1903.02.01

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 22

τῆς 1 Φεβρουαρίου 1903.

(Σάββατον).

(Προεδρεύοντος τοῦ προσωρινοῦ Προέδρου κ. Ε. Τσαρλαμπᾶ).

(Γενομένης ἀπαρτίας ὥρᾳ 10 καὶ 30′ π. μ. παρόντων 142 Βουλευτῶν, ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΑΛΕΞ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω ὅτι ἐν τοῖς πρακτικοῖς παρεισέφρησε μικρόν τι λάθος, καὶ χάριν τῆς ἀκριβείας ὑποδεικνύω τοῦτο. Ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀνεκοίνωσε χθὲς τὸ λυπηρὸν συμβὰν τοῦ θανάτου τοῦ ἀειμνήστου συναδέλφου, καὶ μετὰ τοῦτο ὑπέδειξεν, ὅτι πρὸς ἔνδειξιν πένθους δέον ἡ Βουλὴ νὰ λύσῃ τὴν συνεδρίασιν. Κατόπιν, νομίζω, ἐὰν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ ἀντίληψις, ὅτι ὁ ἀξιότιμος ἐκ Κερκύρας βουλευτὴς κύριος Θεοτόκης προέτεινε νὰ κατατεθῇ στέφανος εἰς τὸν νεκρὸν τοῦ μεταστάντος.

§2Ι. ΛΑΠΠΑΣ. Ὅλη ἡ Βουλὴ τὸ εἶπε.

§3ΑΛΕΞ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἂν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ ἀντίληψις, εἶπον. Φρονῶ λοιπόν, ὅτι ἡ διόρθωσις αὕτη χάριν τῆς ἀκριβείας ἐπιβάλλεται, καὶ παρακαλῶ νὰ διορθωθῇ τὸ λάθος.

§4Π. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἡ πρότασις ἦτο ὁλοκλήρου τῆς Βουλῆς.

§5ΑΛΕΞ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ πρότασις ἐγένετο, ἂν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ ἀντίληψις, ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Κερκύρας Βουλευτοῦ.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἄλλη ἀντίρρησις;

§7ΦΩΝΑΙ. Ὄχι.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ πρακτικὰ ἐπικυροῦνται. Ἐξακολούθησις τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας. Ὁ κύριος Κολιάτσος ἔχει τὸν λόγον.

§9ΙΣΙΔ. ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§10Δ. ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Ἐφρόνουν, κύριοι Βουλευταί, ὅτι μετὰ τὴν ἀνάπτυξιν ἐντεῦθεν τοσούτων καὶ τοιούτων ἐνστάσεων κατὰ διαφόρων ἐκλογῶν τοῦ Κράτους, ἐνστάσεων ἀναγομένων εἰς κυβερνητικὰς ἐπεμβάσεις, ἐνστάσεων ἀναγομένων εἰς δωροδοκίας, εἰς ἀποκλεισμοὺς ἐκλογέων, ἐνστάσεων ἀφορωσῶν εἰς κατάργησιν ἄρδην τῶν νόμων τοῦ Κράτους, ἐφρόνουν ὅτι μετὰ τὴν ἀνάπτυξιν τούτων ἁρμοδίως ἤθελε μοὶ ἀπαγορευθῇ ὁ λόγος, προκειμένου νὰ ἀνέλθω ἐπὶ τὸ βῆμα καὶ νὰ ὑποστηρίξω τὸ κῦρος τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας, ἐκλογῆς, τῆς ὁποίας καὶ τὸ κῦρος καὶ ἡ νομιμότης ἔγκειται ἐν αὐτῇ τῇ φύσει τῆς ἐκλογῆς, ἐν αὐταῖς ταύταις ταῖς συνθήκαις, ὑπὸ τὰς ὁποίας διεξήχθη ἡ προκειμένη ἐκλογή. Διότι, Κύριοι, ἐν τῇ ἐκλογῇ Τριχωνίας δὲν πρόκειται περὶ ἐνστάσεων οὐδεμιᾶς τῶν ἀνωτέρω κατηγοριῶν ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ θέσωσιν ὑπὸ ἀμφιβολίαν τινὰ τὸ ἔγκυρον μιᾶς ἐκλογῆς, πρόκειται ἁπλῶς περὶ ἐνστάσεως ἀφορώσης εἰς ἀταξίαν περὶ τὸν καταρτισμὸν τοῦ βιβλίου ψηφοφορίας τοῦ τμήματος τοῦ δήμου Παμφίας, τοῦ τμήματος τουτέστι τοῦ ἰδίου ἐπιλαχόντος, τοῦ καὶ ἐνισταμένου, ἀταξίαν, τὴν ὁποίαν μόνον οἱ ἐνιστάμενοι ἠδύναντο νὰ διαπράξωσιν, ὡς θέλετε πεισθῆ ἐκ τῆς συζητήσεως. Ἀλλ’ οὕτως ἐχόντων τῶν πραγμάτων, ὁ κύριος εἰσηγητὴς τοῦ τμήματος τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας ὅπως δήποτε κατελήφθη ὑπὸ ἐνθουσιασμοῦ τινος, τὸν ὁποῖον ἀμφίβολον, ἂν δικαιολογεῖ ἡ ἐντύπωσις ἡ προκύπτουσα ἐκ τῶν πρακτικῶν τῆς ψηφοφορίας. Ἡ εὐαισθησία καὶ ἡ ἐκ τῶν συνθηκῶν τῆς ἡλικίας ὁρμητικότης ἴσως ἐδικαιολόγουν τοῦτον ἐν μέρει, ἀλλὰ μόνον μία προκατάληψις ἠδύνατο τελείως νὰ δικαιολογήσῃ αὐτὸν καὶ συντελέσῃ εἰς ἔκφρασιν τοιαύτης γνώμης ἀκυρωτικῆς, ἣν ἐξήνεγκε. Διότι, Κύριοι, ποία εἶναι ἡ παραχθησομένη ἐντύπωσις ἐκ τῆς μελέτης τῆς ὅλης ὑφῆς τῶν ἐνστάσεων κατὰ τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας; Δύο τινὰ προκύπτουσι· τὸ μὲν παρέχει ἐντύπωσίν τινα τὸ ὀλιγάριθμον τῆς διαφορᾶς τῶν ψήφων, τῆς ὑπαρχούσης μεταξὺ ἐμοῦ καὶ τοῦ ἐνισταμένου, τὸ ὁποῖον ὀλιγάριθμον, αὐτὸ καθ’ ἑαυτὸ ἐξεταζόμενον, δύναται νὰ παράσχῃ ὅπως δήποτε ποιάν τινα ἐντύπωσιν. Ἀλλ’ ἐὰν ἐξετάσητε, ἐὰν μοὶ ἐπιτρέπητε νὰ ἀναπτύξω τὰς συνθήκας, ὑπὸ τὰς ὁποίας ἐνηργήθη ἡ ἐκλογὴ Τριχωνίας, θὰ πεισθῆτε, ὅτι τὸ ὀλιγάριθμον ἐκεῖνο ὑποκρύπτει πλειονοψηφίαν ψήφων ἑκατοντάδων ὁλοκλήρων. Διότι, Κύριοι, ὁ ἀντίθετος συνδυασμὸς, ὁ μικτὸς, ἐν Τριχωνίᾳ, ἀποτελούμενος ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου συμπολίτου μου κ. Σκαλτσοδήμου καὶ τοῦ ἀποτυχόντος ἐπίσης συμπολίτου μου κ. Νικολίτσα, ὑπεστηρίζετο ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον κύριον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, — δὲν τὸ λέγω βεβαίως πρὸς αἰτίασιν· κάθε ἄλλο! — ὁ δὲ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι γνωστὸν, ὅτι ἐν Τριχωνίᾳ ἔχει κόμμα προσωπικὸν, τὸ ὁποῖον διέθεσεν ὑπὲρ τοῦ συνδυασμοῦ τοῦ ἀντιθέτου μου, ἔχει πληθὺν συμπολιτῶν του, τοὺς ὁποίους ἐπίσης διέθεσεν ὑπὲρ τοῦ ἀντιθέτου συνδυασμοῦ. Ἀλλὰ καὶ γενικὴν ἐπήρειαν ἐξήσκησε, τὴν ὁποίαν ἐξήσκει ἐπὶ ὅλων τῶν ἐπαρχιῶν τοῦ Κράτους. Ἐνῷ λοιπὸν οὗτοι συνεστήθησαν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον εἰς τὰς ψήφους τῶν ἐκλογέων ὑπὸ τοῦ κυρίου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὑπελογίσθη, ὅτι ἠδύναντο νὰ προκύψωσι κενά τινα εἰς τὰ ἀποτελέσματα, καὶ ὁ ἐπιλαχὼν καὶ ἐνιστάμενος ἔλαβε τὴν ἄγουσαν πρὸς τὸν ἀξιότιμον ἐκ Καλαβρύτων πολιτευτὴν, τὸν καὶ Πρόεδρον τότε τῆς Κυβερνήσεως, τοῦ ὁποίου ἐζήτησε τὴν ὑποστήριξιν, καὶ τὴν ἔλαβε. Δὲν θέλω νὰ ἐπικρίνω, Κύριοι, — διότι εἶμαι μοιρολάτρης καὶ ἀρκοῦμαι εἰς τὰ γενόμενα. — Ἐν Τριχωνίᾳ ὑπῆρξαν περιστατικὰ ἀπορρέοντα ἐκ τῶν κυβερνητικῶν ἐνεργειῶν, τὰ ὁποῖα ἀπέβησαν εἰς ἐπαισθητὴν βλάβην μας· διότι ὅλοι σας γνωρίζετε, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ μία κυβερνητικὴ ἐνέργεια νὰ ἔχῃ ἀποτελέσματα ἐπὶ τοῦ ἐπηρεασμοῦ τῶν ἐκλογέων, καὶ θὰ παραδεχθῆτε, ὅτι ἀρκούντως ἐβλάβην ἐκ τῆς τοιαύτης ὑποστηρίξεως. Ἀλλ’ ἐν τούτοις, καὶ μετὰ τὴν ὕπαρξιν τούτων τῶν συνθηκῶν, ἀνεδείχθην Βουλευτὴς διὰ πλειονοψηφίας μικρᾶς μὲν, ἀλλὰ πάντως πλειονοψηφίας. Ἀλλὰ καὶ τί ἄλλο ἐγένετο; Εἰς τὰ ἐξ αὐτὰ σφαιρίδια, ὡς θέλετε παραδεχθῆ, θὰ προσθέσητε καὶ 14, τὰ ὁποῖα, ὡς ἐξάγεται ἐκ τῶν πρακτικῶν, ἀφηρέθησαν ἐκ τοῦ Ναὶ τῆς ἰδικῆς μου κάλπης ἐν τῷ τμήματι τοῦ δήμου Παμφίας, — διότι ἀκριβῶς περὶ αὐτοῦ τοῦ δήμου πρόκειται. — Ἡ τοιαύτη λοιπὸν ἐντύπωσις αἴρεται, νομίζω, καὶ δὲν δύναται νὰ χρησιμεύσῃ τὸ ὀλιγάριθμον τῆς διαφορᾶς καὶ ἀπολύτως ὑπὲρ τῆς ἐνστάσεως κατὰ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς, ἀλλὰ καὶ κατόπιν αὐτῶν, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέπτυξα, ὡς λόγος τῆς ἀκυρώσεως τῆς ἐκλογῆς. Ἔχετε καὶ τὴν δευτέραν ἔνστασιν, τὴν ἀταξίαν τοῦ βιβλίου τῆς ψηφοφορίας. Ἀλλὰ, Κύριοι, δύνασθε νὰ παραδεχθῆτε, ὅτι ἐν τῷ τμήματι τοῦ δήμου Παμφίας, ἐν τῷ δήμῳ τοῦ ἰδίου κυρίου Νικολίτσα, ἐν ᾧ οὗτος ἐγεννήθη καὶ ἀνετράφη καὶ μέχρι σήμερον ἐξασκεῖ τὸ ἐπάγγελμα τὸ ἰατρικὸν, ἐν ᾧ πολιτεύεται διαρκῶς, ἄνευ οὐδεμιᾶς διακοπῆς, ἐν τῷ δήμῳ, ἐν ᾧ εἶχε τὴν ὑποστήριξιν τῆς δημοτικῆς ἀρχῆς, ἐν τῷ τμήματι, ἐν ᾧ εἶχε τὴν ἐπιτροπὴν φιλίως διακειμένην πρὸς αὐτὸν — καὶ ἐγένετο μόνον λόγος περί τινος μέλους τῆς ἐπιτροπῆς, τοῦ Εὐθυμίου, ἰατροῦ, ὡς νὰ ἐπρόκειτο περὶ Καίσαρος! ἑνὸς Εὐθυμίου, ἰατροῦ, ὁ ὁποῖος οὐδεμίαν ἔχει ἄλλην πολιτικὴν σημασίαν ἢ μόνον τὴν προσωπικὴν καὶ κοινωνικὴν αὐτοῦ ἀξίαν, οὐδέποτε ἀναμιχθεὶς εἰς τὴν πολιτικὴν, ἀλλ’ ἀποκλειστικῶς ἀσκῶν τὸ ἐπάγγελμα τοῦ ἰατροῦ. Ἀλλ’ ἀφοῦ τοιαύτη σημασία ἐδόθη εἰς τὸν Εὐθυμίου αὐτὸν, εἰς τὰ ἄλλα μέλη τῆς ἐπιτροπῆς, τὰ ὁποῖα εἶναι τέσσαρα, δὲν πρέπει νὰ δοθῇ ἡ ἀνάλογος σημασία; Αὐτὸς ὁ Εὐθυμίου ἦτο ὁ ἁρμόδιος, καὶ ἠδύνατο νὰ διαθέσῃ τὰ τῆς ἐκλογῆς, καὶ ὄχι τὰ τέσσαρα ἄλλα μέλη καὶ ὁ πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς, τὰ ὁποῖα μέλη διέκειντο φιλίως πρὸς τὸν ὑποψήφιον Νικολίτσαν; Ἀλλ’ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξαπατηθῇ αὐτὸς οὗτος ὁ Νικολίτσας; καὶ ποῦ, Κύριοι; — Παρακαλῶ νὰ μὲ προσέξητε· διότι δὲν πρόκειται περὶ ἐκλογῆς ἐν Ἀθήναις ἐνεργουμένης, ἢ περὶ ἐκλογῆς ἐν Πειραιεῖ, πρόκειται περὶ ἐκλογῆς ἐνεργουμένης ἐν χωρίοις, εἰς τὰ ὁποῖα ζῶμεν, καὶ ἴσως μεταξὺ τῶν καθημένων ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ πολλοὶ ὑπάρχουσι ζήσαντες ἐν τοῖς χωρίοις, καὶ εἶναι γνωστὸν, ἂν εἶναι δυνατὸν νὰ μᾶς διαφύγωσιν οἱ ἐκλογεῖς...

§11Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Πόσοι ἐψήφισαν, παρακαλῶ, εἰς τὸν δῆμον αὐτόν;

§12Δ. ΚΑΤΣΑΝΟΣ. 1516... Ἠδύνατο λοιπὸν νὰ ἐξαπατηθῇ αὐτὸς οὗτος ὁ Νικολίτσας; ἠδύνατο νὰ ἐξαπατηθῇ ὁ ἀδελφός του, ὁ παρακαθήμενος καὶ εὑρισκόμενος ἐν τῷ τόπῳ τῆς ψηφοφορίας, ὁ ἐπίσης πολιτευόμενος; — διότι εἶπον, ὅτι ὁ ἴδιος ὁ Νικολίτσας δὲν ἔπαυσε πολιτευόμενος· σημειώσατε δὲ τοῦτο, καὶ παρακαλῶ νὰ τὸ λάβητε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι εἶναι ἰατρός, ἐξασκῶν ἐπὶ 40 ἔτη τὸ ἐπάγγελμά του, — καὶ ποῦ; εἰς τὰ χωρία, — καὶ κρίνατε, ἂν ἦτο δυνατὸν νὰ λάβουν χώραν αἱ ἀταξίαι, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁποίων σήμερον διατυποῦνται αἱ ἐνστάσεις κατὰ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς. Ἀλλὰ πλὴν τούτου, Κύριοι, ἐρωτῶ, ἐξηπατήθησαν καὶ οἱ συντάκται τῶν πρακτικῶν, καὶ οἱ συντάκται τοῦ βιβλίου τῆς ψηφοφορίας, οἱ ὁποῖοι ἦσαν οἱ ὑπάλληλοι τῆς Δημαρχίας, οἱ ἐχθρικῶς διακείμενοι πρὸς ἐμέ; Φρονῶ ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ τις μεταξὺ ὑμῶν, ὁ ὁποῖος νὰ πεισθῇ, ὅτι μοὶ ἦτο δυνατὸν νὰ διαπράξω τι ἐκ τῶν καταγγελλομένων διὰ τῶν ἐνστάσεων, ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας, τὰς ὁποίας σᾶς περιέγραψα, καὶ αἱ ὁποῖαι εἶναι συνθῆκαι ἐξηγμέναι ἐκ τῶν πραγμάτων καὶ ἐκ τῆς ὅλης ἐνεργείας τῆς ἐκλογῆς. Ἀλλὰ, Κύριοι, κατόπιν ὅλων τούτων, ὑπάρχει τις ἄλλος λόγος ἐπιβάλλων καὶ ὑπαγορεύων ἁπλῶς τὴν ἀπέλασιν τὴν ἰδικήν μου ἐκ τοῦ Κοινοβουλίου; Μήπως κατόπιν τῆς ἐπιτυχίας μου, τὴν ὁποίαν ἐκέρδισα, ἀγωνισθεὶς ἐναντίον δυσμενῶν συνθηκῶν, ἐναντίον τῆς κυβερνητικῆς ἐπεμβάσεως, ἐναντίον τῆς ἀφαιρέσεως ἐκ τοῦ Ναὶ ψήφων ἐν τῷ τμήματι ἀκριβῶς ἐκείνῳ, ἐν ᾧ παρίσταμαι ὡς ἀδικῶν, μήπως, λέγω, ὑπάρχει λόγος τις ἀνώτερος; μήπως ἡ προσωπικότης μου εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ ἀπειλῶνται συμφέροντα τοῦ Κράτους ἀνώτερα, ἵνα ὑποστῶ τὴν θυσίαν αὐτήν; Θὰ ηὐχόμην νὰ εὑρίσκωμαι εἰς τὴν περιωπὴν αὐτήν, ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν εὑρίσκομαι. Ἀλλὰ μήπως ἡ Βουλὴ τῆς ΙϚʹ Βουλευτικῆς Περιόδου ἔχει ἀνάγκην ἀπόλυτον τῆς παρουσίας τοῦ κ. Νικολίτσα; Φρονῶ ὅτι οὔτε τοῦτο εἶναι δεδικαιολογημένον, διότι ἀρκεταὶ προσωπικότητες ὑπάρχουσιν εὐτυχῶς ἐν τῇ Βουλῇ, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ ἐξυπηρετήσωσι τὰ συμφέροντα τοῦ Κράτους. Ἀλλὰ μήπως ὑπάρχει ἄλλος τις λόγος; δὲν γνωρίζω. Ἀκούω: «ἀπαίτησις Βουλευτῶν δυναμένων νὰ διάκεινται φιλίως πρὸς τὴν Κυβέρνησιν»· ἐγὼ ὅμως οὔτε ἐπίστευσα οὔτε θέλω πιστεύσει, ὅτι εἶναι δυνατὸν ἡ πλειονοψηφία, ὁδηγουμένη ἀπὸ τὸν κοινοβουλευτικώτερον τῶν πολιτικῶν ἀνδρῶν, θὰ παραδεχθῇ νὰ γείνῃ ὄργανον τῆς ὀρέξεως εἴτε παθῶν προσωπικῶν, εἴτε ὑπολογισμῶν ἄλλων Βουλευτῶν. Μήπως ὑπάρχει, — διότι δὲν δύναμαι νὰ τὸ πιστεύσω βεβαίως, οὔτε τὸ πιστεύω, ἀλλ’ ἐψιθυρίσθη, διεδόθη ὅτι ὑπάρχει — ἕτερός τις λόγος, ὁ λόγος ἀνοικείου δῆθεν συμπεριφορᾶς ἐμοῦ πρὸς τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὴν ἐν Ἀκαρνανίᾳ περιοδείαν του; Διαμαρτύρομαι, Κύριοι, ἐπὶ τούτῳ μεθ’ ὅλης τῆς δυνάμεώς μου, διότι, ἀπὸ χαρακτῆρος συντηρητικός, οὐδέποτε ἠσέβησα πρὸς οὐδένα, πολλῷ δὲ μᾶλλον πρὸς τὴν προσωπικότητα τοῦ ἀνδρὸς, τοῦ ὁποίου τὸ κενὸν πάντες θέλομεν αἰσθανθῆ, ὅταν ἐπέλθῃ μοιραίως, καὶ τοσούτῳ μᾶλλον, ὅσῳ ὑπῆρξα καὶ ἀπὸ πολλοῦ χρόνου ἀκόλουθος τῶν φρονημάτων του, ἐὰν δὲ διὰ λόγους ἄλλους ἀπεσκίρτησα κατόπιν, τοῦτο βεβαίως δὲν ἀποτελεῖ ἔγκλημα, διὰ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἐν τῇ προκειμένῃ περιστάσει. Διαμαρτύρομαι λοιπὸν ὄχι μόνον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ θὰ εἶχον τὸ θάρρος νὰ διαμαρτυρηθῶ καὶ ἐνώπιον τοῦ ἰδίου, ἐὰν δὲν εὑρισκόμην ὑπὸ τὰς συνθήκας, ὑπὸ τὰς ὁποίας διατελῶ, καὶ οἱαδήποτε καὶ ἂν ἦναι ἡ γνώμη τῆς Βουλῆς, θέλω τὸ πράξει, διότι, ἂν δὲν πρόκηται νὰ ἦμαι Βουλευτὴς, πάντως θὰ ἦμαι πολίτης Ἕλλην, καὶ δὲν θέλω νὰ φέρω τὸ στίγμα αὐτὸ, ὄχι διότι πρόκειται σήμερον περὶ τῆς ἐκλογῆς μου, ἀλλὰ καὶ περὶ οἱουδήποτε ἂν ἐπρόκειτο. Ἂν, Κύριοι, ἡ ἐκδήλωσις τῶν πολιτικῶν φρονημάτων ἀποτελῇ ὕβριν, διαφέρει τὸ ζήτημα· ἀλλὰ νομίζω, ὅτι, ἂν ὑπὸ τοιαύτην ἔποψιν ἐξετασθῇ τὸ ζήτημα, θὰ εὑρεθῇ, ὅτι ἐκ περιτροπῆς πάντες ὑμεῖς ὑπήρξατε ὑβρισταί, διότι οὐδέποτε ἐξακολουθεῖ τις νὰ ἀνήκῃ εἰς τὸ αὐτὸ κόμμα, ἕνεκα περιστάσεων, αἵτινες τῷ ἐπιβάλλουσι νὰ μεταβάλῃ σκέψεις, καθ’ ὃ πάντες ἔχουσι δικαίωμα, καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ εἴχομεν κατὰ τὴν ἐκδήλωσιν τῶν φρονημάτων τῶν ἐκλογέων, θὰ εἴχομεν ἴσως ὑπαίτιον ἢ ἱκανόν, εἰς ὃν νὰ ἀποδοθῇ τοιαύτη μομφὴ, καὶ τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, διότι βεβαίως ἀμφιβάλλω, ἂν ἠδυνήθη νὰ κρατήσῃ τὰς διαδηλώσεις τῆς πόλεως Ἀθηνῶν, καὶ ἂν ἐξεφράσθησαν ἀνευλαβῶς οἱ διαδηλωταὶ κατὰ τῶν ἀντιθέτων· μάλιστα θὰ συνέπεσε νὰ φθάσουν ἀνευλαβεῖς ἐκφράσεις καὶ μέχρι τοῦ ἀνωτάτου ἄρχοντος, καὶ τότε ἠθέλομεν φθάσει εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν ὁ κύριος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ ὑπάρξῃ εἰσηγητὴς τῶν τοιούτων διαδηλώσεων, τὸ ὁποῖον οὐδεὶς ἐξ ὑμῶν δύναται νὰ πιστεύσῃ, οὔτε τὸ ἐφαντάσθη κἄν. Οὐδὲν ἕτερον συνέβη κατὰ τὴν ἐν Τριχωνίᾳ περιοδείαν τοῦ κυρίου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως—καὶ λέγω τοῦτο, διὰ νὰ ἐξαγνισθῶ ὡς ἄτομον, ὄχι διότι εὑρίσκομαι ὑπὸ τὴν δυσχερῆ αὐτὴν συνθήκην, —οὐδὲν ἄτοπον, οὐδὲν ἕτερον ἐγένετο ἢ ἐκδήλωσις τῶν πολιτικῶν φρονημάτων· ἂν δ’ ἐγένετο ἐκτροπόν τι παρά τινων, ἐγένετο χωρὶς νὰ προφθάσῃ τις νὰ τοὺς ἀποτρέψῃ, ἢ χωρὶς νὰ τὸ προΐδῃ· καὶ ἀπόδειξις τούτου εἶναι, ὅτι κατὰ τὴν ἐξακολούθησιν τῆς περιοδείας του διῆλθε καὶ διὰ τοῦ δήμου μου, διὰ τοῦ ἰδίου μου χωρίου, ἐν ᾧ ἐπευφημήθη, λαβόντων μέρος καὶ τῶν μᾶλλον οἰκείων μου. Ἂν δὲ σήμερον παρουσιάζηται εὐκαιρία ἐκμεταλλεύσεως τοιαύτης περιπτώσεως ἐκδικήσεως προσωπικῆς, νομίζω ὅτι οὔτε κἄν θὰ ἐσκέφθη ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι δύναται νὰ συμμερισθῇ τοιαύτην ἐκδήλωσιν. Ἀλλὰ λέγουσι, Κύριοι, ὅτι εἶναι προσωπικὸν ζήτημα! Θὰ ἤμην εὐτυχὴς, ἂν ἠδυνάμην νὰ εἶχον τὴν τιμὴν νὰ γίνηται λόγος περὶ ἐμοῦ, ὅτι ἔχω προσωπικὰ ζητήματα μετὰ τοῦ κυρίου Δηλιγιάννη. Θὰ ἐπεθύμουν νὰ εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἔχω προσωπικὰ ζητήματα καὶ μετὰ τοῦ κ. Θεοτόκη καὶ τοῦ κ. Ράλλη· ἀλλὰ ποία διαφορὰ προσωπικότητος μεταξὺ ἐμοῦ καὶ αὐτῶν! Αὐτοὶ ὑψηλὰ, ἐγὼ χαμηλά! Ἀλλ’ ἐπανέρχομαι, Κύριοι, εἰς τὰς ἐνστάσεις τῶν ἀποτυχόντων. Ἂν δὲν δυνηθῶ ἐντελῶς νὰ ἄρω τὰς ἀμφιβολίας, τὰς ὁποίας ἔχετε, περὶ τῆς ἀταξίας ὡς πρὸς τὸν καταρτισμὸν τοῦ βιβλίου τῆς ψηφοφορίας, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε, καίτοι ἀνιαρὸν εἶναι τὸ ἔργον καὶ δι’ ἐμὲ περισσότερον καὶ δι’ ὑμᾶς, νὰ σᾶς παραστήσω ὀλίγα, ἐκ τῶν ὁποίων θὰ πεισθῆτε, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ οὐδενός. Μία ἔνστασις εἶναι, ὅτι ὁ Ἰωάννης Δ. Παπαϊωάννου, ἐγγεγραμμένος ἐν τῷ ἐκλογικῷ καταλόγῳ κτλ., ἐψήφισε δίς. Βεβαίως δὲν ἦτο δυνατὸν εἰς ἐμὲ, ὡς μὴ καταγόμενον ἐκ τοῦ δήμου ἐκείνου, νὰ γνωρίζω πάντας τοὺς Παπαϊωάννου, ἀλλ’ ἀναγκασθεὶς ὑπεχρεώθην νὰ ἀνατρέξω εἰς τὸ βιβλίον ψηφοφορίας καὶ εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους, διὰ νὰ ἴδω, τί συμβαίνει, καὶ ὅλαι αἱ ἐνστάσεις εἰς τί, νομίζετε, ἀνάγονται; εἰς σωρείαν ὀνομάτων ταυτωνύμων. Δεκαπέντε, Κύριοι, φέροντες τὸ ὄνομα Παπαϊωάννου ὑπάρχουσιν ἐν τῷ ἰδίῳ τμήματι, ἐψήφισαν δὲ μόνον 12, —διὰ τίνα λόγον, τὸ ἀγνοῶ. —Τοῦτο ἐξάγεται ἐκ τοῦ βιβλίου τῆς ψηφοφορίας. Ἀλλ’ ἐγράφη Δημήτριος Παπαϊωάννου· καὶ τί συμβαίνει, νομίζετε; ἐψήφισε Θεόδωρος Ἰωάννου Παπαϊωάννου, καὶ ἐγράφη Δημήτριος Παπαϊωάννου. Δὲν εἶχον ἄλλο μέσον ἀποδείξεως, ἵνα ἀποδείξω ὅτι ἐψήφισαν, εἰμὴ νὰ προσαγάγω ὁρκωμοσίας αὐτῶν τούτων τῶν ψηφοφορησάντων, οἱ ὁποῖοι, προσελθόντες ἐνώπιον τοῦ εἰρηνοδίκου, ὡρκίσθησαν ὅτι ἐψήφισαν. Ἔχομεν κατόπιν δευτέραν ἔνστασιν, ὅτι ὁ Δημήτριος Δ. Στάϊκος, ἐγγεγραμμένος ὑπ’ αὔξοντα ἀριθμὸν ἐκλογικοῦ καταλόγου 1687, ἐψήφισε καὶ οὗτος ὑπ’ αὔξοντα ἀριθμὸν ἄλλον. Τί συμβαίνει, νομίζετε; ὑπάρχει Στάϊκος Δ. Στάϊκος, ὁ ὁποῖος εἶναι ἐγγεγραμμένος ὑπ’ αὔξοντα ἀριθμὸν τοῦ ἐκλογικοῦ καταλόγου 1686, ὁ ὁποῖος καὶ ἐψήφισε καὶ ὡρκίσθη, δὲν φαίνεται δὲ βεβαίως ἐγγεγραμμένος ἐν τῷ βιβλίῳ τῆς ψηφοφορίας. Τρεῖς Σταΐκους ἔχομεν, τρεῖς ψηφίσαντας· ἡ διαφορὰ εἶναι, ὅτι ἀντὶ Στάϊκος Δ. Στάϊκος ἔχομεν Δ. Στάϊκος μόνον. Ἀλλὰ πόσας ἀλλοιώσεις ἔχομεν εἰς τὰ βιβλία τῆς ψηφοφορίας; Καὶ ἂν ἀνατρέξωμεν εἰς τὰ βιβλία τῆς ψηφοφορίας τῆς ὅλης ἐπαρχίας, δὲν θὰ εὕρωμεν τὰς ἰδίας ἀλλοιώσεις; Ἔχομεν Ἰωάννην Τσαπατώρην ὡς ψηφίσαντα δὶς, ἀλλ’ ἅπαξ ἐψήφισε, διότι παρελείφθη ὁ Βασίλειος Γ. Τσαπατώρης, ὅστις ἐψήφισε — καὶ ὡρκίσθη ὅτι ἐψήφισεν — ἀντὶ τοῦ ὁποίου ἐγράφη δὶς ὁ Ἰωάννης Τσαπατώρης. Ἔχομεν ἔνστασιν, ὅτι ὁ Ἰωάν. Δ. Κατσαρὸς ἐψήφισε δὶς, ἐνῷ ἐν τῷ βιβλίῳ πρόκειται μόνον περὶ Ἰωάννου Κατσαροῦ, ὑπ’ ἀριθ. 651 καὶ 878· ἀλλὰ καὶ δύο Κατσαροὶ ὑπάρχουν, ὁ ὑπ’ ἀριθ. ἐκλογικοῦ καταλόγου 201 Ἰωάννης Δ. Κατσαρὸς, καλῶς ψηφίσας ὑπ’ ἀριθ. 651, καὶ ὁ ὑπ’ ἀριθ. ἐκλογικοῦ καταλόγου 1080 Ἰωάννης Σ. Κατσαρὸς, καλῶς ψηφίσας ὑπ’ ἀριθ. βιβλίου 878, μὲ τὴν διαφορὰν, ὅτι ἐτέθη δὶς ὁ ἀριθμὸς ἐκλογικοῦ καταλόγου 201, ἐνῷ ἔπρεπε νὰ τεθῇ ὁ 1080. Ἔνστασις, ὅτι ὁ Ἀθαν. Ν. Ραφτόπουλος, ἐκ Μπροσκλάβου, ἐψήφισε δὶς, ψευδὴς, διότι παρελείφθη ὁ Ἀριστ. Ν. Ραφτόπουλος, ὑπ’ ἀριθ. ἐκλογικοῦ καταλόγου 1748, ὅστις ἐψήφισε, — καὶ ὡρκίσθη πρὸς τοῦτο — ἀλλ’ ἐγράφη δὶς ὁ ἀδελφός του Ἀθανάσιος. Ἔνστασις, ὅτι ὁ Ἰωάν. Γ. Παπαπᾶνος ἐψήφισε δὶς, ἀναληθὴς, διότι ἐψήφισεν ὁ Σπῦρος Ἰ. Παπαπᾶνος, ὅστις δὲν ἐγράφη, γραφέντος δὶς τοῦ Ἰωάννου. Ἔνστασις, ὅτι ὁ Εὐθύμιος Ν. Μαστρογεωργίου ἐψήφισε δὶς, δολιωτάτη καὶ ταπεινὴ, διότι ἐψήφισεν ὁ ἀδελφός του Φίλιππος Ν. Μαστρογεωργίου, ὅστις δὲν ἐγράφη εἰς τὸ βιβλίον ψηφοφορίας, ἀλλ’ ἐγράφη δὶς ὁ Εὐθύμιος. Ἔνστασις, ὅτι ὁ Κωνσταντῖνος Σμουτόπουλος ἐψήφισε δὶς, ἀναξία λόγου, διότι ὑπ’ ἀριθ. 372 ἐψήφισεν ὄχι ὁ Κωνσταν. Σμουτόπουλος μὲ ἀριθ. ἐκλογικοῦ καταλόγου 1414, ἀλλ’ ὁ Κωνστ. Κωστόπουλος, ὅστις εἶναι καὶ ἐγγεγραμμένος, τὸ δὲ πιστοποιητικὸν τοῦ δημάρχου ἀφορᾷ εἰς ἀποβιώσαντα οὐχὶ Κωνσταντῖνον Κωστόπουλον, ἀλλὰ Κουσόπουλον, ἐνῷ δὲν πρόκειται περὶ τούτου.

§13Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Ἔγεινε καμμία ἔνστασις κατὰ τὴν ψηφοφορίαν;

§14Δ. ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Οὐδεμία ἀπολύτως.

§15Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πόσοι ἐψήφισαν εἰς τὸ τμῆμα αὐτό;

§16Δ. ΚΑΤΣΑΝΟΣ. 1516. Ἡ ἔνστασις ἐγένετο, κύριε Λεβίδη, εἰς τὰς 12 Δεκεμβρίου, τουτέστι μετὰ ἕνα μῆνα περίπου. Θὰ σᾶς πληροφορήσω ὅ,τι δύναμαι κατόπιν (ἀναγινώσκει): «Ἰωάννης Δ. Κότσαλος». Τί νομίζετε ὅτι συμβαίνει, Κύριοι; Λέγει ἡ ἔνστασις, ὅτι ἐψήφισε μὲ ἀριθμὸν καταλόγου 1171, ἀλλὰ δὲν εἶναι 1171, ἀλλὰ 1181, ὑφ’ ὃν ἀριθμὸν εἶναι ἐγγεγραμμένος. Ἐκλήθη νὰ ψηφίσῃ, καὶ ἀντὶ νὰ γράψουν Δημήτριος Ἰωάνν. Κότσαλος, ἔγραψαν Ἰωάννης Δ. Κότσαλος. Διὰ τὴν ἔνστασιν, ὅτι ἀντὶ τοῦ ἀποβιώσαντος Ἰωάννου Σαμπάνη ἐψήφισεν ὁ Εὐθύμιος Σαμπάνης, δὲν ἔχω τὰ μέσα τῆς ἀποδείξεως καὶ δὲν δύναμαι νὰ τὸν παρακαλέσω νὰ ὁρκισθῇ, διότι αὐτὸς δὲν εἶναι φίλος μου, οὔτε περιέμενον νὰ τὸ δεχθῇ. Διὰ τὸν ἀποβιώσαντα Ὀδυσσέα Κατσαρὸν, τοῦ ὁποίου πιστοποιεῖ ὁ δήμαρχος τὸν θάνατον, ἰδοὺ τί συμβαίνει. Ὑπάρχει Κατσαρὸς Ὀδυσσεὺς ἐτῶν 59, καὶ Κατσαρὸς Ὀδυσσέως Κώνστας ἐτῶν 28, πατὴρ καὶ υἱὸς, μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι ἔλαβον ἀνεστραμμένην θέσιν τὰ ὀνόματα υἱοῦ καὶ πατρός· διὰ τοῦτο λέγουν, ὅτι ἐψήφισε κακῶς. Ἡ ἔνστασις ὅτι ὁ Δ. Κωνσταντάρας ἐψήφισεν, ἐνῷ ἀπεβίωσεν, εἶναι ἀνακριβής. Ὑπάρχουν ἐν ὅλῳ Κωνσταντάριδες 6, ἐξ ὧν εἷς ὁ ἀποβιώσας καὶ ἄλλοι πέντε, οἵτινες ἐψήφισαν. Καὶ ἐνῷ ἐψήφισεν ὁ Ἀθανάσιος Κωνσταντάρας, ἐσημειώθη τὸ ὄνομα τοῦ Ἰωάννου Κωνσταντάρα, ὁ δὲ Ἀθανάσιος Κωνσταντάρας, ὡρκίσθη ὅτι ἐψήφισεν. Ὑπάρχει ἔνστασις ὅτι ὁ Κωνσταντῖνος Ταξιαρχιώτης ἐψήφισεν ὑπ’ ἀριθ. 877, ἀλλὰ τοιοῦτος δὲν ὑπάρχει. Ὑπάρχει Κωνσταντῖνος Γεωργίου ἢ Ταξιαρχιώτης ἐγγεγραμμένος εἰς τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον ὑπ’ ἀριθμὸν 15, ὁ ὁποῖος καὶ ἐψήφισεν. Ἀλλ’ οἱ συντάκται τῶν πρακτικῶν τῆς ψηφοφορίας, ἀντὶ νὰ σημειώσουν Κωνσταντῖνος Γεωργίου Ταξιαρχιώτης, ἐσημείωσαν ἁπλῶς Ταξιαρχιώτης, — ὅπως παραδείγματος χάριν ὁ κ. Μπουκαούρης λέγεται Ἀνδρικόπουλος ἢ Μπουκαούρης. Ἔχομεν ἔνστασιν, ὅτι ὁ Κωνσταντῖνος Ζαρκάδας ἐψήφισεν, ἐνῷ δὲν ὑπάρχει τοιοῦτον ὄνομα εἰς τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον. Ὑπάρχει Κωνσταντῖνος Σεκάδας. Ἡ ἐπιτροπὴ ἐγνώριζεν, ὅτι αὐτὸς εἶναι ὁ Κωνσταντῖνος Ζαρκάδας, ὅστις καὶ ἐψήφισε. Καὶ ἐν τούτοις καὶ διὰ τοῦτο μᾶς ὑποβάλλεται ἔνστασις! Διὰ τὸν Δ. Ἀθ. Ἀντωνόπουλον μᾶς εἶπον, ὅτι εἶναι ἀνύπαρκτον ὄνομα, καὶ ἐν τούτοις εἶναι ὑπαρκτόν· εἶναι ψηφοφόρος ἀκμαιότατος. Ἀλλὰ θὰ ἐρωτήσητε: διατὶ συμπεριελήφθη εἰς τὰς ἐνστάσεις καὶ αὐτός;» Διότι οἱ παρασκευάσαντες τὰς ἐνστάσεις γνωρίζουν ὅτι αὐτὸς κατάγεται ἐκ τοῦ χωρίου Μεγάλου Δένδρου, δι’ ὃ ἀνέτρεξαν εἰς τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον τοῦ χωρίου τούτου, ἐν ᾧ εἶναι ἐγγεγραμμένος ὑπ’ ἀριθ. 3 ἐν τῷ ἐκλογικῷ καταλόγῳ τοῦ χωρίου Κεφαλοβρύσου. Ἔχομεν ἔνστασιν, ὅτι Θεόδωρος Τζαμίλης δὲν ὑπάρχει· ὑπάρχει Γεώρ. Γ. Τζαμίλης. Ἡ ἐπιτροπὴ ἐν τούτοις ἐπέτρεψεν εἰς αὐτὸν νὰ ψηφίσῃ· καὶ ἐν τούτοις αὐτὸ τοῦτο μᾶς προβάλλεται σήμερον ὡς ἔνστασις! Ὑπάρχει ἔντασις, ὅτι Ἀναστάσιος Φ. Παναγιωτόπουλος δὲν ὑπάρχει. Ἀληθῶς δὲν ὑπάρχει Ἀναστάσιος, ὑπάρχει ὅμως Κωνσταντῖνος Φ. Παναγιωτόπουλος, φίλος τῶν ἀντιθέτων, τὸν ὁποῖον καὶ ἐδέχθησαν αὐτοὶ νὰ ψηφίσῃ. Ἄλλη ἔνστασις, ὅτι δὲν ὑπάρχει Θεόδωρος Σπαθιᾶς. Ὑπάρχει· ἀλλ’ ἰδοὺ τί συμβαίνει. Κατὰ τυπογραφικὸν λάθος ἐτέθη πρῶτον τὸ ὄνομα τὸ ἰδικόν του καὶ κατόπιν τὸ τοῦ πατρός του, ὑπ’ αὔξοντα ἀριθμὸν 267...

§17ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Αἱ ἐκλογαὶ ἐγένοντο διὰ τῶν νέων καταλόγων ἢ διὰ τῶν παλαιῶν; Διότι, ἂν ἐγένοντο κατὰ τοὺς νέους, τοιαῦτα λάθη συνέβησαν εἰς ὅλας τὰς ἐπαρχίας. Διὰ τοῦτο εἰς τὴν Μεσσήνην ἐδεχόμεθα ὡς ψηφοφόρους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἦσαν γνωστοί, χωρὶς νὰ λαμβάνωμεν ὑπ’ ὄψιν τοὺς καταλόγους.

§18Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Δύο χιλιάδες ψηφοφόροι εἰς τὸν κατάλογον Ἀττικῆς εἶναι ἐγγεγραμμένοι δι’ ὀνομάτων ἐσφαλμένων. Διότι ἐτυπώθησαν οἱ κατάλογοι ἐν Τριπόλει ἀπὸ ἀδεξίους τυπογράφους, ἐνῷ ἔπρεπε νὰ τυπωθῶσιν ἐν Ἀθήναις.

§19Δ. ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Ἔχετε λοιπόν, κύριοι Βουλευταί, ἐνώπιόν σας τὰς ἐνστάσεις ταύτας, τὰς ὁποίας, ὅσον αἱ ἀσθενεῖς δυνάμεις μου ἐπέτρεπον, περιέγραψα ὑμῖν καὶ ἀνέλυσα. Ἔχετε ὡς ἀποτέλεσμα, ὡς βάσιν τῶν σκέψεών σας, τὰς συνθήκας, ὑπὸ τὰς ὁποίας ἐνηργήθη ἡ ἐκλογή, καὶ ἰδίως ἐν τῷ τμήματι Παμφίας μὲ δήμαρχον ἀντίθετον, μὲ ἀστυνόμον ἀντίθετον καὶ συγγενῆ τοῦ κ. Σκαλτσοδήμου, γαμβρὸν αὐτοῦ ἐπὶ πρώτῃ ἐξαδέλφῃ, καὶ εἰσπράκτορα ἐντόπιον, ἐναντίον τοῦ νόμου περὶ ἐντοπίων ὑπαλλήλων· μὲ ἐπιτροπὴν πλειονοψηφοῦσαν κατὰ τὸ ὅλον, μὲ πρόεδρον τῆς ἐπιτροπῆς ὑπὲρ τῶν ἀντιθέτων ἐνεργοῦντα, — καὶ σᾶς λέγω ταῦτα, διότι πιθανὸν νὰ εὑρεθῆτε καὶ ὑμεῖς ὑπὸ παρομοίας συνθήκας, — μὲ παρόντα αὐτὸν τοῦτον τὸν Νικολίτσαν, τὸν ζήσαντα, καὶ ἀνατραφέντα ἐν Κεφαλοβρύσῳ, τὸν ἐξακολουθοῦντα τὸ ἐπάγγελμα τοῦ ἰατροῦ ἐπὶ τεσσαρακονταετίαν καὶ γινώσκοντα ὄχι μόνον τοὺς ἐκλογεῖς, ἀλλὰ καὶ τὰς συναλλαγὰς αὐτῶν ἀκόμη, ἱστάμενον καὶ προστατεύοντα τὰς κάλπας τῶν ἀντιθέτων, καὶ τὸν ἀδελφὸν τοῦ δημάρχου, προστατεύοντα τὴν κάλπην τοῦ κ. Σκαλτσοδήμου· ἔχετε δὲ ἀφ’ ἑτέρου τὴν κάλπην τὴν ἐμὴν ἀπροστάτευτον, διότι κατὰ τὴν ἔναρξιν τῆς ψηφοφορίας εἷς θεῖός μου, ὁ ὁποῖος εἶχεν ἀναλάβει τὴν προστασίαν τῆς κάλπης μου, δὲν μετέβη ἐκεῖ, ἕνεκεν ἀσθενείας τοῦ υἱοῦ του, καὶ διὰ τοῦτο εὑρέθησαν τὰ 14 σφαιρίδια ἐν τῇ κάλπῃ μου. Καὶ δὲν θὰ ἦσαν 14 μόνον, ἀλλὰ θὰ ἦσαν 114, ἐὰν ἐκεῖνος δὲν ἔσπευδε νὰ ἀναγγείλῃ εἰς τοὺς φίλους του τὸ γεγονός, διὰ νὰ λάβῃ τὸ γέρας—ἀλλ’ εὐτυχῶς ἐχρησίμευσεν, ὥστε νὰ προληφθῇ ἑτέρα καλπονόθευσις.— Καὶ ἀπόδειξις ὅτι ἔρχομαι τελευταῖος εἰς τὸ τμῆμα αὐτό, ἐνῷ ἀναντίρρητον εἶναι ἐκεῖ, ὅτι ἡ ἐμὴ κάλπη ἐξεπροσώπει τὴν κομματικὴν ἔννοιαν, καὶ ἀπετέλει τὸν ἄξονα τῶν κομματικῶν δυνάμεων· καὶ ἐν τούτοις ἦλθον τελευταῖος. Ἀλλὰ σᾶς εἶπον ὅτι ἔρχομαι τελευταῖος ἐκεῖ, ὅπου εἶμαι πολὺ ἀγαπητός—καὶ ἂν μοὶ ἦτο ἐπιτετραμμένον, θὰ ἀπηύθυνον παράκλησιν πρὸς γείτονας δυναμένους νὰ γνωρίζωσι τὸν τόπον, ἵνα ὁμολογήσωσιν ὅτι εἶμαι πράγματι ἀγαπητός.

§20Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ μὲ σημειώσητε εἰς τὴν σειρὰν τῶν μελλόντων νὰ ἀγορεύσωσι.

§21Δ. ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Ἀλλὰ καὶ τί ἄλλο, Κύριοι; ἔχετε πάντας αὐτοὺς σιωπῶντας ἀπέναντι τῶν τερατουργημάτων, τὰ ὁποῖα κατώρθωνα ἐγὼ πόρρωθεν! Ἀλλὰ τί ἄλλο ἔπραξα; Ἐγὼ εἰσέβαλον ἐκεῖ, εἰς τὸ τμῆμα, ἐπὶ κεφαλῆς τῶν 25 Λόηδων αὐτῶν, καὶ ἔχων ἀρωγὸν τὸν Εὐθυμίου ἰατρόν, αὐτὸν τὸν μέγαν καλπονοθευτήν (!), ἐπέβαλον σιωπὴν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τὴν ἐφορευτικήν, τὴν φιλικὴν τοῖς ἀντιθέτοις, σιωπὴν πρὸς τὸν ἀδελφὸν τοῦ δημάρχου! σιωπὴν πρὸς τὸν ἀδελφὸν τοῦ Νικολίτσα! ἐπέβαλον σιωπὴν εἰς αὐτὸν τοῦτον τὸν Νικολίτσαν, ἐπέβαλον σιωπὴν εἰς τὸν δήμαρχον καὶ εἰς ὅλα τὰ πολιτευόμενα πρόσωπα ἐκεῖ! καὶ δὲν ἀνέφεραν διόλου περὶ τοῦ τερατουργήματος αὐτοῦ τῶν ἐκλογῶν! Ἀλλὰ, τὸ φοβερώτερον, κατώρθωσα καὶ αὐτὸν τὸν δικαστικὸν ἀντιπρόσωπον νὰ πείσω, ὥστε νὰ μὴ ἀναφέρῃ τι περὶ ἀνωμαλίας τῆς ἐκλογῆς τοῦ τμήματος Παμφίας, ἀλλὰ νὰ ποιῆται εὔφημον μνείαν! Ἀλλ’ αὐτὸ μόνον κατώρθωσα; Ὄχι! ὑπῆρξα δεινὸς ἐν τῇ περιστάσει ταύτῃ· κατώρθωσα καὶ ἐπέβαλον σιωπὴν εἰς αὐτὸν τοῦτον τὸν Νικολίτσαν, ὁ ὁποῖος, μὲ ὅλα τὰ παθήματα, τὰ ὁποῖα ὑπέστη, ἐπὶ ἕνα μῆνα ἐσιώπα καὶ δὲν ἀνέφερέ τι περὶ ἀνωμαλιῶν τῆς ἐκλογῆς, — διότι ᾐσθάνετο καὶ αὐτός, ὅτι εἶναι αἶσχος πλέον νὰ λέγωνται τοιαῦτα εἰς τὸν τόπον ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος γνωρίζει πῶς διεξήχθησαν αἱ ἐκλογαὶ — καὶ μετὰ ἕνα μῆνα, ὅτε κατηρτίσθη ἡ Κυβέρνησις καὶ ἔγραψαν αἱ ἐφημερίδες, ὅπως γράφουσιν, ὅτι πρόκειται περὶ ἀκυρώσεως ἐκλογῶν, τότε ἐξύπνησε, καὶ ἦλθε καὶ ἔφερε τὴν ἔνστασιν αὐτήν! Καὶ ποῦ τὴν ἔφερε; Μήπως τὴν ἔφερεν εἰς ἄλλο τμῆμα; μήπως τὴν ἔφερεν εἰς τὸ τμῆμα τοῦ Θέρμου, εἰς τὸ ὁποῖον ἐπικρατῶ ἐγώ; μήπως τοὐλάχιστον εἶχε τὴν ἁβρότητα νὰ τὴν φέρῃ εἰς τὸ τμῆμα Ἀγρινίου, ὅπου εἶναι ἄπειροι οἱ σολοικισμοὶ εἰς τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον; τὴν ἔφερεν εἰς τὸν δῆμόν του, ἀκριβῶς, διότι ἐκεῖ νομίζει, ὅτι ἔχει τὴν ὑπεροχήν· διότι δὲν εἶχε τὴν τόλμην νὰ ζητήσῃ ἀκύρωσιν ἄλλου τμήματος παρὰ ἐκεῖ, ὅπου κατ’ ἐπίτασιν εἶναι αἱ συνθῆκαι δυσμενεῖς, ἐκεῖ, ὅπου τὰ πάντα ἐγένοντο καὶ ἐξηντλήθησαν ἐναντίον μου· ἀλλ’ ἐφρόνει ὅτι ἦτο δυνατόν, ἐν ἐνδεχομένῃ ἀκυρώσει, κατὰ τοὺς ὑπολογισμούς των, ἐνισχυόμενοι ὑπὸ τῶν περιστάσεων, νὰ κατορθώσωσι νὰ παρακάμψωσι τὰ ὀλίγα σφαιρίδια. Ἀλλὰ δὲν εἶναι ὀλίγα, κύριοι Βουλευταί· εἶναι πολλά· καὶ θὰ πεισθῆτε, ἂν ἔχητε τὴν ὑπομονὴν νὰ ἀκούσητε ὅσα δι’ ὀλίγων θέλω σᾶς ἀναπτύξει. Εἴδετε ποία ἡ διαφορὰ ἐν γένει εἰς τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας· ἀκούοντες δὲ, ὅτι ἡ διαφορὰ μεταξὺ τῶν ψήφων τῆς κάλπης τῆς ἰδικῆς μου καὶ τῆς κάλπης τοῦ κ. Νικολίτσα εἶναι μικρὰ, ὑποθέτετε ἴσως, ὅτι ὑπάρχει κἄποιον χάος μεταξὺ τῶν ἄλλων καλπῶν. Δὲν ὑπάρχει χάος· ἡ διαφορὰ εἶναι λίαν περιωρισμένη. 114 σφαιρίδια ἔχει ἐπὶ πλέον ἡ κάλπη τοῦ κ. Σκαλτσοδήμου, τοῦ πρώτου ἐπιτυχόντος, ἀπὸ τὴν κάλπην τοῦ τελευταίου ἐπιλαχόντος· διεκυμάνθη ἡ ἐκλογὴ μεταξὺ 57 σφαιριδίων μετατρεπομένων. Καὶ δυνατὸν νὰ ἦναι ὁ κ. Νικολίτσας μὲ τὰ 57 αὐτὰ σφαιρίδια Βουλευτὴς κατὰ σύστασιν τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, δύναται νὰ ἦναι Βουλευτὴς καὶ κατὰ σύστασιν τῆς πρώην Κυβερνήσεως· ἐγὼ ὅμως εἶμαι Βουλευτὴς, οὐχὶ κατὰ σύστασιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, οὐδὲ κατὰ σύστασιν τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως, εἶμαι Βουλευτὴς τῆς καθαρᾶς καὶ ὑγιοῦς θελήσεως τῶν ἐκλογέων. Ἦτο, οὕτως εἰπεῖν, ἐκλογὴ ἀπεσταγμένη, δὲν ἐναπέμεινεν ὑπὲρ ἐμοῦ παρὰ μόνον ἡ πραγματικὴ θέλησις τῶν ἐκλογέων, διότι πᾶσαι αἱ ἀμφιβολίαι, πᾶσαι αἱ ἀδυναμίαι μὲ ἐγκατέλιπον, ἔχουσαι λόγους βεβαίως. Ἀλλὰ, Κύριοι, μετὰ ἐνστάσεις τόσον σοβαρὰς κατὰ πλείστων ἄλλων ἐκλογῶν, ὅσαι ἀνεπτύχθησαν καὶ εἰς τὰ τμήματα καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, τὰς ὁποίας ἡ Βουλὴ παρέκαμψεν, ἄλλας μὲν ἐπιεικῶς κρίνασα, ἄλλας δὲ διὰ σιωπηρᾶς μεθόδου δικαιολογήσασα, φρονεῖτε ὅτι εἶναι δίκαιον ἔργον νὰ γείνῃ συζήτησις περὶ τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας; Δὲν ἀμφιβάλλω, Κύριοι, ὅτι πάντες εἶσθε πεπεισμένοι ἀκραδάντως, ὅτι ἡ ἐκλογὴ αὕτη εἶναι μία τῶν ἀθωοτέρων καὶ γνησιωτέρων ἐκλογῶν τοῦ Κράτους, καὶ ὅτι πᾶσα ἄλλη ἀντίληψις ἀπεσβέσθη, ὡς εἶναι δίκαιον, μετὰ τὴν ἀνάπτυξιν ταύτην, ἡ ὁποία γίνεται καὶ ἡ ὁποία εἶναι ἡ ἀκριβὴς τῶν πραγμάτων ἀπεικόνισις. Δὲν φρονῶ, Κύριοι, ὅτι οὐδὲ ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θὰ παραδεχθῇ ποτὲ νὰ δώσῃ ἀφορμὴν νὰ παρεξηγηθῇ, ὅτι τελικὸς σκοπὸς καὶ ἀποτέλεσμα τῆς μεταβάσεως αὐτοῦ εἰς Κεφαλόβρυσον ὑπῆρξεν οὐχὶ ἡ ἐπίσκεψις τῶν ἀρχαιοτήτων, καθ’ ἃς ἔλαβε παρακλήσεις, ἀλλ’ ἡ συγκέντρωσις συγκρούσεων καὶ λυπηρῶν συνεπειῶν, αἱ ὁποῖαι ἀναγκαίως γεννῶνται δι’ ἀκυρώσεως ἐκλογῶν, καὶ ἐκλογῶν τοιούτων μάλιστα, διότι καὶ ἐκεῖνοι διατελοῦσιν ἐν τῇ συναισθήσει τοῦ πλήρους δικαίου μου καὶ δὲν πρόκειται νὰ ἀμυνθῶσιν ὑπὲρ ἐμοῦ, πρόκειται νὰ ἀμυνθῶσιν ὑπὲρ ἑαυτῶν, ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας των, ὑπὲρ τῆς συνειδήσεώς των. Νομίζω, Κύριοι, ὅτι, ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ συνηγορήσω ὑπὲρ ἐκλογῆς ἄλλου, θὰ μοὶ ἦτο ἐπιτετραμμένον ἐπὶ πολὺ νὰ παρατείνω τὸν λόγον καὶ νὰ λεπτολογήσω, ἔχων ὑπ’ ὄψιν μου ἐκλογὴν τοιαύτην· ἀλλὰ καὶ σεῖς οἱ ἴδιοι συναισθάνεσθε, ὅτι, προκειμένου περὶ ὑπερασπίσεως ἐμαυτοῦ, ὁπωσδήποτε δὲν ἔχω τὴν δύναμιν νὰ μακρηγορήσω, καὶ διότι δὲν ὑπάρχει στάδιον καὶ διότι δὲν ὑπάρχει λόγος, ὅπως διὰ μακρᾶς συζητήσεως πεισθῇ ἡ Βουλὴ περὶ τοῦ ἄκρου δικαίου, περὶ τοῦ προφανοῦς δικαίου, εἰς τὸ ὁποῖον εὑρίσκομαι, περὶ τοῦ ἀνυπάρκτου τῶν τοιούτων ἐνστάσεων, αἱ ὁποῖαι μόνον ἀνευλάβειαν προδίδουσι πρὸς τὴν Βουλὴν ἐκ μέρους τῶν ὑποβαλόντων αὐτάς. Δὲν θέλω νὰ ἀμφιβάλω, ὅτι εἶναι δυνατὸν οὐδὲ κἄν συζήτησις νὰ γείνῃ, οὐδ’ ὅτι πρέπει νὰ γείνῃ ψηφοφορία ἐπὶ τοιούτων ἐνστάσεων, διότι ἔχω πεποίθησιν εἰς τὴν ἀκεραιότητα καὶ τὴν εὐσυνειδησίαν πάντων. Ἀκυροῦντες ὅμως τοιαύτην ἐκλογὴν, κύριοι Βουλευταὶ, — ὅπερ οὐδέποτε πιστεύω — δὲν διαπράττετε μόνον ἀδίκημα προσωπικὸν μέγιστον καὶ πρωτοφανὲς κατ’ ἐμοῦ, ἀλλὰ διαπράττετε ἀνήκουστον ἀδίκημα καθ’ ὑμῶν αὐτῶν, ἐγκληματεῖτε καθ’ ὑμῶν αὐτῶν, διότι δημιουργεῖτε προηγούμενον, κατὰ τὸ ὁποῖον οὐδεὶς δύναται νὰ ἦναι ἀσφαλὴς ἐνταῦθα, ἐρχόμενος διὰ τῶν ψήφων μόνον τῶν ἐκλογέων, ἀλλ’ ἀπαιτεῖται καὶ ἄλλο τι, ἡ σιγὴ τῶν παθῶν τῶν ἑκάστοτε ἰσχυρῶν. Καταργεῖτε τὸ κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα, καὶ ποδοπατεῖτε τοὺς θεσμοὺς, τῶν ὁποίων τὴν τήρησιν ὑπεσχέθητε! Ἀλλ’ ἐὰν ἤθελεν ἀποφασίσει ἡ Βουλὴ ἀκύρωσιν τοιαύτης ἐκλογῆς, ἤθελον παρακαλέσει νὰ τὴν ἀκυρώσῃ δι’ ἀναστάσεως, καὶ οὐχὶ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, διότι δὲν ἐπιθυμῶ νὰ ἴδω Βουλὴν Ἑλληνικὴν ψηφίζουσαν Ὄχι ἐν τῇ Τριχωνίᾳ, Ναὶ ἐν τῇ Ναυπακτίᾳ!

§22Ι. ΚΑΛΑΝΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κύριος Στάϊκος.

§24ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὁ κύριος Στάϊκος ἀπουσιάζει.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Πονηρόπουλος.

§26ΑΛΕΞ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχουν οἱ ἀντιλέγοντες, κύριε Πρόεδρε.

§27Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἠκούσατε, κύριοι Βουλευταί, ἐνστάσεις περὶ κυβερνητικῶν ἐπεμβάσεων, ἐνστάσεις περὶ δωροδοκίας καὶ διαφόρους ἄλλας ἐνστάσεις· δὲν ἐνόησεν ὅμως τὸ ζήτημα ὁ ἀξιότιμος ἐκ Τριχωνίας Βουλευτὴς, ὅτι τοιαύτας ἐνστάσεις καὶ τοιαύτας αἰτιάσεις, οἵας παρουσιάζει ἡ ἐκλογὴ Τριχωνίας, βεβαίως ἡ Βουλὴ μέχρι σήμερον δὲν ἤκουσε· διότι, ἐὰν τὸ ἀπροσδιόριστον τῆς μεταβολῆς τοῦ φρονήματος τῶν ἐκλογέων ἐκ διαφόρων κυβερνητικῶν ἐπεμβάσεων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ νοηθῇ, διότι εἶναι πραγματικὸν ζήτημα, χρῇζον πολλῆς ἐρεύνης καὶ προσοχῆς, ἐν τῇ ἐκλογῇ Τριχωνίας μετὰ μαθηματικῆς ἀκριβείας ἀποδεικνύονται αἱ ἐνστάσεις. Συσκότισις μόνον δύναται νὰ γείνῃ διὰ πολλὰ ὀνόματα, τὰ ὁποῖα ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης ὁ ἀξιότιμος κ. Κατσᾶνος σᾶς ἀνέφερε, χωρὶς ὅμως νὰ δυνηθῇ νὰ βεβαιώσῃ καὶ ὅτι πράγματι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν, εἰσὶν ἀληθῆ. Ταῦτα δ’ ἐγὼ δι’ ὀλίγων θὰ ἀνατρέψω, καὶ ἐπ’ ὀλίγον θὰ σᾶς ἀπασχολήσω. Προεβλήθη, κύριοι Βουλευταί, πρὸ μικροῦ παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτοῦ ἡ ἐρώτησις, ἂν ὑπεβλήθησαν ἐγκαίρως ἐνστάσεις. Αἱ ἐνστάσεις ἀληθῶς βραδύτερον ὑπεβλήθησαν, ὁ λόγος δὲ εἶναι ἁπλούστατος· διότι ὁ ἐπιλαχὼν ὑποψήφιος δὲν εἶχε παντάπασι γνῶσιν οὐδεμιᾶς παρατυπίας, οὐδεμιᾶς νοθείας γενομένης ἐν Παμφίᾳ. Μόνον εἰς ἐμὲ, Κύριοι, ἐνδιαφερόμενον προσωπικῶς ὑπὲρ αὐτοῦ, ἐπῆλθεν ἡ ἰδέα, ὅτι, προκειμένου περὶ διαφορᾶς ψήφων τόσον μικρᾶς, ἠδύναντο νὰ ὑπάρχωσιν ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ ὁλοκλήρῳ, εἰς τοὺς διαφόρους δήμους αὐτῆς, ἀταξίαι τινές. Καὶ πράγματι, ὅτε ἐν Μεσολογγίῳ ἐγὼ, ὁ ξένος, καταγόμενος ἐξ Εὐρυτανίας, παρέβαλον τὰ βιβλία τῆς ψηφοφορίας πρὸς τὸν κατάλογον, καὶ εὗρον τοὺς δὶς ψηφίσαντας, εὗρον τοὺς ἀνυπάρκτους, παρήγγειλα καὶ ἐγένετο ἀντίγραφον τοῦ πρωτοκόλλου τῆς ψηφοφορίας, ὅπερ ἀπέστειλα εἰς τὸν ἐπιλαχόντα, ἐκ τῆς μελέτης δὲ ἀνευρέθησαν καὶ οἱ ἀποθανόντες. Ὥστε εἶναι ἀθῶος πάσης μομφῆς ὁ ἐπιλαχὼν, ὡς δῆθεν παρασκευάσας τὰς ἐνστάσεις ταύτας...

§28Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Δὲν ἀρνοῦμαι ὅτι παρεσκευάσατε τὰς ἐνστάσεις ὑμεῖς.

§29Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν θέλητε νὰ μὲ ἀντικρούσητε, νὰ ἔλθητε ἐδῶ.

§30Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Θὰ ἔλθω.

§31ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Περιμένετε ὀλίγον, νὰ ἔχῃ καὶ κέφι!

§32Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ παραβολὴ αὕτη, Κύριοι, ἐγένετο κατόπιν, καὶ ἀνευρέθησαν αἱ ἀνακρίβειαι· ἀνεκοίνωσα δὲ εἰς τὸν ἐπιλαχόντα τὴν ἀντίληψίν μου ἐκ τῆς μελέτης τῶν πρακτικῶν καὶ τῆς συμπαραβολῆς αὐτῶν πρὸς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους, καὶ τὸν παρώτρυνα νὰ λάβῃ ἐπίσημα πιστοποιητικά, βεβαιοῦντα καὶ ἀποδεικνύοντα τὰς ἐνστάσεις ταύτας. Καὶ εἰς τοὺς ἄλλους δήμους τῆς ἐπαρχίας ὑπάρχουσι, κύριοι Βουλευταί, ἀνακρίβειαι, ὅπως εἰς τὸν δῆμον Ἀμβρακίας, ἔνθα ὁ δήμαρχος ἀνήκει ἀποκλειστικῶς εἰς τὸν κ. Κατσᾶνον· ὑπάρχουσι καὶ ἐκεῖ δὶς ψηφίσαντες, εἰς δῆμον, εἰς ὃν δὲν ἔχει καμμίαν ἐπίδρασιν ὁ κύριος Νικολίτσας, δῆμον, τὸν ὁποῖον διευθύνει δήμαρχος ἀνήκων εἰς τὸν κ. Κατσᾶνον, ὅπερ ἀποδεικνύει, ὅτι εἶναι οὐχὶ τοῦ ἐπιλαχόντος ἐπίνοιαι, ἀλλ’ ἄλλων, οἱ ὁποῖοι ἐπενόησαν τὰ τοιαῦτα. Εἰς τὸν δῆμον ὅμως Παμφίας, ἐπειδὴ ὑπῆρχον ἐπαρκέστερα τὰ στοιχεῖα, ἐνόμισα, ὅτι μόνον αὐταὶ αἱ ἐνστάσεις ἀρκοῦσιν εἰς ἀκύρωσιν αὐτῆς τῆς ἐκλογῆς. Ἐὰν δὲ ἡ Βουλὴ νομίσῃ, ὅτι πρέπει καὶ διὰ τὸν ἄλλον δῆμον, τὸν τῆς Ἀμβρακίας, νὰ ἀκυρώσῃ τὴν ἐκλογήν, παρακαλῶ τὸν κ. Κατσᾶνον νὰ προβάλῃ ἔνστασιν νὰ ἀκυρωθῇ καὶ εἰς ἐκεῖνον τὸν δῆμον, διότι καὶ εἰς αὐτὸν εὑρέθησαν ἀνακρίβειαι. Αἱ ἐνστάσεις, Κύριοι, διετυπώθησαν ἐγγράφως, καὶ συνεζητήθησαν ἐν τῷ τμήματι τῆς Βουλῆς, ἡ δὲ πλειονοψηφία, διὰ σκέψεων, ἃς πρὸ μικροῦ ἠκούσατε ἀναπτυχθείσας παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτοῦ, ἐνῷ παραδέχεται ὅτι ἀναμφισβητήτως ἀποδεικνύεται, ὅτι ἐψήφισαν 12 μὲν ἐκλογεῖς δὶς, 4 τεθνεῶτες καὶ 9 μὴ ἐγγεγραμμένοι ἐν τῷ καταλόγῳ, διὰ σκέψεων ὅμως, κύριοι Βουλευταὶ, κατ’ ἐμὲ,—ἃς μοὶ ἐπιτραπῇ ἡ φράσις—ἐντελῶς αὐθαιρέτων, εἰλημμένων κατὰ συνθήκην καὶ πλασθεισῶν κατὰ συνθήκην, ἀλλὰ σκέψεων, αἱ ὁποῖαι ἱκανοποιοῦν τὴν ἀπόφασιν τῶν μελῶν τοῦ τμήματος, τὰ ὁποῖα παρεδέχθησαν αὐτὴν τὴν συλλογιστικὴν μέθοδον πρὸς κάλυψιν τῶν πλημμελειῶν τῆς ἐκλογῆς, παρεδέχθη, ὅτι κατὰ τεκμήριον ὁ κ. Κατσᾶνος εἶναι βουλευτής...

§33Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε.

§34Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. .. Εἶναι Βουλευτὴς κατὰ συμπέρασμα, Βουλευτὴς εἰκαστικὸς, καὶ ὄχι πράγματι καὶ κατ’ ἀλήθειαν Βουλευτής. Καὶ ἂν λάβητε ὑπομονὴν νὰ ἀκούσητε τὰς σκέψεις τῆς πλειονοψηφίας, θὰ πεισθῆτε ὅτι ἔχετε ἐνώπιον ὑμῶν συλλογισμόν, δι’ οὗ κατεσκευάσθη καὶ ἐχειροτονήθη τρόπον τινὰ Βουλευτής, συλλογισμόν, ὁ ὁποῖος δὲν δύναται εἰς τὴν κεφαλὴν παντὸς ἀνθρώπου εὐχερῶς νὰ ἐπέλθῃ. Διότι παραδέχεται ἡ πλειονοψηφία, ὅτι, ἐνῷ αἱ ἐνστάσεις εἶναι ἀναμφισβητήτως ἀποδεδειγμέναι, ἐν τούτοις σκέπτεται ἡ πλειονοψηφία καὶ λέγει, ὅτι, ἐπειδὴ ὁ δῆμος Παμφίας, ἐν ᾧ συνέβησαν ταῦτα, εἶναι ὁ δῆμος τοῦ ἐπιλαχόντος κ. Νικολίτσα, καὶ ὁ κ. Νικολίτσας παρίστατο ἐν τῷ τόπῳ τῆς ἐκλογῆς καὶ ἐπὶ τῆς κάλπης του, καὶ ἐγνώριζε πάντας τοὺς ψηφοφόρους, καθόσον ἐν τῷ δήμῳ ἐκείνῳ ἐξασκεῖ ἀπὸ ἐτῶν τὸ ἐπάγγελμα τοῦ ἰατροῦ, ἠδύνατο νὰ ἐξελέγχῃ τὴν ταυτότητα τῶν προσερχομένων εἰς ψηφοφορίαν ἐκλογέων.

§35ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐξ ἀριστερῶν). Βεβαίως.

§36Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τεκμαίρεται δ’ ἐκ τούτου, ὅτι πάνθ’ ὅσα ἐγένοντο ἐκεῖ ἐγένοντο πρὸς βλάβην τοῦ ἐπιτυχόντος βουλευτοῦ κ. Κατσάνου καὶ πρὸς ὠφέλειαν τοῦ κ. Νικολίτσα! Ἀλλὰ, Κύριοι, νομίζω ὅτι ἡ σκέψις αὕτη δὲν εἶναι ἐξ ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ θεωρηθῶσιν ἑδραῖαι, καὶ πείσωσί τινα, ὅτι αὐτὴ ἡ τροποποίησις τῆς ἀνταποδείξεως τῶν ἐνστάσεων καὶ τῆς ἀβασιμότητος αὐτῶν εἶναι δυνατὸν νὰ ἦναι εὔλογος. Διότι πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ παραδεχθῶ, ὅτι εἷς ὑποψήφιος Βουλευτὴς παραμένει διαρκῶς ἀπὸ πρωΐας μέχρις ἑσπέρας ἐν τῷ τμήματι τῆς ἐκλογῆς, ὅτι κάθηται ἐπὶ τῆς κάλπης του, ὅτι τὴν ἔχει ἐνηγκαλισμένην μετὰ πολλῆς τρυφερότητος, καὶ ὅτι δὲν ἐξέρχεται τοῦ τόπου τῆς ἐκλογῆς, ἵνα ὑποδεχθῇ ἐκλογεῖς, ἢ ὁμιλήσῃ πρὸς αὐτοὺς, ἢ προλάβῃ ῥῆξίν τινα ἐπικειμένην ἐκ τῶν διαδηλώσεων; Τίς ἐξ ἡμῶν παραμένει διαρκῶς πάντοτε ἐν τῷ τόπῳ τῆς ἐκλογῆς; ἢ πῶς εἶναι δυνατὸν, ὅταν ψηφίζωσι 1500 ἐκλογεῖς εἰς ἓν τμῆμα, νὰ ἀντιληφθῇ ὁ ὑποψήφιος τοιαύτας ἀταξίας, τὰς ὁποίας μόνον τὰ μέλη τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς δύνανται νὰ ἀντιληφθῶσι; Διατὶ ὑπάρχει τεκμήριον, ὅτι ὁ Νικολίτσας ἔπρεπε νὰ γνωρίζῃ καὶ ν’ ἀντιλαμβάνηται ὅλων αὐτῶν τῶν ἀτοπημάτων, καὶ ὄχι ὁ ἰατρὸς Εὐθυμίου, μέλος τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, διαμένων διαρκῶς κατ’ ἀνάγκην ἐν τῷ τμήματι; Πῶς δὲν ὑπάρχει τεκμήριον, ὅτι αὐτὸς ὁ Εὐθυμίου, ὡς ἐκ τῆς θέσεως του, διετέλει ἐν γνώσει ὅλων τῶν πλημμελειῶν;

§37Ν. ΜΑΝΤΖΑΒΙΝΟΣ. Τί ἔκαμνον τὰ ἄλλα μέλη τῆς ἐπιτροπῆς;

§38Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ ἄλλα μέλη τῆς ἐπιτροπῆς ἦσαν 4 χωρικοί, οἱ ὁποῖοι δὲν ἠδύναντο νὰ γνωρίζωσι τὰ πρόσωπα.

§39Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ὅτε ἐξήρχετο τοῦ τόπου τῆς ἐκλογῆς ὁ κ. Νικολίτσας, ὁ ὁποῖος εἶχε χρηματίσει ἐπὶ ὀκτὼ ἔτη δήμαρχος, — γνωρίζομεν δὲ πάντες, τί σημαίνει νὰ χρηματίσῃ τις ὀκτὼ ἔτη δήμαρχος καὶ νὰ ἦναι καὶ ἰατρὸς, — ὅτε ἐξήρχετο ὁ κ. Νικολίτσας, ἔμενον εἰς τὸν τόπον τῆς ἐκλογῆς ὁ ἀδελφός του καὶ ὁ ἀντιπρόσωπός του καὶ τὰ μέλη τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς.

§40Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ κ. Κατσάνου δὲν ἔμενε;

§41Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Καὶ αὐτὸς ἔμενεν· ἀλλὰ διατὶ θέλετε τὴν εὐθύνην νὰ τὴν ἔχῃ ὁ Κατσᾶνος, καὶ ὄχι ὁ Νικολίτσας;

§42Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅτε ὅμως, Κύριοι, διετυποῦντο αἱ σκέψεις τῆς πλειονοψηφίας τοῦ τμήματος, εἶχον ἀναπτυχθῆ καὶ ὅλοι οἱ λόγοι ἐν τῷ τμήματι, οἵτινες ἦσαν ἰσχυροὶ νὰ πείσωσι τὴν πλειονοψηφίαν, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ παραδεχθῇ αὐτὸν τὸν συλλογισμόν. Διότι τί ἀπεδείχθη τότε καὶ τί ὡμολογήθη; ὅτι ὁ ἰατρὸς Εὐθυμίου, ὁ ἐπὶ εἰκοσαετίαν διατελῶν ἰατρὸς, ὢν μέλος τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, ἀφῆκε νὰ ψηφίσωσι δύο συγγενεῖς αὐτοῦ, τοὺς ἀδελφοὺς Λόη, ἀφῆκε νὰ ψηφίσῃ ὁ Στάϊκος, περὶ τοῦ ὁποίου ἐγένετο λόγος, ὁ ὁποῖος Στάϊκος ἀνῆκεν ἀποκλειστικῶς εἰς τὸν Κατσᾶνον, διότι αὐτὸς ἐδανείσθη 800 δραχμὰς ἀπὸ τὸν εἰρηνοδίκην Ροντήρην καὶ μετέβαλε τὸ φρόνημά του ὑπὲρ τοῦ κ. Κατσάνου...

§43Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Αὐτὸς δὲν ἦτο Στάϊκος, καὶ θ’ ἀποδείξω, ὅτι ὁ Στάϊκος ὑπεστήριζε τὸν Σκαλτσοδῆμον.

§44Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Μὴ μὲ διακόπτετε· μόνον συνώνυμός σας εἶναι, καὶ τοῦτο δὲν σᾶς βαρύνει. Πάντες δὲ αὐτοὶ, κύριοι Βουλευταὶ, ἀνῆκον εἰς τὸν κ. Κατσᾶνον, καὶ οὐδεὶς ἦτο φίλος τοῦ κ. Νικολίτσα· εἶναι γεγονὸς τοῦτο, καὶ ἐν τῷ τμήματι δὲν ἀπεκρούσθη, οὐδὲ τὸ ἠρνήθη ὁ κ. Κατσᾶνος. Νομίζω λοιπόν, ὅτι δὲν χρήζει πολυπραγμοσύνης τὸ πρᾶγμα, ὅτι αὐτοὶ ἐψήφισαν δὶς, καὶ εἶναι αὐτοὶ οὗτοι, καὶ ὄχι ἄλλα ὀνόματα, ὅπως ὁ κ. Κατσᾶνος ἀπεπειράθη νὰ σᾶς ἀποδείξῃ, προσκομίσας ὀλίγας ἐνόρκους καταθέσεις, ὅπως ἀποδείξῃ ὅτι αὐτοὶ ἐψήφισαν καὶ δὲν ἐνεγράφησαν, ἐνῷ αὐτοὶ, οἱ ὁποῖοι ἐψήφισαν καὶ δῆθεν δὲν ἐνεγράφησαν, αὐτοὶ ἐνεγράφησαν. Δὲν ἤμην παρὼν κατὰ τὴν 24ην παρελθόντος μηνὸς, ἵνα ἀκούσω τοῦ κυρίου ἐκ Λεβαδείας Βουλευτοῦ, εἰπόντος ὅτι τοιαύτας ἀποδείξεις δὲν δύναται νὰ λαμβάνῃ ὑπ’ ὄψιν ἡ Βουλή, διότι θὰ ἦτο φρικῶδες νὰ ἐλάμβανεν ἡ Βουλὴ ὑπ’ ὄψιν καταθέσεις ἐνόρκους μαρτύρων προσερχομένων αὐτοκλήτων ἐνώπιον τοῦ εἰρηνοδίκου καὶ ἐξεταζομένων ὑπ’ αὐτοῦ. Ἐκ τῆς αὐθορμήτου προσελεύσεως αὐτῶν πείθεται μάλιστα πᾶς τις, ὅτι οὗτοι ἦσαν φίλοι τοῦ κ. Κατσάνου, καὶ διὰ τοῦτο προσῆλθον νύκτωρ νὰ ὁρκισθῶσι, διότι ἐκ Κεφαλοβρύσου μετέβη εἷς δικηγόρος Ἀλεξίου, καὶ τοὺς παρέλαβεν, ἵνα ὁρκισθῶσι. Καὶ ὡρκίσθησαν καὶ ἐξητάσθησαν οὗτοι, καὶ ἐβεβαίωσαν ὅτι ἐψήφισαν καὶ δὲν ἐνεγράφησαν· ἀλλὰ τοιαύτη ὁρκωμοσία ὁμοιάζει πρὸς ἐκείνους, οἵτινες δίδουσι λόγον τιμῆς. Ἀφοῦ οἱ ὁρκισθέντες οὗτοι δὲν δύνανται νὰ καταδιωχθῶσιν, ἀφοῦ οὐδεμίαν εὐθύνην φέρουσιν, ὡς δὲν φέρουσιν εὐθύνην οἱ δίδοντες λόγον τιμῆς, φρονῶ ὅτι δὲν πρέπει νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἰσχυρισμὸς καθιστῶν ἀναπόδεικτον πλέον πᾶσαν ἀντίρρησιν. Ἀλλὰ θὰ γείνῃ λόγος ἐν τῇ Βουλῇ περὶ τῶν 14 ψήφων, αἱ ὁποῖαι εὑρέθησαν εἰς τὴν κάλπην τοῦ κ. Κατσάνου ἐπὶ πλέον. Ἐὰν, κύριοι Βουλευταί, πολλάκις ἡ Βουλὴ ἠκύρωσεν ἐκλογὰς, διότι εὑρέθησαν σφαιρίδια πλεονάζοντα εἴς τινα κάλπην καὶ ἀφῃρέθησαν ἀπὸ τὸ Ναὶ, ἠκύρωσεν αὐτὰς, διότι τὸ τεκμήριον τοῦ νόμου εἶναι, ὅτι πρέπει νὰ ἀφαιρεθῶσιν αἱ ψῆφοι αὗται ἀπὸ τὸ Ναὶ, διότι ὑποτίθεται ὅτι ἐρρίφθησαν ὑπὸ φιλικῆς χειρός, καὶ πρέπει ἡ φιλικὴ χεὶρ νὰ μὴ εὕρῃ εὐκολίαν νὰ ἐκλέξῃ Βουλευτήν· ἐὰν λοιπόν ἠκυρώθησαν διὰ τοῦτον τὸν λόγον, νομίζω ὅτι ὁ κ. Κατσᾶνος ὤφειλε νὰ ζητήσῃ τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς του, διὰ νὰ ἐπανέλθῃ νὰ ἴδῃ, ἐὰν αἱ ψῆφοι αὗται, αἱ πλεονάζουσαι, ἐρρίφθησαν ὑπὸ φιλικῆς ἢ ἐχθρικῆς χειρός...

§45Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ἐγένοντο ἀρκετὰ κατὰ τὴν πρώτην ἐκλογὴν εἰς βάρος του.

§46Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπειδὴ δὲ πρόκειται, ὡς λέγετε, περὶ καλπονοθεύσεως, ἀκούσατε, κύριε Βουλευτὰ ἐκ Λεβαδείας. Εἰς τὸν δῆμον Θέρμου, τὸν ἰδιαίτερον δῆμον τοῦ κ. Κατσάνου, ἀφῃρέθησαν ἀπὸ τῆς κάλπης τοῦ κ. Νικολίτσα τέσσαρα σφαιρίδια καὶ ἀπὸ τοῦ κ. Σκαλτσοδήμου τρία.

§47Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ἀπὸ τοῦ Κατσάνου πόσαι;

§48Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Πέντε... Βλέπετε, ὅτι σᾶς ἀπαντῶ.

§49Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ἡμεῖς τὰ ἐμελετήσαμεν μαζὺ τὰ πρακτικά.

§50Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὰ εἶναι ἐντελῶς τυχαῖα· οὔτε δύνασθε νὰ αἰτιαθῆτε ἑνός, ὅτι εἰς τὸν ἕνα δῆμον ἐγένοντο καὶ εἰς τὸν ἄλλον ὄχι· διότι εἰς πάντας τοὺς δήμους ὑπάρχει αὐτὴ ἡ διαφορά· κατὰ σύμπτωσιν δὲ, εἰς τὸν δῆμον Παμφίας, ἐνῷ ἀφῃρέθησαν ἀπὸ τὸν κ. Σκαλτσοδῆμον, ἔχοντα ἀντιπρόσωπον τὸν ἀδελφὸν τοῦ δημάρχου, πέντε σφαιρίδια μόνον, ἀπὸ τὸν κ. Νικολίτσαν ἀφῃρέθη ἕν.

§51Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Καὶ ἀπὸ τοῦ Κατσάνου;

§52Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δεκατέσσαρα. Ἀλλὰ, παρακαλῶ, δὲν ἐνδιεφέρετο ὁ Νικολίτσας διὰ τὸν σύντροφόν του; Διατὶ εἰς τὴν κάλπην ἐκείνου εὑρέθησαν πλεονάζοντα; Δὲν ἕπεται λοιπόν, ὅτι, ἐπειδὴ ἀφῃρέθησαν τὰ 14 αὐτὰ σφαιρίδια, ἐγένετο καλπονόθευσις. Δὲν θέλω νὰ μακρηγορήσω, κύριοι Βουλευταί, διότι δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ μακρηγορήσω, ἀλλὰ νομίζω ὅτι πρέπει ἡ παρεχομένη ἐπιείκεια πρὸς τὰ πρόσωπα νὰ παύσῃ παρεχομένη, καὶ πρὸ πάντων νὰ παύσῃ παρεχομένη ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Καὶ ἂν ἐπεκυρώθησαν ἄλλαι ἐκλογαί, ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι παραπονοῦνται ὅτι ἐπεκυρώθησαν, δικαίωμα εἶχον νὰ λάβωσι τὸν λόγον καὶ πείσωσι τὴν Βουλήν, ὅτι ὑπῆρχον ἐκλογαὶ μὴ νόμιμοι· δὲν ἔχουσιν ὅμως τὸ δικαίωμα, ἐὰν ἔπραξαν ἐπικύρωσιν ἄλλων ἐκλογῶν, νὰ εἴπωσιν, ὅτι καὶ ἡ ἐκλογὴ αὕτη πρέπει νὰ λάβῃ τὴν τύχην τῶν ἄλλων ἐκείνων. Νομίζω, Κύριοι, ὅτι ἡ Βουλὴ πρέπει πολλὴν νὰ δώσῃ προσοχὴν καὶ ἔπρεπε νὰ δίδῃ προσοχὴν πάντοτε εἰς τὰς ἐξελέξεις τῶν ἐκλογῶν: διότι, ἐὰν ἡ Βουλὴ κατασκευάζηται ἐξ ἀντιπροσώπων, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι νόμιμοι, νομίζω ὅτι δὲν δύναται ἡ Βουλὴ αὕτη νὰ νομοθετῇ ἐπωφελῶς διὰ τὴν χώραν. Ὅταν ὑπάρχωσιν ἐν τῇ Βουλῇ ἀντιπρόσωποι, οἱ ὁποῖοι δὲν προέρχονται ἐκ τῆς θελήσεως τῆς γνησίας τῶν ἐκλογέων, δὲν συγκεντρῶσιν εἰς τὰς κάλπας αὐτῶν τὰς ψήφους ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι δικαιοῦνται ἐκ τοῦ νόμου διὰ τῆς ἐνασκήσεως τοῦ ἐκλογικοῦ δικαιώματος των νὰ δώσωσιν ἀντιπροσώπους εἰς τὴν χώραν νομίμους, πῶς τότε θὰ βουλευθῶσιν αὐτοὶ ἐπ’ ἀγαθῷ τοῦ τόπου; Ἡ ἀδιαφορία βεβαίως εἰς τὰ πράγματα καὶ τὸ πρὸς τὰ πρόσωπα ἐνδιαφέρον μᾶς περιήγαγεν εἰς αὐτὴν τὴν γενικὴν ἐξάρθρωσιν, διότι πάντοτε παρέχομεν ἐπιείκειαν εἰς τὰ πρόσωπα καὶ ἔχομεν μεγάλην στοργὴν εἰς τὰ πρόσωπα, ἀδιαφοροῦντες περὶ τῶν πραγμάτων. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι ἡ ἐκλογὴ αὕτη δὲν εἶναι νόμιμος, δὲν εἶναι γνησία, ὅταν παρουσιάζωνται εἴκοσι καὶ πέντε ἐκλογεῖς μὴ νομίμως ψηφίσαντες· ὅταν δ’ ἔχητε διαφορὰν μεταξὺ τοῦ τελευταίου ἐπιτυχόντος καὶ τοῦ πρώτου ἐπιλαχόντος ἓξ ψήφων, ἐπῆλθεν, ἐννοεῖται, ἐπίδρασις εἰς τὸ ἀποτέλεσμα, καὶ ὀφείλει ἡ Βουλὴ νὰ ἀκυρώσῃ τὴν ἐκλογήν. Ἂς ἐπανέλθωσιν οἱ Κύριοι νὰ ζητήσωσι τὰς ψήφους τῶν νομίμων ἐκλογέων, καὶ ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ἤθελε συγκεντρώσει εἰς τὴν κάλπην του τὸν νόμιμον ἀριθμὸν τῶν ψήφων, ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ἤθελε συγκεντρώσει τὴν πλειονοψηφίαν τῶν ἐκλογέων, ἐκεῖνος δύναται νὰ παρακαθήσῃ ἐν τῇ Βουλῇ καὶ νὰ βουλευθῇ μεθ’ ἡμῶν. Νομίζω ὅτι δὲν εἶναί τι, τὸ ὁποῖον παρουσιάζει τὸ ἔκτροπον. Ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι καὶ αἱ δεκατέσσαρες ἀφαιρεθεῖσαι ψῆφοι προστίθενται εἰς τὴν κάλπην τοῦ κυρίου Κατσάνου, ἔχομεν 14+6=20· ἔχετε ὅμως ὑπ’ ὄψιν ὑμῶν ὅτι, οἱ μὴ νόμιμοι ἐκλογεῖς ἀνέρχονται εἰς 25, καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ὅπως δήποτε ὑπάρχει διαφορὰ, ἡ δὲ Βουλὴ ὀφείλει νὰ ἀκυρώσῃ τὴν ἐκλογήν.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Λεβίδης ἔχει τὸν λόγον.

§54Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν νομίζετε, ὅτι πρέπει νὰ διακόψωμεν διὰ τὴν κηδείαν;

§55ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Θὰ ὁμιλήσωσι πολλοί, κύριε Πρόεδρε.

§56ΠΟΛΛΟΙ (ἐκ δεξιῶν). Ἐμπρὸς, κύριε Πρόεδρε.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Λεβίδης.

§58Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Ὄχι. Ἂς ὁμιλήσῃ ἄλλος.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Στάϊκος.

§60ΠΟΛΛΟΙ (ἐκ δεξιῶν). Παραιτοῦνται.

§61Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Μετὰ λύπης μου λαμβάνω τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε, καὶ συνεπῶς.

§62ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διακοπὰς δὲν δέχεσθε.

§63Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐὰν νομίζητε ὅτι δύνασθε νὰ ὠφεληθῆτε ἐκ τῶν διακοπῶν, ἐγὼ τὰς δέχομαι, ἀλλὰ θ’ ἀναγκασθῶ νὰ παρατείνω τὸν λόγον.

§64Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡμεῖς παρακαλοῦμεν νὰ μὴ ἐπιτρέπητε διακοπάς.

§65Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Θὰ σεβασθῶ τὴν γνώμην καὶ τὴν ἀπόφασίν σας, κύριε Πρόεδρε, καὶ δι’ αὐτὸ εἶπον, ὅτι, ὅσον μὲ διακόπτουσι, κατὰ τοσοῦτον θὰ παραταθῇ ἡ ὁμιλία μου.

§66Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δι’ αὐτὸ δὲν ἐσεβάσθης ἀπ’ ἐκεῖ, διαρκῶς διακόπτων!

§67Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἔχετε τίποτε ἄλλο νὰ προσθέσητε;

§68ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι!

§69Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Δὲν ἔχω πεῖραν κοινοβουλευτικὴν, διότι πρώτην ἤδη φορὰν εἰσέρχομαι εἰς τὸ Κοινοβούλιον καὶ λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ἀνέλθω τὸ ἱερὸν τοῦτο βῆμα, καὶ συνεπῶς παρακαλῶ τοὺς κυρίους Βουλευτὰς νὰ ὦσιν ἐπιεικεῖς εἰς τὰς κρίσεις των. Λυποῦμαι πολὺ, κύριοι Βουλευταὶ, διότι εὑρίσκομαι εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ κουράσω ὑμᾶς διὰ τῆς ἀγορεύσεώς μου, συζητουμένου τοῦ κύρους ἢ ἀκύρου τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας. Εὑρίσκομαι δὲ εἰς τὴν ἀνάγκην ταύτην, διότι, καταγόμενος ἐκ τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας, καὶ φέρων τὸ ὄνομα, ὅπερ γνωρίζετε, εἶμαι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζω καλῶς τὰ πράγματα, εἶμαι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζω καλῶς, ἂν ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας ἦναι νόμιμος ἢ μὴ, καὶ ἔχω καθῆκον νὰ διαφωτίσω τὴν Βουλὴν, καὶ νὰ θεωρήσω ἐγὼ αὐτὸς, ἐν ᾗ περιπτώσει ἡ ψῆφος τῆς Βουλῆς ἀκυρώσῃ τὴν ἐκλογὴν Τριχωνίας, ὅτι θὰ ἦναι ἡ ψῆφος αὕτη ψῆφος καθαρᾶς συνειδήσεως· διότι νομίζω ὅτι, ἐκτὸς τῶν Βουλευτῶν τῶν καταγομένων ἐκ τοῦ νομοῦ Αἰτωλοακαρνανίας, οἱ ἄλλοι κύριοι Βουλευταὶ βεβαίως ἀγνοοῦσι τὰ πράγματα· ἐγὼ δ’ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζω τόσον τὰ κατὰ τὴν ἐκλογὴν, ὅσον καὶ τὰ κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς συζητήσεως τῆς ἐκλογῆς ἐν τῷ τμήματι λεχθέντα, διότι ἐκ συμπτώσεως ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Βάλτου συνέπεσε νὰ ἦναι ἐν τῷ αὐτῷ τμήματι μὲ τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας, νὰ συζητηθῇ δὲ κατὰ τὴν αὐτὴν ἡμέραν, καὶ εὑρεθῶ παρών. Δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς λεπτομερῆ ἀνάλυσιν τῶν ἀριθμῶν καὶ τῶν ψηφοφόρων τοῦ ἐκλογικοῦ καταλόγου, διότι τοῦτο πέπεισμαι ὅτι ἀκριβῶς ὁ ἀξιότιμος ἐκ Τριχωνίας Βουλευτὴς ἐξήντλησε, καὶ ὑποθέτω ὅτι ἔπεισε πάντα Βουλευτὴν, διότι οὐδεὶς δύναται νὰ ἀρνηθῇ τὰ λάθη, τὰ ὁποῖα γίνονται ἐκ μέρους τῶν ἐφορευτικῶν ἐπιτροπῶν ὅλων τῶν ἐπαρχιῶν τοῦ Κράτους, οὐδεὶς δύναται νὰ ἀρνηθῇ, ὅτι οἱ ἐκλογικοὶ κατάλογοι, δὲν δύνανται νὰ ὀνομάζωνται πλέον ἐκλογικοὶ κατάλογοι, διότι ἐγὼ, ὅστις εἶναι τρίτη φορὰ, καθ’ ἣν ἐξετέθην εἰς τὸν ἐκλογικὸν ἀγῶνα, εὑρέθην εἰς λυπηρὰν θέσιν, ἀπέναντι χάους ἐκλογέων ἐν τῷ τμήματι, εἰς τὸ ὁποῖον ἐσχάτως ἤμην παρὼν, διότι παρετήρησα ὀνόματα ἀποθανόντων πρὸ 20 ἢ 30 ἐτῶν, ὀνόματα καὶ ἐπώνυμα, τὰ ὁποῖα ἦσαν τελείως λανθασμένα. Ἡ ἐφορευτικὴ δὲ ἐπιτροπὴ, καθὼς καὶ ἐγὼ, ὡς ὑποψήφιος, καὶ οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν ἄλλων ὑποψηφίων εἴχομεν ἓν καθῆκον, νὰ συζητήσωμεν τὸ ζήτημα, καὶ ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν ἠγείρετο ἔνστασις, ν’ ἀφήσωμεν τὸ πρόσωπον, ὅπως κατὰ τὸ τέλος τῆς ψηφοφορίας βεβαιωθῶμεν, ἂν ἦτο γνήσιον τὸ ὄνομα τοῦ ἐκλογέως ἢ μή. Ἀλλ’ ἐπήρχετο πλήρης συνεννόησις μεταξὺ ἡμῶν τῶν ἀντιπροσώπων, τῶν ἀμέσως ἐνδιαφερομένων, καὶ τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, καὶ ἐν γνώσει ὅλων ἡμῶν ἐψήφιζον τὰ τοιαῦτα πρόσωπα· ἦτο ἀδιάφορον, ἐάν τις ὠνομάζετο Στάϊκος Ἰωάννης ἢ Ἰωάννης Στάϊκος, ἤρκει μόνον, ὅτι ἦτο ἓν καὶ τὸ αὐτὸ ἄτομον. Ἀφοῦ ὑμεῖς εἶσθε εἰς θέσιν νὰ γνωρίζητε ἐκ τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων τῶν ἐπαρχιῶν καὶ τῶν διαφόρων τμημάτων, εἰς τὰ ὁποῖα ὑπήρξατε ἀντιπρόσωποι, βεβαίως δὲν ἔχετε ἀνάγκην νὰ σᾶς πείσω ἐγὼ δι’ ἀναπτύξεως τῶν πραγμάτων καὶ συνεπῶς δὲν θὰ λάβω ὑπ’ ὄψιν μου κατὰ πόσον ἡ διαφορὰ αὕτη τῶν ψήφων ὠφέλησε τὸν κ. Κατσᾶνον ἢ τὸν κ. Νικολίτσαν. Θὰ παραδεχθῶ ὡρισμένως, ὅτι οὐδένα ὠφέλησε καὶ οὐδένα ἔβλαψεν· ἀλλὰ τοῦτο βεβαίως θὰ παραδεχθῶ, οὐχὶ ἵνα πείσω τοὺς νομίζοντας, ὅτι εἶναι εὔκολον ἢ πρέπει διὰ τὸν αὐτὸν λόγον ἀκριβῶς νὰ ἀκυρωθῇ καὶ ἡ ἐκλογή. Νομίζω ὅτι εἶναι πολὺ πεπλανημένη ἰδέα· διότι, ἂν παραδεχθῶμεν, ὅτι ἐν γνώσει τοῦ κ. Νικολίτσα καὶ τοῦ ἀντιπροσώπου τοῦ κ. Κατσάνου ἐψηφοφόρησαν τὰ πρόσωπα ταῦτα, ἤτοι 5 ἀνήκοντα εἰς τὸν κ. Νικολίτσαν καὶ 5 εἰς τὸν κ. Κατσᾶνον, τότε τί ἐρχόμεθα ἡμεῖς νὰ πράξωμεν; Νὰ ἀκυρώσωμεν τὴν ἐκλογήν, ἣν αὐτοὶ οἱ ἐνδιαφερόμενοι ἐκ συμφώνου παρεδέχθησαν καὶ ἐθεώρησαν ὡς ἔγκυρον; Ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ ἐκφέρωμεν γνώμην ἐπὶ τοιαύτης ἀποφάσεως, ἡ ὁποία ἐξεδόθη παρὰ τῶν ἀντιπροσώπων καὶ τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς; Ὥστε οἱ κύριοι Βουλευταὶ παρακαλῶ νὰ ἀναμείνωσι, καὶ θὰ ἴδωσιν, ἂν πρέπει, εὐσυνειδήτως κρίνοντες, νὰ ἀκυρώσωσι τὴν ἐκλογὴν ταύτην. Θὰ εἴπωσιν, ἂν εὑρίσκουσιν ἄκυρόν τι ἐν αὐτῇ, ἀφοῦ καὶ ὁ Σκαλτσοδῆμος καὶ ὁ Κατσᾶνος καὶ ὁ Νικολίτσας καὶ ὁ Τριγώνης ἐδέχθησαν νὰ ψηφοφορήσωσι τὰ πρόσωπα ταῦτα. Πῶς θὰ δυνηθῶ νὰ πείσω τὴν Βουλὴν περὶ τούτου; Ὑποθέτω, ὅτι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα δὲν δύναταί τις νὰ ἀποδείξῃ δι’ ἐγγράφων ἀποδείξεων, βεβαίως τὰ παραδέχεται ἡ λογικὴ καὶ ἡ κρίσις τῶν ἀνθρώπων...

§70ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἔχετε ἔγγραφον ἀπόδειξιν, ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἐνηργήθη νομίμως;

§71Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Μάλιστα· τὰ πρακτικὰ τοῦ τμήματος, εἰς τὰ ὁποῖα οὐδεμία ἔνστασις ἐγένετο κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας, ἢ μετὰ τὴν διαλογήν... Συνεπῶς νομίζω, ὅτι μοὶ ἐπιτρέπεται νὰ ἔχω τὸ θάρρος νὰ εἴπω, ὅτι, ἐὰν παρ’ ἡμῶν τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ ἔθνους δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ τοιαύτη κρίσις καὶ δὲν δύναται νὰ ἐκδοθῇ τοιαύτη ἀπόφασις ἐπὶ τοιούτης φύσεως ζητήματος, νομίζω ὅτι θεωροῦμεν ἡμᾶς αὐτοὺς μὴ ἱκανοὺς νὰ διερμηνεύσωμεν νόμους, νὰ νομοθετήσωμεν καὶ νὰ δώσωμεν φῶτα εἰς ὁλόκληρον τὸ ἔθνος. (Εὖγε! ἐκ δεξιῶν). Σᾶς εὐχαριστῶ. Δι’ αὐτοὺς λοιπὸν τοὺς λόγους σᾶς λέγω, ὅτι δὲν ἐπιθυμῶ νὰ σᾶς κουράσω διὰ τῆς ἀναλύσεως τοῦ ζητήματος τούτου, καθόσον νομίζω, ὅτι ἔχω ἀρκετὰ θέματα νὰ ἀναπτύξω πρὸς ὑμᾶς, ἵνα πείσω ἀφ’ ἑνὸς τὴν Βουλὴν καὶ ἀφ’ ἑτέρου τοὺς ἐνισταμένους, ὅτι αὐτοὶ οἱ ἴδιοι φάσκουσι καὶ ἀντιφάσκουσιν ἐπὶ τῶν ἰδίων πραγμάτων. Καὶ πρὸς τοῦτο θὰ ἔλθω εἰς τὴν συζήτησιν τῆς Αʹ Συνόδου τῆς ΙΔʹ Περιόδου, καθ’ ἣν ἦτο ἐκλελεγμένος Βουλευτὴς ὁ καὶ νῦν τοιοῦτος ἀξιότιμος βουλευτὴς Εὐρυτανίας κ. Ἀλεξανδρόπουλος, καὶ προσεβλήθη τὸ κῦρος τῆς ἐκλογῆς αὐτοῦ διὰ τοὺς αὐτοὺς λόγους, δι’ οὓς προσβάλλεται νῦν ἡ ἐκλογὴ τοῦ κ. Κατσάνου...

§72ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν ἔχετε δίκαιον.

§73Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Νὰ ἐπιφυλαχθῆτε, παρακαλῶ, νὰ ἀπαντήσητε ἀπὸ τοῦ βήματος. Ἐπειδὴ βεβαίως δὲν ἐπιθυμῶ νὰ διακόπτωμαι, καὶ ἐπειδὴ δὲν ἐπιθυμῶ νὰ εἴπω ἰδέας καὶ σκέψεις, — διότι βεβαίως καὶ αἱ σκέψεις καὶ αἱ ἰδέαι μου καὶ ἀποφάσεις θὰ ἦναι πολὺ μικραὶ καὶ ἀσήμαντοι ἀπέναντι γνωμῶν καὶ σκέψεων τοσούτων ῥητόρων, εὑρισκομένων εἰς τὸ Κοινοβούλιον, καὶ τῶν ὁποίων αἱ γνῶμαι, ἐὰν πρέπῃ νὰ γίνωνται σεβασταί, θὰ γίνωνται, — ἐπειδὴ, λέγω, δὲν ἔχω τοιαύτην ἀξίωσιν.

§74Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τοιοῦτόν τι ἐπιζητεῖτε.

§75Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Σᾶς συγχαίρω, κύριε συνάδελφε, διότι ἀποδεικνύετε, ὅτι εἶσθε προκατειλημμένος.

§76Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαιότατα!

§77Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Δὲν ἐπιθυμῶ νὰ σᾶς παρασύρω νὰ δώσητε ψῆφον συνειδήσεως. (Διάλογοι).

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ διακόπτετε!

§79Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Τὸ ἐπ’ ἐμοί, κύριε Πρόεδρε, θὰ προσπαθήσω κατὰ τὸ δυνατὸν νὰ ἐπικρατήσῃ μείζων ἡσυχία. Ἀφοῦ ὅμως θέλουσιν οἱ κύριοι Βουλευταὶ νὰ μὲ διακόπτωσιν, ἂς μὲ διακόπτωσι. Τὸ καλλίτερον ὅμως εἶναι νὰ συλλέξωσι τὰς ἀπορίας, ἃς ἔχουσι, καὶ νὰ μὲ διαδεχθῶσιν ἐπὶ τοῦ βήματος. Αἱ ἐνστάσεις, κύριοι Βουλευταί, δι’ ὧν προσβάλλεται ἡ ἐκλογὴ Τριχωνίας σήμερον, εἶναι αἱ αὐταὶ μὲ ἐκείνας, δι’ ὧν προσεβλήθη ἡ ἐκλογὴ Εὐρυτανίας ἄλλοτε. Ἔχω δὲ περὶ τούτου ἀψευδεῖς ἀποδείξεις, ἐκτὸς ἂν θελήσωσι νὰ διαψεύσωσί τινες καὶ αὐτὰ τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς. Ἐπειδὴ ὅμως σᾶς ὡμολόγησα τὴν ἀδυναμίαν μου, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ ἀναπτύξω ζητήματα τόσον σοβαρὰ καὶ τόσον νομικὰ, τὰ ὁποῖα ἀνεπτύχθησαν κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐκλογῆς ἐκείνης, θὰ περιορισθῶ νὰ σᾶς ἀναγνώσω μόνον τινὰ ἐξ αὐτῆς.

§80Κ. ΧΡΗΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι πολλά,

§81Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Καθῆκον ἔχω νὰ ὑπερασπίσω τὴν ἐκλογὴν Τριχωνίας τόσον, ὅσον ἄλλοι ἐνόμισαν, ὅτι εἶχον καθῆκον νὰ ζητήσωσι τὴν ἀκύρωσιν αὐτῆς. Σᾶς δηλῶ δὲ καθαρᾷ τῇ συνειδήσει, ὅτι θεωρῶ μίαν τῶν νομιμωτέρων ἐκλογῶν τοῦ Κράτους τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας...

§82ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ τῆς ἐκλογῆς Βάλτου;

§83Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Μάλιστα. Καὶ λυποῦμαι πολύ, διότι τὴν ἐπεκυρώσατε δι’ ἀναστάσεως, χωρὶς νὰ προφθάσω νὰ ὁμιλήσω, διὰ νὰ σᾶς ἀποδείξω, ὅτι δὲν εἶμαι Βουλευτὴς ἐρχόμενος εἰς τὴν Βουλὴν ἵνα καρπωθῶ τι, εἶμαι Βουλευτὴς τοιοῦτος, οἷοι πρέπει νὰ ὦσι πάντες οἱ Βουλευταὶ τοῦ ἔθνους.

§84ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Θέλετε νὰ ἐπαναληφθῇ ἡ συζήτησις περὶ τῆς ἐκλογῆς σας;

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ διακόπτετε.

§86Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐκ τῆς περιστάσεως ταύτης θὰ εὑρεθῶ εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ ὁμιλήσω καὶ περὶ τῆς ἐκλογῆς Βάλτου (γέλωτες). Θὰ εὑρεθῶ ἴσως εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ὁμιλήσω βραδύτερον περὶ αὐτῆς. Ἰδοὺ διατί· διότι τὰ ἐλατήρια, ἅτινα παρεσκεύαζον τὸ ἔργον τῆς ἀκυρώσεως τῆς ἐκλογῆς Βάλτου, εἶναι τὰ αὐτὰ μὲ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα παρεσκεύασαν ἤδη τὸ ἔργον τῆς ἀκυρώσεως τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας. Ἐκ τούτου μοὶ ἐπιβάλλεται νὰ ὁμιλήσω, οὐχὶ διότι θέλω νὰ ὑπερασπισθῶ τὸν κ. Βουλευτὴν Τριχωνίας, ἀλλὰ διότι ἔχω καθῆκον νὰ παρακαλέσω τὸν κύριον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ δεχθῇ τὴν διαβεβαίωσίν μου, καὶ ὡς Βουλευτοῦ καὶ ὡς Σταΐκου, ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι παρασκευάζουσι τοιοῦτον ἔδαφος, καὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἔρχονται καὶ προβάλλουσι τοιαῦτα ζητήματα, διὰ νὰ μεταβάλωσι τὰς πεποιθήσεις τῶν Βουλευτῶν, δὲν δύνανται νὰ ὦσιν οὔτε εἰλικρινεῖς φίλοι, οὔτε γνήσιοι ἀντιπρόσωποι τοῦ ἔθνους. (Εὖγε! ἐκ τῆς ἀριστερᾶς). Δὲν θέλω νὰ εἴπω τι—ἵνα μὴ παρεξηγηθῶ—περὶ τοῦ στρατιωτικοῦ μου βίου, διότι ταῦτα θὰ τὰ εἴπῃ ὁ βουλευτὴς κ. Σκαλτσοδῆμος...

§87Α. ΣΚΑΛΤΣΟΔΗΜΟΣ. Τὰ γνωρίζουν καὶ ἄλλοι.

§88Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. .. Ἀλλ’ ἀφοῦ εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εὑρεθῶ καὶ ἐγὼ μεταξὺ τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ ἔθνους, καὶ ἀφοῦ ἡ Βουλὴ ἐπεκύρωσε τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Βάλτου δι’ ἀναστάσεως, ἔχω καθῆκον νὰ ἐκφράσω τὴν εὐγνωμοσύνην μου, καὶ θὰ παρακαλέσω ὑμᾶς νὰ κρίνητε κατόπιν, κατὰ πόσον ἡ ἐν τῷ μέλλοντι πορεία μου ἡ πολιτικὴ θὰ ἦναι τοιαύτη ἢ τοιαύτη, ὁμοία δηλαδὴ πρὸς τὴν τῶν πολιτευομένων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι παρεσκεύασαν τὸ ἔργον τοῦτο. Διὰ τοὺς λόγους αὐτοὺς λέγω, ὅτι, ὁμιλῶν ὑπὲρ τῆς ἐκλογῆς τοῦ ἐπιτυχόντος βουλευτοῦ κ. Κατσάνου, δὲν θέλω δι’ αὐτοῦ ν’ ἀνταποδώσω τὰ ἴσα πρὸς τὸν βουλευτὴν Τριχωνίας κ. Σκαλτσοδῆμον, ἢ ἄλλον Βουλευτήν, διότι τοῦτο δὲν εἶναι ἴδιον οὔτε τῆς ἀνατροφῆς μου, οὔτε τῆς οἰκογενείας μου. Ἔχω καθῆκον νὰ εἴπω, ὅτι τοῦτο εἶναι τὸ πολιτικόν μου φρόνημα, καὶ ὅτι ἀποκλειστικῶς ἀνήκω εἰς τὸν ἐκ Κερκύρας Βουλευτὴν κ. Θεοτόκην. Ἐὰν ἐκ τῶν προτέρων ἀπεφάσιζον νὰ συνθηκολογήσω, καὶ ἂν ἐδήλουν πολιτικὴν φιλίαν πρὸς τὸν κ. ἐκ Γόρτυνος πολιτευτήν, βεβαίως θὰ ἔλεγέ τις, ὅτι ἡ ἐκλογή μου ἐπεκυρώθη διότι ἐγενόμην φίλος τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Εἶμαι λίαν εὐχαριστημένος, καὶ ἐκφράζω τὴν εὐγνωμοσύνην μου πρὸς τὴν πλειονοψηφίαν, διότι ἐπεκύρωσε τὴν ἐκλογήν μου. Λέγω πλειονοψηφίαν, διότι ἀναγνωρίζω ὅτι ἡ πλειονοψηφία δύναται νὰ ἀκυρώσῃ καὶ νὰ ἐπικυρώσῃ. Διότι καὶ ἐπὶ τῆς ἡμετέρας ἐκλογῆς ἠδύνατο νὰ ὑπάρξῃ ἄλλη ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, ἐὰν, ὡς ἐπληροφορήθην βραδύτερον, ὁ ἀρχηγὸς τῆς πλειονοψηφίας δὲν ἐπείθετο, ὅτι αἱ ἐνστάσεις κατὰ τῆς ἐκλογῆς Βάλτου ἦσαν τοιαῦται, ὥστε βεβαίως οὔτε ἐν τῷ τμήματι ἔπρεπε νὰ ἔλθωσιν, οὔτε νὰ προκληθῇ συζήτησις περὶ αὐτῶν, διότι ἐκτὸς τῶν ἄλλων προσωπικῶν παθῶν, τὰ ὁποῖα προῆλθον ἐξ αὐτῶν, καὶ μονομαχία, ὡς γνωστόν, διεξήχθη μεταξὺ τοῦ συναδέλφου ἡμῶν κ. Στράτου καὶ τοῦ κυρίου Καραγιάννη...

§89ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ ΑΒΕΡΩΦ. Ποίαν ἐκλογὴν συζητοῦμεν; Μήπως ἐπανήλθετε εἰς τὴν ἐκλογὴν Βάλτου;

§90Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ὁσάκις δὲν ἀντιλαμβάνεσθε, νὰ μὲ ἐρωτᾶτε (θόρυβος).

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ (κρούων τὸν κώδωνα). Ἡσυχία, Κύριοι. Μὴ διακόπτετε!

§92Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἀφήσατε τὸ κουδοῦνι, κύριε Πρόεδρε! (γέλωτες).

§93ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Εἶναι βῆμα Βουλῆς αὐτὸ, κύριε Στάϊκε!

§94Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Δὲν ἀκούω ἕνεκα τῆς κωδωνοκρουσίας.

§95ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Μὴ ἐπιτρέπετε διακοπάς!

§96Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Νὰ καταργήσητε τὸν κώδωνα, διότι ταράσσεται ὁ κύριος Στάϊκος.

§97Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ μεταβῶ εἰς τὴν ἔναντι τοῦ Προεδρείου θέσιν, ἵνα μὴ ἔχῃ τόσην ἐπίδρασιν ὁ κώδων ἐπὶ τῆς ἀκοῆς μου, καὶ οὕτω νὰ ἀκούω καλῶς τοὺς διακόπτοντάς με. Εἶπον προηγουμένως, ὅτι εὑρίσκομαι εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ὁμιλήσω καὶ ὀλίγον περὶ τῆς ἐκλογῆς Βάλτου, διότι τὰ ἐλατήρια, τὰ ὁποῖα παρεσκεύασαν τὸ ἔδαφος τοῦτο τῶν ἐνστάσεων κατὰ τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας, εἶναι τὰ αὐτὰ μὲ τὰ ἐλατήρια, τὰ ὁποῖα παρεσκεύασαν τὰς ἐνστάσεις καὶ κατὰ τῆς ἐκλογῆς Βάλτου...

§98Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Θὰ ἔχωμεν μονομαχίαν καὶ διὰ τὴν ἐκλογὴν ταύτην;

§99Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Βεβαίως, ἐὰν προκληθῶμεν. Διατί ὄχι; Ταῦτα λοιπὸν, κύριοι Βουλευταί, λέγω, ὄχι διότι, ὡς προεῖπον, ἐπιθυμῶ νὰ ὑπερασπίσω τὸν ἐκ Τριχωνίας βουλευτὴν κ. Κατσᾶνον, οὔτε νὰ ἀδικήσω τινὰ ἐκ τῶν ἄλλων Βουλευτῶν, ἀλλὰ διότι ἔχω καθῆκον νὰ ὁμιλήσω καὶ νὰ εἴπω ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα γνωρίζω. Διότι ἐκτὸς τῶν λεγομένων καὶ διαδιδομένων καὶ τῶν εἰς τὰς ἐφημερίδας γραφομένων κατὰ τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας, εἶχον τὸ θάρρος καὶ Βουλευταὶ, παρασκευάσαντες τὸ ἔδαφος τοῦτο, νὰ ζητήσωσιν ἀπ’ ἐμοῦ νὰ δώσω ψῆφον ἀκυρωτικὴν εἰς τοιαύτην ἐκλογήν. Ὅταν λοιπὸν Βουλευτὴς ἔρχηται καὶ παρακαλῇ ἐμὲ νὰ δώσω ψῆφον ἀκυρωτικὴν εἰς τοιαύτην ἐκλογήν, δὲν πρέπει νὰ παραδεχθῶ, ὅτι ἡ ἐκλογὴ αὕτη παρεσκευάσθη, ὡς παρεσκευάσθη; ὅταν λέγηται καὶ εἰς τὰς ἐφημερίδας σήμερον ἀκόμη γράφηται, ὅτι ὑπάρχει καὶ κατάλογος Βουλευτῶν, οἵτινες θὰ ζητήσωσι τὴν δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορίαν ἐπὶ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς ταύτης; Διατί; διὰ νὰ ἴδωσι βεβαίως τοὺς Βουλευτὰς ἐκείνους, οἵτινες θὰ ψηφίσωσιν ὑπὲρ τοῦ κύρους εἴτε ὑπὲρ τοῦ ἀκύρου τῆς ἐκλογῆς. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους λοιπὸν, Κύριοι, ἔχω τὸ θάρρος νὰ εἴπω, ὅτι μοὶ ἐπιβάλλεται νὰ ἀνέλθω εἰς τὸ βῆμα καὶ νὰ εἴπω αὐτά...

§100ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὁ Τσιτσάρας θὰ ἦναι αὐτὸς (γέλως).

§101Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ὄχι ὁ κύριος Τσιτσάρας. Θέλετε νὰ τὸν εἴπω;

§102ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι! Αὐτὰ εἶναι ἰδιαίτεραι ὁμιλίαι.

§103ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ὅπως ἀγαπᾶτε.

§104Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ ἦμαι πολὺ λεπτὸς, καὶ νὰ μὴ πειράζω κανένα, ἐν ᾗ περιπτώσει δὲν μὲ πειράζετε. Δι’ αὐτὸ μὴ μὲ προκαλῆτε. Ἠθέλησα, Κύριοι, νὰ λάβω ὑπ’ ὄψιν μου τὰ πρακτικὰ τῶν συζητήσεων τῆς Βουλῆς τῶν γενομένων σχετικῶς πρὸς τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Εὐρυτανίας κατὰ τὴν Αʹ Σύνοδον τῆς ΙΔʹ Περιόδου, διότι ἐπρόκειτο περὶ τοῦ καὶ τότε βουλευτοῦ ἐξ Εὐρυτανίας κ. Ἀλεξανδροπούλου, τὸ κῦρος τῆς ἐκλογῆς τοῦ ὁποίου εἶχε προσβληθῆ διὰ τοὺς αὐτοὺς λόγους.

§105ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ ἠκυρώθη ἡ ἐκλογή του.

§106Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Διαφέρει ἡ ἀκύρωσις ἀπὸ τὴν ἀνάπτυξιν. Ὁ δὲ ἐξ Εὐρυτανίας τότε καὶ ἤδη Βουλευτὴς, ὁμιλῶν ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, εἶπεν ὅσα ἐγὼ θὰ ἀναγνώσω.

§107ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὅλα;

§108Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ὅλα... Καὶ δὲν θὰ λάβω, Κύριοι, ὑπ’ ὄψιν μου ποσῶς, οὔτε μοὶ ἐπιτρέπεται νὰ σκεφθῶ, ποία θὰ ἦναι ἡ ψῆφος τῆς Βουλῆς, ἡ ὁποία βεβαίως θὰ ἦναι καὶ ἡ ἀπόφασίς της, καθόσον ἡ Βουλὴ ἔχει ἀνεξέλεγκτον δικαίωμα ν’ ἀποφασίζῃ περὶ τοῦ κύρους ἢ τοῦ ἀκύρου μιᾶς ἐκλογῆς. Ἀλλὰ θέλω νὰ εἴπω, τί ἔλεγεν ὁ κ. ἐξ Εὐρυτανίας Βουλευτὴς τότε, ὅτε ὑπερησπίζετο τὴν προσβληθεῖσαν ἐκλογήν του, καὶ τί ἐπεκαλεῖτο, καὶ τί εἶπε σήμερον διὰ τὴν ἐκλογὴν τοῦ κ. Κατσάνου, καὶ νομίζω ὅτι, ἀφοῦ πολλάκις λαμβάνομεν ὑπ’ ὄψιν καὶ φέρομεν ὡς παραδείγματα λόγους ἑτέρων ἀνδρῶν τοῦ Κοινοβουλίου, βεβαίως πρέπει νὰ λάβωμεν πολὺ περισσότερον ὑπ’ ὄψιν τοὺς λόγους ἐκείνων τῶν Βουλευτῶν, τοὺς ὁποίους οἱ ἴδιοι διὰ τοῦ στόματός των εἶπον, ὡς, ἐὰν ἐγὼ ἀναιρέσω αὔριον ὅ,τι θὰ εἴπω σήμερον, νομίζω ὅτι σεῖς δύνασθε νὰ μὲ κρίνητε. (Ἀναγινώσκει): «Ἐκλογὴ Εὐρυτανίας. Τὸ τμῆμα προτείνει κατὰ πλειονοψηφίαν τὴν ἀκύρωσιν τοῦ Βʹ ἐκλογικοῦ τμήματος» — καὶ τότε περὶ τμήματος ἐπρόκειτο, — «τοῦ δήμου Καρπενησίου, καὶ τὴν ἐπανάληψιν ἐν τούτῳ τῆς ἐκλογῆς ὡς πρὸς τὸν τελευταῖον ἐπιτυχόντα Ἀλεξανδρόπουλον καὶ τοὺς ἐπιλαχόντας, ὅπως ἐξακριβωθῇ ἡ ἀληθὴς θέλησις τῶν ἐκλογέων τοῦ δήμου Καρπενησίων.» Ἤτοι ἐπρότεινε τότε τὸ τμῆμα τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς μόνον διὰ τὸν κύριον Ἀλεξανδρόπουλον. Χαίρω δὲ πολὺ, κύριοι Βουλευταὶ, διότι μεταξὺ τῶν Βουλευτῶν, οἵτινες τότε ὡμίλησαν ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς ταύτης, καὶ τῶν Βουλευτῶν ἐκείνων, οἵτινες ἐψήφισαν εἴτε διὰ τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς, εἴτε καὶ διὰ τὸ ἔγκυρον, ὑπάρχουσιν ὀλίγοι ἐνταῦθα, — διότι ἀτυχῶς ἡ ἐκλογὴ τῆς 17 Νοεμβρίου παρελθόντος ἔτους τὸ ἥμισυ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Βουλευτῶν ἔφερεν εἰς τὸ Κοινοβούλιον ἐκ τῶν παλαιοτέρων, οὐχ ἧττον ὅμως τὰ πρόσωπα ταῦτα καίτοι ὀλίγα, εἶναι ἀρκετὰ, ἐὰν σεβασθῶσι τὴν γνώμην καὶ τὴν ἀπόφασιν, τὴν ὁποίαν εἶχον τότε ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Εὐρυτανίας. — Καὶ εἶναι εἷς ὁ κ. Ἀγγελόπουλος, — καὶ λυποῦμαι, διότι ταύτην τὴν στιγμὴν εἶναι ἀπὼν — ὁ ὁποῖος, ὁμιλῶν τότε ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς τοῦ κυρίου Ἀλεξανδροπούλου, εἶπε τὰ ἑξῆς. (Ἀναγινώσκει τὴν γνώμην τοῦ βουλευτοῦ Ἀττικῆς Κ. Ι. Ἀγγελοπούλου). Αὐτὴ ἦτο ἡ σοφὴ γνώμη τοῦ κ. Ἀγγελοπούλου, ὅστις, ὁμιλῶν ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς κατὰ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς τοῦ κ. Ἀλεξανδροπούλου, ἐπρόβαλε τοῦτο, καὶ ἐθεώρησε τὴν ἐκλογὴν ἀκυρωτέαν.

§109ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἰδού! ἔρχεται ὁ κ. Ἀγγελόπουλος.

§110Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Εὐχαριστῶ διὰ τὴν ἀναγγελίαν.

§111ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὁ κύριος Ἀγγελόπουλος εἶναι σύμφωνος καὶ τώρα.

§112Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Δὲν ὁμιλῶ διὰ ν’ ἀμφισβητήσω ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ἀγγελόπουλος, ἀλλ’ ὁμιλῶ, ἵνα ἀμφισβητήσω ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ἀλεξανδρόπουλος. Ὁ κ. Εὐταξίας τότε ἠρώτησεν (ἀναγινώσκει): «Μήπως ὑπάρχῃ ἀπόδειξις, ὅτι ἐψήφισαν ὑπὲρ τῶν ἐπιτυχόντων οἱ 19 οὗτοι;» Ὁ κ. Ἀγγελόπουλος ἀπαντᾷ: «Ἔχομεν ἀποδεδειγμένον, ὅτι τὸ ἀποτέλεσμα τοῦτο εἶναι προϊόν νοθείας, διότι παρενεβλήθησαν 19 ψῆφοι, αἱ ὁποῖαι δὲν ἔπρεπε νὰ ῥιφθῶσιν εἰς τὰς κάλπας». Καὶ βεβαίως θὰ καταφύγωμεν καὶ εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς ἐκείνης, ἵνα ἴδωμεν, ὅτι ἀποδεδειγμένως ἐψήφισαν οὗτοι, ἐὰν παραδεχθῶμεν τὴν γνώμην τοῦ κυρίου Ἀγγελοπούλου, ὅτι ἔχομεν ἀποδεδειγμένον τὸ προϊὸν τῆς νοθείας. Ἄρα τὸ προϊόν τῆς νοθείας ἦτο τότε ἀποδεδειγμένον.... Ἔχει οὕτω, κύριε Ἀγγελόπουλε;

§113Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅ,τι εἶναι γεγραμμένον.

§114Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ὁ κύριος Εὐταξίας ἀπαντᾷ εἰς τὸν κ. Ἀγγελόπουλον: «ὅταν δὲν ἔχητε τοιαύτην ἀπόδειξιν...» Ὁ κ. Ἀγγελόπουλος ἐπικαλεῖται πρὸς ἀπόδειξιν (ἀναγινώσκει): «Δὲν ἔχομεν τοιαύτην ἀπόδειξιν, ἀλλὰ τὸ τμῆμα παραδέχεται, ὅτι αἱ ψῆφοι αὗται ἐρρίφθησαν παρανόμως...» Καὶ περὶ τούτου πρόκειται, ὅτι ἐπειδὴ ἡ πλειονοψηφία τοῦ τμήματος ἦτο τοιαύτη, εἰς τὴν ὁποίαν εἴτε ἐπεβλήθη ἡ ἀκύρωσις, εἴτε ἐπείσθη τὸ τμῆμα, ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἦτο ἄκυρος, δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους καὶ ὁ κ. Ἀγγελόπουλος εἶπεν, ὅτι «ἔχομεν τὴν ἀπόφασιν τοῦ τμήματος», τὴν ὁποίαν ὀφείλομεν ἡμεῖς, τὸ ὅλον τοῦ Κοινοβουλίου, ὅλοι οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ ἔθνους ν’ ἀποδεχθῶμεν ὡς γεγονός. Ἄρα δὲν ὑπῆρχεν ἀπόδειξις (ἀναγινώσκει): «Ἀλλὰ, καίτοι τὸ τμῆμα παρεδέχθη τοῦτο, κατέληξεν εἰς τὸ ἀντίθετον ἡμῶν τῶν ἄλλων συμπέρασμα, ὅτι, ἐπειδὴ δὲν γνωρίζομεν εἰς ποῖον ἐρρίφθησαν αἱ ψῆφοι αὗται, δὲν δυνάμεθα ν’ ἀκυρώσωμεν τὴν ἐκλογὴν, ἀλλὰ πρέπει ν’ ἀφαιρέσωμεν ἐξ ὅλων τῶν ὑποψηφίων τὰς 19 ψήφους.» Ἐπ’ αὐτοῦ σταματῶ ὀλίγον, διότι γνώμη εἶναι καὶ αὐτή. Βεβαίως, δεδομένου ὄντος, ὅτι ἐψήφισαν ὄχι 20, ἀλλὰ 50— ἀδιάφορον ἂν ὁ Ἀλεξανδρόπουλος τότε ἐπέτυχε διὰ 2 ψήφων, ἢ ὁ Κατσᾶνος τώρα δι’ 6 — καὶ ἀφαιρεθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν ψήφων ἐξ ὅλων τῶν καλπῶν, τότε θὰ ἔχωμεν τὸ αὐτὸ ἀποτέλεσμα, ἀναλλοίωτον, ὅπως συμβαίνει ὅταν εὑρίσκωνται ψῆφοι πλείονες εἰς τὰς κάλπας κατὰ τὴν διαλογήν· παρατηροῦμεν τὰ πρακτικὰ καὶ εὑρίσκομεν, ὅτι ἐψήφισαν ἐν ὅλῳ 600, μετροῦμεν τὰς ψήφους, καὶ εὑρίσκομεν ὅτι ἐψήφισαν 604· ἐκ τοῦ πρώτου ἀφαιροῦμεν 4, ἐκ τοῦ ἄλλου 3· διατί; διότι δὲν εἶναι ἐγγεγραμμένοι εἰς τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον. Ἄν κάμωμεν τὸ αὐτὸ εἰς ὅλας τὰς κάλπας, θὰ ἔχωμεν τὸ αὐτὸ ἀποτέλεσμα. Ἐπ’ αὐτοῦ λοιπὸν στηριζόμενος ὁ κ. Ἀγγελόπουλος, ὁμιλεῖ καὶ λέγει, ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη του. Ἀλλ’ ἐρωτῶ, ἐπὶ τοῦ προκειμένου ὑπὲρ τίνων θέλετε νὰ παραδεχθῶ, ὅτι ἐρρίφθησαν αἱ 19 αὐταὶ ψῆφοι; Βεβαίως καὶ ἐγὼ δὲν θὰ ἐδεχόμην ὅτι τὰς ἔρριψαν οὔτε ὑπὲρ τοῦ κ. Κατσάνου οὔτε ὑπὲρ τοῦ κ. Νικολίτσα, ἀλλὰ ὑπὲρ ἀμφοτέρων.

§115Ν. Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Μετὰ μίαν ὥραν, κύριε Πρόεδρε, θὰ γίνῃ ἡ κηδεία τοῦ συναδέλφου μας Νικολάου Μαυροκορδάτου. Πότε θὰ ὑπάγωμεν;

§116Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐγὼ θὰ ὁμιλήσω δύο περίπου ὥρας ἀκόμη. Δὲν γνωρίζω πόσον ἀκριβῶς θὰ διαρκέσῃ ἡ ὁμιλία μου. Ἐὰν θέλητε νὰ διακόψω, διακόπτω.

§117ΛΟΥΚΑΣ ΜΠΕΛΛΟΣ. Κύριε Στάϊκε, ἀπευθύνομαι εἰς τὴν στρατιωτικήν σας ἀρετὴν, τὴν πασίγνωστον, καὶ σᾶς ἐρωτῶ, ἤλθατε νὰ κωλυσιεργήσητε, ἢ νὰ μᾶς πείσητε περὶ τοῦ ἀκύρου ἢ ἐγκύρου τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας; Ἀποκρούω τὸ πρῶτον, ὡς ἀνάξιον τοῦ ἀξιώματός σας. Ἄν ὅμως, ὡς πιστεύω, ἔχετε σκοπὸν νὰ κάμητε τὸ δεύτερον, σᾶς παρακαλῶ νὰ περιορισθῆτε εἰς αὐτὸ τὸ θέμα, ἵνα τελειώσητε συντομώτερον.

§118Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Νὰ ἦσθε βέβαιος, ὅτι δὲν ἐννοῶ νὰ ὁμιλήσω διὰ νὰ κωλυσιεργήσω, δὲν ὑπάρχει δὲ καὶ τοιοῦτος λόγος, ἀφοῦ πλεῖστοι ἄλλοι ἔντιμοι συνάδελφοι θὰ ὁμιλήσουν μετ’ ἐμέ. Ἐγὼ μάλιστα δὲν ἤθελον νὰ λάβω τὸν λόγον, διὰ νὰ μὴ παρατείνω τὴν ὁμιλίαν μου καὶ σᾶς κουράσω. Ὁ κύριος Ἀγγελόπουλος λοιπὸν λέγει, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ ἀφαιρέσωμεν τὰς ψήφους ἀπὸ τὸν ἕνα καὶ νὰ τὰς δώσωμεν εἰς τὸν ἄλλον. Ἀλλ’ ἀφοῦ δὲν δυνάμεθα τοῦτο νὰ πράξωμεν, ἐρωτῶ, δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν ὅτι, διότι ἐψήφισαν 10 πρόσωπα, — ἔστω μὴ ἐγγεγραμμένα εἰς τοὺς καταλόγους, ὅπερ δὲν παραδέχομαι, — πρέπει νὰ ἀκυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ δι’ αὐτό; Νομίζω, ὄχι. Ὅσον λοιπὸν ἄδικον εἶναι νὰ φέρωμεν τὸν κ. Νικολίτσαν εἰς τὸ Κοινοβούλιον καὶ νὰ ἐκδιώξωμεν τὸν κ. Κατσᾶνον, τόσον καὶ περισσότερον βεβαίως ἄδικον εἶναι νὰ παραδεχθῶμεν ἀκύρωσιν ἐκλογῆς καὶ νὰ ἐπικαλεσθῶμεν ἐκ νέου τὴν ψῆφον τῶν ἐκλογέων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐξέλεξαν τὸν κ. Κατσᾶνον, ἔστω διὰ τῆς μικρᾶς αὐτῆς πλειονοψηφίας, ἀφοῦ παρὰ τῶν ἐκλογέων ἐκείνων, τῶν ὁποίων τὴν λευκὴν ψῆφον θὰ ζητήσωσι μετὰ τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς, οὐδεμίαν ἔχομεν ἔνστασιν· καὶ ἀφοῦ δὲν ἔχομεν ἔνστασιν παρὰ τῶν ἐκλογέων ἐκείνων, τῶν ἀμέσως ἐνδιαφερομένων, βεβαίως ὀφείλομεν νὰ παραδεχθῶμεν, ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι νομιμωτάτη, διότι ὁ κ. ἐξ Εὐρυτανίας Βουλευτὴς δὲν ἐδίστασε νὰ εἴπῃ, ὅτι αὐτὸς ὁ ἴδιος ἀνεκάλυψε, μετὰ παρέλευσιν σχεδὸν μηνὸς, ἐν τῷ Πρωτοδικείῳ Μεσολογγίου, ἐρευνῶν τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους καὶ τὰ πρακτικὰ, ὅτι ἐψηφοφόρησαν τὰ πρόσωπα ταῦτα, καὶ ἠθέλησε, λόγῳ συγγενείας πρὸς τὸν ἀποτυχόντα Νικολίτσαν, νὰ ὑπερασπίσῃ αὐτὸν, νὰ ἀναλάβῃ τὸ ἔργον, τὸ ὁποῖον βεβαίως ἀνῆκεν εἰς τὸν κ. Νικολίτσαν, καὶ ἐγένοντο αἱ ἐνστάσεις, αἱ ὑποβληθεῖσαι μετὰ ἕνα σχεδὸν μῆνα. Ἀλλὰ πῶς ἐγνώριζεν ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς ἐξ Εὐρυτανίας τὰ ὀνόματα αὐτὰ, τὰ ὁποῖα δὲν ἐγνώριζεν ὁ ἀποτυχὼν βουλευτὴς κύριος Νικολίτσας; Βεβαίως ἐδόθησαν τὰ ὀνόματα, τὰ ὁποῖα ἐγνώριζε μᾶλλον ὁ κ. Νικολίτσας ὡς ψηφίσαντα ὑπὲρ αὐτοῦ, καὶ οὕτως εὑρέθη τὸ λαμπρὸν καὶ εὐτυχὲς ἐπινόημα, ἵνα προσβληθῇ τὸ κῦρος τῆς ἐκλογῆς διὰ τοιούτου εἴδους ἐνστάσεων. Λοιπὸν, πῶς δύνασθε νὰ παραδεχθῆτε, Κύριοι, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρξῃ, ἔστω μία καὶ μόνον γνώμη, ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἄκυρος, ὅταν παρ’ οὐδενὸς τῶν ἐκλογέων, παρ’ οὐδενὸς τῶν ἀντιπροσώπων οὐδεμία ἔνστασις ἐγένετο ἐν τῷ τόπῳ κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας; Δύνασθε νὰ παραδεχθῆτε, ὅτι εἰς ἓν τμῆμα, ὑπάρχοντος ἑνὸς καὶ μόνου μέλους τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς φίλου τοῦ κ. Κατσάνου, ὑπαρχόντων δὲ δέκα ἄλλων προσώπων, μελῶν ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, ὑπαλλήλων τῆς Δημαρχίας, οἷος εἶναι ὁ κρατῶν τὰ πρακτικὰ, μόνον τὸ ἓν αὐτὸ μέλος ἐγνώριζε τὰ πρόσωπα, καὶ δὲν τὰ ἐγνώριζον οἱ ἄλλοι, οἱ ἐν τῷ ἐκλογικῷ τμήματι εὑρισκόμενοι; καὶ ὅτι τὰ πρόσωπα ταῦτα ἐψήφισαν χωρὶς νὰ ἔχωσι πρὸς τοῦτο δικαίωμα; Ἀλλ’ ὁ κ. ἐξ Εὐρυτανίας Βουλευτὴς, ἀναλαβὼν τὸν ἀγῶνα τοῦτον, ἔπρεπε βεβαίως ν’ ἀναδιφήσῃ τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους καὶ τὰ πρακτικὰ τῆς ψηφοφορίας, διότι εἶχε καὶ δικηγορικὴν πεῖραν καὶ ὅμοιον παράδειγμα τῆς ἀκυρώσεως τῆς ἐκλογῆς αὐτοῦ τοῦ ἰδίου, καὶ συνεπῶς ἦτο ἀρκετὰ μελετημένος εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο, καὶ διὰ τοῦτο, κύριοι Βουλευταὶ, σᾶς λέγω, ὅτι λυποῦμαι πολὺ, διότι ἤκουσα παρὰ διαφόρων συναδέλφων, ὅτι πρώτην ἤδη φορὰν κατὰ τὴν ἐξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν ἐν τοῖς οἰκείοις τμήμασι παρουσιάσθη Βουλευτὴς ὑποστηρίζων ἐνστάσεις κατὰ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς ἑτέρου Βουλευτοῦ ξένης ἐπαρχίας. Αἱ ἐνστάσεις κατὰ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς ἑκάστης ἐπαρχίας πάντοτε ὑποστηρίζονται παρ’ ἀνθρώπων τοῦ τόπου, ἔστω καὶ παρὰ δικηγόρων, κατὰ τὸ νεώτερον σύστημα τῆς Περιόδου ταύτης. Ὁ κ. Ἀλεξανδρόπουλος ἐγνώριζε βεβαίως, ὅτι δὲν ὑπῆρχον ἐνστάσεις κατὰ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς Τριχωνίας, εἶπε δὲ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅτι εἶναι στενὸς συγγενής του ὁ Νικολίτσας, καὶ ἐκ συμφέροντος συγγενικοῦ εἶχε καθῆκον νὰ παρατηρήσῃ τὰ βιβλία καὶ νὰ κάμῃ ὅ,τι ἠδύνατο διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ τὰς ἐνστάσεις ἐναντίον τῆς ἐκλογῆς. Ἐγώ, Κύριοι, καὶ ἂν ἐπρόκειτο περὶ τοῦ ἀδελφοῦ μου, οὐδέποτε θὰ παρουσιαζόμην νὰ ὑποστηρίξω τοιαύτας ἐνστάσεις—καὶ τὸ λέγω ἐλευθέρως, διότι εἶναι ἡ πρώτη φορά, καθ’ ἣν ἐξελέγην Βουλευτής, ἀπέτυχον δὲ εἰς πολλὰς ἐκλογὰς, καὶ οὐδέποτε ἔκαμα ἐνστάσεις.—Ὁ κύριος Ἀλεξανδρόπουλος λοιπὸν τὸ ἔπραξεν ἐκ τοῦ στενοῦ συγγενικοῦ δεσμοῦ, εἰς τὸν ὁποῖον εὑρίσκεται μετὰ τοῦ κ. Νικολίτσα, καὶ ἡ ἐκτίμησις τῶν προβαλλομένων ἐνστάσεων ἂς κριθῇ παρὰ τῆς Βουλῆς. Παραλείπων πλεῖστα ἄλλα, λεχθέντα ὑπὸ τῶν κυρίων προαγορευσάντων, λέγω, ὅτι διὰ νὰ ὑπάρξῃ ἔνστασις βάσιμος, ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ ἀποδεδειγμένον, ὅτι αἱ ῥιφθεῖσαι ψῆφοι ἐδόθησαν ὑπὲρ τοῦ ἐπιτυχόντος. Δυνάμεθα δὲ νὰ ἔχωμεν τοιαύτην ἀπόδειξιν, διότι ἐν καιρῷ τῆς ψηφοφορίας ἠδύνατο νὰ γείνῃ ἔνστασις ὑπὸ τοῦ συμφέρον πρὸς τοῦτο ἔχοντος ἐπιλαχόντος...

§119ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν ἀντελήφθη.

§120Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἂν ἐκεῖνος δὲν ἀντελήφθη, ὅστις εἶχε τὰ πρόσωπα παρόντα, πῶς δυνάμεθα ν’ ἀντιληφθῶμεν ἡμεῖς καὶ νὰ παραδεχθῶμεν ὅτι ἐψήφισαν τὸν ἐπιτυχόντα βουλευτὴν κ. Κατσᾶνον; Ὁ κ. Ἀλεξανδρόπουλος ἔλεγε τότε, ὑπερασπιζόμενος τὴν ἐκλογήν του (ἀναγινώσκει): «... Νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν πρέπει ν’ ἀποφαίνηται αὐθαίρετον γνώμην, δὲν πρέπει, Κύριοι, νὰ προβαίνῃ ἄνευ λόγου εἰς ἀκύρωσιν ἐκλογῆς μέλους τινὸς αὐτῆς, καὶ νὰ ὑποβάλλῃ καὶ τὸ μέλος τοῦτο καὶ τὴν ἐπαρχίαν, ἐξ ἧς δι’ ἐκλογῆς προῆλθεν, εἰς νέους ἀγῶνας, τοὺς ὁποίους ὅλοι γνωρίζομεν, καὶ κατανοοῦμεν τὰς ἐκ τούτων ζημίας. Ἐγὼ δὲν δύναμαι νὰ φαντασθῶ, ὅτι ἡ Βουλὴ θέλει προβῆ εἰς τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς μου, διότι γνωρίζω τὴν νομιμοφροσύνην καὶ τῆς πλειονοψηφίας, καθὼς ἔχει καὶ διευθύνεται σήμερον, καὶ τῆς μειονοψηφίας.» Κατόπιν τούτων, τῶν παρ’ αὐτοῦ τότε λεχθέντων ἐκ τοῦ βήματος, πρὸ ὀλίγου εἶπεν, ὅτι πρέπει νὰ ἀκυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ καὶ νὰ ἀπέλθωσιν οἱ κύριοι Νικολίτσας καὶ Κατσᾶνος, ἵνα ἀναλάβωσιν ἐκ νέου τὸν ἀγῶνα!

§121Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Καθ’ ἃ βλέπω, ἡ ἀγόρευσίς σας θὰ παραταθῇ ἐπὶ πολύ. Ἀλλὰ κατὰ τὴν τρίτην ὥραν μετὰ μεσημβρίαν θέλει τελεσθῆ ἡ κηδεία τοῦ συναδέλφου ἡμῶν Βουλευτοῦ ἐξ Ἄνδρου. Ἔχομεν καθῆκον λοιπὸν νὰ διακόψωμεν τὴν συνεδρίασιν. Ἔχομεν ὅμως καὶ ἕτερον καθῆκον, νὰ τηρήσωμεν τὴν διάταξιν, καθ’ ἣν ἐντὸς τῶν δύο πρώτων μηνῶν πρέπει νὰ εἰσάγηται ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους εἰς τὴν Βουλήν. Πρέπει ἑπομένως νὰ σπεύσωμεν νὰ εἰσαγάγωμεν τὸν Προϋπολογισμόν, ὅπως ἐφαρμοσθῶσιν αἱ οἰκονομίαι ὅσον τὸ δυνατὸν ταχύτερον. Διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ συνέλθωμεν καὶ αὔριον, Κυριακὴν, ἵνα ἐξακολουθήσωμεν τὸ ἔργον τῶν ἐξελέγξεων.

§122ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 1 καὶ 30′ μετὰ μεσημβρίαν).