνας προερχομένας ἐξ Αἰγύπτου· πρὸ δύο δὲ μηνῶν ἐπωλοῦντο ἐν τῇ ἀγορᾷ τῶν Ἀθηνῶν ἐλευθέρως τομάται νωπαὶ (χρυσόμηλα), προερχόμεναι ἐξ Ἀλεξανδρείας. Πῶς τὰ προϊόντα ταῦτα εἰσάγονται εἰς τὴν Ἑλλάδα; Ἐξήτασα καὶ ἐπληροφορήθην μετὰ θετικότητος, ὅτι ἐλλείπει ἡ ἀπαιτουμένη αὐστηρὰ ἐπιτήρησις εἰς τὰ ἀτμόπλοια, τὰ ὁποῖα ἔρχονται ἐξ Ἀλεξανδρείας. Ὑπάρχουσι μάλιστά τινες, οἱ ὁποῖοι διατείνονται, ὅτι, ἐπειδὴ ἡ σταφὶς πολὺ συχνὰ μᾶς ἀπασχολεῖ ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, καὶ καταναλίσκονται συνεδριάσεις ὁλόκληροι μὲ τὸ σταφιδικὸν ζήτημα, καλὸν θὰ ἦτο νὰ ἔλθῃ ἡ φυλλοξήρα, ἵνα σώσῃ καὶ ἡμᾶς ἀπὸ τὰς ἐνοχλήσεις ταύτας, καὶ ἑπομένως ὅτι λόγος τῆς τοιαύτης ἐλλείψεως αὐστηρᾶς ἐπιτηρήσεως τῶν ἐξ Αἰγύπτου ἀτμοπλοίων εἶναι αὐτός. Τοῦτο ἐγὼ δὲν παραδέχομαι, διότι γνωρίζω τὴν φιλοπατρίαν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Εἶναι ὅμως ἀληθὲς, ὅτι ὁ κίνδυνος εἶναι μέγας καὶ ἄμεσος, καὶ ἐὰν ἔλθῃ ἡ φυλλοξήρα εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὄχι μόνον ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι ἔχομεν σταφίδας, θ’ ἀποθάνωμεν, κυριολεκτικῶς, ἐκ πείνης, ἀλλὰ καὶ τὸ Κράτος θὰ πτωχεύσῃ. Ἐπειδὴ λοιπὸν πρόκειται περὶ συμφερόντων ἐθνικῶν, παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ διατάξῃ νὰ ληφθῶσι σοβαρὰ καὶ αὐστηρότατα μέτρα, ἵνα μὴ εἰσάγωνται ἐλευθέρως βανάναι καὶ τομάται εἰς τὴν ἀγορὰν καὶ τὰς οἰκίας τῶν πλουσίων.

§19ΛΟΥΚΑΣ ΜΠΕΛΛΟΣ. Ἐπειδὴ ἔζησα πολὺν καιρὸν ἐν Αἰγύπτῳ, θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας νὰ ἔχω τὴν ἀπαίτησιν, ὅτι γνωρίζω τὸ ζήτημα καλλίτερον ἀπὸ αὐτόν. Λοιπὸν διαβεβαιῶ καὶ τὸν ἀξιότιμον προλαλήσαντα καὶ τὴν Βουλὴν σύμπασαν, ὅτι ἐν Αἰγύπτῳ φυλλοξήρα δὲν ὑπάρχει, εἶναι δὲ ἀδύνατον νὰ ἀναπτυχθῇ, διότι τὸ ἀντιφάρμακον τῆς φυλλοξήρας εἶναι τὸ ὕδωρ, ὁ κατακλυσμός. Ὁσάκις κατακλύζονται αἱ πεδιάδες, καὶ ἂν ὑπάρχῃ φυλλοξήρα, τὸ ὁποῖον οὐδέποτε συνέβη, καταστρέφεται. Λοιπὸν ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἀντὶ, ὡς πράττει, νὰ στερῇ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν τῶν προϊόντων τῆς Αἰγύπτου, τὰ ὁποῖα οὐδένα κίνδυνον ἐγκλείουσι, — διότι, ἐπαναλαμβάνω, ἡ φυλλοξήρα εἶναι ἄγνωστος ἐν Αἰγύπτῳ καὶ εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀναπτυχθῇ, — πρέπει νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐλευθέραν εἰσαγωγὴν τῶν προϊόντων τούτων. Αὔριον ἔρχεται ἀτμόπλοιον ἐξ Αἰγύπτου· ἐγὼ θὰ καταβῶ νὰ φάγω βανάνας ἐντὸς τοῦ ἀτμοπλοίου, ὡς πράττω πάντοτε. Βεβαιῶ δὲ τὸν ἀξιότιμον προλαλήσαντα, ὅτι δὲν γίνεται ἐξαγωγὴ τῶν προϊόντων τούτων ἐκ τῶν ἀτμοπλοίων, διότι αὐστηροτάτη ἐπιτήρησις ἀσκεῖται ἐν τῷ τελωνείῳ Πειραιῶς πρὸς ἀπαγόρευσιν τῆς ἐξαγωγῆς, καὶ ὁλόκληρα φορτία τῶν προϊόντων τούτων, τὰ ὁποῖα ἐπιχειροῦσι νὰ ἐξαγάγωσι λάθρᾳ, ῥίπτονται εἰς τὴν θάλασσαν. Νομίζω λοιπόν, ὅτι πρέπει νὰ ἀφεθῇ ἐλευθέρα ἡ εἰσαγωγὴ τῶν προϊόντων τούτων.

§20Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Δὲν ἀμφισβητῶ εἰς τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον καὶ φίλον μου ἐκ Θηβῶν, ὅτι εἶναι εἰδικώτερος ἐμοῦ, προκειμένου περὶ τοῦ ζητήματος τῆς φυλλοξήρας, ἡ ὁποία, ὡς μᾶς εἶπε, θεραπεύεται διὰ τοῦ κατακλυσμοῦ· καὶ εἶναι εἰδικώτερος ἐμοῦ, προκειμένου περὶ κατακλυσμοῦ, ἀφοῦ πλησίον τῆς ἐπαρχίας αὐτοῦ ὑπάρχει ἡ Κωπαΐς, περὶ τοῦ κατακλυσμοῦ τῆς ὁποίας διὰ κατακλυσμιαίας ὁμιλίας πρὸ ἡμερῶν τινων ἐπὶ ὥραν μᾶς ὡμίλει. Βεβαίως λοιπόν, προκειμένου περὶ ἐργασίας κατακλυσμοῦ, εἶναι εἰδικώτερος ἐμοῦ. Ἐγὼ ὅμως γνωρίζω, ὅτι ὑπάρχουσι σήμερον ἐν Ἀθήναις βανάναι καὶ τομάται, καίτοι ἀπαγορεύεται διὰ νόμου ῥητῶς ἡ εἰσαγωγὴ τῶν τοιούτων εἰδῶν. Διὰ ποίαν αἰτίαν, διὰ ποίαν ἀφορμὴν ἀπαγορεύεται ἡ εἰσαγωγὴ τῶν εἰδῶν τούτων; Βεβαίως θὰ ὑπῆρχεν ἀφορμή, ἵνα ἀπαγορευθῇ ἡ εἰσαγωγὴ αὐτῶν, καὶ βεβαίως ὁ νομοθέτης, ὁ νομοθετήσας τὴν ἀπαγόρευσιν, θὰ εἶχεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ὑπάρχει κίνδυνος ἐκ τῆς εἰσαγωγῆς αὐτῶν.

§21Λ. ΜΠΕΛΛΟΣ. Εἶναι ἐσφαλμέναι αἱ πληροφορίαι, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐβασίσθη ὁ νομοθέτης.

§22Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ἐὰν ἦναι ἐσφαλμέναι αἱ πληροφορίαι, ὧν ἕνεκα ἀπηγορεύθη ἡ εἰσαγωγὴ, τότε ἂς καταργήσῃ τὸ Διάταγμα ὁ Ὑπουργός. Ἀλλὰ δὲν εἶναι ἐσφαλμέναι αἱ πληροφορίαι. Ὑπάρχει κίνδυνος, καὶ κίνδυνος ἄμεσος, καὶ διὰ τὸν φόβον τοῦ κινδύνου τῆς μεταδόσεως καὶ ἐνταῦθα τῆς φυλλοξήρας ἔφερα τὸν λόγον, καὶ παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον κύριον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἐξετάσῃ περὶ τοῦ πράγματος καὶ νὰ φροντίσῃ, ὅπως δι’ αὐστηροτάτης ἐπιτηρήσεως προληφθῇ ὁ κίνδυνος, διότι ὁ κίνδυνος εἶναι μέγας.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Καλούτσης ἔχει τὸν λόγον.

§24Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Θεωρῶ, κύριε Πρόεδρε, καθῆκον καὶ ὑποχρέωσίν μου νὰ ἐπιστήσω σπουδαίως τὴν προσοχὴν τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργοῦ ἐπὶ καταχρήσεως σοβαρᾶς, ἡ ὁποία γίνεται ἐν κλάδῳ τινὶ τῆς ὑπηρεσίας, ἣν διοικεῖ. Δὲν ἔχω ἀμφιβολίαν, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος παρακολουθεῖ καὶ ἐπίσταται πάντας τοὺς κλάδους τῆς ὑπηρεσίας, ἣν διευθύνει, δὲν γνωρίζει τίποτε περὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης, ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐγὼ ἔχω θετικὰς πληροφορίας, εἶμαι ὑποχρεωμένος, θεωρῶ καθῆκον, καὶ ὡς Βουλευτὴς καὶ ὡς πολίτης, νὰ καταγγείλω τὴν πρᾶξιν ταύτην. Πρό τινος χρόνου εἶχον μεταβῆ εἰς παράλιον τινα πόλιν, καὶ ἐν συναναστροφῇ μετὰ φιλικῶν μου προσώπων ἐλέχθη, ὅτι σπουδαῖαι καταχρήσεις γίνονται εἰς τὸ τελωνεῖον τῆς πόλεως ἐκείνης — παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ μὴ ἐπιζητήσῃ τὴν πόλιν, — σπουδαῖαι καταχρήσεις, κατάδηλοι γινόμεναι ἐκ τῶν δαπανῶν, εἰς τὰς ὁποίας ὑποβάλλεται κυρίως ὁ τελώνης, ὁ ὁποῖος, ἐνῷ λαμβάνει μισθὸν δραχμῶν 240 κατὰ μῆνα, δαπανᾷ περὶ τὰς 1500. Ἐκ περιεργείας καὶ ἐνδιαφέροντος ἠρώτησα, κατὰ τίνα τρόπον γίνεται ἡ κατάχρησις. Μοὶ εἶπον λοιπόν, ὅτι ἔμποροί τινες ἐξ Ἀθηνῶν δὲν τελωνίζουσιν οὔτε εἰσάγουσι τὰ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ προμηθευόμενα ἐμπορεύματά των διὰ τοῦ τελωνείου Πειραιῶς, ὅπου ἴσως ὁ ἔλεγχος εἶναι αὐστηρότερος, ἀλλ’ ἐκλέγουσιν ἄλλα τελωνεῖα, διὰ τῶν ὁποίων δύνανται ἴσως εἴτε λαθρεμπορικῶς νὰ ἐξαγάγωσιν, εἴτε κατορθοῦσι νὰ ὑπαχθῶσι τὰ διάφορα ἐμπορεύματα εἰς ἄλλας κλάσεις, φορολογουμένας ἐλαφρότερον, καὶ τὰ ἐξάγουσι διὰ τῶν τελωνείων ἐκείνων· καὶ τὰ μὲν πολυτελῆ, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουσι μέγαν ὄγκον, ἀποστέλλουσι διὰ ταχυδρομικῶν δεμάτων, ἵνα οὕτως ἀποφεύγωσι τὸν φόρον τὸν δημοτικόν, ὁ ὁποῖος ἐπιβάλλεται ἐπὶ τῶν ἐν τῷ δήμῳ εἰσαγομένων πρὸς κατανάλωσιν ἐμπορευμάτων, καὶ τὸν ὁποῖον φόρον αὐτοὶ μὲν ἀποφεύγουσιν, ἡ κατανάλωσις ὅμως πάντως τὸν πληρώνει, διότι τὸν φόρον τοῦτον ὑπολογίζουν οἱ ἔμποροι. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ τούτου. Ὑπάρχουσι καὶ ἐμπορεύματα, τὰ ὁποῖα μετακομίζονται εἴτε διὰ θαλάσσης, εἴτε διὰ ξηρᾶς, ἀναλόγως τῶν εὐκολιῶν των. Τὸ θέμα νομίζω ὅτι εἶναι ἄξιον μεγίστης προσοχῆς· ἔχω δὲ τὴν γνώμην, ὅτι διὰ συνεννοήσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν εἶναι δυνατὸν νὰ κανονισθῶσι καὶ τὰ κατὰ τὰ δέματα τὰ ταχυδρομικά, ὥστε καὶ αὐτὰ νὰ ὑπάγωνται εἰς τὸ δημοτικὸν δασμολόγιον, διότι οὕτω καὶ τὰ οἰκονομικὰ τῶν δήμων θὰ ἐνισχυθῶσι καὶ ἰσότης θὰ ὑπάρχῃ μεταξὺ τῶν ἐμπόρων, διότι οἱ ἔμποροι, οἱ μὴ εἰσάγοντες τὰ ἐμπορεύματά των διὰ ταχυδρομικῶν δεμάτων, δὲν θὰ ζημιῶνται. Διατὶ νὰ πληρώνωσιν οἱ μὴ εἰσάγοντες διὰ ταχυδρομικῶν δεμάτων τὰ ἐμπορεύματά των δημοτικὸν φόρον, καὶ οἱ ἄλλοι νὰ μὴ πληρώνωσι; Τοιουτοτρόπως θὰ δυνηθῶμεν, ἐπαναλαμβάνω, νὰ ἐνισχύσωμεν καὶ τοὺς δήμους, τὰ οἰκονομικὰ τῶν πλείστων τῶν ὁποίων δὲν εἶναι ἀνθηρά, ἀλλὰ καὶ χάριν τῆς ἰσότητος μεταξὺ τῶν ἐμπόρων πρέπει νὰ γείνῃ τοῦτο. Ὁ τρόπος τῆς φορολογίας μοὶ φαίνεται ὅτι δὲν εἶναι δύσκολος. Ἐνόμισα ὅτι εἶχον καθῆκον καὶ ὑποχρέωσιν νὰ καταστήσω ταῦτα γνωστὰ εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπιθυμῇ νὰ κατονομάσω ἢ καθορίσω πρὸς αὐτὸν τὴν πόλιν, ἐν ᾗ συμβαίνει ἡ κατάχρησις, δύναται νὰ ζητήσῃ παρ’ ἐμοῦ ἰδιαιτέρως πληροφορίας. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ ἔχω νὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν ἐπί τινος ζητήματος. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν τὴν 24 Ἀπριλίου ἐνεστῶτος ἔτους ἐξέδωκε τηλεγραφικὴν διαταγὴν πρὸς ἅπαντα τὰ σώματα τοῦ στρατοῦ, διὰ τῆς ὁποίας ἀναγγέλλει, ὅτι «καθ’ ὑψηλὴν Βασιλικὴν Διαταγὴν ἀπαλλάσσονται τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς πάντες οἱ πειθαρχικῶς τιμωρημένοι στρατιωτικοί». (Ἀναγινώσκει τὴν διαταγήν). Ἐρωτῶ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ παρακαλῶ αὐτὸν νὰ μοὶ λύσῃ τὴν ἑξῆς ἀπορίαν· τὴν ἀπαλλαγὴν ταύτην ἐκ τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς τὴν ὑπέγραψεν ὁ ἴδιος, ὡς ἔχων δικαίωμα ν’ ἀπαλάσσῃ τῶν ποινῶν, ἢ συνεπείᾳ διαταγῆς τοῦ Βασιλέως; Καὶ ἐν τίνι δικαιώματι; Ἐπιτρέπει ὁ νόμος εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ν’ ἀπαλλάσσῃ, ν’ ἀπονέμῃ χάριτας ποινῶν;

§25Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Συνήθεια ἐπεκράτησε, τὴν παραμονὴν τῆς πρώτης τοῦ ἔτους καὶ εἰς τὰς παραμονὰς τῆς ἑορτῆς τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ἐρωτᾷ τὴν Α. Μ. τὸν Βασιλέα, ὁ ὁποῖος εἶναι ὁ ἀνώτατος ἄρχων τοῦ στρατοῦ, ἂν ἐπιθυμεῖ, τὴν ἡμέραν τῆς πρώτης τοῦ ἔτους, ἢ τὴν ἡμέραν τῆς ἑορτῆς τοῦ Βασιλέως, ν’ ἀπαλλαχθῶσι τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς οἱ πειθαρχικῶς τιμωρημένοι. Ὁ ἀνώτατος ἄρχων τοῦ στρατοῦ ἐξουσιοδοτεῖ τότε τὸν Ὑπουργὸν ν’ ἀπαλλάξῃ τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς τοὺς πειθαρχικῶς τιμωρημένους.

§26Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ὁ ἀνώτατος ἄρχων τοῦ στρατοῦ ὑπὸ τὴν ἰδιότητα τοῦ στρατηγοῦ, ἢ ὑπὸ τὴν ἰδιότητα τοῦ Βασιλέως, ἐξουσιοδοτεῖ ἢ διατάσσει τὸν Ὑπουργὸν νὰ ἀπαλλάξῃ τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς τοὺς πειθαρχικῶς τιμωρημένους;

§27Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν εἶναι ποινή, ἡ ὁποία ἐπιβάλλεται ὑπὸ τοῦ Δικαστηρίου· σᾶς εἶπον ὅτι εἶναι πειθαρχικὴ ποινή, ἀπὸ τὴν ὁποίαν καὶ ὁ ἐπιβάλλων δύναται πολλάκις ν’ ἀπαλλάξῃ. Λοιπὸν ὁ ἀνώτατος ἄρχων τοῦ στρατοῦ ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ εἴπῃ εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν: «ἐπιθυμῶ, ἵνα κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ἑορτῆς μου ἀπαλλαγῶσι τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς οἱ πειθαρχικῶς τιμωρημένοι»· καὶ ὁ Ὑπουργὸς ἐν ὀνόματι τοῦ ἀνωτάτου ἄρχοντος τοῦ στρατοῦ ἐκδίδει τὴν διαταγήν, τὴν ὁποίαν ἀνεφέρατε.

§28Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Καίτοι ὁ ἀξιότιμος κύριος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν οὐδένα νόμον ἀνέφερε, χορηγοῦντα αὐτῷ τοιοῦτο δικαίωμα, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μοὶ εἴπῃ, ἐν τῇ διαταγῇ ταύτῃ ἐννοεῖ, ὅτι ἀπαλλάσσονται τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς πάντες οἱ πειθαρχικῶς τιμωρημένοι;

§29Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Πάντες.

§30Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Κατὰ τὸν νόμον τοῦ 1851, ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὸ Διάταγμα τῆς 7 Ἰουλίου 1861, πειθαρχικὴ ποινὴ θεωρεῖται καὶ ἡ θέσις τῶν ἀξιωματικῶν εἰς ἀργίαν διὰ προσκαίρου παύσεως ἢ εἰς ἀργίαν δι’ ἀπολύσεως. Ὑπάρχουσιν ἀξιωματικοί, οἵτινες διατελοῦσιν εἰς τὴν κατάστασιν ταύτην πρὸ τῆς 24 Ἀπριλίου ἐνεστῶτος ἔτους. Εἰς αὐτοὺς δὲν χαρίζεται τὸ ὑπόλοιπον τῆς ποινῆς;

§31Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Δὲν ἐννοεῖ αὐτοὺς ἡ διαταγή· ἐννοεῖ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἶναι ὑπὸ σωματικὸν περιορισμόν.

§32Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐν τῇ διαταγῇ δὲν γίνεται διάκρισις τοιαύτη.

§33Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Σᾶς εἶπον, ὅτι αὐτὴ ἡ συνήθεια ἐπεκράτησεν.

§34Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Πολὺ σαφῶς ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν μᾶς εἶπεν, ὅτι πάντες οἱ πειθαρχικῶς τιμωρημένοι ἀπαλλάσσονται τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς...

§35Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Τοῦ σωματικοῦ περιορισμοῦ.

§36Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Τοιαύτη διάκρισις δὲν γίνεται εἰς τὴν ἐγκύκλιον.

§37Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ συνήθεια.

§38Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Τό γε νῦν ἔχον, μὴ γενομένης τοιαύτης διακρίσεως εἰς τὴν ἐγκύκλιον, ἀφοῦ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἔχει τὸ δικαίωμα τοῦ ἀπαλλάσσειν τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς πάντας τοὺς πειθαρχικῶς τιμωρημένους, καὶ ἀφοῦ εἶναι δεδομένον καὶ ἀναγνωρίζεται διὰ τοῦ Διατάγματος τῆς 7 Ἰουλίου 1861, ὅτι ἡ ποινὴ τῆς θέσεως εἰς ἀργίαν διὰ προσκαίρου παύσεως καὶ τῆς θέσεως εἰς ἀργίαν δι’ ἀπολύσεως εἶναι πειθαρχικὴ ποινή...

§39Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Σᾶς εἶπον, ὅτι δὲν περιλαμβάνει αὐτοὺς ἡ διαταγή.

§40Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. .. πρέπει νὰ ὑποθέσωμεν, ὅτι καὶ τούτους, κατὰ τὸν νόμον, ἐπιβάλλεται νὰ ἐπαναφέρητε, ἤτοι καὶ τοὺς εἰς τὴν κατάστασιν ταύτην εὑρισκομένους ἀξιωματικούς.

§41Ν. ΣΤΑΜΑΤΙΑΔΗΣ. Αὐτοὶ ἐτέθησαν εἰς ἀργίαν δι’ ἀπολύσεως ἢ εἰς ἀργίαν διὰ προσκαίρου παύσεως μετ’ ἀπόφασιν Ἀνακριτικοῦ Συμβουλίου.

§42Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ὁ ἀξιότιμος ἐκ Καρυστίας συνάδελφος δὲν ἐξεφράσθη κατὰ τρόπον νομικὸν καὶ σύμφωνον μὲ τὸ γράμμα τοῦ νόμου, διὰ νὰ γείνῃ καταληπτός· διότι γνωρίζομεν, ὅτι ἡ πειθαρχικὴ ποινὴ εἶναι πάντοτε πειθαρχικὴ ποινή· πιθανὸν ὁ τρόπος τῆς ἐπιβολῆς τῆς πειθαρχικῆς ποινῆς νὰ ἦναι διαφορετικός, ἡ πειθαρχικὴ ὅμως ποινὴ εἶναι πάντοτε τοιαύτη, εἴτε πρόκειται περὶ ποινῆς ἐπιβαλλομένης διὰ διαταγῆς ὑπουργικῆς ἢ τοῦ σωματάρχου, εἴτε περὶ ποινῆς ἐπιβαλλομένης δι’ ἀποφάσεως Ἀνακριτικοῦ Συμβουλίου. Ἐὰν λοιπὸν ἦναι πειθαρχικὴ ἡ ποινή, — ἀδιαφόρως ἂν ὑπῆρχεν ἐν τῇ διανοίᾳ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι δὲν ἐνόει νὰ ἀπαλλάξῃ τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς καὶ τοὺς ἀξιωματικοὺς τοὺς εἰς ἀργίαν δι’ ἀπολύσεως ἢ διὰ προσκαίρου παύσεως τεθειμένους, — συμφώνως μὲ τὴν ἐγκύκλιον αὐτὴν ὀφείλει ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἀπαλλάξῃ καὶ αὐτούς.

§43Ν. ΣΤΑΜΑΤΙΑΔΗΣ. Δι’ αὐτοὺς, τοὺς ὁποίους ἐννοεῖτε ὑμεῖς, ἀπαιτεῖται Βασιλικὸν Διάταγμα.

§44Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Δὲν τὸ λέγει ὁ νόμος.

§45Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ὁ ἀξιωματικὸς ὁ τεθεὶς εἰς ἀργίαν δι’ ἀπολύσεως ἢ προσκαίρου παύσεως δὲν ἀπαλλάσσεται τῆς ποινῆς ἐν τῇ προκειμένῃ περιστάσει· δηλαδὴ τὴν κατάστασιν ταύτην θὰ τὴν μεταβάλῃ μόνον διὰ Β. Διατάγματος. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου δὲν ὑπάρχει Βασιλικὸν Διάταγμα. Διὰ τῆς ἐγκυκλίου ἀπαλλάσσονται μόνον ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐτιμωρήθησαν δι’ ὑπουργικῆς διαταγῆς, ἢ διὰ διαταγῆς τῶν σωματαρχῶν· αὐτοὺς ἀφορᾷ ἡ διαταγὴ, ὄχι τοὺς ἄλλους. Διὰ τοὺς ἄλλους ἀπαιτεῖται Βασιλικὸν Διάταγμα.

§46Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Οὐδαμοῦ τοῦ νόμου ἀνεῦρον, ὅτι ἀπαιτεῖται Βασιλικὸν Διάταγμα· ἀλλὰ πρὸς στιγμὴν δέχομαι, ὅτι, ἀφοῦ διὰ Διατάγματος τιμωροῦνται, φυσικὸν εἶναι διὰ Διατάγματος καὶ νὰ ἐπανέρχωνται εἰς τὸ πρώην καθεστώς.

§47Ν. Δ. ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Ἀκριβῶς.

§48Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης γνωρίζει καλῶς, ὅτι, ὅπου ἀπαιτεῖται διορισμὸς διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος, ἀπαιτεῖται καὶ διὰ τὴν ἀπόλυσιν ὅμοιον Διάταγμα. Ἀλλ’ ἔχομεν ἐν τῇ ἐγκυκλίῳ αὐτῇ ἀπόδειξιν, ὅτι ὑπάρχει καθαρὸν Βασιλικὸν Διάταγμα, διότι λέγει: «καθ’ Ὑψηλὴν Βασιλικὴν ἐπιταγὴν, κατὰ διαταγὴν τοῦ Βασιλέως, σᾶς ἀπαλλάσσω.» Ὑπάρχει νόμος τις, κανονίζων κατὰ τίνα τρόπον καθορίζονται τὰ Βασιλικὰ Διατάγματα;

§49Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Διὰ νὰ ὑπάρχῃ Βασιλικὸν Διάταγμα, ἀπαιτεῖται ὑπογραφὴ τοῦ Βασιλέως καὶ ὑπογραφὴ τοῦ Ὑπουργοῦ.

§50Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ὑπογραφὴ τοῦ Βασιλέως δὲν ἀπαιτεῖται· ἀρκεῖ μόνον νὰ λέγῃ ἡ διαταγὴ «διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος». Διότι πρὸ ὀλίγου χρόνου ὁ Πρόξενος Σμύρνης κ. Ἀντωνόπουλος μετετέθη διὰ Διατάγματος, χωρὶς νὰ φέρῃ τοῦτο τὴν ὑπογραφὴν τοῦ Βασιλέως, ὁ ὁποῖος ἀπουσίαζε.

§51Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Πῶς! Ἔφερε. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ φέρῃ ὑπογραφὴν τοῦ Βασιλέως.

§52Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως τὸ δημοσιευθὲν Διάταγμα δὲν ἔφερε τὴν ὑπογραφὴν τοῦ Βασιλέως. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου ὑπάρχει Διάταγμα, διότι ὑπάρχει βασιλικὴ ὑπογραφή. Παρακαλῶ δὲ νὰ ἐξετασθῇ τὸ ζήτημα καὶ ἀποδοθῇ τὸ δίκαιον εἰς τοὺς περὶ ὧν πρόκειται ἀξιωματικούς· διότι, ἂν δὲν ἐπανορθώσητε αὐτὸ, σᾶς βεβαιῶ, ὅτι, ἂν αὐτοὶ ἐπιδιώξωσι δικαστικῶς τὸ δίκαιόν των, θὰ τὸ λάβωσι.

§53Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Χθὲς, κύριοι Βουλευταί, ἐγένετο πάλιν λόγος περὶ τοῦ ὑπαξιωματικοῦ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ Γεωργακοπούλου, λόγῳ ὅτι ἠδικήθη, καθ’ ὃν τρόπον ἐβαθμολογήθησαν αἱ διακεκριμέναι αὐτοῦ πράξεις. Δὲν πρόκειται περὶ διαγωγῆς, πρόκειται περὶ διακεκριμένων πράξεων. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔγεινε δι’ αὐτὸν, βασίζεται ἐπὶ ὡρισμένων Βασιλικῶν Διαταγμάτων. Τὰ Διατάγματα, τὰ ὁποῖα ἔχουσι σχέσιν μὲ τὴν ὑπόθεσιν, εἶναι τὸ Βασιλικὸν Διάταγμα τῆς 5 Νοεμβρίου τοῦ 1888 διὰ τοὺς εὐεργετικοὺς, τὸ Β. Διάταγμα τῆς 29 Ἀπριλίου 1889 διὰ τοὺς ὑπαξιωματικοὺς τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ· ἐπίσης τὸ Βασ. Διάταγμα τῆς 15 Μαρτίου τοῦ 1898 καὶ τὸ Βασ. Διάταγμα τῆς 18 Φεβρουαρίου 1900, τὰ ὁποῖα ἐξεδόθησαν πρὸς συμπλήρωσιν τῶν δύο εἰρημένων Διαταγμάτων. Τὸ Β. Διάταγμα τῆς 5 Νοεμβρίου 1888 διὰ τοὺς εὐεργετικοὺς διαλαμβάνει τὸν τρόπον τῶν ἐξετάσεων, καὶ εἰς τὸ ἄρθρον 6 ὑπάρχουσιν οἱ βαθμοὶ οἱ συντελεσταὶ τῶν διαφόρων μαθημάτων, καθὼς καὶ ὁ συντελεστὴς τῆς εὐδοκίμου ὑπηρεσίας, ἤτοι τῶν διακεκριμένων πράξεων, ὁ συντελεστής δὲ αὐτὸς εἶναι ὁ ἀριθμὸς 10 διὰ τὰς διακεκριμένας πράξεις. Λοιπὸν διὰ τοὺς εὐεργετικοὺς βαθμολογοῦνται αἱ διακεκριμέναι πράξεις μὲ συντελεστὴν 10. Τὸ Διάταγμα τῆς 29 Ἀπριλίου 1889 «περὶ τῶν ἀπαιτουμένων γνώσεων καὶ ἰδιοτήτων πρὸς προβιβασμὸν ὑπαξιωματικῶν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ» διαλαμβάνει τὰς βαθμολογίας τῆς διαγωγῆς μὲ συντελεστὴν 10, δὲν προβλέπει δὲ περὶ διακεκριμένων πράξεων. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι τὸ Διάταγμα αὐτὸ, τὸ ὁποῖον κανονίζει τὸν τρόπον τῆς προαγωγῆς τῶν ὑπαξιωματικῶν τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ, δὲν προβλέπει βαθμολογίαν διακεκριμένων πράξεων...

§54Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Διαγωγὴ καὶ διακεκριμέναι πράξεις δὲν εἶναι τὸ ἴδιον;

§55Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Διακεκριμένη πρᾶξις εἶναι π. χ. ὅταν εἰς μίαν πυρκαϊὰν ὁ ὑπαξιωματικὸς διακινδυνεύῃ, ἵνα διασώσῃ εἴτε ὑπάρξεις εἴτε τὸ κτίριον, ἢ εἰς ἄλλας περιστάσεις, καθ’ ἃς προσφέρει ὑπηρεσίας μὲ κίνδυνον ζωῆς. Αὐταὶ εἶναι αἱ διακεκριμέναι πράξεις. Τὸ Β. Διάταγμα τῆς 15 Μαρτίου 1898 διαλαμβάνει τὴν περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ Ὑπουργὸς ἐκδίδει ὁδηγίας διὰ τὰς ἐξετάσεις· διαλαμβάνει τὴν περίπτωσιν βαθμολογίας διακεκριμένων πράξεων, ἀλλ’ ἄνευ συντελεστοῦ. Εἰς τοῦτο νὰ προσέξητε, παρακαλῶ, διότι ἰδοὺ τί λέγει (ἀναγινώσκει): «Ὁ ἀριθμὸς 20, ὅστις εἶναι τὸ ἀνώτατον ὅριον τῆς ἐκτιμήσεως τῶν διακεκριμένων πράξεων, ἐλαττοῦται ἀναλόγως τῆς παρ’ ἑκάστου μέλους τῆς ἐπιτροπῆς ἐκτιμήσεως τῆς διακεκριμένης πράξεως, ὡς ἥσσονος σπουδαιότητος.» Ἡ βαθμολογία δὲν πολλαπλασιάζεται μὲ συντελεστήν τινα. Ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ Β. Διάταγμα τῆς 18 Φεβρουαρίου 1900 «περὶ προσθήκης διατάξεως εἰς τὸ ἄρθρον 4 τοῦ ἀπὸ 29 Ἀπριλίου 1889 Β. Διατάγματος». Διὰ τοῦ Διατάγματος τούτου πληροῦται ἔλλειψίς τις, ὑπάρχουσα εἰς τὸ Διάταγμα τῆς 29 Ἀπριλίου 1889, τὸ κανονίζον τὴν προαγωγὴν τῶν ὑπαξιωματικῶν τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ (ἀναγινώσκει): «Εἰς τὸ ἄρθρον 4 τοῦ ἀπὸ 29 Ἀπριλίου 1889 Β. Διατάγματος «περὶ τῶν ἀπαιτουμένων γνώσεων καὶ ἰδιοτήτων πρὸς προβιβασμὸν ὑπαξιωματικῶν διὰ τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ» ὡς τελευταία διάταξις προστίθεται τὸ ἑξῆς: «Ἡ βαθμολογία τῆς διαγωγῆς καὶ τῶν διακεκριμένων πράξεων τῶν ὑποψηφίων ἐνεργεῖται ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ ἀπὸ 15 Μαρτίου 1898 Διατάγματος, μὲ μόνην τὴν διαφορὰν, ὅτι θέλουσι λαμβάνεσθαι ὑπ’ ὄψιν αἱ ποιναὶ, ἃς ὁ ὑποψήφιος ὑπέστη κατὰ τὸ τελευταῖον διετὲς χρονικὸν διάστημα τῆς ὑπηρεσίας του.» Λοιπὸν εἰς τὴν περίπτωσιν ταύτην ἡ ἐκτίμησις γίνεται συμφώνως μὲ τὸ Βασ. Διάταγμα τῆς 15 Μαρτίου 1898. Σᾶς ἀνέφερα προηγουμένως, ὅτι τὸ Διάταγμα τοῦτο δὲν προβλέπει συντελεστὴν διὰ τὴν βαθμολογίαν τῶν διακεκριμένων πράξεων. Ἀφ’ ἑτέρου ἐν αὐτῷ ὑπάρχει ἄρθρον, τὸ ἄρθρον 3, τὸ ὁποῖον λέγει, ὅτι «αἱ ἐξετάσεις ἐνεργοῦνται κατὰ τὰς ὁρισθησομένας ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν πρὸς ἐκτέλεσιν τοῦ παρόντος Διατάγματος ὁδηγίας». Λοιπὸν αἱ ὁδηγίαι τοῦ Ὑπουργείου πρόκειται νὰ ἐκδοθῶσιν εἰς τὸ Διάταγμα αὐτό, τὸ ὁποῖον δὲν προβλέπει συντελεστήν. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, καθὼς καὶ τὴν ἄλλην φορὰν σᾶς ἐδήλωσα, ἔκαμε τὴν σκέψιν, ὅτι οἱ εὐεργετικοὶ προάγονται μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ ὑπολοχαγοῦ, οἱ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ προάγονται καὶ μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ ὑποστρατήγου, διότι συνέπεσε ποτὲ καὶ εἷς ἀξιωματικὸς τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ νὰ γείνῃ ὑποστράτηγος (ἱλαρότης).

§56Ι. Γ. ΛΑΠΠΑΣ. Ἀπόστρατος.

§57Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Πραγματικῶς συνταγματάρχης. Διὰ τοῦτο ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἔκαμε τὴν σκέψιν, ὅτι, ἀφοῦ οἱ ὑπαξιωματικοὶ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ πρόκειται νὰ ἀνέλθωσι μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ συνταγματάρχου, πρέπει νὰ ἔχωσι καὶ ἱκανότητα γραμματικήν. Λοιπὸν ἡ ἱκανότης ἡ γραμματικὴ, ἡ ἐκ τῶν γνώσεων δηλουμένη, πρέπει νὰ ἐξωτερικεύηται ὄχι τόσον διὰ τῆς βαθμολογίας τῆς διαγωγῆς καὶ τῶν διακεκριμένων πράξεων, ὅσον διὰ τῆς βαθμολογίας τῶν μαθημάτων, ἅτινα ὁρίζονται ἐν τῷ προγράμματι τῶν ἐξετάσεων. Διὰ τοῦτο λοιπὸν ὁ Ὑπουργός, ἔχων τὸ δικαίωμα τοῦ κανονισμοῦ συμφώνως μὲ τὸ Διάταγμα, ὥρισεν ὡς συντελεστὴν τῶν διακεκριμένων πράξεων τὸν συντελεστὴν ἐκεῖνον, οὗτινος γίνεται χρῆσις διὰ τὴν ἐκτίμησιν τῶν διακεκριμένων πράξεων τῶν ὑπαξιωματικῶν, οἵτινες πρόκειται νὰ εἰσέλθωσιν εἰς τὸ σχολεῖον τῶν ὑπαξιωματικῶν, ἵνα ἐκεῖθεν ἐξερχόμενοι ὑπηρετήσωσιν εἰς τὰ σώματα τοῦ πεζικοῦ, ἱππικοῦ, οἰκονομικοῦ κλπ.

§58Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ ἔπρεπε νὰ γείνῃ διὰ Διατάγματος.

§59Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Παρακαλῶ, μὴ διακόπτετε. Αὐτὸς εἶναι λοιπὸν ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ἐγὼ ὥρισα τὸν συντελεστὴν 4 διὰ τοὺς ὑπαξιωματικοὺς τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ. Αὐτὴν τὴν ἰδέαν ἔχω ἐγὼ, αὐτὴν τὴν ἰδέαν ἔχει ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Λαπαθιώτης ἔχει τὸν λόγον.

§61Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Δὲν ἐφανταζόμην, ὅτι τὸ ζήτημα ἤθελεν ἀπασχολήσει καὶ σήμερον τὴν Βουλὴν, διότι εἶναι ζήτημα ἁπλῆς ἀναγνώσεως. Ἰσχυρίσθη ὁ κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργός, ὅτι δὲν ὑπάρχει συντελεστής, προκειμένου περὶ τῶν ὑπαξιωματικῶν τοῦ πυροβολικοῦ, συντελεστής τῶν διακεκριμένων πράξεων, δὲν ὑπάρχει δηλαδὴ ὁ συντελεστής 10, καὶ ὅτι ἑπομένως ὁ κ. Ὑπουργὸς ἦτο ἐλεύθερος νὰ ὁρίσῃ ἕτερον συντελεστήν. Ἀλλ’ ὡς εἶπον, ἀρκεῖ νὰ ἀναγνώσω ἁπλῶς τὸ ἄρθρον 3 τοῦ Διατάγματος τῆς 7 Ἰανουαρίου 1898, διὰ νὰ πεισθῇ ἡ Βουλή, ὅτι αἱ πληροφορίαι, αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, δὲν εἶναι ἀκριβεῖς. Ἐγὼ, Κύριοι, ἐπὶ τοιούτων ζητημάτων ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι δὲν δύναται νὰ θεωρηθῇ ὑπεύθυνος μόνον ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, διότι πρόκειται περὶ λεπτομερειῶν, τὰς ὁποίας κανονίζουσιν εἰδικοὶ εἰσηγηταὶ, οἱ εὑρισκόμενοι ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τοῦ Ὑπουργείου.

§62Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Διὰ πᾶσαν πρᾶξιν εἶναι ὑπεύθυνος ὁ Ὑπουργός.

§63Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Βεβαίως εἶναι ὑπεύθυνος, ἀλλὰ κατ’ οὐσίαν δὲν δύναμαι νὰ τὸν θεωρήσω τοιοῦτον διὰ λεπτομερείας ὑπηρεσιακάς. Εἶναι πολὺ φυσικὸν νὰ ὑποπέσῃ εἰς λάθος, προκειμένου περὶ τοιούτων ὑπηρεσιακῶν λεπτομερειῶν.

§64Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Δὲν εἶναι ὑπηρεσιακὴ αὐτὴ ἡ λεπτομέρεια.

§65Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι παράβασις ὡρισμένη.

§66Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Ἂς τὸ κρίνῃ ἡ Βουλή. Λοιπὸν τὸ ἄρθρον 3 τοῦ Διατάγματος τῆς 7 Ἰανουαρίου τοῦ 1898, τὸ ὁποῖον προβλέπει περὶ τῶν ὑπαξιωματικῶν τοῦ πυροβολικοῦ καὶ ἑπομένως καὶ περὶ τοῦ ὑπαξιωματικοῦ, περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται, ἰδοὺ τί λέγει (ἀναγινώσκει): «Διά τε τοὺς ὑποψηφίους διὰ τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ, ὡς καὶ τοὺς ὑποψηφίους διὰ τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ, βαθμολογεῖται καὶ ἡ διαγωγὴ καὶ αἱ διακεκριμέναι πράξεις, ὁριζομένης τῆς ἀξίας αὐτῶν εἰς 10.» Ὁ ὑπαξιωματικός, περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται καὶ τὸν ὁποῖον ἐγὼ σήμερον τὸ πρῶτον εἶδον, — δὲν τὸν γνωρίζω, ὥστε δὲν ἔχω κανὲν ἐνδιαφέρον ἄλλο ἢ μόνον τὸ ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τοῦ νομίμου καὶ τοῦ δικαίου, — ὁ ὑπαξιωματικὸς αὐτὸς εἶχε διακεκριμένην πρᾶξιν, ἔπαινον τοῦ Ὑπουργοῦ, καὶ ὁ ἔπαινος οὗτος ἐβαθμολογήθη ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς, ἀλλ’ ἐβαθμολογήθη μὲ συντελεστὴν 4, ἐνῷ κατὰ τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 3, τὴν ὁποίαν σᾶς ἀνέγνωσα, ἔπρεπε νὰ βαθμολογηθῇ μὲ συντελεστὴν 10, καὶ ὄχι 4. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν φρονεῖ, ὅτι εἶχε τὸ δικαίωμα νὰ δώσῃ ὁδηγίας μὴ στηριζομένας ἀκριβῶς ἐπὶ τοῦ Διατάγματος, τὸ ὁποῖον τῷ παρέχει τὸ δικαίωμα νὰ δίδῃ τοιαύτας ὁδηγίας· διότι, ἐὰν ἀνέτρεχε καὶ εἰς τὸ Διάταγμα ἐκεῖνο...

§67Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Κύριε συνάδελφε, μοὶ ἐπιτρέπετε;

§68Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Παρακαλῶ.

§69Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἀνέγνωσα τὸ Βασιλικὸν Διάταγμα τῆς 18 Φεβρουαρίου 1900. Ἀκούσατε, παρακαλῶ, τὸν τίτλον.

§70Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Σελὶς 126.

§71Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Μάλιστα (ἀναγινώσκει): «Περὶ προσθήκης διατάξεως εἰς τὸ ἄρθρον 4 τοῦ ἀπὸ 29 Ἀπριλίου 1889 Β. Διατάγματος.» Ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ Διάταγμα τῆς 29 Ἀπριλίου 1889. Ἀλλ’ ἐλησμονήσατε τὴν παραπομπὴν προηγουμένως εἰς τὸ Διάταγμα τοῦ 1898.

§72Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Τῆς 15 Μαρτίου 1898. Δὲν τὸ ἐλησμόνησα. Τὸ ἀνέφερα χθές.

§73Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Κατὰ τὸ Διάταγμα τοῦ 1900 ὑπάρχει συντελεστής;

§74Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Βεβαίως. Τὸ Διάταγμα τοῦ 1900 παραπέμπει εἰς τὸ Διάταγμα τοῦ 1898, ὅσον ἀφορᾷ τὸν συντελεστὴν καὶ τὰς διακεκριμένας πράξεις, καὶ ἑπομένως ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, καὶ ἂν ὑποτεθῇ, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἔχει τὴν γνώμην ὅτι δὲν πρόκειται περὶ συντελεστοῦ, — καὶ ἐδῶ εἶναι ἡ παρερμηνεία, — πάλιν δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ ὁρίσῃ τὴν ἀξίαν διὰ διαταγῆς ὑπουργικῆς, ἀφοῦ καὶ τὸ πρῶτον Διάταγμα, τὸ γενικόν, περὶ ἐξετάσεων ὑπαξιωματικῶν, εἰς τὸ ὁποῖον συμπεριλαμβάνονται καὶ οἱ ὑπαξιωματικοὶ τοῦ πυροβολικοῦ, ὁρίζει τὰ ἀκόλουθα: «Διὰ τοὺς ὑποψηφίους ἐν ταῖς Διευθύνσεσι τοῦ μηχανικοῦ ὁρίζεται διὰ τὰς διακεκριμένας πράξεις ὁ συντελεστής 10, διὰ τοὺς ἐν τῇ διλοχίᾳ τῶν νοσοκόμων ἐπίσης. Διὰ τοὺς ἐν τοῖς λοιποῖς σώμασιν ὁρίζεται ἐπίσης διὰ τὴν εὐδόκιμον ὑπηρεσίαν, ἤτοι τὰς διακεκριμένας πράξεις, συντελεστής 10.» Ὥστε καὶ κατὰ τὸ γενικὸν Διάταγμα περὶ τῶν ἐξετάσεων τῶν ὑπαξιωματικῶν καὶ κατὰ τὸ εἰδικὸν Διάταγμα τοῦ 1898 αἱ διακεκριμέναι πράξεις βαθμολογοῦνται μὲ τὸν συντελεστὴν 10. Δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω, πῶς ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ἔχει ἀντίθετον γνώμην, ἀφοῦ πρόκειται περὶ Διαταγμάτων, τὰ ὁποῖα προβλέπουσι τὰς ἐξετάσεις τῶν ὑπαξιωματικῶν ἐν γένει τῶν σωμάτων καὶ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ, καὶ τὰ ὁποῖα καθορίζουσι διὰ τὰς διακεκριμένας πράξεις τὸν συντελεστὴν 10. Λοιπὸν, ἀφοῦ καθορίζεται ἅπαξ ὁ συντελεστής, δὲν ὑπάρχει κενὸν, τὸ ὁποῖον νὰ συμπληρώσωσιν αἱ ὁδηγίαι τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Ἀμφότεροι οἱ ἰσχυρισμοὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ εἶναι πεπλανημένοι, διότι οὔτε κενὸν ὑπάρχει ἐν τοῖς σχετικοῖς Διατάγμασιν, ὡς πρὸς τὴν ἀξίαν καὶ τὸν συντελεστὴν τῶν διακεκριμένων πράξεων, οὔτε, καὶ ἂν δεχθῶμεν, ὅτι ὑπάρχει τοιοῦτον κενὸν, ἐδικαιοῦτο ἢ ἠδύνατο νομίμως ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ καθορίσῃ διὰ διαταγῆς του αὐθαιρέτως τὸν συντελεστὴν τοῦτον, στηριζόμενος εἰς τὸ ἄρθρον 4 τοῦ Διατάγματος τῆς 29 Ἀπριλίου 1889, διότι ὁ συντελεστής οὗτος ἀποτελεῖ ἀντικείμενον θεμελιῶδες, ὅπερ ἔδει νὰ καθορισθῇ διὰ νόμου ἢ Διατάγματος, ποτὲ ὅμως δι’ ὑπουργικῆς διαταγῆς. Ἑπομένως πολλῷ μᾶλλον δὲν ἐδικαιοῦτο νὰ πράξῃ τοῦτο ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἀφοῦ οὐδὲν κενὸν ὑπάρχει, ὡς ἀπεδείχθη ἐκ τῆς συγκριτικῆς μελέτης τῶν ἀφορώντων τοὺς ὑπαξιωματικοὺς τοῦ πυροβολικοῦ Διαταγμάτων. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη μου, καὶ φρονῶ, ὅτι προφανῶς ὁ ὑπαξιωματικὸς αὐτὸς ἠδικήθη.

§75Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Μὲ προφανῆ κίνδυνον τῆς ζωῆς του συνέλαβεν ἐπικεκηρυγμένον ληστήν.

§76ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔρχομαι νὰ ἐπαναλάβω ὅσα ὁ ἀξιότιμος προαγορεύσας, ἐν σχέσει πρὸς τὸν κανονισμὸν τῶν διακεκριμένων πράξεων ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, εἶπεν. Ὁ ὑπαξιωματικός, περὶ οὗ καὶ χθὲς καὶ σήμερον γίνεται λόγος, εἶναι ὑπαξιωματικὸς ἄριστος, εἶναι ὑπαξιωματικός, ὁ ὁποῖος ἐκρίθη ἄξιος νὰ τύχῃ τοῦ ἐπαίνου, τῆς προσοχῆς τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν...

§77Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Διατί;

§78ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Διότι μὲ προφανῆ κίνδυνον τῆς ζωῆς του ἐξεπλήρωσε καθῆκον. Ἐγὼ θὰ παρακαλέσω καὶ πάλιν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μελετήσῃ ὁ ἴδιος τὸ ζήτημα, διὰ νὰ πεισθῇ· νὰ μὴ λάβῃ δ’ ὑπ’ ὄψιν τὰς συστάσεις τῆς ὑπηρεσίας, διότι εἶναι ἑπόμενον νὰ σφάλληται ἡ ὑπηρεσία. Κύριοι, ὅταν πρόκηται περὶ ἀδικήματος, πρέπει μετὰ μεγαλειτέρας προσοχῆς ν’ ἀποφασίζωμεν. Δὲν εἶναι μικρὸν πρᾶγμα. Εἰς τὴν προκειμένην περίστασιν ὁ ὑπαξιωματικὸς προφανῶς ἀδικεῖται. Ἐγώ, χωρὶς νὰ μακρηγορήσω, θὰ παρακαλέσω καὶ πάλιν τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅπως ὁ ἴδιος μελετήσῃ τὴν ὑπόθεσιν, διότι εὑρίσκεται ἐν τῷ δικαίῳ ὁ ὑπαξιωματικὸς, καὶ ὅταν, Κύριοι, εὑρίσκηταί τις ἐν τῷ δικαίῳ καὶ ἀδικῆται, ὄχι μόνον ἀγανακτεῖ, ἀλλὰ καὶ φρονεῖ, ὅτι δὲν ὑπάρχει πλέον δικαιοσύνη. Εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ὑπάρχει ἐμπιστοσύνη ἐν τῷ στρατεύματι· δὲν θέλω νὰ κολακεύσω τὸν κ. Ὑπουργὸν, εἶναι ἡ ἀλήθεια αὕτη. Διὰ τοῦτο ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν νὰ παρακαλέσω τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν νὰ μελετήσῃ μόνος του τὴν ὑπόθεσιν, χωρὶς νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰς συστάσεις τῆς ὑπηρεσίας, καὶ ἐλπίζω ὅτι θὰ δοθῇ εἰς τὸν ὑπαξιωματικὸν αὐτὸν τὸ δίκαιόν του, ὅπερ ἀπέκτησε μὲ κίνδυνον τῆς ζωῆς του.

§79Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Μεταξὺ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Σύνοδον τῆς Βουλῆς ὕψωσαν τὴν φωνήν των ὑπὲρ τοῦ ἀδικηθέντος λοχίου Γεωργακοπούλου, ἤμην καὶ ἐγώ. Τὸν ἄνδρα δὲν γνωρίζω· μοὶ ὑπεβλήθη ὑπό τινος φίλου μου τὸ σχετικὸν νομικὸν ζήτημα,—διότι κατὰ τὴν γνώμην μου εἶναι νομικὸν καὶ ὄχι στρατιωτικὸν ζήτημα,— στηριχθεὶς δὲ ἐπὶ τῶν σχετικῶν Διαταγμάτων, τὰ ὁποῖα ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν πρὸ ὀλίγου ἀνέγνωσεν εἰς τὴν Βουλήν, ἐσχημάτισα πεποίθησιν ἀσφαλεστάτην, ὅτι ὁ Γεωργακόπουλος ἀδικεῖται. Ὅτε ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ἄρῃ τὸ ἄδικον, τὸ ὁποῖον ἐγένετο εἰς ἄνδρα ἐκτελέσαντα τὸ καθῆκόν του μὲ προφανῆ κίνδυνον τῆς ζωῆς του, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπαντῶν μοὶ εἶπε νὰ λάβω τὸν κόπον νὰ μεταβῶ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως μοὶ ὑποδείξῃ τὰς αἰτίας καὶ τὰς δικαιολογίας, ὧν ἕνεκα ἔλυσε τὸ ζήτημα κατὰ τοῦ Γεωργακοπούλου. Ὄντως ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ προσέλθω ἐνώπιον τοῦ ἀξιοτίμου Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος μὲ παρέπεμψεν εἰς τοὺς εἰδικούς. Συνεζήτησα μετὰ τῶν εἰδικῶν, ἐμελέτησα καὶ ἐξήτασα τὰ πράγματα, ἀλλὰ διαβεβαιῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι οἱ εἰδικοὶ τοῦ Ὑπουργείου οὐδόλως μὲ ἔπεισαν, καὶ δὲν μὲ ἔπεισαν, διότι τὸ πρᾶγμα φωνάζει, ἡ ἀδικία, ἡ προσγινομένη εἰς τὸν Γεωργακόπουλον, εἶναι καταφανής, καὶ μόνον ἐὰν ἀναστραφῶσιν οἱ ὅροι τῆς λογικῆς, δύναταί τις νὰ πιστεύσῃ τὸ ἐναντίον. Τὸ Διάταγμα, ἐκτὸς τοῦ ὅτι ὡρισμένως, σαφῶς καὶ κατηγορηματικῶς κελεύει, ὅτι αἱ διακεκριμέναι πράξεις βαθμολογοῦνται μὲ συντελεστὴν 10, περιέχει καὶ ἄρθρον, δυνάμει τοῦ ὁποίου δὲν δύναται ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ παραβῇ τὴν διάταξιν τοῦ Διατάγματος τούτου. Καὶ λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ἀναγνώσω αὐτὸ (ἀναγινώσκει): «Ἄρθρον 4. Οἱ ὑποψήφιοι διὰ τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ ἐξετάζονται εἰς τὰ διὰ τῶν ἀνωτέρω ἄρθρων ὁριζόμενα ἀντικείμενα, αἱ δὲ ἐξετάσεις ἐνεργοῦνται κατὰ τὰς ὁρισθησομένας ὁδηγίας, πρὸς ἐκτέλεσιν τοῦ παρόντος, ὑπὸ τοῦ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργοῦ...» Ἐνεργοῦνται κατὰ τὰς ὁρισθησομένας ὁδηγίας. Ἀλλὰ πῶς; «πρὸς ἐκτέλεσιν τοῦ παρόντος». Ἑπομένως δὲν δύνασθε νὰ παραβῆτε τὸ Διάταγμα, τὸ ὁποῖον ὁρίζει συντελεστὴν τὸν ἀριθμὸν 10. Σᾶς λέγει, ὅτι δύνασθε νὰ ἐκδώσητε ὁδηγίας, ἀλλὰ δὲν δύνασθε νὰ παραβῆτε τὸ Διάταγμα. Αὐτὸ εἶναι ἡλίου φαεινότερον.

§80Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν τὸ βλέπω ἐγὼ αὐτὸ τὸ «ἡλίου φαεινότερον». Σᾶς εἶπον προηγουμένως, ὅτι ὑπάρχει ἄλλη διάταξις κατόπιν, ἀκριβῶς εἰς τὸ Διάταγμα αὐτό, τὸ ὁποῖον ἀνεφέρατε, ἥτις ὁρίζει τὸν τρόπον τῆς βαθμολογίας ἄνευ συντελεστῶν. Σᾶς τὸ ἀνέγνωσα. Ἀναγνώσατε, παρακαλῶ, τὸ ἄρθρον ἐκεῖνο, τὴν παράγραφον ἐκείνην.

§81Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ (ἀναγινώσκει τὸ ἄρθρον τοῦ Διατάγματος τῆς 18 Φεβρουαρίου 1900).

§82Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Θέτει ὡς βάσιν τὸ Διάταγμα τοῦ 1889. Διὰ τοῦτο δὲν κανονίζει τὰ περὶ συντελεστῶν τὸ Διάταγμα τοῦ 1900.

§83Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Θεωρῶ περιττὸν νὰ ἀπασχολήσω περισσότερον τὴν Βουλήν. Σᾶς χαρακτηρίζει, κύριε Ὑπουργέ, εἰλικρίνεια, καὶ ἐν τῇ εἰλικρινείᾳ ὑμῶν ἀνωμολογήσατε καὶ σεῖς ὁ ἴδιος, ὅτι τὸ πλανᾶσθαι εἶναι ἀνθρώπινον. Σᾶς παρακαλῶ νὰ ἐξετάσητε τὴν ὑπόθεσιν μόνος σας, καὶ θὰ ἴδητε, ὅτι εὑρίσκεσθε ἐν τῷ ἀδίκῳ, καὶ θὰ προβιβάσητε τὸν Γεωργακόπουλον.

§84Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐννοεῖτε νὰ ἐκτιμήσω μὲ τὸ αὐτὸ μέτρον ὅλους αὐτοὺς τοὺς ἐξετασθέντας, ἢ μὲ ἄλλο μέτρον τοὺς μὲν καὶ μὲ ἄλλο τοὺς δέ; Ὅλοι· δέον νὰ ἐκτιμηθῶσι μὲ τὸ αὐτὸ μέτρον.

§85Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Δὲν πρόκειται νὰ ἐξετάσητε μὲ δύο μέτρα, ἀλλὰ νομίμως· ἂν δὲ ἀδικῆτε καὶ ἑτέρους ἐκ τοῦ ἀδικήματος τοῦ προσγενομένου εἰς τὸν Γεωργακόπουλον, τόσῳ τὸ χειρότερον. Διατὶ νὰ ἀδικηθῶσι περισσότεροι;

§86Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Οὐδεὶς ἄλλος εἶναι.

§87Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Δὲν ἐξετάζω τοῦτο, ἐξετάζω τὸ ζήτημα τὸ νομικὸν, καὶ εὑρίσκω, ὅτι ὁ Ὑπουργὸς εὑρίσκεται ἐν τῷ ἀδίκῳ. Ἐξετάσατε σεῖς ὁ ἴδιος, κύριε Ὑπουργέ· μὴ προσφεύγετε εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, διότι καὶ ἐμὲ δὲν μὲ ἔπεισαν οἱ εἰδικοὶ, διότι εὑρίσκονται ἐν τῷ ἀδίκῳ. Ἐξετάσατε σεῖς ὁ ἴδιος. Ἐννοεῖτε ἀρκετὰ τὰ νομικά· λάβετε ὑπ’ ὄψιν τὰ Διατάγματα.

§88Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ τὰ ἐξετάσω, ἀλλ’ ἀναγκάζομαι νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλὴν, χωρὶς νὰ θέλω νὰ θίξω οὔτε τὸν Γεωργακόπουλον οὔτε ἄλλον τινὰ ὑπαξιωματικόν,—Θὰ τὸ εἴπω ἀκαδημαϊκῶς,— ὅτι ἀπὸ καιροῦ ἐπεκράτησέ τι, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι καλὸν διὰ τὸ στράτευμα· ἐξετάζονται οἱ διάφοροι ὑπαξιωματικοὶ, ὑπολογίζουν τινὲς ἐξ αὐτῶν, ὅτι, ἂν ὑπῆρχε βαθμολογία τοιαύτη διὰ τὴν διαγωγὴν, ἢ τοιαύτη διὰ τὰς διακεκριμένας πράξεις, θὰ ἐλάμβανον περισσοτέρους ἀριθμοὺς, καὶ θὰ ἤρχοντο εἰς αὐτὴν τὴν σειράν κτλ., καὶ ἀρχίζουν τὰ παράπονα καὶ τὰς ἐνστάσεις. Τοιούτους ὑπολογισμοὺς κάμνουν ἐκεῖνοι, καὶ φέρουν τὴν ὑπηρεσίαν, σᾶς βεβαιῶ, εἰς τὸ ἀπροχώρητον. Δι’ αὐτὸ σᾶς διαβεβαιῶ, ὅτι καὶ οἱ ἐπίτροποι καὶ οἱ ὑπάλληλοι τοῦ Ὑπουργείου ἐλέγχουν ὅλα τὰ ἀποτελέσματα τῶν ἐξετάσεων, καὶ αἱ ἐπιτροπαὶ, αἱ ὁποῖαι ἐξετάζουν, ἐκτελοῦν τὸ καθῆκόν τῶν διὰ τοῦ αὐστηροτέρου τρόπου, λαμβάνεται δὲ πάντοτε φροντὶς, ὥστε νὰ διορίζωνται εἰς αὐτὰς ἄνθρωποι μὴ ἐπηρεαζόμενοι ἀπὸ παρακλήσεις ἢ ἀπὸ πάθη, ἐξ ὧν ὁρμώμενοι νὰ βαθμολογῶσιν ὀλιγώτερον ἢ περισσότερον τοῦ πρέποντος. Ἐπαναλαμβάνω λοιπὸν, ὅτι καὶ οἱ ἐξετάζοντες ἐκτελοῦν τὸ καθῆκόν τῶν μὲ καλλίστην συνείδησιν, καὶ τὸ Ὑπουργεῖον προσπαθεῖ πάντοτε νὰ θέτῃ τοιαῦτα πρόσωπα εἰς τὰς ἐπιτροπὰς, περὶ τῶν ὁποίων νὰ μὴ γεννᾶται ἡ ἰδέα, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἀδικήσουν.

§89Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν κατώρθωσα νὰ ἐννοήσω τὴν τελευταίαν παρατήρησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Οὐδεὶς ἔψεξε τὴν ἐπιτροπὴν ἢ ἐνόησε νὰ κατηγορήσῃ αὐτὴν ἐπὶ ἀσυνειδησίᾳ. Ἡμεῖς ἰσχυριζόμεθα, ὅτι τὸ Β. Διάταγμα, τὸ κανονίζον τὸν τρόπον τῶν ἐξετάσεων τῶν ὑπαξιωματικῶν τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ, δὲν ἐτηρήθη ἐπακριβῶς ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας τῆς στρατιωτικῆς. Τὸ Διάταγμα τοῦτο τὸ κανονιστικὸν ὁρίζει συντελεστὴν τῶν διακεκριμένων πράξεων τὸν ἀριθμὸν 10.

§90Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Δὲν τὸν ὁρίζει.

§91Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλὰ τοῦτο ὡμολογήθη ἤδη ὑπὸ πάντων, καὶ τοῦτο εἶναι τὸ σαφὲς γράμμα τοῦ Βασ. Διατάγματος, τὸ ὁποῖον ἀνεγνώσατε. Ἐν τούτοις, καὶ ἂν δὲν ὁρίζῃ, νομίζετε ὑμεῖς, ὅτι εἴχετε τὸ δικαίωμα δι’ ἁπλῆς ὁδηγίας ὑπουργικῆς νὰ κανονίσητε συντελεστήν; Ὑμεῖς γνωρίζετε κάλλιστα, πῶς ἔχουσι τὰ τῶν Β. Διαταγμάτων ἐν τῇ ἑλληνικῇ νομοθεσίᾳ, καὶ πῶς δύναται νὰ μεταβάλῃ ὁ Ὑπουργὸς ταῦτα, ὅταν θέλῃ, καὶ σεῖς εἴπετε πολὺ ὀρθῶς, ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ, ἐπειδὴ προχωροῦν μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ ὑποστρατήγου, πρέπει νὰ ἦναι ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερον κατηρτισμένοι, καὶ διὰ τοῦτο πολὺ ὀρθῶς εἴπετε, ὅτι ἔπρεπε νὰ δοθῇ περισσοτέρα προσοχὴ εἰς τὴν μάθησιν. Ἀλλ’ ἀφοῦ εἴχετε τοιαύτην γνώμην, τὸ καθῆκον ὑμῶν ἦτο νὰ ἐκδώσητε Β. Διάταγμα, καὶ συμφώνως πρὸς τὰς ἰδέας ὑμῶν νὰ ὁρίσητε τὸν συντελεστήν. Δὲν ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ μεταβάλητε αὐθαιρέτως τὸν νόμον δι’ ἁπλῆς ὑπουργικῆς ὁδηγίας.

§92Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐγὼ λέγω, ὅτι δύναμαι.

§93Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν δύνασθε νὰ λέγητε, ὅτι ἔχετε δικαίωμα νὰ μεταβάλητε τὸν νόμον, τὸ Βασιλικὸν Διάταγμα, τὸ ὁποῖον ἰσχύει, ἐν ὅσῳ δὲν καταργεῖται. Εἴχετε τὸ δικαίωμα νὰ τὸ μεταβάλητε, συμφώνως πρὸς τὰς ἰδέας σας, διὰ Διατάγματος νέου, ἀλλ’ αὐτὸ δὲν τὸ ἐπράξατε, ἑπομένως παρεβιάσατε τὸν νόμον.

§94Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Πρέπει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ἐξετάσῃ, ποία εἶναι ἡ περὶ ἧς πρόκειται διακριτικὴ πρᾶξις τοῦ Γεωργακοπούλου.

§95ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὁμιλεῖς στὸ βρόντο!

§96Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν ὁμιλῶ στὸ βρόντο, διότι πρόκειται νὰ δοθῇ καταγγελία, ὅτι ὁ φυγόδικος, τὸν ὁποῖον συνέλαβεν, εἶναι συγγενής του, ἐξάδελφός του, καὶ ὅτι τὸν συνέλαβε κατὰ προσποίησιν, διὰ ν’ ἀποκτήσῃ τοιαύτην διακεκριμένην πρᾶξιν. Λοιπὸν τὴν διακεκριμένην πρᾶξιν θὰ ἐξετάσῃ ὁ Ὑπουργός, διότι ἐξηπάτησε τὸν Ὑπουργὸν, διὰ νὰ καταπατήσῃ δικαιώματα ἄλλων. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι καθῆκον ἔχει καὶ δικαίωμα ὁ Ὑπουργὸς νὰ ἐξετάσῃ, ποία εἶναι ἡ πρᾶξις καὶ διὰ ποίων μέσων καὶ τίνος τρόπου ἐδημιουργήθη.

§97ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ δὲν ἐσκόπουν νὰ ἐξερεθίσω τὰ νεῦρα τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου ἐκ Καλαβρύτων· ἐγὼ ἦλθον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του πρᾶξιν διακεκριμένην, δι’ ἣν ἀπενεμήθη ἔπαινος ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ εἰς τὸν ὑπαξιωματικόν. Ἄν ὁ ὑπαξιωματικὸς αὐτὸς συνέλαβε φυγόδικον συγγενῆ του, ἦτο ἁρμοδία ἡ στρατιωτικὴ ὑπηρεσία νὰ τὸ ἐξετάσῃ, καὶ σᾶς λέγω, ὅτι, διὰ ν’ ἀπονεμηθῇ ἔπαινος, ἀπονέμεται συνεπείᾳ ἐξετάσεων αὐστηρῶν, αὐστηροτάτων, καὶ συνεπείᾳ ἐκθέσεως, τὴν ὁποίαν ὑποβάλλει ὁ ἐνεργήσας τὴν ἀνάκρισιν. Ἦτο περιττὴ ἡ παρατήρησις τοῦ κ. ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτοῦ πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν. Μοὶ ἔκαμε δ’ αἴσθησιν μεγάλην ἡ παρατήρησις τοῦ κ. ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτοῦ, ἐλθόντος νὰ ἀναλάβῃ δικαιώματα ἄλλου· διότι ἐπὶ τῆς προκειμένης ὑποθέσεως δὲν εἶναι ἁρμόδιος, καὶ ἀπορῶ, πῶς ἔλαβε τὸν λόγον.

§98Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Σεῖς διατί;

§99ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἁρμόδιος εἶναι ὁ Ὑπουργός, πρὸς τὸν ὁποῖον ἀπηυθύνθημεν εὐλαβῶς, ὅπως λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰ παράπονα τοῦ ὑπαξιωματικοῦ.

§100Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τότε δὲν εἶναι ἁρμόδιοι οὔτε ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἀνέλαβον τὴν ὑπεράσπισιν τοῦ ὑπαξιωματικοῦ.

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, μὴ διακόπτετε.

§102ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Καίτοι, κύριε συνάδελφε, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ παρακάθημαι ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ ἐπὶ δύο περιόδους, οὐδέποτε ὡμίλησα διὰ ζητήματα θίγοντα τὴν πειθαρχίαν, ἢ διὰ νὰ πειράξω κανένα ἐξ ὑμῶν. Σεῖς παρουσιάσθητε σήμερον κατήγορος ἑνὸς ἀνθρώπου, ὁ ὁποῖος ζητεῖ νὰ λάβῃ τὸ δίκαιόν του. Ἀμφιβάλλω, ἂν ἔχετε ἐξουσίαν πολιτικὴν, ὡς λέγετε, διὰ νὰ κατηγορήσητε ἕνα ὑπαξιωματικόν, ὁ ὁποῖος σήμερον ζητεῖ προστασίαν καὶ δικαιοσύνην παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§103Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Θὰ ἐξετάσω.

§104Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Καὶ ἐγὼ ἐζήτησα νὰ ἐξετάσῃ ὁ κ. Ὑπουργός.

§105ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Οὐδὲν ἀτομικὸν συμφέρον ἔχομεν ἡμεῖς διὰ τὴν ὑποστήριξιν τοῦ ὑπαξιωματικοῦ, οὔτε πρόκειται νὰ ὠφεληθῶμεν ἐκλογικῶς. Σεῖς ἔρχεσθε ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης, καὶ ὁτὲ μὲν λέγετε, ὅτι ἔχετε δισεκατομμύρια νὰ φέρητε, ὁτὲ δὲ ὅτι θὰ μεταβάλητε τὴν Ἑλλάδα εἰς παράδεισον. Οὐδὲν ἐλατήριον μὲ ἐκίνησε· λέγω δὲ, ἐπὶ λόγῳ τιμῆς, ὅτι ὁ ὑπαξιωματικὸς αὐτὸς οὐδόλως μὲ παρεκάλεσε νὰ κάμω λόγον. Ἔλαβον ἀφορμὴν ἐκ τῆς συζητήσεως, ἥτις ἐγένετο ἐπὶ τοῦ προκειμένου ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, καὶ παρετήρησα καὶ ἐγὼ τὰ σχετικὰ Διατάγματα, δι’ ὧν κανονίζονται αἱ ἐξαιρετικαὶ πράξεις τῶν ὑπαξιωματικῶν, προκειμένου περὶ προβιβασμοῦ. Ἴσως ἡ πεποίθησίς μου νὰ ἦναι πεπλανημένη. Ἀλλ’ ὁ ὑπαξιωματικὸς οὗτος φρονῶ ὅτι ἠδικήθη, καὶ ἦλθον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐξετάσῃ. Ὡς πρὸς ὑμᾶς δὲ, ἀφίνω νὰ ἐκτιμήσῃ τὴν συμπεριφοράν σας ἡ Βουλή.

§106Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἶσαι πολὺ μικρός.

§107Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐγὼ ἔμαθον τὴν ὑπόθεσιν ἀπὸ τὸν ἴδιον τὸν ὑπαξιωματικόν, ἀλλ’ ἐδήλωσα πρὸς αὐτὸν, ὅτι δὲν θέλω ἀναμιχθῆ, ἐὰν δὲν πεισθῶ, ὅτι ἔχει δίκαιον. Καὶ ἐκ τῆς ἐμῆς μελέτης ἐπὶ τοῦ Διατάγματος καὶ ἐκ τῆς ἀναπτύξεως, ἥτις ἐγένετο ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον ἐκ Τυρνάβου Βουλευτὴν, πείθομαι, ὅτι ἐπλανήθη ἡ ὑπηρεσία, καὶ ἐπλάνησε τὸν κ. Ὑπουργὸν, διότι βάσις τοῦ συντελεστοῦ εἶναι τὸ πρῶτον Διάταγμα, καὶ διὰ τοῦτο τὸ δεύτερον Διάταγμα δὲν ὁμιλεῖ περὶ συντελεστοῦ, διότι δὲν ὑπῆρχεν ἀνάγκη ν’ ὁμιλήσῃ, περὶ τούτου, ἀφοῦ παραπέμπει εἰς τὸ πρῶτον Διάταγμα. Λοιπὸν παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν, ἐπειδὴ γνωρίζω ὅτι οὐδεὶς λόγος προσωπικὸς τὸν ἄγει εἰς τὸ νὰ ἀδικήσῃ τὸν ὑπαξιωματικὸν, διότι γνωρίζω τὰ αἰσθήματά του, ὅτι δὲν ἐπιθυμεῖ νὰ ἀδικήσῃ κανένα ἄνθρωπον, καὶ διότι φρονῶ, ὅτι διορθώνων ἓν σφάλμα του δὲν ὑποπίπτει εἰς καμμίαν ὑποτίμησιν τῆς ὑπολήψεώς του, τοὐναντίον ὁ ἄνθρωπος ὁ ἀναγνωρίζων τὰ σφάλματά του καὶ διορθώνων αὐτὰ εἶναι ἐπαινετὸς, τὸν παρακαλῶ νὰ ἐξετάσῃ, καὶ ἂν ὁ ἴδιος δὲν ἔχῃ καιρὸν, τὸν παρακαλῶ νὰ παραπέμψῃ τὸ ζήτημα εἰς τὸν Νομικὸν Σύμβουλον...

§108Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Μάλιστα.

§109Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. .. καὶ πιστεύω, ὅτι καὶ ἐκ τῆς γνώμης αὐτοῦ θέλει πεισθῆ, ὅτι πράγματι ὁ περὶ οὗ ὁ λόγος ὑπαξιωματικὸς ἠδικήθη, διότι εἶναι ὁ μόνος, ὅστις ἔπρεπε νὰ βαθμολογηθῇ συμφώνως πρὸς τὸ Διάταγμα. Ἡ ἐνέργεια τῆς ὑπηρεσίας τοῦ νὰ μὴ ἀναγνωρίσῃ τὸ κύριον Διάταγμα τὸ πρῶτον, καὶ νὰ στραφῇ εἰς τὸ δεύτερον, βεβαίως ἐλαύνεται ἀπό τινα ἀφορμήν· καὶ ἡ παρατήρησις δὲ, ἣν ἔφερεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτὴς, μὲ πείθει, ὅτι λόγος τις κατὰ τοῦ ὑπαξιωματικοῦ τούτου ὠθεῖ τὴν ὑπηρεσίαν νὰ ἀδικήσῃ τὸν ὑπαξιωματικόν. Διότι, ἐὰν εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ὁ ὑπαξιωματικὸς οὗτος συνέλαβε συγγενῆ του ἐγκληματίαν, εἶναι μᾶλλον ἐπαινετὸς, καὶ ἡ ὑπηρεσία πρέπει νὰ προσέξῃ εἰς τοῦτο, ὅτι ὁ ὑπαξιωματικὸς αὐτὸς, παριδὼν τὰ συγγενικά του καθήκοντα, τὸ φίλτρον πρὸς τὴν οἰκογένειάν του, καὶ ὑπακούων εἰς τὸ καθῆκον αὑτοῦ, συνέλαβε ταραξίαν, συνέλαβεν ἄνθρωπον ἐκτραπέντα, συνέλαβεν ἄνθρωπον ἐκτὸς τοῦ νόμου, καὶ τὸν παρέδωκεν εἰς τὴν Δικαιοσύνην τῆς πατρίδος του. Αὐτὸ νομίζω ὅτι εἶναι εἷς λόγος, διὰ νὰ ἐκτιμηθῇ ἐκ μέρους τῆς ὑπηρεσίας περισσότερον Λοιπὸν ἡ παρατήρησις τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτοῦ μὲ πείθει, ὅτι κἄτι συμβαίνει ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ, καὶ ἐπειδὴ ὁ Ὑπουργὸς εἶναι ἀρχὴ ἀνωτάτη, ἡ ὁποία καθῆκον ἔχει νὰ ἀπομακρύνῃ τοιούτου εἴδους ἐπεμβάσεις καὶ ν’ ἀποδίδῃ δικαιοσύνην, ἡ δικαιοσύνη δὲ, ἀπονεμομένη εἰς στρατὸν, εἶναι ἡ βάσις τῆς πειθαρχίας, πέπεισμαι, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς θέλει σπεύσει νὰ ἀποδώσῃ δικαιοσύνην, ἐὰν ὁ Νομικὸς Σύμβουλος εὕρῃ, ὅτι ἡμεῖς οἱ παραπονούμενοι καὶ φέροντες ἐνστάσεις ἐπὶ τῆς πράξεως τοῦ Ὑπουργοῦ ἔχομεν δίκαιον.

§110Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ ὑποβάλω τὴν ὑπόθεσιν ὑπὸ τὴν γνώμην τοῦ Νομικοῦ Συμβούλου. Δηλῶ δὲ, ὅτι ἡ ὑπηρεσία οὐδεμίαν γνῶσιν ἔχει περὶ τῆς ὑποθέσεως, περὶ ἧς ἐγένετο λόγος ἀπόψε εἰς τὴν Βουλήν.

§111Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Σᾶς παρακαλῶ, πρὶν ὑποβάλητε τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὸν Νομικὸν Σύμβουλον, νὰ ἐξετάσητε περὶ ὅσων εἶπον πρότερον· διότι, ἐὰν ταῦτα ἦναι ἀληθῆ, τότε ἡ πρᾶξις τῆς συλλήψεως τοῦ φυγοδίκου δὲν εἶναι διακεκριμένη πρᾶξις, ἀλλὰ τοὐναντίον εἶναι ἀπάτη τῶν ἀρχῶν ἀξιοτιμώρητος.

§112Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἄλλο ζήτημα αὐτό.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Γκότσης ἔχει τὸν λόγον.

§114Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Λαμβάνω τὸν λόγον, μόνον διὰ νὰ ἐκφράσω τὴν ἀπορίαν μου, πῶς οἱ κύριοι εἰδικοὶ ἐπλανήθησαν κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ νομίζωσιν, ὅτι τὸ Διάταγμα τοῦ 1888 ἔπαυσε νὰ ἰσχύῃ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα...

§115Κ. ΓΡΙΒΑΣ. Ἔληξε τὸ ζήτημα.

§116Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Δὲν ἔληξε καθόλου. Τὸ Διάταγμα τοῦ 1888 ἀναφέρει ὡς προσὸν καὶ τὰς διακεκριμένας πράξεις. Λέγει τὸ ἐδάφιον γʹ τοῦ ἄρθρου 6: «Διὰ τοὺς ἐν τοῖς λοιποῖς σώμασιν ὑπαξιωματικοὺς ἐκτὸς τῶν ἄλλων εὐδόκιμος ὑπηρεσία (διακεκριμέναι πράξεις, ἔπαινοι κλπ.) συντελεστής 10.» Τώρα ἔρχεται τὸ Διάταγμα τοῦ 1898. Τί πράττει αὐτό; Καταργεῖ τὰς διατάξεις τοῦ Διατάγματος τοῦ 1888, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα; Καθόλου. Ἀπ’ ἐναντίας μάλιστα ἐξάγεται ἐκ τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ Διατάγματος τοῦ 1898, ὅτι πᾶν ἄλλο ἐνόει παρὰ νὰ πράξῃ τοῦτο, νὰ καταργήσῃ δηλ. τὰς διατάξεις τοῦ Διατάγματος τοῦ 1888· διότι τί λέγει τὸ ἄρθρον αὐτό; (ἀναγινώσκει): «Ἄρθρον 1. Εἰς τὰ ἐδάφια αʹ, βʹ καὶ γʹ τοῦ ἄρθρου 6 τοῦ Διατάγματος ἀπὸ 5 Νοεμβρίου 1888 «περὶ προβιβασμῶν ὑπαξιωματικῶν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ καὶ τὸν τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ» προστίθεται ὡς ἀντικείμενον ἐξεταστέον καὶ ἡ διαγωγὴ μὲ ἀξίαν τὸν ἀριθμὸν 10.» Ἠθέλησε δηλαδὴ νὰ προσθέσῃ καὶ ἄλλο προσόν. Τίποτε περιπλέον. Τὰ λοιπὰ μένουσιν ἐν ἰσχύϊ. Ἀκολούθως δὲ, διὰ νὰ πεισθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς...

§117Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ διαγωγῆς, Κύριε, πρόκειται περὶ διακεκριμένων πράξεων.

§118Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Σᾶς εἶπον, ὅτι τὸ Διάταγμα τοῦ 1898 κατὰ τοῦτο καὶ μόνον ἠθέλησε νὰ καινοτομήσῃ, ὅτι εἰς τὰ προσόντα τὰ ἄλλα, τὰ ὁποῖα ἀναφέρει τὸ Διάταγμα τοῦ 1888, τὸ ὁποῖον ἐχρησίμευσεν ὡς βάσις τοῦ Διατάγματος τοῦ 1898, προσθέτει ἀκόμη καὶ τὴν διαγωγήν. Κατὰ τοῦτο ἠθέλησε νὰ καινοτομήσῃ. Ἔρχεται κατόπιν τὸ ἄρθρον 3 τοῦ αὐτοῦ Διατάγματος τοῦ 1898, δι’ οὗ ἐτροποποιήθη τὸ ἄρθρον 8 τοῦ Διατάγματος τοῦ 1888, καὶ λέγει, ὅτι «ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν θέλει ἐκδώσει ὁδηγίας»· ἀλλ’ αἱ ὁδηγίαι ἀφορῶσι τὸν τρόπον τῶν ἐξετάσεων, καὶ λέγει ἁπλούστατα καὶ καθαρώτατα: «αἱ ἐξετάσεις ἐνεργοῦνται κατὰ τὰς ὁρισθησομένας ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ὁδηγίας», — λέγει πῶς θὰ ἐνεργηθῶσιν, ὄχι πῶς θὰ κριθῶσι, — συντασσομένου πίνακος, ἐν ᾧ ἐγγράφονται οἱ εἰς αὐτὰς εὐδοκιμήσαντες κατὰ σειρὰν ἱκανότητος ἐνδεικνυομένης δι’ ἀριθμῶν, τοὺς ὁποίους ἀναγράφει τὸ Διάταγμα τοῦ 1888. Θέλει καὶ ἄλλην ἀπόδειξιν περαιτέρω ὁ κ. Ὑπουργός; Ἰδοὺ κατὰ ποῖον τρόπον λέγει εἰς αὐτὸν τὸ Διάταγμα τοῦτο, ὅτι θὰ ἐκτιμηθῶσιν αἱ διακεκριμέναι πράξεις (ἀναγινώσκει): «Μετὰ τὴν τοιαύτην τῶν ἐξεταστέων ἀντικειμένων καὶ τῆς διαγωγῆς ἑκάστου τῶν ὑποψηφίων ἐκτίμησιν, ἥτις παριστᾷ τὴν μερικὴν ἱκανότητα αὐτῶν, ἡ ἐπιτροπὴ προβαίνει εἰς τὴν ἐκτίμησιν τῆς εὐδοκίμου ὑπηρεσίας (διακεκριμέναι πράξεις, ἔπαινοι) τῶν ἐχόντων τοιαύτας ὑποψηφίων ἐπιτυχόντων καὶ ἀποτυχόντων.» Ὥστε δὲν σᾶς δίδει τὸ δικαίωμα νὰ κανονίσητε σεῖς κατὰ ποῖον τρόπον θὰ κρίνητε περὶ τῶν διακεκριμένων ὑπηρεσιῶν. Τὸ ὁρίζει τὸ Διάταγμα.

§119Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Παρακάτω.

§120Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Καὶ ἰδοὺ τί λέγει: «Θεωρεῖται δὲ διακεκριμένη πρᾶξις ἐκείνη, ἧς ἡ ἐκτέλεσις ἐκθέτει εἰς κίνδυνον τὴν ζωὴν τοῦ διαπράξαντος ταύτην προσώπου.

§121Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Εὑρίσκετε συντελεστὴν εἰς αὐτὰ, τὰ ὁποῖα ἀνεγνώσατε;

§122Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ἔχει τὸν συντελεστήν του εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Διατάγματος τοῦ 1888. Μοὶ φαίνεται ὅτι οὐδεμία ἀμφιβολία μένει, ὅτι τὸ Διάταγμα τοῦ 1888, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τοῦτο, μένει ἀκέραιον, καὶ ἂς τὸ λύσῃ ὁ νομικὸς σύμβουλος.

§123Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν μὴ τήρησιν τῶν διατάξεων τῶν διαφόρων Διαταγμάτων, ἔδωκε τὴν λύσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, εἰπὼν, ὅτι θὰ παραπέμψῃ τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὸ Νομικὸν Συμβούλιον. Δύο λέξεις μόνον θὰ εἴπω, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. ἐκ Καλαβρύτων συναδέλφου. Ἠθέλησε διὰ μιᾶς τραγικῆς ἀποστροφῆς, ἀπευθυνθείσης πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, νὰ παραστήσῃ τὸν ὄντως ἥρωα Γεωργακόπουλον ὡς ἐνεργήσαντα τὴν σύλληψιν ἑνὸς ἁπλοῦ φυγοδίκου, ὡς εἶπε, διατί; διὰ νὰ προσκτήσῃ τὸ δικαίωμα τοῦ νὰ ἀποκτήσῃ συντελεστὴν διὰ τὴν διακεκριμένην του πρᾶξιν τὸν ἀριθμὸν 10. Λοιπὸν πληροφορῶ τὸν κ. ἐκ Καλαβρύτων συνάδελφον, ὅτι ἐκεῖνος, τὸν ὁποῖον συνέλαβεν ὁ Γεωργόπουλος, δὲν ἦτο ἁπλοῦς φυγόδικος, ἦτο ὁ Στερλίγκος, ὁ φοβερὸς λῃστὴς, ὁ ὁποῖος εἶχεν ἐπικηρυχθῆ ἀντὶ τοῦ ποσοῦ τῶν 1200 δραχμῶν, καὶ διὰ τῆς συλλήψεως τοῦ κακούργου τούτου κατώρθωσε νὰ σώσῃ ὁλόκληρον οἰκογένειαν.

§124Π. ΣΠΥΡΑΚΗΣ. Πατσαβούρας.

§125Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ὁ γνωστὸς Στερλίγκος. Εἶναι δὲ τοσοῦτο μᾶλλον ἀξιέπαινος ὁ ὑπαξιωματικὸς οὗτος, καθόσον μετὰ τοῦ Στερλίγκου συνδέεται διὰ συγγενείας,—ὀλίγον μακρυνῆς,—(τὸ ὁμολογῶ, διότι εἶμαι εἰλικρινὴς), εἶναι δεύτερος ἐξάδελφος τῆς συζύγου τοῦ Στερλίγκου, καὶ ἐν τούτοις ἔθεσε κατὰ μέρος τὴν συγγένειαν, καὶ ἐνῷ ὁ Στερλίγκος ἢ Πατσαβούρας, ὅστις εἶχε διαπεραιωθῆ εἰς Ρουμανίαν, ἐπέστρεψεν ἐκεῖθεν, ὅπως ἐξοντώσῃ μίαν ὁλόκληρον οἰκογένειαν, ἡ ὁποία εἶχε μαρτυρήσει ἐναντίον του διὰ τὰς λῃστρικάς του πράξεις, τὸν συνέλαβε μὲ κίνδυνον τῆς ζωῆς του, καὶ τὸν παρέδωκεν εἰς χεῖρας τῆς Δικαιοσύνης, ὑπηρετήσας οὕτω τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν, καὶ σώσας ὁλόκληρον οἰκογένειαν ἐξ ἐπικειμένου βεβαίου κινδύνου. Αὐτὸς εἶναι ὁ Γεωργακόπουλος, τὸν ὁποῖον ἠθέλησε νὰ κατηγορήσῃ ὁ κ. ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτής.

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ τὸ θέμα ἐξηντλήθη. Ὁ κύριος Μπούμπουλης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἄλλου θέματος.

§127Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν, ἐὰν ἦναι δυνατὸν, ν’ ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὸ πόρισμα τῶν διοικητικῶν ἀνακρίσεων ἐπὶ τῶν γενομένων καταχρήσεων φαρμάκων ἐν τῷ Ναυστάθμῳ.

§128ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Δὲν δύναμαι ν’ ἀνακοινώσω τίποτε, διότι ἡ ὑπόθεσις εἶναι ἀκόμη ἐκκρεμής, παραπεμφθεῖσα εἰς ἀνάκρισιν.

§129Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἐπειδὴ, κύριε Ὑπουργέ, ἀνέγνωσα εἰς τινα ἑσπερινὴν ἐφημερίδα, ὅτι συνεστήσατε Ἀνακριτικὸν Συμβούλιον, —καὶ μάλιστα ἡ ἐφημερὶς αὕτη ἀνέφερε καὶ τὸν Πρόεδρον καὶ τὰ μέλη τοῦ Συμβουλίου, — ἠναγκάσθην νὰ λάβω τὸν λόγον. Διότι, ἐὰν πράγματι συνεστήσατε τοιοῦτο Συμβούλιον, φρονῶ ὅτι δὲν εἶναι νόμιμον τὸ Συμβούλιον τοῦτο. Ἐὰν εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν ἐνέχηται ὁ ὑπολογιστὴς, περὶ τοῦ ὁποίου ἐν ἄλλῃ συνεδριάσει ἐγένετο λόγος, φρονῶ ὅτι ἡ ὑπόθεσις πρέπει νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸ Ναυτοδικεῖον.

§130ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν ἀφίνετε νὰ τελειώσῃ πρῶτον ἡ ὑπόθεσις καὶ νὰ ἴδητε τὴν δικογραφίαν, ἵνα κρίνητε, ἂν καλῶς ἢ κακῶς ἐνήργησα;

§131Β. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, τί γίνεται ἡ Ναυτικὴ Σχολή. Ἐτελείωσε; Θὰ τελειώσῃ; Θὰ εἰσέλθωσιν εἰς αὐτὴν μαθηταὶ τὴν πρώτην Σεπτεμβρίου;

§132ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Ὅλα αὐτὰ, τὰ ὁποῖα εἴπετε, θὰ γείνωσι.

§133Β. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Εὐχαριστῶ πολύ.

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Κωνσταντόπουλος.

§135Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὸ νομοσχέδιον, κύριε Πρόεδρε, περὶ ἀνυποτάκτων κληρωτῶν ὑπάρχει διάταξις ἐν ἄρθρῳ 4, στεροῦσα τῶν εὐεργετημάτων τοῦ νομοσχεδίου ἅπαντας τοὺς ἀνυποτάκτους τῶν ἐτῶν 1895 καὶ 1896. Φρονῶ, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἡ διάταξις αὕτη τοῦ νομοσχεδίου εἶναι λίαν αὐστηρὰ, καὶ ἕνεκα τούτου ὑποβάλλω τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν ἐπιφυλάσσομαι νὰ ἀναπτύξω, ὅταν ἔλθῃ εἰς συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον. Συγχρόνως δὲ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ δηλώσῃ εἰς τὴν Βουλὴν, ποῖος εἶναι ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀνυποτάκτων τῶν ὑπαγομένων εἰς τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 4, δηλαδὴ τῶν ἐτῶν 1895 καὶ 1896, διότι καὶ τοῦτο θὰ χρησιμεύσῃ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου.

§136Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐγγράφως, παρακαλῶ, νὰ ὑποβάλητε τὴν ἐπερώτησιν.

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ τροπολογία τοῦ κυρίου Κωνσταντοπούλου θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 15).

§138Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Καταθέτω εἰς τὴν Βουλὴν τοὺς αἰτηθέντας ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἄρτης Βουλευτοῦ πίνακας περὶ ταχυδρομείων καὶ τηλεγράφων, καὶ τῶν ἐσόδων καὶ δαπανῶν αὐτῶν.

§139Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν ἔχετε, νομίζω, ἀντίρρησιν νὰ τυπωθῇ καὶ διανεμηθῇ ὁ πίναξ.

§140Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Εἶναι τρεῖς πίνακες. Ὁ ἀξιότιμος ἐκ Σπετσῶν Βουλευτὴς ὑπέβαλεν ἐπερώτησιν περὶ τοῦ δημάρχου Νέων Ψαρῶν, καὶ κατέκρινε τὸ Διάταγμα, δι’ οὗ ἀνετέθησαν εἰς αὐτὸν ὑγειονομικὰ καθήκοντα. Πληροφορῶ τὸν κ. Βουλευτὴν, ὅτι ἀνετέθησαν εἰς τὸν δήμαρχον Νέων Ψαρῶν τὰ ὑγειονομικὰ καθήκοντα δυνάμει Β. Διατάγματος τῆς 14 Νοεμβρίου 1903, ἀντὶ τῆς μέχρι τῆς ἐποχῆς ἐκείνης ἐκπληρούσης τὰ καθήκοντα ταῦτα τελωνειακῆς ἀρχῆς, ἀπαλλαγείσης. Καταθέτω ἐπίσης ἀπάντησιν εἰς ἐπερώτησιν τοῦ βουλευτοῦ Σάμης κυρίου Βρυώνη περὶ τῆς δημοτικῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Ἄσσου.

§141Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Καταθέτω ἀπάντησιν ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Χαλκίδος κ. Σαραβέλα περὶ συμπληρώσεως θέσεων ἀνθυπασπιστῶν εἰς τὸ μηχανικόν.

§142Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Πρὸ ὀλίγου ἔλαβον τηλεγράφημα ἐξ Ἄρτης, τὸ ὁποῖον ἀπηυθύνθη καὶ πρὸς τοὺς ἄλλους κυρίους συναδέλφους, δι’ οὗ μοὶ ἀναγγέλλουσιν, ὅτι ὁ νομομηχανικὸς Ἄρτης ἐκ συμφώνου μετὰ τοῦ νομάρχου ἀπεφάσισαν τὴν κατεδάφισιν οἰκοδομῶν εὑρισκομένων ἐπὶ τῆς ὁδοῦ τῆς ἀγορᾶς, ἀντικειμένων εἰς ἐγκεκριμένον σχέδιον κλπ. Τὸ τηλεγράφημα ἀναφέρει τοὺς λόγους, δι’ οὓς κινδυνεύει ἡ κεντρικὴ ὁδὸς Ἄρτης νὰ μεταβληθῇ εἰς ἐρείπιον, διότι δυσκόλως εἶναι δυνατὸν νὰ ἐγερθῶσιν ἐκ νέου αἱ περὶ ὧν πρόκειται οἰκοδομαί. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρωθυπουργὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ διατάξῃ τὴν ἀναστολὴν τῆς κατεδαφίσεως μέχρις ὅτου ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα καὶ ἴδῃ τί συμβαίνει.

§143Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Μάλιστα.

§144Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Πρὸ ἡμερῶν μοῦ ἐζητήθη ἀπὸ τὸν βουλευτὴν κ. Γρίβαν ὁ φάκελος τῆς ὑποθέσεως τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ Μουρκογιάννη. Δηλῶ ὅτι τὸν φάκελον τοῦτον ἀπέστειλα εἰς τὸ Προεδρεῖον.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§146Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐὰν δύναται, νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, εἰς ποῖον στάδιον εὑρίσκονται αἱ διοικητικαὶ ἀνακρίσεις, αἱ διαταχθεῖσαι κατὰ τοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Γεωργικοῦ Σταθμοῦ Λεβαδείας κ. Ξανθοπούλου καὶ ἀνατεθεῖσαι εἰς τὸν κ. Μουράτογλου. Ἐὰν δὲ ὁ κ. Μουράτογλους ὑπέβαλε τὸ πόρισμα τῶν ἀνακρίσεων, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ καταθέσῃ τὸ πόρισμα τοῦτο εἰς τὴν Βουλήν.

§147Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Εὐθὺς ὡς μοὶ ὑποβληθῇ, θὰ τὸ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλήν.

§148Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω ἐπίσης καὶ δι’ ἄλλο τι. Κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Σύνοδον τῆς Βουλῆς ὡμίλησα διὰ μακρῶν περὶ τῶν ἐκτρόπων, τὰ ὁποῖα συμβαίνουσιν ἕνεκα ἐλλείψεως ἀγροτικῆς ἀσφαλείας, ἔλαβον δὲ τότε παρ’ ὑμῶν τὴν ὑπόσχεσιν, ὅτι θέλετε ὑποβάλει νομοσχέδιον περὶ ἀγροφυλακῆς, ἀλλὰ τοιοῦτον νομοσχέδιον δὲν ὑπεβλήθη ἔτι.

§149Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Πρωθυπουργός). Τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἕτοιμον, καὶ θὰ ὑποβάλω αὐτὸ αὔριον.

§150Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Πρὸ ἡμερῶν πολὺς λόγος ἐγένετο περὶ τῶν ἐφέδρων στρατιωτῶν, οἱ ὁποῖοι προσεβλήθησαν ἀπὸ ἡλίασιν, καὶ μετὰ γνώμας τινὰς, αἱ ὁποῖαι ἀντηλλάγησαν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν εἶπεν, ὅτι μετὰ τὸ πέρας τῶν γυμνασίων θέλει καταστήσει ἐνήμερον τὴν Βουλὴν τῶν λαβόντων χώραν. Ἡ Βουλὴ ἐδέχθη τὴν γνώμην του, καὶ κατὰ συνέπειαν δὲν δύναμαι νὰ ἀνακινήσω τὸ ζήτημα. Δὲν ἀποκλείομαι ὅμως νὰ ὁμιλήσω παρεμπιπτόντως ἐπὶ ζητήματος σχετικοῦ, διότι πρέπει νὰ ληφθῶσι μέτρα πρὸς ἀποσόβησιν τοῦ ἐκ τῆς ἡλιάσεως κινδύνου. Ἔλαβον ἐπιστολὴν ἐκ Φαρσάλων παρὰ συμπολιτῶν μου ἐφέδρων, δι’ ἧς παραπονοῦνται, ὅτι κατὰ τὴν πορείαν ἐκ Λαρίσης εἰς Μπακράτσι προσεβλήθησαν πολλοὶ ἀπὸ ἡλίασιν...

§151Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Ὀμπρέλλες!

§152Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἐὰν εἴχετε ὑπομονὴν νὰ ἀκούσητε, δὲν θὰ ἐλέγετε ὅ,τι εἴπετε. Ὄντως ἐξ ἡλιάσεως προσβάλλονται οἱ ὁδοιποροῦντες στρατιῶται. Περὶ τούτου ὑπάρχουσι στατιστικαὶ ἐν Γαλλίᾳ καὶ Γερμανίᾳ. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ τούτου. Πρόκειται νὰ εἴπω, ὅτι, ἀφοῦ προσεβλήθησαν ἐξ ἡλιάσεως οἱ στρατιῶται, δὲν ὑπῆρχον φορεῖα ἢ κλιμάμαξαι, ἵνα μεταφέρωσιν αὐτοὺς εἰς τὸ θεραπευτήριον, παρέμενον δὲ οἱ παθόντες ἐπὶ δύο ἢ τρεῖς ὥρας ὑπὸ τὸν ἥλιον. Δὲν πρόκειται ν’ ἀναπτύξω ἐπὶ πολὺ τὸ ζήτημα τῶν φορείων, ἀλλὰ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως εὐαρεστούμενος καταθέσῃ αὔριον κατάστασιν, πόσα φορεῖα ἀπέστειλε καὶ τίνα ἄλλα μέτρα ἔλαβεν, ὅσον ἀφορᾷ τὸ κινητὸν θεραπευτήριον τοῦ διαμερίσματος τῆς Μεραρχίας Λαρίσης. Διότι καλῶς μὲν ἀπεφάσισεν ἡ Κυβέρνησις νὰ καλέσῃ τοὺς ἐφέδρους, ἵνα ἐκγυμνασθῶσιν, ἀλλὰ πρώτιστον ἔργον αὐτῆς ἦτο νὰ λάβῃ μέτρα περὶ τῆς ἐξασφαλίσεως τῆς ὑγείας τῶν ἀνδρῶν τούτων. Βεβαίως εἰς τὰς πορείας προσβάλλονται ἀπὸ ἡλίασιν, ὅταν αἱ ἀσκήσεις ἢ ἡ πορεία γίνηται εἰς ἀκατάλληλον ἐποχὴν τοῦ ἔτους, ἀλλὰ τουλάχιστον πρέπει νὰ ὑπάρχωσι τὰ μέσα τῆς θεραπείας τοῦ κακοῦ. Ἐλπίζω ὅτι αὔριον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν θὰ καταθέσῃ τὴν κατάστασιν ταύτην.

§153Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν ἠξεύρω, ἂν αὔριον ἢ μεθαύριον θὰ δυνηθῶ νὰ καταθέσω τὴν κατάστασιν, τὴν ὁποίαν ζητεῖτε, ἀλλὰ δηλῶ ἀπὸ σήμερον, ὅτι τὸ ὑλικὸν ζητεῖται ἀπὸ ἐκεῖνον, ὅστις ἐκτελεῖ τὰς ἀσκήσεις, ὅ,τι δὲ ἐζητήθη ὑπὸ τοῦ Γενικοῦ Διοικητοῦ τοῦ στρατοῦ, ὁ ὁποῖος ἐκτελεῖ σήμερον τὰς ἀσκήσεις, τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν τὸ παρεχώρησεν ἀμέσως. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἡλιάσεις, σᾶς λέγω, ὅτι λαμβάνω τὰς καταστάσεις τῶν νοσοκομείων. Ἐκ τῶν καταστάσεων δὲ, ἃς ἔλαβον, ἐμφαίνεται ὅτι τὰ γραφέντα, ὅτι ὀγδοήκοντα ἔπαθον ἐξ ἡλιάσεως, εἶναι ἀνακριβέστατα, διότι 5 ἢ 6 μόνον ἔπαθον, οἱ ὁποῖοι τὴν ἑπομένην ἦσαν ἐν καλῇ καταστάσει.

§154Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἄν ἀπὸ τώρα παθαίνουν ἡλίασιν, ἀλλοίμονον!

§155Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ὁ ἀριθμὸς τῶν προσβληθέντων ἐξ ἡλιάσεως, τὸν ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ κ. Ὑπουργός, εἶναι λίαν εὐχάριστος...

§156Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐννοῶ τὴν πορείαν ἐξ Ἀθηνῶν εἰς Θήβας.

§157Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. .. Χαίρω δέ, ὅτι ἐδόθη ἀφορμὴ νὰ μάθωσιν οἱ συγγενεῖς των, ὅτι τὰ διαδιδόμενα δὲν εἶναι ἀληθῆ. Ἠπόρησα ὅμως, πῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν εἰς ἄλλον ἐπέρριψε τὸ βάρος...

§158Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Δὲν ἐπέρριψα βάρος.

§159Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν εἶπεν ὅ,τι ἔπρεπε νὰ εἴπῃ.

§160Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἀναθέτει εἰς ἕνα ἀρχηγὸν νὰ ἐκτελέσῃ γενικὰς ἀσκήσεις· Τὰ τῶν γενικῶν ἀσκήσεων εἶναι κεκανονισμένα, καὶ ὑποθέτω, ὅτι ὑμεῖς, ὁ ὁποῖος ὁμιλεῖτε τὴν στιγμὴν ταύτην, ἔχετε ἴδει τὰς ὁδηγίας ταύτας τῶν ἀσκήσεων. Ἐν αὐταῖς διαγράφεται, τίνι τρόπῳ θὰ σχηματισθῶσιν αἱ μικταὶ ταξιαρχίαι, ποῖον ὑλικὸν θὰ παρακολουθήσῃ, πῶς θὰ καταρτισθῇ ἡ ἐπιμελητεία, καὶ ἄλλαι λεπτομέρειαι. Σᾶς λέγω λοιπόν, ὅτι, ὅ,τι μοῦ ἐζητήθη μέχρι τῆς στιγμῆς ταύτης, τὸ παρεχώρησα.

§161Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἐγὼ ὑπέθετον, ὅτι ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ὤφειλε νὰ ἔχῃ τὴν διορατικότητα νὰ προβλέψῃ περὶ πάντων. Οὕτως ὅμως ἐχόντων τῶν πραγμάτων, ἔχετε δίκαιον.

§162Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Δὲν πιστεύω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἐπὶ τῇ βάσει τῆς πληροφορίας, τὴν ὁποίαν ἔσχον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλήν, εἶπε ταῦτα.

§163Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Γράφονται πολλὰ εἰς τὰς ἐφημερίδας.

§164Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐγὼ δὲν εἶπον, ὅτι πάντες ἔπαθον ἐξ ἡλιάσεως· εἶπον ὅτι ἄλλοι μὲν ἔπαθον ἐξ ἡλιάσεως, ἄλλοι δὲ ἐκ κοπώσεως ὑπερβολικῆς, διότι τοῖς προσετέθησαν καὶ ἄλλα βάρη, ἄλλοι ἐκ πόνων τῶν ποδῶν κλπ. Εἶναι δὲ ἀναμφισβήτητον, ὅτι αἱ δύο τελευταῖαι ἁμαξοστοιχίαι τοῦ σιδηροδρόμου Θηβῶν ἐκόμισαν εἰς Ἀθήνας 79 παθόντας.

§165Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡμεῖς ἔχομεν ἐπίσημα ἔγγραφα.

§166Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ἔχομεν τὰς καταστάσεις τῶν νοσοκομείων.

§167Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ζητήσῃ πληροφορίας παρὰ τοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Σιδηροδρόμου, διότι ἐνδεχόμενον νὰ ἦσάν τινες ἀδιάθετοι, οἱ ὁποῖοι δὲν εἰσῆλθον εἰς τὸ νοσοκομεῖον.

§168Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Εἶναί τινα πραγματικὰ περιστατικὰ, τὰ ὁποῖα δὲν πρέπει νὰ διαφεύγωσι τὴν προσοχὴν οὔτε τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, οὔτε τῆς Γενικῆς Διοικήσεως, ἡ ὁποία εἶναι ὑπὸ τὰς διαταγὰς, ἂν οὐχὶ ἐν ὅλῳ, ἐν μέρει τοὐλάχιστον, τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν.

§169Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐν ὅλῳ.

§170Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Δὲν ἔπρεπε νὰ παρίδῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὰς παρατηρήσεις τῶν κυρίων συναδέλφων, ἀλλ’ ὤφειλε νὰ λάβῃ ταύτας ὑπ’ ὄψιν καὶ νὰ σκεφθῇ, τί δέον νὰ πράξωμεν, τί δέον νὰ ἐνεργήσωμεν ἐπὶ τῶν παρατηρήσεων αὐτῶν, ἐὰν ἦναι ὀρθαὶ, διότι αὐταὶ αἱ μικραὶ λεπτομέρειαι ἀκριβῶς δίδουσιν ἀφορμὴν πρὸς λῆψιν μέτρων διὰ τὸν καλὸν καταρτισμὸν τοῦ στρατεύματος. Ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὰ γενόμενα κατὰ τὸν πόλεμον, θὰ ἴδωμεν, ὅτι αὐταὶ αἱ μικροελλείψεις τοῦ στρατεύματος ἦσαν ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ἐπήνεγκον ἀντίθετα ἀποτελέσματα τῶν προσδοκωμένων. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ, κύριε Πρόεδρε, θὰ παρακαλέσω ὑμᾶς καὶ τὴν Βουλὴν νὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ ἐκθέσω μερικὰ περιστατικὰ καὶ λεπτομερείας, αἱ ὁποῖαι ἦσαν ἡ ἀφορμὴ, ὥστε κατὰ τὸν πόλεμον νὰ ἐπέλθῃ τὸ θλιβερὸν ἀποτέλεσμα, τὸ ὁποῖον ἐπῆλθε...

§171ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Τώρα θὰ τὰ εἴπητε αὐτά;

§172Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Ἔχω δικαίωμα νὰ ἐκφράσω τὴν γνώμην μου ἐλευθέρως· δὲν ἐπιτρέπω δὲ εἰς κανένα νὰ μὲ διακόπτῃ ἢ νὰ μοὶ κάμῃ παρατήρησιν. Μὴ ταράττεσθε, διότι τὰ τοῦ πολέμου ἔπρεπε νὰ ἐκτεθῶσιν ἐν τῇ Βουλῇ...

§173Κ. ΧΡΗΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς ἄλλην ἐποχήν.

§174Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. .. Διότι, ἐὰν ἐξετίθεντο ἐν ὅλῃ τῇ λεπτομερείᾳ, θὰ ἠδυνάμεθα νὰ ἐπουλώσωμεν τὰς ἐκ τοῦ πολέμου πληγὰς, καὶ νὰ διορθώσωμεν τὴν κατάστασιν τοῦ στρατεύματος. Μερικαὶ λεπτομέρειαι τοῦ στρατεύματος πρέπει νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν, διότι μικροελλείψεις τινὲς, ἐπαναλαμβάνω, εἶναι ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι διαταράττουσιν ἀκριβῶς τὴν συνοχὴν τοῦ στρατοῦ, καὶ ἕνεκα τούτου δὲν δύναται οὗτος νὰ ἀποτελέσῃ μίαν ὁμάδα, ὥστε νὰ ἔχωμεν τὰ ἐπιδιωκόμενα ἀποτελέσματα. Ὅτε ἀπεφασίσαμεν νὰ καλέσωμεν τὴν ἐφεδρείαν πρὸς ἐκγύμνασιν, ὠφείλομεν νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν, ποῦ θὰ παρουσιασθῶσιν οἱ ἔφεδροι, ποῦ θ’ ἀπευθυνθῶσι, ποῦ θ’ ἀποσταλῶσι καὶ πῶς. Διότι, ὅταν παρουσιάζηται ὁ ἔφεδρος ἐνώπιον τῆς Μοιραρχίας ἢ τοῦ Στρατολογικοῦ Γραφείου, ζητῶν νὰ καταταχθῇ, διότι προσεκλήθη ἡ ἡλικία του, καὶ τὸ Στρατολογικὸν Γραφεῖον δὲν τὸν ἀναγνωρίζῃ, ἐπειδὴ ἔτυχε νὰ μὴ φέρῃ μεθ’ ἑαυτοῦ τὸ φυλλάδιον, —τὸ ὁποῖον αὐτὸς ἴσως ἀπώλεσεν ἢ ἐλησμόνησε, — καὶ δὲν θέλῃ νὰ τὸν δεχθῇ ὅτι εἶναι τῆς καλουμένης ἀπογραφῆς πρὸς ἐκγύμνασιν, καὶ τὸν ἀποστείλῃ εἰς τὸ σῶμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ παρακολουθήσῃ, ὁ ἔφεδρος, μὴ ἔχων τὰ μέσα νὰ μεταβῇ εἰς τὸ Στρατολογικὸν Γραφεῖον τοῦ νομοῦ του, ἀναγκάζεται νὰ μείνῃ ἐν Ἀθήναις καὶ τρέχει τῇδε κἀκεῖσε, ἵνα ζητήσῃ συνδρομάς· παρουσιάζεται δὲ ἔπειτα εἰς τὸν Βουλευτήν,—ὡς συνέβη καὶ εἰς ἐμὲ,—καὶ ὁ Βουλευτὴς τρέχει εἰς τὰ Ὑπουργεῖα, εἰς τὴν Μοιραρχίαν, εἰς τὸ Στρατολογικὸν Γραφεῖον, ἵνα δυνηθῇ νὰ κατορθώσῃ νὰ καταταχθῇ ὁ στρατιώτης εἰς τὴν Μεραρχίαν, εἰς τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ὑπηρετήσῃ, καὶ μεταβῇ νὰ ἐκπληρώσῃ τὸ καθῆκόν του. Τὰς τοιαύτας ἐλλείψεις πρέπει νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ὁ κύριος Ὑπουργός, διότι δυνατὸν καὶ πάλιν νὰ προσκληθῶσιν ἐφεδρεῖαι εἴτε εἰς γυμνάσια εἴτε εἰς ἐπιστρατείαν. Ἄλλη ἔλλειψις εἶναι ἡ ἑξῆς. Ὅταν προσέλθῃ ὁ ἔφεδρος, νομίζω ὅτι ἡ Μοιραρχία καθῆκον ἔχει νὰ δίδῃ εἰς αὐτὸν μίαν προκαταβολὴν διὰ τὰ ἔξοδα τῆς μεταβάσεως εἰς τὸ σῶμά του. Εἰς τοῦτο ὅμως οὐδέποτε ἐδόθη ἡ ἀπαιτουμένη προσοχή, καὶ διὰ τοῦτο βλέπομεν ἐφέδρους, οἵτινες μετὰ τὴν κατάταξίν των, ἀναχωροῦντες διὰ τὰ σώματά των, ἐπαιτοῦσιν ἐξ ἀνάγκης, διότι δὲν ἔχουσι τὰ μέσα νὰ συντηρηθῶσι καθ’ ὅλας τὰς ἡμέρας, καθ’ ἃς ταξειδεύουσιν, ὅπως μεταβῶσιν εἰς τὰ σώματά των. Ὀφείλει προσέτι ἡ Μοιραρχία νὰ ἐνδύῃ τοὺς στρατιώτας ἐκείνους, καὶ ὄχι νὰ τοὺς ἀποστέλλῃ εἰς τὰ σώματά των μὲ τὴν αὐτὴν περιβολήν, μὲ τὴν ὁποίαν παρουσιάσθησαν· διότι, ἐὰν ὁ καιρὸς ἦναι βροχερὸς ἢ ψυχρός, ὁ ἔφεδρος, ὁ ὑγιὴς προσερχόμενος νὰ ὑπηρετήσῃ τὴν πατρίδα του, θὰ φύγῃ ἀσθενής, ἢ θ’ ἀφήσῃ τὰ κῶλα ἐν τῷ στρατῷ, ὡς συνέβη ἐπανειλημμένως. Ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῆς διανομῆς τοῦ ἄρτου δέον νὰ δοθῇ ἡ ἀπαιτουμένη προσοχή, καὶ νὰ μὴ γίνηται ὅ,τι γίνεται μέχρι τῆς σήμερον, ὅτε τίθεται ὅλος ὁ στρατὸς εἰς μίαν γραμμὴν καὶ ἀναγινώσκεται ὁ κατάλογος ἀπὸ τὴν ἀρχὴν ἕως τὸ τέλος, καὶ οἱ στρατιῶται ἀναγκάζονται νὰ παραμένωσιν ἐπὶ δύο καὶ τρεῖς ὥρας ὄρθιοι, διὰ νὰ λάβωσιν ἕνα ἄρτον. Τὰ ζητήματα ταῦτα δὲν πρέπει νὰ παρίδῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, διότι εἰς ὅλα πρέπει νὰ δίδῃ προσοχήν. Ὅταν δὲν δίδηται ἡ ἀπαιτουμένη προσοχὴ εἰς τὰς μικρὰς ἐλλείψεις, βεβαίως ἐξεγείρεται ὁ στρατιώτης, καὶ ἐξεγειρόμενος ἀπειθεῖ, ἡ δὲ ἀπείθεια παραλύει τὸ στράτευμα, τὸ ὁποῖον τότε δὲν δύναται νὰ ὀνομασθῇ στράτευμα. Ἐνόμισα λοιπόν, ὅτι εἶχον καθῆκον νὰ συστήσω πρὸς τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅπως λάβῃ ταῦτα ὑπ’ ὄψιν καὶ συστήσῃ εἰς τοὺς ἁρμοδίους τὰ δέοντα πρὸς θεραπείαν τῶν ἐλλείψεων, ἵνα μὴ συμβαίνωσιν αἱ ἀσχημίαι, αἱ ὁποῖαι συνέβησαν κατὰ τὸ παρελθόν.

§175Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ὀφείλω νὰ ἐκφράσω τὴν εὐγνωμοσύνην μου πρὸς τὸν ἀξιότιμον ἐκ Κρανάας Βουλευτὴν διὰ τὴν διδασκαλίαν, τὴν ὁποίαν μᾶς ἔκαμε τὴν ἑσπέραν ταύτην· φρονῶ ὅμως, ὅτι δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ γείνῃ ἡ διδασκαλία αὕτη, διότι ὅλα αὐτά, τὰ ὁποῖα ὁ κύριος Βουλευτὴς ἀνέφερεν, ἐκτελοῦνται κατὰ γράμμα. Διαταγαὶ ἐξεδόθησαν, οἱ ἔφεδροι νὰ προσέρχωνται εἰς τὰ Στρατολογικὰ Γραφεῖα, τὰ Στρατολογικὰ Γραφεῖα ν’ ἀποστέλλωσιν αὐτοὺς εἰς τὰς Μοιραρχίας, αἱ δὲ Μοιραρχίαι νὰ προκαταβάλλωσιν εἰς τοὺς ἐφέδρους τὸ ἀπαιτούμενον χρηματικὸν ποσὸν, καὶ νὰ συνοδεύωνται οὗτοι ὑπὸ ὑπαξιωματικῶν ἢ ἀξιωματικῶν εἰς τὰ σώματά των, ὅπου ἐνδύονται. Συνέπεσεν ὅμως, ὡς εἶπον καὶ εἰς ἄλλας συνεδριάσεις, πολλοὶ ἐξ αὐτῶν, ἀντὶ νὰ μεταβῶσι κατ’ εὐθεῖαν εἰς τὰ σώματά των ἢ εἰς τὰ Στρατολογικὰ Γραφεῖα, νὰ κάμωσι περιοδείαν καὶ νὰ διέλθωσι μάλιστα καὶ ἐξ Ἀθηνῶν. Ἐν τούτοις, καίτοι αὐτὸ ἦτο ἀτοπώτατον, θέλουσα ἡ ὑπηρεσία νὰ εὐκολύνῃ καὶ αὐτοὺς, διέταξε τὴν ἐνταῦθα Μοιραρχίαν νὰ τοὺς δέχηται καὶ νὰ τοῖς δίδῃ τὴν ἀπαιτουμένην χρηματικὴν προκαταβολὴν καὶ νὰ τοὺς ἀποστέλλῃ εἰς τὰ σώματά των. Συνέπεσε πρὸ ἡμερῶν ὁ κύριος Βουλευτὴς, ὅστις ἔκαμε τὴν διδασκαλίαν αὐτὴν, νὰ ἔλθῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ νὰ μοὶ εἴπῃ, ὅτι εἰς συμπατριώτης του παρουσιάσθη εἰς τὸ Φρουραρχεῖον Ἀθηνῶν καὶ δὲν ἐγένετο δεκτὸς, διότι δὲν εἶχε τὸ βιβλιάριόν του· ἐγὼ τῷ εἶπον, ὅτι δικαίως δὲν ἐγένετο δεκτὸς, ἀφοῦ δὲν εἶχε τὸ βιβλιάριόν του. «Πῶς θέλετε, τῷ εἶπον, νὰ τὸν ἀναγνωρίσῃ ἡ ὑπηρεσία, ἀφοῦ δὲν ἔχει τὸ βιβλιάριόν του;» Τῷ εἶπον προσέτι: «μεταβῆτε μαζὺ εἰς τὴν Μοιραρχίαν, πιστοποιήσατε, ὅτι εἶναι ἔφεδρος, καὶ ἡ Μοιραρχία θὰ τηλεγραφήσῃ εἰς τὸ σύνταγμα, καὶ ἐὰν λάβῃ πληροφορίας, ὅτι εἶναι τοιοῦτος, —ἀφοῦ βιβλιάριον δὲν ἔχει, διὰ νὰ πεισθῇ, — τότε θὰ τὸν ἀποστείλῃ εἰς τὸ σῶμά του.» Διότι, ἐὰν ἕκαστος ἰδιώτης παρουσιάζηται εἰς τὴν Μοιραρχίαν καὶ λέγῃ: «εἶμαι ἔφεδρος, δός μοι χρήματα, διὰ νὰ ὑπάγω εἰς τὸ σύνταγμά μου», ἐρωτῶ ὑμᾶς, κύριοι Βουλευταὶ, νὰ μοὶ εἴπητε, τί θὰ γείνῃ; Βεβαίως ὁ ἔφεδρος, ὁ ὁποῖος παρουσιάζεται, πρέπει νὰ ἔχῃ τὸ βιβλιάριόν του, διὰ νὰ πείθηται ἡ Μοιραρχία, ὅτι πραγματικῶς αὐτὸς εἶναι ἔφεδρος, καὶ νὰ τῷ δίδῃ τὴν ἀπαιτουμένην προκαταβολὴν, ἵνα μεταβῇ εἰς τὸ σῶμά του. Ἄνευ τοῦ βιβλιαρίου δὲν δύναται νὰ πεισθῇ ἡ Μοιραρχία, ἐκτὸς ἐὰν ὑπάρχῃ ἀξιόπιστον πρόσωπον, τὸ ὁποῖον νὰ πιστοποιήσῃ, ὅτι αὐτὸς εἶναι ἔφεδρος. Διότι, ἐὰν αὐτὰ δὲν γείνωσι, τότε θὰ λάβωσι χώραν μεγάλαι καταχρήσεις εἰς βάρος τοῦ δημοσίου ταμείου.

§176Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅλοι οἱ φόροι θὰ διοχετεύωνται εἰς αὐτούς.

§177Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Λοιπὸν ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Κραναίας Βουλευτὴς, ὅτι πρέπει νὰ γίνωνται, αὐτὰ γίνονται, ἐφ’ ὅσον οἱ παρουσιαζόμενοι ἔφεδροι ἔχουσι τὰ βιβλιάριά των. Ἐὰν οἱ παρουσιαζόμενοι εἰς τὰς Μοιραρχίας δὲν ἔχωσι τὰ βιβλιάριά των, τότε βεβαίως εἶναι δυνατὸν νὰ συμβῇ καὶ ἐκεῖνο, ὅπερ λέγει ὅτι συνέβη.

§178Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Δὲν παρουσιάσθην μετὰ τοῦ ἐφέδρου ἐκείνου ἐνώπιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, οὔτε παρουσιάσθην, ἵνα ζητήσω χρήματα, διὰ νὰ μεταβῇ εἰς τὸ σῶμά του ὁ ἔφεδρος.

§179Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐγὼ δὲν εἶπον τοιοῦτόν τι· ὡμίλησα γενικῶς.

§180Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Ἐγὼ παρουσιάσθην καὶ ἐζήτησα ἀκριβῶς πληροφορίας, τί πρέπει νὰ πράξω. Μᾶς ἀπέστειλαν εἰς τὴν Μοιραρχίαν· μετέβημεν ἐκεῖ, ἀλλ’ ἡ Μοιραρχία κατ’ οὐδένα λόγον ἤθελε νὰ τὸν ἀναγνωρίσῃ. Ἐζήτησα παρὰ τοῦ κ. Μοιράρχου, κατὰ τὴν ὁδηγίαν τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, νὰ τηλεγραφήσῃ εἰς τὸ Στρατολογικὸν Γραφεῖον τῆς Κεφαλληνίας καὶ ζητήσῃ πληροφορίας. Ἀλλ’ ὁ κ. Μοίραρχος εἰς ἀπάντησιν μοὶ εἶπεν, ὅτι δὲν δύναται νὰ τηλεγραφήσῃ, διότι δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ ζητήσῃ πληροφορίας τηλεγραφικῶς, ἐλλείψει πιστώσεως. Ἐρωτῶ ὑμᾶς, Κύριοι, τί ἔπρεπε νὰ πράξωμεν ἡμεῖς τότε; Ἠναγκάσθην νὰ εὕρω ἄλλην ὁδόν...

§181Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Τί ἐκάμετε;

§182Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Ἔχετε ὑπομονὴν, κύριε συνάδελφε, καὶ θὰ σᾶς τὸ εἴπω... Ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας περιεφερόμην ἀπὸ γραφείου εἰς γραφεῖον...

§183Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μήπως ἐπάθετε ἀπὸ ἡλίασιν; (ἱλαρότης).

§184Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Εὐτυχῶς ὄχι, οὔτε ὁ στρατιώτης ἔπαθε τοιοῦτόν τι... Περιεφερόμην λοιπὸν ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας ἀπὸ γραφείου εἰς γραφεῖον μὲ δύο ἐφέδρους, κατώρθωσα δὲ εἰς τὸ τέλος νὰ ὑπάγω εἰς τὸ ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Στρατιωτικῶν τμῆμα τῆς στρατολογίας, τὸ ὁποῖον διευθύνει ὁ ἀντισυνταγματάρχης τοῦ πεζικοῦ κ. Σκορδούλης, διὰ νὰ παρακαλέσω αὐτὸν νὰ λάβῃ τὴν καλωσύνην νὰ τηλεγραφήσῃ εἰς τὸ Στρατολογικὸν Γραφεῖον Κεφαλληνίας. Ὁ κ. τμηματάρχης προθύμως ἀνέλαβε νὰ τηλεγραφήσῃ, ἀλλ’ ἂν ἔλαβεν ἀπάντησιν ἢ δὲν ἔλαβε, δὲν γνωρίζω. Ἐγὼ καὶ τοὺς ἐφέδρους ἔχασα, καὶ πληροφορίας δὲν ἔλαβον. Αὐτὴ εἶναι ἡ κατάστασις.

§185Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Οἱ ἔφεδροι ἐκεῖνοι, περὶ τῶν ὁποίων ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐποιήσατο λόγον, ὑπέστησαν τιμωρίαν ἑξαημέρου φυλακίσεως, ὑπαίτιος δὲ τῆς καταστάσεως ταύτης εἶναι αὐτὴ αὕτη ἡ ὑπηρεσία, διότι θὰ ἐλοξοδρόμησαν, ὅπως προανέφερεν ὁ κ. Ὑπουργός...

§186Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Εἶχον τὰ βιβλιάριά των;

§187Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Συμπολῖταί μου, ἔφεδροι, κύριε Ὑπουργὲ, εὑρέθησαν ἐν Ἀθήναις, θέλοντες νὰ μεταβῶσιν ἀπ’ εὐθείας εἰς Χαλκίδα, ἡ ὑπηρεσία ὅμως ἀπῄτει νὰ μεταβῶσιν εἰς Σῦρον, νὰ παρουσιασθῶσιν εἰς τὸ ἐκεῖ Στρατολογικὸν Γραφεῖον καὶ ἐκεῖθεν νὰ μεταβῶσιν εἰς τὸ σῶμά των. Ἐρωτῶ ὑμᾶς, εἶναι πρακτικὸν αὐτό;

§188Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Σᾶς εἶπον, ὅτι ὁ νόμος ἀπαιτεῖ νὰ μεταβαίνωσιν εἰς τὰ Στρατολογικά των Γραφεῖα.

§189Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ὁ νόμος πολλὰ λέγει.

§190Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐγὼ ἔκαμα εὐκολίαν.

§191Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἐγὼ προὐκάλεσα τὴν διαταγήν σας, καὶ σᾶς εὐγνωμονῶ.

§192Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐγὼ διέταξα, ἀντὶ νὰ λοξοδρομῶσι, νὰ παρουσιάζωνται εἰς τὴν Μοιραρχίαν τοῦ τόπου, ἀλλ’ ὀφείλουσι νὰ πιστοποιῶσι διὰ τοῦ βιβλιαρίου των, ὅτι αὐτοὶ εἶναι ἔφεδροι πραγματικῶς.

§193Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Εἶσθε ἀξιέπαινος, καὶ σᾶς εὐγνωμονοῦμεν διὰ τοῦτο, διότι πολλοὶ ἐξ αὐτῶν ἐσώθησαν. Νομίζω ὅμως, ὅτι, ὅταν ἔχῃ ἀπολεσθῆ τὸ βιβλιάριον, οἱ ἔφεδροι δύνανται ν’ ἀποστέλλωνται ὑπὸ συνοδείαν ἄνευ βιβλιαρίου. Παραδείγματος χάριν, παρουσιάσθησαν 50, ὧν ἡ ταυτότης ἀμφισβητεῖται· αὐτοὶ δύνανται ν’ ἀποσταλῶσιν ὑπὸ συνοδείαν. Νομίζω, ὅτι διὰ τὴν ποινὴν τῆς ἑξαημέρου φυλακίσεως πολὺ καλὰ ἔκαμεν ἡ ὑπηρεσία καὶ ἐφήρμοσε τὸν στρατολογικὸν νόμον, ἀλλὰ πρέπει δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι παρουσιάσθησαν παραπονούμενοι ἕνεκα τῶν δύο αὐτῶν περιπτώσεων, ἡ ὑπηρεσία νὰ ἐνεργήσῃ ἀνάκρισιν, καὶ ἂν εὕρῃ, ὅτι οὗτοι ἔχουσι δίκαιον, ν’ ἀπαλλάξῃ αὐτοὺς τῆς ποινῆς.

§194Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Φρονεῖτε, ὅτι ἔκαμα παρανομίαν;

§195Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ὄχι βεβαίως. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι ὁ στρατολογικὸς νόμος δὲν προέβλεψε περὶ τούτου, καὶ καλῶς ἐπράξατε ὑμεῖς, ἀλλ’ εἶναι ἐξαιρετικὴ περίπτωσις, καθ’ ἣν χάνεται τὸ βιβλιάριον.

§196Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Εὐχαριστῶ τὸν κ. συνάδελφον ἐκ Σύρου, ὁ ὁποῖος μὲ ἐπληροφόρησεν, ὅτι ἐτιμωρήθησαν οἱ ἐν λόγῳ ἔφεδροι δι’ ἑξαημέρου φυλακίσεως. Νομίζω, ὅμως, ὅτι δὲν εἶναι οὔτε ὀρθὸν οὔτε δίκαιον νὰ τιμωρηθῶσιν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι παρουσιάσθησαν ἀμέσως ἀπὸ τῆς πρώτης Μαΐου.

§197Ε. ΚΑΝΑΒΑΡΙΩΤΗΣ. Διατὶ δὲν εἶχον τὰ βιβλιάρια μαζύ των;

§198Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Ὅσοι εἶναι ἀπὸ τοὺς ἀπαλλαγέντας δὲν τοῖς ἐπιτρέπεται νὰ ὁμιλῶσι. Φρονῶ, κύριε Πρόεδρε, ὅτι καλὸν εἶναι νὰ λάβῃ ταῦτα πάντα ὑπ’ ὄψιν του ὁ κ. Ὑπουργὸς, καὶ ἐὰν πράγματι ἦναι ἀκριβὲς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος ἐκ Σύρου, ὅτι ἐτιμωρήθησαν ἀδίκως, ἀφοῦ παρουσιάσθησαν ἀμέσως, καλὸν εἶναι, ἐπαναλέγω, νὰ ἀνακληθῇ ἡ διαταγή.

§199Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ἠκούσατε πρὸ ὀλίγου, κύριε Πρόεδρε, τὴν Ὀδύσσειαν, τὴν ὁποίαν ὑπέστη ὁ κ. ἐκ Κραναίας συνάδελφος. Ἀφοῦ δ’ ὁ κ. ἐκ Κραναίας συνάδελφος, εὑρισκόμενος, ὡς ἐκ τῆς θέσεως, τὴν ὁποίαν ἔχει, ἐντὸς τοῦ νυμφῶνος, ὑπέστη ταῦτα, φαντασθῆτε, τί ἡμεῖς οἱ ἀντιπολιτευόμενοι, οἱ εὑρισκόμενοι ἐκτὸς τοῦ νυμφῶνος, ὑφιστάμεθα. Προσεκλήθην, κύριε Πρόεδρε, παρὰ συμπολιτῶν μου ἐφέδρων, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται τὴν στιγμὴν ταύτην εἰς τὰ δύο στρατιωτικὰ νοσοκομεῖα τῶν Ἀθηνῶν, καὶ αὐθωρεὶ μετέβην ἐκεῖ· βεβαίως δὲ, ἐὰν μὲ ἔβλεπέ τις εἰσερχόμενον εἰς τὰ νοσοκομεῖα, θὰ ἔλεγεν ὅτι μεταβαίνω ἐκεῖ πρὸς ἐκλιπάρησιν τῶν προϊσταμένων διὰ λόγους ῥουσφετολογικούς. Καὶ δὲν γνωρίζουν, κύριε Πρόεδρε, ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ψέγουσι τὴν πολιτικὴν καὶ τὴν βουλευτοκρατίαν, ὅτι ἡμεῖς οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ ἔθνους, ὅτι ἡμεῖς οἱ Βουλευταὶ εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὑφιστάμεθα τὰ πάνδεινα, καὶ ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἰσπνέομεν καὶ τὰ μικρόβια τῶν νοσοκομείων, διὰ νὰ ὑπερασπίσωμεν τοὺς ἀδικουμένους συμπολίτας μας...

§200Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δι’ αὐτὸ εἶσαι ἀδύνατος;

§201Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ἐὰν ἤμην ἔφορος τῆς Βιβλιοθήκης, θὰ ἤμην παχύτερος. Μετέβην λοιπὸν ἐκεῖ, καὶ ποῖον οἰκτρὸν θέαμα, νομίζετε, ὅτι παρουσιάσθη πρὸ τῶν ὀφθαλμῶν μου; Ἐκεῖ ὑπῆρχον κουτσοὶ, στραβοὶ, σακάτηδες, τοὺς ὁποίους μόνον ἡ κολυμβήθρα τοῦ Σιλωὰμ θὰ ἠδύνατο νὰ θεραπεύσῃ, εἶναι ὅμως ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι προσῆλθον ἀπὸ τῆς πρώτης Μαΐου, διὰ νὰ ὑπηρετήσωσι τὴν πατρίδα των, ἀλλ’ ἕνεκα ἀσθενειῶν ἀνιάτων, ἀπὸ τὰς ὁποίας προσεβλήθησαν μετὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ὑποχρεώσεώς των κατὰ τὸ 1899, ἔπρεπε ν’ ἀπαλλαγῶσι τῆς παρούσης ὑποχρεώσεώς των· καὶ μ’ ὅλα ταῦτα ἔχομεν σήμερον 13 Μαΐου, καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ ἡ Ἀνωτάτη Ὑγειονομικὴ δὶς μόνον ἔχει συνεδριάσει, ἐνῷ, προκειμένου περὶ ἐπιστρατεύσεως, προκειμένου περὶ προσκλήσεως μιᾶς ἡλικίας ἐφέδρων, ἔπρεπεν ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου νὰ διατάξῃ τὴν Ἀνωτάτην Ὑγειονομικὴν Ἐπιτροπὴν νὰ συνεδριάζῃ συχνότερον. 13 τοῦ Μαΐου εἶναι σήμερον, καὶ ἔχομεν ἀσθενεῖς, κουτσούς, στραβούς, ἀναπήρους, οἱ ὁποῖοι ὑπηρετοῦσιν εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ, τηκόμενοι, φθίνοντες, ὑποφέροντες τὰ πάνδεινα ἐν τοῖς νοσοκομείοις, καὶ τὸ ἔθνος ζημιοῦται ποσὰ χρημάτων πρὸς συντήρησιν αὐτῶν, καὶ ἐν τούτοις αὐτοὶ οἱ ἀνίκανοι ὑπηρετοῦσιν εἰσέτι. Σᾶς παρακαλῶ, κύριε Ὑπουργὲ, νὰ λάβητε τὴν σύστασίν μου ταύτην ὑπ’ ὄψιν, καίτοι εἶμαι ἐκτὸς τοῦ νυμφῶνος.

§202Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ τὴν λάβω ὑπ’ ὄψιν εὐχαρίστως· ἀλλὰ σᾶς βεβαιῶ, ὅτι πρώτην φορὰν γίνεται αὐτὸ τὸ παράπονον.

§203Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Εἶχε δίκαιον ὁ κύριος ἐκ Κραναίας συνάδελφος δι’ ὅσα εἶπε, πρέπει δὲ τὰ ἔκτροπα ταῦτα νὰ γίνωνται γνωστὰ ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, διότι καὶ ἡμεῖς τὸ καλὸν τῆς πατρίδος θέλομεν καὶ τὴν ἀνόρθωσιν τῶν κακῶς ἐχόντων.

§204Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Καίτοι εἶσθε ἐκτὸς τοῦ νυμφῶνος, καθὼς εἴπετε, παρακαλῶ νὰ ἔρχησθε τακτικὰ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον διὰ τοιαύτας ὑποθέσεις, καὶ πάντοτε θὰ ἦμαι πρόθυμος νὰ διατάξω ὅ,τι πρέπει.

§205Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Εὐχαριστῶ, κύριε Ὑπουργέ.

§206Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μίαν παράκλησιν ἀπευθύνω πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ἀφορῶσαν ὄχι μόνον τὴν προστασίαν τῶν συμφερόντων πολλῶν συμπολιτῶν μου, ἀλλὰ καὶ τὴν κανονικὴν λειτουργίαν τοῦ νόμου περὶ φόρου οἰκοδομῶν. Προκειμένου νὰ συνταχθῇ ὁ κατάλογος τοῦ φόρου οἰκοδομῶν διὰ τὴν πενταετίαν τὴν ἀπὸ τοῦ ἐνεστῶτος ἔτους μέχρι τοῦ 1909, συμβαίνουσί τινα ἄτοπα κατὰ τὴν σύνταξιν τοῦ ἐν λόγῳ καταλόγου ὑπὸ τῆς Ἐφορίας Μαντινείας. Εἶναι γνωστὸν εἰς τοὺς γνωρίζοντας τὴν Τρίπολιν, ὅτι ἡ πόλις αὕτη ἀπό τινων ἐτῶν, ὑπὸ κοινωνικὴν ἔποψιν, μένει στάσιμος, ἡ στασιμότης δὲ αὕτη συντελεῖ εἰς τὸν ἐξευτελισμὸν τῶν ἐνοικίων· πλὴν τριῶν ἢ τεσσάρων δημοσίων καταστημάτων, τῶν ὁποίων τὸ ἐνοίκιον εἶναι κάπως ἱκανοποιητικὸν, τὰ ἐνοίκια τῶν ἄλλων οἰκιῶν εἰσιν ἐξηυτελισμένα, τὰ δὲ μεγαλείτερα ἀνέρχονται εἰς 50 δραχμὰς κατὰ μῆνα. Οὐδεμία λοιπὸν περίστασις συντρέχει, ὅπως ἀνὰ πᾶσαν πενταετίαν, συντασσομένου τοῦ καταλόγου τοῦ φόρου οἰκοδομῶν, αὐξάνῃ ὁ φόρος πάσης οἰκίας ἐν Τριπόλει, ἀφοῦ μάλιστα εἶναι γνωστὸν, ὅτι συνέβη ἐν Τριπόλει καὶ ἔκτακτόν τι, ὅπερ συνετέλεσεν εἰς τὴν κατερείπωσιν πολλῶν οἰκιῶν καὶ εἰς τὸν ἐξευτελισμὸν τῶν ἐνοικίων. Κατὰ τὸ 1898 ἐγένετο σεισμός, πολλαὶ δὲ οἰκίαι κατηρειπώθησαν, αἱ ἠρειπωμέναι δὲ οἰκίαι ἐπεσκευάσθησαν τῇ ἀρωγῇ τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως, ἀποστείλαντος εἰς Τρίπολιν 15,000 δραχμὰς ἐκ τοῦ ἰδιαιτέρου Ἀνακτορικοῦ Ταμείου, αἱ ὁποῖαι διενεμήθησαν εἰς πολλὰς πτωχὰς οἰκογενείας πρὸς ἐπισκευὴν πρόχειρον τῶν οἰκιῶν των. Καὶ αἱ οἰκίαι λοιπὸν αὗται, αἱ ἠρειπωμέναι, αἵτινες οὐδεμίαν πρόσοδον δύνανται ν’ ἀποφέρωσι, κατετάχθησαν εἰς τὸν κατάλογον τοῦ φόρου τῶν οἰκοδομῶν· ἐπίσης πολλὰ μαγαζεῖα, τὰ ὁποῖα δὲν ἐνοικιάζονται, ἀλλ’ ἐν αὐτοῖς μένουσιν οἱ ἰδιοκτῆται, κατετάχθησαν διὰ βαρύτερον φόρον τοῦ πρέποντος, οἱ δὲ ἰδιοκτῆται δὲν δύνανται νὰ προσάγωσι μισθωτικὰ συμβόλαια πρὸς ἀπόδειξιν τῆς ἀληθοῦς προσόδου, διότι δὲν ἔχουσι τοιαῦτα, ἀφοῦ ἐργάζονται οἱ ἴδιοι ἐν αὐτοῖς, καὶ ἐντεῦθεν θέλει ἐπέλθει ἀδίκημα. Καὶ εἶναι μὲν ἀληθές, ὅτι ὅλοι οἱ φορολογούμενοι οὗτοι συνέταξαν καὶ ὑπέβαλον ἀντιρρήσεις καὶ ἐνστάσεις κατὰ τοῦ φορολογικοῦ αὐτοῦ καταλόγου, ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν γνωρίζει καλῶς τὸν τρόπον τῆς ἐκδικάσεως τῶν ἐνστάσεων τούτων. Συνέρχεται ἡ ἐπιτροπὴ, ἡ ὁποία ἐκ τῶν ἐνόντων καὶ ὅλως αὐθαιρέτως ἀποφασίζει περὶ τῆς παραδοχῆς ἢ τῆς ἀπορρίψεως τῶν ἐνστάσεων, λαμβάνουσα πληροφορίας περὶ τοῦ βασίμου αὐτῶν παρὰ τοῦ εἰσηγητοῦ, καὶ τοιοῦτος εἶναι ὁ οἰκονομικὸς ἔφορος, δηλ. ὁ συντάκτης τοῦ καταλόγου. Ὁ νῦν οἰκονομικὸς ἔφορος Μαντινείας εἶναι ἐντιμότατος καὶ κριτικώτατος ἄνθρωπος, δὲν συνέταξεν ὅμως αὐτὸς τὸν φορολογικὸν κατάλογον, περὶ οὗ πρόκειται. Οἱ τοιοῦτοι κατάλογοι συντάσσονται ὑφ’ ἑνὸς δημαρχικοῦ παρέδρου, ὁ ὁποῖος, ἴσως διὰ νὰ ἐξαιρέσῃ τὴν οἰκίαν του ἐκ τοῦ φορολογικοῦ καταλόγου, δίδει συνήθως συμβουλὰς μὴ ἀληθεῖς, ἢ καὶ δὲν ἀκούεται. Ἐν Τριπόλει, ὡς ἀντιπρόσωπος τοῦ τότε ἐφόρου, ἔλαβε μέρος εἷς γραμματεὺς τῆς Ἐφορίας, ὅστις κατόπιν μετετέθη ἐκεῖθεν, καὶ δὲν γνωρίζω τίνες ἄλλοι. Ὥστε ἡ ἐργασία τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῆς ἐκδικάσεως τῶν παραπόνων καὶ τυπικὴ καὶ δυσχερὴς καθίσταται. Θέλω παρακαλέσει λοιπὸν τὸν κ. ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ δώσῃ καταλλήλους ὁδηγίας πρὸς τοὺς ἁρμοδίους, ὅπως κοπιάσωσι κατά τι καὶ προσπαθήσωσιν, ἵνα ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως μελετήσωσι τὰς ἐνστάσεις ταύτας, καὶ συνταχθῇ ὁ φορολογικὸς κατάλογος τῶν οἰκοδομῶν ὡς οἷόν τε ἀκριβὴς καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς δικαιοσύνης, διὰ νὰ μὴ ἐπέλθῃ ἀδικία τις. Προέβην εἰς τὴν σύστασιν ταύτην, διότι πρὸ τῆς ἀναχωρήσεώς μου ἐκ Τριπόλεως ἦλθον παρ’ ἐμοὶ χῆραί τινες, αἱ ὁποῖαι κατοικοῦσιν εἰς οἰκοδομὰς ἐπισκευασθείσας τῇ χρηματικῇ ἀρωγῇ τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως, καὶ μοὶ εἶπον, ὅτι καὶ αἱ οἰκίαι των συμπεριελήφθησαν εἰς τὸν φορολογικὸν κατάλογον τοῦ φόρου τῶν οἰκοδομῶν. Σᾶς διαβεβαιῶ, ὅτι ἐθλίβην ἐπὶ τῇ τοιαύτῃ παραστάσει τῶν γυναικῶν τούτων, διότι γνωρίζω τὰς οἰκίας αὐτῶν, ὡς μὴ δυναμένας νὰ ἐκμισθωθῶσι καὶ ἀποφέρωσι πρόσοδόν τινα. Ἤθελον λοιπὸν παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ δώσῃ τοιαύτας ὁδηγίας εἰς τὴν ἐπιτροπήν, τὴν ἐκδικάζουσαν τὰς ἐνστάσεις αὐτῶν, ὥστε νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν τὰ δίκαια παράπονα καὶ μὴ ἐπέλθωσιν ἀδικήματα ὡς ἐκ τοῦ αὐθαιρέτου τρόπου τῆς ἐκδικάσεως ἢ μᾶλλον τῆς αὐθαιρέτου ἀποφάσεως τῆς ἐπιτροπῆς.

§207Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Διαταγὰς δὲν δύναμαι νὰ δώσω, θὰ ἐπιστήσω ὅμως ἐπὶ τοῦ προκειμένου τὴν προσοχὴν τῶν ἁρμοδίων.

§208Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁδηγίας μόνον, διὰ νὰ μελετήσωσι τὰς ἐνστάσεις καὶ ἀναθεωρήσωσι τὸν κατάλογον οὕτως, ὥστε νὰ μὴ ἐπέλθῃ ἀδικία τις. Βεβαίως οἱ ὀφείλοντες νὰ πληρώσωσι πρέπει νὰ πληρώσωσιν· αἱ οἰκίαι ὅμως, αἱ ὁποῖαι δὲν ἀποφέρουσιν ἐνοίκιον πλέον τῶν 240 δραχμῶν κατ’ ἔτος, εἶναι ἄδικον νὰ συμπεριληφθῶσιν εἰς τὸν κατάλογον.

§209Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶναι παράνομον, καὶ ὄχι ἄδικον.

§210Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ παράνομον εἶναι κατὰ μείζονα λόγον ἄδικον. Προέβην δὲ εἰς τὰς παρατηρήσεις ταύτας ἐπειδὴ ἡ ἐπιτροπὴ εἰσέτι δὲν ἤρχισε τὰς ἐργασίας της, λίαν ὅμως προσεχῶς πρόκειται νὰ ἄρξηται τοῦ ἔργου της.

§211Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πολλοὶ συμπολιταί μου παραπονοῦνται, ὅτι τινὲς τῶν ὑποταμιῶν Ἀθηνῶν στέλλουσιν ἐντάλματα διὰ φόρον ἐπιτηδεύματος, διὰ τῶν ὁποίων ζητοῦσι παρ’ αὐτῶν φόρους, ὧν ἡ προθεσμία πρὸς πληρωμὴν δὲν ἔληξεν εἰσέτι. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐξετάσῃ, τί συμβαίνει ἐπὶ τοῦ προκειμένου, διότι γεννῶνται πολλὰ παράπονα.

§212ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Λαμβάνων ἀφορμὴν ἐκ τοῦ ὑποβληθέντος εἰς τὴν Βουλὴν ψηφίσματος τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου τοῦ δήμου Κοτυλαίων, εὐχομένου ὅπως ἐπανιδρυθῇ ἡ καταργηθεῖσα κατὰ τὸ ἔτος 1899 διὰ τοῦ τότε ψηφισθέντος ͵ΒΧΔʹ νόμου περὶ διοικητικῆς διαιρέσεως τοῦ Κράτους Ἐπισκοπὴ Καρυστίας, συνιστῶ θερμῶς εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὸ ζήτημα τοῦτο, περὶ τοῦ ὁποίου καὶ κατὰ τὰς προηγουμένας Συνόδους ἐπανειλημμένως ἐποιησάμην λόγον, εὐελπιστῶν ὅτι θὰ ληφθῇ ἡ προσήκουσα μέριμνα, ἵνα ὑποβληθῇ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως ἡ ἀπαιτουμένη πρὸς τοῦτο πρότασις νόμου ἢ υἱοθετηθῇ ὑπ’ αὐτῆς ἡ ὑπ’ ἐμοῦ ὑποβληθησομένη τοιαύτη, ὅπως ἀρθῇ οὕτω μέγιστον ἀδίκημα, ὅπερ ἐγένετο τῇ ἐπαρχίᾳ Καρυστίας διὰ τοῦ περὶ διοικητικῆς διαιρέσεως νόμου τοῦ 1899. Διότι ἡ ἐν λόγῳ ἐπαρχία, ἣν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀντιπροσωπεύω, καίτοι ἔχει πληθυσμὸν ὑπερβαίνοντα τὰς 50,000 κατοίκων καὶ εὐρυτάτην ἔκτασιν, οὐ μόνον δὲν ηὐτύχησε ν’ ἀποτελέσῃ καὶ αὕτη ἰδίαν διοίκησιν, ὡς ἄλλαι προνομιοῦχοι ἐπαρχίαι, καὶ ἀποκτήσῃ Πρωτοδικεῖον καὶ Νομαρχίαν καὶ ἄλλας ἀρχάς, ἐγκαθιδρυομένας ἐν ἑκάστῳ νομῷ, ἀλλ’ ἐστερήθη καὶ αὐτῆς τῆς Ἐπισκοπῆς, ἣν ἀπὸ ἀμνημονεύτων χρόνων εἶχεν, ἐνῷ ἄλλαι ἐπαρχίαι, ὀλιγώτερον πληθυσμὸν καὶ μικροτέραν ἔκτασιν ἔχουσαι, διετήρησαν τὰς Ἐπισκοπάς των. Ἡ Καρυστία, ἥτις ὑπὲρ πᾶσαν ἄλλην ἐπαρχίαν, καὶ λόγῳ τοῦ πληθυσμοῦ αὐτῆς, ὡς προεῖπον, καὶ λόγῳ τῆς εὐρείας ἐκτάσεώς της καὶ ἕνεκα ἱστορικῶν λόγων, εἶχε καὶ ἑτέραν Ἐπισκοπὴν ἐν Σκύρῳ, ἤδη ἐστερήθη καὶ αὐτῆς τῆς ἐν τῇ πρωτευούσῃ τῆς ἐπαρχίας ἀπὸ ἀρχαιοτάτων χρόνων ὑφισταμένης. Ἡ ἔλλειψις δὲ Ἐπισκοπικῆς ἀρχῆς εἶναι ἡ κυριωτέρα αἰτία τῆς ὁσημέραι παρατηρουμένης χαλαρώσεως τοῦ θρησκευτικοῦ φρονήματος, διὰ τὴν ἀνύψωσιν τοῦ ὁποίου ἀπαιτεῖται νὰ ληφθῇ ταχέως ἡ προσήκουσα μέριμνα, γίνεται δὲ καὶ ἀφορμὴ τοῦ νὰ μὴ ἵσταται ὁ Κλῆρος εἰς τὴν ἐμπρέπουσαν αὐτῷ θέσιν· ἐκτὸς δὲ τούτου ἀναγκάζονται οἱ συμπολῖταί μου, ὑποβαλλόμενοι εἰς μεγάλας δαπάνας καὶ κόπους, νὰ ἔρχωνται εἰς Ἀθήνας, διὰ νὰ λάβωσι παρὰ τῆς Ἱερᾶς Συνόδου μίαν ἄδειαν γάμου ἢ πρὸς διευθέτησιν καὶ τῆς ἐλαχίστης ἐκκλησιαστικῆς των ὑποθέσεως, ἢ νὰ μετακαλῶσιν ἀρχιερεῖς ἐξ Ἀθηνῶν πρὸς ἐγκαινίασιν ἑνὸς μικροῦ ναοῦ κλπ. Τὴν ἀνάγκην τῆς ἐπανιδρύσεως τῆς Ἐπισκοπῆς Καρυστίας, ὑπὲρ ἧς, ὡς προεῖπον, καὶ θρησκευτικοὶ καὶ ἱστορικοὶ λόγοι συνηγοροῦσι, καὶ ἣν καὶ τὸ ἐκκλησιαστικῶς δυσδιοίκητον αὐτῆς ὑπὸ τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Χαλκίδος, λόγῳ τῆς εὐρείας ἐκτάσεώς της καὶ τοῦ μεγάλου πληθυσμοῦ τῶν κατοίκων αὐτῆς, ἐπιβάλλει, διεῖδε καὶ ἡ σεβαστὴ Ἱερὰ Σύνοδος καὶ ἐπρότεινεν ἐξαιρετικῶς τὴν ἐπανίδρυσίν της δι’ ἐγγράφου κατὰ τὸ ἔτος 1901 πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐκκλησιαστικῶν, καὶ ἡ Βουλή, ἀναγνωρίσασα τὴν ἀνάγκην ταύτην, δὶς ἤδη ἐψήφισε τὰς ὑποβληθείσας αὐτῇ προτάσεις νόμων κατὰ τὸ ἔτος 1901 καὶ κατὰ τὸ 1903, ἀλλ’ ἀτυχῶς ἀμφότεραι αἱ προτάσεις αὗται δὲν ἐκυρώθησαν. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ, παρακαλῶ καὶ τὸν ἀξιότιμον κ. ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν περὶ μιᾶς μισθώσεως, γενομένης μεταξὺ τοῦ Δημοσίου, ὡς ἀντιπροσώπου τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ταμείου, καὶ τοῦ κατόπιν ἐπανειλημμένων δημοπρασιῶν ἀναδειχθέντος ἐνοικιαστοῦ συμπολίτου μου Γ. Κατέβα, τῶν κτημάτων τῶν διαλελυμένων Μονῶν Γερμανοῦ, Μερναγίου, Καταρράκτου καὶ Κουτσούρου, μισθωθέντων ἐπὶ πενταετίαν. Τὴν μίσθωσιν ταύτην αὐθαιρέτως κατ’ αὐτὰς διέλυσε τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, προκηρῦξαν νέαν δημοπρασίαν. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ γνωρίσῃ ἡμῖν τοὺς λόγους, οἵτινες ὑπηγόρευσαν τὴν διάλυσιν τῆς μισθώσεως ταύτης, καὶ ἂν οὗτοι προῆλθον ἐξ ὑπαιτιότητος τοῦ ἐνοικιαστοῦ ἢ συνεπεία αἰτήσεώς τινος, καὶ τίνος ὡρισμένως καὶ πότε ὑποβληθείσης, — πρὸ ἢ μετὰ τὴν διάλυσιν τῆς μισθώσεως καὶ τὴν προκήρυξιν νέας δημοπρασίας; — ἂν ὁ μισθωτὴς δὲν διεμαρτυρήθη διὰ τὴν μονομερῆ καὶ αὐθαίρετον διάλυσιν τῆς μισθώσεως ταύτης· ἂν προσεφέρθη νὰ τροποποιήσῃ καὶ αὐτοὺς τοὺς ὅρους τῆς μισθώσεως, ὡς ἤθελε τὸ Ὑπουργεῖον καὶ συμφώνως τῇ νέᾳ διακηρύξει, ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ ἐξακολουθῇ ἡ καταρτισθεῖσα καὶ αὐθαιρέτως διαλυθεῖσα μίσθωσις· ἂν τὸ Ὑπουργεῖον μετὰ τὰς ἐντόνους διαμαρτυρίας τοῦ ἐνοικιαστοῦ ἐπέτρεψεν εἰς αὐτόν, — ὄντα ἐκτεθειμένον καὶ ἀπέναντι τρίτων συνεπείᾳ ὑπομισθώσεων, — νὰ καρπωθῇ τὰς προσόδους τῆς ἐφετεινῆς ἐσοδείας· ἂν τέλος προτίθεται νὰ μισθώσῃ ἁπάσας τὰς πρὸς αὐτὸν μισθωθείσας ἀσκεπεῖς γαίας καὶ φυτείας ἢ μόνον τὰς πρώτας καὶ διὰ τίνα λόγον· ἂν ἐπὶ τῷ σκοπῷ ἐκποιήσεως τῶν φυτειῶν καὶ φθαρτῶν κτημάτων προέβη εἰς τὴν διάλυσιν τῆς μισθώσεως, καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει διατὶ δὲν προσεκάλει τὸν μισθωτὴν νὰ ἐξακολουθήσῃ τὴν μίσθωσιν τῶν λοιπῶν γαιῶν ἂν δύναται νὰ ἐκποιήσῃ καὶ τὰς φυτείας, ἀφοῦ καὶ αὗται, ὡς καὶ αἱ λοιπαὶ γαῖαι τῶν εἰρημένων Μονῶν τῶν δήμων Αὐλῶνος καὶ Ταμυναίων, ἐξῃρέθησαν τῆς διανομῆς ἐπὶ τῷ τέλει τοῦ νὰ χρησιμεύσωσι διὰ δημοσίους ἢ δημοτικοὺς σκοποὺς, καίτοι εἶχον δηλωθῆ ὑπὸ τῶν κατοίκων τῶν παρακειμένων τοῖς κτήμασι τούτοις χωρίων, ἀφοῦ μάλιστα καὶ διετέθησαν αὗται πρὸς συντήρησιν τοῦ οἰνοποιητικοῦ σταθμοῦ Κύμης δυνάμει νόμου ψηφισθέντος κατὰ τὸ 1893· καὶ ἂν δὲν ὑπέχει εὐθύνην τὸ Δημόσιον καὶ δὲν θὰ ὑποχρεωθῇ εἰς πληρωμὴν ἀποζημιώσεων, ἕνεκα τῆς αὐθαιρέτου ταύτης διαλύσεως τῆς μισθώσεως καὶ τῆς ἐκποιήσεώς των, ἀπέναντι τοῦ μισθωτοῦ, ὅστις, ὡς προεῖπον, ὑπεμίσθωσε τὰ πρὸς αὐτὸν μισθωθέντα κτήματα καὶ προέβη αὐτός τε καὶ οἱ ὑπομισθωταὶ εἰς δαπάνας καλλιεργείας, καὶ προφανῶς θέλουσι ζημιωθῆ ἐκ τῆς ἐκνόμου διαλύσεως τῆς μισθώσεως, καὶ ἀπέναντι τῶν δηλωτῶν, οἵτινες δὲν ἔλαβον εἰσέτι τὰς προκαταβολάς των, ὡς σκοποῦντες νὰ ἐνασκήσωσι τὰ δίκαιά των, ἐὰν μὴ αἱ ἐξαιρεθεῖσαι τῆς διανομῆς γαῖαι χρησιμεύσωσι διὰ κοινωφελεῖς σκοπούς. Ὅπως δὲ ἐλεγχθῇ ἡ ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης ἐνέργεια τοῦ Ὑπουργείου, εἶναι ἀνάγκη νὰ προσκομισθῶσιν εἰς τὴν Βουλὴν πάντα τὰ ἀφορῶντα τὴν ὑπόθεσιν ταύτην ἔγγραφα· παρακαλῶ δὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ καταθέσῃ ταῦτα, καὶ τότε θέλω ἐπανέλθει ἐπὶ τοῦ θέματος.

§213Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Παρακαλῶ νὰ καταθέσητε σημείωμα.

§214ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Μάλιστα. Καταθέτω τοιοῦτον.

§215Ν. ΣΤΑΜΑΤΙΑΔΗΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν Ἐπισκοπὴν Καρυστίας, θὰ συνενώσω καὶ ἐγὼ τὰς παρακλήσεις μου μετὰ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, καὶ θὰ παρακαλέσω καὶ ἐγὼ τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ ὑπὸ σπουδαίαν ἔποψιν τὸ ζήτημα.

§216Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Πρό τινων ἡμερῶν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Κυνουρίας συνάδελφος κ. Σπυράκης ἐπηρώτησε τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν περί τινος ὑπενωμοτάρχου βιαιοπραγήσαντος ἐν Λεωνιδίῳ κατὰ πολίτου. Ἤθελον παρακαλέσει, ἂν διετάχθη ἡ ἐξέτασις τῆς ὑποθέσεως καὶ ὑπεβλήθη τὸ πόρισμα τῆς ἐξετάσεως εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, νὰ ὑποβληθῇ τὸ πόρισμα τοῦτο εἰς τὴν Βουλὴν.

§217Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Τὸ περίεργον εἶναι, καὶ πρέπει νὰ ἔλθῃ εἰς γνῶσιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, ὅτι, ἐνῷ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς διέταξεν, ἵνα, διαρκουσῶν τῶν ἀνακρίσεων ἐκείνων, ἀπομακρυνθῇ ἐκεῖθεν ὁ καταγγελθεὶς ὑπενωμοτάρχης, ὁ κ. ἀστυνόμος δὲν ἐξετέλεσε τὴν διαταγὴν ταύτην.

§218Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐγὼ διέταξα ἀμέσως τὴν ἀπομάκρυνσιν τοῦ ὑπενωμοτάρχου· θὰ ἐξετάσω, καὶ θὰ τιμωρήσω τὸν ἀστυνόμον, ὁ ὁποῖος δὲν ἐξετέλεσε τὴν διαταγὴν, ἂν δὲν ἐξετέλεσε ταύτην.

§219Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἀλλὰ παρεκάλεσα, ἐὰν ὑπεβλήθη τὸ πόρισμα τῆς διαταχθείσης ἀνακρίσεως, νὰ εὐαρεστηθῆτε νὰ ὑποβάλητε αὐτὸ εἰς τὴν Βουλήν.

§220Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Θὰ ὑποβάλω τοῦτο, ὅταν μοὶ ὑποβληθῇ.

§221Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἡ Κυβέρνησις πρὸς τὴν Ἑταιρείαν τοῦ Σιδηροδρόμου Πειραιῶς–Λαρίσης ἔχει παράσχει πολλὰς καὶ νομίμους εὐκολίας. Μεταξὺ τῶν νομίμων τούτων εὐκολιῶν, ἡ Ἑταιρεία εἶχε καὶ τὴν εὐκολίαν τῆς ἀτελείας. Φαίνεται ὅμως ὅτι ὑπάλληλός τις τῆς Ἑταιρείας, ὁ ἀποθηκάριος ἐν Ἁγίᾳ Μαρίνῃ, ἠθέλησε νὰ ἐπωφεληθῇ τῆς εὐκολίας ταύτης, καὶ, καθ’ ἃς ἔχω πληροφορίας, κάμνει λαθρεμπόρια. Τοῦτον κατήγγειλα πρὸς τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, ἂν εἶναι ἀληθὴς ἡ πληροφορία μου, καὶ τί ἐγένετο ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης.

§222Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ ἐξετάσω.

§223ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Δευτέρα συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ χορηγίας ἐκτάκτου πιστώσεως ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1904 ἐκ δραχμῶν 454,000». (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, κατ’ ἀρχὴν καὶ ἄρθρον μόνον, ἄνευ ἀντιρρήσεως). Ἐξακολούθησις τῆς τρίτης συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ». Καλεῖται ὁ κ. Κουμουνδοῦρος νὰ συνεχίσῃ τὴν χθὲς διακοπεῖσαν ἀγόρευσίν του.

§224Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Κύριε, Πρόεδρε, ἐπειδὴ βλέπω, ὅτι ἔχουσι κουρασθῆ οἱ κύριοι Βουλευταί...

§225ΦΩΝΑΙ (ἐκ δεξιῶν). Ὄχι, ὄχι.

§226Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. 25 εἴμεθα ἐν ὅλῳ· πῶς δὲν ἔχουσι κουρασθῆ; Θὰ ἦτο καλλίτερον νὰ διακόψωμεν ἐπὶ ἡμίσειαν ὥραν, ἵνα φάγωμεν.

§227Κ. ΧΡΗΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπανέλθωμεν· θὰ παρέλθῃ μία καὶ πλέον ὥρα.

§228Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Εἶναι κρῖμα, οἱ σοφοὶ λόγοι τοῦ κυρίου Κουμουνδούρου νὰ μὴ ἀκουσθῶσιν ἀπὸ ὁλόκληρον τὴν Βουλήν. Ἡμίσειαν ὥραν μόνον νὰ διακόψωμεν.

§229Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§230ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Γουλιμῆς ἔχει τὸν λόγον.

§231Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Εἰς τὰς λεπτομερείας ἐπιφυλάσσομαι, κύριε Πρόεδρε.

§232ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ζέρβας.

§233Α. ΖΕΡΒΑΣ. Ἐγὼ θὰ ἀγορεύσω τελευταῖος, ἀλλ’ ὄχι ἀπόψε, διότι δὲν ἐνόμιζον, ὅτι θὰ τελειώσῃ τὴν ἀγόρευσίν του ὁ κύριος Κουμουνδοῦρος ἀπόψε.

§234ΤΙΝΕΣ. Αὔριον, κύριε Πρόεδρε.

§235ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται).

§236Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρὸ τῆς ἀναγνώσεως τῶν ἄρθρων τοῦ ὀργανισμοῦ ὑπεβλήθησαν τροπολογίαι. Νὰ ἀναγνωσθῶσιν αὗται, διότι μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ὀργανισμοῦ θὰ ἦναι περιτταί.

§237ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Βουλευτά, νομίζω ὅτι ἠξεύρω τὰ καθήκοντά μου. Αἱ τροπολογίαι εἶναι ἐπὶ ἄρθρων ὡρισμένων Ἀφοῦ εἰς τὸ πρῶτον ἄρθρον δὲν ὑπάρχουσι τροπολογίαι, ποίας τροπολογίας νὰ ἀναγνώσω; Ἐδῶ ἔχω ὅλας τὰς τροπολογίας ταξινομημένας.

§238Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Πολὺ καλά. Χθὲς ὁμιλήσας παρεκάλεσα τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ παράσχῃ πληροφορίας εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἑρμηνεύσῃ τὰ διάφορα ἄρθρα, ἐπὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησα. Θεωρῶ περιττὸν νὰ ἐπαναλάβωμεν τὴν συζήτησιν κατ’ ἄρθρον, καὶ ἵνα μὴ ματαιοπονῶμεν, παρακαλῶ νὰ εὐαρεστηθῇ πρὸ τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ πρώτου ἄρθρου νὰ δηλώσῃ ὁ κ. Ὑπουργός, ἂν ἔχει διάθεσιν νὰ δεχθῇ τροπολογίας ἐπὶ ἑκάστου ἄρθρου.

§239Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐδήλωσεν ἡ Κυβέρνησις, ὅτι θὰ δεχθῇ τὰς δυνατὰς τροπολογίας.

§240ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς εἶπον καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι αἱ τροπολογίαι εἶναι εἰς τὸ Προεδρεῖον, καὶ θὰ τὰς ἀνακοινῶ ἐπὶ ἑκάστου ἄρθρου. Ὁ κ. Βουλευτὴς ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ πρώτου ἄρθρου;

§241Π. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Τὴν ἀπάντησιν ἐπὶ τῶν τροπολογιῶν θὰ τὴν δώσῃ ἡ Βουλή.

§242Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἕκαστος τῶν Βουλευτῶν δύναται νὰ ὁμιλήσῃ. Δὲν ἐπιτρέπω εἰς κανένα νὰ μὲ διακόπτῃ. Προβαίνω εἰς τὴν δήλωσιν ταύτην, κύριε Πρόεδρε, διὰ τὸν ἑξῆς λόγον. Ἐνόμιζον ὅτι ἐπὶ τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ ἤθελεν ἀκολουθήσει σοβαρὰ συζήτησις· ἐνόμιζον ὅτι ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου τοῦ ὀργανισμοῦ ἤθελον λάβει τὸν λόγον ὄχι μόνον οἱ στρατιωτικοὶ Βουλευταί, ἀλλὰ καὶ ἕτεροι ἀντιπρόσωποι τοῦ ἔθνους, δυνάμενοι νὰ χειρισθῶσι καλλίτερον τὸν λόγον ἀπὸ ἡμᾶς. Διότι, κατ’ ἐμέ, ἡ μεγαλειτέρα ἔλλειψις, τὴν ὁποίαν παρουσιάζει ὁ ὀργανισμὸς οὗτος, εἶναι ἡ ἔλλειψις τῆς ἐκθέσεως ἐκείνης, ἡ ὁποία ἀπαιτεῖται πρὸ τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ ὀργανισμοῦ· ὀργανισμὸς δὲ τοῦ στρατοῦ, ὅστις ὑποβάλλεται ἄνευ ἐκθέσεως, νομίζω ὅτι ἐπιβάλλει τὴν ὑποχρέωσιν εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ἀνέλθῃ ἐπὶ τοῦ βήματος καὶ ἐκθέσῃ τοὺς λόγους καὶ τὴν βάσιν, ἐπὶ τῆς ὁποίας στηρίζεται ὁ ὀργανισμὸς τοῦ στρατοῦ, ἵνα ἀποφύγωμεν συζητήσεις ματαίας. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, εἰ δυνατόν, νὰ ἀνέλθῃ ἐπὶ τοῦ βήματος καὶ ἀναπτύξῃ τοὺς λόγους, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐστηρίχθη ἡ ὑποβολὴ τοῦ προκειμένου ὀργανισμοῦ, διότι δὲν ὑπάρχει ἡ δέουσα ἔκθεσις.

§243Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Νομίζω, ὅτι, ὅσοι παρηκολούθησαν τὰς συζητήσεις ἐπὶ τοῦ ὀργανισμοῦ κατὰ τὴν πρώτην καὶ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν, ἐνθυμοῦνται καλῶς, ὅτι ἀνῆλθον ἐπὶ τοῦ βήματος καὶ ἐξέθηκα τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους παρεδέχθην καὶ υἱοθέτησα τὸν τροποποιηθέντα ὑπ’ ἐμοῦ ὀργανισμόν. Φρονῶ δὲ, ὅτι εἶναι ὅλως περιττὸν τώρα νὰ ἐπαναλάβω τὰ ἴδια πράγματα. Θὰ γείνῃ συζήτησις κατ’ ἄρθρον, καὶ εἰς ἕκαστον ἄρθρον, ὅστις ἔχει νὰ ἀντείπῃ, δύναται νὰ εἴπῃ τὴν γνώμην του, καὶ ἐκεῖ θὰ ἀπαντήσω.

§244ΑΘ. ΖΕΡΒΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δύο λέξεις, παρακαλῶ. Ὁ ἀξιότιμος ἐκ Βάλτου συνάδελφος ἐξέφρασε τὴν ἐπιθυμίαν νὰ εὐαρεστηθῇ ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸς νὰ δηλώσῃ, εἰ δυνατόν, τὴν γνώμην του ἐπὶ τῶν ὑποβληθεισῶν τροπολογιῶν, διότι τοῦτο θέλει διευκολύνει τὸν τρόπον τῆς διεξαγωγῆς τῆς συζητήσεως...

§245Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐπὶ τῶν ἄρθρων, ὅταν ἔλθῃ ἑκάστη τροπολογία ὑπὸ συζήτησιν.

§246Α. ΖΕΡΒΑΣ. Παρακαλῶ... Διότι, λέγω, ἡ δήλωσις αὕτη ἤθελε σπουδαίως ἐπιδράσει ἐπὶ τοῦ τρόπου καὶ ἐπὶ τοῦ διακανονισμοῦ τῆς συζητήσεως τοῦ ὀργανισμοῦ. Διὰ τοῦτο δὲ καὶ ἐγὼ ἐπεφυλάχθην νὰ ὁμιλήσω, δηλώσας ὅτι ἀπόψε δὲν εἶμαι ἕτοιμος, μὴ ἔχων μαζύ μου τὰς σημειώσεις μου, οὐδὲ ἐφρόνουν ὅτι ὁ ἀξιότιμος ἐξ Οἰτύλου συνάδελφος ἤθελεν ἀποτόμως ἀποπερατώσει τὸν λόγον του, διότι ὁ τρόπος τῆς ἐνάρξεως αὐτοῦ ἦτο τοιοῦτος καὶ ἡ σταδιοδρομία, τὴν ὁποίαν ἠκολούθησεν, ἦτο τοιαύτη, ὥστε δὲν παρεῖχεν ἡμῖν τὸ ἐνδόσιμον νὰ πιστεύωμεν, ὅτι τόσον ἀποτόμως καὶ τόσον συντόμως ἤθελε καταπαύσει τὸν λόγον. Δικαίως δὲ εὑρέθημεν ὅλως ἀπαράσκευοι εἰς στιγμὴν, ἥτις παρ’ ἡμῶν δὲν ἀνεμένετο. Βεβαίως ὅμως, ὅταν προχωρήσῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ ὀργανισμοῦ, θὰ ἔχωμεν τὸ δικαίωμα νὰ λάβωμεν τὸν λόγον.

§247ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πᾶς Βουλευτὴς τὸ ἔχει.

§248Α. ΖΕΡΒΑΣ. Ἀλλὰ πρὸς τοῦτο παρακαλῶ νὰ εὐαρεστηθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ἐκφράσῃ τὴν γνώμην του, ἂν τῷ ὄντι ἐπὶ τῶν ὑποβληθεισῶν τροπολογιῶν εἶναι διατεθειμένος νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα προεβλήθησαν... (Θόρυβος ἐκ δεξιῶν). Γνωρίζετε, Κύριοι, πολὺ καλὰ, ὅτι κατὰ τὸ βραχὺ χρονικὸν διάστημα τῆς ἐν τῷ περιβόλῳ τούτῳ διαμονῆς μου πάντοτε ἐτήρησα τὸν προσήκοντα πρὸς τοὺς συναδέλφους σεβασμὸν, οὐδέποτε δὲ ἀπεπειράθην νὰ διακόψω τινὰ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων. Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι δικαιοῦμαι ν’ ἀπολαμβάνω ἐξ ἴσου τῆς προσηκούσης εὐλαβείας. Παρακαλῶ λοιπὸν, κύριε Πρόεδρε, νὰ εὐαρεστηθῇ ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ δηλώσῃ τὴν γνώμην του ἰδίᾳ ἐπὶ τῶν τροπολογιῶν ἐκείνων, αἵτινες ὑπεβλήθησαν κατὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν τοῦ ὀργανισμοῦ. Ἐπὶ τῆς τροπολογίας π. χ. περὶ τῶν ἕνδεκα ταγματαρχῶν, προέδρων τῶν Οἰκονομικῶν Συμβουλίων, εἶπε τότε, ὅτι, ἐὰν ἐν τῷ ἰσχύοντι ὀργανισμῷ ὑπάρχωσιν αἱ θέσεις αὗται ἀναγεγραμμέναι, δὲν ἔχει καμμίαν δυσκολίαν νὰ δεχθῇ ταύτας· εἶναι δὲ ἡ γνώμη του αὕτη ἀναγεγραμμένη εἰς τὰ ἐπίσημα πρακτικά. Ἐπαναλαμβάνω λοιπὸν καὶ παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ δώσῃ τὴν ἀπάντησιν, διότι ἐξ αὐτῆς θὰ κανονισθῇ ὁ τρόπος τῆς συζητήσεως.

§249ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Βουλευτὰ, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ ἑκάστου ἄρθρου, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἔχει ὑποβληθῆ τροπολογία, θὰ δηλοῖ μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν, ἂν ἀποδέχεται αὐτὴν ἢ ὄχι. Ἡ συζήτησις, ἡ ὁποία ἐγένετο προηγουμένως, ἦτο ὅλως πρόωρος. Εἰς τὸ πρῶτον ἄρθρον δὲν ὑπάρχει τροπολογία. Πῶς θὰ δηλώσῃ γνώμην ὁ κ. Ὑπουργός; Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ πρῶτον ἄρθρον παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται).

§250Β. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ψηφισθῶσιν ὅλα μαζύ; Διατὶ νὰ χάνωμεν καιρόν;

§251ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν. Πρέπει νὰ ἀναγνωσθῇ ἕκαστον ἄρθρον χωριστά.

§252Β. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Νὰ γείνῃ μία ἐξαίρεσις· νὰ ὀργανωθῇ μίαν ὥραν ταχύτερον ὁ στρατὸς, νὰ ἡσυχάσωμεν!

§253ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 2 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ γίνονται δεκτὰ, ὡς ἔχουσι, τὰ ἄρθρα 3–20). Ἄρθρον 21 (ἀναγινώσκεται).

§254Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τὴν ἀγόρευσιν τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Οἰτύλου Βουλευτοῦ θὰ ἦτο ἀληθῶς παράτολμον, θὰ ἦτο ὑπέρτερον τῶν ἐμῶν δυνάμεων νὰ ἐπιζητήσω νὰ εἰσφέρω γνώμας, ἐνῷ ἀνάγκην θὰ εἶχον νὰ ἀκούσω τοιαύτας, ἐπὶ τοσοῦτον σοβαροῦ ζητήματος, οἷον εἶναι τὸ τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ζητήματος ἔδει νὰ ἀκουσθῶσιν αἱ γνῶμαι ἄλλων ἀνωτέρων ἐπιφανῶν στρατιωτικῶν, παρακαθημένων ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, οἱ ὁποῖοι ἠδύναντο διὰ τῶν γνώσεων, τῆς πείρας καὶ τῶν φώτων αὐτῶν νὰ καταδείξωσιν, ἂν ὄντως ὁ συζητούμενος ὀργανισμὸς παρέχει τὰ ἐχέγγυα ὀργανισμοῦ προωρισμένου νὰ καταστήσῃ στρατὸν ἀξιόμαχον, ἀντάξιον τῶν προσδοκιῶν τῆς πατρίδος, ἢ ἂν ὁ ὀργανισμὸς οὗτος ἀνίκανος ἀποβαίνει εἰς τὴν δημιουργίαν στρατοῦ, οἷον ποθοῦμεν. Καὶ ὄντως ἡ Βουλὴ εὑρίσκεται ταύτην τὴν στιγμὴν πρὸ ἑνὸς κενοῦ, καὶ φαίνεται διστάζουσα, ἂν πρέπει νὰ δεχθῇ, ὅτι ὁ συζητούμενος ὀργανισμὸς εἶναι ὁ προσαρμοζόμενος εἰς τὰς ἀνάγκας μας καὶ ὁ ἀνταποκρινόμενος εἰς τὰ χρηματικὰ μέσα, ἅτινα τὸ Κράτος διαθέτει. Καὶ δὲν ἔπρεπε, πρὸς κάλυψιν τοῦ δικαίως ὑπάρχοντος κενοῦ, νὰ καταδειχθῇ, ὅτι ὁ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμὸς προσπάθεια κατεβλήθη νὰ ἦναι καὶ ἀνάλογος πρὸς τὴν ἐθνικὴν πολιτικὴν καὶ σύμμετρος πρὸς τοὺς πόρους τοῦ Κράτους; Θ’ ἀποτολμήσω, πρὶν ἢ εἰσέλθω εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῶν τροπολογιῶν, τῶν ἀφορωσῶν τὸ ὅπλον μου, νὰ θίξω μὲ γενικὰς γραμμὰς τὰς βάσεις, ἐφ’ ὧν ἑδράζεται ὁ συζητούμενος ὀργανισμός, χωρὶς νὰ ἔχω τὴν ἀξίωσιν, ὅτι θὰ φωτίσω τὴν Βουλήν, ἀλλ’ ἐπὶ τῇ ἐλπίδι ὅτι θὰ δώσω ἀφορμήν, ἐγὼ νὰ φωτισθῶ. Ὑπεστηρίχθη, ὅτι ἡ ὑποδιαίρεσις τοῦ στρατοῦ εἰς τρεῖς μεγάλας μονάδας ἐν καιρῷ εἰρήνης δὲν εἶναι ἐπιτυχὴς οὐδὲ ἡ ἁρμόζουσα. Ὁμολογῶ, ὅτι οὐσιωδῶς λυσιτελὲς θὰ ἦτο καὶ ἄκρως ποθητὸν θὰ ἐτύγχανεν, ἂν ἤθελε κατορθωθῆ νὰ ἔχωμεν κατὰ τὸν χρόνον τῆς εἰρήνης τὰς μονάδας ἐκείνας, κατά τε ἀριθμὸν καὶ ποιόν, αἵτινες μᾶς ἀναγκαιοῦσι κατὰ τὸν χρόνον τοῦ πολέμου, διότι ἀκριβῶς ἡ μετάβασις ἀπὸ τῆς καταστάσεως τῆς εἰρήνης εἰς τὴν ἐμπόλεμον τοιαύτην παρουσιάζει τοσαύτας δυσχερείας, καὶ ἐν πολλοῖς ἀνυπερβλήτους μάλιστα, ὥστε οὐδεμία μέριμνα ἐν καιρῷ εἰρήνης πρὸς περιορισμὸν αὐτῶν πρέπει νὰ θεωρηθῇ περιττεύουσα. Καὶ ἀκόμη περισσότερον ἐπωφελὲς θὰ ἦτο, ἂν αἱ μικρότεραι μονάδες καὶ τὰ ἐν γένει στελέχη εἶχον ἐγκαίρως συγκροτηθῆ, ὥστε γενικῶς στρατὸς καὶ ἡγήτορες νὰ γνωρίζωνται ἀμοιβαίως. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν εἶναι ἐφικτὸν πάντοτε, διότι ἡ ἐν καιρῷ εἰρήνης συντήρησις πολλῶν μεγάλων μονάδων ἀποβαίνει ὑπερβαλλόντως δαπανηρά, ἐξ ἄλλου δὲ ὁ ἀριθμὸς τῶν κατ’ ἔτος στρατευσίμων — καὶ ἀκόμη μετὰ τὸν νέον περὶ στρατολογίας νόμον, τὸν ὑπὸ ψήφισιν, — εἶναι τοιοῦτος, ὥστε νὰ κρατῇ τὰς πλέον τῶν τριῶν μονάδων ἐπιβλαβῶς ἀτροφικάς, εἰς τρόπον ὥστε νὰ μὴ ἐκπαιδεύωνται προσηκόντως τὰ στελέχη. Τούτων τῶν λόγων ἕνεκα ὁ σχηματισμὸς τοῦ ἐν εἰρήνῃ στρατεύματος ἀφίσταται τοῦ ἐν πολέμῳ τοιούτου, καὶ τὴν χωρίζουσαν τοὺς δύο σχηματισμοὺς ἀπόστασιν ὁ συζητούμενος ὀργανισμὸς ἐπιδιώκει νὰ καταστήσῃ κατὰ τὸ δυνατὸν μικροτέραν. Μετὰ τοῦτο ἐρευνῶ ἕτερον ὑψίστης σημασίας διὰ τὴν καλὴν ὀργάνωσιν ζήτημα, τὸ ζήτημα τῆς ταχείας τῶν στρατευμάτων συγκεντρώσεως εἰς ὡρισμένα σημεῖα, ὅπερ κατὰ τὸ δυνατὸν ἐπίσης λύεται διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νέου ὀργανισμοῦ. Διότι εἰς οὐδένα προσήκει νὰ ἦναι ἄγνωστον, ὅτι ἡ ταχεῖα συγκέντρωσις καὶ ἀποστολὴ τῶν στρατευμάτων εἰς τὰ σύνορα ἢ ἀλλαχοῦ, ἀναλόγως τοῦ ἀντικειμενικοῦ σκοποῦ, εἶναι μεγίστη δύναμις, οὐσιώδης παράγων πρὸς ἐξασφάλισιν πολεμικῶν ἐπιτυχιῶν, καὶ μάλιστα τῶν ἐχουσῶν μείζονα ἠθικὴν ἀξίαν ὡς ἐκ τῆς προτεραιότητος. Τὴν τοσαύτης σημασίας ταχεῖαν συγκέντρωσιν θὰ μᾶς δώσῃ ὁ κατάλληλος τρόπος ἐπιστρατεύσεως, ὅστις μέχρι τοῦδε οὐδὲ κἂν ὑπῆρχε, δύναταί τις εἰπεῖν. Ἀμφότερα δὲ ταῦτα, ἥ τε ταχεῖα συγκέντρωσις καὶ ἡ κατάλληλος καὶ ἄνετος ἐπιστράτευσις, ἐπιτυγχάνονται διὰ τῆς ὑποδιαιρέσεως τοῦ Κράτους εἰς στρατιωτικὰς περιφερείας ἰσαρίθμους πρὸς τὰς μεγάλας τῆς εἰρήνης μονάδας, καὶ περὶ τῆς τοιαύτης ὑποδιαιρέσεως προσηκόντως προνοεῖ ὁ συζητούμενος ὀργανισμός, ὁ διαιρῶν τὸ Κράτος εἰς τρεῖς στρατιωτικὰς περιφερείας. Αὐταὶ εἰσιν αἱ πρῶται καὶ θεμελιώδεις βάσεις, ἐφ’ ὧν πρέπει νὰ στηρίζηται πᾶς στρατιωτικὸς ὀργανισμός. Καὶ Ἐπὶ τούτων ἐπόθουν νὰ ἀκούσω καὶ τῶν ἄλλων τὰς γνώμας, τὰς ὁποίας ὑπολαμβάνω πάντοτε κρείσσονας τῶν ἐμῶν, ἀφοῦ αἱ λεπτομέρειαι, αἱ ἀφορῶσαι τὴν συγκρότησιν τῶν διαφόρων μικρῶν μονάδων, δύνανται καὶ μεταγενεστέρως νὰ ἐξετασθῶσι καὶ βελτιωθῶσι, συμπληρουμένων δεόντως καὶ τῶν τυχὸν παρουσιασθησομένων ἐλλείψεων. Ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον ἀφίνει ἔδαφος εἰς ἐπικρίσεις, καὶ ἐπιτρέπει αὐστηρὸν τὸν ἔλεγχον ἐπὶ τοῦ συζητουμένου ὀργανισμοῦ, εἶναι ἡ ἐπικρατήσασα ἀναλογία μεταξὺ τῶν διαφόρων ὅπλων ἐν τῷ νέῳ ὀργανισμῷ, ἥτις δὲν εἶναι οὐδὲ ἡ ἁρμόζουσα οὐδὲ ἡ προσήκουσα, ὅπως καὶ ἡ ὀργάνωσις νέων μικρῶν μονάδων εἴς τινα ὅπλα ἔγεινε κατὰ τρόπον μὴ ἀποκρύπτοντα τὴν ὅλως ἰδιαιτέραν εὔνοιαν πρός τινα ἐξ αὐτῶν. Καὶ διὰ τοῦτο οὐχὶ δυσχερῶς διακρίνει τις, ὅτι ἡ περισσὴ πολυτέλεια καὶ ὁ πλουτισμὸς τῶν στελεχῶν ὑπῆρξε πείσμονος εὐνοίας ἀποτέλεσμα, ὅπως ἡ ἄρνησις ἀπαραιτήτων στοιχείων, στοιχείων τῶν ὁποίων ἡ ἔλλειψις θέτει ἐν ἀμφιβόλῳ αὐτὴν ταύτην τὴν ὕπαρξιν τῶν ὅπλων, ὑπῆρξε δεῖγμα τρανὸν ὅσον ἀδικαιολογήτου, τοσοῦτον καὶ ἐπιζημίου δυσμενείας. Οὕτως ἔχων ὁ ὀργανισμὸς ὁ ὑπὸ συζήτησιν, καὶ εἰλικρινῶς ἐφαρμοζόμενος, δύναται νὰ ἀποβῇ ἐπ’ ἀγαθῷ τοῦ στρατεύματος, ἐὰν ὡς οἷόν τε τάχιον ληφθῇ πρόνοια ἐνδελεχὴς ὑπὸ τῆς Πολιτείας, ὅπως τοῦτο ἀπομακρυνθῇ τὸ ταχύτερον ἀπὸ τὰς ξένας πρὸς αὐτὸ ὑπηρεσίας. Αὐτὰς ταύτας τὰς γνώμας, τὰς ἀσθενεῖς, εἶχον γενικῶς περὶ ὀργανισμοῦ. Ἡ δὲ ἀδυναμία, τὴν ὁποίαν ᾐσθανόμην ἐν τῇ ἀρχῇ τοῦ λόγου μου, προκειμένου νὰ ἀναμιχθῶ εἰς τὴν γενικὴν περὶ ὀργανισμοῦ συζήτησιν, δὲν θὰ δικαιολογήσῃ ποσῶς τὴν σιωπήν μου, προκειμένου νὰ ὁμιλήσω περὶ τῆς σχέσεως καὶ τῆς θέσεως ἐν τῷ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμῷ τοῦ ὅπλου μου, τοῦ ὁποίου ἀποφεύγων νὰ ἐξάρω τὴν χρησιμότητα ἢ νὰ θρηνήσω τὴν κατάστασιν, θὰ ἀρκεσθῶ, ὡς ἔχω ὑποχρέωσιν, νὰ ἀναπτύξω καὶ ὑποστηρίξω τὰς τροπολογίας, ἃς ὑπέβαλον, καὶ αἵτινες πᾶσαι, ἀπομεμακρυσμέναι πάσης πολυτελείας καὶ παντὸς περιττοῦ, εἰσὶ προωρισμέναι νὰ συντελέσωσιν εἰς τὸ νὰ καταστῇ τὸ ὅπλον τοῦ ἱππικοῦ ἱκανὸν νὰ ἐκπαιδευθῇ κατὰ τὸν χρόνον τῆς εἰρήνης, καὶ νὰ κριθῇ ἄξιον τῆς ἀποστολῆς του τῆς μεγάλης κατὰ τὸν χρόνον τοῦ πολέμου, ἐνῷ, ὅπως σήμερον ἔχει, κατά τε ἀριθμὸν καὶ ποιὸν, μὲ τὰ ἀτροφικὰ καὶ ἐλλιπῆ στελέχη του, εἶναι ἀνίκανον νὰ ἐκπαιδευθῇ καὶ κατ’ ἀκολουθίαν νὰ δράσῃ. Ὡς ἐκ τῆς καταστάσεως δὲ καὶ τῆς θέσεως, εἰς ἣν εὑρίσκεται, προτιμότερον ἤθελεν εἶσθαι νὰ διαλυθῇ, παρὰ νὰ παραμένῃ εἰς ἣν κατάστασιν ἐπὶ τόσα ἔτη ἀστόργως κρατεῖται. Ἀναμιμνήσκομαι τώρα, τί ἀκριβῶς ἔλεγεν ὁ ἀξιότιμος ἐξ Οἰτύλου συνάδελφος κατὰ τὴν χθεσινὴν ἀγόρευσίν του, βεβαίως οὐχὶ μὲ πρόθεσιν νὰ ἐπιρρίψῃ μομφὴν κατὰ τοῦ ἀναξιοπαθοῦντος τούτου ὅπλου· ἔλεγεν, ὅτι ὁ πανικὸς τῆς Λαρίσης καὶ τῶν Δελερίων ὀφείλεται εἰς τὸ ἡμέτερον ἱππικόν. Καὶ ἂν τοῦτο δὲν ἦναι ἀκριβὲς, εἶναι ὅμως ἀληθὲς, ὅτι μεγίστη ὑπάρχει ἡ σχέσις μεταξὺ τῶν πανικῶν καὶ τῆς καταστάσεως τοῦ ἱππικοῦ. Καὶ βεβαίως εἰς τὰ στρατεύματα, εἰς τὰ ὁποῖα τὸ ἱππικόν δὲν παρίσταται μὲ τὴν ἀνάλογον δύναμιν καὶ τὴν προσήκουσαν σύνθεσιν καὶ ἰσχὺν, βεβαίως εἰς τὰ στρατεύματα ἐκεῖνα οἱ πανικοὶ εἰσιν ἀναπόφευκτοι ἐνώπιον τοῦ ἐχθροῦ ἢ εἰς τὴν προσέγγισιν αὐτοῦ. Γνωστὸν πρέπει νὰ ἦναι εἰς πάντας, ὅτι τὰ στρατεύματα, τὰ ὁποῖα δὲν φωτίζονται ἐπαρκῶς ἀπὸ τὸ ἱππικόν των, εἰσὶν ἐκτεθειμένα πάντοτε εἰς ἀτυχήματα καὶ καταστρεπτικοὺς αἰφνιδιασμούς. Τὸ ἱππικόν τὸ ὑπάρχον, ἂν δὲν ἀνταπεκρίθη κατὰ τὸν πόλεμον εἰς τὴν ἀποστολήν του, οὐδεμίαν ὑπέχει ἐπὶ τούτῳ εὐθύνην, διότι σεῖς τοιοῦτον τὸ παρεσκευάσατε, ἀπόλεμον ἀτυχῶς. Τοιαύτης ὄντως ἀποστολῆς ὅπλον ὑπῆρξεν ἐνόχως ὀλιγάριθμον καὶ ἐλαττωματικόν. Ἂν δὲ παρέσχεν ὑπηρεσίας τινάς, ταύτας ἀποδόσατε ὁλοκλήρως εἰς τὴν φιλοτιμίαν τῶν ἀξιωματικῶν καὶ τὰς ὑπηρεσίας τῶν ὑπαξιωματικῶν. Ὁ νέος ὀργανισμός, τὸν ὁποῖον τώρα συζητοῦμεν, εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἀνεγνώρισε τὴν μειονότητα τοῦ ἱππικοῦ ὡς πρὸς τὸν ἀριθμόν, καὶ κατέβαλε προσπάθειάν τινα νὰ τὸ προσεγγίσῃ εἰς τὴν πρέπουσαν ἀναλογίαν· ἀλλ’ ἐνῷ εἰς τοιαύτην ἐφέρετο ἀπόφασιν λογικὴν καὶ ἀπαραιτήτως ἐνδεικνυομένην, αἴφνης ἐδειλίασε καὶ ὑπεχώρησε πρὸ τῆς ἰδέας τοῦ δαπανηροῦ τοῦ ὅπλου, ὡς μὴ ὤφελε, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν αὔξησιν καὶ τὴν προβλεπομένην ἄλλην σύνθεσιν. Ἠρνήθη δηλονότι ὁ ὑπ’ ὄψει μας νέος ὀργανισμὸς νὰ δώσῃ εἰς τὸ ὅπλον αὐτό, κατὰ μοναδικὴν ὅλως ἐξαίρεσιν, οὐ μόνον τὴν ἀνάλογον δύναμιν, ἀλλὰ καὶ αὐτὰ ἀκόμη τὰ ἀπαραίτητα στοιχεῖα διὰ τὴν ἐν καιρῷ εἰρήνης ἄσκησιν καὶ τὴν ἐν πολέμῳ ἐπωφελῆ χρησιμοποίησίν του, —σκέψις, ἥτις εὐτύχημα εἶναι ὅτι δὲν ἐκυριάρχησε καὶ διὰ τὰ λοιπὰ ὅπλα, διότι τότε ἡ ἐπιδιωκομένη διὰ τοῦ συζητουμένου ὀργανισμοῦ νέα δημιουργία θὰ ἐμηδενίζετο ἀσφαλῶς. Ἐγώ, μὴ τολμῶν οὐδὲ νὰ προσατενίσω κἄν τὰ σοβαρὰ καὶ ὄντως σπουδαῖα τοῦ ὀργανωτοῦ ἔργα, οὐδὲ νὰ ὑπεισέλθω εἰς τὰς μεγάλας ἐκείνου σκέψεις καὶ ὑπευθύνους ἀποφάσεις, ἀποφασίζω, ὡς ἁπλοῦς τῶν πραγμάτων μελετητής, νὰ εἴπω, ὅτι δὲν θὰ ὑπάρξῃ ὁ τολμηρὸς ἐκεῖνος, ὅστις θ’ ἀποτολμήσῃ νὰ ταράξῃ ἔστω καὶ ἐπ’ ἐλάχιστον τὴν καθωρισμένην ἀριθμητικὴν ἀναλογίαν μεταξὺ τῶν διαφόρων ὅπλων, ἢ τὸν περιορισμὸν τῶν στελεχῶν πέραν τοῦ προβλεπομένου δυνατοῦ, πολλῷ δὲ μᾶλλον νὰ ἐπιδιώξῃ τὴν ἐνίσχυσιν ὅπλων τινῶν διὰ τοῦ στραγγαλισμοῦ ἄλλων, διότι τὸ τοιοῦτον θὰ ἐσήμαινεν οὐ μόνον ἄρνησιν πάσης ὀργανώσεως, ἀλλ’ αὐτόχρημα καταδίκην τῶν ἐθνῶν εἰς ὄλεθρον. Μὴ τολμῶν λοιπόν, ἐπαναλέγω, εἰς τοιαύτην νὰ εἰσέλθω συζήτησιν, πολλὰ προσαπαιτοῦσαν τὰ ἐφόδια, θὰ περιορισθῶ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν μόνον τῶν τροπολογιῶν, ἃς ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ἐγκαίρως πρὸς μελέτην εἰς τὴν Βουλήν, καὶ διὰ τῶν ὁποίων ζητῶ νὰ πληρωθῶσι τὰ κενά, τὰ παρουσιαζόμενα εἰς τὴν σύνθεσιν τοῦ ἱππικοῦ, ὧν πλέον ἢ βέβαιος, ὅτι καὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ ἀντίθετον γνώμην, καὶ ἡ Βουλὴ θὰ εὑρεθῇ σύμφωνος, καὶ θὰ παράσχῃ τὴν συνδρομήν της. Ἐπιθυμοῦμεν, Κύριοι, διὰ τῶν τροπολογιῶν νὰ καταστήσωμεν τὸ ὅπλον τοῦτο ὁποῖον προσήκει νὰ ἦναι ἐν μέτρῳ δυνατῷ. Ἐπιζητοῦμεν νὰ δοθῇ αὐτῷ ἐν εἰρήνῃ ὅ,τι κρίνεται ἀπαραίτητον ἐν πολέμῳ, ὑπὸ τὴν ἔποψιν σχετικῆς καλῆς διοικήσεως, ἀφοῦ γνωστὸν πρέπει νὰ ἦναι εἰς πάντας, ὅτι τὸ ἱππικὸν ὀφείλει νὰ ᾖ τοιοῦτον ἐν εἰρήνῃ, οἷον τὸ ἐπιποθοῦμεν κατὰ τὸν πόλεμον, ἕτοιμον πάντοτε πρὸς ἐκστρατείαν· καὶ βεβαίως, διότι δὲν εἶναι ἐκ τῶν αὐτοσχεδιαζομένων ὅπλων· εἶναι τὸ ἐξαιρετικὸν ἐκεῖνο ὅπλον, ὅπερ δέον νὰ ἐκπαιδεύηται καὶ ἑλίσσηται ἐν καιρῷ εἰρήνης κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ τὴν αὐτὴν ἀναλογίαν, ὅπως καὶ κατὰ τὴν ὥραν τῆς μάχης. Ὡς εἰκός, ταύτας τὰς οὐσιώδεις ἐλλείψεις ἐπεζητήσαμεν νὰ πληρώσωμεν διὰ τῶν ὑποβληθεισῶν τροπολογιῶν μας, οὐδόλως ἀποβλέψαντες εἰς προσωπικὰ ὠφελήματα. Τὴν ἱκανοποίησιν τοῦ ὅπλου ἀρκετὴν δι’ ἡμᾶς θεωροῦμεν ἱκανοποίησιν. Καίτοι πολλὰ εἴχομεν τὰ δικαιώματα, ὡς ἐκ τῆς ἐπικρατούσης μεγίστης δυσαναλογίας εἰς τὴν προαγωγὴν ἐν τῷ ὅπλῳ τούτῳ, ἐν σχέσει πρὸς τὰ ἄλλα τοιαῦτα, ἡμεῖς, ἐπὶ τῇ ἰδέᾳ τῆς ὀργανώσεως τοῦ ἱππικοῦ, δὲν ἀπεβλέψαμεν εἰς τὴν ὠφέλειαν τῶν προσώπων, καὶ μόνον τὴν βελτίωσιν τοῦ ὅπλου ἀπεκδεχόμεθα. Ἡ πρῶτον ἀπαντωμένη τροπολογία μου εἶναι ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 21. Καὶ διὰ τοῦ νέου ὀργανισμοῦ, ἐν τῷ ἄρθρῳ 21, τῷ νῦν συζητουμένῳ, ἡ σύνθεσις τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἱππικόν, παραμένει ἡ αὐτή, τουτέστιν ἐξακολουθεῖ ὑφιστάμενον Γραφεῖον ἱππικοῦ, ὅπερ δηλοῖ, ὅτι ἡ ὑποτέλεια παραμένει ἡ αὐτή. Ὅταν, Κύριοι, ὅλα τὰ ὅπλα καὶ ὅλαι αἱ ὑπηρεσίαι, οὐδ’ αὐτῆς τῆς φαρμακευτικῆς ἐξαιρουμένης, ἀντιπροσωπεύωνται ἁρμοδίως εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, διατὶ κατ’ ἐξαίρεσιν θὰ ἀρνηθῆτε τοῦτο εἰς τὸ ἱππικόν; Δὲν θίγει τοῦτο τὴν φιλοτιμίαν τοῦ ὅπλου, καὶ ἐξ ἄλλου δὲν ζημιοῖ αὐτὴν ταύτην τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου καὶ τὴν προκοπὴν τοῦ ὅπλου ἡ μὴ παράστασις εἰδικοῦ ἀξιωματικοῦ ὡς εἰσηγητοῦ παρὰ τῷ Ὑπουργῷ; Ἄλλως τε τίς θέλετε νὰ δίδῃ γνώμην καὶ νὰ παρέχῃ σχετικὰς ἀσφαλεῖς πληροφορίας διὰ τὸ σοβαρὸν τῆς ἱππωνίας ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἀφίνοντες νὰ χειρίζωνται οἱ τμηματάρχαι τοῦ τμήματος τῶν προμηθειῶν, οἱ ἔντιμοι ἄλλως τε ἀξιωματικοί, ἀλλὰ πάντως ἀδαεῖς καὶ τελείως ἀκατάλληλοι, ἔχετε ὡς ἀποτέλεσμα τὴν τελευταίαν συγκομιδὴν τελείως ἀχρήστων ἵππων, ἥτις δὲν εἶναι καὶ ἡ πρώτη; Ἐνῷ, ἂν τὸ ζήτημα τοῦτο ἐκανονίζετο παρὰ τοῦ τμήματος τοῦ ἱππικοῦ, οὗτινος ἐπιζητῶ τὴν δημιουργίαν διὰ τῆς ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου τροπολογίας, καὶ τοῦ σχετικοῦ κτηνιάτρου, ὅστις ἀπαραιτήτως πρέπει νὰ ἀνήκῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, βεβαίως δὲν θὰ συνετάσσοντο τὰ συμβόλαια τῆς προμηθείας καθ’ ὃν συνετάχθησαν τρόπον. Ἀλλὰ μήπως τοῦτο εἶναι μόνον; Δὲν εἶναι καὶ τὸ ζήτημα τῆς νομῆς, τῆς ὑγιεινῆς τῶν ἵππων καὶ τόσα ἄλλα ἀκόμη; Οἱ ἵπποι οἱ κριθέντες ὡς μαλιῶντες, καὶ ὧν ἐζητήθη ἡ θανάτωσις, τὸ Ὑπουργεῖον διέταξε — τμῆμα προμηθειῶν — νὰ ἐκποιηθῶσι. Καὶ οἱ πάσχοντες οὗτοι ἵπποι ἐξεποιήθησαν, γενόμενοι εἰς τὸ Κράτος οἱ φορεῖς τοῦ φοβεροῦ τούτου νοσήματος. Ἀλλὰ μήπως αὐτὴ αὕτη ἡ εἰδικότης τοῦ ἐκ τριῶν συνταγμάτων ὅπλου καὶ τοῦ Σχολείου Ἱππευτικῆς δὲν καθιστᾷ δῆλον, ὅτι ἐπιτακτικὴ εἶναι ἡ παρουσία ἀνωτέρου ἀξιωματικοῦ τοῦ ἱππικοῦ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ὅστις νὰ εἰσηγῆται τῶν ἐν γένει ὑποθέσεων τοῦ Σώματος; — ὑπηρεσία, ἣν μέχρι σήμερον ἐκτελεῖ τὸ τμῆμα τοῦ Προσωπικοῦ, ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἐξαρτᾶται τὸ ὑπάρχον «Γραφεῖον Ἱππικοῦ». Οἱ λόγοι οὗτοι μὲ ὤθησαν εἰς τὸ νὰ ὑποβάλω τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 21, διὰ τῆς ὁποίας τὸ Γραφεῖον Ἱππικοῦ, τὸ ὑπάρχον, μετονομάζεται Τμῆμα Ἱππικοῦ, γίνεται ἰσότιμον μὲ ὅλα τὰ ἄλλα τμήματα, ἡ δὲ σύνθεσίς του ἀποτελεῖται ἀπὸ ἕνα ἐπίλαρχον καὶ ἕνα ὑπίλαρχον, ἀντὶ τῶν μέχρι τοῦδε ἑνὸς ἰλάρχου καὶ ἑνὸς ἀνθυπιλάρχου. Ἂν ἡ Βουλὴ ἐπείσθη ἐξ ὅσων ἀσθενῶς ἀνέπτυξα, καὶ νομίζῃ ὅτι ἡ ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 21, τοῦ νῦν συζητουμένου, τροπολογία μου εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ ὠφελήσῃ τὸ ὅπλον τοῦ ἱππικοῦ, δὲν νομίζω ὅτι ὑπάρχει λόγος νὰ μὴ συντελέσῃ νὰ γείνῃ αὕτη ἀποδεκτή· ἂς ἐπιφυλαχθῇ δὲ νὰ ἐκφέρῃ τὴν γνώμην της καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων τροπολογιῶν μου, ὅταν αὗται ἀναπτυχθῶσι.

§255Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Κύριοι Βουλευταί, ἤκουσα τὴν μακρὰν ἀγόρευσιν τοῦ ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ, ἀλλὰ δὲν ἠδυνήθην νὰ ἐννοήσω, ἂν ἡ ἀγόρευσίς του ἀποβλέπει εἰς ἀπορίας, αἵτινες τῷ ἐγεννήθησαν, ἐπειδὴ δὲν παρετάθη ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ὅλου ὀργανισμοῦ, ἢ ἡ ἀγόρευσίς του ἀπέβλεπεν ἰδίως εἰς προσθήκην τινὰ καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ὅπλον, εἰς ὃ ἀνήκει, καὶ συνεπῶς ἐπιθυμῶ νὰ ἐξηγηθῇ σαφέστερον, ποῖαι εἶναι αἱ ἀπορίαι του, διὰ νὰ τῷ τὰς ἐξηγήσω.

§256ΑΛΕΞ. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ζητεῖ νὰ προστεθῇ τμῆμα ἱππικοῦ.

§257Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Μόνον; Δι’ αὐτὸ ἦτο ὅλη αὐτὴ ἡ ἀγόρευσις;

§258Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν...

§259Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Νομίζω ὅτι εἶναι ἁπλούστατον τὸ πρᾶγμα. Προτείνετε νὰ προστεθῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τμῆμα ἱππικοῦ.

§260Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Προεκλήθην ἀπὸ τὸν κύριον Ὑπουργόν. Νὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ τῷ ἀπαντήσω.

§261ΑΛΕΞ. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἐδέχθη ἡ Κυβέρνησις, ὥστε δὲν ὑπάρχει λόγος.

§262Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Διὰ μακρῶν ἀνεπτύξατε τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους κατὰ τὴν κρίσιν σας ἀντὶ γραφείου ἱππικοῦ πρέπει νὰ γείνῃ τμῆμα ἱππικοῦ.

§263Κ. ΓΡΙΒΑΣ. Ἡ πρότασίς σας ἐγένετο ἀποδεκτή.

§264Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Εἴδετε ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐδέχθη. Μένει τώρα νὰ τὸ διατυπώσωμεν.

§265Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐζήτησα τὸ ἑξῆς· ἡ δευτέρα παράγραφος, ἥτις λέγει: «βʹ) τοῦ προσωπικοῦ, περιλαμβάνοντος καὶ τὰ Γραφεῖα τοῦ ἱππικοῦ, τῆς Διεκπεραιώσεως μετὰ τυπογραφείου καὶ βιβλιοδετείου καὶ τῆς Καταχωρίσεως», νὰ τροποποιηθῇ· νὰ διαγραφῇ ἡ φράσις «τοῦ ἱππικοῦ». Καὶ κατόπιν ἐρχόμεθα εἰς τὸ τέταρτον ἐδάφιον. Μετὰ τὸ τέταρτον ἐδάφιον νὰ τεθῇ: «εʹ) τοῦ τμήματος τοῦ ἱππικοῦ.»

§266Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ἰδοὺ πῶς θὰ τροποποιηθῇ: «βʹ) τοῦ Προσωπικοῦ, περιλαμβάνοντος καὶ τὰ Γραφεῖα τῆς Διεκπεραιώσεως μετὰ τυπογραφείου καὶ βιβλιοδετείου καὶ τῆς Καταχωρίσεως»· δηλαδὴ διαγράφεται ἡ φράσις «τοῦ ἱππικοῦ.»

§267Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§268Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἔπειτα: «γʹ) τοῦ τμήματος τῆς στρατολογίας καὶ ἐπιστρατεύσεως· δʹ) τοῦ τμήματος τοῦ πεζικοῦ, εʹ) τοῦ τμήματος τοῦ ἱππικοῦ, ϛʹ) τοῦ πυροβολικοῦ» κλπ.

§269Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§270Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν ψηφισθῇ τὸ ἄρθρον, ὅπως ἔχει ἐν τῷ τελευταίῳ ἐδαφίῳ, δὲν δύναται νὰ προστεθῇ κατόπιν ὁ ἐπίλαρχος καὶ ὑπίλαρχος, διότι τὸ τελευταῖον ἐδάφιον λέγει τὰ ἑξῆς: «Ἡ σύνθεσις τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν ἐμφαίνεται εἰς τὸν ὑπ’ ἀριθ. 1 πίνακα». Πρέπει ἀπὸ τοῦδε νὰ μεταρρυθμισθῇ ὁ πίναξ, διότι, ἐὰν ψηφισθῇ πρῶτον τὸ ἄρθρον, ὡς ἔχει ἐν τῷ τελευταίῳ ἐδαφίῳ, δὲν δύναται νὰ μεταβληθῇ ὁ πίναξ.

§271ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τροποποιεῖται.

§272Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Εἰς τὸν πίνακα, ἀντὶ «γραφεῖον ἱππικοῦ, ἴλαρχος», νὰ τεθῇ «τμῆμα ἱππικοῦ· εἷς ἐπίλαρχος καὶ εἷς ὑπίλαρχος.»

§273Ι. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Κοπτόμεθα διὰ δημιουργίαν θέσεων ταγματαρχῶν καὶ συνταγματαρχῶν. Ὁ λαὸς θὰ πληρώσῃ δι’ αὐτά! (Θόρυβος).

§274ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσι...

§275Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρέπει νὰ ἀναγνώσητε καὶ τὸν πίνακα, διότι ὁ πίναξ εἶναι παράρτημα τοῦ ἄρθρου.

§276Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀκριβῶς αὐτὸ ἤθελον νὰ εἴπω. Πρέπει νὰ μεταρρυθμισθῇ ὁ πίναξ.

§277Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Πρέπει νὰ ἀναγνωσθῇ, διὰ νὰ μεταρρυθμισθῇ.

§278ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἐξηγώμεθα. Εἰς τὸν πίνακα τί θὰ προστεθῇ;

§279Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἀντί: «γραφεῖον ἱππικοῦ» θὰ τεθῇ: «τμῆμα ἱππικοῦ». Καὶ ἔπειτα ὑποκάτω, ἀντὶ «ἴλαρχος» θὰ τεθῇ: «εἷς ἐπίλαρχος καὶ εἷς ὑπίλαρχος μετὰ τῶν ἵππων».

§280ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 21...

§281Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον.

§282ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 21;

§283Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Μάλιστα.

§284ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Στάϊκος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 21.

§285Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐν τῷ ἄρθρῳ 21 ὁρίζεται ἡ σύνθεσις τῶν πινάκων τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τοποθετουμένων καὶ ἀποσπωμένων. Καὶ περὶ τούτου εἶναι ἡ συζήτησις.

§286Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀκριβῶς.

§287Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Κατόπιν τῆς δηλώσεως τοῦ ἀξιοτίμου ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργοῦ, ὅτι δὲν ὑφίσταται ἀνάγκη νὰ δώσῃ ἐξηγήσεις ἐπὶ τοῦ ὅλου ὀργανισμοῦ, ἀλλὰ μόνον ἐπὶ τῆς κατ’ ἄρθρον συζητήσεως ἐν ἀνάγκῃ θὰ ἐκφέρῃ τὴν γνώμην του, ἔχω καθῆκον πρωτίστως ἐγώ, ὅστις μὲ τὰς ἀσθενεῖς μου δυνάμεις ὑπέδειξα χθὲς εἰς τὴν Βουλὴν τὰ μέρη ἐκεῖνα, ἐπὶ τῶν ὁποίων νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐπέλθῃ βελτίωσίς τις, ἔχω καθῆκον, καὶ ὡς ἀντιπρόσωπος τοῦ ἔθνους καὶ ὡς ἀξιωματικός, νὰ ἐπιμείνω εἰς τοῦτο. Δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον οἱ συντάξαντες τὸν ὀργανισμὸν τοῦ στρατοῦ διέγραψαν τὰς ὀργανικὰς θέσεις τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ πεζικοῦ ἐκ τοῦ πίνακος τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν· διότι, ἐὰν παραδεχθῶμεν ὅτι τοῦτο ἐγένετο ἕνεκα λόγων οἰκονομίας, εἶχον καθῆκον νὰ ἐλαττώσωσι καὶ τὰς ἄλλας θέσεις τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, ἡ ἐλάττωσις ἔπρεπε νὰ γείνῃ εἰς ὅλα τὰ ὅπλα. Θεωρῶ ἀξιοπρεπέστερον δι’ ἐμέ, ὡς ἀξιωματικόν, καὶ ἐντιμότερον, ὡς ἀντιπρόσωπον τοῦ ἔθνους, νὰ μὴ ζητήσω νὰ προστεθῶσιν αἱ θέσεις τοῦ πεζικοῦ, ἀλλὰ νὰ ζητήσω νὰ διαγραφῶσι καὶ τῶν ἄλλων ὅπλων αἱ θέσεις. (Εὖγε! εὖγε! ἐκ τῆς ἀριστερᾶς).

§288Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν θὰ δεχθῶ τίποτε.

§289Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Εἶναι δικαίωμά σας, κύριε Ὑπουργέ, νὰ μὴ δεχθῆτε τίποτε.

§290Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Ἐξακολουθήσατε.

§291Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐξακολουθῶ. Εἶναι δικαίωμά μου νὰ διατυπώσω τὰς γνώμας μου, ὅπως πρέπει, καὶ ὡς ἀντιπρόσωπος τοῦ ἔθνους καὶ ἰδίᾳ ὡς ἀξιωματικός. Ἐδῶ, Κύριοι, δὲν ἔχομεν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ παρουσιάζωμεν ἀντιδράσεις, δὲν ἔχομεν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἔχωμεν τὸν ἐγωϊσμὸν καὶ νὰ ἐπιμένωμεν εἰς ἐπιψήφισιν τοιούτων νομοθετημάτων, διότι φρονῶ ἀδιστάκτως, ὅτι τὰ νομοθετήματα ταῦτα δὲν θὰ ὦσιν ὠφέλιμα εἰς τὸ στράτευμα. Εἶναι δικαίωμα παντὸς Ὑπουργοῦ νὰ φρονῇ οὕτω, ἀλλ’ εἶναι καὶ δικαίωμα παντὸς Βουλευτοῦ νὰ φρονῇ ἄλλως... (Ἀπέρχονται τῆς αἰθούσης ὁ κ. Πρωθυπουργὸς καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν. Διαμαρτυρίαι ἐξ ἀριστερῶν).

§292Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Δὲν εἶναι συζήτησις αὐτὴ πλέον!

§293ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐξ ἀριστερῶν). Δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία (θόρυβος).

§294Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Πρέπει νὰ σέβωνται τοὺς Βουλευτάς.

§295ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑποβάλλετε ἔνστασιν περὶ μὴ ἀπαρτίας;

§296Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Εἶναι ἐντροπὴ εἰς τοὺς Ὑπουργοὺς νὰ φεύγωσιν! Ὑπάρχει ἔνστασις ἀπὸ ἐμέ, διὰ νὰ μάθωσι νὰ σέβωνται τοὺς Βουλευτάς.

§297ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θ’ ἀναγνωσθῇ ὁ κατάλογος. (Ἀναγινώσκεται ὁ ὀνομαστικὸς τῶν Βουλευτῶν κατάλογος, ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τῶν βουλευτῶν Κ. Γεροκωστοπούλου καὶ Γ. Ραδινοῦ, μεθ’ ὃ γίνεται ἡ διαλογή). Ἡ Βουλὴ ἐν ἀπαρτίᾳ, παρόντων 119 Βουλευτῶν. Ὁ κύριος Στάϊκος ἔχει τὸν λόγον.

§298Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἔλεγον, Κύριοι, ὅτι δὲν εἶναι ἀξιοπρεπὲς δι’ ἐμέ, καὶ ὡς ἀντιπρόσωπον τοῦ ἔθνους καὶ ὡς ἀξιωματικόν, δὲν εἶναι ἔντιμον, τολμῶ νὰ εἴπω, τὸ νὰ ζητῶ ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης τὴν αὔξησιν τῶν βαθμῶν, τὴν αὔξησιν τῶν θέσεων ἐν τῷ ὀργανισμῷ. Ἠναγκάσθην μόνον νὰ λάβω τὸν λόγον, διότι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ἀπαντῶν εἰς τὸν κ. συνάδελφον ἐξ Ἄργους, εἶπεν: «ὅλη ἡ ἀγόρευσις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἀπέβλεπεν εἰς τὴν προσθήκην μιᾶς θέσεως ταγματάρχου; Μάλιστα, τὴν δέχομαι». Ὁ δὲ ἀξιότιμος ἐξ Ὕδρας συνάδελφος κ. Κουντουριώτης ἐτόλμησε νὰ εἴπῃ ἐκ τῆς θέσεως ἐκείνης: «Λάβετε γαλόνια! προσθέσατε θέσεις!».

§299Ι. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Τὸ «ἐτόλμησε» νὰ τὸ μεταχειρίζησθε διὰ σᾶς.

§300Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐπαναλέγω, ὅτι ἐτολμήσατε· πρέπει δὲ νὰ σκέπτησθε, ὅταν ἀπαντᾶτε, διότι, ὅταν ὁμιλῆτε περὶ προσθήκης γαλονίων καὶ περὶ προσθήκης βαθμῶν εἰς τοὺς ἀξιωματικούς, νομίζω, ὅτι ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ ἐπιμένητε εἰς τὴν τοιαύτην φράσιν σας.

§301Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε.

§302Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Δὲν ἐπιθυμῶ, Κύριοι, νὰ παρατείνω τὴν ἀγόρευσίν μου, ζητῶν αὔξησιν θέσεων ἐν τῷ ὀργανισμῷ τοῦ στρατοῦ, ἀλλὰ νομίζω ὅτι, ἐὰν αἱ καταργούμεναι θέσεις ἐκ τοῦ παλαιοῦ ὀργανισμοῦ καταργῶνται λόγῳ οἰκονομίας, ἐπιβάλλεται ἡ κατάργησις τοιούτων θέσεων εἰς ὅλα τὰ ὅπλα τοῦ στρατοῦ. Δὲν εἶναι δυνατὸν οὔτε ἐπιτρέπεται, ἵνα ὁ ὀργανισμὸς συνταχθῇ ἐπὶ τῇ βάσει οἰκονομιῶν δι’ ἓν ὅπλον μόνον, διότι, ἐὰν ὁ ὀργανισμὸς πρόκηται νὰ πληρώσῃ ὅλας τὰς συνθήκας, δὲν ἐπιτρέπεται νὰ συνταχθῇ ἐπὶ βάσεων οἰκονομιῶν τοιούτων. Φρονῶ λοιπόν, ὅτι τοιαύτη διάκρισις δύναται βεβαίως ν’ ἀποδοθῇ εἰς ἄλλην τινὰ αἰτίαν, τὴν τοιαύτην δὲ διάκρισιν καὶ μόνην ἤθελον ν’ ἀποδείξω, ἐπειδὴ δὲ πάντες τὴν ἐννοεῖτε, δὲν κρίνω ἀναγκαῖον νὰ παρατείνω τὴν ἐπὶ τούτου συζήτησιν. Ἐπιθυμῶ μόνον, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν εὐαρεστῆται, νὰ κανονίσῃ τὰς θέσεις τὰς ὀργανικὰς ἐν τῷ πίνακι τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν ἀναλόγως πρὸς ὅλα τὰ σώματα, ἢ, ἐὰν δὲν θέλῃ νὰ πράξῃ τοῦτο, ἂς ἀπαλείψῃ αὐτὰς καὶ ἐκ τῶν ἄλλων ὅπλων, ἵνα μὴ δίδηται τὸ δικαίωμα κατὰ πρῶτον λόγον εἰς τὸν κύριον Κουντουριώτην καὶ κατὰ δεύτερον λόγον εἰς ἄλλους νὰ λέγωσιν, ὅτι ἡμεῖς σήμερον ἀγορεύομεν ἀποκλειστικῶς, ἵνα λάβωμεν θέσεις εἰς τὸ στράτευμα.

§303Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ὄχι εἰς πάντας.

§304Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Εἰς τοὺς φρονοῦντας οὕτω. Ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς δεχθῇ, ἵνα αἱ θέσεις τῶν ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν ὅλων τῶν ὅπλων ἐλαττωθῶσιν, ἐπιτρέψατέ μοι νὰ σᾶς διαβεβαιώσω, ὅτι ἐγὼ μὲν θέλω ψηφίσει μετὰ μεγαλειτέρας εὐχαριστήσεως, ἀλλὰ θέλετε ἴδει ἐξεγειρομένους ἄλλους, πολὺ μεγαλειτέρους ἐμοῦ. Ἐγὼ σήμερον, ἐὰν ἐξεγείρωμαι καὶ λαμβάνω τὸν λόγον, τοῦτο πράττω πρὸς ὑποστήριξιν τοῦ στρατοῦ καὶ ἰδίως τοῦ σώματος, εἰς ὃ ὑπηρετῶ, ἄνευ προσωπικοῦ συμφέροντος, ἀλλ’ ἐκ καθήκοντος, ὅπως ὑποστηρίξω τὸ σῶμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ὑποστηρίξω. Ἐὰν μέχρι σήμερον ἐν τῷ σώματι τοῦ πεζικοῦ οἱ ἀξιωματικοὶ προήχθησαν ταχύτερον παρ’ ὅσον προήχθησαν ἕτεροι ἀξιωματικοί, τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὴν μεγάλην δύναμιν τοῦ πεζικοῦ ἐν συγκρίσει πρὸς ἄλλα ὅπλα, καὶ δὲν ἕπεται, ὅτι πρέπει νὰ συμβαδίζωσιν οἱ ἀξιωματικοὶ τῶν ἄλλων ὅπλων μετὰ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ πεζικοῦ. Δι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι διὰ τοῦ ὀργανισμοῦ πρέπει νὰ παύσῃ ἡ συμπάθεια, καὶ νὰ κανονισθῶσι τὰ πράγματα οὕτως, ὥστε νὰ ἀποδίδηται εἰς ἕκαστον ὅπλον ἡ θέσις, ἡ ὁποία ἀνήκει εἰς αὐτό. Δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω, πῶς δύναται νὰ δικαιολογηθῇ ἡ ἀπάλειψις τῶν θέσεων τοῦ πεζικοῦ ἐκ τοῦ πίνακος τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, πρωτίστως τοῦ λοχαγοῦ ἐν τῷ τμήματι τοῦ πεζικοῦ καὶ τοῦ λοχαγοῦ ἐν τῇ Διεκπεραιώσει καὶ τῇ Καταχωρίσει. Ἐὰν παραδεχθῶμεν, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχῃ εἰς τὸ τμῆμα τοῦ μηχανικοῦ εἷς ἀντισυνταγματάρχης, εἷς λοχαγὸς καὶ εἷς ὑπολοχαγός, πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχωσι τρεῖς τοιοῦτοι ἀξιωματικοὶ καὶ εἰς τὸ τμῆμα τοῦ πεζικοῦ. Ἐὰν παραδεχθῶμεν, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχωσι τρεῖς τοιοῦτοι εἰς τὸ τμῆμα τοῦ πυροβολικοῦ, τρεῖς τοιοῦτοι πρέπει νὰ ὑπάρχωσι καὶ εἰς τὸ τμῆμα τοῦ πεζικοῦ. Ἐὰν παραδεχθῶμεν, ὅτι εἰς τὸ τμῆμα τοῦ πεζικοῦ πρέπει νὰ ὑπάρχωσι δύο, εἷς ἀντισυνταγματάρχης καὶ εἷς ὑπολοχαγός, πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν, ὅτι δύο πρέπει νὰ ὑπάρχωσι καὶ εἰς τὰ ἄλλα σώματα, καὶ ἂν ᾖναι ἀνάγκη, ἂς μείνωσιν ἀξιωματικοὶ ἐξ ὅλων τῶν σωμάτων δι’ ἀποσπάσεως. Παρακαλῶ ὅθεν τὸν κ. Ὑπουργόν, ἐὰν εὐαρεστῆται, νὰ δηλώσῃ, ὅτι παραδέχεται τὰς θέσεις ταύτας, ἢ ὅτι καταργεῖ καὶ τὰς ἄλλας.

§305Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Μόλις ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἔμαθεν, ὅτι ἐνώπιον τῆς ἀντιπροσωπείας τοῦ ἔθνους ὑπεβλήθησαν στρατιωτικὰ νομοσχέδια, δι’ ὧν ἀναδιοργανοῦται ὁ ἑλληνικὸς στρατός, ᾐσθάνθη μεγίστην ἀνακούφισιν καὶ χαράν, πεπεισμένος ὤν, ὅτι ἡ ἀντιπροσωπεία θ’ ἀποβλέψῃ ἀποκλειστικῶς εἰς τὴν ἀναδιοργάνωσιν τοῦ στρατεύματος. Διὰ τοῦτο δὲν ἠκούσαμεν τὴν φωνήν του, ὅπως ἠκούσαμεν ταύτην εἰς ἄλλα νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα ὑπεβλήθησαν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἐπεβάρυνον αὐτὸν διὰ νέας φορολογίας, μολονότι τρία ὅλα ἑκατομμύρια θὰ ἐπιβάλῃ εἰς αὐτὸν ὁ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμός. Δὲν ἐφαντάζετο ὁ λαός, ὅτι κατὰ τὴν ἐξέλιξιν τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῶν νομοσχεδίων τούτων ἤθελε γεννηθῆ ἅμιλλα μεταξὺ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων, προκειμένου περὶ τῶν θέσεων τῶν διαφόρων ὅπλων. Οἱ μὴ στρατιωτικοὶ Βουλευταὶ μετὰ χαρᾶς θὰ ψηφίσωσι τὰ νομοσχέδια ταῦτα, διότι φρονοῦσιν, ὅτι ἐκπληροῦσιν ἀπαραίτητον πρὸς τὴν πατρίδα καθῆκον. Ἀλλ’ ὅταν βλέπωσι τοὺς συναδέλφους των στρατιωτικοὺς ἐρίζοντας διὰ τὰς διαφόρους γενικὰς θέσεις τοῦ στρατοῦ, ἀπελπίζονται καὶ κάμνουσι τὴν σκέψιν, ἂν πρέπει νὰ ψηφίσωσιν, ἢ οὔ, τὸν ὀργανισμὸν τοῦ στρατοῦ. Πρὸ μιᾶς στιγμῆς ἀκόμη ἡ Κυβέρνησις ἔδειξε σημεῖα ὑποχωρήσεως, καὶ ἀμέσως εἴδομεν πάντας τοὺς κ. κ. συναδέλφους τῶν διαφόρων ὅπλων προσεγγίσαντας εἰς αὐτὴν καὶ ζητοῦντας ἕκαστον νὰ λάβῃ ὅ,τι ἐνόμιζεν ὅτι ἔπρεπε νὰ λάβῃ διὰ τὸ ἴδιον αὐτοῦ Σῶμα, χωρὶς ν’ ἀναλογισθῶσιν, ὅτι ἡ τοιαύτη ὑποχώρησις τῆς Κυβερνήσεως ἐπιβάλλει 500,000 δραχμῶν βάρος εἰς τὸν λαόν, αἱ ὁποῖαι ἀντιστοιχοῦσιν εἰς 10,000,000 κεφάλαιον, καὶ ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν ἡμεῖς οἱ λοιποὶ νὰ μείνωμεν ἄφωνοι ἰχθύες ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου. Διὰ τοῦτο πεποιθότως λέγω, ὅτι καὶ πάντες οἱ λοιποί, οἱ μὴ στρατιωτικοί, συνάδελφοι θὰ εὑρεθῶσι σύμφωνοι πρὸς τὴν γνώμην μου, εἰς τρόπον ὥστε, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἤθελε δεχθῆ τροπολογίαν τινὰ, νὰ καταψηφίσωμεν αὐτήν, καὶ νὰ δικαιολογήσωμεν ἐνώπιον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ τὴν γνώμην ταύτην ἐπισήμως, ὅτι δὲν εἶναι πλέον ὁ σκοπὸς ἱερὸς, ἀλλὰ σκοπὸς διανομῆς θέσεων. Τοιαύτη δικαιολογία, ἐγὼ τοὐλάχιστον φρονῶ, ὅτι πρέπει νὰ γείνῃ.

§306ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν γνωρίζω διατὶ ὁ ἀξιότιμος καὶ ἀγαπητὸς συνάδελφος ἠθέλησε ν’ ἀδικήσῃ τοὺς στρατιωτικοὺς συναδέλφους, εἰπὼν ὅτι ἡμεῖς ἐπιδιώκομεν νὰ δημιουργήσωμεν νέας θέσεις πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦ νὰ καταλάβωμεν τὸ ταχύτερον τὰς νέας θέσεις.

§307Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι ἕκαστος στρατιωτικὸς Βουλευτὴς φροντίζει νὰ προσθέσῃ τι εἰς ἓν ὅπλον, ἢ ν’ ἀφαιρέσῃ τι ἀπὸ ἄλλο.

§308ΑΡ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡμεῖς, Κύριοι, ἀπὸ τὰς πρώτας ἡμέρας, καθ’ ἃς ἡ Κυβέρνησις ὑπέβαλε τὰ στρατιωτικὰ νομοσχέδια εἰς τὴν Βουλήν, ἐκηρύχθημεν κατ’ ἀρχὴν ὑπὲρ αὐτῶν καὶ ὑπὲρ τῆς προτάξεως αὐτῶν, καὶ κατὰ τὸ δυνατὸν συνετελέσαμεν καὶ ἡμεῖς νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ σημεῖον, εἰς ὃ εὑρισκόμεθα σήμερον. Ἀλλ’ ἐκρίναμεν ὀρθὸν καὶ δίκαιον ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας τῆς ὑποβολῆς τῶν στρατιωτικῶν νομοσχεδίων νὰ ὑποβάλωμεν τροπολογίας σχετικάς. Τῳόντι, Κύριοι, ἐξετάσαντες καὶ ἡμεῖς οἱ στρατιωτικοὶ Βουλευταὶ τὸν ὑποβληθέντα ὀργανισμὸν τοῦ στρατοῦ, εὕρομεν, ὅτι δι’ αὐτοῦ ἀφαιροῦνται θέσεις, αἱ ὁποῖαι ὑπῆρχον ἐν τῷ ἰσχύοντι ὀργανισμῷ, δι’ ὃ καὶ ὑπεβλήθη ἡ σχετικὴ πρὸς τοῦτο τροπολογία ὑπ’ ὄψιν τῆς Βουλῆς. Διὰ τοῦ νέου ὀργανισμοῦ ἀφαιροῦνται θέσεις, ἀνήκουσαι εἰς ἀξιωματικούς, οἱ ὁποῖοι ἀκριβῶς ἐξεπλήρωσαν τὴν ὑπηρεσίαν τὴν πολυάσχολον, τὴν οἰκονομικὴν λεγομένην. Γνωρίζετε, Κύριοι, ὅτι ἓν σύνταγμα ἔχει 4 ἕως 5 χιλιάδας ἀνδρῶν, ἡ μισθοδοσία τῶν ἀνδρῶν τούτων δὲν ἐνεργεῖται, ὅπως ἐνεργεῖται εἰς τοὺς κλάδους τοὺς πολιτικούς. Ἡ μισθοδοσία τῶν ἀνδρῶν τούτων ἐνεργεῖται κατὰ δεκαημερίαν. Διὰ τοῦτο ἐδημιουργήθη καὶ εἰδικὴ θέσις, ἡ θέσις τοῦ Προέδρου τοῦ Οἰκονομικοῦ Συμβουλίου. Εἶναι πολὺ δύσκολον, Κύριοι, τὴν ὑπηρεσίαν αὐτὴν νὰ τὴν ἐκπληρώσῃ ἐπιπροσθέτως ταγματάρχης ἀσχολούμενος εἰς τὴν διοίκησιν τοῦ τάγματός του καὶ εἰς τὴν μόρφωσιν αὐτοῦ. Ὁ ταγματάρχης οὗτος, ὁ ἔχων διοίκησιν, ἔχει εὐθύνας ἀπέναντι τῆς ὑπηρεσίας, τοῦ διοικητοῦ τοῦ συντάγματος, τοῦ μεράρχου, τοῦ Γενικοῦ Διοικητοῦ· ὀφείλει νὰ παρουσιάσῃ εἰς ὡρισμένον διάστημα ὁ ταγματάρχης τὸ τάγμα του ἐντελῶς ἡτοιμασμένον, ἐντελῶς κατηρτισμένον, ἕτοιμον νὰ ἐκτελέσῃ τὴν ὑπηρεσίαν, ἥτις ἤθελεν ἀνατεθῇ εἰς αὐτό. Εἶναι δύσκολος ἡ ὑπηρεσία ἡ οἰκονομικὴ, διὰ τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους προανέφερα, ὅταν ἐνεργῆται ὡς ἐνεργεῖται ἡ λογιστικὴ ὑπηρεσία ἐν τῷ στρατῷ. Ἡ θέσις τοῦ Προέδρου τοῦ Οἰκονομικοῦ Συμβουλίου πρέπει νὰ διατηρηθῇ ἐν τῷ στρατῷ, —καὶ δὲν λέγω τοῦτο ἐκ προσωπικῶν λόγων, —χάριν αὐτοῦ τοῦ συμφέροντος τοῦ στρατοῦ. Ἦτο σοφὸς ὁ νομοθέτης, ὁ ὁποῖος ἐδημιούργησε τὴν θέσιν τοῦ Προέδρου τοῦ Οἰκονομικοῦ Συμβουλίου. Πρὶν ἢ δημιουργηθῇ ἡ θέσις αὕτη, —καὶ παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ δώσωσιν ὀλίγην προσοχὴν, —θύματα πολλὰ ἐγένοντο, καὶ ἀδικήματα πολλὰ ἔλαβον χώραν, ἐκ πλανῶν δικαστικῶν, εἰς ἀξιωματικούς· πολλοὶ ἐρρίφθησαν εἰς τοὺς δρόμους ὡς ἐκ τῶν ἀνωμαλιῶν τῶν οἰκονομικῶν, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπαρκέσωσιν εἰς τὰς ἀσχολίας τῆς τε διοικήσεως καὶ τῆς λογιστικῆς ὑπηρεσίας καὶ νὰ ἐξελέγχωσι τακτικῶς καὶ μετὰ προσοχῆς τὰς καταστάσεις· διὰ τὸν μὴ ἀκριβῆ δὲ ἔλεγχον τῆς οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας παρουσιάζοντο ἀνωμαλίαι εἰς τὴν διαχείρισιν, καὶ καταγγελλόμενοι οἱ ἀξιωματικοὶ ἐκεῖνοι παρεπέμποντο εἰς τὸ Στρατοδικεῖον, ὡς κατηγορούμενοι, διὰ τὰς ἀνωμαλίας καὶ ἐλλείψεις τῆς διαχειρίσεως. Πόσοι ἀξιωματικοὶ δὲν κατεδικάσθησαν ὑπὸ τῶν Στρατοδικείων καὶ ἐρρίφθησαν εἰς τοὺς δρόμους διὰ τὸν λόγον τοῦτον! Ἑνὸς μόνον ἐγένετο δεκτὴ ἡ αἴτησις ἀναψηλαφήσεως, καὶ εὐτυχῶς ἐσώθη καὶ ἐπανῆλθεν ὡς ἀνθυπολοχαγὸς εἰς τὸ στράτευμα, ἀλλ’ ὑπάρχουσι τόσοι ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐπανῆλθον. Τὸ κακὸν δὲ τοῦτο προήρχετο ἕνεκα τῆς ἀτελείας τοῦ νόμου. Θέλετε νὰ κάμητε φαινομενικὴν οἰκονομίαν; Καταργήσατε τὰς θέσεις τῶν Προέδρων τῶν Οἰκονομικῶν Συμβουλίων. Δὲν λέγω τοῦτο, διὰ νὰ ἐκβιάσω τὴν Κυβέρνησιν. Πονοῦμεν καὶ ἡμεῖς τὸν τόπον, καὶ ἂν ἐγὼ δὲν πληρώνω φόρους πρὸς τὸ Δημόσιον ὡς ἐκ τοῦ ἐπαγγέλματός μου, πληρώνουσιν οἱ οἰκεῖοί μου, πληρώνουσιν οἱ συμπολῖταί μου· ἔχω καὶ ἐγὼ ὑποχρεώσεις. Ἀλλ’ ἡ οἰκονομία ἡ φαινομενικὴ, ἡ ὁποία θὰ παρουσιασθῇ ἐκ τῆς καταργήσεως τῶν θέσεων τῶν Προέδρων τῶν Οἰκονομικῶν Συμβουλίων τῶν διαφόρων σωμάτων, οὐδεμίαν ἔχει σημασίαν ἀπέναντι τῶν ὠφελημάτων, ἅτινα θὰ ἔχωμεν διὰ τῆς διατηρήσεως τῶν θέσεων αὐτῶν. Διότι ὁ Πρόεδρος τοῦ Οἰκονομικοῦ Συμβουλίου θὰ ἦναι ὁ ἀστυνόμος εἰς τὴν καλὴν καὶ τακτικὴν λειτουργίαν τῆς διαχειρίσεως, καὶ δὲν θὰ προκύπτωσι τὰ κακὰ καὶ τὰ ἀδικήματα, τὰ ὁποῖα προανέφερα. Αὐτὸ παρακαλῶ νὰ προσέξῃ ἡ Κυβέρνησις. Ἐὰν πρόκηται διὰ τοῦ ἄρθρου τοῦ νομοσχεδίου νὰ ἐπιδιώξῃ οἰκονομίαν, ἂς πράξῃ τοῦτο διὰ κρατήσεων ἐκ τῶν μισθῶν ἡμῶν. Μὴ δίδετε λοιπὸν χαρακτηρισμὸν ἰδιοτελείας. Εἰς ὅλα τὰ σώματα τοῦ στρατοῦ πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ὁ Πρόεδρος τοῦ Οἰκονομικοῦ Συμβουλίου. Δὲν ἐπαρκεῖ ὁ ταγματάρχης νὰ διοικῇ ἓν τάγμα καὶ νὰ ἔχῃ καὶ τὴν διεξαγωγὴν τῆς οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας. Εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ τὴν διοίκησιν χιλίων ἀνδρῶν, καὶ ἐπὶ πλέον νὰ ζητῆτε νὰ κάμνῃ καὶ τὴν διεξαγωγὴν τῆς οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας καὶ νὰ ἦναι ὑπόλογος διὰ πᾶσαν παράλειψιν, διὰ πᾶσαν ἀνωμαλίαν; Ἐνῷ ὁ Πρόεδρος τοῦ Οἰκονομικοῦ Συμβουλίου, ἔχων τὴν εὐθύνην, θὰ προσέχῃ, ὥστε νὰ ἦναι τακτικὴ ἡ διαχείρισις ἡ οἰκονομική. Δὲν θὰ πάθῃ τίποτε τὸ Κράτος, ἐὰν διατηρήσῃ τὰς θέσεις τῶν Προέδρων τῶν Οἰκονομικῶν Συμβουλίων, διότι θὰ ἔχῃ διαχείρισιν ἀκριβῆ καὶ τελείαν, ὡς ἀπαιτοῦσιν οἱ νόμοι. Ἡμεῖς ὑποβάλλομεν ταῦτα ὑπ’ ὄψιν τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Βουλῆς, καὶ παρακαλοῦμεν νὰ γείνῃ ἀποδεκτὴ ἡ τροπολογία.

§309Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐὰν ψηφισθῇ, κύριοι Βουλευταί, ὁ ὀργανισμὸς, οὐδεὶς ἀξιωματικὸς θὰ τεθῇ εἰς ἀργίαν ἕνεκα καταργήσεως θέσεως· οἱ ἀξιωματικοὶ θὰ ἐξακολουθήσωσι νὰ ἦναι ἅπαντες ἐν ἐνεργείᾳ. Κατόπιν τῆς δηλώσεως ταύτης ὀφείλω νὰ δηλώσω ἐπίσης, ὅτι, ὡς εἶναι γνωστὸν, εἷς Ὑπουργὸς μένει εἰς τὴν θέσιν τοῦ Ὑπουργοῦ, ἐφ’ ὅσον δὲν διαφωνεῖ πρὸς τὸ Στέμμα, καὶ ἐφ’ ὅσον δὲν διαφωνεῖ πρὸς τοὺς συναδέλφους αὑτοῦ. Τὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα συζητοῦνται σήμερον, συνεζητήθησαν μεταξὺ τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐμοῦ, συνεζητήθησαν ἐν γενικαῖς γραμμαῖς ἐν Ὑπουργικῷ Συμβουλίῳ, καὶ ἐλήφθησαν αἱ ἀποφάσεις. Κατόπιν δὲ τῶν ἀποφάσεων αὐτῶν ὑπεβλήθησαν ὑπὸ τὴν ψῆφον ὑμῶν. Ἑπομένως γνωρίζω ὑμῖν, ὅτι ἐγὼ, ὡς Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ἐπὶ τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, ὁ ὁποῖος συζητεῖται τὴν στιγμὴν ταύτην, οὐδεμίαν δέχομαι τροπολογίαν.

§310Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Ἡ Βουλὴ θὰ ἀποφανθῇ.

§311Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ. Βεβαίως ἡ Βουλὴ θ’ ἀποφανθῇ. Ἀλλὰ σᾶς κάμνω τὴν δήλωσιν, ὅτι ἐγὼ περὶ τούτου ἔχω συνεννοηθῆ μετὰ τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν ἀποχωρίζομαι. Μετὰ τῆς Κυβερνήσεως ἀποτελοῦμεν ἓν σῶμα.

§312Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Αὐτὸ ἔπρεπε νὰ τὸ εἴπητε εἰς τὴν ἀρχήν.

§313Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ἐθεώρησεν ὡς ὑποχρέωσιν, ἀπὸ τοῦ βήματος νὰ κάμῃ τὴν δήλωσιν, ἣν ἔκαμε, διὰ νὰ κολακεύσῃ τοὺς ἀξιωματικοὺς ἐκείνους, τῶν ὁποίων αἱ θέσεις θὰ πλεονάσωσι μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, καὶ νὰ εἴπῃ ὅτι δὲν θὰ θέσῃ αὐτοὺς εἰς ἀργίαν ἕνεκα καταργήσεως θέσεως. Τοῦτο δὲν εἶχεν ἀνάγκην νὰ τὸ εἴπῃ, ἀλλὰ τὸ εἶπε βεβαίως, ἵνα μὴ ἀνησυχήσωσιν οἱ ἀξιωματικοί, οἱ ὁποῖοι θὰ εὑρεθῶσιν ὑπεράριθμοι μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ (εὖγε! εὖγε! ἐξ ἀριστερῶν). Δὲν εἶναι δικαίωμα τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ κάμῃ τὴν δήλωσιν ταύτην ἀπὸ τοῦ ἐπισήμου βήματος τῆς Βουλῆς· διότι, ἐὰν ψηφισθῇ ὁ ὀργανισμὸς τοῦ στρατοῦ καὶ μείνουν θέσεις ὑπεράριθμοι, αἱ θέσεις αὗται καταργοῦνται αὐτοδικαίως. Ἔχει τὴν ὑποχρέωσιν, δυνάμει ἑτέρου νόμου, νὰ ἀποστείλῃ εἰς ἀργίαν ἕνεκα καταργήσεως θέσεως ὅλους τοὺς ὑπεραρίθμους ἀξιωματικούς, καὶ ἂν δὲν πράξῃ τοῦτο, θὰ προκληθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς, θὰ προκληθῇ ὑπὸ τοῦ νομοθετικοῦ σώματος καὶ θὰ δώσῃ λόγον τῆς τοιαύτης παραβάσεως τῶν κειμένων νόμων. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι δὲν εἶχε τοιαύτην ὑποχρέωσιν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ ἀδικαιολόγητος ὑπῆρξεν ἡ τοιαύτη δήλωσις. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὴν δήλωσιν, ἣν ἔκαμεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι ἐξ ὀνόματος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ὅπερ ἀπεφάσισε καὶ ὑπέβαλεν ὑπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς τὸν ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμὸν, οὐδεμίαν θὰ δεχθῇ τροποποίησιν, θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ νὰ παρακαλέσω αὐτὸν νὰ δηλώσῃ, ἂν ἀνακαλεῖ τὴν δήλωσιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμε κατὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν. Κατὰ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν τοῦ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, ἐπὶ τῆς ὑποβληθήσης τροπολογίας, ὅπως προστεθῶσιν αἱ διαγραφεῖσαι 12 θέσεις ταγματαρχῶν ὡς Προέδρων τῶν Οἰκονομικῶν Συμβουλίων, εἶχε κάμει τὴν δήλωσιν ἐνώπιον τοῦ νομοθετικοῦ σώματος, εἰπὼν ὅτι, ἐὰν αἱ θέσεις αὗται προβλέπωνται καὶ ἦναι ἀναγεγραμμέναι εἰς τὸν ἰσχύοντα ὀργανισμὸν τοῦ στρατοῦ, θὰ δεχθῇ ταύτας.

§314Κ. ΣΜΟΛΕΝΣΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ἀτομική μου γνώμη ἦτο αὕτη.

§315Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Ἡ Βουλὴ θὰ κρίνῃ.

§316Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι εἶχε τὴν ὑποχρέωσιν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς νὰ κάμῃ τὴν δήλωσιν ταύτην· ἐπειδὴ δὲ ἔσπευσε νῦν νὰ εἴπῃ, ὅτι ἀτομική του γνώμη ἦτο ἡ δήλωσις ἐκείνη, νομίζω ὅτι δὲν ἐπετρέπετο νὰ διερμηνεύῃ ἀτομικάς του γνώμας, ὅταν ἀπὸ τοῦ βήματος ἔρχηται καὶ λέγῃ, ὅτι ὁ ὀργανισμὸς ὑπεβλήθη καὶ ἀπεφασίσθη παρ’ ὁλοκλήρου τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Εἶναι βεβαίως δικαίωμα τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, εἶναι δικαίωμα τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου νὰ εἴπῃ εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι τὰ νομοθετήματα ταῦτα ἡ Κυβέρνησις θεωρεῖ ὠφέλιμα διὰ τὸ ἔθνος, καὶ ζητεῖ τὴν ἐπιψήφισιν αὐτῶν. Ἀλλ’ εἶναι καὶ δικαίωμα τῆς Βουλῆς νὰ εἴπῃ καὶ εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν καὶ εἰς ὁλόκληρον τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον, ἂν θὰ τὰ ψηφίσῃ ἢ οὔ. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶναι λυπηρόν, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔχω καθῆκον ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης νὰ ἀποκρούσω, εἶναι τὸ ὑπὸ πολλῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων, καὶ ἰδίως ὑπὸ τοῦ προαγορεύσαντος ἀξιοτίμου ἐκ Γυθείου Βουλευτοῦ, ἀποδοθὲν εἰς ἡμᾶς, ὅτι ἡ ἀντίδρασις διὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ὀργανισμοῦ προέρχεται ἐκ προσωπικῶν λόγων, ὅτι διὰ προσωπικοὺς λόγους ἐζητήσαμεν οἱ στρατιωτικοὶ Βουλευταὶ τὴν αὔξησιν τῶν στρατιωτικῶν θέσεων. Ἐγὼ τοὐλάχιστον τολμῶ νὰ εἴπω, ὅτι δὲν ἐζήτησα τὴν αὔξησιν τῶν στρατιωτικῶν θέσεων, καὶ τοῦτο, διότι τὸ θεωρῶ ἐξευτελιστικὸν διὰ τὸ στράτευμα, διότι τὸ θεωρῶ ἐξευτελιστικὸν διὰ πάντα ἀξιωματικόν, ὅστις ἔχει τὴν τιμὴν νὰ παρακάθηται ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ἀλλ’ ἐζήτησα τὴν κατάργησιν τῶν ἀνωτέρων θέσεων. Νομίζω δὲ, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς θὰ βλέπῃ μᾶλλον εὐχαρίστως ταγματάρχας, λοχαγοὺς καὶ ὑπολοχαγοὺς εἰς τὰς διαφόρους πλατείας καὶ τὰς ὁδοὺς τῶν Ἀθηνῶν, παρὰ συνταγματάρχας καὶ ὑποστρατήγους. (Εὖγε! ἐξ ἀριστερῶν).

§317Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Θὰ φθάσωμεν 150 στρατηγοὺς νὰ ἔχωμεν!

§318Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐὰν λοιπὸν ἡ Βουλὴ, ἐὰν οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι, ὄχι οἱ στρατιωτικοὶ, ἀλλ’ οἱ ἄλλοι Βουλευταὶ, οὓς ἐπεκαλέσθη ὁ ἀξιότιμος ἐκ Γυθείου συνάδελφος, νομίζουν ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχωσι συνταγματάρχαι καὶ στρατηγοὶ, εὑρισκόμενοι ἐν διαθεσιμότητι ἕνεκα μὴ ὑπάρξεως θέσεων, ἂς ψηφίσουν τὸν ὀργανισμὸν τοῦτον καὶ ἂς δημιουργήσουν συνταγματάρχας καὶ στρατηγούς. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ ἔχει καθῆκον νὰ προστατεύσῃ περισσότερον τὰς θέσεις τῶν ὑποδιεστέρων ἀξιωματικῶν, ἔχει καθῆκον νὰ ὑποστηρίξῃ τὸ φυτώριον τῶν νέων ἀξιωματικῶν, διότι τοῦτο, καλλιεργούμενον καταλλήλως, θὰ δυνηθῇ νὰ δώσῃ τὰ φῶτα εἰς τὸ στράτευμα. Τὸ φυτώριον τῶν νέων ἀξιωματικῶν, καλλιεργούμενον καταλλήλως, θὰ παρουσιάσῃ νέους διοικητὰς μονάδων. Οὐδένα θέλω νὰ ἀδικήσω, οὐδὲ νὰ κατηγορήσω τοὺς ἀρχηγοὺς τῶν μεγάλων μονάδων, διότι εἶναι οὗτοι γνωστοί. Ἀλλ’ ἐὰν σήμερον τὸ στράτευμα χωλαίνῃ, ἐὰν ἡ πειθαρχία τοῦ στρατεύματος διεσαλεύθη, ἐὰν—τολμῶ νὰ εἴπω—δὲν ὑπάρχῃ στρατός, αἴτιοι δὲν εἶναι οἱ λοχαγοί, οὔτε οἱ ὑπολοχαγοί, οὔτε οἱ ἀνθυπολοχαγοί· αἴτιοι εἶναι οἱ διοικηταὶ τῶν μεγάλων μονάδων, οἱ διοικηταὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον τὴν δύναμιν, τὸ σθένος καὶ τὴν ἱκανότητα, νὰ ἐπιβάλωσιν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον οἱ κανονισμοὶ ἐπιβάλλουσι. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους, Κύριοι, ἐπιτρέψατέ μοι νὰ εἴπω ἐλευθέρως, ὅτι ἐξηναγκάσθησαν οἱ ἁρμόδιοι νὰ ὑποβάλωσι διάφορα νομοσχέδια, ὅπως καταστήσωσιν αὐτὰ νόμους τοῦ Κράτους, —καὶ τοιοῦτον εἶναι τὸ νομοσχέδιον περὶ ὁρίου ἡλικίας τῶν ἀξιωματικῶν, τοιοῦτον εἶναι τὸ περὶ καταστάσεως τῶν ἀξιωματικῶν. — Καὶ ἰδοὺ διατί. Ἐὰν εἶχον τὴν δύναμιν οἱ διοικηταὶ τῶν μεγάλων μονάδων, δὲν θὰ ὑπῆρχε ἀνάγκη ὁρίου ἡλικίας, διότι διὰ τοῦ νόμου περὶ ὁρίου ἡλικίας δυνατὸν ν’ ἀποστρατευθῶσιν ἀξιωματικοὶ ἔχοντες ἱκανότητα μεγαλειτέραν ἐκείνης, τὴν ὁποίαν ἔχουσι μικροτέρας ἡλικίας ἀξιωματικοί. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους θὰ παρακαλέσω τοὺς ἀξιοτίμους ἀντιπροσώπους καὶ στρατιωτικοὺς Βουλευτὰς νὰ ψηφίσωσι τὸν ὀργανισμὸν, ἐὰν ἔχωσι τὴν πεποίθησιν ὅτι θὰ συντελέσῃ πρὸς βελτίωσιν τοῦ στρατοῦ. Ἐὰν ὅμως νομίζωσιν, ὅτι δὲν θὰ συντελέσῃ πρὸς βελτίωσιν τοῦ στρατοῦ, ἀλλὰ θὰ συντελέσῃ μόνον πρὸς ἐξυπηρέτησιν προσώπων, πρὸς ἐξυπηρέτησιν σκοπῶν ἄλλων, ἔχουσι καθῆκον νὰ ἀπόσχωσι τῶν συνεδριάσεων τῆς Βουλῆς, διὰ ν’ ἀποδείξωσιν, ὅτι παραμένουσιν μὲν ἀξιωματικοὶ εἰς τὸ στράτευμα, ἀλλ’ εἶναι ἀντιπρόσωποι τοῦ ἔθνους καὶ δὲν πτοοῦνται, καὶ δὲν ἔχουσιν ἀνάγκην νὰ κολακεύσωσιν οὔτε ἀνωτέρους οὔτε ἄλλα πρόσωπα. Ἡ ἀπειλὴ, τὴν ὁποίαν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἀπὸ τοῦ βήματος ἐκείνου ἀπηύθυνε τρόπον τινὰ πρὸς τὴν Βουλὴν τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ ἔθνους, ὅτι ὁλόκληρος ἡ Κυβέρνησις εἶναι σύμφωνος εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ὀργανισμοῦ ὡς ἔχει, βεβαίως δύναται νὰ συντελέσῃ, βεβαίως δύναται νὰ ἐπιβάλῃ τὴν γνώμην τῆς Κυβερνήσεως· ἐγὼ ὅμως νομίζω, ὅτι ἔχω καθῆκον νὰ δηλώσω, ὅτι, ἐὰν ὄντως εἴμεθα ἀντιπρόσωποι τοῦ ἔθνους, δὲν πρέπει τὴν ἀπειλὴν ταύτην νὰ θεωρήσωμεν ὡς τοιαύτην, προκειμένου νὰ ψηφίσωμεν ὀργανισμὸν στρατοῦ τοιοῦτον, διὰ τοῦ ὁποίου συντρίβομεν τοὺς ὑποδεεστέρους ἀξιωματικοὺς, καὶ προβιβάζομεν τοὺς μεγαλειτέρους ἀξιωματικούς. Δὲν πιστεύω νὰ μὲ παρεξηγήσητε, ἀγαπητοὶ συνάδελφοι, ἐὰν εἴπω, ὅτι πολλοὶ ἐξ ὑμῶν δὲν ἐμελετήσατε τοὺς πίνακας τοῦ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμοῦ, δὲν ἐπροσέξατε εἰς αὐτούς, καὶ διὰ τοῦτο καταδικάζετε τοὺς στρατιωτικοὺς Βουλευτάς. Ἀλλ’ ἐὰν συζητηθῇ ὁ ὀργανισμὸς, ἐὰν ἀναλυθῶσιν οἱ πίνακες, τότε θὰ ἴδητε, πόσαι θέσεις στρατηγῶν δημιουργοῦνται καὶ πόσαι συνταγματαρχῶν· θὰ ἴδητε, ὅτι πρόκειται νὰ κόψητε τὸ ψωμὶ τῶν δυστυχῶν ἀνθυπολοχαγῶν, ὑπολοχαγῶν καὶ λοχαγῶν, καὶ νὰ δώσητε μισθοὺς καὶ βαθμοὺς μόνον εἰς στρατηγοὺς καὶ συνταγματάρχας! (Εὖγε! εὖγε!).

§319Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Οἱ κύριοι στρατιωτικοὶ συνάδελφοι ἠξίωσαν νὰ ἀκούσωσι τὰς γνώμας ὅλων τῶν στρατιωτικῶν Βουλευτῶν, τῶν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ εὑρισκομένων. Ἐρωτῶ αὐτοὺς, ποίαν σημασίαν ἔχει νὰ ἀκουσθῶσιν αἱ γνῶμαι αὐτῶν;

§320Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Μετὰ τὴν δήλωσιν τοῦ Ὑπουργοῦ!

§321Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Μεγάλην σημασίαν μάλιστα

§322Ι. Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Εἶναι μία ὁμολογία, ὅτι κατ’ ἐπιταγὴν ψηφίζομεν ἐδῶ.

§323Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Διατὶ βιάζεσθε; Καὶ ἄνευ τῆς δηλώσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν νομίζω ὅτι δὲν θὰ ἔχῃ σημασίαν νὰ εἴπῃ τις τὴν γνώμην του, διότι, καὶ ἂν ἔχῃ ἐναντίαν γνώμην, οὐδένα πρόκειται νὰ πείσῃ. Ὥστε ἀνεξαρτήτως τῆς δηλώσεως ταύτης θεωρῶ ματαιοπονίαν τὴν ἔκφρασιν οἱασδήποτε γνώμης.

§324Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Φυσικά.

§325Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Ἀλλ’ ὀφείλω νὰ πληροφορήσω τοὺς συναδέλφους, οἵτινες προέβαλον τὴν ἀξίωσιν ταύτην, ὅτι ἐγὼ ἐσκόπουν νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις, ἀλλ’ ὄχι σήμερον, διότι μὲ εἶχον πείσει, ὅτι ἐπρόκειτο νὰ ὁμιλήσωσι πολλοὶ κατὰ τὴν ἑσπέραν ταύτην, καὶ ἑπομένως ἐσκόπουν αὔριον νὰ λάβω τὸν λόγον καὶ νὰ πραγματευθῶ τὸ ζήτημα συντόμως. Πρέπει νὰ μάθῃ ἡ Βουλὴ πρὸ πάσης συζητήσεως, ὅτι, τὸ ἐπ’ ἐμοὶ, δὲν αἰσιοδοξῶ ὑπερμέτρως διὰ τὰ στρατιωτικὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως, καὶ δὲν αἰσιοδοξῶ ὑπερμέτρως, διότι δὲν θεωρῶ, ὅτι ταῦτα εἶναι ἡ πανάκεια ἡ προωρισμένη νὰ θεραπεύσῃ πᾶσαν ἀτέλειαν τοῦ στρατεύματος. Ἁπλῶς μόνον θεωρῶ τὰ στρατιωτικὰ ταῦτα μέτρα ὡς ἀπαρχὴν μελλούσης στρατιωτικῆς ἐργασίας· ἀλλ’ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι θεωρῶ ταῦτα ὡς ἀπαρχὴν, ἄνευ τῆς ὁποίας οὐδὲν ὠφέλιμον ἔργον εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν, ἀλλὰ καὶ διὰ μόνης, τῆς ὁποίας ἐπίσης δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν ὠφέλιμα ἀποτελέσματα. Ἁπλῶς θεωρῶ τὰ στρατιωτικὰ ταῦτα μέτρα ὡς προπαρασκευαστικὴν ἐργασίαν, ἥτις δύναται νὰ χρησιμεύσῃ ὡς βάσις διὰ τὴν ἀνέγερσιν — ἵνα εἴπω οὕτω — τοῦ στρατιωτικοῦ οἰκοδομήματος τοῦ μέλλοντος, προπαρασκευαστικὴν ὅμως ἐργασίαν ἔχουσαν ἀνάγκην συμπληρώσεως διὰ συντόνων καὶ λελογισμένων μέτρων, προπαρασκευαστικὴν ἐργασίαν ἔχουσαν ἀνάγκην ὀρθῆς καὶ λογικῆς ἐφαρμογῆς. Τὸ ἐπ’ ἐμοί, ἔχω τὴν γνώμην, ἢ μᾶλλον — ὀφείλω νὰ τὸ εἴπω — δὲν ἔχω ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι θὰ ἐκτελέσῃ τὴν συμπληρωματικὴν ταύτην ἐργασίαν καὶ θὰ ἐφαρμόσῃ, ὡς πρέπει, τὰ στρατιωτικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ὑπέβαλε, διότι ἐσχημάτισα τὴν πεποίθησιν, ὅτι οὐδόλως ἔχει τὴν ἐπίγνωσιν καὶ τῶν στρατιωτικῶν συνεπειῶν καὶ τῶν οἰκονομικῶν συνεπειῶν, τὰς ὁποίας ἐπάγουσι τὰ ὑπὸ συζήτησιν μέτρα. Ὀφείλω δὲ νὰ προσθέσω, ὅτι κατὰ τὴν γνώμην μου τὰ στρατιωτικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ὑπέβαλεν ἡ Κυβέρνησις, δὲν κατέχουσι τὰ σκῆπτρα τῆς τελειότητος, διότι, κατὰ γενικὸν κανόνα, οὐδὲν ἀνθρώπινον ἔργον δύναται νὰ θεωρηθῇ ὡς τὸ ἄκρον ἄωτον τοῦ τελείου. Ἀλλὰ διὰ νὰ ἦμαι δίκαιος, ὀφείλω ἐπίσης νὰ προσθέσω, ὅτι ἡ στρατιωτικὴ ἐργασία, ἣν ἀξιεπαίνως, ὡς εἶπον, υἱοθέτησεν ἡ Κυβέρνησις, εἶναι στρατιωτικὴ ἐργασία ὑπερτέρα πάσης ἄλλης προγενεστέρας. Καὶ λέγω τοῦτο, οὐχὶ διὰ νὰ ἐκφράσω μομφὴν καθ’ οἱουδήποτε, διότι πρέπει νὰ μάθῃ ἡ Βουλή, ὅτι οἱ ὅροι οἱ εἰσερχόμενοι πρὸς ἐπίλυσιν τοῦ στρατιωτικοῦ ζητήματος ἀντιπαρατάσσονται καὶ συγκρούονται κατὰ τοιοῦτον τρόπον πρὸς ἀλλήλους, ὥστε θὰ ἦναι εὐτυχὴς ἐκεῖνος, ὅστις θὰ δυνηθῇ νὰ ἐπιλύσῃ τὸ στρατιωτικὸν ζήτημα κατὰ προσέγγισιν μόνον, καὶ θὰ ἐξεύρῃ λύσιν προσεγγίζουσαν ἐπαρκῶς πρὸς τὴν πρακτικὴν καὶ τὴν δυνατὴν λύσιν. Ἐν τῷ στρατιωτικῷ ζητήματι, Κύριοι, εἰσέρχονται ὅροι πρωτίστως, ὡς εἶναι φυσικόν, στρατιωτικοί, ἀλλ’ εἰσέρχονται καὶ ὅροι οἰκονομικοὶ καὶ ὅροι κοινωνικοί, ἐν τῷ καταλληλοτέρῳ δὲ συνδυασμῷ τῶν ὅρων τούτων ἔγκειται ἡ ἐπίλυσις τοῦ ζητήματος. Καὶ δύναμαι μάλιστα νὰ εἴπω, ὅτι, ἐὰν μέχρι σήμερον δὲν ἐπετεύχθη ἱκανοποιητικὴ λύσις τοῦ ζητήματος, δὲν ἐπετεύχθη ἀκριβῶς, διότι ὑπάρχει δυσχέρεια εἰς τὸν συνδυασμὸν πάντων τῶν ὅρων τούτων, καὶ ἐβλέπομεν ἀφ’ ἑνὸς μὲν, ἂς εἴπω, τοὺς στρατιωτικοὺς Βουλευτὰς, ἐπιζητοῦντας τὴν λύσιν τοῦ στρατιωτικοῦ ζητήματος ἀνεξαρτήτως τῶν ὅρων τῶν οἰκονομικῶν, ἀνεξαρτήτως, τῶν ὅρων τῶν κοινωνικῶν, ἐβλέπομεν ἀφ’ ἑτέρου τοὺς ἀσχολουμένους περὶ τὰ οἰκονομικὰ ἐπιζητοῦντας τὴν ἐπίλυσιν τοῦ αὐτοῦ ζητήματος μόνον ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὅρων τῶν οἰκονομικῶν, ἀνεξαρτήτως τῶν στρατιωτικῶν ὅρων. Δὲν θὰ ἐκταθῶ σήμερον, ἀναπτύσσων τοὺς ὅρους τούτους. Ἴσως πράξω τοῦτο κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ στρατολογικοῦ νομοσχεδίου. Ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω, ὅτι πάντες οἱ ὅροι, οἵτινες εἰσέρχονται ἐν τῷ στρατιωτικῷ ζητήματι, καθιστῶσιν ἀληθῶς δυσεπίλυτον τὸ ζήτημα τοῦτο. Θὰ περιορισθῶ λοιπὸν ἁπλῶς νὰ ὁμιλήσω περὶ τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ. Ὑπῆρξαν οἱ ἀμφισβητήσαντες τὴν ἀνάγκην στρατιωτικοῦ ὀργανισμοῦ· ἐθεώρησαν οὗτοι τρόπον τινὰ περιττὸν νὰ ἀσχοληθῇ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν σύνταξιν στρατιωτικοῦ ὀργανισμοῦ, καὶ ἀνέφεραν διάφορα παραδείγματα, τὰ ὁποῖα ἤκουσα καὶ πρὸ καιροῦ, ὅτε διεξήγετο ἡ γενικὴ συζήτησις ἐπὶ τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν θ’ ἀσχοληθῶ ἐπὶ ὅλων τούτων τῶν ἰδεῶν, ἀλλὰ φρονῶ, ὅτι δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ καμμία ἀντίρρησις, ὅτι ἡ ἀνάγκη τῆς συντάξεως στρατιωτικοῦ ὀργανισμοῦ εἶναι ἀνάγκη ἐπιτακτική, διότι δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι στρατιωτικὸν ὀργανισμὸν μέχρι τῆς στιγμῆς ταύτης δὲν ἔχομεν ποσῶς· διότι στρατιωτικὸς ὀργανισμὸς ἕνα ἔχει σκοπὸν, νὰ περιλάβῃ τὸ προσωπικὸν, τὸ ὁποῖον δίδει ἡ στρατολογία, νὰ ταξινομήσῃ αὐτὸ, ὥστε νὰ ἦναι δυνατὴ ἡ ἐκπαίδευσίς του, καὶ νὰ ταξινομήσῃ αὐτὸ κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε ν’ ἀποτελεσθῇ ἀξιόμαχος ἐμπόλεμος δύναμις. Οὕτως ὁριζομένου τοῦ στρατιωτικοῦ ὀργανισμοῦ, βεβαίως μέχρι σήμερον τοιοῦτον ὀργανισμὸν δὲν ἔχομεν, διότι, ἐνῷ ἡ στρατολογία, καὶ σχετικῶς πρὸς τὸν ἰσχύοντα νῦν στρατολογικὸν νόμον, ἔδιδεν ἄνω τῶν 200,000 ἀνδρῶν, ἡμεῖς δὲν εἴχομεν στρατιωτικὰς μονάδας οὐδὲ διὰ 80,000 ἄνδρας, καὶ ἕνεκα τῆς ἐλλείψεως τοῦ στρατιωτικοῦ ὀργανισμοῦ, ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῆς συνθέσεως τῶν στρατιωτικῶν μονάδων, εἴδομεν τὴν ἀταξίαν, ἥτις ἐπήρχετο κατὰ τὰς ἐπιστρατεύσεις. Ἑπομένως δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ διαφωνία, ὅτι ἡ ἀνάγκη τῆς συντάξεως στρατιωτικοῦ ὀργανισμοῦ σήμερον, ἐὰν σκεπτώμεθα περὶ ἀξιομάχου ἐμπολέμου δυνάμεως, εἶναι ἀνάγκη ἐπιτακτική. Ἀλλ’ εὐκόλως δύναταί τις νὰ ἐρωτήσῃ, ποίους ὅρους πρέπει νὰ πληροῖ ὁ στρατιωτικὸς οὗτος ὀργανισμός; Καὶ πρῶτον, ὑπὸ στρατιωτικὴν ἔποψιν, θὰ ἐξετάσω, κατὰ πόσον πληροῖ τοὺς ὅρους τούτους ὁ ὑπὸ συζήτησιν στρατιωτικὸς ὀργανισμός. Ὁ πρῶτος ὅρος, τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ πληροῖ ὁ στρατιωτικὸς ὀργανισμός, εἶναι ὁ ἑξῆς· νὰ δυνάμεθα νὰ συγκεντρώσωμεν τάχιστα τὴν ἐμπόλεμον ταύτην δύναμιν. Ἐξ αὐτοῦ δὲ τοῦ ὅρου ἕπονται οἱ ὅροι οἱ εἰδικοὶ, τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ πληροῖ ὁ στρατιωτικὸς ὀργανισμός. Διὰ νὰ δυνάμεθα νὰ συγκεντρώσωμεν τάχιστα τὴν ἀξιόμαχον δύναμιν ἐν περιπτώσει πολέμου, διὰ νὰ δυνάμεθα ἐπίσης πρωτίστως νὰ ἐπιστρατευθῶμεν ταχέως, —διότι τοῦτο εἶναι τὸ κύριον ζήτημα,—πρέπει νὰ ἔχωμεν στρατιωτικὸν ὀργανισμὸν, ὁ ὁποῖος νὰ περιλαμβάνῃ ἐν εἰρήνῃ πάσας τὰς στρατιωτικὰς μονάδας, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ ὑπάρχωσιν ἐν πολέμῳ. Ἐκ τοῦ ὅρου αὐτοῦ ἕπεται ἀμέσως ὁ ἀριθμὸς τῶν στρατιωτικῶν μεγάλων μονάδων ἐν σχέσει πρὸς τὸ προσωπικὸν, τὸ ὁποῖον δίδει ἡ στρατολογία. Ὡς πρὸς τὸν καθορισμὸν τῶν στρατιωτικῶν μονάδων, ὑπάρχουσι διάφοροι γνῶμαι, γνῶμαι αὐθεντικαὶ, αἱ ὁποῖαι ὅμως ἐν τῇ προκειμένῃ περιπτώσει καταλήγουσιν εἰς τὴν παραδοχὴν οὐχὶ μεγάλων στρατιωτικῶν μονάδων, οἷαι εἶναι αἱ στρατηγίαι, ἀλλ’ εἰς τὴν παραδοχὴν μεραρχιῶν. Καὶ ὑπὸ τὴν ἔποψιν ταύτην πληροῦται εἷς τῶν κυρίων ὅρων, τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ πληροῖ ὁ στρατιωτικὸς ὀργανισμός. Ἑπομένως σήμερον, προκειμένου περὶ στρατοῦ κυμαινομένου μεταξὺ 100,000 καὶ 120,000 ἀνδρῶν, δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ συζήτησις, ὅσον ἀφορᾷ τὸ εἶδος τῶν μονάδων. Διὰ στρατὸν πολυαριθμότερον ἡ μονὰς φυσικῶς πρέπει νὰ ἦναι ἡ στρατηγία, τὸ σῶμα στρατοῦ, μονὰς παραδεδεγμένη εἰς ὅλους τοὺς μεγάλους στρατούς. Ἀλλ’ ὀφείλω νὰ προσθέσω, ὅτι ὁ ὅρος ὁ σχετιζόμενος πρὸς τὸν ἀριθμὸν τῶν μονάδων δὲν πληροῦται ὑπὸ τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν, διότι, ἐνῷ ὁ ὀργανισμὸς οὗτος παραδέχεται ἕξ μεραρχίας, τὰς ἕξ ταύτας μεραρχίας δὲν ἐγκαθιδρύει ἐν εἰρήνῃ, ἑπομένως ὑπὸ στρατιωτικὴν ἔποψιν ὁ ὀργανισμὸς οὗτος εἶναι ἐλλιπὴς καὶ ἀτελής. Καὶ δὲν εἶναι ἄνευ σπουδαιότητος τοῦτο, διότι, ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι δυνατὸν ἐν εἰρήνῃ νὰ ἔχητε τὰς μονάδας τὰς ἐμπολέμους, δὲν εἶναι δυνατὴ οὔτε ἡ εὔκολος οὐδὲ ἡ ταχεῖα ἐπιστράτευσις. Ἀλλ’ ἔρχονται οἱ ὅροι οἱ οἰκονομικοί, καὶ διὰ τοῦτο ὅσα Κράτη δὲν δύνανται ἕνεκεν οἰκονομικῆς ἀνεπαρκείας νὰ ἔχωσιν ὀργανισμὸν πληροῦντα τὸν ὅρον, περὶ τοῦ ὁποίου εἶπον, καταφεύγουσιν εἰς ἕτερον σύστημα, καταφεύγουσιν εἰς τὸ σύστημα τοῦ διχασμοῦ τῶν στρατιωτικῶν μονάδων. Τὸ αὐτὸ σύστημα παραδέχεται καὶ ὁ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμός. Ἑπομένως ὁ ὀργανισμὸς ὁ ἀνεπαρκὴς, δύναμαι νὰ εἴπω, ὑπὸ στρατιωτικὴν ἔποψιν εἶναι ἀνεπαρκὴς ἕνεκα τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως τῆς χώρας, διότι, ἂν ἐδημιουργοῦμεν πάσας τὰς ἀναγκαίας μονάδας, ἂν τὰς ἕξ μεραρχίας ἐδημιουργοῦμεν ἐν εἰρήνῃ, τότε αἱ δαπάναι θὰ ἦσαν ὑπέρμετροι. Ἀλλ’ ἀφοῦ κατέληξεν εἰς τὸν κατ’ ἀνάγκην συνδυασμὸν τοῦτον, τὸν ὁποῖον πλεῖστα μικρὰ Κράτη παραδέχονται, ἂς ἴδωμεν, πληροῦται ὁ ὅρος τοῦ διχασμοῦ; Ἀτυχῶς οὔτε ὁ ὅρος αὐτὸς πληροῦται, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν, ὡς ἔχει ὁ ὀργανισμὸς, δὲν εἶναι δυνατὸν διὰ τοῦ διχασμοῦ τῶν στρατιωτικῶν μονάδων νὰ ἔχωμεν τὰς ἀπαιτουμένας ἐμπολέμους μονάδας, καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν τοῦτο, διότι ἐν τῷ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμῷ δὲν ὑπάρχει ἡ παραδεδεγμένη ἀναλογία, ἡ ἀναγκαία ἀναλογία καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ πυροβολικὸν καὶ τὸ ἱππικόν. Μὴ νομίσητε ὅτι ὁμιλῶ περὶ πυροβολικοῦ, ἔχων ὑπ’ ὄψει μου, ὅτι πρόκειται περὶ τοῦ σώματος, εἰς ὃ ἀνήκω· ἐξετάζω τὸν ὀργανισμὸν ἐντελῶς ὑπὸ γενικὴν ἔποψιν καὶ ἀπὸ περιωπῆς. Ἐνῷ εἰς τὸ πεζικὸν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν τὰς ἐμπολέμους μονάδας, προκειμένου περὶ τοῦ πυροβολικοῦ καὶ τοῦ ἱππικοῦ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν αὐτὰς, καὶ ἑπομένως ὁ στρατιωτικὸς ὀργανισμὸς ὁ ὑπὸ συζήτησιν εἶναι ἀτελὴς ὑπὸ τὴν ἔποψιν ταύτην, διότι δὲν ἐτήρησε τὰς ἀναλογίας τὰς ἀπαιτουμένας μεταξὺ τῶν σωμάτων, περιορίσας τὸ ἱππικὸν κατὰ τὸ ἥμισυ, περιορίσας τὸ πυροβολικὸν κατὰ τὸ ἥμισυ, κακῶς κατ’ ἐμὲ, διότι πρόκειται περὶ ὅπλων, ἅτινα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δημιουργηθῶσιν ἐκ τοῦ προχείρου. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἐγένετο ἄνευ λόγου· ἀτυχῶς οἱ οἰκονομικοὶ ὅροι ἐπέδρασαν καὶ ὡς πρὸς τοῦτο τὸ ζήτημα. Πρόκειται περὶ δύο σωμάτων, τὰ ὁποῖα εἶναι τὰ μᾶλλον πολυδάπανα, καὶ ἑπομένως, ἂν εἰς τὰ σώματα ταῦτα ἐδίδετο ἡ πρέπουσα ἀναλογία, ὥστε νὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐκπληρωθῇ ὁ ἀπαραίτητος ὅρος τοῦ διχασμοῦ τῶν στρατιωτικῶν μονάδων, ὅρος ἄνευ τοῦ ὁποίου δὲν δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν ἐμπόλεμον δύναμιν, ἂν ἐδίδετο ἡ ἀναλογία αὕτη, ὁμολογῶ ὅτι αἱ δαπάναι θὰ ἦσαν τοιαῦται, καὶ θὰ ἀπῃτοῦντο τοσοῦτοι πόροι, τοὺς ὁποίους, καὶ ἐγὼ ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διαθέσῃ τὸ Κράτος κατὰ τὴν στιγμὴν ταύτην. Ἀλλ’ ἆρά γε δὲν ὑπάρχει τρόπος, ὥστε νὰ ἦναι δυνατὸν νὰ τηρηθῇ ἡ ἐμπρέπουσα ἀναλογία μεταξὺ τῶν διαφόρων ὅπλων, — οὐχὶ ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῶν θέσεων, διότι περὶ τούτου ἐγὼ τοὐλάχιστον ἀδιαφορῶ, — νὰ τηρηθῇ ἡ ἀναλογία, ὥστε νὰ ἦναι δυνατὸν νὰ καταρτίσωμεν διὰ τοῦ διχασμοῦ τὰς ἀναγκαίας στρατιωτικὰς μονάδας; Ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν, ἂν ἐν εἰρήνῃ διετηροῦμεν ἐλαχίστην δύναμιν, ὥστε νὰ περισσεύῃ τὸ ἀπαιτούμενον χρῆμα, διὰ νὰ δύναται νὰ ὑφίσταται ἡ ἀναλογία μεταξὺ τῶν διαφόρων ὅπλων· τοῦτο ὅμως θὰ εἶχεν ἓν σπουδαῖον ἄτοπον, θὰ εἶχε τὸ ἄτοπον, ὅτι ἕνεκα τῆς ἐλαχίστης ἐν εἰρήνῃ δυνάμεως θὰ ἦτο ἀδύνατος πᾶσα ἐκπαίδευσις. Ἡ δύναμις, ἂν οὕτως ἐλύετο τὸ ζήτημα, θὰ ἦτο τόσον μικρὰ εἰς ἄνδρας, ὥστε δὲν θὰ ὑπῆρχεν ἐλπὶς ἐκπαιδεύσεως. Ἴσως ὅμως ὑπῆρχε τρόπος, ὥστε νὰ συμβιβασθῶσιν οἱ ἀντιστρατευόμενοι οὗτοι ὅροι, ἐὰν καθιεροῦτο ἄλλο σύστημα, ἐὰν καθιεροῦτο ἡ συμπλήρωσις τῆς δυνάμεως διὰ τῆς ἐτησίας κλήσεως τῶν ἐφέδρων. Ἐν τούτοις ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι, καίτοι δὲν φρονῶ ὅτι ὁ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμὸς εἶναι ὑπὸ πᾶσαν ἔποψιν τέλειος, φρονῶ ὅμως, ὅτι κατὰ τὸ δυνατὸν ἐπιλύει, — κατὰ τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον παρεδέχθη, — τὰ ζητήματα, καὶ ἀντιμετωπίζει τὰς δυσχερείας. Ἀτυχῶς, ὡς εἶπον, δὲν ἔχω τὰς σημειώσεις μου, ὥστε καὶ ἐπὶ ἀριθμῶν νὰ ὁμιλήσω· ἀλλὰ μίαν παρατήρησιν ἔχω νὰ ’κάμω, παρατήρησιν σχετιζομένην πρὸς τὸ γενικὸν μέρος τοῦ ζητήματος. Ἐπείσθη ἡ Κυβέρνησις, ὅτι αἱ δαπάναι, τὰς ὁποίας συνεπάγει ὁ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμὸς, εἶναι δαπάναι, ἃς δύναται νὰ ὑποστῇ ἡ χώρα ἀνέτως; Βεβαίως δὲν εἶναι ἐμὸν τὸ ζήτημα τοῦτο, ἀλλ’ ὀφείλω νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα. Ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι, ἐν συγκρίσει πρὸς τὰς δαπάνας τοῦ παρελθόντος, κατ’ ἐλάχιστον ὅρον πρέπει νὰ προστεθῶσιν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν περὶ τὰ 5 ἑκατομμύρια...

§326Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Δηλαδὴ πόσον ποσὸν ἐν ὅλῳ ὁρίζετε;

§327Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. 23,000,000 περίπου.

§328Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι θέλομεν φθάσει εἰς τὸ ποσὸν τῶν 22 ἑκατομμυρίων, σεῖς φθάνετε εἰς τὰ 23 ἑκατομμύρια. Δὲν εἶναι παρὰ πολὺ μεγάλη ἡ διαφορά.

§329Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Εἶναι 23,500,000. Δὲν εἶναι διαφορὰ μεγάλη, ἀλλ’ ὑπελογίσατε τὴν δύναμιν λαμβάνοντες ὑπ’ ὄψιν, ὡς πρὸς τὴν στρατολογίαν, τὸν μέσον ὅρον, ὁ ὁποῖος εἶναι κατὰ πολὺ κατώτερος.

§330Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἔλαβον 20,000 ἐν ὅλῳ.

§331Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Ἐλάβετε 13,600 ἐν συνόλῳ ἐτησίαν ἀπογραφήν, ἀλλ’ ἡ ἀπογραφὴ θὰ ἦναι μεγαλειτέρα. Ἐπειδὴ δὲ ἐν τῷ στρατολογικῷ νόμῳ, εἰς τὸ ἄρθρον 22, ἔχετε τὴν διάταξιν, ὅτι θὰ κατατάσσητε καὶ πλέον τῆς δυνάμεως τῆς ὑπὸ τοῦ ὀργανισμοῦ προβλεπομένης, δὲν θὰ ἔχητε δύναμιν 22,500 ἀνδρῶν, ἀλλὰ μεγαλειτέραν. Ἑπομένως, ὑπολογιζομένων τῶν δαπανῶν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὀργανισμοῦ, ἐν σχέσει πρὸς τὴν στρατολογίαν, θὰ ἔχητε δαπάνην περίπου 23,500,000. Τώρα αὐτὸ ἀφορᾷ τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμήσῃ τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν τοῦ τόπου, καὶ αὐτὴ ἑπομένως θὰ λύσῃ τὸ ζήτημα ὑπὸ οἰκονομικὴν ἔποψιν. Ἐξ ὅλων αὐτῶν, τὰ ὁποῖα συντόμως εἶπον, βλέπετε ὅτι οἱ ὀρθοὶ ὅροι, ὑπὸ στρατιωτικὴν ἔποψιν, δὲν πληροῦνται ὑπὸ τοῦ ὑποβεβλημένου ὀργανισμοῦ, ἀλλὰ δὲν πληροῦνται ἕνεκα τῶν οἰκονομικῶν λόγων, καὶ ἑπομένως, ἐφ’ ὅσον δὲν παραδεχθῶμεν ἕτερον σύστημα, ἐπὶ βάσεων διαφόρων, καὶ ὑπὸ στρατιωτικὴν ἔποψιν πληροῦν τελειότερον τοὺς στρατιωτικοὺς ὅρους, καὶ ὑπὸ οἰκονομικὴν ἔποψιν ὀρθότερον, νομίζω ὅτι οὐδὲν ἄλλο ὀφείλομεν νὰ πράξωμεν ἢ νὰ δεχθῶμεν τὸ σύστημα τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἐπὶ τέλους ἐπιλύει ἐπαρκῶς πως τὸ στρατιωτικὸν ζήτημα καὶ ὑπὸ τὴν στρατιωτικὴν ἔποψιν, —καίτοι, ὡς ἠκούσατε ἀτελῶς,—καὶ ὑπὸ τὴν οἰκονομικὴν ἔποψιν, διότι ἀληθῶς μεγάλη προσπάθεια κατεβλήθη, ὅπως ὁ ὀργανισμὸς αὐτὸς γείνῃ οἰκονομικώτερος, διότι οὐδεμίαν προσθήκην στελεχῶν ἔχει, πλὴν μικροῦ ἀριθμοῦ ὑπολοχαγῶν, καὶ τοῦτο, διὰ νὰ παράσχῃ προαγωγήν τινα εἰς τοὺς ἀνθυπολοχαγούς, οἵτινες ἐπὶ πολλὰ ἔτη διατελοῦσιν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ.

§332Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Ἔχει καὶ 25 λοχαγούς.

§333Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐν συνόλῳ ἡ διαφορὰ εἶναι ἡ ἑξῆς. Δυνάμει τοῦ ἰσχύοντος ὀργανισμοῦ ἔχομεν 1950 βαθμοφόρους, δυνάμει τοῦ ὑπὸ συζήτησιν ὀργανισμοῦ 1969. Εἰς τὸ πεζικὸν ἔχομεν, δυνάμει τοῦ ἰσχύοντος ὀργανισμοῦ, λοχαγοὺς 214, κατὰ τὸν ὀργανισμὸν τὸν ὑπὸ συζήτησιν θὰ ἔχωμεν λοχαγοὺς 226, ἤτοι 12 περισσοτέρους· ἔχετε ἐπίσης σήμερον ὑπαλοχαγοὺς 171, καὶ θὰ ἔχητε 202· δυνάμει τοῦ ἰσχύοντος ὀργανισμοῦ ἔχετε ἀνθυπολοχαγοὺς 358, θὰ ἔχητε δυνάμει τοῦ ὑπὸ συζήτησιν 369. Ὥστε βλέπετε, ὅτι εἰς τὸ πεζικὸν ἔχετε σπουδαίαν αὔξησιν ἀριθμοῦ ἀξιωματικῶν.

§334Δ. ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀντισυνταγματάρχας καὶ ταγματάρχας;

§335Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τώρα ἀμέσως. Κατὰ τὸν ἰσχύοντα ὀργανισμόν, ἔχετε εἰς τὸ πεζικὸν ἀντισυνταγματάρχας 19...

§336Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Κατὰ τὸν ἰσχύοντα ὀργανισμὸν 18, κατὰ τὸν νέον 19.

§337Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε. Κατὰ τὸν ἰσχύοντα ἔχετε ἀντισυνταγματάρχας τοῦ πεζικοῦ 19.

§338Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Κατὰ τὸν ὑπὸ συζήτησιν;

§339Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Κατὰ τὸν ἰσχύοντα ἔχετε 19, σᾶς εἶπον· κατὰ τὸν ὑπὸ συζήτησιν πάλιν 19.

§340Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε. 18 εἶναι κατὰ τὸν ἰσχύοντα.

§341Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐγὼ ἔχω πίνακας ἐπισήμους. Ταγματάρχας κατὰ τὸν ἰσχύοντα ὀργανισμὸν ἔχετε 65. Θὰ ἔχητε κατὰ τὸν ὑπὸ συζήτησιν 54· συνταγματάρχας δὲ εἰς τὸ πεζικὸν ἔχετε σήμερον 10, καὶ θὰ ἔχητε 12.

§342Α. ΖΕΡΒΑΣ. Ἐν τῷ συνόλῳ πόσοι εἶναι οἱ ἀνώτεροι ἀξιωματικοὶ ἐν τῷ πεζικῷ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἰσχύοντος ὀργανισμοῦ, καὶ πόσοι εἶναι ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ψηφιζομένου ὀργανισμοῦ;

§343Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἀνέφερα τοὺς ἀριθμούς· ἀθροίσατε αὐτοὺς, καὶ θέλετε ἔχει τὸ σύνολον.

§344Α. ΖΕΡΒΑΣ. Φθάνω εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι εἶναι ἐπὶ ἔλαττον 11.

§345Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐγὼ ἀπ’ ἐναντίας φθάνω εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι, ἐνῷ κατὰ τὸν ἰσχύοντα ὀργανισμὸν ἔχομεν 837 ἀξιωματικοὺς τοῦ πεζικοῦ, κατὰ τὸν ὑπὸ συζήτησιν ἔχομεν 882, δηλ. ἐπὶ πλέον 45.

§346Α. ΖΕΡΒΑΣ. Ἐπὶ ἔλαττον εἶναι, ἀλλ’ ἐγὼ δέχομαι 8.

§347Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἔχετε εἰς τοὺς κατωτέρους βαθμοὺς 226 λοχαγούς, ἀπέναντι 214, καὶ ἔχετε 202 ὑπολοχαγούς, ἀπέναντι 171, καὶ ἔχετε 369 ἀνθυπολοχαγοὺς, ἀπέναντι 358. Ὥστε ἔχετε εἰς τοὺς κατωτέρους βαθμοὺς μεγίστην αὔξησιν.

§348Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν τὸν ἀριθμὸν κατὰ ὅπλον καὶ κατὰ βαθμόν;

§349Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Μάλιστα. Ἐὰν θέλητε, παραδίδω τοὺς πίνακας καὶ τοὺς μελετᾶτε. Ὁ πρῶτος πίναξ ἀναφέρει τοὺς κατὰ τὸν ἰσχύοντα ὀργανισμὸν προβλεπομένους ἀξιωματικούς, ὁ δεύτερος τοὺς κατὰ τὸν νέον ὀργανισμὸν προβλεπομένους ἀξιωματικούς.

§350ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ τυπωθῶσι.

§351Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ ζητήσω μίαν πληροφορίαν.

§352Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐὰν ἐπιτρέπῃ ὁ ἀγορεύων.

§353Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Ἀφήσατε νὰ τελειώσω, διότι ἡ διεξαχθεῖσα διαλογικὴ συζήτησις δὲν μὲ ἀφορᾷ.

§354Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐγὼ ἔχω πληροφορίας, διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἀποδείξω, ὅτι τὰ πράγματα δὲν ἔχουσιν ὡς παρεστάθησαν... Τὸν λόγον ἀκολούθως, κύριε Πρόεδρε.

§355ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§356Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Τὸ ζήτημα εἶναι τὸ ἑξῆς, ὅτι ἐγὼ δὲν εἰσῆλθον εἰς λεπτομερείας ὅσον ἀφορᾷ τὰ διάφορα σώματα, διότι, ὅπως εἴδετε, ἐξήτασα τὸ ζήτημα ἐντελῶς γενικῶς καὶ ἀπὸ περιωπῆς, ἐξήτασα τοὺς γενικοὺς ὅρους, τοὺς ὁποίους πληροῖ ὁ ὀργανισμός.

§357Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Μοὶ ἐπιτρέπετε;

§358Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Μάλιστα.

§359ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἐπιτρέπω διακοπάς,

§360Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Μοὶ ἐπέτρεψεν ὁ ἀγορεύων.

§361ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐζητήσατε τὸν λόγον, σᾶς ἐνέγραψα, καὶ θὰ λάβητε τὸν λόγον.

§362Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Δὲν μοὶ ἐπιτρέπει ὁ Πρόεδρος νὰ σοὶ ἀπαντήσω.

§363Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Τί νὰ τοῦ κάμωμεν τοῦ Προέδρου;

§364Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐξακολουθήσατε, παρακαλῶ.

§365Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Ἐπιφυλάσσομαι, Κύριοι, ἐὰν ἡ συζήτησις δὲν περατωθῇ, νὰ προσθέσω ὀλίγας σκέψεις, ἴσως αὔριον...

§366Δ. ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ὁμιλήσητε ἐπὶ πολύ;

§367Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Ὄχι. Τώρα θὰ τελειώσω. Ἐξήτασα τὸ γενικὸν μέρος, καὶ ἐπιφυλάσσομαι, ἐὰν ἐξακολουθήσῃ ἡ συζήτησις, νὰ προσθέσω καὶ σκέψεις τινάς. Ἀλλὰ κατ’ ἀρχὴν γενικὴν, καίτοι θεωρῶ ὅτι ὁ ὀργανισμὸς ὁ ὑπὸ συζήτησιν ἠδύνατο νὰ ᾖ τελειότερος ὑπὸ στρατιωτικὴν ἔποψιν, καίτοι θεωρῶ ὅτι ἠδύνατο νὰ ᾖ οἰκονομικώτερος, ἐν τούτοις, ἐπειδὴ εἶναι ὑπέρτερος παντὸς ἄλλου ὀργανισμοῦ, εἴτε ὑποβληθέντος εἰς τὴν Βουλὴν, εἴτε μὴ, κηρύσσομαι ὑπὲρ τῆς κατ’ ἀρχὴν ψηφίσεως τοῦ ὀργανισμοῦ, ἀνεξαρτήτως βεβαίως λεπτομερειῶν τινων, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐπιφυλάσσομαι, ὡς εἶπον.

§368ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ζέρβας ἔχει τὸν λόγον.

§369ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἀριστερόθεν). Αὔριον, αὔριον.

§370Α. ΖΕΡΒΑΣ. Ἐὰν θέλῃ ἡ Βουλὴ νὰ διακόψῃ...

§371Δ. ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ζέρβα, ἡ Βουλὴ εἶναι καταπεπονημένη. Εἶναι δύο ἡ ὥρα.

§372Λ. ΖΕΡΒΑΣ. Ἐγὼ δὲν εἶμαι ἁρμόδιος.

§373ΣΠ. Ι. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐγὼ ὑποβάλλω ἔνστασιν, κύριε Πρόεδρε, καὶ θὰ ὑποβάλλω διαρκῶς, ἐφ’ ὅσον νομίζετε, ὅτι οὕτως πως θὰ ψηφισθῇ ὁ ὀργανισμὸς, ἐφ’ ὅσον νομίζετε, ὅτι δύνασθε διὰ τῆς βίας νὰ ἁρπάσητε τὸν ὀργανισμὸν τοῦ στρατοῦ.

§374ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ποίας βίας;

§375ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἀναγνωσθῇ ὁ κατάλογος.

§376Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ὑπεβλήθη ἔνστασις περὶ μὴ ἀπαρτίας.

§377Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὑπεβλήθη ἔνστασις.

§378ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπεβλήθη ἔνστασις, κύριε Μελισσηνέ.

§379Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Δὲν ὑπεβλήθη.

§380ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπιμένει ὁ κ. Δηλιγιάννης.

§381ΣΠΥΡ. Ι. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὑποβάλλω πρότασιν περὶ ἀναβολῆς τοῦ νομοσχεδίου· παραιτοῦμαι τῆς ἐνστάσεως.

§382ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν δύνασθε νὰ παραιτηθῆτε.

§383Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐὰν πρόκηται νὰ παραιτηθῇ ὁ κύριος Δηλιγιάννης, ὑποβάλλω ἐγώ, κύριε Πρόεδρε, τὴν ἔνστασιν.

§384ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ ἀνάγνωσις τοῦ καταλόγου. (Ἀναγινώσκεται ὁ κατάλογος τῶν Βουλευτῶν, μεθ’ ὃ γίνεται ἡ διαλογή). Δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 1 καὶ 45′ μετὰ τὸ μεσονύκτιον).