1903.07.03

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 21

Τῆς 3 Ἰουλίου 1903.

(Πέμπτη).

(Γενομένης ἀπαρτίας ὥρᾳ 9 π. μ. ἀναγινώσκονται καὶ ἐγκριθέντα ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τοῦ τμήματος τῆς νοσηλείας καὶ ὑγιεινῆς τῆς «Ἑνώσεως τῶν Ἑλληνίδων» δι’ αἰτήσεώς του παρακαλεῖ τὴν Κυβέρνησιν, ἵνα διὰ μικρᾶς τινος ἐπιχορηγήσεως προσέλθῃ ἀρωγὸς εἰς τὸ εὐεργετικὸν καὶ φιλάνθρωπον αὐτοῦ ἔργον. Ὁ Ἀθανάσιος Καρατζέλης δι’ ἀναφορᾶς του παραπονεῖται, ὅτι, καίτοι ἡ ποινὴ τῆς μηνιαίας φυλακίσεώς του ἔληξε, δὲν ἀπεφυλακίσθη εἰσέτι. Πολλοὶ κάτοικοι Λεχαινῶν διὰ τηλεγραφήματός των παρακαλοῦσι ν’ ἀνασταλῇ ἡ καταδίωξίς των, ὡς ὀφειλετῶν τοῦ Δημοσίου, μέχρι τῆς συγκομιδῆς τῶν προϊόντων των. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§2ΚΥΡ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Εἶπον προχθὲς ἀπὸ τῆς θέσεώς μου, ὅτι ἐσκόπουν νὰ ποιήσωμαι καὶ προφορικὴν εἰσήγησιν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἐλαττώσεως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Βουλευτῶν, καὶ τοσούτῳ μᾶλλον ὤφειλα νὰ ὁμιλήσω, καθόσον ἤκουσα ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ καὶ ἐπὶ τοῦ προκειμένου παρατηρήσεις, αἵτινες μοὶ ἐφάνησαν ἄξιαι λόγου, ἤκουσα ὅμως καὶ ἄλλας παρατηρήσεις, αἵτινες, κατὰ τὴν κρίσιν μου, ἀντιστρατεύονται καὶ πρὸς τὴν βάσιν καὶ πρὸς τὸ πνεῦμα τοῦ ἡμετέρου νομοσχεδίου περὶ ἐλαττώσεως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Βουλευτῶν. Μεταξὺ τῶν εὐλόγων παρατηρήσεων, αἵτινες ἐξηνέχθησαν, συγκαταλέγεται καὶ ἡ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτοῦ, ὅστις ὑπεστήριξε, — νομίζω, ὀρθῶς, — ὅτι, ἀφοῦ πρόκειται ὁ Πειραιεὺς ν’ ἀποτελέσῃ ἰδίαν ἐκλογικὴν περιφέρειαν, πρέπει δυνάμει τῶν κειμένων νόμων ν’ ἀποτελέσῃ καὶ ἰδίαν ἐπαρχίαν, καὶ τούτου ἕνεκα σπεύδω νὰ καταθέσω νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου ὁ δῆμος Πειραιῶς θέλει ἀποτελέσει ἰδίαν ἐπαρχίαν. Δράττομαι δὲ τῆς εὐκαιρίας ταύτης, ὅπως συστήσω καὶ αὖθις πρὸς ὑμᾶς τὴν ἐπιψήφισιν τῶν δύο τούτων νομοσχεδίων καὶ ποιήσωμαι ἐπ’ αὐτῶν διὰ βραχέων γενικωτέρας τινὰς παρατηρήσεις. Πολλοὶ μὲ ἠρώτησαν: «Διατὶ ἐν τῷ ὑμετέρῳ νομοσχεδίῳ ὁμιλεῖτε περὶ δημοτῶν καὶ οὐχὶ περὶ κατοίκων;» Ἀπαντῶ· διότι πλεῖσται ὅσαι ἐπαρχίαι, πρὸ πάντων δὲ αἱ νῆσοι τοῦ Αἰγαίου, ἤθελον ἀδικηθῆ, ἐὰν ἐλάμβανον ὡς βάσιν οὐχὶ τοὺς κατοίκους, ἀλλὰ τὸν πληθυσμόν. Καὶ τὸ ἀποδεικνύω. Ἡ Ἄνδρος ἔχει κατοίκους μόνον 18,809, καὶ δημότας 28,978. Ἡ Τῆνος ἔχει κατοίκους 12,200, καὶ δημότας 24,902. Ὁ δῆμος Κυθηρίων ἔχει κατοίκους 6,581, καὶ δημότας 14,845. Ἡ Θήρα ἔχει κατοίκους 21,582, καὶ δημότας 28,685. Ἡ ἐπαρχία Μήλου ἔχει κατοίκους 12,722, καὶ δημότας 18,941. Ἡ ἐπαρχία Σύρου ἔχει κατοίκους 32,177, καὶ δημότας 54,000. Μόνον δὲ τὰ μεγάλα κέντρα, οἷον αἱ Ἀθῆναι, ὁ Πειραιεὺς, αἱ Πάτραι, ὁ Βόλος κλπ., ἔχουσι πλείονας τῶν δημοτῶν κατοίκους. Οὕτω δὲ, ἐὰν ἐλαμβάνομεν ὑπ’ ὄψιν τὸν πληθυσμὸν, τὰ μεγάλα κέντρα ἤθελον ἀδικήσει τὰς ἄλλας ἐπαρχίας. Ἀλλ’ ἐκτὸς τούτου, ἡμεῖς φρονοῦμεν, ὅτι πρὸ πάντων οἱ δημόται πρέπει νὰ κανονίζωσι τὴν τύχην μιᾶς ἑκάστης τῶν ἐπαρχιῶν, καὶ οὐχὶ ὁ πληθυσμὸς, ὁ συρρέων εἰς τὰ μεγάλα κέντρα, καὶ ὅστις ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον τυγχάνει παροδικός. Ἀλλ’ ἐπανέρχομαι εἰς τὸ κύριον θέμα. Εἶναι ἀναντίρρητον, Κύριοι, ὅτι ἡ ἐλάττωσις τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Βουλευτῶν πλέον ἢ ἐπιτακτικῶς ἀπό τινος χρόνου ἐπιβάλλεται εἰς ἡμᾶς, καθόσον, ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὴν προβαίνουσαν αὔξησιν τοῦ πληθυσμοῦ, τὴν προκύπτουσαν ἐκ τῆς ἀπογραφῆς τῶν κατοίκων τοῦ Ἑλληνικοῦ Βασιλείου, ἥτις ἑκάστοτε γίνεται, θέλομεν φθάσει εἰς τὸ ἀναγκαῖον συμπέρασμα, ὅτι ἡ αὔξησις τοῦ πληθυσμοῦ μοιραίως συνεπάγεται καὶ τὴν αὔξησιν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Βουλευτῶν, εἰς τρόπον ὥστε, ἐνῷ ἤδη ἔχομεν τὸ πολυαριθμότερον Νομοθετικὸν Σῶμα, ἐν σχέσει καὶ ἐν συγκρίσει πρὸς τὰ ἄλλα Κράτη τῆς Εὐρώπης, κινδυνεύομεν, ἐὰν δὲν προνοήσωμεν, προϊόντος τοῦ χρόνου, νὰ ἴδωμεν ἔτι μᾶλλον ἐξογκουμένην δυνάμει τῶν κειμένων νόμων τὴν πληθώραν ταύτην τῆς ἀντιπροσωπείας ἡμῶν. Ὅτι δὲ ἔχομεν τὸ πολυαριθμότερον Νομοθετικὸν Σῶμα, ἐλπίζω νὰ δυνηθῶ νὰ καταδείξω εἰς ὑμᾶς, ἐὰν μοὶ δώσητε τὴν ἄδειαν νὰ θέσω ὑπὸ τὰς ὄψεις ὑμῶν τὰς παρατηρήσεις, ἃς ἐν τῇ μελέτῃ τοῦ θέματος τούτου ἐποιησάμην. Ἐκ τῶν παρατηρήσεων τούτων προκύπτουσι τὰ ἑξῆς. Τὸ Βέλγιον, ἐπὶ πληθυσμοῦ 6,800,000 κατοίκων, ἔχει 173 Βουλευτὰς, ἤτοι ἕνα Βουλευτὴν ἐπὶ 40 χιλιάδων κατοίκων. Ἡ Δανία, ἐπὶ πληθυσμοῦ 2,424,770 κατοίκων, ἔχει 114 Βουλευτὰς, δηλ. ἕνα Βουλευτὴν ἐπὶ 22,000 κατοίκων. Ἡ Ἱσπανία, ἐπὶ πληθυσμοῦ 18,618,000 κατοίκων ἔχει Βουλευτὰς 432, ἤτοι ἕνα Βουλευτὴν ἐπὶ 50,000 κατοίκων. Ἡ Γαλλία, ἐπὶ πληθυσμοῦ 38,961,945, ἔχει Βουλευτὰς 591, ἤτοι ἕνα Βουλευτὴν ἐπὶ 70,000 κατοίκων. Ἡ Ἰταλία, ἐπὶ πληθυσμοῦ 32,475,253 κατοίκων, ἔχει 508 Βουλευτὰς, ἤτοι ἕνα Βουλευτὴν ἐπὶ 70,000 κατοίκων. Ἡ Ὁλλανδία, ἐπὶ πληθυσμοῦ 5,263,267 κατοίκων, ἔχει 100 Βουλευτὰς, ἤτοι ἕνα Βουλευτὴν ἐπὶ 30,000 κατοίκων. Ἡ Πορτογαλία, ἐπὶ πληθυσμοῦ 5,428,800 κατοίκων, ἔχει 138 Βουλευτὰς, ἤτοι ἕνα Βουλευτὴν ἐπὶ 40,000 κατοίκων. Ἡ Ρωμουνία, ἐπὶ πληθυσμοῦ 5,912,120 κατοίκων, ἔχει 183 Βουλευτὰς, ἤτοι ἕνα Βουλευτὴν ἐπὶ 33,000 κατοίκων. Ἡ Σουηδία, ἐπὶ πληθυσμοῦ 5,175,330, ἔχει Βουλευτὰς 230, ἤτοι ἕνα Βουλευτὴν ἐπὶ 23,000 κατοίκων. Ἡ Νορβηγία, ἐπὶ πληθυσμοῦ 2,240,000, ἔχει Βουλευτὰς 114, ἤτοι ἕνα Βουλευτὴν ἐπὶ 20,000 κατοίκων. Τί λοιπὸν ἀριδήλως ἐξάγεται ἐκ τῶν παρατηρήσεων τούτων; Ὅτι ἡ Ἑλλὰς εἶναι ἡ χώρα, ἥτις ἐν σχέσει καὶ ἐν συγκρίσει πρὸς τὰ ἄλλα Κράτη τῆς Εὐρώπης, ἔχει τοὺς πλείονας Βουλευτὰς, καὶ ταυτοχρόνως ὅτι ἡ Ἑλλὰς εἶναι ἡ χώρα, ἥτις ἔχει τὴν ἐλάσσονα βάσιν πρὸς ὑπόδειξιν καὶ ἐκλογὴν ἑνὸς Βουλευτοῦ. Διότι καὶ ἡ Δανία καὶ ἡ Βουλγαρία καὶ ἡ Νορβηγία καὶ ἡ Σουηδία, αἵτινες ἐν συγκρίσει πρὸς τὰ λοιπὰ Κράτη ἔχουσι τὴν ἐλάσσονα βάσιν, ἔχουσι καὶ αὗται βάσιν ὑπερτέραν τῆς ἡμετέρας. Πάντα δὲ τὰ ἄλλα Κράτη τῆς Εὐρώπης, ὡς παρετηρήσατε βεβαίως, ἔχουσι βάσιν πολλῷ ἀνωτέραν καὶ 30,000 καὶ 40,000 καὶ 50,000 καὶ 100,000 καὶ 150,000 πρὸς ὑπόδειξιν ἑνὸς Βουλευτοῦ. Μεγάλα, Κύριοι, εἶναι τὰ μειονεκτήματα τῆς πληθώρας ταύτης τοῦ Νομοθετικοῦ ἡμῶν Σώματος. Διότι δὲν πιστεύω νὰ ὑπάρχῃ τις μεταξὺ ὑμῶν ὁ ἀγνοῶν, ὅτι ἐν μὲν ταῖς μικραῖς ἐπαρχίαις καὶ ὁ δεύτερος ὑποψήφιος, ὁ ἀπαιτούμενος πρὸς συμπλήρωσιν συνδυασμοῦ τινος, εἶναι δυσεύρετος. Εἶναι πολλάκις δυσεύρετος καὶ ὁ τρίτος καὶ ὁ τέταρτος ἐν ταῖς μεγαλειτέραις ἐπαρχίαις, κατὰ μείζονα δὲ λόγον εἶναι δυσεύρετος καὶ ὁ πέμπτος καὶ ὁ ἕκτος καὶ ὁ ἕβδομος καὶ ὁ ὄγδοος. Καὶ ἐὰν ἦναι δυσεύρετοι οἱ τελευταῖοι ὑποψήφιοι, οἱ ἀπαιτούμενοι πρὸς συμπλήρωσιν τῶν συνδυασμῶν, δὲν πρέπει νὰ συμπεράνωμεν, ὅτι ἡ στάθμη τῶν ὑποψηφίων εὑρίσκεται ἐν μειώσει; Ἐὰν δὲ μειῶται ἡ στάθμη τῶν ὑποψηφίων, δὲν ἕπεται ἀναγκαίως, ὅτι μειοῦται ἡ στάθμη τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ ἔθνους; Ἀλλ’ εἶναι τοῦτο μόνον, Κύριοι; Ἡμεῖς φρονοῦμεν, ὅτι, ὅσον πολυαριθμότερον εἶναι τὸ Νομοθετικὸν Σῶμα, τοσοῦτον δυσχερέστερον καθίσταται τὸ ἔργον πάσης Κυβερνήσεως, ὡς ἐκ τῶν συγκρούσεων, τῶν διαστάσεων καὶ τῶν ἐρίδων, αἵτινες ἕνεκα τοπικῶν λόγων γενῶνται πρὸ πάντων ἐν τῷ σώματι τῆς πλειονοψηφίας κατὰ τὴν ἀναπόφευκτον διανομὴν τῶν παροχῶν. Ἀλλὰ καὶ ὁ καταρτισμὸς τῆς ἀπαρτίας καθίσταται ἴσως δυσχερέστερος, ὅταν ἦναι πολυάριθμος ἡ ἀντιπροσωπεία τοῦ ἔθνους. Ἕνεκα τῶν λόγων τούτων καὶ ἕνεκα ἄλλων λόγων, οὓς ἐπιθυμῶ νὰ παραλείψω καὶ ν’ ἀποσιωπήσω, καὶ οἵτινες προκύπτουσιν ἐκ τῶν τελευταίων θλιβερωτάτων πολιτικῶν γεγονότων, ἐνομίσαμεν ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ διστάσωμεν, ὅπως συστήσωμεν εἰς τὴν εὐμενῆ ὑμῶν κρίσιν τὰ προκείμενα δύο νομοσχέδια. Εἶπον ὅτι ἀποσιωπῶ συμβεβηκότα τινὰ, λαβόντα χώραν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, διότι δὲν ἐπιθυμῶ νὰ κατασυντρίβηται τὸ κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα, ἐνόσῳ δὲν δυνάμεθα νὰ τὸ ἀντικαταστήσωμεν. Ἐὰν ὅμως μελετήσωμεν τὴν ἱστορίαν τοῦ ζητήματος, θέλομεν παρατηρήσει, ὅτι ἡ Συνέλευσις τοῦ 1844, βασιζομένη πιθανῶς ἐπὶ τοῦ πληθυσμοῦ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, παρεδέχθη ὡς ἐλάχιστον ὅριον τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Βουλευτῶν τοὺς 80. Ἡ Συντακτικὴ Συνέλευσις τοῦ 1864, στηριζομένη ἴσως ἐπὶ τῆς αὐξήσεως τοῦ πληθυσμοῦ, ἀπεδέχθη ὡς ἐλάχιστον ὅριον τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Βουλευτῶν τοὺς 150. Δυνάμει ὅμως τῆς ἀπογραφῆς τῶν κατοίκων, ἥτις κατὰ καιροὺς ἐνεργεῖται, ἐφθάσαμεν νὰ ἔχωμεν 234 Βουλευτάς, διπλασίους σχεδὸν τοῦ τελευταίου ὁρίου, τὸ ὁποῖον ἔταξεν ἡ Ἐθνοσυνέλευσις ἐν τῷ Συντάγματι. Ἐὰν δὲ ἐξετελεῖτο καὶ ἡ ἐφετεινὴ ἀπογραφή, ἥτις ἕνεκεν ἀπροόπτων συμβεβηκότων παρεκωλύθη, ἠθέλομεν ἔχει βεβαίως καὶ ἀσφαλῶς πολὺ μείζονα αὔξησιν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Βουλευτῶν. Τὸ κακὸν τοῦτο, Κύριοι, ἐνομίσαμεν ὅτι ὠφείλομεν ὅσον τάχιστα νὰ περιστείλωμεν διὰ τίνος νομοθετήματος. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ὁ νόμος τοῦ 1886 ἐπανῆλθεν εἰς τὸ ἐλάχιστον ὅριον, τὸ ὑπὸ τοῦ Συντάγματος ὁριζόμενον, τῶν 150 Βουλευτῶν, ἀλλ’ ὁ νόμος ἐκεῖνος τῆς εὐρείας περιφερείας κατηργήθη. Ἡμεῖς, Κύριοι, ἐν τῷ ἡμετέρῳ νομοσχεδίῳ ἀκολουθοῦμεν μέσην ὁδόν· ἀποδεχόμεθα δηλαδὴ τὸ ἐλάχιστον ὅριον, τὸ ὑπὸ τοῦ Συντάγματος ὁριζόμενον, τῶν 150 Βουλευτῶν, αὐξάνομεν ὅμως τὴν βάσιν τὴν ἀπαιτουμένην πρὸς ὑπόδειξιν ἑνὸς Βουλευτοῦ ἀπὸ τριῶν χιλιάδων εἰς τέσσαρας χιλιάδας δημοτῶν, εἰς τρόπον ὥστε θέλομεν ἔχει πλέον τῶν 150 Βουλευτῶν, ἔλαττον ὅμως τῶν 200. Τέλος ὁρίζομεν διὰ τοῦ ἡμετέρου νομοσχεδίου, ὅτι ὁ Πειραιεὺς θέλει ἀποτελέσει ἰδίαν ἐκλογικὴν περιφέρειαν, καὶ δυνάμει τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ταύτην τὴν στιγμὴν καταθέτω, θέλει ἀποτελέσει καὶ ἰδίαν ἐπαρχίαν, ὡς ἡ Αἴγινα καὶ ἡ Μεγαρὶς, καθόσον ἐνομίσαμεν, ὅτι κέντρον βιομηχανικὸν καὶ ἐμπορικὸν μέγα, οἷον τυγχάνει ὁ Πειραιεὺς, ὤφειλε νὰ ἔχῃ ἰδίους ἀντιπροσώπους, δυναμένους κάλλιον νὰ γινώσκωσι καὶ τὰ συμφέροντα αὐτοῦ καὶ τὰς ἀνάγκας αὐτοῦ. Τοιαῦται ἐν συντομίᾳ εἶναι αἱ μεγάλαι γραμμαὶ τῶν ἡμετέρων νομοσχεδίων. Δὲν ἐπιθυμῶ δὲ νὰ σᾶς κουράσω περισσότερον, λαμβάνων ὑπ’ ὄψει τὸν κάματον, ὃν πάντες ὑφιστάμεθα, ἐργαζόμενοι καὶ συνεδριάζοντες ἐπὶ ἑπτὰ ὅλους μῆνας τρικυμιώδεις καὶ πολυταράχους. Γνωρίζομεν καλῶς, ὅτι ζητοῦμεν ἀπὸ ὑμᾶς ἐγχείρισιν ὀδυνηρὰν, ἐγχείρισιν τοσούτῳ μᾶλλον ὀδυνηρὰν, ὅσῳ πρόκειται αὐτὴ νὰ συντελεσθῇ ἐπὶ τοῦ ἰδίου ἡμῶν σώματος. Ἀλλὰ, Κύριοι, ὀφείλομεν ἡμεῖς πρῶτοι νὰ δώσωμεν τὸ παράδειγμα τῶν θυσιῶν, καθ’ ἣν στιγμὴν τόσας θυσίας ζητοῦμεν ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ἔπρεπεν ἐπὶ πλέον νὰ καταδηλωθῇ, ὅτι, ὅτε περιωδεύομεν ἀνὰ τὴν Ἑλλάδα, ἐκθέτοντες τὰς γνώμας ἡμῶν καὶ τὸ πρόγραμμα ἡμῶν, σκοπὸν δὲν εἴχομεν ν’ ἀποπλανήσωμεν τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν, ἀλλ’ εἴχομεν τὴν εἰλικρινῆ προαίρεσιν, ὅπως ὅσον τάχιστα φέρωμεν ἐνώπιον ὑμῶν τὰ μέτρα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα, κατὰ τὴν κρίσιν ἡμῶν, δύνανται νὰ συντελέσωσιν εἰς τὴν βελτίωσιν τῶν κοινῶν. (Εὖγε! εὖγε!)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑποβληθὲν νομοσχέδιον «περὶ ἀποσπάσεως τοῦ δήμου Πειραιῶς ἐκ τῆς ἐπαρχίας Ἀττικῆς» θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 44).

§4Θ. ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως). Περατωθείσης, Κύριοι, τῆς μεταφορᾶς καὶ τοποθετήσεως τῶν βιβλίων τῆς Ἐθνικῆς Βιβλιοθήκης εἰς τὸ Βαλλιάνειον μέγαρον, φυσικὴ συνέπεια εἶναι νὰ ἀνοιχθῶσιν αἱ πύλαι αὐτοῦ πρὸς χρῆσιν τῆς Βιβλιοθήκης ὑπὸ τοῦ κοινοῦ. Ἀλλὰ τὸ προσωπικὸν τῆς Ἐθνικῆς Βιβλιοθήκης, τὸ κατώτερον ἰδίως, εἶναι ἀνεπαρκὲς διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ νέου μεγάρου· ἦτο ἐπαρκὲς μόνον διὰ τὸ παλαιὸν διαμέρισμα τοῦ Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου, ἐν τῷ ὁποίῳ εὑρίσκετο ἡ Ἐθνικὴ Βιβλιοθήκη μέχρι τοῦδε, διότι τὸ διαμέρισμα τοῦτο εἶναι σχεδὸν κατὰ τὸ ἥμισυ μικρότερον τοῦ μεγάρου τῆς Βαλλιανείου Βιβλιοθήκης. Διὰ τοῦτο εἶναι ἐπάναγκες νὰ αὐξηθῇ τὸ κατώτερον προσωπικὸν, καὶ τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γείνῃ, εἰμὴ διὰ νόμου, συνιστῶντος τὰς θέσεις, τὰς ὁποίας πρέπει νὰ αὐξήσωμεν. Πρὸς τοῦτο λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ εἰσαγάγω τὸ παρὸν νομοσχέδιον, καὶ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ ἐπιψηφίσῃ αὐτὸ ταχέως.

§5Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Νὰ ἐγγραφῇ, κύριε Πρόεδρε, μεταξὺ τῶν πρώτων εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, μετὰ τὴν τύπωσιν καὶ διανομὴν αὐτοῦ.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 45).

§7ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ἀργὰ, προκειμένου νὰ διορθωθῇ τυπογραφικὸν λάθος εἰς τὰ πρακτικὰ, καὶ δύναται νὰ διορθωθῇ, χωρὶς νὰ θεωρηθῇ ὡς ἐκπρόθεσμος ἡ παρατήρησις. Ἐν τοῖς πρακτικοῖς γίνεται λόγος, ὅτι «ἀνεβλήθη δι’ αὔριον ἡ τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας τῆς κατὰ τὸν νόμον ΒΧϞΔʹ τοῦ 1900 ἀνανεώσεως τῶν ὀφειλομένων εἰς τὸ Δημόσιον ἐκ προκαταβολῶν καὶ διαφόρων ἐσόδων παρελθουσῶν χρήσεων», ἐνῷ δὲν εἶναι τρίτη συζήτησις, ἀλλὰ δευτέρα. Καὶ χθὲς τὸ εἶπον, ἀλλὰ δὲν ἠξεύρω διατὶ δὲν διωρθώθη. Νομίζω δὲ, ὅτι δύναται νὰ διορθωθῇ καὶ σήμερον· ἀντὶ τοῦ γʹ νὰ τεθῇ βʹ.

§8Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν εἶναι δύσκολον, ἀλλὰ παρακαλῶ νὰ γείνῃ ἔρευνα ὑπὸ τοῦ γραφείου, ἂν εἰς βʹ ἢ εἰς γʹ ἀνάγνωσιν εὑρίσκεται τὸ νομοσχέδιον αὐτό.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂν ἔχῃ οὕτω, βεβαίως θὰ διορθωθῇ. Ὁ κ. Σκληρὸς ἔχει τὸν λόγον.

§10Γ. ΣΚΛΗΡΟΣ. Μία τῶν μεγάλων πληγῶν, αἵτινες καθίστανται αἰσθηταὶ ὄχι μόνον εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν κοινωνίαν, εἶναι καὶ τὸ σύστημα, καθ’ ὃ λειτουργοῦσιν ἐν Ἑλλάδι αἱ φυλακαὶ, σύστημα μὴ ἔχον οὔτε ἐπιστημονικὴν οὔτε πρακτικὴν βάσιν, καὶ μὴ ἐκπληροῦν τὸν σκοπὸν, δι’ ὃν προωρίσθησαν αἱ φυλακαὶ ὡς τόπος σωφρονισμοῦ τῶν ἐγκληματησάντων. Αἱ φυλακαὶ δὲν πρέπει μόνον νὰ ὦσι τόπος καὶ μέσα πρὸς τιμωρίαν, ἀλλὰ καὶ μέσα διαπλάσεως τῶν ἐγκληματησάντων, ὅπως οὗτοι εἰς τὸ μέλλον καταστῶσι χρηστοὶ καὶ φιλήσυχοι πολῖται. Εἶναι πρόδηλον, ὅτι ἐν Ἑλλάδι δὲν ἔχομεν κακούργους ὑπὸ τὴν μορφὴν, ὑπὸ τὴν ὁποίαν παρουσιάζονται εἰς τὰς μεγαλοπόλεις τῆς Εὐρώπης. Προκειμένου περὶ ἀνθρωποκτονιῶν, σπάνιοί εἰσιν οἱ φόνοι, τουτέστιν αἱ μετὰ σκέψιν καὶ ἀπόφασιν ἀνθρωποκτονίαι, καὶ δὴ ἐπὶ σκοπῷ ἰδιοωφελείας, συνηθέστερον δὲ αἱ ἀναιρέσεις ἔχουσι γενεσιουργὸν αἰτίαν κυρίως τὸ εὐερέθιστον τοῦ Ἕλληνος, εἰς τὸ ὁποῖον συμβάλλουσι τόσον κληματολογικοὶ λόγοι, ὅσον καὶ αἱ κοινωνικαὶ συνθῆκαι, ὑπὸ τὰς ὁποίας διαπλάττεται τὸ ἦθος καὶ ῥυθμίζονται αἱ ἕξεις αὐτοῦ. Ἀσήμαντος πολλάκις λογομαχία ἢ λόγος κακῶς ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον ἐννοουμένης φιλοτιμίας, ἐνίοτε δὲ καὶ λόγοι οἰκογενειακῆς τιμῆς προσβληθείσης, εἰσὶ κυρίως τὰ ἐλατήρια τῶν ἐν Ἑλλάδι ἐγκληματούντων, μεταξὺ τῶν ὁποίων ὡς σπανιώταται ἐξαιρέσεις ἀναφαίνονται κακοῦργοι τῆς μορφῆς τοῦ ἐσχάτως καταδικασθέντος Καρύδα καὶ τῶν δραστῶν τοῦ ἀκεφάλου πτώματος. Διὰ τοῦτο σπανίως θὰ εὕρῃ τις μεταξὺ τῶν ἐκτιόντων οἰκτρῶς τὸν βίον αὑτῶν εἰς τὰς ὑγρὰς καὶ ἀνηλίους τρώγλας τῶν ἑλληνικῶν φυλακῶν ἀνθρώπους ἀπὸ φύσεως ῥέποντας εἰς τὸ ἔγκλημα, διὰ τοὺς ὁποίους πᾶν μέτρον σωφρονισμοῦ θὰ ἦτο ἀνωφελές· τοὐναντίον οἱ πλεῖστοι τῶν Ἑλλήνων φυλακισμένων, περιελθόντες εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἐγκληματήσωσι, δὲν ἔπραξαν τοῦτο ἢ δι’ οὓς λόγους εἶπον προηγουμένως, καὶ συνεπῶς διάγουσι τὰς ἡμέρας αὑτῶν ἐν μετανοίᾳ, ἀνυπομονοῦντες νὰ ἐπανέλθωσιν εἰς τὰς οἰκογενείας των, εἰς τὰς ὁποίας συνηθέστατα ἀποδίδονται μετὰ τὴν ἔκτισιν τῆς ποινῆς των ὡς πολῖται χρηστοὶ καὶ φιλήσυχοι. Δυστυχῶς τὴν τάσιν τοῦ ἐγκληματεῖν καὶ παρ’ αὐτοῖς τοῖς σωφρονεστέροις τῶν φυλακισμένων ὑποθάλπει αὐτὴ αὕτη ἡ κατάστασις τῶν φυλακῶν ἐν Ἑλλάδι, αἵτινες ἀποβαίνουσιν ἑστίαι διαφθορᾶς καὶ ἐξαχρειώσεως, τὸ μὲν ἕνεκα τῆς συναναστροφῆς τῶν πολλῶν πρὸς τοὺς ὀλίγους ἀπὸ φύσεως ῥέποντας πρὸς τὸ κακουργεῖν, τὸ δὲ διότι διάγοντες τὰς μακρὰς ἡμέρας τῆς φυλακίσεώς των ἐν ἀργίᾳ, ὑφίστανται ἐκ τούτου τὴν βαρυτέραν καταδίκην, ἥτις καὶ τὸ σῶμα καὶ τὴν ψυχὴν αὐτῶν ὑποσκάπτει. Διὰ τοῦτο καὶ συχνὰ συμβαίνουσιν ἐντὸς τῶν φυλακῶν κακουργήματα, πολλοὶ δὲ τῶν ἀποφυλακιζομένων ἀποδίδονται εἰς τὴν κοινωνίαν ἢ ἄχρηστοι σωματικῶς ἕνεκα φυματιώσεως, ἢ ἕνεκα τῆς πολυχρονίου ἀργίας ἀνίκανοι πρὸς ἐργασίαν καὶ ἐπικίνδυνοι εἰς τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν, ἕτοιμοι νὰ διαπράξουν νέα ἐγκλήματα, ὑπὸ τὴν ἐπήρειαν τῶν διδαγμάτων, τὰ ὁποῖα προσεπόρισεν αὐτοῖς ἡ ἐν ταῖς φυλακαῖς διαμονή των ὑπὸ τοιούτους ὅρους. Ἀλλὰ καὶ ὑπὸ οἰκονομικὴν ἔποψιν ἐὰν ἐξετάσωμεν τὸ σύστημα τῶν ἐν Ἑλλάδι φυλακῶν, θὰ ἴδωμεν, ὅτι ἀποβαίνει λίαν ἐπαχθὲς εἰς τὸ Κράτος, ἕνεκα τῆς διασπορᾶς καὶ τῆς ἐγκαταστάσεως αὐτῶν ἐντὸς τῶν πόλεων, ἔνθα καὶ ἐνοίκια μεγάλα ἀπαιτοῦνται καὶ συντήρησις φρουρῶν πολυαρίθμων, καὶ ἡ τροφὴ τῶν φυλακισμένων εἶναι πολυδάπανος. Δι’ ὅλα ταῦτα καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰς τὴν Βουλὴν ἐπιβάλλεται νὰ λάβωσι σύντονον πρόνοιαν περὶ βελτιώσεως τῆς καταστάσεως τῶν φυλακῶν κατὰ σύστημα πρακτικώτερον, δυνάμενον καὶ τὴν θέσιν τῶν φυλακισμένων νὰ καταστήσῃ βελτίονα, καὶ τὸ Κράτος ν’ ἀπαλλάξῃ, ἂν ὄχι ὅλου, τοὐλάχιστον τοῦ μεγαλειτέρου μέρους τῆς ἀπαιτουμένης πρὸς συντήρησίν των δαπάνης. Τοιοῦτον σύστημα διαλαμβάνει τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς, καὶ τοῦ ὁποίου βραχεῖαν προεισαγωγὴν ποιοῦμαι. Κατὰ τὸ σύστημα τοῦτο, αἱ φυλακαὶ δέον νὰ μετενεχθῶσιν ἐπὶ νησιδίων ἀκατοικήτων, καταλλήλων πρὸς καλλιέργειαν καὶ πᾶσαν γεωργικὴν ἐργασίαν, καὶ παρεχόντων εὐχερῆ τὴν ἀσφάλειαν ἀπὸ τῆς θαλάσσης. Ἐκεῖ αἱ φυλακαὶ δύνανται ν’ ἀποδῶσιν ἀληθῆ γεωργικὰ κέντρα, ἐν οἷς κατάλληλοι γεωπόνοι, διδάσκοντες γεωργίαν, κτηνοτροφίαν, πτηνοτροφίαν, μελισσοκομίαν, κηπουρικὴν κλπ., θὰ καταρτίσωσι τοὺς φυλακισμένους ἱκανοὺς νὰ ἐργάζωνται τὴν γῆν ἐπιστημονικῶς, πρᾶγμα τοῦ ὁποίου ἔχει πρωτίστην ἀνάγκην ἡ χώρα ἡμῶν, ἡ τόσον παραγωγὸς καὶ τόσον ὑστεροῦσα εἰς τὴν γεωργίαν. Καὶ οὐ μόνον γεωργίαν καὶ κτηνοτροφίαν, ἀλλὰ καὶ τέχνας δύνανται κατὰ τὴν ἑσπέραν νὰ διδάσκωνται ἐκεῖ ἐν ἀνέσει παρὰ τεχνιτῶν καταλλήλων οἱ σήμερον ἐν ἀργίᾳ κατασωτεύοντες τὸν χρόνον των καὶ τὴν ὑγείαν των φυλακισμένοι, εἰς τρόπον ὥστε ἐξερχόμενοι τῶν φυλακῶν νὰ δύνανται νὰ ζήσωσιν ἐν τῇ κοινωνίᾳ ὡς πολῖται χρήσιμοι καὶ ἐργατικοὶ, μεταδίδοντες ὅ,τι οὕτως ἐδιδάχθησαν. Τοιουτοτρόπως αἱ φυλακαὶ ἀπὸ φυτώρια κακούργων θὰ καταστῶσι πραγματικὰ σχολεῖα φιλοπονίας καὶ ἠθικοποιήσεως, καὶ ὠφέλιμοι παράγοντες τοῦ Κράτους. Δι’ αὐτῶν θὰ κατορθώσωμεν πρῶτον νὰ ἔχωμεν πρακτικοὺς γεωργοὺς καὶ κτηνοτρόφους ἐπιστημονικῶς κατηρτισμένους, τοὺς ὁποίους δὲν θ’ ἀποκτήσωμεν, ἔστω καὶ ἂν ἑκατονταπλασιάσωμεν τοὺς λειτουργοῦντας σήμερον Γεωργικοὺς σταθμοὺς καὶ Σχολὰς, συνιστῶντες εἰς ἑκάστην πόλιν καὶ κωμόπολιν ἀπὸ ἕνα Γεωργικὸν σταθμὸν ἢ Σχολὴν, ἀφοῦ τόσον ἀπρόθυμοι εἰς τὸ νὰ βελτιώσωσι τὰς γαίας των δυστυχῶς δείκνυνται οἱ Ἕλληνες γεωργοὶ, τοὺς ὁποίους δὲν δυνάμεθα νὰ βιάσωμεν πρὸς τοῦτο, δυνάμεθα ὅμως νὰ ἐπιβληθῶμεν εἰς τοὺς φυλακισμένους. Θὰ δυνηθῶμεν οὕτω νὰ διασπείρωμεν κατ’ ἔτος καθ’ ὅλον τὸ Κράτος 100 ἕως 200 γεωργοὺς καὶ κτηνοτρόφους πρακτικοὺς, τοὺς ὁποίους καὶ ἂν ἑκατὸν ἔτη περιμένωμεν, διὰ τῶν Γεωργικῶν Σχολῶν καὶ σταθμῶν δὲν θὰ κατορθώσωμεν νὰ ἔχωμεν, ὅπερ θὰ κατορθώσωμεν ἐντὸς 5 ἐτῶν διὰ τοῦ τρόπου τούτου. Ὁ Ἕλλην ἔχει τὴν τάσιν τοῦ μιμεῖσθαι. Βλέπων λοιπὸν ἕνα ἢ δύο πρακτικοὺς γεωργοὺς προοδεύοντας εἰς ἕκαστον χωρίον διὰ τῆς γεωργίας, θὰ σπεύσῃ καὶ οὗτος νὰ τοὺς μιμηθῇ, καὶ ἡ Ἑλλὰς οὕτω θὰ καταστῇ πρότυπον γεωργίας ἄνευ ἐξόδων. Ἐπὶ πλέον, ἂν ὑπολογίσωμεν τὴν ἀξίαν τῆς ἐργασίας 5,000 φυλακισμένων πρὸς 3 δραχμὰς καθ’ ἑκάστην δι’ ἕκαστον αὐτῶν, παρουσιάζεται ἐτήσιον κέρδος εἰς τὸν προϋπολογισμὸν πέντε περίπου ἑκατομμυρίων δραχμῶν, μολονότι ἡ ἐργασία ἑκάστου, εἶμαι βέβαιος, ὅτι θ’ ἀποφέρῃ πλέον τῶν τριῶν δραχμῶν καθ’ ἑκάστην, διότι θὰ ἐργάζηται πλειοτέρας ὥρας καὶ μὲ μεγαλειτέραν ἄνεσιν. Διὰ τοῦ τρόπου τούτου δυνάμεθα προσέτι νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὴν τροφὴν τῶν κτηνῶν τοῦ στρατοῦ, καὶ τὴν ὑπόδυσιν καὶ τὴν κατασκευὴν τῶν ἐνδυμάτων τῶν στρατιωτῶν. Κυρίως δὲ θὰ ἐξασφαλίσωμεν τὰ ἔξοδα τῆς συντηρήσεως τῶν φυλακισμένων ἐκ τῆς παραγωγῆς τῶν σιτηρῶν κλπ. καθὼς καὶ ἐκ τοῦ ἀντιτίμου αὐτῆς τῆς ἐργασίας των, βελτιοῦντες συγχρόνως καὶ τὴν τροφὴν καὶ τὴν συντήρησιν αὐτῶν. Ἡ φρούρησις τοιούτων φυλακῶν ἀπὸ τῆς θαλάσσης καὶ εὔκολος εἶναι καὶ δὲν θ’ ἀπαιτήσῃ δαπάνας μεγάλας, διότι ἀρκοῦσιν ὀλίγοι μόνον στρατιῶται καὶ μία ἀτμάκατος ἢ λέμβος, ἐνεργοῦσα τακτικὴν περὶ τὰς φυλακὰς περιπολίαν, καθὼς καὶ ἀρκετοὶ κύνες, οἵτινες, κλεισμένοι ὁλόκληρον τὴν ἡμέραν, ν’ ἀφίενται ἐλεύθεροι τὴν νύκτα, ὡς ἄριστοι φύλακες, ὑποβοηθοῦντες οὕτω τὰς φρουράς. Θ’ ἀπαιτηθῶσιν ἴσως κεφάλαια διὰ τὴν ἀνέγερσιν τῶν νέων φυλακῶν καὶ τὴν προμήθειαν τῶν ἀπαιτουμένων πρὸς λειτουργίαν αὐτῶν κατὰ τὸ προδιαγραφὲν σύστημα. Ἀλλὰ καὶ ταῦτα δύνανται νὰ εὑρεθῶσι διὰ δανείου χρεωλυτικοῦ, διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ ὁποίου ἀναντιρρήτως ἐξαρκοῦσιν ὅσα δαπανᾷ τὸ Κράτος σήμερον εἰς βαρέα ἐνοίκια ἰδιωτικῶν κτιρίων, χρησιμευόντων ὡς φυλακαί, καὶ ὅσα ἤθελεν ἀπολαμβάνει ἐκ τῆς μετατροπῆς ἢ ἐκποιήσεως τῶν δημοσίων τοιούτων. Δύναται δὲ τὸ Κράτος καὶ εἰς ἐργολάβους ἐπιχειρηματίας νὰ ἐκχωρήσῃ τὴν ἀνέγερσιν τοιούτων φυλακῶν ἐπὶ ἐνοικίῳ μετὰ χρεωλυσίου. Δύναται μάλιστα νὰ χρησιμοποιήσῃ πρὸς τοῦτο καὶ τοὺς ἐκ τῶν φυλακισμένων γνωρίζοντας τὴν οἰκοδομικήν, ἵνα ἀνεγείρῃ ἐν ἀρχῇ μικρὰς φυλακὰς δι’ ἐργολάβων, ἐπεκτείνων ἔπειτα κατ’ ὀλίγον ταύτας διὰ τῆς ἐργασίας τῶν φυλακισμένων. Εἰς τὰς φυλακὰς ταύτας βεβαίως δὲν δύνανται νὰ μετενεχθῶσιν οἱ βαρύποινοι, τουτέστιν οἱ καταδικασθέντες εἰς θάνατον ἢ εἰς εἰκοσαετῆ ἢ ἰσόβια δεσμά. Δι’ αὐτοὺς πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ἰδιαιτέρα φυλακὴ, πλέον ἰσχυρὰ, λόγῳ μεγαλειτέρας ἀσφαλείας. Ταῦτα περὶ τῶν φυλακῶν. Ὡς πρὸς δὲ τοὺς φυλακισμένους καὶ τὴν ἔκτισιν τῆς ποινῆς αὐτῶν, ὡσαύτως φρονῶ, ὅτι δύνανται νὰ ληφθῶσι μέτρα βελτιοῦντα τὴν κατάστασιν αὐτῶν. Ὡς ἐλέχθη ἤδη, οἱ πλεῖστοι τῶν ἐν ταῖς ἑλληνικαῖς φυλακαῖς κρατουμένων περιῆλθον εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἐγκληματήσωσιν ἐκ περιστάσεων, αἵτινες δὲν ἀποκλείουσι τὴν ἐλπίδα καὶ αὖθις νὰ καταστῶσι πολῖται χρηστοὶ καὶ φιλήσυχοι. Τοῦτο δυνάμεθα νὰ ὑποβοηθήσωμεν, ὁρίζοντες, ὅπως οἱ δεικνύοντες μεμαρτυρημένως καλὴν διαγωγὴν ἐν τῇ φυλακῇ ἀποφυλακίζωνται μετὰ τὴν ἔκτισιν τοῦ ἡμίσεος χρόνου τῆς ποινῆς των, οὐχὶ ἀπαλλασσόμενοι τοῦ ὑπολοίπου, ἀλλὰ τελοῦντες ὑπὸ ἀστυνομικὴν ἐπιτήρησιν, ὑποχρεούμενοι δὲ, ἂν ἤθελον ὑποπέσει εἰς νέον ἔγκλημα, νὰ ἐκτίσουν ὄχι μόνον τὴν ποινὴν, ἣν τοῦτο ἤθελεν ἐπιφέρει κατ’ αὐτῶν, ἀλλὰ καὶ τὸ ἐκ τῆς πρώτης ποινῆς ὑπόλοιπον. Κατὰ σύστασιν τοῦ Εἰσαγγελέως ἢ τῶν δικαστῶν, τοιαύτη ἄδεια νὰ δίδηται μετὰ τὴν ἀπότισιν τοῦ τετάρτου καὶ οὐχὶ τοῦ ἡμίσεος τῆς ποινῆς των. Ἴσως δὲ θὰ ἦτο συντελεστικὴ εἰς τὴν πρόληψιν τῶν καθ’ ὑποτροπὴν ἐγκλημάτων καὶ ἡ ἐπιβολὴ βαρείας χρηματικῆς ποινῆς σὺν τῇ φυλακίσει καὶ ἀναλόγως τοῦ χρόνου αὐτῆς. Διότι δὲν ὑπάρχει πρᾶγμα θίγον καιριώτερον τὸν Ἕλληνα, ὁ ὁποῖος συνήθως δὲν εὐπορεῖ, ἢ ὁ ἐξαναγκασμὸς αὐτοῦ εἰς πληρωμὴν βαρέος χρηματικοῦ προστίμου. Δηλονότι τοῦτο ἠδύνατο νὰ θεωρηθῇ ὡς ἐξερχόμενον τῶν ὁρίων τῆς προσωπικῆς ποινῆς, ἀφοῦ αἱ συνέπειαι ἤθελον ἐπεκταθῆ κατ’ ἀνάγκην καὶ ἐπὶ τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν τῆς οἰκογενείας τοῦ ἐγκληματίου. Τὸ μέτρον τοῦτο θὰ ἠδύνατο ἴσως νὰ ἐφαρμοσθῇ τελεσφορώτερον καὶ ἐπὶ τῶν φυγοδίκων, οἱ ὁποῖοι ἀπέβησαν ἀληθῶς μάστιξ διὰ τὴν Ἑλλάδα καὶ ἐκ τῶν ὁποίων πολλοὺς ὑφίσταται κινδύνους ἡ δημοσία ἀσφάλεια, εἰς μεγάλας δὲ ὑποβάλλεται δαπάνας τὸ Κράτος διὰ τὴν καταδίωξιν αὐτῶν. Ἠδύνατο ἑπομένως νὰ ὁρισθῇ μεγάλη χρηματικὴ ποινὴ δι’ ὅσους δὲν ἤθελον προσέλθει ἐντὸς τῆς ὡρισμένης προθεσμίας εἰς τὰς ἁρμοδίας ἀρχὰς, ἐπὶ πλέον δὲ οἱ μὴ προσερχόμενοι ἐντὸς τῆς ὡρισμένης προθεσμίας νὰ μὴ ἀπολαμβάνωσι τὰς ἐκ τοῦ νόμου τούτου ὠφελείας. Δὲν λέγω δήμευσιν τῆς περιουσίας των, διότι ταύτην ἀπαγορεύει τὸ Σύνταγμα, ἀλλ’ ἐννοῶ, ὅτι τὸ χρηματικὸν πρόστιμον πρέπει νὰ ᾖναι τοιοῦτον, ὥστε νὰ καθίσταται αἰσθητὸν εἰς τὸν ἐγκληματίαν, καὶ οὕτω νὰ πληρόνῃ ὁ ἴδιος τὰ ἔξοδα τῆς καταδιώξεώς του. Οὕτω δὲ, νομίζω, θὰ προσέλθουν οἱ πλεῖστοι τῶν φυγοδίκων ταχέως, ἂν ὄχι ὅλοι, καὶ εἰς τὸ μέλλον θὰ ἔχωμεν σπανίως φυγοδίκους ἢ τοὺς συγγενεῖς αὐτῶν ὑποθάλποντας τούτους, ἀφοῦ τὸ πρόστιμον καὶ αὐτοὺς ἀκόμη θὰ ἐπιβαρύνῃ.

§11Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν ἔχετε αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν εἰς τὸ νομοσχέδιόν σας;

§12ΣΚΛΗΡΟΣ. Μάλιστα.

§13Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Τότε καλλίτερον νὰ μελετηθῇ τὸ νομοσχέδιον μετὰ τῆς αἰτιολογικῆς ἐκθέσεως.

§14ΣΚΛΗΡΟΣ. Πολὺ καλά.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 46). Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχει τὸν λόγον.

§16Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Ὁ βουλευτὴς Κυνουρίας κ. Βοζίκης εἶχε ζητήσει κατά τινα τῶν προηγουμένων συνεδριάσεων νὰ κατατεθῇ εἰς τὴν Βουλὴν κατάστασις ἐμφαίνουσα τὰ καταγγελθέντα ἐγκλήματα κατὰ τῆς ζωῆς ἀπὸ τοῦ ἔτους 1890 μέχρι τέλους Μαΐου τοῦ 1903. Τὸν πίνακα τοῦτον καταθέτω εἰς τὴν Βουλὴν.

§17ΒΟΖΙΚΗΣ. Παρακαλῶ νὰ τυπωθῇ.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως.

§19ΛΕΒΙΔΗΣ. Νὰ τυπωθῇ, κύριε Πρόεδρε.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 47). Ὁ κύριος Πετρόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§21ΑΘ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ἐν Πύργῳ ἐκδιδομένη ἐφημερὶς «Πατρὶς» ἐν τῷ φύλλῳ αὐτῆς τῆς 22 Ἰουνίου ἐ. ἔ. λόγον ποιουμένη περὶ τῶν μεταστάσεων, αἵτινες ἐσχάτως ἐγένοντο ἐκ τοῦ κόμματος τοῦ ἀξιοτίμου κ. Δηλιγιάννη, καὶ ἀφοῦ παραθέτει ὁλόκληρον ὑβρεολόγιον καθ’ ὅλων τῶν μεταστάντων, ἀνάξιον, ἐννοεῖται, τῆς γραφίδος δημοσιογράφου συναισθανομένου τὴν ἀποστολήν του, γράφει καὶ περὶ ἐμοῦ τὰ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ὁ βουλευτὴς Μεγαλοπόλεως Πετρόπουλος, ἐπειδὴ ἐφέρετο μεταξὺ τῶν ὑπόπτων, ἐκλήθη ὑπὸ τοῦ κυρίου Ράλλη, ὅστις συνέστησεν αὐτῷ, ὅτι ἀνεξαρτήτως τῶν γενικῶν λόγων, οἵτινες ἐπιβάλλουσι τὴν διατήρησιν τῆς Κυβερνήσεως, ὑπὸ τὸ πρόγραμμα τῆς ὁποίας ἐξελέγη αὐτὸς, δηλ. ὁ Πετρόπουλος, ἔχει καὶ εἰδικοὺς λόγους καὶ ὑποχρεώσεις εἰς τὸν Δηλιγιάννην, ὅστις ἔχει μεγάλην ἐκλογικὴν δύναμιν ἐν Μεγαλοπόλει, ἥτις καὶ εἰς τὰς μελλούσας ἐκλογὰς θὰ τῷ χρησιμεύσῃ. Τί ἀπήντησε μετὰ κυνικῆς θρασύτητος ὁ ἀντιπρόσωπος τῆς Μεγαλοπόλεως; «Εἶναι ἀληθὲς κύριε Ράλλη, ἀλλ’ εἶμαι καὶ πτωχὸς ἄνθρωπος, καὶ μοῦ ἔδωκαν καὶ τέσσαρας χιλιάδας δραχμάς.» Ἦτο ἀδύνατον νὰ κρατηθῇ ὁ κύριος Ράλλης· διά τε τῶν χειρῶν καὶ τῶν ποδῶν ῥαπίζων, κτυπῶν καὶ λακτίζων, ἐξεδίωξεν αὐτὸν τῆς οἰκίας του!»

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ δίδετε σημασίαν εἰς τὰ τοιαῦτα.

§23ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ δηλώσῃ, — καὶ ἔχει καθῆκον νὰ τὸ πράξῃ, — ἂν τὰ γραφόμενα, τὰ ὁποῖα ἠκούσατε, εἶναι ἀληθῆ ἢ ὄχι. Ἐπίσης παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἐπειδὴ σήμερον ἐπιδίδω μήνυσιν κατὰ τοῦ συντάκτου τῆς εἰρημένης ἐφημερίδος εἰς τὴν ἐνταῦθα Εἰσαγγελίαν ἐπὶ ἐξυβρίσει, νὰ διατάξῃ τὴν ἁρμοδίαν δικαστικὴν ἀρχὴν νὰ ἐπιληφθῇ συντόμως τῆς μηνύσεώς μου, ὅπως δώσῃ ταχέως λόγον ὁ ὑβριστής μου ἐνώπιον τῆς Δικαιοσύνης.

§24Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἂν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐζήτει νὰ μὲ προσκαλέσῃ μάρτυρα ἐνώπιον τῆς Δικαιοσύνης, δὲν ἤθελον διστάσει νὰ καταθέσω, ὅτι ὅλα αὐτὰ εἶναι ψευδῆ. Ἤλεγξα ἀληθῶς τὸν κ. Βουλευτήν, ὅτι μετέστη εἰς τὴν πτέρυγα ἐκείνην διὰ λόγους, δι’ οὓς δὲν ὤφειλε νὰ μεταστῇ, ἀλλὰ περὶ τῆς ἐντιμότητος αὐτοῦ δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ ἀμφιβολία.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κωνσταντόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§26Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μεταξὺ τῶν οἰκονομιῶν, τὰς ὁποίας ὁ εἰσαχθεὶς εἰς τὴν Βουλὴν προϋπολογισμὸς ἐπήνεγκεν, εἶναι καὶ ἡ ἀφορῶσα εἰς τὸ ποσὸν τῆς ἐπιχορηγήσεως, τῆς διδομένης εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν Τριπόλεως πρὸς πληρωμὴν τοῦ βοηθητικοῦ προσωπικοῦ αὐτῆς. Τὸ ποσὸν τοῦτο εἰς τὸν εἰσαχθέντα προϋπολογισμὸν, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, περιωρίσθη κατὰ 2000 δραχμὰς περίπου. Αὐτὸς ὁ περιορισμὸς εἶναι καὶ ἄδικος καὶ ἐπιβλαβὴς εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, διότι ἡ Εἰσαγγελία Τριπόλεως ἔχει πλείονα ἀριθμὸν ἐκκρεμῶν ὑποθέσεων παρὰ πᾶσα ἄλλη Εἰσαγγελία τοῦ Κράτους, μηδὲ τῆς τῶν Ἀθηνῶν ἐξαιρουμένης...

§27Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Ἡ οἰκονομία αὕτη ἐγένετο καὶ εἰς ἄλλας Εἰσαγγελίας.

§28Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. .. Τοῦτο δ’ ἀποδεικνύεται ἐκ τῶν ἐπισήμων καταστάσεων, κατὰ τὰς ὁποίας, ἐνῷ εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν Ἀθηνῶν ὑπάρχουσιν ἐκκρεμεῖς ὑποθέσεις 5,000, εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν Τριπόλεως ὑπάρχουσι τοιαῦται 10,000. Ἦτο, Κύριοι, καὶ ἄλλοτε τὸ ποσὸν τῆς ἐπιχορηγήσεως, τῆς διδομένης εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν Τριπόλεως πρὸς πληρωμὴν τοῦ βοηθητικοῦ αὐτῆς προσωπικοῦ, τοιοῦτον, ὁποῖον ἀναγράφεται ἐν τῷ ὑποβληθέντι εἰς τὴν Βουλὴν προϋπολογισμῷ, ἀλλ’ ὁ ἄλλοτε Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης, ὁ μακαρίτης Καράπαυλος, νομίζω, ἰδὼν τὸν μέγαν ἀριθμὸν τῶν ἐκκρεμῶν ὑποθέσεων τῆς Εἰσαγγελίας Τριπόλεως, ἐζήτησε πληροφορίας περὶ τῆς αἰτίας, δι’ ἣν μένουσιν ἐκκρεμεῖς τόσαι ὑποθέσεις, λαβὼν δὲ τὴν ἀπάντησιν, ὅτι τὸ ὑπάρχον βοηθητικὸν προσωπικὸν εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπαρκέσῃ εἰς τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας, ηὔξησε τὸ ποσὸν τῆς ἐπιχορηγήσεως. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἵνα, λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὰς ἐπισήμους καταστάσεις, ἐὰν πεισθῇ ὅτι ἡ ἐλάττωσις αὕτη εἶναι ἐπιβλαβὴς εἰς τὴν ὑπηρεσίαν καὶ εἰς τὴν ἀπονομὴν τῆς δικαιοσύνης, αὐξήσῃ τὴν ἐπιχορήγησιν.

§29Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Ἐὰν ἐνδεικνύηται ὑπὸ τῶν πραγμάτων, ὅτι εἶναι ἀναγκαία καὶ ὠφέλιμος εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ἡ αὔξησις τῆς ἐπιχορηγήσεως, θέλω μελετήσει τὸ πρᾶγμα.

§30Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως εἶναι ὠφέλιμος, διότι μετὰ τὴν γενομένην, ὡς εἶπον, αὔξησιν αἱ ἐκκρεμεῖς ὑποθέσεις ἀπὸ 10,000 ἠλαττώθησαν εἰς 8,500, δηλαδὴ ἐπῆλθεν ἐλάττωσις σπουδαία. Ἤδη διὰ τῆς ἐλαττώσεως τοῦ ποσοῦ, ὅπερ εἶχε προστεθῆ εἰς τὴν ἐπιχορήγησιν, θὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὴν προτέραν κατάστασιν, διότι καὶ μετὰ τὴν νέαν διοικητικὴν διαίρεσιν ἡ περιφέρεια τῆς Εἰσαγγελίας Τριπόλεως ἔμεινεν οἵα ἦτο καὶ πρότερον· ἀλλ’ ἐνῷ εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν Ἀθηνῶν δίδεται ἐπιχορήγησις δραχμῶν 8,000, εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν Τριπόλεως δίδονται μόνον 5,000, καίτοι ἡ ἐργασία ἐκεῖ εἶναι διπλασία. Ἠδυνάμην νὰ φέρω τὰς παρατηρήσεις ταύτας κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἀλλ’ ἐθεώρησα καλὸν νὰ εἴπω ταῦτα νῦν, ἵνα παράσχω καιρὸν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ μελετήσῃ τὴν ὑπόθεσιν. Ἤδη ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ ὑποβάλω τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἐλαττώσεως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Βουλευτῶν, περὶ οὗ πρὸ ὀλίγου ὡμίλησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐξέφρασε περὶ τοῦ νομοσχεδίου γνώμας καὶ ἰδέας, τὰς ὁποίας ἐν μέρει μόνον συμμερίζομαι. Δὲν νομίζω εὔκαιρον, οὐδὲ θέλω νὰ προκαλέσω συζήτησιν περὶ τούτου νῦν· δηλῶ μόνον, ὅτι ἐγκρίνω πληρέστατα τὴν ἀπαγόρευσιν πάσης εἰς τὸ μέλλον αὐξήσεως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Βουλευτῶν, ἐπιμένω ὅμως φρονῶν, ὅτι ὁ ὑπάρχων σήμερον ἀριθμὸς τῶν Βουλευτῶν πρέπει νὰ διατηρηθῇ. Ἡ τροπολογία ἔχει ὡς ἑξῆς: «Προτείνω νὰ προστεθῇ ὡς ἄρθρον 2 τὸ ἑξῆς: «Ὁ ἀριθμὸς τῶν ὑπὸ ἑκάστης ἐπαρχίας ἐκλεγομένων ἤδη Βουλευτῶν διατηρεῖται. Αὔξησις ὅμως τοῦ ἀριθμοῦ τούτου δὲν ἐπιτρέπεται, εἰμὴ ὅταν ἐπέλθωσιν οἱ ὅροι τοῦ προηγουμένου ἄρθρου.» Ἐγὼ μάλιστα φρονῶ, ὅτι καὶ ἡ ἀναλογία τῶν Βουλευτῶν πρὸς τοὺς ἐκλογεῖς, ἡ καθοριζομένη διὰ τοῦ ὑποβληθέντος νομοσχεδίου, δηλαδὴ ἕκαστος Βουλευτὴς νὰ ἀντιστοιχῇ εἰς δεκατέσσαρας χιλιάδας ἐκλογεῖς, εἶναι μικρὰ, καὶ πρέπει νὰ αὐξηθῇ μέχρις εἴκοσι χιλιάδων, ἵνα καταστῇ ἀδύνατος πᾶσα προσεχὴς αὔξησις τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Βουλευτῶν.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ τροπολογία θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 48). Ὁ βουλευτὴς Μαντινείας κ. Π. Παπαναστασίου ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐγκρίσεως ὁλικῆς δαπάνης διαφόρων ἔργων γεφυροδοποιΐας». Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 49). Ὁ κύριος Λομβάρδος ἔχει τὸν λόγον.

§32Κ. ΑΡΓΑΣΑΡΗΣ ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν του ἐπὶ τῆς ἑξῆς συστάσεώς μου. Κατὰ τὸ ἄρθρον 4 τοῦ νόμου τοῦ 1899, διὰ τοῦ ὁποίου αἱ ἁλικαὶ τῆς Ζακύνθου ὑπήχθησαν εἰς τὸ Γενικὸν Μονοπώλιον τοῦ Κράτους, ἡ Κυβέρνησις ὑποχρεοῦται, ὁσάκις τὸ ἐν Ζακύνθῳ παραγόμενον ἅλας δὲν ἐπαρκῇ διὰ τὴν τοπικὴν κατανάλωσιν, νὰ παρέχῃ εἰς τοὺς κατοίκους τοιοῦτον ἐξ ἄλλων ἀποθηκῶν τοῦ Μονοπωλίου. Ἐφέτος εὐτυχῶς ἡ ἐσοδεία τῶν ἐλαιῶν προμηνύεται ἄφθονος, ἐνῷ ἀφ’ ἑτέρου ἡ ἐσοδεία τῶν ἁλικῶν Ζακύνθου θέλει εἶσθαι μικροτέρα τῆς συνήθους, διότι ἕνεκα τῶν βροχῶν τοῦ Μαΐου καὶ Ἰουνίου δὲν κατωρθώθη νὰ πηχθῇ μέχρι τοῦδε, εἰμὴ μικρὰ σχετικῶς ποσότης ἅλατος. Ὡς εἶπον, ἡ ἐλαιοπαραγωγὴ προμηνύεται ἄφθονος· ὑπολογίζεται δὲ, ὅτι πρὸς ἁλατισμὸν τῶν ἐλαιῶν Ζακύνθου θ’ ἀπαιτηθῶσι, κατὰ τοὺς μετριωτέρους ὑπολογισμούς, 2,000,000 ὀκάδες ἅλατος. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ λάβῃ τὰ κατάλληλα μέτρα, ἵνα ἐγκαίρως διαταχθῇ ἡ μεταφορὰ ἅλατος ἐξ ἄλλων μερῶν, ὅπως μὴ καταστραφῇ ἡ παραγωγὴ τῶν ἐλαιῶν. Ἐπίσης θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἡ πώλησις τοῦ ἅλατος ἐκ μιᾶς καὶ μόνης ἀποθήκης θέλει συνεπιφέρει ἀνωμαλίας, ἑπομένως εἶναι ἀνάγκη νὰ συνεννοηθῇ μετὰ τῆς Ἑταιρείας τῶν Μονοπωλίων, ἵνα καθορισθῶσι πλείονες ἀποθῆκαι ἅλατος ἐν Ζακύνθῳ, διότι κατὰ τὸ προπαρελθὸν ἔτος ἕνεκα τῆς μεγάλης συγκεντρώσεως κόσμου εἰς τὴν μίαν καὶ μόνην ὑπάρχουσαν ἀποθήκην τῶν Μονοπωλίων προέκυψαν ἀτοπήματα καὶ παράπονα μεγάλα, τὰ ὁποῖα καλὸν εἶναι ν’ ἀποφύγωμεν εἰς τὸ μέλλον, καὶ δὴ ἐφέτος, ὁπότε, λόγῳ τῆς ἀφθόνου παραγωγῆς τῶν ἐλαιῶν καὶ τῆς μικρᾶς παραγωγῆς τοῦ ἅλατος, οἱ ἔχοντες ἀνάγκην αὐτοῦ θὰ σπεύδωσι, τίς πρῶτος νὰ προμηθευθῇ τοιοῦτον.

§33Ι. ΚΑΛΑΝΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Κατά τινα τῶν συνεδριάσεων τῆς ληξάσης τακτικῆς Συνόδου εἶχον παρακαλέσει τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν, ἵνα εὐαρεστηθῇ νὰ περιλάβῃ μεταξὺ τῶν ἀγόνων γραμμῶν τῆς ἀτμοπλοϊκῆς συγκοινωνίας καὶ τὴν ἰδιαιτέραν μου πατρίδα Ναύπακτον, διότι αὕτη στερεῖται ἐντελῶς ἀτμοπλοϊκῆς συγκοινωνίας. Εἶχε τότε τὴν καλωσύνην ὁ κ. Ὑπουργὸς ν’ ἀναγνωρίσῃ τὸ δίκαιον καὶ εὔλογον τῆς συστάσεώς μου ταύτης, καὶ διέταξε τὸν Γενικὸν Διευθυντὴν τῶν Ταχυδρομείων καὶ Τηλεγράφων νὰ προκηρύξῃ δημοπρασίαν, τοῦθ’ ὅπερ καὶ ἐγένετο· ἀλλ’ ἕνεκα τῆς ἐν τῷ μεταξὺ ἐπελθούσης κυβερνητικῆς μεταβολῆς δὲν ἐδόθη, φαίνεται, καιρὸς νὰ προβῇ καὶ εἰς ἐνέργειαν πρὸς ἀναγραφὴν εἰδικῆς πιστώσεως εἰς τὸ εἰδικὸν κεφάλαιον καὶ ἄρθρον τοῦ προϋπολογισμοῦ διὰ μεταγενεστέρας δηλώσεως. Ἀνέγνωσα τὰς δηλώσεις τὰς ὑποβληθείσας παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ εἶδον ὅτι μεταξὺ τῶν δηλώσεων αὐτῶν δὲν περιλαμβάνεται καὶ ἡ σχετικὴ πίστωσις διὰ τὴν ἀτμοπλοϊκὴν συγκοινωνίαν τῆς Ναυπάκτου.

§34Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Πρὸ παντὸς ν’ ἀφήσητε νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὸν προϋπολογισμόν.

§35Ι. ΚΑΛΑΝΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως· ἀλλ’ ἐθεώρησα καλὸν νὰ κάμω τὴν σύστασιν ταύτην, ὅπως δώσω ὑμῖν καιρὸν νὰ ζητήσητε πληροφορίας παρὰ τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων καὶ Τηλεγράφων.

§36Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἀλλ’ ἀφοῦ ἤδη ἐγένετο δεκτὸν τὸ μέτρον ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἔπρεπε νὰ ἀναγραφῇ καὶ ἡ σχετικὴ πίστωσις· ὥστε, σᾶς παρακαλῶ, μὴ καταναλίσκετε εἰς μάτην τὸν χρόνον τῆς Βουλῆς.

§37Ι. ΚΑΛΑΝΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ ἦσθε βέβαιος, κ. Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι δὲν ἔχω πρόθεσιν νὰ καταναλώσω χρόνον ματαίως, καὶ τοῦτο κατέδειξα καθ’ ὅλην τὴν λήξασαν τακτικὴν καὶ κατὰ τὴν νῦν ἔκτακτον Σύνοδον τῆς Βουλῆς· διότι οὐδέποτε ἀπησχόλησα ἀσκόπως καὶ κωλυσιεργικῶς τὴν Βουλήν, ὡς ἔπραξαν ἄλλοι συνάδελφοι, καὶ δὴ ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν πολιτεύονται, καὶ ὤφειλον νὰ ἦναι ὑπόδειγμα κοινοβουλευτικῆς εὐπρεπείας εἰς ἡμᾶς τοὺς νεωτέρους· ἀλλ’ ὅτε ἔλαβον τὸν λόγον ἐν τῇ Βουλῇ, ἔπραξα τοῦτο μόνον πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν ἀναγκῶν τῆς ἐπαρχίας μου, ἡ ὁποία δυστυχῶς—δὲν θέλω νὰ ἐπαναλάβω ὅ,τι τοσάκις εἶπον ἐντεῦθεν—μέχρι σήμερον παρὰ τῆς Πολιτείας δὲν ἐλήφθη ὑπ’ ὄψιν. Λέγων ταῦτα, βεβαίως δὲν θέλω νὰ ἐπιρρίψω μομφὴν κατὰ τῆς ὑμετέρας Κυβερνήσεως.

§38Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Περὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης κατέχει ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ἔγγραφον, διὰ τοῦ ὁποίου προτείνεται ἡ ἀναγραφὴ πιστώσεως 6,000 δραχμῶν, ἵνα ἐπιτευχθῇ συγκοινωνία ἀτμοπλοϊκὴ καὶ εἰς τὴν Ναύπακτον καὶ εἰς τὴν Ἐρέτρειαν. Ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἐδείχθη πολὺ εὐμενὴς εἰς τὴν σύστασιν ταύτην.

§39Ι. ΚΑΛΑΝΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἐγὼ εὐχαριστῶ τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, καὶ πιστεύω ὅτι θὰ ἀναγνωρίσῃ τὸ δίκαιον τῆς συστάσεώς μου. Προσέτι κατά τινα τῶν συνεδριάσεων τῆς ληξάσης τακτικῆς Συνόδου εἶχον ὑποβάλει ἐντεῦθεν σύστασιν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅπως εὐαρεστηθῇ νὰ διατάξῃ τὴν ἵδρυσιν δύο ταχυδρομικῶν γραφείων ἐν Ναυπακτίᾳ, ἤτοι ἑνὸς εἰς τὴν κωμόπολιν Ζηλίσταν, πρωτεύουσαν τοῦ δήμου Ὀφιονείας, καὶ ἑτέρου εἰς τὴν κωμόπολιν Κλεπᾶν, τὴν μεγαλειτέραν κωμόπολιν καὶ πρωτεύουσαν τοῦ δήμου Κλεπαΐδος. Εὐτυχῶς ἀνεγνώρισε καὶ τὴν δικαίαν ταύτην σύστασίν μου, καὶ διέταξε τὸν Γενικὸν Διευθυντὴν τῶν Ταχυδρομείων καὶ Τηλεγράφων νὰ καταρτίσῃ τὸ σχετικὸν διάταγμα, τὸ ὁποῖον καὶ ἐγένετο καὶ ὑπεβλήθη εἰς τὴν Α. Μεγαλειότητα, ἀλλὰ μέχρι σήμερον δὲν εἶδον δημοσιευμένον τὸ διάταγμα τοῦτο εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως. Κατὰ τὰ κεκανονισμένα, ἕνεκα τῆς ἐπελθούσης Κυβερνητικῆς μεταβολῆς, ἐπιβάλλεται ἡ ἀνανέωσις τοῦ διατάγματος. Ἀφοῦ δὲ ἅπαξ εἶχε τὴν καλωσύνην ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ν’ ἀναγνωρίσῃ ὡς δικαίαν τὴν σύστασίν μου ταύτην, παρακαλῶ αὐτὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ ὑποβάλῃ ἐκ νέου τὸ σχετικὸν διάταγμα πρὸς ἵδρυσιν τῶν εἰρημένων ταχυδρομικῶν γραφείων. Θεωρῶ περιττὸν νὰ ὑποστηρίξω, ἢ μᾶλλον νὰ ἐπαναλάβω τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα ἀνέφερα, ἐπικαλούμενος τὴν μέριμναν τῆς Πολιτείας πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῆς ταχυδρομικῆς συγκοινωνίας τῆς ἐπαρχίας μου, διότι ἐπαρκῶς καὶ πειστικῶς ἀνέπτυξα ταῦτα, ὅταν, στηριζόμενος εἰς τοὺς πολυδαιδάλους πίνακας, τοὺς ὁποίους ἐζήτησα καὶ ἔλαβον παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, κατέδειξα, ὅπως εἶπον καὶ τότε, ὅτι δυσανάλογος καὶ μεροληπτικὴ εἶναι ἡ μέριμνα τῆς Πολιτείας ὑπέρ τινων ἐπαρχιῶν τοῦ Κράτους ὡς πρὸς τὴν σύστασιν τῶν ταχυδρομικῶν καὶ ἰδίως τῶν τηλεγραφικῶν γραφείων, πολλὰ τῶν ὁποίων μόλις δεκάδας τινὰς δραχμῶν ἔχουσιν ἐτησίας εἰσπράξεις, ὅπως ἐπικυροῖ ὁ μνημονευθεὶς πίναξ τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων καὶ Τηλεγράφων, ὁ ἀναγράφων τὰς εἰσπράξεις τοῦ ἔτους 1902...

§40Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε, ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν ὁ κ. συνάδελφος ἐξακολουθήσῃ τὰς συστάσεις του, παρακαλῶ νὰ λύσητε τὴν συνεδρίασιν.

§41Ι. ΚΑΛΑΝΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Δύο λέξεις ἔχω ἀκόμη νὰ εἴπω, κύριε Πρόεδρε.

§42Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός.). Ἐπαναλαμβάνω, κύριε Πρόεδρε, τὴν παράκλησίν μου, νὰ λύσητε τὴν συνεδρίασιν.

§43Ι. ΚΑΛΑΝΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Συμμορφούμενος πρὸς τὴν ἐπιθυμίαν σας, καταπαύω τὸν λόγον, ἐπαφιέμενος εἰς τὴν πατριωτικὴν καὶ φιλοπρόοδον μέριμναν τοῦ κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργοῦ.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ζητεῖ ἕτερός τις τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως; Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ περὶ Γεν. Διοικήσεως τοῦ στρατοῦ ΒΨΖʹ νόμου τῆς 25 Μαρτίου 1900». Ὁ κύριος Γουλιμῆς ἔχει τὸν λόγον.

§45ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν ἀναβάλλετε, κύριε Γουλιμῆ, εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν νὰ ὁμιλήσητε;

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν συναινῆτε νὰ ἀναβάλητε τὸν λόγον διὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν, μοὶ φαίνεται ὅτι θὰ ἦναι πρακτικώτερον.

§47Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Μάλιστα.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2 τοῦ νομοσχεδίου).

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται).

§50Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐν στίχῳ ἑνδεκάτῳ, ἀντὶ «ἢ καὶ πάνθ’ ὅσα» νὰ τεθῇ «ὡς καὶ πάνθ’ ὅσα». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 3 μετὰ τῆς τροποποιήσεως ταύτης).

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4 (ἀναγινώσκεται).

§52Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Πρόκειται καὶ ἐνταῦθα περὶ τυπογραφικοῦ σφάλματος. Εἰς τὸν τελευταῖον στίχον τῆς πρώτης παραγράφου τοῦ ἄρθρου, μετὰ τὴν λέξιν «προτάσεως» καὶ πρὸ τῶν λέξεων «Γενικοῦ Διοικητοῦ» λείπει τὸ ἄρθρον «τοῦ». Παρακαλῶ νὰ προστεθῇ. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 4 μετὰ τῆς τροποποιήσεως ταύτης. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6, ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου εἰς αʹ συζήτησιν).

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νόμου ͵Β͵ΨΙΓʹ τῆς 1 Ὀκτωβρίου 1892 περὶ μεταρρυθμίσεως τῶν νόμων περὶ προσόντων τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων». Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον μόνον (ἀναγινώσκεται).

§54Κ. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὀλίγας λέξεις θὰ εἴπω. Νομίζω ὅτι ἡ λύσις, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης προτείνει, ἡ λύσις τοῦ διὰ κληρώσεως διορισμοῦ, δὲν ἀνταποκρίνεται πρὸς τὴν δικαιοσύνην. Ἡ κλήρωσις θ’ ἀποδείξῃ μόνον, ὅτι ὁ εἷς ἐκ τῶν ἰσοψηφισάντων ἐν τῷ γενομένῳ διαγωνισμῷ ὑποψηφίων ἐμμίσθων παρέδρων δὲν εἶναι τυχηρός. Καλλιτέρα, δηλ. δικαιοτέρα λύσις θὰ ἦτο, ἂν ἐπετρέπετο εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, καὶ τοὺς τρεῖς τοὺς ἰσοψηφίσαντας νὰ διορίσῃ, ἀφοῦ ὑπάρχουσι κεναὶ θέσεις. Θὰ ἦτο ὀδυνηρὸν πρᾶγμα δι’ ἕνα ἐκ τῶν τριῶν, τὸν ὁποῖον δὲν ἤθελεν εὐνοήσει ἡ τύχη, νὰ μείνῃ ἄνευ θέσεως, μόνον καὶ μόνον διότι ὁ κλῆρος δὲν τὸν ηὐνόησεν, ἐνῷ ἀπεδείχθη, ὅτι εἶναι ἴσης ἀξίας πρὸς τοὺς δύο ἄλλους.

§55Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Πρόκειται περὶ δύο ἢ τριῶν, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι τὰ αὐτὰ προσόντα. Κατὰ τί εἶναι ὀδυνηρὸν, ἐὰν ὁ κλῆρος εὐνοήσῃ τὸν ἕνα; Τάχα δὲν εἶναι ὀδυνηρὸν δι’ ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος ἔλαβεν ⅓ ἢ ¼ κάτω τοῦ ἀριθμοῦ, ὃν ἔλαβεν ὁ ἐπιτυχών;

§56Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι ὀδυνηρὸν, διότι αὐτὸς ἦλθε κατώτερος, δὲν ἦλθεν ἴσος. Διατὶ ὁ κλῆρος θὰ δώσῃ τὸ δικαίωμα τοῦ διορισμοῦ εἰς τοὺς δύο, θ’ ἀποκλείσῃ δὲ τὸν τρίτον, ἀφοῦ καὶ οἱ τρεῖς εἶναι ἴσοι;

§57Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Διατὶ ὁ κλῆρος δίδει τὸ δικαίωμα τῆς εἰσόδου εἰς τὸν Βουλευτὴν καὶ δὲν πρέπει νὰ τὸ δίδῃ εἰς τοὺς παρέδρους;

§58Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τὸν Βουλευτὴν ἔχει ἄλλως τὸ πρᾶγμα. Τὸ Δικαστήριον εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ ἀναθέσῃ εἰς τὸν κλῆρον τὴν ἐκλογὴν μεταξὺ τῶν ἰσοψηφισάντων, διότι ὁ ἀριθμὸς τῶν Βουλευτῶν εἶναι ὡρισμένος, καὶ μεταξὺ τῶν ἰσοψηφισάντων εἷς ἐξ ἀνάγκης θὰ προτιμηθῇ. Ἀλλ’ ἐδῶ δυνάμεθα νὰ διορίσωμεν καὶ τοὺς τρεῖς ἰσοψηφίσαντας, ἀφοῦ ὑπάρχουσι κεναὶ θέσεις.

§59Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἂν δὲν ὑπάρχουσι κεναὶ θέσεις, πρέπει νὰ γείνῃ κλήρωσις.

§60Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφοῦ ὑπάρχουσι κεναὶ θέσεις, δύναται ἀξιόλογα ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης νὰ ζητήσῃ τὴν ἄδειαν τῆς Βουλῆς, ὅπως διορίσῃ καὶ τοὺς τρεῖς, ἀφοῦ καὶ οἱ τρεῖς ἔλαβον τὸν αὐτὸν βαθμόν.

§61Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Ὑποβάλετε τροπολογίαν διὰ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν.

§62ΒΟΖΙΚΗΣ. Εἰς τὴν τροπολογίαν σας προσθέσατε, παρακαλῶ, καὶ τὴν ἰδικήν μου ὑπογραφήν.

§63Φ. ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ τὴν ἰδικήν μου, παρακαλῶ.

§64Δ. ΣΤΕΦΑΝΟΥ. Κύριε Πρόεδρε.

§65Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Κύριε Στεφάνου, εὐχαρίστως θὰ σᾶς ἀκούσωμεν. Ἀλλ’ ἐὰν ἔχητε νὰ ὑποβάλητε τροπολογίαν, παρακαλῶ νὰ εὐαρεστηθῆτε νὰ τὴν διατυπώσητε ἀπὸ τοῦδε, ἀναβάλλοντες τὴν ἀνάπτυξιν αὐτῆς εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν.

§66Δ. ΣΤΕΦΑΝΟΥ. Ὡς πρὸς τὴν ἀρχὴν θὰ ὁμιλήσω· ἀλλὰ ἐπιφυλάσσομαι εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον μόνον, ὡς ἔχει, ὡς καὶ ὁ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου εἰς πρώτην συζήτησιν).

§67Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑποβάλλω ὴν τροπολογίαν.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καί διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 50). Δευτέρα συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ χορηγίας εἰδικῆς πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 370,000 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1902.» Ὑπάρχουσι τροπολογίαι καὶ ἐπ’ αὐτοῦ.

§69Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Παρακαλῶ νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν εἰς τὴν τρίτην ἀνάγνωσιν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, κατ’ ἀρχὴν καὶ ἄρθρον μόνον).

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δευτέρα συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῆς πιστώσεως ἐκ δρ. 88,265.92 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν τῆς χρήσεως τοῦ 1902». (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, κατ’ ἀρχὴν καὶ ἄρθρον μόνον, ἄνευ ἀντιρρήσεως).

§71ΠΕΤΡ. Ν. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπ’ ἀριθ. 137 ἔχει ἀναγραφῆ πρότασις νόμου, ἡ ὁποία εἶναι καθαρῶς ὑπηρεσιακή. Θὰ παρεκάλουν λοιπόν, ἐὰν εἶναι δυνατὸν, νὰ προταχθῇ, διὰ νὰ καταλάβῃ θέσιν μεταξὺ τῶν νομοσχεδίων τῶν ὑπηρεσιακῶν. Εἶναι πρότασις νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ ΑΡΟΑʹ νόμου τῆς 20 Μαρτίου 1884.»

§72Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Πολὺ καλά.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅταν θὰ κανονίσωμεν τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§74Ι. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅλα τὰ νομοσχέδια, διὰ τὰ ὁποῖα δὲν ὑπάρχει ἀντίρρησις, νὰ προταχθῶσι.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 10 Ἰανουαρίου 1903 συμβάσεως περὶ διαρκοῦς παραχωρήσεως τῆς κυριότητος καὶ ἐκμεταλλεύσεως τῶν ἐν τῇ νήσῳ Ζακύνθῳ καὶ τοῖς παρακειμένοις νησυδρίοις ὀρυχείων πετρελαίου, νάφθης καὶ ἄλλων πισσωδῶν, ῥητινωδῶν καὶ ἐλαιωδῶν οὐσιῶν.»

§76Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ σύμβασις δὲν διενεμήθη. Διενεμήθη μόνον ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις καὶ τὸ νομοσχέδιον. Ἐὰν δὲ ζητῶ νὰ μὴ ἐπισπευσθῇ ἡ συζήτησις τῆς συμβάσεως ταύτης πρὶν ἢ διανεμηθῇ, ἀφορμὴν λαμβάνω ἐκ μιᾶς περικοπῆς τῆς ἐκθέσεως, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἀκριβὴς, διότι ἐν τῇ ἐκθέσει ἀναφέρεται, ὅτι αἱ δοκιμαστικαὶ ἐργασίαι, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο κατὰ τὸ 1891, ἀπέτυχον.

§77Κ. ΑΡΓΑΣΑΡΗΣ ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Βεβαίως.

§78Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν εἶναι ἀκριβὲς ὅτι ἀπέτυχον.

§79Κ. ΑΡΓΑΣΑΡΗΣ ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἀκριβέστατον.

§80Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Αἱ δοκιμαὶ αὗται ἐξετελέσθησαν ὅτε ἐγὼ διηύθυνα τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν. Αἱ δοκιμαὶ, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο τότε, ἀπεναντίας ἀπέδειξαν, ὅτι ὑπάρχει πετρέλαιον. Ἐὰν ἐσταμάτησεν ἡ ἐργασία, διότι ἐθραύσθη τὸ ἐργαλεῖον, τὸ ὁποῖον ἐχρησίμευε δι’ αὐτήν, δὲν ἕπεται καὶ ὅτι ἀπέτυχον αἱ δοκιμαί. Παρηγγέλθη ἕτερον ἐργαλεῖον, ὅπως ἐξακολουθήσωσιν αἱ ἐργασίαι, οὐχὶ ἵνα ἀποδειχθῇ ἐὰν ὑπάρχει ἢ ὄχι πετρέλαιον,—διότι τοῦτο ἀπεδείχθη ἐκ τῶν ἐργασιῶν, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο κατὰ τὸ 1891,— ἀλλ’ ἵνα πληρέστερον ἐκτελεσθῇ ἡ δοκιμασία καὶ ἀποδειχθῇ πόσον ποσὸν πετρελαίου ὑπάρχει. Δὲν πρέπει, Κύριοι, νὰ λησμονῶμεν, ὅτι αἱ πηγαὶ πετρελαίου εἶναι πηγαὶ σπουδαίου ἐθνικοῦ πλούτου, ὅτι ἡ Ρωσσία καὶ ἡ Ρουμανία ἐκ τῆς εὑρέσεως τῶν πηγῶν πετρελαίου ἐβοηθήθησαν πολὺ εἰς τὴν ἀνόρθωσιν τῶν οἰκονομικῶν αὐτῶν. Ἐὰν ἑπομένως ἡ σύμβασις βασίζηται ἐπὶ τῆς ἰδέας, ὅτι ἀμφίβολος εἶναι ἡ ὕπαρξις πετρελαίου, ἐνδέχεται νὰ περιέχῃ διατάξεις οὐχὶ ἐπωφελεῖς διὰ τὸν δημόσιον θησαυρόν. Εἶναι λοιπὸν καλὸν νὰ διανεμηθῇ ἡ σύμβασις.

§81Θ. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Διενεμήθη.

§82Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν διενεμήθη. Ἔχετε ἴσως τὸ νομοσχέδιον.

§83Θ. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Ὄχι τὴν σύμβασιν.

§84Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐγὼ δὲν ἔχω τὴν σύμβασιν.

§85Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ νομοσχέδιον καὶ ἡ σύμβασις ἔχουσιν ἤδη ὑποβληθῆ ἀπὸ τῆς παρελθούσης Περιόδου, καὶ διενεμήθησαν εἰς πάντας. Τὸ ὑπὸ τὸν βουλευτὴν Καλαβρύτων κ. Ζαΐμην Ὑπουργεῖον εἶχεν εἰσαγάγει τὸ νομοσχέδιον. Τὸ νομοσχέδιον καὶ ἡ σύμβασις προϋποτίθησιν, ὅτι ὑπάρχει ἐν Ζακύνθῳ πετρέλαιον. Ἀλλὰ κατόπιν τῶν ἐργασιῶν τῶν γενομένων πρότερον ἐν Ζακύνθῳ ἐθεωρήθη ὅτι δὲν ὑπῆρχε τοιοῦτον. Ἐπῆλθεν ὅμως ἡ Ἑταιρεία, μεθ’ ἧς ἡ σύμβασις, ἥτις ἐζήτησε τὴν παραχώρησιν τῆς ἐκμεταλλεύσεως, καὶ προσεφέρθη νὰ προβῇ εἰς προπαρασκευαστικὰς καὶ δοκιμαστικὰς ἐργασίας ἰδίᾳ δαπάνῃ. Τοῦτο ἐγένετο ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ ἐκ Κερκύρας, ἥτις διέταξε δημοπρασίαν. Ἀκυρωθείσης τῆς πρώτης δημοπρασίας, λόγῳ ὅτι ἐθεωρήθησαν οἱ ὅροι ὡς μὴ ἱκανοποιητικοί, ἐπανελήφθη αὕτη. Κατὰ τὴν δευτέραν δημοπρασίαν κατεκυρώθη ἡ ἐκμετάλλευσις πάλιν εἰς τὴν αὐτὴν Ἑταιρείαν, ἀναλαβοῦσαν τὰς δοκιμαστικὰς ἐργασίας μετὰ τῆς ἐκμεταλλεύσεως τοῦ πετρελαίου ἐν Ζακύνθῳ, ὑπὸ τὸν ὅρον τῆς ἐγκρίσεως τῆς συμβάσεως. Οἱ ὅροι τῆς συμβάσεως εἶναι κατὰ τοῦτο ἐπωφελεῖς, ὅτι τὸ μέρισμα, τὸ ὁποῖον θὰ λαμβάνῃ τὸ Δημόσιον ἐν περιπτώσει ἐπιτυχίας, θὰ ἦναι μέγα. Δυστυχῶς μέχρι τοῦδε οὐδεμίαν πεποίθησιν ἔχομεν περὶ τῆς ἐπιτυχίας. Ἀλλ’ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐγγυᾶται ἡ σύμβασις, εἶναι τοῦτο, ὅτι ἐν περιπτώσει ἐπιτυχίας θ’ ἀποβῇ ἡ ἐπιχείρησις εἷς τῶν πλουσιωτέρων πόρων διὰ τὸ Κράτος. Ἐπειδὴ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Κερκύρας εἶχεν ἤδη παραιτηθῆ τῆς ἀρχῆς, ἡ διάδοχος Κυβέρνησις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Καλαβρύτων διὰ τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργῶν ὑπέβαλε τὸ νομοσχέδιον κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Περίοδον τῆς Βουλῆς πρὸς κύρωσιν. Καὶ τὸ νομοσχέδιον κατὰ τοσοῦτο μᾶλλον εἶναι ἐπεῖγον, καθόσον ἡ Ἑταιρεία ὑπεχρεώθη εἰς τὴν καταβολὴν ἐγγυήσεως, ἡ ὁποία εἶναι κατατεθειμένη ἔκτοτε εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον. Ἔχουσι δὲ δίκαιον νὰ παραπονῶνται οἱ συμβληθέντες διὰ τὴν ἀργοπορίαν τῆς ἐπιψηφίσεως, ἐρωτῶντες διατὶ κατακρατεῖται ἡ ἐγγύησίς των. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἄρτης εἶναι εὔκολον νὰ εὕρῃ τὴν σύμβασιν, ἀφοῦ αὕτη ἔχει ἤδη δημοσιευθῆ ἀπὸ τῆς παρελθούσης Περιόδου. Ἐὰν ὅμως ἐπιμένῃ, ἂς ἀναβληθῇ ἡ ἐπιψήφισις τοῦ νομοσχεδίου.

§86Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν ἔχω κανένα λόγον νὰ ἐπιμείνω.

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διετάχθη ἡ ἀνατύπωσις τῆς συμβάσεως, καὶ θὰ διενεμηθῇ πρὸ τῆς δευτέρας ἀναγνώσεως. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, ἄνευ ἑτέρας ἀντιρρήσεως).

§88Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 6, 7, 8 καὶ 9 νομοσχέδια ν’ ἀναβληθῶσι δι’ αὔριον, διότι συνεπάγονται συζήτησιν. Ἐὰν ὁ κ. ἐκ Παρνασσίδος Βουλευτὴς θέλει νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν αἱ τροπολογίαι του κατὰ τὴν τρίτην ἀνάγνωσιν, τότε προβαίνομεν εἰς τὸ δέκατον.

§89ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§90Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Τὸ δέκατον λοιπὸν, παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε.

§91ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, καὶ τὸ περὶ Ἐμπορικῶν Σχολῶν.

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δευτέρα συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας τῆς κατὰ τὸν νόμον ͵ΒΧϞΔʹ τοῦ 1900 ἀνανεώσεως τῶν ὀφειλομένων εἰς τὸ Δημόσιον ἐκ προκαταβολῶν καὶ διαφόρων ἐσόδων ἐκ παρελθουσῶν χρήσεων».

§93ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δευτέρα ἢ τρίτη ἀνάγνωσις εἶναι;

§94ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δευτέρα. (Γίνεται δεκτὴ ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 1–5 ὡς ἔχουσι).

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 6 (ἀναγινώσκεται).

§96Κ. ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 6 θὰ ὑποβάλω μίαν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν θὰ καταθέσω ἐγγράφως.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὴν τρίτην συζήτησιν.

§98ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν δευτέραν πρέπει, διὰ νὰ τὴν μελετήσῃ ἡ Βουλή. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 6, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ λοιπὰ ἄρθρα, ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου, εἰς δευτέραν συζήτησιν.

§99Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἠξεύρω ἂν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Παρνασίδος Βουλευτὴς, ὁ ὁποῖος ὑπέβαλε τροπολογίας ἐπὶ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 11 καὶ 12 νομοσχεδίων περὶ μεταρρυθμίσεων διατάξεων τινων τοῦ τελωνειακοῦ δασμολογίου, δέχεται νὰ συζητηθῶσιν αὗται κατὰ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν.

§100ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§101Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε.

§102ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι πρώτη συζήτησις.

§103Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Πρώτη.

§104ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἂς ψηφισθῶσιν εἰς πρώτην, καὶ βλέπωμεν. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ μεταρρυθμίσεων διατάξεών τινων τοῦ τελωνειακοῦ δασμολογίου». Πρόκειται περὶ ὑπολογισμοῦ τῆς μεταλλικῆς δραχμῆς εἰς 1,35 εἰς τραπεζικὰ γραμμάτια. Ἐπὶ τούτου δὲν πιστεύω νὰ ὑπάρχῃ ἀντίρρησις.

§105ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, ἄνευ ἀντιρρήσεως).

§106ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ μεταρρυθμίσεων διατάξεών τινων τοῦ τελωνειακοῦ δασμολογίου.» Πρόκειται περὶ τοῦ εἰσαγωγικοῦ δασμοῦ διαφόρων εἰδῶν, ὑπαγομένων εἰς διαφόρους κλάσεις τοῦ τελωνειακοῦ δασμολογίου. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 18 (ἀναγινώσκεται).

§107Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ἀναφορὰν, ἡ ὁποία ὑπεβλήθη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν παρὰ ἐργοστασίου ἐπίπλων, τὸ ὁποῖον ἐργάζεται ἐν Κερκύρᾳ καὶ τὸ ὁποῖον ἔλαβε μεγάλην ἀνάπτυξιν νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα, καὶ εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν νὰ λάβῃ πρόνοιαν.

§108Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῶν ἐπίπλων καὶ ἄλλων ἀντικειμένων, περιλαμβανομένων εἰς τὸ δασμολόγιον, αἱ τροπολογίαι θὰ γείνωσιν εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν;

§109ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν δευτέραν.

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§111Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐπὶ τῶν περὶ πίλων καὶ πιλημάτων διατάξεων ὑπεβλήθησαν τροπολογίαι;

§112ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως. Καὶ εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν θὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν.

§113Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν διενεμήθησαν (θόρυβος).

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1...

§115Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Αἱ τροπολογίαι αἱ ὑποβληθεῖσαι ἐπὶ τῶν νομοσχεδίων τούτων δὲν διενεμήθησαν, κύριε Πρόεδρε. Νομίζω καλὸν νὰ διανεμηθῶσι πρὸ τῆς δευτέρας συζητήσεως, διότι ὑπάρχουσι ζητήματα, εἰς τὰ ὁποῖα θὰ γείνωσι παρατηρήσεις.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως.

§117Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὑπεβλήθησαν καὶ παρὰ τοῦ κ. ἐκ Παρνασσίδος Βουλευτοῦ, ὡς Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, τροπολογίαι.

§118ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ὑποβάλῃ τροπολογίας. Ἐγὼ δὲν ὑπέβαλον, ἀλλ’ εἶπον, ὅτι ἐπιφυλάσσομαι νὰ συζητήσω.

§119Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τώρα δὲν ὑπεβάλετε;

§120ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπιφυλάσσομαι νὰ συζητήσω ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου.

§121Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὑπέβαλεν ὁ κ. ἐκ Παρνασσίδος Βουλευτὴς τὰς σκέψεις αὐτοῦ ἐπὶ ὡρισμένων ἀντικειμένων, ἐπὶ τῶν ὁποίων εἰσάγονται μεταρρυθμίσεις εἰς τὸ δασμολόγιον, ἐπιφυλαχθεὶς νὰ ὑποβάλῃ τροπολογίας.

§122ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχουσιν ἀναφοραὶ πρὸς τὴν Βουλὴν τῶν πιλοποιῶν Ἀθηνῶν καὶ Πατρῶν καὶ διάφοροι ἄλλαι ἀναφοραὶ καὶ ὑπομνήματα, τὰ ὁποῖα θὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν εἰς τὴν δευτέραν συζήτησιν.

§123Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἕνεκα τούτου ἐζήτησα νὰ μάθω, ἂν ὑπεβλήθησαν.

§124ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι. Ἐγὼ τοὐλάχιστον δὲν εἶπον ὅτι ὑπέβαλον τροπολογίας.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1 τοῦ νομοσχεδίου, ὡς ἔχει, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνεται εἶτα δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2, ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου εἰς αʹ συζήτησιν).

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τῆς προτάσεως νόμου περὶ Ἐμπορικῶν Σχολῶν.

§127Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου τούτου περιλαμβάνει δύο θέματα, διακεκριμένα ἀλλήλων. Τὸ ἓν θέμα εἶναι ἡ νόμιμος σύστασις Ἐμπορικῶν Σχολῶν, ἑπομένως ὁ προσδιορισμὸς τοῦ τόπου καὶ ὁ κανονισμὸς, κατὰ τὸν ὁποῖον αἱ Ἐμπορικαὶ Σχολαὶ θέλουσι λειτουργεῖ. Ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου εἴμεθα πάντες σύμφωνοι, καὶ προθύμως θέλομεν εἰσφέρει τὴν ψῆφόν μας, ἵνα καταρτισθῇ νόμος, ὅσον τὸ δυνατὸν σοβαρώτερος, πληρέστερος, ὅπως συσταθῶσιν Ἐμπορικαὶ Σχολαί. Ἀλλὰ περιλαμβάνεται ἐν τῷ νομοσχεδίῳ καὶ ἕτερον θέμα, ἀναγόμενον εἰς τὸ παρελθὸν, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι συνταγματικόν. Ἑπομένως ἐπὶ τούτου εἴμεθα ἠναγκασμένοι νὰ συζητήσωμεν.

§128Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἀναμφισβητήτως ὁ ἀξιότιμος ἐκ Γόρτυνος Βουλευτὴς θέλει ὑποβάλει τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν ἔχει ἐπὶ τοῦ τελευτέου θέματος, καὶ εἰς τὸ ὁποῖον εἶναι σύμφωνος καὶ ἡ γνώμη τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ παρακαλῶ νὰ διέλθωμεν τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν, καὶ κατὰ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν συζητοῦμεν.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὥστε εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν.

§130Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Πρόκειται περὶ ζητήματος, τὸ ὁποῖον εἶναι ἐκκρεμὲς ἀπὸ τοσούτου χρόνου, καὶ ὁπωσδήποτε πρέπει νὰ λυθῇ. Ἡ ἐκκρεμότης αὕτη δὲν συντελεῖ εἰς τὴν εὐπρέπειαν τῆς Πολιτείας ἡμῶν.

§131ΣΤΑΗΣ. Μάλιστα.

§132Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Βεβαίως ἐπὶ τῶν μερικῶν διατάξεων, ἐκείνων, ἐπὶ τῶν ὁποίων ὑπάρχουσι διάφοροι γνῶμαι, καὶ συζήτησις θὰ γείνῃ καὶ ψηφοφορία. (Γίνεται δεκτὴ ἡ πρότασις νόμου αὕτη, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον, εἰς αʹ συζήτησιν).

§133Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ ἀμέσως κατόπιν, κύριε Πρόεδρε, τὸ ὁποῖον εἶναι ὑπηρεσιακόν.

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ προαγωγῆς τοῦ κατὰ τὸ ἄρθρον 6 τοῦ ἀπὸ 23 Μαρτίου 1839 νόμου περὶ ἐνοικιάσεως τῶν ἰχθυοτροφείων ἀδικήματος τῆς λαθραλιείας».

§135Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Τὸ «προαγωγῆς» εἶναι λάθος. Προαγωγὴ εἰς τὰ πλημμελήματα;

§136Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. «Ὑπαγωγῆς».

§137Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἡ λέξις «προαγωγῆς» νὰ λείψῃ. Εἶναι περιττή.

§138Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Βεβαίως. Εἶναι τὸ λεκτικὸν, τὸ ὁποῖον θὰ διορθωθῇ.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαγράφεται ἡ λέξις «προαγωγῆς». (Γίνεται δεκτὸν καὶ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, κατ’ ἀρχὴν καὶ ἄρθρον μόνον, ἄνευ ἑτέρας ἀντιρρήσεως).

§140Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὡς πρὸς τὴν τάξιν ἐτελείωσε καὶ αὐτό. Τώρα θὰ σταματήσωμεν ἐδῶ. Παρακαλῶ δὲ νὰ ἐγκρίνῃ ἡ Βουλὴ, ὅπως ἡ ἡμερησία διάταξις μείνῃ ἡ αὐτή· νὰ προστεθῇ δὲ μόνον ἡ ὑπ’ ἀριθ. 137 πρότασις νόμου πρὸ τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§141ΚΟΚΚΕΒΗΣ. Νὰ προτάξωμεν καὶ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἀφορῶσι τὰ ὑδραγωγεῖα (θόρυβος).

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ γείνῃ ἡσυχία, διὰ νὰ κατορθωθῇ νὰ συνεννοηθῶμεν. Πρόκειται περὶ τοῦ 137.

§143Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Νὰ τεθῇ τελευταῖον μεταξὺ τῶν πρώτων.

§144Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τί εἶναι τὸ θέμα;

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἡ πρώτη συζήτησις τῆς προτάσεως νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ ΑΡΟΑʹ νόμου τῆς 29 Μαρτίου 1884».

§146ΜΥΚΩΝΙΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρακαλέσω ὑμᾶς καὶ τὴν Βουλὴν νὰ προταχθῇ τὸ ὑπ’ ἀριθ. 127 νομοσχέδιον. Πρόκειται περὶ χηρῶν, αἱ ὁποῖαι, ἔχουσαι τέκνα, ἐλάμβανον τὸν ἀνώτατον ὅρον τῆς συντάξεως, ἀποκατασταθέντων δὲ τῶν τέκνων των, ἔρχονται εἰς τὸν τελευταῖον ὅρον, ἐνῷ ἡ μὴ ἔχουσα τέκνα λαμβάνει τὰ ¾ τῆς συντάξεως.

§147ΔΙΟΝ. ΣΤΕΦΑΝΟΥ. Παρακαλῶ νὰ προταχθῇ τὸ ὑπὸ ἀριθ. 69 νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὰς ἓξ νήσους τῆς πρώην Ἑπτανήσου, αἱ ὁποῖαι ἀπὸ τοῦ 1866 ἐβίωσαν ἐκτὸς τοῦ κοινοῦ δικαίου, καὶ εἶναι ὀρθὸν νὰ ἐπανέλθωσι, διότι λυθέντος τοῦ ἀγροτικοῦ ζητήματος τῆς Κερκύρας ἐλύθη τὸ ζήτημα ὡς πρὸς τὴν Κέρκυραν, ἀλλ’ ἔμεινε μία καταργητικὴ διάταξις τοῦ περὶ ἀφομοιώσεως νόμου, ἡ ὁποία βαρύνει ἐπὶ τῶν ἄλλων νήσων ἄνευ αἰτίας καὶ ἀφορμῆς. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἀπὸ πολλοῦ εἶναι ἐκκρεμές.

§148Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Τίνα ἀριθμὸν ἔχει;

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. 69.

§150ΚΟΚΚΕΒΗΣ. Κύριε Πρόεδρε.

§151ΧΑΛΚΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε.

§152ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἐτελείωσεν ὁ κ. Στεφάνου.

§153Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Καὶ αὐτὸ νὰ τεθῇ πρὸ τοῦ προϋπολογισμοῦ, καὶ ἂν θέλητε, λύσατε τὴν συνεδρίασιν, διότι παρῆλθεν ἡ ὥρα, καὶ ἔχω ἐργασίαν.

§154Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Καὶ τὸ ὑπ’ ἀριθ. 27, κύριε Πρόεδρε.

§155ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ προταχθῇ τὸ ὑπ’ ἀριθ. 23 «περὶ ὑποχρεωτικῆς συμμετοχῆς τῶν δημοσίων λειτουργῶν εἰς τὸ Μετοχικὸν Ταμεῖον τῶν Πολιτικῶν ὑπαλλήλων». Δὲν πρόκειται νὰ προκαλέσῃ συζήτησιν.

§156Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐὰν ἀρχίσωμεν ὑποστηρίζοντες τοπικῶν συμφερόντων νομοσχέδια, βεβαίως δὲν θὰ τελειώσωμεν ποτέ! (Θόρυβος).

§157ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 23 δὲν ἀφορᾷ εἰς ὑπόθεσιν τοπικοῦ συμφέροντος.

§158Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ εἶδον. Ἀλλ’ ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχουσι πολλοὶ ἔχοντες ἀντίθετον γνώμην, ὁ δὲ κύριος Κωνσταντόπουλος ὑπέβαλε καὶ τροπολογίαν. Ἐὰν ὁ κ. Κωνσταντόπουλος ἢ ἄλλος τις δὲν ἐπιμένῃ, δύναται ν’ ἀναγραφῇ μετὰ τὸν προϋπολογισμόν.

§159Π. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δὲν ἐπιμένει. (Πλεῖστοι Βουλευταὶ ὄρθιοι ζητοῦσιν ἕκαστος ἐν μέσῳ θορύβου νὰ προταχθῶσι διάφορα νομοσχέδια).

§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις, Κύριοι. (Ὥρα 11 π. μ.).