1903.01.20
1,606 rows · 12,082 words · 231 turns
§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 11
τῆς 20 Ἰανουαρίου 1903.
(Δευτέρα).
(Γενομένης ἀπαρτίας ὥρᾳ 10 καὶ 30′ π. μ. παρόντων 193 Βουλευτῶν, ἀναγινώσκονται καὶ ἐγκριθέντα ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).
§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καναβὸς, βουλευτὴς Ναυπακτίας, ὑποβάλει τὴν ἑξῆς ἐπερώτησιν: «Παρακαλεῖται ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ἔκθεσιν τοῦ ἀνωτέρου στρατιωτικοῦ ἐπόπτου λοχαγοῦ τοῦ Αʹ πεζικοῦ συντάγματος Εὐθυμίου Παναγιωτοπούλου περὶ τῶν κατὰ τὰς ἐκλογὰς λαβόντων χώραν ἐν τῷ ἐκλογικῷ τμήματι Κλεπαΐδος, ἔνθα παρέστη ὁ εἰρημένος λοχαγὸς, ἂν ὑπέβαλε τοιαύτην. Ἂν μὴ, τότε νὰ εὐαρεστηθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ διατάξῃ τὸν κ. λοχαγὸν νὰ ὑποβάλῃ τὴν ἐν λόγῳ ἔκθεσιν, ἀπαραίτητον ὅλως πρὸς διαφώτισιν τῆς Βουλῆς κατὰ τὴν συζήτησιν περὶ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς Ναυπακτίας.»
§2Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 20 Δεκεμβρίου ἐζήτησα παρὰ τῶν κυρίων Ὑπουργῶν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ κατατεθῶσι πληροφορίαι καὶ ἔγγραφα σχετιζόμενα πρὸς τὴν ἐξέλεγξιν τῆς ἐκλογῆς Βόλου. Ἀτυχῶς, ἄχρι τοῦδε οὔτε αἱ πληροφορίαι ἐδόθησαν, οὔτε ἔγγραφα κατετέθησαν. Ἐπειδὴ πιθανὸν νὰ μὴ περιῆλθεν ἡ ἐπερώτησίς μου εἰς τοὺς κυρίους Ὑπουργοὺς, καταθέτω καὶ αὖθις ταύτην, ἢ παραπέμπω εἰς τὴν πρώτην, διότι ἐπίκειται ἡ συζήτησις τῆς ἐκλογῆς Βόλου, καὶ πρέπει νὰ ἔχωμεν τὰς ζητηθείσας πληροφορίας ὑπ’ ὄψιν.
§3Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὡς Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, δὲν ἔλαβον τοιαύτην ἐπερώτησιν.
§4Β. ΓΙΑΝΝΟΥΣΙΟΥ. Μετὰ δύο ἢ τρεῖς ἡμέρας θέλουσι συζητηθῆ αἱ ἐνστάσεις ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Καλαμπάκας ἐν σχέσει πρὸς τὰ ἐκεῖ γενόμενα κατὰ τὴν ἐκλογήν. Ὑπεβλήθησαν εἰς τὸν Εἰσαγγελέα Τρικκάλων μηνύσεις κατὰ τοῦ ἀνθυπομοιράρχου Ἀθαν. Καραγκούνη, κατὰ τοῦ ἀστυνόμου Σ. Γεωργαντοπούλου, κατὰ τοῦ Αὐγερινοῦ Ἀβέρωφ, κατὰ τοῦ Στ. Πούλια καὶ κατὰ τοῦ Ἡγουμένου τῆς Μονῆς Ἁγίου Στεφάνου. Ἐπὶ τῶν μηνύσεων ἐκείνων ἐνεργήθησαν ἀνακρίσεις, καὶ ἴσως ἐξεδόθησαν καὶ βουλεύματα. Παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ ζητήσῃ τηλεγραφικῶς πληροφορίας παρὰ τοῦ ἁρμοδίου Εἰσαγγελέως, ἂν ἐξεδόθησαν τοιαῦτα βουλεύματα, καὶ ἂν ἐξεδόθησαν, ν’ ἀποστείλῃ ἀντίγραφα τούτων, εἴτε τὰ διατακτικὰ τῶν βουλευμάτων, διότι τοῦτο θὰ ἦναι λίαν συντελεστικὸν εἰς τὴν τοιαύτην ἢ τοιαύτην ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς περὶ τῆς ἐκλογῆς Καλαμπάκας.
§5Ν. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Τὸ Ηʹ τμῆμα τῆς Βουλῆς ἐπρότεινε τὴν μερικὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς Μαντινείας, ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ἐπιτυχόντας βουλευτὰς Τριανταφυλλᾶκον, Κωνσταντόπουλον καὶ Μανέταν· ἐπίσης καὶ τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς ἐν τοῖς δήμοις Τριπόλεως, Τεγέας καὶ Μαντινείας. Παρακαλῶ τὸν κύριον Πρόεδρον νὰ διατάξῃ τὸ Γραφεῖον τῆς Βουλῆς νὰ ἔχῃ ἕτοιμα κατὰ τὴν συζήτησιν τὰ πρακτικὰ τῶν ἐκλογῶν τῶν τριῶν τούτων δήμων ἀπὸ τοῦ 1887, ἀφ’ ὅτου πολιτεύομαι, διότι θέλει ἀποδειχθῆ, ὅτι κατὰ τὰς ἐκλογὰς ἐν τοῖς δήμοις τούτοις πάντοτε ἐπλειονοψήφησα. Παρακαλῶ, τὰ πρακτικὰ νὰ ἦναι ἕτοιμα, διότι εἰς τὸ Γραφεῖον τῆς Βουλῆς μοὶ εἶπον ὅτι δὲν εὑρίσκονται.
§6Α. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, νὰ διατάξητε νὰ μοὶ δοθῶσιν ἀντίγραφα ἐπικεκυρωμένα τῶν πιστοποιητικῶν τῶν ὑποβληθέντων ὑπὲρ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς Αἰγιαλείας ὡς πρὸς τὸν κ. Πολυχρονιάδην. Ἔχω δὲ λόγους πρὸς τοῦτο, διότι ἔλαβον χθὲς τηλεγράφημα τῶν ἐν Αἰγίῳ δικηγόρων, οἱ ὁποῖοι παρακαλοῦσι νὰ δημοσιευθῶσι τὰ ὀνόματα τῶν ὑπογραψάντων τὰ πιστοποιητικὰ ταῦτα, καὶ ὁ λόγος εἶναι καταφανὴς, διότι οὐδεὶς Αἰγιεὺς δικηγόρος ὑπέγραψε τὰ ὑποβληθέντα πιστοποιητικά. Μόνον ἐκ Πατρῶν δικηγόρος τις, καταγόμενος ἐκ Καλαβρύτων, ὑπέγραψεν. Ἔχουσι δὲ δίκαιον, διότι ἀπεδόθη εἰς αὐτοὺς διά τινων ἐφημερίδων τοιαύτη πρᾶξις. Τὰ πιστοποιητικὰ κατετέθησαν εἰς τὸ ἀρχεῖον τῆς Βουλῆς. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ μᾶς δοθῶσιν ἀντίγραφα ἐπικεκυρωμένα, ἵνα ἡσυχάσωσιν οἱ δικηγόροι καὶ αἰσθανθῶσι κἄποιαν ἀνακούφισιν, διότι κακῶς ἀπεδόθη εἰς αὐτοὺς ἡ εὐθύνη τοιούτων πράξεων.
§7Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Καταθέτω ἀπαντήσεις εἰς ἐπερωτήσεις διαφόρων Βουλευτῶν. Ἐπὶ τῇ ἐπερωτήσει τῶν κ. κ. Πονηροπούλου καὶ Κοκκέβη περὶ ταραχῶν γενομένων ἐν τῷ Δικαστηρίῳ Κυπαρισσίας, καταθέτω τηλεγράφημα, κατὰ τὸ ὁποῖον χωροφύλακες ἐκακοποίησαν φυγοδίκους, τοὺς ὁποίους συνώδευον. Καταθέτω ἐπίσης ἀντίγραφον τῆς μηνύσεως κατὰ τοῦ βουλευτοῦ Μεγαλοπόλεως κ. Ζέρβα ἐπὶ δωροδοκίᾳ κατὰ τὰς ἐκλογάς.
§8ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Μόνον ὅταν περατωθῇ ἡ ἀνάκρισις, δύνανται νὰ κατατεθῶσιν ἔγγραφα ἀνήκοντα εἰς τὸν φάκελον τῆς ἀνακρινομένης ὑποθέσεως. Πρὸ τοῦ πέρατος τῆς ἀνακρίσεως δὲν δύναται νὰ ἐξαχθῇ ἐκεῖθεν ἔγγραφόν τι, οὔτε νομίζω ὅτι πρέπει νὰ καταθέσητε ἀντίγραφον ἐγγράφου, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται ἐν τῇ δικογραφίᾳ, ἀφοῦ εἶναι ἔτι ἐκκρεμὴς ἡ ἀνάκρισις.
§9Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχομεν νόμους, καὶ κατ’ αὐτοὺς πρέπει νὰ ἐνεργῶμεν, καὶ νὰ ὑποτασσώμεθα πάντες εἰς αὐτούς. Ὁ νόμος λέγει, ὅτι τὸ ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον δίδει ἀφετηρίαν εἰς πᾶσαν ἀνάκρισιν, εἶναι ἡ καταγγελία· διάταξις δὲ ῥητὴ τοῦ νόμου θέτει τὴν ἀνάκρισιν ὑπὸ τὸν πέπλον τῆς μυστικότητος. Ἐφ’ ὅσον λοιπὸν εἶναι ἐκκρεμὴς ἡ ἀνάκρισις, οὐδὲν ἀντίγραφον δύναται νὰ δοθῇ ἐκ τοῦ φακέλου τῆς ὑπὸ ἀνάκρισιν ὑποθέσεως. Ὅταν περατωθῇ ἡ ἀνάκρισις καὶ ἐκδοθῇ τὸ ἐγκλητήριον, τότε δίδονται ἀντίγραφα τῶν αἰτουμένων δικογράφων.
§10Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐξήτασα τὸ ζήτημα, ἂν δικαιοῦμαι νὰ ζητήσω ἀντίγραφα τῶν ὑπομνημάτων, τὰ ὁποῖα ἐζήτησεν ὁ βουλευτὴς κ. Ζέρβας, καὶ εὗρον ὅτι κατὰ τὴν Ποινικὴν Δικονομίαν δὲν ἀπαγορεύεται ἡ αἴτησις ἀντιγράφου μηνύσεως καὶ ἄλλων ἐγγράφων καὶ βουλευμάτων καὶ ἀποφάσεων. Μὲ τὴν γνώμην δὲ ταύτην συμφωνοῦσι καὶ ἀνώτατα δικαστικὰ πρόσωπα. Ἑπομένως δύναται ὁ μηνυτὴς νὰ ζητήσῃ καὶ λάβῃ ἀντίγραφον τῆς μηνύσεώς του, ὡς καὶ ὁ ὑποβαλὼν ὑπόμνημα, ἂν ὑποτεθῇ ὅτι ἀπώλεσε τὸ πρωτότυπον, οὗ κάτοχος καὶ κύριος εἶναι. Ἐνόμισα λοιπόν, ὅτι εἶχον καθῆκον νὰ ζητήσω καὶ καταθέσω ἀντίγραφον τῶν ὑπομνημάτων, τὰ ὁποῖα ἐζήτησεν ὁ βουλευτὴς κ. Ζέρβας, καὶ χάριν τῆς ἰσότητος, ἀλλὰ καὶ διότι ἄλλως ἡ Βουλὴ ἐν ἀγνοίᾳ θ’ ἀπεφαίνετο περὶ τοῦ κύρους ἢ μὴ τῆς ἐκλογῆς Μεγαλοπόλεως. Καταθέτω ἐπίσης τὰς ζητηθείσας παρὰ τοῦ κ. Κρεστενίτου πληροφορίας περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν φυγοδίκων καὶ φυγοποίνων ἐν Ἠλείᾳ. Ἐπίσης καταθέτω πληροφορίας ζητηθείσας παρὰ τῶν βουλευτῶν κ. κ. Κ. Κουμουνδούρου, Παπαλέξη καὶ Καναβοῦ. Ὡσαύτως καταθέτω πληροφορίας ζητηθείσας ὑπὸ τῶν οἰκείων τμημάτων τῆς Βουλῆς διὰ τὰς ἐκλογὰς Βάλτου, Τρικκάλων καὶ Χαλκίδος.
§11Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Περὶ τῆς ἐκλογῆς Καλαβρύτων, κύριε Ὑπουργέ;
§12Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ὑπέβαλον μίαν ἔκθεσιν. Τὰς ἄλλας δὲν τὰς ἔχω ἑτοιμάσει.
§13Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Πρὸ μηνὸς τὰς ἐζήτησα! Νὰ δώσητε πληροφορίας περὶ τοῦ πόσοι ἄνθρωποι ἐφονεύθησαν εἰς τὰ Καλάβρυτα κατὰ τὸ διάστημα τῶν ἐκλογῶν, πόσοι κατηγγέλθησαν ἐκ τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων ἐπὶ τραυματισμοῖς, καὶ τί ἐνεργήθη κατὰ τῶν ὀργάνων ἐκείνων. Παρεκάλεσα ὑμᾶς νὰ ἐξετάσητε, ἂν εἷς Καντάρας ἀφέθη ἐλεύθερος ἐκ τῶν φυλακῶν Ρίου καὶ μετέβη εἰς διάφορα χωρία τῆς ἐπαρχίας Καλαβρύτων, ἐνεργῶν ἐκλογικῶς. Προσέτι δὲ, ἂν ὑποταμίαι τινὲς, μεταβάντες εἰς Καλάβρυτα καὶ ἐπεμβάντες εἰς τὰς ἐκλογὰς, εἶχον ἄδειαν, ἢ δὲν εἶχον.
§14Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐλπίζω ὅτι αὔριον θὰ ἦμαι εἰς θέσιν νὰ ὑποβάλω ὅλας τὰς ζητηθείσας πληροφορίας περὶ τῶν ἐναντίον τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων μηνύσεων.
§15ΑΛΕΞ. ΦΩΤΗΛΑΣ. Πρώτην φορὰν ἀκούω, ὅτι Καντάρας τις ἀπέδρα ἢ ἀφέθη ἐκ τῶν φυλακῶν Ρίου καὶ μετέβη εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων διὰ τὰς ἐκλογάς. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ ζητήσῃ πληροφορίας, ἂν ὑπάρχει κατάδικος Καντάρας, ἂν ὁ κατάδικος αὐτὸς κατάγεται ἐκ τῆς ἐπαρχίας Καλαβρύτων, καὶ ἂν τῷ ὄντι ἀπελύθη καὶ μετέβη εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων. Δεύτερον ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ προσαγάγῃ πληροφορίαν εἰς τὴν Βουλὴν, ἂν ἐξεδόθη τὸ βούλευμα περὶ τῆς γενομένης πλαστογραφίας τῶν πρακτικῶν τῆς ἐκλογῆς Καλαβρύτων, πλαστογραφίας καταφώρου, τὴν ὁποίαν ὁλόκληρος ἡ Ἑλληνικὴ κοινωνία καὶ τὸ τμῆμα τῆς Βουλῆς ἀνεγνώρισε, καὶ ἂν ἐξεδόθη τὸ βούλευμα, νὰ διατάξῃ τὸν Εἰσαγγελέα τῶν Πλημμελειοδικῶν Πατρῶν νὰ πέμψῃ ἀντίγραφον τοῦ βουλεύματος, διότι ἔχω ἀνάγκην νὰ κάμω χρῆσιν αὐτοῦ κατὰ τὴν συζήτησιν καὶ τὴν ἐξέλεγξιν τῆς ἐκλογῆς Καλαβρύτων. Ἐπίσης καὶ ἂν ἐπερατώθη ἡ ἀνάκρισις διὰ τὴν γενομένην καλπονόθευσιν εἰς τὴν κάλπην τοῦ κ. Ζαΐμη, ὡς καὶ δι’ ἀπόπειραν καλπονοθεύσεως εἰς τὰ Σουδενὰ εἰς τὴν κάλπην τὴν ἐδικήν μου.
§16Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Παρακαλῶ ἐπίσης τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, ἂν ἡ καλπονόθευσις αὐτὴ ἐγένετο ἐν Πάτραις, καὶ ἐγένετο ἐκεῖ πρὸς τὸν σκοπὸν νὰ ἔλθῃ ἀντιπερισπασμὸς εἰς τὰς κατηγορίας μας αὐτάς. Ἐγὼ, μόλις ἤκουσα τὰ λαβόντα χώραν, τὰ ἀπεδοκίμασα· ἐνόμιζον ὅμως ὅτι εἶχε γείνῃ παρά τινος ἐνδιαφερομένου προσώπου, ἀλλ’ ἀπεδείχθη, ὅτι ἐγένετο ἐν Πάτραις ὑπὸ ὑπαλλήλου, καὶ ἐγένετο ἐπίτηδες διὰ ν’ ἀποδείξουν εἰς τὸν κόσμον, ὅτι διὰ πλαστογραφίας ἠθελήσαμεν νὰ βγάλωμεν ἔξω τὸν κύριον Ζαΐμην. Καὶ θ’ ἀποδειχθῇ, ὅτι ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ κ. Φωτήλα ἐζήτησε νὰ μὴ ψηφίσῃ εἰς τὴν κάλπην του εἷς, καὶ ἐπειδὴ αὐτὸς ἐπέμενε, τὸν κατήγγειλεν ὅτι ἤθελε νὰ τοῦ ῥίψῃ πολλὰ σφαιρίδια. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐξετάσῃ, ἂν τοιοῦτον βούλευμα ἐξεδόθη.
§17ΑΛΕΞ. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἐγὼ, κύριε Πρόεδρε, δὲν δύναμαι νὰ γνωρίζω, ὅπως γνωρίζει ὁ ἀξιότιμος συνάδελφός μου, ἂν ἐνηργήθη πλαστογραφία, οὔτε πότε ἐνηργήθη, διότι ἐγὼ ἦλθον εἰς Πάτρας μετὰ τὴν ἄνοιξιν τῶν φακέλων καὶ μετὰ τὴν ἀνακήρυξιν τῶν Βουλευτῶν ἐκ μέρους τοῦ Δικαστηρίου, ἦλθον μετὰ 15 ἡμέρας εἰς Πάτρας, παραμένων μέχρι τότε εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου, τὴν τῶν Καλαβρύτων. Περὶ ψηφοφόρου, τὸν ὁποῖον δὲν ἤθελα νὰ ψηφίσῃ εἰς τὴν κάλπην μου, ἀγνοῶ ἐντελῶς. Αὐτὸ, τὸ ὁποῖον γνωρίζει ὁ κ. Βουλευτὴς, ὅτι ἡ πλαστογραφία ἐγένετο ἐν Πάτραις, καὶ ὅτι ἐγένετο ἀπὸ σκοποῦ ἐκ μέρους ἡμῶν, ἵνα μὴ κατορθωθῇ νὰ ἀνακηρυχθῇ βουλευτὴς ὁ κ. Ζαΐμης, αὐτὸ ἀληθῶς εἶναι πρωτότυπον!
§18Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐκ τῶν πρακτικῶν φαίνεται καταφώρως, ὅτι ἡ πλαστογραφία ἐγένετο ἐν Πάτραις, καὶ ἐγένετο, ὡς εἶπον, πρὸς τὸν σκοπὸν ἵνα ἐν καιρῷ ἐπέλθῃ ἀντιπερισπασμὸς εἰς τὰς ἡμετέρας κατηγορίας.
§19Π. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ προσαγάγῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς ἔγγραφα: αʹ) Τὰ ἔγγραφα πάντα, τὰ σχετιζόμενα πρὸς τὴν ἵδρυσιν Γεωργικοῦ καὶ Οἰνολογικοῦ σταθμοῦ ἐν Μαντινείᾳ· βʹ) τὰ ἔγγραφα πάντα, τὰ σχετιζόμενα πρὸς ἵδρυσιν τηλεγραφείων, τηλεφωνείων καὶ ταχυδρομείων ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Μαντινείας ἀπὸ τοῦ Νοεμβρίου 1901 μέχρι Νοεμβρίου λήγοντος τοῦ 1902· γʹ) τὰ ἔγγραφα τὰ σχετιζόμενα πρὸς δημοπρασίαν διὰ τὴν ἐπισκευὴν τῶν ὁδῶν ἐν τῷ δήμῳ Μαντινείας καὶ εἰδικῶς εἰς Τσιπιανὰ καὶ τῆς ὁδοῦ ἀπὸ Μύτικα διὰ μέσου τῶν ἀμπέλων πρὸς τὴν ὁδὸν τὴν παρὰ τὸ χωρίον Κάψια· δʹ) τὰς δοθείσας διὰ τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργείου διαταγὰς πρὸς τὰ τηλεγραφεῖα καὶ τηλεφωνεῖα τῆς Μαντινείας νὰ ἀνοίγωσι γραμμὴν ἀμέσου συνεννοήσεως πρὸς ὡρισμένους ἰδιώτας πρὸ τῶν τελευταίων ἐκλογῶν καὶ κατ’ αὐτάς· εʹ) πίνακα τῶν γενομένων μεταβολῶν ὑπὸ τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργείου ἐν Μαντινείᾳ ἐπὶ τῶν ταχυδρομικῶν καὶ τηλεγραφικῶν ὑπαλλήλων· Ϛʹ) τὰς διαταγὰς περὶ καθαρισμοῦ τῶν καταβοθρῶν ἐν Μαντινείᾳ καὶ ἰδίως Μαντινείας καὶ Κανδήλας. Ὡσαύτως παρακαλῶ τὸν κύριον ἐπὶ τῆς Ἐκπαιδεύσεως Ὑπουργὸν νὰ προσαγάγῃ εἰς τὴν Βουλὴν πάντα τὰ ἔγγραφα τὰ σχετιζόμενα πρὸς ἀνέγερσιν δημοτικῶν σχολείων ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Μαντινείας, καὶ ἂν ὑπῆρχον αἱ προσήκουσαι πρὸς τοῦτο πιστώσεις, ἂν ἐνηργήθησαν δημοπρασίαι, καὶ κατὰ τίνα τρόπον ἐνηργήθησαν αὗται. Ταῦτα πάντα παρακαλῶ νὰ κατατεθῶσι, διὰ νὰ ἴδωμεν κατὰ τίνα τρόπον κατηρτίζοντο αἱ πλειονοψηφίαι τῶν παρελθόντων ἐτῶν, καὶ ἂν ἔπρεπε νὰ ἐξακολουθήσωσι καταρτιζόμεναι κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον εἰς αἰῶνα τὸν ἅπαντα.
§20Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Σκοπὸς τῶν συζητήσεων ἐπὶ τῶν ἐξελέγξεων τῶν ἐκλογῶν εἶναι νὰ ἀποδειχθῇ, ἐὰν εἶναι νόμιμοι αἱ ἐκλογαί, καὶ ἂν οἱ ἐκλεχθέντες Βουλευταὶ ἔχουσι τὰ προσόντα ν’ ἀντιπροσωπεύουν τὴν ἐπαρχίαν αὐτῶν καὶ τὸ ἔθνος· ἐὰν δέ που ὑπῆρξεν ἀνωμαλία τις, παράβασίς τις, νὰ προσάγωνται αἱ ἀποδείξεις ἐν τῇ Βουλῇ, καὶ ἐὰν ἐκ τῆς συζητήσεως ἀποδεικνύεται, ὅτι ὁ Βουλευτὴς Α ἢ Β δὲν ἔχει τὰ προσόντα, νὰ καλῆται ἡ ἐπαρχία πρὸς ἐκλογὴν νέου Βουλευτοῦ. Εἰς τὴν ἐκλογὴν Μεγαλοπόλεως ἐγένετο παρανομία τις· ἐπεδόθη καταγγελία, καὶ ἐπ’ αὐτῆς ἐνηργήθη ἀνάκρισις, ἥτις, κατὰ τὸ τηλεγράφημα τῆς Εἰσαγγελίας, ἐπερατώθη, ἀλλὰ βούλευμα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκδοθῇ, διότι δὲν δύναται νὰ καταδιωχθῇ ὁ καταγγελθεὶς Βουλευτὴς, καθόσον εἶναι παροῦσα ἡ Βουλή· ἑπομένως ἡ ἀπόδειξις περὶ τοῦ ἂν ἡ ἐκλογὴ Μεγαλοπόλεως εἶναι νόμιμος ἢ ὄχι, ἐλλείπει, καὶ θ’ ἀναγκασθῶμεν νὰ προβῶμεν εἰς συζήτησιν τῆς ἐκλογῆς ἄνευ τῶν ἀπαιτουμένων ἀποδείξεων. Διὰ τοῦτο ἤθελον παρακαλέσει τὴν Βουλὴν καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης καὶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ δώσῃ μίαν λύσιν ἐπὶ τοῦ ζητήματος, προκειμένου κατ’ αὐτὰς νὰ συζητηθῇ ἡ ἐκλογή, ἐπὶ τῆς ὁποίας θὰ λάβω τὸν λόγον, καὶ θὰ ἀποδείξω, ὅτι ὁ ἕτερος τῶν Βουλευτῶν τῆς ἐπαρχίας ἐκείνης δὲν πρέπει νὰ παρακάθηται μεταξὺ ἡμῶν, διότι παρέβη τὸν νόμον.
§21ΑΘ. ΖΕΡΒΑΣ. Ἠκούσθησαν, κύριοι Βουλευταί, ἐντεῦθεν ὅσα ὁ ἀξιότιμος ἐξ Οἰτύλου Βουλευτὴς εἶπεν. Ὁμολογῶ ὅτι τὰ λεγόμενα ταῦτα δὲν μὲ ἐθορύβησαν τὸ παράπαν, οὐδὲ μὲ συνεκίνησαν ποσῶς. Ἐὰν δὲ ἤθελε διαγνωσθῇ παρ’ ἐμοὶ ποιά τις συγκίνησις, παρακαλῶ ν’ ἀποδοθῇ αὕτη εἰς τὸ ὅτι πρώτην ἤδη φορὰν λαμβάνω τὴν τιμὴν ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης νὰ παραστῶ καὶ λαλήσω ἐνώπιον ὑμῶν, τῆς ἀντιπροσωπείας τοῦ ἔθνους· διὰ τοῦτο δὲ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν, καὶ εὐελπιστῶ ὅτι θέλω τύχει ἐπιεικοῦς κρίσεως. Παρέστησεν ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς ἐξ Οἰτύλου, ὅτι ἔχει ἀνάγκην προσαγωγῆς ἐγγράφων καὶ πιστοποιητικῶν, ἵνα ἀποδείξῃ, ὅτι ἐν τῷ περιβόλῳ τούτῳ δὲν εἶναι πρέπον νὰ παρακάθηται Βουλευτὴς, ὁ ὁποῖος παρέβη τὸν νόμον. Θέλω καὶ ἐγὼ νὰ πεισθῶ, κύριοι Βουλευταὶ, νὰ πεισθῇ καὶ ἡ Βουλὴ, καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐξ Οἰτύλου Βουλευτὴς, τὸν ὁποῖον τιμῶ καὶ σέβομαι, καὶ διότι εἶναι ἀνώτερος ἀξιωματικὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ στρατοῦ καὶ διότι ἐπολέμησεν,—ὡς καὶ ἐγὼ αὐτὸς ἐπολέμησα καθ’ ὅλας τὰς ἐν Θεσσαλίᾳ μάχας, καὶ ἐπληγώθην ἐν Ταράτσῃ, —ὅτι δὲν εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἐγὼ κατῆλθον εἰς τὴν ἐπαρχίαν Μεγαλοπόλεως, ἵνα δωροδοκήσω τὸν λαόν. Ἔχω καθῆκον —καὶ μοὶ ἐπιβάλλει τοῦτο τόσον ἡ στρατιωτικὴ τιμὴ, ὅσον καὶ ἡ ἀτομικὴ, —νὰ πείσω τὴν Βουλὴν, ὅτι, ἂν ἐδωροδόκησα τὸν λαὸν τῆς Μεγαλοπόλεως, ἐδωροδόκησα αὐτὸν ὄχι διὰ χρημάτων, ὄχι διὰ τοῦ εὐτελοῦς καὶ ποταποῦ τούτου μέσου, τὸ ὁποῖον βδελύσσομαι, ἀλλὰ κατῆλθον εἰς τὴν ἐπαρχίαν Μεγαλοπόλεως καὶ ἐδωροδόκησα τὸν λαὸν αὐτῆς διὰ τῶν βλημάτων τοῦ Ἐτὲμ πασᾶ, τὰ ὁποῖα καὶ τὴν στιγμὴν ταύτην ἐπὶ τοῦ σώματός μου φέρω, ἢ μᾶλλον αὐτὸς ὁ λαὸς ἐδωροδοκήθη, φωτιζόμενος ἐντεῦθεν καὶ ἐκεῖθεν, ἐὰν ἐν τῷ προσώπῳ ἡμῶν ὑπάρχουσιν ἢ μὴ τὰ νόμιμα προσόντα. Εἶπον ὅτι σέβομαι τὸν ἀξιότιμον ἐξ Οἰτύλου Βουλευτὴν, δι’ οὓς ἐξέθηκα λόγους, ἀλλὰ σέβομαι καὶ ἐκτιμῶ αὐτὸν καὶ διότι τυγχάνει υἱὸς τοῦ μεγάλου ἐκείνου πολίτου, τοῦ Ἀλεξάνδρου Κουμουνδούρου. Ἔχω δὲ πειστήρια, διὰ τῶν ὁποίων νὰ πεισθῇ κατὰ τίνα τρόπον ἐξετίμων ἐκεῖνον, καὶ νὰ μάθῃ ὁ ἀξιότιμος ἐξ Οἰτύλου Βουλευτής, ὅτι ἐπολέμησα παρὰ τὸ πλευρόν του ὄχι μόνον εἰς τὰς μάχας, ἀλλὰ καὶ ὅτε ἠγωνίζετο νὰ καταλάβῃ τὴν θέσιν, δι’ ἣν ἠγωνίζετο. Εἶμαι δὲ βέβαιος, ὅτι, ὅταν προσκομισθῶσιν αἱ ἀποδείξεις ἐκεῖναι, θέλει σπεύσει ὁ ἀξιότιμος ἐξ Οἰτύλου Βουλευτὴς νὰ ἀνορθώσῃ τὸ ὀλίσθημα ἐκεῖνο, εἰς τὸ ὁποῖον πρὸ ὀλίγου ὑπέπεσε, καὶ θέλει ἀνακαλέσει ὅσα ἐναντίον τοῦ λαοῦ τῆς Μεγαλοπόλεως ἐμέμφθη ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης, καθόσον ὁ λαὸς οὗτος εἶναι λαὸς ὑπερήφανος καὶ ἵσταται εἰς τὸ ὕψος τῆς περιωπῆς του, ἡμεῖς δὲ εἴμεθα ἀπαύγασμα τοῦ ἐλευθέρου καὶ εἰλικρινοῦς αὐτοῦ φρονήματος.
§22Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐγὼ οὐδεμίαν γνώμην ἐξέφρασα ἐπὶ τῆς κατηγορίας, οὐδὲ εἶχον δικαίωμα νὰ ἐκφράσω γνώμην ἐπὶ κατηγορίας, τῆς ὁποίας τὰ στοιχεῖα δὲν εἶχον ὑπ’ ὄψιν. Γνωρίζω —διότι μοὶ ἀνεκοινώθη ἐκ μέρους πρώην συναδέλφου, συμπολίτου τοῦ κ. Βουλευτοῦ, —ὅτι ἐδόθη καταγγελία κατὰ τοῦ κ. Βουλευτοῦ, καὶ ἐνεργεῖται ἀνάκρισις, πρὸς δὲ, ὅτι ὁ δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος ἀναφέρει εἰς τὴν ἔκθεσίν του τὴν καταγγελίαν, δηλαδὴ τὴν πρᾶξιν, διὰ τὴν ὁποίαν κατηγορεῖται ὁ κ. συνάδελφος. Ἐζήτησα τὰ πρακτικὰ, καὶ ἐξήτασα, μεθ’ ὅσης ἐπιμελείας ἐξετάζει ὁ ἐνδιαφερόμενος, τὰ ἔγγραφα, ἵνα μάθω τὴν ἀλήθειαν. Δυστυχῶς δὲν εὑρέθη ἐν τοῖς πρακτικοῖς οὔτε ἡ ἔκθεσις τοῦ δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου, οὔτε τὸ τηλεγράφημα τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν πρὸς τὸν δικαστικὸν ἀντιπρόσωπον. Ἐζήτησα ἀπὸ τὸ Γραφεῖον τῆς Βουλῆς νὰ ἀνευρεθῶσι τὰ ἔγγραφα ταῦτα καὶ σχετισθῶσι μὲ τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς, ἀλλὰ μέχρι τῆς στιγμῆς ταύτης οὐδεμίαν ἔχω ἀπάντησιν ὁριστικήν. Ἐπειδὴ ὡμίλησε, καθ’ ὃν τρόπον ὡμίλησεν, ὁ κ. συνάδελφος καὶ εἶπεν ὅτι, εὐθὺς ὡς προσκομισθῶσιν αἱ ἀποδείξεις, θέλω ὁμολογήσει, ὅτι δὲν εἶχον δίκαιον νὰ μεμφθῶ αὐτὸν, ἐγὼ ἐπαναλαμβάνω ὅτι δὲν ἐμεμψάμην αὐτοῦ, ἀλλ’ ὅταν ἔλθωσιν αἱ ἀποδείξεις, ἐὰν αὗται εἶναι ὑπὲρ τοῦ κ. Βουλευτοῦ, βεβαίως δὲν θὰ ἦμαι λογικὸς, ἐὰν ὑποστηρίξω τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς του. Παρακαλῶ λοιπὸν καὶ πάλιν καὶ συνιστῶ εἰς τὸν κύριον Πρόεδρον τῆς Βουλῆς νὰ διατάξῃ τὸ Γραφεῖον, ἵνα φροντίσῃ νὰ ἀνευρεθῶσι καὶ τὸ τηλεγράφημα καὶ ἡ ἔκθεσις, διότι, ἐὰν τὸ βούλευμα δὲν ἐκδοθῇ πρὶν ἢ συζητηθῇ ἡ ἐκλογὴ αὕτη, πρέπει τουλάχιστον νὰ ἔχωμεν τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἦσαν ἐν τῷ φακέλῳ τῶν πρακτικῶν τῆς ἐκλογῆς, διὰ ν’ ἀποδείξωμεν τουλάχιστον διὰ τοῦ δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου, ἐὰν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον κατηγγέλθη, εἶναι ἀληθὲς ἢ ὄχι· καὶ δὲν κατηγγέλθη μόνον ἀπὸ τὸν ἐνδιαφερόμενον — εἰς τὸν ὁποῖον ἐδόθη ἡ πληροφορία, ὅτι ὁ Βουλευτὴς αὐτὸς παρηνόμησεν — ἡ πρᾶξις τοῦ συναδέλφου, ἀλλὰ καὶ ὑπὸ τοῦ δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου βεβαιοῦται τοῦτο. Ἡ ἔκθεσις, ἐπαναλαμβάνω, δὲν ὑπάρχει ἐν τοῖς πρακτικοῖς.
§23Α. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ποῖος, παρακαλῶ, σᾶς ἔδωκε τὰς πληροφορίας αὐτάς;
§24Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Εἶπον πρότερον, καὶ ἐπεθύμουν νὰ παρακολουθῆτε τὴν ὁμιλίαν μου, ἀφοῦ ἐνδιαφέρεσθε, εἶπον ὅτι μὲ ἐπληροφόρησεν ὁ ἐνδιαφερόμενος ἀποτυχὼν Βουλευτής.
§25Α. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν σᾶς εἶπε τὴν ἀλήθειαν.
§26Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Εἰς τὴν φράσιν σας αὐτὴν θὰ σᾶς ἀπαντήσῃ ὁ ἴδιος, διότι ἐγὼ δὲν ἔχω κανὲν δικαίωμα.
§27Α. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως, ἐγὼ τὸν ἀναμένω νὰ μοὶ ἀπαντήσῃ. Κατὰ τὴν προεξέλεγξιν ἐν τῷ τμήματι παρετήρησα ὅλα τὰ σχετικά, καὶ εὗρον μόνον τὰς ἐκθέσεις τοῦ οἰκείου δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου καὶ τοῦ δικαστικοῦ ἐπόπτου, οἱ ὁποῖοι λέγουσι ῥητῶς, ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἐνηργήθη ἐν πάσει τάξει, ἡσυχίᾳ καὶ νομιμότητι. Οὐδεμία ἔνστασις ἢ παρατήρησις ἐγένετο εἰς τὸν δικαστικὸν ἀντιπρόσωπον· μόνον δύο μέλη τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, — καὶ αὐτὸ ἰσχυρίσθη ὁ κ. Συνανιώτης — ἀνήκοντα εἰς τὴν μερίδα τῶν ἀντιθέτων μας, ἔγραψαν ὅτι κατὰ τὰς ἡμέρας ἐκείνας ἔλαβε χώραν δωροδοκία. Ἐὰν δὲ ὁ κ. Συνανιώτης ἔχῃ τὸ θάρρος, ἂς μὲ διαψεύσῃ, ἀφοῦ δὲν εἶναι ἐδῶ, κατ’ ἄλλον τρόπον.
§28ΑΘ. ΖΕΡΒΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἂν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, ὁ κ. ἐξ Οἰτύλου Βουλευτὴς εἶπεν, ὅτι ὁ δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος τοῦ τμήματος τοῦ ἐκλογικοῦ τῆς Φαλαισίας δύναται νὰ βεβαιώσῃ, ὅτι ἔλαβε χώραν δωροδοκία.
§29Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Εἶπον ὅτι ὑπάρχει ἔκθεσις εἰς τὰ πρακτικά.
§30ΑΘ. ΖΕΡΒΑΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον ἐξ Οἰτύλου Βουλευτὴν νὰ λάβῃ τὴν πρωτοβουλίαν, ἂν ἐπιτρέπῃ ἡ Βουλή, τὴν στιγμὴν ταύτην νὰ ἔλθῃ ὁ δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος — ὅστις εἶναι ἔξωθεν τοῦ Βουλευτηρίου — νὰ τὸ βεβαιώσῃ. Εἰς τὸ τμῆμα τῆς Βουλῆς, κύριε Πρόεδρε, ὅτε ἐγίνετο ἡ προεξέλεγξις, ἐὰν προσήρχετο οὐ μόνον ὁ ἀξιότιμος ἐξ Οἰτύλου Βουλευτής, ἀλλὰ καὶ ἄλλος τις, ὅστις εἶχε τὸ δικαίωμα ἐκ τοῦ νόμου νὰ προσέλθῃ κατὰ τὴν προεξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν, ἐὰν προσήρχετο νὰ εἴπῃ ὅσα ἐλέχθησαν ἐντεῦθεν, θὰ ἐβλέπετε καὶ τὸν δικαστικὸν ἀντιπρόσωπον καὶ τόσους ἄλλους, οἱ ὁποῖοι παρέστησαν ἐκεῖ, νὰ διαψεύσωσι ταῦτα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπόρροια εἰσηγήσεων τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Οἰτύλου Βουλευτοῦ. Δὲν ἐλέχθησαν ἐν τῷ τμήματι ταῦτα· ἐγὼ δὲ, ἐὰν νομίζῃ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Οἰτύλου ὅτι κωλύει τὸ προδικαστικὸν ἔργον τῆς Βουλῆς ν’ ἀποφανθῇ, ἐὰν δέον νὰ ἐπέλθῃ ἀνάκρισις ἢ ἐξέλεγξις ὑπὸ τῆς Βουλῆς, ἢ ὄχι, δηλῶ ὅτι παραιτοῦμαι τοῦ δικαιώματος τῆς ἀσυλίας τοῦ Βουλευτοῦ. Εἶδον, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἐν τῇ μηνύσει ἀναφέρονται συγκατηγορούμενοι μετ’ ἐμοῦ δύο ἕτερα πρόσωπα, ὁ Σαραντόπουλος καὶ ὁ Θεοφανόπουλος. Ἐὰν ἀποδειχθῇ, ὅτι ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἐγὼ ἀνέλαβον τὴν κάλπην μου καὶ μέχρι βαθείας νυκτὸς προσῆλθε ποτὲ μετ’ ἐμοῦ ὁ καταγγελθεὶς Σαραντόπουλος καὶ ὁ Θεοφανόπουλος, ἐγὼ δὲν ἐπιθυμῶ νὰ παρακάθημαι ἐν τῇ θέσει ταύτῃ· διότι ἐν τῇ μηνύσει ἀναφέρεται, ὅτι περὶ τὸ ἑσπέρας οἱ κατηγορούμενοι συνεννοήθησαν μετὰ τῶν ἐκλογέων τοῦ χωρίου Ποταμιὰ, καὶ ἀφοῦ ἐδωροδόκησαν αὐτοὺς, προσῆλθον οὗτοι καὶ ἐψήφισαν. Ἐγὼ ἀπὸ πρωΐας μέχρις ἑσπέρας ἀπὸ τῆς θέσεώς μου δὲν ἐκινήθην ποσῶς, καὶ τὸ λέγω αὐτὸ, διότι τὸ ἐπιβάλλει ἡ τιμή μου, καὶ τὸ λέγω ἐπ’ ὀνόματι τῆς τιμῆς μου. Πάντα ἄλλον ἰσχυρισμὸν ἀποκαλῶ συκοφαντίαν καὶ ἀνάξιον προσοχῆς.
§31Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπειδὴ εἶμαι εἰσηγητὴς ἐν τῷ τμήματι τῆς Βουλῆς ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Μεγαλοπόλεως, ὀφείλω νὰ κάμω μίαν δήλωσιν.
§32Π. Δ. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Ὅταν ἔλθῃ ἡ σχετικὴ ἐκλογὴ, κ. Πρόεδρε.
§33Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Οἰτύλου, ἐὰν ἀντελήφθην καλῶς, εἶπεν ὅτι δὲν ὑπάρχει ἔκθεσις τοῦ δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου...
§34Π. Δ. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Δὲν συζητεῖται ἡ ἐκλογὴ Μεγαλοπόλεως, κύριε Πρόεδρε.
§35Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Μὴ βιάζεσθε, παρακαλῶ... Δύναμαι νὰ πληροφορήσω τὸν κ. Βουλευτὴν ἐξ Οἰτύλου, ὅτι ἡ ἔκθεσις τοῦ δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου ὑπῆρχεν ἐν τῷ φακέλλῳ, καὶ τὴν ἔλαβον ὑπ’ ὄψιν. Ὀφείλω δὲ νὰ κάμω τὴν δήλωσιν ταύτην, διότι δύναται νὰ γεννηθῇ ἀμφιβολία, καὶ νὰ ἐρωτήσῃ τις, ποῦ εἶναι ἡ ἔκθεσις αὕτη. Καὶ ἐγὼ ἀπορῶ. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀκούω, ὅτι ἀπωλέσθη ἡ ἔκθεσις τοῦ δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου. Ἡ ἔκθεσις τοῦ δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου εἰς τὸ πρῶτον τμῆμα τοῦ δήμου Φαλαισίας, εἰς τὸ ὁποῖον γίνεται λόγος, ὅτι ἐγένετο δωροδοκία, ὑπῆρχε, καὶ τὴν ἔλαβον ὑπ’ ὄψιν· ἐφ’ ὅσον δὲ ἐνθυμοῦμαι, ὁ δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος οὐδὲν ἔλεγε περὶ δωροδοκίας, ἀλλ’ ἔλεγεν ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἐνηργήθη νομίμως. Αὐτὴν τὴν δήλωσιν ἐθεώρησα προσῆκον νὰ κάμω, διὰ νὰ μὴ παρεξηγηθῇ ὅτι ἀπωλέσθη ἡ ἔκθεσις. Ὁ Διευθυντὴς τοῦ Γραφείου τῆς Βουλῆς μοὶ εἶπεν, ἂν ἐνθυμοῦμαι καλῶς, ὅτι ὑπῆρχεν ἓν τηλεγράφημα τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ αὐτὸ τὸ ἔγγραφον δὲν εὑρίσκεται· τῷ εἶπον, ὅτι ἔγγραφον τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν δὲν ἐνθυμοῦμαι ἂν ὑπῆρχεν ἐν τῷ φακέλλῳ.
§36Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τηλεγράφημα.
§37Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔγγραφον οἱονδήποτε... Λέγω λοιπὸν, ὅτι δὲν ὑπῆρχε. Σᾶς παρακαλῶ δὲ νὰ μοὶ ὑπενθυμίσητε, τί ἀφεώρα, διὰ νὰ ἐνθυμηθῶ. Αὐτὴν τὴν διασάφησιν εἶχον νὰ κάμω, καὶ δὲν ἔπρεπε νὰ ταράξῃ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἤθελον νὰ μὲ ἐμποδίσωσιν ἀπὸ τοῦ νὰ τὴν κάμω.
§38Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δύο λέξεις, κύριε Πρόεδρε. Ἐν ταῖς ἐνστάσεσι ταῖς ὑποβληθείσαις ἐνώπιον τοῦ τμήματος κατὰ τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὀλυμπίας ἀναφέρεται, ὅτι ὁ ὑπενωμοτάρχης Γ. Μητσᾶκος, ὅστις διετέλει καὶ διατελεῖ σταθμάρχης ἀστυνομικὸς τοῦ δήμου Φιγαλείας κατηγγέλθη διὰ διαφόρους παραβάσεις· ἀλλ’ ὡς εἶδον, καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, καταθέτων τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας παρέσχεν εἰς αὐτὸν κατόπιν ἐπερωτήσεως τοῦ συναδέλφου κ. Παπαλέξη ὁ Εἰσαγγελεὺς τῶν ἐν Κυπαρισσίᾳ Πλημμελειοδικῶν, δὲν ἀνέφερε, τί ἐγένετο ἐπὶ τῶν μηνύσεων κατὰ τοῦ ὑπενωμοτάρχου τούτου, τῶν ἐπιδοθεισῶν μετὰ τὸ πέρας τῆς ἐκλογῆς. Ἐπληροφορήθην ὅτι ἐξεδόθη βούλευμα. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἂν εἶναι δυνατὸν, τηλεγραφικῶς νὰ ζητήσῃ πληροφορίας, ἂν ὄντως ὑπεβλήθη μήνυσις κατὰ τοῦ ὑπενωμοτάρχου τούτου, διατελοῦντος ἀστυνομικοῦ σταθμάρχου ἐν τῷ δήμῳ Φιγαλείας, καὶ ἂν διὰ τὴν μήνυσιν ταύτην ἐξεδόθη ὄντως βούλευμα. Συγχρόνως θὰ ὑπομνήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν τὴν παράκλησιν, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλε πρὸς αὐτὸν ὁ συνάδελφός μου κ. Παπαλέξης πρό τινων ἡμερῶν, ἂν εἶναι δυνατὸν, νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν πίνακα τῶν ὑπαρχόντων φυγοδίκων καὶ φυγοποίνων καθ’ ὅλον τὸ Κράτος.
§39Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Κατετέθη.
§40Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ὅλου τοῦ Κράτους;
§41Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Μάλιστα.
§42Κ. ΤΟΠΑΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, πλὴν τῶν ἐγγράφων τῶν ἀφορώντων τὴν ἐκλογὴν Βόλου, τὰ ὁποῖα ἔλαβε τὸν κόπον ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς ἐκ Κυνουρίας νὰ ζητήσῃ, ἵνα κατατεθῶσιν εἰς τὴν Βουλὴν, παρακαλῶ νὰ κατατεθῶσι καὶ τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Βόλου τῶν ἐτῶν 1895, 1899 καὶ 1902. Ἐκ συγκρίσεως τῶν πρακτικῶν τῶν ἐκλογῶν τούτων καὶ ἐκ τῆς γενησομένης συζητήσεως ἐλπίζω ὅτι θὰ καταδειχθῇ ὁ κυριώτερος λόγος, ἕνεκα τοῦ ὁποίου ἐπεκράτησεν ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ μου τὸ κόμμα, τοῦ ὁποίου ἔχω τὴν τιμὴν νὰ προΐσταμαι.
§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προβαίνομεν εἰς τὴν ἐξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν. Ἐκλογὴ Αἰγίνης. Ὁ κ. Γραμματεὺς θ’ ἀναγνώσῃ τὸ συμπέρασμα τῆς ἐκθέσεως τοῦ Γʹ τμήματος.
§44ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «... Τὸ τμῆμα, ἀκοῦσαν τοῦ κ. εἰσηγητοῦ, καὶ μετὰ μακρὰν συζήτησιν μεταξὺ τῶν μελῶν αὐτοῦ, γενομένης ψηφοφορίας, παρεδέχθη διὰ ψήφων 14 κατὰ 12, ἑνὸς ἐπιφυλαχθέντος, ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἔγκυρος, καὶ ὅτι συνεπῶς δέον ν’ ἀναγνωρισθῇ ὡς νόμιμος βουλευτὴς Αἰγίνης ὁ κ. Δημήτριος Βενιζέλος, ἔχων καὶ τὰ ὑπὸ τοῦ νόμου ἀπαιτούμενα προσόντα.»
§45Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ὅτε κατὰ Νοέμβριον τοῦ 1901 ὁ ἀξιότιμος φίλος μου κ. Βουλευτὴς ἐκ Κερκύρας κατέλιπε τὴν ἀρχὴν καὶ ἐκλήθη ἐπὶ τὴν ἀρχὴν ὁ ἐκ Καλαβρύτων βουλευτὴς κ. Ζαΐμης, τὸ κόμμα, εἰς τὸ ὁποῖον εἶχον καὶ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνήκω, ἐκλήθη εἰς διάσκεψιν ἐν τῇ οἰκίᾳ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Κερκύρας Βουλευτοῦ, ἵνα ἀποφανθῇ, ἐὰν ἔπρεπε νὰ ὑποστηριχθῇ τότε ἡ μὴ κοινοβουλευτικὴ καὶ μὴ ἐκ τῶν σπλάγχνων τοῦ λαοῦ προερχομένη Κυβέρνησις τοῦ κ. ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτοῦ. Κατὰ τὴν σύσκεψιν ἐκείνην τοῦ κόμματος τρεῖς εἶχον τὴν γνώμην, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ὑποστηριχθῇ ὁ ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτὴς καὶ ἡ ὑπ’ αὐτὸν Κυβέρνησις, καὶ οἱ τρεῖς ἐκεῖνοι ἔχομεν καὶ πάλιν τὴν τιμὴν νὰ παρακαθήμεθα ἐντὸς τοῦ Κοινοβουλίου. Ὁ εἷς εἶμαι ἐγὼ, οἱ ἕτεροι δύο εἶναι ὁ κ. Δενδρινὸς, βουλευτὴς Ἰθάκης, καὶ ὁ κ. Μοσχούλας, βουλευτὴς ἐξ Ὀλυμπίας. Ἡ γνώμη τῶν τριῶν δὲν ὑπερίσχυσεν· ἡ γνώμη τῶν πολλῶν ἦτο, ὅτι ἔπρεπεν ὁ ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτὴς νὰ ὑποστηριχθῇ, διὰ λόγους καὶ τῷ κόμματι καὶ τῷ τόπῳ συμφέροντας. Εἶχον τὴν γνώμην καὶ τότε, ὡς καὶ τώρα, ὅτι ὁ ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτὴς ἦτο καὶ εἶναι ἀνίκανος διὰ τὴν κυβέρνησιν τῆς χώρας... (θόρυβος ἐν τῷ κέντρῳ τῆς ἀριστερᾶς).
§46Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Μὴ ὑβρίζετε!
§47Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Δὲν εἶναι ὕβρις· εἶναι γνώμη μου ἀτομική. Δὲν συνήθισα νὰ ὑβρίζω· εἶναι τοῦτο ἐναντίον τῶν ἀρχῶν μου. Δύναμαι νὰ ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι εἶναι δυνατόν τις νὰ ἦναι ἱκανὸς ἢ ἀνίκανος.
§48Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Μὴ ἀπαντᾶτε εἰς τοὺς διακόπτοντας.
§49Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι δὲν φοβοῦνται τὰς διακοπάς.
§50Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Κανεὶς δὲν τὰς φοβεῖται. Νομίζετε ὅτι ἡμεῖς τὰς φοβούμεθα;
§51Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. .. Τὴν γνώμην δὲ ταύτην ἐσχημάτισα ἐκ τῆς πολιτείας τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτοῦ κατὰ τὰς προτελευταίας ἐκλογὰς, καθ’ ἃς διεπράχθησαν ὄργια καὶ ἐν Καλαβρύτοις καὶ ἀλλαχοῦ. Καὶ ἂν ἡ μακροθυμία τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Κερκύρας Βουλευτοῦ καὶ τοῦ κόμματος, εἰς τὸ ὁποῖον ἀνῆκον καὶ ἀνήκω, συνεχώρησε τὸν ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτὴν καὶ τὸν ἀφῆκε κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Περίοδον τῆς Βουλῆς νὰ παρακάθηται ἐντὸς τοῦ Κοινοβουλίου, καὶ ἂν ἡ εὔνοια ἄλλων ἀνωτέρων προσώπων — τὰ ὁποῖα δὲν δύναμαι νὰ ὀνομάσω ἐντὸς τοῦ Κοινοβουλίου — τῷ ἐπέτρεψε καὶ ἐκ δευτέρου νὰ ἔλθῃ Πρωθυπουργὸς καὶ νὰ διαπράξῃ καὶ ἄλλα ὄργια, τοῦτο δὲν ὀφείλεται εἰς ἐμὲ, ὅστις εἶχον καὶ ἔχω τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν σᾶς ἀνέφερα.
§52Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Εὖγε!
§53Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Καὶ μετὰ τὸ προοίμιον τοῦτο, Κύριοι, ἔρχομαι εἰς τὴν συζήτησιν τῆς ἐκλογῆς Αἰγίνης. Ὅ,τι ἐγένετο ἐν Καλαβρύτοις κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Περίοδον τῆς Βουλῆς, ἐγένετο καὶ ἐν Αἰγίνῃ καὶ ἀλλαχοῦ κατὰ τὰς ἄρτι διεξαχθείσας ἐκλογάς. Ὁ κ. Ζαΐμης, θέλων νὰ ἀναδείξῃ διὰ πάσης θυσίας καὶ διὰ παντὸς μέσου βουλευτὴν ἐξ Αἰγίνης τὸν συγγενῆ καὶ φίλον του κ. Βενιζέλον, μετεχειρίσθη πᾶσαν βίαν καὶ πᾶν μέσον μὴ ἐπιτρεπόμενον, διὰ νὰ τὸν φέρῃ ἐντὸς τοῦ Κοινοβουλίου· καὶ τὸ κατώρθωσε. Δὲν θὰ μακρηγορήσω ἐπὶ πολὺ, καὶ δὲν θὰ ἐκταθῶ εἰς λεπτομερείας, καθόσον τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα δὲν κατετέθησαν, ἀλλ’ ἀνεγνώσθησαν παρὰ τοῦ ὑποψηφίου κ. Καναβαριώτου ἐν τῷ Γʹ τμήματι τῆς Βουλῆς, δὲν ἔμειναν εἰς τὰς χεῖράς μου, ἀλλ’ ἐδόθησαν εἰς ἄλλους Βουλευτὰς τῆς πτέρυγος ἐκείνης (δεικνύει τὴν δεξιὰν), οἱ ὁποῖοι διὰ μακρῶν θ’ ἀναπτύξωσιν ὅλας τὰς λεπτομερείας· ἀλλ’ ἐν γενικαῖς γραμμαῖς ἔχω τὸ καθῆκον καὶ τὴν ὑποχρέωσιν, ὡς εἰσηγητὴς ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς, νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλὴν, διὰ τίνας λόγους ἐσχημάτισα τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἡ ἐκλογὴ τῆς Αἰγίνης, ὡς παράνομος, δέον νὰ ἀκυρωθῇ· καὶ τοιαύτην ψῆφον θὰ δώσω κατὰ τὴν γενησομένην ψηφοφορίαν. Ἐν πρώτοις, Κύριοι, δὲν ἔμεινε κανεὶς ὑπάλληλος ἐν τῇ θέσει του, ἀφ’ ἧς παρέλαβε τὴν Κυβέρνησιν ὁ κ. ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτής· ἐκτὸς δὲ τούτου, πλέον τῶν 15 ἢ 18 Αἰγινῆται διωρίσθησαν εἰς δημοσίας θέσεις, διότι, μὴ ὄντες κομματάρχαι τοῦ κυρίου Βενιζέλου, ἀλλὰ τοῦ κ. Καναβαριώτου, ἔδει νὰ μεταπεισθῶσι καὶ νὰ γείνωσι φίλοι του...
§54ΜΙΧ. ΚΑΚΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, πόσοι εἶναι οἱ ὑπάλληλοι τῆς Αἰγίνης;
§55Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Δεκατρεῖς. Ἔχει τὸν κατάλογον ὁ κύριος Ἀγγελόπουλος. Θὰ σᾶς τοὺς ἀναγνώσῃ ἕνα πρὸς ἕνα.
§56Ι. ΦΙΛΙΟΣ. Πόση εἶναι ἡ διαφορὰ τῶν ψήφων μεταξὺ τοῦ ἀποτυχόντος κ. Καναβαριώτου καὶ τοῦ Βενιζέλου;
§57Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Αὐτὸ θὰ τὸ εἴπητε, ὅταν θὰ ἔλθητε νὰ ἀγορεύσητε ὑμεῖς.
§58Ι. ΦΙΛΙΟΣ. Σεῖς νὰ μᾶς τὸ εἴπητε, ὡς εἰσηγητής.
§59Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Τὸ ἔχω εἰς τὴν ἔκθεσίν μου. Ὁ κύριος Καναβαριώτης ἐτηλεγράφησεν ἐπανειλημμένως καὶ εἰς τὴν Α. Μεγαλειότητα τὸν Βασιλέα καὶ εἰς τὸν Διάδοχον καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὰς παρὰ τοῦ ἀστυνόμου Εὐστ. Λάμπρου διαπραχθείσας καὶ διαπραττομένας βανδαλικὰς πράξεις, ἐπεμβάσεις καὶ διάφορα ὄργια· ἀλλ’ ἡ φωνή του ἦτο φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ! Ἐγένετο μάλιστα καὶ ἀπόπειρα δολοφονίας κατ’ αὐτοῦ, τὴν ὁποίαν ὁ κ. ἀστυνόμος παρέστησεν ὡς ἐκλογικὸν πυροτέχνημα, ἐκ μέρους τοῦ κ. Καναβαριώτου γενόμενον! Δὲν ἤρκει αὐτὴ ἡ ἀπόπειρα δολοφονίας, ἀλλ’ ἔπρεπε καὶ ὁ πρώην δήμαρχος Αἰγίνης Ζαφειρίου, ὁ ὁποῖος ὑπεστήριζεν ἐκθύμως τὸν κ. Καναβαριώτην, νὰ μὴ ἦναι κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς εἰς τὴν Αἴγιναν, ἀλλὰ νὰ διατελῇ εἰς τὰς φυλακὰς Ἀθηνῶν! Τί συνέβη; Ἔβαλαν 3 ἢ 4 μπράβους τοῦ κυρίου δημάρχου Αἰγίνης, οἱ ὁποῖοι ἐπετέθησαν κατὰ τοῦ κυρίου Ζαφειρίου· ὁ κ. Ζαφειρίου ἀμυνόμενος τοὺς ἐκτύπησε· προεφυλακίσθησαν ὅλοι, καὶ οὕτω πως ὁ κ. Ζαφειρίου ἐτέθη εἰς τὰς φυλακὰς, διὰ νὰ μὴ ἦναι εἰς τὴν Αἴγιναν κατὰ τὰς ἐκλογάς· ὁ δὲ δήμαρχος εἶχε τὴν ἀναίδειαν νὰ ἔλθῃ καὶ ἐντὸς τοῦ τμήματος τῆς Βουλῆς νὰ θελήσῃ ν’ ἀποπειραθῇ δολοφονίαν διὰ τῶν μπράβων του ἐνώπιον τῶν μελῶν καὶ ταύτης τῆς πτέρυγος καὶ ἐκείνης...
§60ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κατὰ τοῦ Ρίτσου ἐπετέθησαν.
§61Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Μάλιστα...Συνέλαβον δὲ ἐγὼ τὸν ἐπιτεθέντα, καὶ ἦλθεν ὁ δήμαρχος νὰ μοῦ τὸν πάρῃ. Προκαλῶ ἀμφοτέρων τῶν πτερύγων μέλη, αὐτόπτας μάρτυρας, νὰ εἴπωσιν, ἂν δὲν ἐγένετο αὐτό. Καὶ ἀφοῦ εἶχον τὴν ἀναίδειαν ὁ δήμαρχος καὶ οἱ μπράβοι του ἐνώπιον τοῦ τμήματος τῆς Βουλῆς, συνεδριάζοντος, νὰ κάμωσι τοιαῦτα ὄργια, φαντασθῆτε, τί ἐγένετο ἐν τῷ τόπῳ τῆς ἐκλογῆς!...
§62ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Κατὰ τοῦ κυρίου Ρίτσου ἐπετέθη ὁ δήμαρχος;
§63Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Οἱ μπράβοι του, τῇ διαταγῇ τοῦ δημάρχου. Καὶ ἀπόδειξις, ὅτι, ὅτε εἷς τῶν ἐπιτεθέντων συνελήφθη, ἦλθεν ὁ δήμαρχος νὰ τὸν πάρῃ ἀπὸ τὰς χεῖρας τοῦ κρατοῦντος αὐτὸν ἀξιωματικοῦ, εἰς ὃν τὸν εἶχον παραδώσει.
§64ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἠκούσατε διαταγήν;
§65Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Τὴν ὑποθέτω, ἀφοῦ ἠθέλησε νὰ τὸν ἁρπάσῃ ἀπὸ τὰς χεῖράς μου.
§66ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐκ δεξιῶν). Κύριε Πρόεδρε, νὰ μὴ διακόπτωσι.
§67Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ὁ τότε κ. Πρωθυπουργός, καίτοι πολλὰ καὶ σπουδαῖα γεγονότα ἔλαβον χώραν κατὰ τὰς ἡμέρας ἐκείνας ἐν Ἀθήναις, ἐθεώρησε καθῆκόν του, χάριν ἀναψυχῆς, νὰ μεταβῇ εἰς Αἴγιναν, ὡς εἶπον, καὶ νὰ παραμένῃ ἐκεῖ. Τὸ πραγματικὸν γεγονὸς ὅμως δὲν εἶναι, ὅτι μετέβη χάριν ἀναψυχῆς· μετέβη χάριν τοῦ κ. Βενιζέλου, καὶ καθ’ ἑσπέραν ἐκάλει τοὺς διαφόρους κομματάρχας καὶ προσεπάθει νὰ τοὺς παραπείσῃ, καὶ πολλοὺς παρέπεισε.
§68Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Περιεφέρετο ὁ κ. Ζαΐμης εἰς τὰ οἰνοπωλεῖα καὶ ἐκέρνα τοὺς ψαράδες τῆς Αἰγίνης!
§69Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Δυστύχημα συνέβη — τὸ ὁποῖον εὐτυχῶς δὲν ἔσχεν ὀλεθρίας συνεπείας — εἰς τὴν Α. Β. Ὑψ. τὸν Διάδοχον. Βουλγαρικὰ κινήματα καὶ Βουλγαρικαὶ συνωμοσίαι ἐν μέσαις Ἀθήναις ἐλάμβανον χώραν, καὶ ὁ κ. Ζαΐμης ἐνήργει ὑπὲρ τοῦ συγγενοῦς του ὑποψηφίου βουλευτοῦ κ. Βενιζέλου ἐν Αἰγίνῃ! (Φωναὶ ἐκ δεξιῶν: ὤ! ὤ! προδοσία!). Ἀλλὰ καὶ αἱ Μοναὶ τῆς Αἰγίνης δὲν ὤφειλον νὰ μένωσιν ἀμέτοχοι τῶν ἐκλογικῶν ὀργίων καὶ ἐπεμβάσεων τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτοῦ. Ἡ Μονὴ Αἰγίνης ἔχει κτῆμα, τὸ ὁποῖον εἶχεν ἐνοικιασθῆ ἄλλοτε ἀντὶ 7,500 δραχ. εἰς ἕνα κύριον Ἐμμανουήλ, ὅστις δὲν ἔδωκεν οὔτε ὀβολὸν ἐκ τοῦ ἐνοικίου. Διετάχθη νέα δημοπρασία, καὶ ἡ δημοπρασία κατεκυρώθη ἐπ’ ὀνόματι ἑνὸς Καλόρα, φίλου τοῦ κ. Βενιζέλου, μὲ τὴν ἐγγύησιν τοῦ ἀφερεγγύου καὶ ὀφειλέτου τῆς Μονῆς πρώην ἐνοικιαστοῦ· καίτοι δ’ ἐδόθη μείζων προσφορά, καίτοι τὸ Ἡγουμενοσυμβούλιον διεμαρτυρήθη ἐπανειλημμένως, ἐν τούτοις τὰ πρακτικὰ τῆς δημοπρασίας ἐνεκρίθησαν ὑπὸ τοῦ τότε ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν Ὑπουργοῦ, διὰ νὰ ὠφεληθῇ τὸ κόμμα, καὶ νὰ ἐκλεχθῇ ὁ Βενιζέλος βουλευτὴς Αἰγίνης! Ἀλλὰ μήπως εἶναι αὐτὸ μόνον; Μήπως ἔμειναν ἀμέτοχα τὰ δημόσια ἔργα; Ὁδοὶ κατεσκευάσθησαν, καὶ ἐπειδὴ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γείνωσι δημόσιαι ὁδοὶ, ἀλλὰ μόνον δημοτικαὶ, καὶ ἐπειδὴ ὁ δῆμος δὲν εἶχεν ἐπαρκῆ χρήματα, ὡς φαίνεται, διὰ νὰ κατασκευάσῃ τὰς ὁδοὺς, καὶ ἔπρεπε νὰ τὰς πληρώσῃ τὸ Δημόσιον, αἱ ὁδοὶ ἐχαρακτηρίσθησαν ὡς δημόσιαι! Καὶ πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ χαρακτηρισθῶσιν ὁδοὶ εἰς τὴν Αἴγιναν δημόσιαι, ἀφοῦ δὲν ἑνώνουσιν ἐπαρχίαν πρὸς ἐπαρχίαν, ἢ πρὸς τὴν μεθόριον; Εὗρον τὸ ἄλλο μέσον, ὅτι ἑνώνουσι δῆθεν λιμένας, τὸν ἕνα πρὸς τὸν ἄλλον, καὶ προεκηρύσσετο δημοπρασία ὀλίγας ἡμέρας μόνον πρὸ τῶν ἐκλογῶν, καὶ ἐστάλησαν μηχανικοί, οἱ ὁποῖοι διέσχισαν τὴν νῆσον ἀπὸ τοῦ ἑνὸς μέρους μέχρι τοῦ ἄλλου, καὶ ἐργάται Αἰγινῆται ἑκατοντάδες ἐπληρώθησαν ἁδρὰ, διὰ νὰ λάβωσι μέρος εἰς τὰ ἔργα αὐτά! (Θόρυβος ἐν τῇ ἀριστερᾷ).
§70Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ (ἐκ δεξιῶν). Τί εἶναι αὐτὰ, κύριε Πρόεδρε!
§71Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Κύριε Κρεστενίτη, δὲν μὲ ἐνοχλοῦσιν.
§72Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἐνοχλούμεθα ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι ὑπεφέραμεν τὰ ἴδια.
§73Α. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἡ πρώτη φορὰ, ποῦ ἐνεργεῖται τὸ σύστημα αὐτό!
§74Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Καὶ ἐνηργήθη δημοπρασία τῆς ὁδοῦ Πλακάκια–Σουβάλας ἀντὶ 7,200 δραχμῶν. Σημειώσατε δὲ, ὅτι ἐκεῖ ὀλίγας ἡμέρας πρὸ τῆς δημοπρασίας—δὲν θέλω νὰ κατηγορήσω τὸν ἄνθρωπον—εἶχεν ἀγοράσει καὶ ὀλίγα οἰκόπεδα ὁ κ. Βενιζέλος. Τῆς ὁδοῦ Ἁγίου Βασιλείου– Πέρδικα ἡ κατασκευὴ ἤρξατο ὑπὸ τοῦ ἐργολάβου ὀκτὼ ἡμέρας πρὸ τῆς ἐκλογῆς. Ἐπερωτήσεως δὲ γενομένης πρὸ ἡμερῶν, διέταξεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τὸν κύριον Σούλην νὰ μεταβῇ ἐκεῖ καὶ ὑποβάλῃ ἔκθεσιν. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ καταθέσῃ τὴν ἔκθεσιν εἰς τὴν Βουλὴν, διὰ νὰ πεισθῶμεν καὶ ἡμεῖς, ἂν εἶναι ἀκριβῆ τὰ καταγγελθέντα ἢ ὄχι. Τὴν ἔκθεσιν, σᾶς πληροφορῶ, ἔχει ὁ κ. Σούλης. Ἀλλ’ ὑπῆρχε καὶ μία δημοτικὴ πλατεῖα, ἡ ὁποία ἔπρεπε νὰ μεταβληθῇ εἰς δημοσίαν, καὶ νὰ πληρώσῃ τὸ Δημόσιον 60 ἕως 70 χιλιάδων δραχμῶν ἀποζημιώσεις, διὰ νὰ τὰς λάβωσιν οἱ φίλοι τοῦ κ. Βενιζέλου! Εὐτυχῶς, ἕνεκα τηλεγραφημάτων, τὰ ὁποῖα ἐδημοσιεύθησαν εἰς διαφόρους ἐφημερίδας, καὶ τὰ ὁποῖα ἐστάλησαν ὑπὸ τοῦ κ. Καναβαριώτου πρὸς τὸν Βασιλέα, ἡ Α. Μ. ἠρνήθη νὰ ὑπογράψῃ τὸ σχετικὸν Διάταγμα, καὶ οὕτω πως ἐσώθησαν αἱ 70,000 δραχμαὶ τοῦ Δημοσίου.
§75Ν. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ποῖος ὑπέβαλε τὸ Διάταγμα αὐτό;
§76Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ὁ κύριος Τριανταφυλλᾶκος, ὁ ὁποῖος, ὡς Ὑπουργὸς, διέπραξε διάφορα ὄργια εἰς ὅλας τὰς ἐπαρχίας!
§77Ν. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Εἶναι ψεῦδος, διότι τοιοῦτον Διάταγμα δὲν ὑπεβλήθη! (Θόρυβος καὶ ἀντεγκλήσεις).
§78Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Θὰ ἔλθῃ καὶ ἡ ἐκλογὴ Μαντινείας, κύριε δὸν Νικόλαε, καὶ θὰ ὁμιλήσωμεν. Δὲν δύναται νὰ σᾶς διαψεύσῃ κανεὶς βεβαίως, διότι τὰ Διατάγματα τὰ ἔχετε σεῖς... (Ἐξακολουθεῖ ὁ θόρυβος καὶ αἱ ἀντεγκλήσεις ἑκατέρωθεν). Ἀλλὰ καὶ ὁ δήμαρχος Αἰγίνης, Κύριοι, διὰ τοὺς κόπους, τοὺς ὁποίους κατέβαλε πρὸς ὑποστήριξιν τοῦ κυρίου Βενιζέλου, ἔπρεπε νὰ ἀμειφθῇ, καὶ τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον τοῦ δήμου Αἰγίνης ἐψήφισε δάνειον 100 χιλ. δραχμῶν μόνον διὰ λιμενικὰ ἔργα, 98 χιλιάδων δὲ δι’ ἀνεύρεσιν ὑδάτων ἐν Αἰγίνῃ! Εὐτυχῶς, ἕνεκα τοῦ μέτρου, τὸ ὁποῖον εἶχε λάβει ἡ Τράπεζα, νὰ μὴ ἐγκρίνῃ κανὲν δάνειον κατὰ τὰς ἐκλογάς, δὲν ἐνεκρίθη τὸ δάνειον, καίτοι ὁ βουλευτὴς Μαντινείας κ. Τριανταφυλλᾶκος ἔσπευσεν ἀμέσως νὰ δώσῃ τὴν ἔγκρισιν, ὡς Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν.
§79Ν. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἀληθές.
§80Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Βεβαίως. Μόνον 198,000 δραχ. δάνειον ἐνεκρίνατε! Ἔπρεπεν ὅμως ὅπως δήποτε καὶ ὁ δῆμος Ἀγκιστρίου νὰ ἱκανοποιηθῇ. Τί ἔγεινε; τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον τοῦ δήμου Αἰγινητῶν, τὸ ὁποῖον ἀφ’ ἑνὸς ἐδανείζετο, διότι εἶχε στέρησιν χρημάτων, ἐψήφιζεν ἀφ’ ἑτέρου δωρεὰν εἰς τὸν δῆμον Ἀγκιστρίου, καὶ ἡ δωρεὰ ἐνεκρίνετο παρὰ τοῦ κ. ἐκ Μαντινείας Βουλευτοῦ, ὡς Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, διὰ νὰ ἱκανοποιηθῇ καὶ ὁ δῆμος Ἀγκιστρίου.
§81ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Δὲν ὑπάρχει ἔκθεσις ἐδῶ περὶ δανείου.
§82Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ὑπάρχει ψήφισμα τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου. Νὰ ζητήσητε νὰ κατατεθῇ.
§83ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Εἰς τὴν ἔκθεσιν δὲν τὸ ἀναφέρετε.
§84Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλησμόνησα καὶ τίποτε, τὸ ὁποῖον σήμερον νὰ ἀναφέρω;
§85ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἐὰν ἔχητε ἔγγραφα σχετικά, νὰ τὰ καταθέσητε.
§86Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Θὰ σᾶς τὰ καταθέσῃ ὁ κύριος Ἀγγελόπουλος. Ἔχετε ὀλίγην ὑπομονήν. Ἐγὼ ἐν γενικαῖς γραμμαῖς ὁμιλῶ. Εἶναι ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι θὰ τὰ εἴπωσι λεπτομερέστερον. Δύναται ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ σᾶς δώσῃ πληροφορίας.
§87ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἁπλῶς ἠρώτησα.
§88Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Μάλιστα.
§89Α. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ προστεθῇ εἰς τὰ πρακτικά.
§90Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Κύριοι, δὲν θέλω νὰ σᾶς ἀπασχολήσω ἐπὶ πολύ, διότι εἶναι καὶ ἄλλοι συνάδελφοι, ὡς πληροφοροῦμαι, οἱ ὁποῖοι θ’ ἀναπτύξωσι λεπτομερέστερον τὰ κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς καὶ τὰ πρὸ αὐτῆς, καὶ διὰ τοῦτο κατέρχομαι τοῦ βήματος, ἀνακοινῶν ὅτι ἐσχημάτισα πεποίθησιν ἀκράδαντον, ὅτι ἡ ἐκλογὴ Αἰγίνης εἶναι ἐντελῶς ἄκυρος καὶ παράνομος, καὶ θὰ δώσω ψῆφον ἀκυρωτικήν, διότι τοιαύτη εἶναι ἡ γνώμη, τὴν ὁποίαν ἐμόρφωσα. (Εὖγε! εὖγε! ἐκ δεξιῶν καὶ χειροκροτήματα).
§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ παύσωσι, παρακαλῶ, αἱ ἐπιδοκιμασίαι καὶ ἀποδοκιμασίαι. Ὁ κύριος Ἰωάννης Καλούτσης ἔχει τὸν λόγον.
§92Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Παρηκολούθησα, κύριοι Βουλευταί, ἐν τῷ τμήματι καὶ ἐνταῦθα τὴν ἐξέλεγξιν τῆς ἐκλογῆς Αἰγίνης καὶ ἐκ καθήκοντος, διότι ἐπρόκειτο νὰ δώσω ψῆφον, καὶ ἐκ περιεργείας, ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ἵνα πεισθῶ, ἂν ὄντως ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις διέπραξεν ὅσα κατηγόρουν αὐτῆς. Διότι, κύριοι Βουλευταί, εἶναι ἀληθές, ὅτι εἰς τὴν ἐπαρχίαν Κυνουρίας, καίτοι ἡ Κυβέρνησις εἶχε φίλον τὸν κ. Βοζίκην, μεθ’ οὗ εἶχον συνδυασθῆ, δὲν ἀνεμίχθη ποσῶς, ἴσως διότι ἡ ἐπιτυχία τοῦ συνδυασμοῦ ἦτο ἀναμφισβήτητος. Ἀνέγνωσα ἐν τῇ δημοσιογραφίᾳ, καὶ ἤκουσα καὶ ἐκτὸς τοῦ περιβόλου τούτου καὶ ἐντὸς παρὰ συναδέλφων, ὅτι δὲν ὑπῆρξε παρανομία, τὴν ὁποίαν δὲν μετῆλθεν ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις, ἵνα ἐνισχύσῃ τοὺς ἐν ταῖς ἐπαρχίαις ὑποψηφίους φίλους της. Εἰς τὰς πλείστας τῶν ἐπαρχιῶν ἀτυχῶς ἡ Κυβέρνησις αὕτη εἶχεν ὑποψηφίους φίλους, καὶ οἱ πλεῖστοι ἐξ ὑμῶν θὰ ἔχουσιν αἰσθανθῆ ἐπὶ τῆς ῥάχεώς των τὰς παρανομίας ταύτας καὶ ἐξ ἰδίας πλέον ἀντιλήψεως γνωρίζουσιν· ἀλλὰ καὶ ὅπου ὑπῆρξεν εὐτυχὴς ἐπαρχία, μὴ ἔχουσα ὑποψηφίους τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης, θὰ συνέπεσεν οἱ Βουλευταὶ αὐτῆς νὰ ἦναι μέλη τμημάτων, καὶ θὰ ἤκουσαν τὰ ὄργια ἐκεῖνα. Ὑποθέτω, κύριοι Βουλευταὶ, ὅτι οὐχὶ μόνον ὑμῶν, οὐχὶ μόνον τῶν ἀκροατηρίων, ἀλλὰ καὶ ὁλοκλήρου τῆς Ἑλλάδος τὴν προσοχὴν ἔχει ἐπιστήσει ἡ ἐξέλεγξις τῆς ἐκλογῆς Αἰγίνης, καὶ πάντες ἐναγωνίως ἀναμένουσι τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς ταύτης... (Θόρυβος ἐν τῇ ἀριστερᾷ).
§93Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Μὴ στενοχωρεῖσθε! Ἐγὼ οὕτω φρονῶ· σεῖς δύνασθε νὰ ἔχητε ἐναντίαν γνώμην· θὰ πεισθῆτε ὅμως, ὅτι, ἐπερχομένης τῆς ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς, ἡ ὁποία, ἐλπίζω, θέλει εἶσθαι ἀκυρωτικὴ, πανταχόθεν θὰ ἔχητε συγχαρητήρια πάντες (Θόρυβος ἐν τῇ ἀριστερᾷ). Βεβαιωθῆτε, ὅτι δὲν ὑβρίζω, οὔτε ἔχω σκοπὸν νὰ ἐπιτεθῶ κατ’ οὐδενός. Ἐὰν αἱ πράξεις τῆς Κυβερνήσεως εἶναι μεμπτέαι, σεῖς ἐντὸς ὀλίγου θὰ κρίνητε.
§94Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν δύνασθε ὅμως νὰ προεξοφλήσητε τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς.
§95Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐλπίζω, καὶ σᾶς βεβαιῶ, ὅτι τοιαύτη θὰ ἦναι, διότι ἔχω τὴν πεποίθησιν, κύριε Ἀναστασόπουλε, ὅτι σεῖς εὐσυνειδήτως, ἀκούοντες τὰ ὄργια, τὰ ὁποῖα ἐτελέσθησαν, θὰ συμφωνήσητε μετ’ ἐμοῦ.
§96Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἦτο κυβερνητικὸς ὑποψήφιος καὶ ἐν Μεγαρίδι, ἀλλ’ οὐδὲν ἠσθάνθην εἰς τὴν ῥάχιν μου ἢ 1500 ψήφους ἐπὶ πλέον λευκάς.
§97Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Καὶ ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ μου ἦτο, ἀλλὰ δὲν ὑπῆρξε καὶ ἐκεῖ ἀνάγκη. Ἔλεγον, κύριοι Βουλευταὶ, ὅτι τὰ βλέμματα ὁλοκλήρου τῆς Ἑλλάδος στρέφονται περὶ τὴν ἐκλογὴν ταύτην, διότι δὲν πρόκειται μόνον περὶ τῆς ἐκλογῆς καὶ περὶ τοῦ ἂν ὁ κ. Βενιζέλος πρέπει νὰ παρακάθηται μεθ’ ἡμῶν, ἢ ἄλλος τις ἀντ’ αὐτοῦ. Ἡ ἔννοια τῆς ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς ταύτης εἶναι πολὺ ὑψηλοτέρα. Ἀναμένει νὰ μάθῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐκ τῆς ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς, ἂν θὰ κυβερνᾶται ὑπὸ Κυβερνήσεων προερχομένων ἐκ συμβάσεως, ἢ ὑπὸ Κυβερνήσεων τῆς θελήσεως αὐτοῦ. Ἡ λέξις σύμβασις ἴσως εἶναι εὐτελὴς, πλὴν ἀληθής.
§98Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν νομίζετε, ὅτι καὶ σεῖς διὰ συμβάσεως εὑρίσκεσθε εἰς τὴν ἀρχὴν ταύτην τὴν στιγμήν;
§99Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Δὲν τὸ νομίζω. Ἡ ἀπόφασίς μας, κύριοι Βουλευταὶ, ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Αἰγίνης φρονῶ ὅτι θὰ ἔχῃ τὴν ἔννοιαν, ἂν πρέπει ἐν τῷ μέλλοντι νὰ κυβερνώμεθα συνταγματικῶς. Διότι Κυβέρνησις, ἥτις ἐνήργησε δύο ἐκλογὰς οὕτω, δὲν εἶναι παράδοξον καὶ τρίτην νὰ ἐνεργήσῃ τοιουτοτρόπως, ἂν ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς δὲν ἔχει ἐν προκειμένῳ πολιτικὸν χαρακτῆρα. Ἡ Κυβέρνησις Ζαΐμη, ἐν τῷ πολιτικῷ αὐτῆς συμφέροντι, κατέβαλε πᾶσαν προσπάθειαν νὰ ἀποκτήσῃ φίλους Βουλευτὰς, καὶ πρὸς τοῦτο ἐπέτυχεν, ὥστε νὰ ἔχῃ φίλους ὑποψηφίους εἰς ὅλας σχεδὸν τὰς ἐπαρχίας, ἰδιαζόντως δὲ ἐνδιεφέρετο νὰ γείνῃ βουλευτὴς ὁ κ. Βενιζέλος, μεθ’ οὗ συνδέεται συγγενικῶς ὁ κ. Ζαΐμης. Ὁ κ. Βενιζέλος ἔπρεπε νὰ γείνῃ βουλευτής· ἀλλ’ ἐν τῇ Ἀττικῇ, ὅπου καὶ μόνον ἦτο ἐγγεγραμμένος, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιτύχῃ· συνεπῶς ἔδει νὰ εὑρεθῇ ἐπαρχία, εἰς ἣν ἦτο δυνατὸν τοῦτο διὰ τῆς κυβερνητικῆς ἐπιδράσεως, καὶ πρὸς τοῦτο ἐθεωρήθη πρόσφορος ἡ ἐπαρχία Αἰγίνης, εἰς τῆς ὁποίας, σημειωτέον, τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους οὔτε ἐγγεγραμμένος κἄν εἶναι ὁ κ. Βενιζέλος. Ἡ Αἴγινα εἶναι μικροτάτη ἐπαρχία, οἱ ἐκλογεῖς ἐλάχιστοι, λυσιτελὴς δὲ πρὸς τὸν σκοπὸν ἡ κυβερνητικὴ ἐπίδρασις...
§100Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Ἐγὼ δὲν ἐσχημάτισα γνώμην περὶ τῆς ἐκλογῆς. Ἐπειδὴ ὅμως πρόκειται περὶ συμπολίτου μου, πληροφορῶ ὑμᾶς, ὅτι ἡ οἰκογένεια Βενιζέλου ἔχει πρὸ πολλῶν ἐτῶν ἐγκατασταθῆ ἐν Αἰγίνῃ. Εἶναι οἰκογένεια μᾶλλον ἐξ Αἰγίνης ἢ ἐξ Ἀθηνῶν.
§101Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Αὐτὸ τὸ ἠγνόουν.
§102ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Θὰ μάθητε πολλά.
§103Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἡσυχάσατε! Δὲν θὰ μείνητε εὐχαριστημένοι ἐκ τῆς συνεχείας τῆς ἀπαντήσεως. Ἐγὼ ἐμελέτησα τὰ ἔγγραφα τὰ σχετικὰ μὲ τὴν ἐκλογήν· ἐξ αὐτῶν δὲν ἠδυνάμην νὰ κρίνω τὰ τῆς γενεαλογικῆς καταγωγῆς τοῦ κ. Βενιζέλου. Ἐξ αὐτῶν ἓν καταδεικνύεται, ὅτι ὁ κ. Βενιζέλος δὲν ἦτο ἐγγεγραμμένος εἰς τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον Αἰγίνης, χωρὶς νὰ ἀποδεικνύηται, ἐὰν κατάγεται ἐξ Ἀθηνῶν ἢ Αἰγίνης.
§104Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Ἐπολιτεύετο ἐν Αἰγίνῃ.
§105Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Εἰς τὴν ἐπαρχίαν αὐτὴν, ἐπαναλαμβάνω, ἀποτελουμένην ἀπὸ ἕνα δῆμον μέσου πληθυσμοῦ, — διότι ὁ ἕτερος δῆμος, ὁ τοῦ Ἀγκιστρίου, εἶναι δῆμος ἔχων μόνον 150 ἕως 170 ψήφους — δύναται ἡ κυβερνητικὴ ἐπίδρασις νὰ ἦναι τελεσφορωτέρα...
§106ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ὁ κ. Καναβαριώτης πόθεν κατάγεται;
§107Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀδιαφορῶ. Ἤδη δὲν γίνεται συζήτησις περὶ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς τοῦ κ. Καναβαριώτου.
§108ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Δὲν ἀπαντᾶτε εἰς ὅ,τι σᾶς ἠρώτησα.
§109Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Πρὸς χάριν σας μανθάνω ὅτι κατάγεται καὶ οὗτος ἐξ Ἀθηνῶν. Τοῦτο εἶναι εἷς ἀκόμη λόγος, ὅτι ἡ Αἴγινα εἶναι ἐπαρχία, εἰς ἣν εὐκόλως δύναται νὰ πολιτευθῇ πᾶς τις, καίτοι δὲν κατάγεται ἐκεῖθεν. Εἰς μίαν λοιπὸν ἐπαρχίαν τοιαύτην, ἀποτελουμένην ἀπὸ ἕνα καὶ μόνον δῆμον, δὲν ἔπρεπε νὰ τοῖς φανῇ παράδοξον, ὅτι οἱ 15 διορισμοὶ, οὓς ἀνέφερεν ὁ κ. Χατζηπέτρος, δὲν εἶναι ἄξιοι λόγου! Ἆρά γε ὑπῆρχεν ἄλλος ἄνθρωπος, ἔχων τὰ προσόντα ἐκ τῆς ἐπαρχίας Αἰγίνης; Κατὰ τὴν γνώμην μου, ἐκεῖ εἶναι ἀδύνατον νὰ ὑπάρχωσι περισσότεροι. Ἐγὼ καὶ ὁ κ. Βοζίκης γνωρίζομεν, ὅτι ἀπὸ 6 δήμους τῆς ἐπαρχίας μας δὲν ὑπάρχουσι δέκα ἄνθρωποι ἔχοντες προσόντα ἐλάχιστα. Ὁ ἀριθμὸς ὅμως τῶν διορισμῶν δὲν πρέπει νὰ σᾶς καταπλήξῃ, ὅσον ἡ ἀποτελεσματικὴ ἐνέργεια τῶν διορισθέντων τούτων. Ἀλλὰ περὶ τούτων ἀργότερον. Οἱ ἐνιστάμενοι κατὰ τῆς ἐκλογῆς ἰσχυρίζονται, ὅτι ὁ κ. πρώην Πρωθυπουργὸς μετέβαινεν ὄχι μόνον συχνὰ, ὀλίγον μόνον πρὸ τῶν ἐκλογῶν, ἀλλὰ καὶ σχεδὸν εἶχεν ἐγκατασταθῆ ἐκεῖ. Λέγουσι δὲ, — καίτοι δὲν δύναται νὰ ὑπάρξωσι περὶ τούτου ἀποδείξεις, ὅπως προσκομισθῶσιν ἐνταῦθα, — ὅτι ἐν ἐθνικῷ ζητήματι ἀναφανέντι κατὰ τὴν περίοδον ἐκείνην ὁ τότε Πρωθυπουργὸς δὲν εὑρέθη ἐνταῦθα, καὶ ἐδέησε διὰ λέμβου νὰ ἐπανέλθῃ ἐνταῦθα ἐξ Αἰγίνης, ὅπου εὑρίσκετο. Δὲν θέλω νὰ εἴπω, Κύριοι, ὅτι ὁ κ. Ζαΐμης, ὃν ὑπολήπτομαι, ὅσον οὗτος δὲν νομίζει, μετέβαινεν ἐκεῖ ἐπὶ τῷ ἀποκλειστικῷ σκοπῷ νὰ διευκολύνῃ τὸν κ. Βενιζέλον ἐν τῷ ἀγῶνι, νουθετῶν τοὺς Αἰγινήτας, ἵνα ὑποστηρίξωσιν αὐτὸν, διότι εἶναι βεβαιωμένον, ὅτι οὗτος δὲν πολυασχολεῖται εἰς τὸ νουθετεῖν καὶ πείθειν· ἀλλ’ οὐδεὶς δύναται νὰ ἀρνηθῇ, ὅτι αἱ συχναὶ αὗται μεταβάσεις τοῦ τότε κ. Πρωθυπουργοῦ ἐπέδρων σπουδαίως ὑπὲρ τοῦ συγγενοῦς του κ. Βενιζέλου, ἐν παραμοναῖς μάλιστα ἐκλογῶν.
§110Ι. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Ὁ κ. ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτὴς, γνωρίζω, ὅτι μετέβαινεν ἐκεῖ...
§111ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Μὴ διακόπτετε! Τὰ λέγετε κατόπιν.
§112Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Ποῖος διευθύνει τὴν συνεδρίασιν, κύριε Πρόεδρε; ὑμεῖς ἢ ὁ κ. Ἀλεξάκης; Πρέπει νὰ γνωρίζωμεν, ἐὰν τὸ Προεδρεῖον εἶναι ἐκεῖ, ὅπου σεῖς κάθεσθε, ἢ ἐκεῖ, ὅπου ὁ κ. Ἀλεξάκης.
§113Ι. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Ὁ τότε κ. Πρωθυπουργὸς μετέβαινεν εἰς Αἴγιναν ὄχι ἐκ λόγων ἐκλογικῶν, ὡς ὑμεῖς ἀναφέρετε, κύριε Βουλευτὰ, ἀλλ’ ἐκ λόγων ὑψηλοτέρων καὶ ἠθικωτέρων. Ἐκεῖ διῆγεν ἡ σεβαστὴ μήτηρ του, ἣν εἶχε τὴν ὑποχρέωσιν ἅπαξ τοὐλάχιστον τῆς ἑβδομάδος νὰ ἐπισκέπτηται. Ἕνεκα τοῦ λόγου τούτου δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ ὑποτίθηται ὅτι ὁ κ. Ζαΐμης μεταβαίνων ἐνήργει ὑπὲρ τοῦ κ. Βενιζέλου.
§114Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐπαναλαμβάνετε ὅσα εἶπον, ματαίως.
§115Ι. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Ἔπρεπε ν’ ἀπαγορευθῇ εἰς τὴν μητέρα του νὰ παραθερίζῃ ἐν Αἰγίνῃ; Οἱ Αἰγινῆται οὔτε ἔβλεπον κἄν τὸν κ. Ζαΐμην· ἐξ ἰδίας δὲ ἀντιλήψεως βεβαιῶ, — διότι ἔμεινα ἐκεῖ — ὅτι ἐξήρχετο καὶ εἰς περίπατον ἐφ’ ἁμάξης.
§116ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΙΜΗΣ. Ἐπειδὴ στηρίζεσθε ἐπὶ πληροφοριῶν ἀνακριβῶν, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε, νὰ σᾶς εἴπω, τί συνέβη κατὰ τὰς μεταβάσεις μου εἰς Αἴγιναν. Ἐγὼ μετέβην τρὶς, νομίζω, κατὰ τὸν Αὔγουστον· ἔμενον δ’ ἐκεῖ 2–3 ἡμέρας ἑκάστοτε. Μεταβαίνων δὲ, εἰργαζόμην ἐν τῇ οἰκίᾳ μου καθ’ ὅλην τὴν ἡμέραν, οὐδένα ἄλλον βλέπων ἢ τοὺς συγγενεῖς μου, ἤτοι τὴν ἀδελφήν μου καὶ τὴν μητέρα μου, τὸ δὲ ἑσπέρας ἐξηρχόμην εἰς περίπατον, χωρὶς νὰ ὁμιλήσω ἀπολύτως εἰς οὐδένα. Ὁ ἰσχυρισμὸς, ὅτι μετέβαινον ἐγὼ εἰς Αἴγιναν καὶ συνωμίλουν μὲ τοὺς Αἰγινήτας σχετικῶς πρὸς τὴν ἐκλογὴν Αἰγίνης, ἢ ὅτι συνέστησα τὸν ὑποψήφιον τῆς Κυβερνήσεως, τὸν μέλλοντα — διότι τότε δὲν ὑπῆρχεν ὑποψήφιός τις, καθόσον δὲν εἶχε διαλυθῆ ἡ Βουλὴ, — εἶναι ἀνακριβέστατος.
§117Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐγὼ εἶπον ἀκριβῶς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον λέγετε, καὶ ἀπορῶ, πῶς παρεξηγοῦμαι. Ἐγὼ λέγω, ὅτι πιθανὸν, ἢ μᾶλλον δέχομαι ὡς βέβαιον, ὅτι ὁ τότε κ. Πρωθυπουργὸς δὲν μετέβαινε διὰ νὰ πείσῃ τοὺς ἐκλογεῖς ὑπὲρ τοῦ κ. Βενιζέλου. Ἐν τούτοις δέχομαι, ὅτι ἡ μετάβασις τοῦ κ. Ζαΐμη εἶχεν ἐπίδρασιν...
§118Κ. ΤΟΠΑΛΗΣ. Οὐδεμίαν.
§119Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Σεῖς, κύριε Τοπάλη, γνωρίζετε ποίαν ἐπίδρασιν ἔσχεν ἡ μετάβασίς σας ὡς Ὑπουργοῦ εἰς τὴν πατρίδα σας.
§120ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΙΜΗΣ. Ὑποθέσατε, ὅτι μετέβαινον πρὸς περίπατον εἰς τὴν Κηφισιὰν κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῶν ἐκλογῶν. Πρέπει νὰ ὑποθέσητε, ὅτι ὁ περίπατος ἐγένετο ἐπὶ σκοπῷ ἐνεργείας ὑπὲρ τῶν ὑποψηφίων Ἀττικῆς; Τοῦτο δὲν εἶναι σοβαρὸν ἐπιχείρημα.
§121Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι, καὶ ἂν δὲν εἴχετε σκοπὸν ἐνεργείας τινὸς, γνωρίζω, ὅπως καὶ ὅλοι ὑμεῖς γνωρίζετε, ὅτι ἡ μετάβασις ἑνὸς Πρωθυπουργοῦ εἰς οἱονδήποτε τόπον καὶ ἡ παραμονὴ αὐτοῦ εἰς αὐτὸν ἐπιδρᾷ καὶ ἐπέδρα σπουδαίως· μὴ κρυπτόμεθα ὄπισθεν τοῦ δακτύλου μας. Οὐδεμίαν ἔχω ἀμφιβολίαν, ὅτι οἱ φίλοι τοῦ κ. Βενιζέλου, δημοκοποῦντες ἐπὶ τοῦ τόπου αὐτῶν, ἔλεγον: «Ἰδοὺ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς εἰς τὸν οἶκον τοῦ κ. Βενιζέλου!» Τοῦτο εἶναι ἀρκετὸν νὰ πείσῃ, νομίζω, ἀρκετὸν ἀριθμὸν ἐκλογέων, ἐχόντων ἀνάγκην προστασίας κυβερνητικῆς.
§122Ι. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Αὐτὰ ἐγένοντο πρὸ τῆς διαλύσεως τῆς Βουλῆς.
§123Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Δὲν γνωρίζω ἀκριβῶς τὸν χρόνον. Δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ ἐπέλθῃ ἡ διάλυσις, ἀφοῦ ἐπρόκειτο νὰ πολιτευθῇ ὁ κύριος Βενιζέλος εἰς τὴν Αἴγιναν.
§124Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἐγνώριζον οἱ Αἰγινῆται, ὅτι ὁ κύριος Ζαΐμης ἦτο συγγενὴς τοῦ κ. Βενιζέλου καὶ πρὶν ἀκόμη ὁ κ. Ζαΐμης μεταβῇ εἰς Αἴγιναν;
§125Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ τὸ ἠγνόουν, ἀφοῦ ὁλόκληρος ἡ Ἑλλὰς τὸ ἐγνώριζε.
§126Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Τότε δὲν ἔχει καμμίαν σπουδαιότητα, ἐὰν μετέβαινεν ἐκεῖ ὁ κ. Πρωθυπουργός, ἀφοῦ ἦτο γνωστὴ ἡ συγγένειά του· ἐὰν δὲ πάλιν οὗτος ἤθελε νὰ ἐνεργήσῃ ὑπὲρ τοῦ κ. Βενιζέλου, ἠδύνατο νὰ καλέσῃ ἐδῶ τοὺς Αἰγινήτας.
§127Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Κύριε Πετροπουλάκη, δὲν ἀγνοεῖτε ὅτι τὸ πρόσωπον εἶναι φωτιά. Πάντως ἡ μετάβασις ἑνὸς Πρωθυπουργοῦ ἐπιδρᾷ, καὶ οὐδένα τῶν ἐκλογέων ἂν δὲν ἴδῃ.
§128Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Καθὼς καὶ ἡ μετάβασις ἑνὸς ἀρχηγοῦ Ἀντιπολιτεύσεως.
§129Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Βεβαίως· καὶ δι’ αὐτὸ βλέπομεν, ὅτι ὁ λαὸς, φωτισθεὶς ἐκ τῆς μεταβάσεως αὐτοῦ, ἐπεδοκίμασε τὸν ἀρχηγὸν διὰ τῶν ἐκλογῶν.
§130Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Ἄν ὁ λαὸς ἀπέδειξεν, ὅτι τὸν ἀρχηγὸν ἐκεῖνον ἐπεδοκίμαζε...
§131ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐκ δεξιῶν). Μὴ διακόπτετε!
§132Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐὰν ἡ Βουλὴ δὲν ἀγανακτῇ, ἐγὼ εὐχαρίστως δέχομαι τὰς διακοπάς. (Διάλογοι). Λέγω λοιπὸν ὡς ἐκ περισσοῦ, ὅτι ὁ κ. Ζαΐμης καὶ ἐκλογεῖς συνήντησε, καὶ τοὺς ἁλιεῖς τῆς Αἰγίνης ἐκάλεσεν ἐν τῷ οἴκῳ αὑτοῦ, καὶ μετ’ αὐτῶν διὰ μακρῶν συνδιελέχθη.
§133ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΙΜΗΣ. Οἱ ἁλιεῖς τῆς Αἰγίνης πολὺ πρὸ τῆς διαλύσεως τῆς Βουλῆς προσῆλθον εἰς ἐμὲ, ὡς Πρωθυπουργόν, ἀνεξαρτήτως κόμματος, καὶ ἐποιήσαντο παραστάσεις ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῆς διὰ δυναμίτιδος ἁλιείας, καὶ ἐπέδωκαν ἀναφοράν. Τοῦτο συνέβη. (Διάλογοι).
§134Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Καὶ ἰδού, ὅτι δὲν εἶναι ἀκριβές, ὅτι οὐδένα Αἰγινήτην εἶδεν ὁ τότε Πρωθυπουργός. Ἀλλ’ ἀφίνων, κύριοι Βουλευταί, νὰ ἐκτιμήσητε τὴν ἐπίδρασιν ἐπὶ τοῦ φρονήματος τῶν ἐκλογέων διὰ τῶν ἐκεῖ συχνῶν μεταβάσεων τοῦ τέως Πρωθυπουργοῦ, ἔρχομαι νὰ ἐξετάσω τὰ ἄλλα εἴδη τῶν κυβερνητικῶν ἐπεμβάσεων πρὸς τὸν εἰρημένον σκοπόν. Ἡ μέθοδος τῆς μεταβολῆς τοῦ φρονήματος τῶν ἐκλογέων διὰ τῶν διορισμῶν, παύσεων καὶ προαγωγῶν ἐν σχέσει πρὸς τὸν ἀριθμὸν τῶν ἐκλογέων τῶν δυναμένων νὰ παυθῶσιν ἢ νὰ διορισθῶσιν ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Αἰγίνης, ὑπῆρξε καὶ εἶναι ἡ κορωνίς, οὕτως εἰπεῖν, τῶν ὁμοίων μεθόδων καὶ διορισμῶν ἐν ταῖς λοιπαῖς ἐπαρχίαις τοῦ Κράτους. Ἀρκεῖ, Κύριοι νὰ σᾶς ἀναγνώσω — καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ ἔχητε ὑπομονὴν νὰ ἀκούσητε — πόσοι μετετέθησαν καὶ πόσοι ἐπαύθησαν. Ἐὰν θέλητε νὰ σᾶς ἀναφέρω ὀνομαστὶ, δύναμαι νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι μετετέθησαν πάντες οἱ ἐν Αἰγίνῃ εὑρισκόμενοι ὑπάλληλοι...
§135ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Πόσοι εἶναι;
§136Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ὅσοι εἶναι, μετετέθησαν... Ὑπάρχει μία ἀρχὴ, ὁ εἰρηνοδίκης· μετετέθη· ὑπάρχει ἄλλη ἀρχὴ, ὁ τελώνης μετετέθη· ὁ τηλεγραφητὴς μετετέθη, ὁ λιμενάρχης μετετέθη, ὁ φρούραρχος ὑπολοχαγὸς Ἀλεξάκης μετετέθη, ὁ ἀστυνόμος μετετέθη.... Ὑπάρχει ἄλλος ὑπάλληλος, ὅστις δὲν μετετέθη; Ὀνομάσετέ τον.
§137Ν. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ὁ Διευθυντὴς τῶν φυλακῶν. (Διάλογοι).
§138Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Φαίνεται, ὅτι ἐκ τῆς θέσεώς σας, ὡς Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν τότε, θὰ εἴχετε ζωηρὸν τὸ πρόσωπον εἰς τὴν μνήμην σας, καὶ ὑποθέτω, ὅτι πολλαὶ παρακλήσεις θὰ ἐγένοντο πρὸς ὑμᾶς, ἵνα μείνῃ ἐκεῖ, καὶ δι’ αὐτὸ τὸν ἐνθυμεῖσθε.
§139Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸς δὲν ἐνασκεῖ ἐπιρροήν τινα, καὶ διὰ τοῦτο ἔμεινε.
§140ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Εἴπετε ὅτι μετετέθη ὁ εἰρηνοδίκης. Σᾶς παρακαλῶ νὰ εἴπητε, πότε μετετέθη.
§141Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Καὶ προηγουμένως σᾶς εἶπον, ὅτι ἐν τῇ ἐκθέσει δὲν ἀναγράφονται ὅλαι αἱ ἐνστάσεις· δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ὡμιλήσαμεν πρῶτοι, ἵνα ἔλθητε σεῖς κατόπιν νὰ μᾶς ἀντικρούσητε, ἀφοῦ σεῖς δύνασθε νὰ λάβητε πληροφορίας ἀπὸ τοὺς πρώην Ὑπουργοὺς, ποῖοι μετετέθησαν. Ἀλλὰ σᾶς βεβαιῶ, ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ λάβητε πληροφορίας, διότι ὅλοι μετετέθησαν. (Διάλογοι). Ἔπρεπε, Κύριοι, ἵνα ἐξασφαλισθῇ τὸ ἔργον τῆς ἐπιτυχίας, διότι φαίνεται ὅτι δὲν εἶχεν ἐξασφαλισθῆ διὰ τῶν μέτρων αὐτῶν ἡ ἐπιτυχία τοῦ κ. Βενιζέλου, ἔπρεπε νὰ προβῶσι καὶ εἰς διορισμούς. Ἐλπίζω, κύριοι Βουλευταὶ τῆς ἀριστερᾶς, ὅτι θὰ σᾶς κάμῃ αἴσθησιν ὁ ἀριθμὸς τῶν διορισμῶν, διότι θὰ ἴδητε, ὅτι, ἐνῷ ἑκάστη τῶν λοιπῶν ἐπαρχιῶν εἶναι κατὰ πολὺ πολυπληθεστέρα τῆς ἐπαρχίας Αἰγίνης, οὔτε τὸ τρίτον οὔτε τὸ τέταρτον τῶν διορισμῶν τῶν γενομένων χάριν τῶν ἐκλογέων τῆς Αἰγίνης ἐγένετο ἐν ταῖς λοιπαῖς ἐπαρχίαις. Καὶ ἀκούσατε, πόσοι διορισμοὶ ἐγένοντο. Διωρίσθη ἐν Πειραιεῖ ὁ Ἀθανασιάδης Ἰωάννης συμβολαιογράφος.
§142ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Εἶναι ἐξ Αἰγίνης;
§143Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Βεβαίως. Γνωρίζετε πάντες, ποίαν ἀξίαν ἔχει ἡ θέσις τοῦ συμβολαιογράφου ἐν Πειραιεῖ, καὶ τὴν θέσιν αὐτὴν δὲν δύνανται νὰ τὴν λάβωσι, παρὰ ἄνθρωποι ἔχοντες ἐπιρροήν. Ποτὲ δὲν δίδει τις μίαν τοιαύτην θέσιν εἰς πρόσωπον ἀποτελοῦν μονάδα· θὰ τὴν δώσῃ πάντως εἰς πρόσωπον ἔχον ἰσχύν. Διωρίσθη διευθυντὴς τοῦ Καπνοκοπτηρίου Ἀγυιᾶς ὁ Ν. Καλούδης. — Θὰ ἐπανέλθω περὶ τοῦ κυρίου αὐτοῦ, διότι αὐτὸς διεδραμάτισε καὶ ἄλλο πρόσωπον. — Διωρίσθη εἰρηνοδίκης ὁ Ἰωάννης Κατσῆς. Ἔχομεν λοιπὸν διορισμοὺς εἰρηνοδίκου, συμβολαιογράφου, διευθυντοῦ Καπνοκοπτηρίου. Πλὴν αὐτῶν διωρίσθη ὁ Μιχαὴλ Καμπανάος τελωνοσταθμάρχης, διωρίσθη ὁ Σπυρίδων Τρίμης ὑπογραμματεὺς τοῦ Τελωνείου Πειραιῶς, διωρίσθη ὁ Γ. Κ. Ζωγράφος γραμματεὺς τοῦ Πταισματοδικείου Ἀθηνῶν.
§144Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πότε ἐγένοντο αὐτοὶ οἱ διορισμοί;
§145Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Εἰς τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν· ἀπὸ τὰς 14 Νοεμβρίου καὶ ’πίσω. Διωρίσθη ὁ Ἰωάννης Σιτζάνης κλητὴρ τῆς Ἐφορείας Πειραιῶς. Διωρίσθη φύλαξ τοῦ Φανοῦ Αἰγίνης ὁ Παναγ. Κουκούλης. Διωρίσθη φύλαξ τῶν φυλακῶν Παλαιοῦ Στρατῶνος ὁ Ἠλίας Τσελεπῆς. Διωρίσθη καφεπώλης ἐν τῷ Καπνοκοπτηρίῳ Πειραιῶς ὁ Κ. Σπυριδάκης. Αὐτὴ εἶναι μία θέσις, ἡ ὁποία, ὡς μοὶ λέγουν, —διότι ἐγὼ καὶ πολλοὶ ἐξ ὑμῶν δὲν γνωρίζομεν ποίαν ἀξίαν ἔχει —εἶναι πολὺ προσοδοφόρος· ἔχει 600 δραχμὰς κατὰ μῆνα! Αὐτοὶ, Κύριοι, εἶναι οἱ διορισμοί. Ἐὰν νομίζητε, ὅτι εἶναι ὀλίγοι, σχετικῶς μὲ τὴν ἐπαρχίαν Αἰγίνης, συγχωρήσατέ με, διότι δὲν ἔχω ἄλλους νὰ ἀναφέρω. Ἀλλὰ δὲν ἤρκεσαν οἱ διορισμοί. Τί ἄλλο ἔπρεπε νὰ γείνῃ; νὰ προαχθοῦν οἱ ὑπάρχοντες ὑπάλληλοι. Εἰς ἔργον λοιπὸν ἡ προαγωγή! Καὶ ἀρχίζει τὸ ἔργον ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ ἐξωτερικοῦ. Προάγεται εἰς Γενικὸν Πρόξενον ὁ κ. Νικόλαος Φουντούλης.
§146ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΙΜΗΣ. Ὅτε ἐπροβιβάσθη ὁ κύριος αὐτὸς, δὲν ἐγνώριζον ἐὰν ἦτο Αἰγινήτης.
§147Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Προήχθη ὁ τελώνης Γαλαξειδίου Γ. Μπακούρης· προήχθη εἰς ἐλεγκτὴν ὁ Ἰωάν. Λογοθέτης... (διακοπαί). Ἀλλ’ ἴσως μοὶ εἴπητε, ὅτι «μεταξὺ τῶν ψήφων, τὰς ὁποίας ἔλαβεν ὁ κύριος Καναβαριώτης, καὶ ἐκείνων, ἃς ἔλαβεν ὁ κ. Βενιζέλος, ὑπάρχει διαφορὰ μεγάλη· οἱ διορισμοὶ λοιπὸν αὐτοὶ καὶ αἱ προαγωγαὶ καὶ αἱ μεταθέσεις ἐπέδρασαν ἐπὶ τοσοῦτον, ὥστε νὰ μεταβάλουν τόσον πολὺ τὸ ἐκλογικὸν φρόνημα καὶ νὰ φέρουν ἀλλοῖον τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς;» Βεβαίως ἑκάστη τοιαύτη μεταβολὴ ἐπιδρᾷ ἐπὶ ὡρισμένου ἀριθμοῦ ἐκλογέων· δὲν ἔχει ἀπεριόριστον τὴν ἐπίδρασιν, ἀλλὰ δὲν δύνασθε νὰ ἀρνηθῆτε, ὅτι οἱ τόσοι διορισμοὶ καὶ αἱ τόσαι μεταθέσεις καὶ προαγωγαὶ ἐπέδρασαν ἐπὶ τοῦ φρονήματος ἐκλογέων τινῶν τῆς ἐπαρχίας ἐκείνης. (Διάλογοι). Δὲν ὑπῆρχον, Κύριοι, ἄλλοι ὑπάλληλοι νὰ διορισθῶσιν, ἢ νὰ προαχθῶσιν· ὑπῆρχεν εἷς καὶ μόνος, ὁ ὁποῖος ἔπρεπε νὰ παυθῇ, διότι αὐτὸς δὲν ἐδείκνυεν ἀξιοπρεπῆ συμπεριφορὰν καὶ δὲν ἐπαύθη μὲν ἀπὸ Ὑπουργεῖόν τι, ἀλλὰ τὴν παραμονὴν τῆς ἐκλογῆς ἐπαύθη ἀπὸ τὸν δήμαρχον Αἰγίνης ὁ Ἰωάννης Βατικιώτης, ὁ ἀριστερὸς ψάλτης τοῦ ναοῦ τῆς Παναγίας! (γέλως). Καὶ ἔπρεπε ν’ ἀπολυθῇ, διότι ὁ ἀπολυθεὶς πολίτης ἦτο τοιοῦτος, ὥστε εἶπε: «προτιμῶ νὰ παυθῶ», καὶ ἐπαύθη.
§148ΑΛΕΞ. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἀπὸ ποῖον;
§149Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀπὸ τὸν δήμαρχον. Τὸ εἶπον, ἀλλὰ δὲν ἐπροσέχετε.
§150ΑΛΕΞ. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἐγὼ ἐνόμιζον, ὅτι ἐπαύθη ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν!
§151Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἤδη, Κύριοι, ἔπρεπε νὰ ἐγκαταλειφθῶσι τὰ πρόσωπα, καὶ ἔπρεπε γενικώτερα μέτρα νὰ ληφθῶσιν, ἵνα ἐπιτευχθῇ ὁ σκοπός. Ἡ Μονὴ τῆς Αἰγίνης ἔχει κτήματα, τὰ ὁποῖα ἐκμισθώνει πολυετῶς. Εἶχε λήξει μία μίσθωσις, καὶ ἔπρεπε νὰ γείνῃ ἐκ νέου δημοπρασία πρὸς ἐνοικίασιν. Τὸ μίσθωμα τῆς ληξάσης μισθώσεως ἀνήρχετο εἰς 7500 δραχμάς. Ἐζήτησεν ἡ Μονὴ νὰ ἐπιτραπῇ νὰ ἐκτεθῇ εἰς δημοπρασίαν ἡ ἐνοικίασις τῶν κτημάτων, καὶ τὸ Ὑπουργεῖον ἐπέτρεψε. Τὰ κτήματα ἐκεῖνα, κατὰ τὴν προηγουμένην ἐνοικίασιν ἐκμισθωμένα ἀντὶ 7500 δραχμῶν, κατεκυρώθησαν ἐπὶ δημοπρασίας εἰς ἕνα Γ. Γαλάρην ἀντὶ δραχμῶν 3500 μόνον! Ὑπῆρχε καὶ ἓν λεμονοπερίβολον, τὸ ὁποῖον ἐνοικίασεν ἐπὶ δημοπρασίας εἷς ὀνόματι Ζαφειρίου, κομματάρχης τοῦ Καναβαριώτου.
§152ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΙΜΗΣ. Τὸν γνωρίζετε αὐτὸν τὸν Ζαφειρίου; Εἶναι ὁ πρώην δήμαρχος Αἰγίνης, ὅστις κατεδικάσθη ἐπὶ καταχρήσει εἰς 5½ ἐτῶν εἱρκτήν! Αὐτὸς δολοφονικῶς ἀνεμιγνύετο εἰς τὰς ἐκλογὰς, καὶ ἐναντίον πολλῶν ἐπετέθη· ἀνεμιγνύετο δὲ, στερούμενος τῶν πολιτικῶν αὐτοῦ δικαιωμάτων. Αὐτὸς εἶναι ὁ Ζαφειρίου!
§153Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἔχετε πολὺ παρακολουθήσει τὴν ἐκλογήν. Παρατηρῶ, ὅτι καὶ τὰ πρόσωπα γνωρίζετε.
§154ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΙΜΗΣ. Γνωρίζω ὅτι ἡ ἐκλογὴ αὕτη προσβάλλεται ἐν γνώσει τῆς νομιμότητος αὐτῆς.
§155Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Θὰ ἴδητε ὅτι ἡ ἐκλογὴ δὲν προσβάλλεται διὰ τὸν λόγον, τὸν ὁποῖον ὑμεῖς προβάλλετε· ἔχει κινήσει τὴν ἀγανάκτησιν ὅλων. Τὸ κτῆμα λοιπὸν αὐτὸ κατεκυρώθη ἐπ’ ὀνόματι ἑνὸς Γαλάρη...
§156Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μήπως αὐτὸς ὁ Γαλάρης εἶναι ὑπηρέτης τὸ ἐπάγγελμα;
§157Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Τὸν Γαλάρην τὸν εἶχε προτάξει ἄλλος, διότι αὐτὸς δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ παρουσιασθῇ ὡς πλειοδότης· εἶχε δὲ παρουσιάσει καὶ ἕνα ἐγγυητὴν, ὁ ὁποῖος ἦτο καταχραστὴς καὶ ὀφειλέτης τῆς Μονῆς δέκα χιλιάδων δραχμῶν περίπου· ἕνα Μιχαὴλ Ἐμμανουήλ.
§158Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Αὐτὸς ὁ Ἐμμανουὴλ μήπως εἶναι ἱερεύς;
§159Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἦτο ὀφειλέτης τῆς Μονῆς δέκα χιλιάδων δραχμῶν.
§160Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Ἄν ἦτο ἱερεὺς, δὲν ἠδύνατο νὰ ἐγγυηθῇ· τὸ ἀπαγορεύει ὁ νόμος.
§161Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Λοιπὸν διὰ νὰ μὴ ἐπικυρωθῇ τοιαύτη μίσθωσις, ὑπέβαλεν ἔγγραφον τὸ Ἡγουμενοσυμβούλιον Αἰγίνης...
§162ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἔχετε τὸ ἔγγραφον; Δὲν τὸ ἀναγινώσκετε, παρακαλῶ;
§163Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Θὰ κατατεθῇ ἔγγραφος ἡ γνώμη τοῦ Ἡγουμενοσυμβουλίου, διὰ τῆς ὁποίας προτείνεται νὰ μὴ ἐγκριθῇ ἡ μίσθωσις αὕτη, πρῶτον διότι τὸ μίσθωμα εἶναι ὀλίγον, καὶ δεύτερον διότι ὁ Ἐμμανουὴλ αὐτός, ὁ ἐγγυητὴς τοῦ παρουσιαζομένου ἐνοικιαστοῦ, εἶναι καταχραστὴς καὶ ὀφειλέτης τῆς Μονῆς δέκα χιλιάδων δραχμῶν, συνεπῶς δὲν ἔχει ἡ Μονὴ ἀσφάλειαν. Ἐρωτῶ, ἦτο δυνατὸν ποτὲ νὰ εὑρεθῇ Ὑπουργὸς νὰ ἐγκρίνῃ τοιαύτην ἐνοικίασιν;
§164ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ναί, λέγω ἐγώ.
§165Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Δὲν παραξενεύομαι. Ἐν τούτοις ὑπῆρξεν ἀνωτέρα διοικητικὴ ἀρχή, ἡ ὁποία ἐνέκρινε τὴν ἐνοικίασιν ταύτην! Εὑρέθη ἀρχή, ἡ ὁποία εἶπεν εἰς τὸν ἰδιοκτήτην, ὁ ὁποῖος ἔλεγε «δὲν δίδω τὸ κτῆμα, διότι δὲν μὲ συμφέρει, διότι δὲν ἔχω καὶ ἀσφάλειαν διὰ τὸ μίσθωμα», ἀρχή, ἡ ὁποία εἶπεν εἰς αὐτόν: «ὄχι! τὸ δίδω ἐγὼ τὸ κτῆμά σου»! Καὶ ἐπειδὴ ὁ ἄλλος ἐνοικιαστής, ὁ Ζαφειρίου, ὁ ἐνοικιαστής τοῦ λεμονοπεριβόλου, ἦτο ἀντίπαλος τοῦ κ. Βενιζέλου, ἡ αὐτὴ ἀρχὴ εἶπεν: «ἀκυροῦμεν τὴν δημοπρασίαν δι’ αὐτόν, διότι εἶναι εἰς κατάστασιν πτωχεύσεως»· ἐνῷ οὐδόλως εὑρίσκετο εἰς τοιαύτην κατάστασιν· ἀλλὰ καὶ ἂν ὑποτεθῇ πρὸς στιγμὴν τοῦτο ἀληθές, ὁ ἄνθρωπος ἐκεῖνος εἶχεν ἐγγυητάς, καὶ οὕτω τὰ συμφέροντα τῆς Μονῆς οὐδένα διέτρεχον κίνδυνον. Λοιπὸν ὁ κύριος ὁ δυνάμενος νὰ διαθέσῃ τὰ τῆς ἐνοικιάσεως τῶν κτημάτων τῆς Μονῆς ἦτο ἡ Μονὴ, τὸ Συμβούλιον τῆς Μονῆς· καὶ τὸ Συμβούλιον λέγει: «δὲν ἔχω ἀσφάλειαν εἰς αὐτὴν τὴν ἐνοικίασιν»· τὸ δὲ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐκκλησιαστικῶν τῇ ἐπέβαλε νὰ τελειώσῃ αὐτὴν τὴν ἐνοικίασιν! Δὲν σᾶς φαίνεται, ὅτι ἡ ἐνέργεια αὕτη τῆς Κυβερνήσεως εἶναι φατριαστική; Δὲν νομίζετε, ὅτι ἐν τῇ ἐγκρίσει ταύτῃ ὑπῆρχέ τι, τὸ ὁποῖον εἶχεν ἐπίδρασιν ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς; Δὲν φρονεῖτε ὅτι ὁ Γ. Γαλάρης αὐτὸς, ὁ ὁποῖος ἐπῆρε τὰ κτήματα ἀντὶ 3500 μόνον δραχμῶν, θὰ ἐδαπάνησεν ἐκ τῶν ἄλλων 3500, αἱ ὁποῖαι τῷ ἀφέθησαν ἐκ τοῦ ἐνοικίου, διὰ νὰ διαφθείρῃ ἐκλογεῖς; Σᾶς ἀνέφερεν ὁ ἐκ Τρικάλων Βουλευτὴς καὶ περὶ μιᾶς πλατείας, ἡ ὁποία πρῶτον ἦτο δημοτικὴ, καὶ κατόπιν ἔγεινε δημοσία. Τὰ κατὰ τὴν πλατεῖαν αὐτὴν ἔχουσιν ὡς ἑξῆς. Ἐν Αἰγίνῃ ὑπῆρχε πλατεῖά τις δημοτικὴ, τὴν ὁποίαν διεξεδίκουν πολῖταί τινες· ἔπρεπεν ὅμως οἱ ἄνθρωποι νὰ ἱκανοποιηθῶσι. Τί ἐσοφίσθη ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου καὶ ὁ δήμαρχος Αἰγίνης; Διὰ πράξεως τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου καθίστατο ἡ πλατεῖα αὕτη δημοσία. Τὸ Δημόσιον ἠθέλησε νὰ τὴν καταλάβῃ καὶ τὴν χρησιμοποιήσῃ· ἀλλ’ εὐθὺς ἀμέσως οἱ ἔχοντες φανταστικὰ δικαιώματα ἤγειραν ἀγωγὰς κατὰ τοῦ Δημοσίου, ζητοῦντες δεκάδας χιλιάδων δραχμῶν!
§166ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΙΜΗΣ. Ἔχετε χρονολογίας; Ἡ πλατεῖα ἡ ἐνώπιον τοῦ Σωφρονιστηρίου εἶπον ὅτι ἦτο δημοσία.
§167Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀπεστάλησαν γεωμέτραι, ἵνα ἐκτιμήσωσι τὰς ἀποζημιώσεις· ἀπεστάλη ὁ γεωμέτρης Καστάλης διὰ τὴν καταμέτρησιν, καὶ ὑπεβλήθη Διάταγμα, ἢ ἐπρόκειτο νὰ ὑποβληθῇ, δι’ οὗ νὰ πληρωθῶσι δεκάδες χιλιάδων δραχμῶν ἀπὸ τὸ Δημόσιον, ὡς καταλαβὸν αὐθαιρέτως τὰ ξένα κτήματα. Ἐὰν δὲν ἐξεδόθη τὸ Διάταγμα, τοῦτο ἐγένετο, διότι ὁ Καναβαριώτης, ὁ ὑποψήφιος Βουλευτὴς, διεμαρτυρήθη διὰ τηλεγραφημάτων πρὸς τὴν Α. Μ. τὸν Βασιλέα καὶ πρὸς τὰς ἐφημερίδας (Θόρυβος). Τὴν μέθοδον, ἣν μετεχειρίσθησαν εἰς τὴν ἐπαρχίαν Τυρνάβου, μετεχειρίσθησαν καὶ ἐν Αἰγίνῃ. Εἰς Αἴγιναν ἐξεπέμφθησαν μηχανικοὶ μετὰ κουστωδίας ὑπαλλήλων τῶν δημοσίων ἔργων, ἵνα χαράξωσιν ἐπαρχιακὰς ὁδοὺς, ἢ χαρακτηρίσωσιν ὡς τοιαύτας. Καὶ παρατηροῦμεν μετ’ ἐκπλήξεως, ὅτι εἰς τὴν Αἴγιναν ἐδημιουργήθησαν ἄπειροι λιμένες! πρὸς τοῦτο δὲ ἐξεστράτευσαν καὶ κατὰ τὰ τέσσαρα μέρη τοῦ ὁρίζοντος, ὅπως ἀνεύρωσι καὶ ἕνα ὅρμον, ὃν ἔλαβον ὡς ἀφετηρίαν, ἵνα χαρακτηρίσωσι τὴν ὁδὸν ἐπαρχιακήν. Γνωρίζετε δὲ, ὅτι τὰ δημόσια ἔργα ἔχουσι πολλὴν ἐπίδρασιν ἐπὶ τοῦ φρονήματος τῶν ἐκλογέων, διότι εἰς αὐτὰ προσλαμβάνονται ἐργάται· καὶ γνωρίζει ὁ κ. Ροδόπουλος πόσον τὸν ὠφέλησεν ἡ ὁδὸς τῆς Ραψάνης, ὡς ἀρξαμένη τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν. Ἐν Αἰγίνῃ τῇ 9 Ὀκτωβρίου 1902 προεκηρύχθη δημοπρασία ἀπὸ τὸν τότε Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν περὶ ἐπισκευῆς τῆς ὁδοῦ Πλακακίων μέχρι Σουβάλας, καὶ τὸ Διάταγμα ἐδημοσιεύθη τῇ 9 Ὀκτωβρίου. Εἰς τὸ αὐτὸ φύλλον αὐθημερὸν ἐδημοσιεύθη Διάταγμα περὶ κατασκευῆς ὁδοῦ ἀπὸ Ἁγίου Βασιλείου εἰς Πέρδικα· ἀλλ’ ὡς ἐπαρχιακὴ ὁδὸς δὲν ἠδύνατο νὰ χαρακτηρισθῇ αὕτη ἄνευ νόμου. Κατὰ τίνα τρόπον λοιπὸν ἔπρεπε νὰ γείνῃ; ἔπρεπε νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς ἐπισκευή. Πιθανὸν τοῦτο νὰ σᾶς προξενῇ ἔκπληξιν, καὶ νὰ νομίζητε, ὅτι δὲν λέγω τὴν ἀλήθειαν· ἀλλὰ σᾶς διαβεβαιῶ, ὅτι τοιαύτη ἐπαρχιακὴ ὁδὸς πρὸς ἐπισκευὴν δὲν ὑπάρχει, οὐδὲ ὑπῆρξεν, ὥστε ἦτο ὁδὸς ἀνύπαρκτος ὅλως διόλου. Ἐλπίζω ὅτι ὁ τότε Πρωθυπουργὸς καὶ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπέγραψαν οὐχὶ ἐν γνώσει.
§168Ι. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Καλὸν εἶναι νὰ ἀναβάλωμεν δι’ αὔριον, ἂν ὁ κ. Βουλευτὴς θὰ ὁμιλήσῃ ἐπὶ πολὺ ἀκόμη.
§169Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐγὼ θὰ ὁμιλήσω ἀκόμη μίαν ὥραν.
§170ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Θὰ ἦτο προτιμότερον νὰ διακόψωμεν, πρὸς τούτοις δὲ νὰ μεταβάλωμεν τὴν ὥραν τῆς ἐνάρξεως τῶν συνεδριάσεων. Ἔχομεν περὶ τούτου παραδείγματα κατὰ τὸ παρελθόν, ὅτι μετεβλήθη ἡ ὥρα τῶν συνεδριάσεων πρὸ τοῦ καταρτισμοῦ τοῦ Σώματος.
§171Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὴν αὐτὴν ἐπιθυμίαν ἔχομεν καὶ ἡμεῖς, καὶ προτιμῶμεν νὰ συνερχώμεθα κατὰ τὰς μεταμεσημβρινὰς ὥρας. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι δὲν τὸ ἐπιτρέπει ὁ Κανονισμός. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ὑπῆρξαν προηγούμενα κατὰ διάφορα ἔτη, κατὰ τὰ ὁποῖα ἡ Βουλὴ, μὴ ὄντος κατηρτισμένου τοῦ Σώματος, μετέβαλε τὴν ὥραν τῆς ἐνάρξεως τῶν συνεδριάσεων, ἀλλὰ δὲν ἦτο τακτικόν. Καὶ ἂν δὲν ἦτο τότε τακτικόν, δὲν δυνάμεθα νὰ τὸ ἐφαρμόσωμεν σήμερον. Ὁ Κανονισμὸς διατάσσει, ὅτι ἡ Βουλὴ συνέρχεται κατὰ τὴν πρώτην τακτικὴν Σύνοδον εἰς ἑκάστην συνεδρίασιν τὴν δεκάτην ὥραν πρὸ μεσημβρίας. Συνήλθομεν τὴν πρώτην συνεδρίασιν κατὰ τὴν δεκάτην ὥραν πρὸ μεσημβρίας· πρέπει τὸ αὐτὸ νὰ ἐξακολουθήσωμεν. Ὅταν ἡ Βουλὴ καταρτισθῇ, τότε ἔχει πλήρη ἐλευθερίαν νὰ ἐνεργήσῃ καὶ ἀποφασίσῃ περὶ τῆς ὥρας τῶν συνεδριάσεων.
§172ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Ὑπάρχουσιν ἐν τούτοις πολλὰ προηγούμενα, κατὰ τὰ ὁποῖα μετέβαλε τὴν ὥραν τῶν συνεδριάσεων ἡ Βουλὴ πρὸ τοῦ καταρτισμοῦ της· συνέπεσε δὲ κατ’ ἀμφοτέρας τὰς περιπτώσεις νὰ ἡγῆται τῆς πλειογοψηφίας ὁ ἀξιότιμος ἐκ Γόρτυνος Βουλευτὴς καὶ νῦν Πρωθυπουργός.
§173Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐὰν τοῦτο εἶναι ἀληθές, κακῶς ἔπραξα.
§174ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ἡ Βουλὴ δὲν κατηρτίσθη ἔτι· δὲν ὑπάρχει Βουλὴ διὰ νὰ μεταβάλῃ τὸν Κανονισμόν. Ὥστε ὁ ἀγορεύων παρακαλεῖται νὰ ἐξακολουθήσῃ.
§175Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Λέγω, κύριοι Βουλευταί, ὅτι ἡ μέθοδος τῆς μεταβολῆς τοῦ φρονήματος τῶν ἐκλογέων διὰ τῆς κατασκευῆς δημοσίων ἔργων κατὰ τοιοῦτον τρόπον ἐγένετο ἐν Αἰγίνῃ. Ἐλπίζω, κύριοι Βουλευταί, ὅτι κατάπληξιν θὰ κάμῃ τὸ πρᾶγμα, ὅτι διετάχθη ἐπισκευὴ ἀνυπάρκτου ὁδοῦ. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον τοῦτο. Ἐν τῇ γενομένῃ δημοπρασίᾳ ἀνεδείχθη φίλος τις τοῦ κ. Βενιζέλου μειοδότης κατὰ 1 τοῖς 100. Ἀλλ’ ἐνῷ διετάχθη ἡ ἔναρξις τῶν ἔργων, καὶ ἤρξαντο ταῦτα, ὡς βεβαιοῦται, ἀπὸ τὴν παραμονὴν τῆς ἐκλογῆς, διετάχθη συγχρόνως τὴν ἑπομένην αὐτῆς ἡ διακοπὴ αὐτῶν. Καὶ οὕτως ἔχομεν γενομένην ἐργασίαν δύο μόνον ἡμερῶν! Ἔπρεπε δηλονότι νὰ ἐξαπατηθῇ ὁ λαὸς, ἔπρεπε νὰ μεταβληθῇ τὸ φρόνημα τῶν ἐκλογέων, καὶ ἀφοῦ ἐτελείωσεν ἡ ἐκλογή, οὐδεμία πλέον σκέψις ἐγένετο περὶ ἐπισκευῆς! Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἤδη μετὰ τὰς ἐκλογὰς, συνεπείᾳ αἰτήσεων τοῦ Καναβαριώτου ἐπανειλημμένων, ἐξέπεμψε μηχανικοὺς, ἵνα ἀνεύρωσι τὰς ὁδοὺς, τῶν ὁποίων ἡ ἐπισκευὴ διετάχθη καὶ ἤρξατο κατὰ τὴν παραμονὴν τῶν ἐκλογῶν. Καὶ οἱ μηχανικοὶ διέτρεξαν ὅλην τὴν Αἴγιναν, ὅλα τὰ ἀπόκρημνα μέρη, δὲν ἀφῆκαν μέρος ἀνεξερεύνητον, ἀλλ’ οὐδαμοῦ εὗρον τοιαύτας ὁδούς!...
§176ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΙΜΗΣ. Ἡμεῖς ἔχομεν πληροφορίας, ὅτι ἐξακολουθεῖ τὸ ἔργον.
§177Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Δὲν ἀμφισβητῶ τὴν ἀλήθειαν τῶν λόγων σας, ἀλλ’ ἡμεῖς ἔχομεν ἄλλας πληροφορίας. Διετάχθησαν λοιπὸν καὶ προεκηρύχθησαν ἐπισκευαὶ ἀνυπάρκτων ὁδῶν. Τὸ πρᾶγμα, ὅσον εἶναι πρωτοφανὲς, τόσον καὶ παράνομον καὶ ἐπίμεμπτον.
§178Ν. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Διευθυντὴς τῶν δημοσίων ἔργων εἶναι ὁ κ. Σάουρωτ, εἰς τὸν ὁποῖον ἐγὼ τοὐλάχιστον ἔχω ἀπόλυτον ἐμπιστοσύνην.
§179Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀπέναντι ὅμως τοῦ Διευθυντοῦ ὑμῶν καὶ παντὸς ἀνθρώπου ὑπάρχει ἡ ἀλήθεια.
§180ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΙΜΗΣ. Ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν τοιαύτης σκανδαλωδεστάτης ὑποθέσεως βεβαίως ἔχει γνῶσιν, καὶ ἤθελον παρακαλέσει αὐτὸν νὰ διαφωτίσῃ περὶ τούτου τὴν Βουλὴν καὶ ἡμᾶς.
§181ΚΥΡ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐγὼ ἐζήτησα τὴν ἔκθεσιν, καὶ θέλω τὴν καταθέσει.
§182Θ. ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ νὰ κατατεθῶσι καὶ τὰ σχεδιογραφήμματα.
§183Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Καὶ ταῦτα, κύριοι Βουλευταί, τὰ ὄργια—ἐὰν μοὶ ἐπιτρέπεται ἡ λέξις,—ἀπέναντι ἐκείνων, τὰ ὁποῖα θέλω σᾶς ἀναφέρει μετ’ ὀλίγον, εἶναι μηδαμινὰ, καὶ ταῦτα εἶναι τὰ συντελεσθέντα πρὸ τῆς ἐκλογῆς. Τὰ διαπραχθέντα κατὰ τὴν ἐκλογὴν εἶναι πολὺ ὑπέρτερα. Ἀλλὰ πρὶν ἔλθω εἰς τὰ κατὰ τὴν ἐκλογὴν γενόμενα, εἶναι ἀνάγκη νὰ λάβῃ γνῶσιν ἡ Βουλὴ, ποῖον μέρος εἰς τὴν ἐκλογὴν αὐτὴν ἔχουσι καὶ οἱ διάφοροι ὑπάλληλοι, κατὰ τῶν ὁποίων ὑφίστανται ὡρισμέναι καταγγελίαι. Ἀρχόμενος, κύριοι Βουλευταὶ, τοῦ λόγου μου, σᾶς εἶπον, ὅτι μετετέθη ὁ ὑπολοχαγὸς Χαράλαμπος Ἀλεξάκης. Ὁ ἀξιωματικὸς αὐτὸς ἔπρεπε ν’ ἀντικατασταθῇ, καὶ νὰ εὑρεθῇ πρὸς ἀντικατάστασίν του ὁ ἀνθυπολοχαγὸς Μπήτρου Γεώργιος, ὁ ὁποῖος κατάγεται ἐξ Αἰγίνης καὶ ἔχει αὐτόθι τὴν οἰκογένειάν του.
§184ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ποῖος τὸν μετέθεσε;
§185Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν.
§186Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Μόνον ὁ διοικητὴς τοῦ συντάγματος ἔχει τὸ δικαίωμα ν’ ἀντικαταστήσῃ ἀξιωματικὸν τοῦ λόχου τῆς φρουρᾶς. Οὔτε ὁ Ὑπουργὸς, οὔτε ἡ Γενικὴ Διοίκησις ἀναμιγνύεται.
§187Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Βεβαίως ἐν γνώσει τῆς Γενικῆς Διοικήσεως μετετέθη ὁ ἀξιωματικὸς οὗτος εἰς Αἴγιναν ὡς φρούραρχος.
§188Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Φρούραρχος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἦτο αὐτός· φρούραρχος ἐν Αἰγίνῃ εἶναι ὁ λοχαγὸς, ὁ διοικητὴς τοῦ λόχου.
§189Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Καὶ ὅταν ἀπουσιάζῃ ὁ λοχαγὸς, δὲν θὰ φρουραρχεύσῃ ὁ κατώτερος ἀξιωματικός;
§190Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Ὁ διοικητὴς τοῦ ἐκεῖ ἑδρεύοντος σώματος εἶναι ὁ φρούραρχος.
§191ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΪΜΗΣ. Καθ’ ὅλον τὸ διάστημα ἐν Αἰγίνῃ ὑπῆρξε φρούραρχος ὁ διοικητὴς τοῦ λόχου, λοχαγὸς κ. Καμπάνης, ὁ ὁποῖος ἀκόμη εὑρίσκεται ἐκεῖ. Ἑπομένως τὸ ζήτημα δὲν ἔχει ἢ θεωρητικὴν ἀξίαν.
§192Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Καὶ ἂν δεχθῶ αὐτὰ, τὰ ὁποῖα λέγετε, ἔχει πρακτικωτάτην σημασίαν τὸ ζήτημα. Δὲν ἦτο ἐπιτετραμμένον εἰς τὴν Κυβέρνησιν ν’ ἀφήσῃ ἐν τῇ φρουρᾷ Αἰγίνης ἀξιωματικὸν καταγόμενον ἐκεῖθεν.
§193ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΪΜΗΣ. Ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶχε δικαίωμα ν’ ἀναμιχθῇ.
§194Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Εἶχε δικαίωμα νὰ ἀναφερθῇ περὶ τούτου εἰς τὴν Γενικὴν Διοίκησιν. Πρέπει νὰ μάθῃ ἡ Βουλὴ, ποῖον μέρος ἔλαβεν ὁ ἀστυνόμος, ὁ ὁποῖος μετετέθη ἐκεῖ· διότι, ὡς ἐν ἀρχῇ τῆς ὁμιλίας μου σᾶς εἶπον, ὁ ἐκεῖ ἀστυνόμος ἀντεκατεστάθη παρ’ ἄλλου. Πρέπει νὰ μάθῃ ἡ Βουλὴ, τί μέρος ἔκαμεν ὁ δήμαρχος Αἰγίνης πρὶν ἢ ἔλθῃ ἡ ἡμέρα τῆς ἐκλογῆς. Ὑπάρχει, Κύριοι, μήνυσις μακροσκελεστάτη κατὰ τοῦ ἀστυνόμου Εὐσταθίου Λάμπρου ἀνθυπιλάρχου...
§195Κ. ΙΕΡΟΜΝΗΜΩΝ. Αὐτὸς εἶναι εἷς τῶν καλλιτέρων ἀξιωματικῶν.
§196Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην δὲν ἦτο τοιοῦτος, ὅπως τὸν λέγετε, διότι ἀστυνόμος, ὁ ὁποῖος, ὁμιλῶν πρὸς δικηγόρον ἐν Ἀθήναις μένοντα, τὸν δικηγόρον Λαμπαδάριον, λέγει «ἐγὼ ἔκαμα τὸν Βενιζέλον βουλευτήν», ἀστυνόμος βουλευτοποιὸς, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἦναι καλὸς ἀξιωματικός. Ὁ ἀστυνόμος οὗτος καταγγέλλεται ὑπὸ τοῦ ὑποψηφίου κ. Καναβαριώτου διὰ σειρὰν πράξεων τοιούτων, αἱ ὁποῖαι, ἂν ἀποδειχθῶσι μὴ ἀληθεῖς, θέλουσι καταστήσει τὸν κ. Καναβαριώτην, ὁ ὁποῖος ὑπὸ ἰδίαν του εὐθύνην καταγγέλλει, κατηγορούμενον ἐπὶ συκοφαντίᾳ καὶ ψευδεῖ καταμηνύσει. Δὲν θὰ προέβαινε δὲ ποτὲ ὁ κ. Καναβαριώτης νὰ ὑποβάλῃ τὴν μήνυσιν ἐπὶ ἰδίῳ ὀνόματι, ἂν εἶχε τὴν ἐλαχίστην ἀμφιβολίαν, ὅτι ὅσα καταγγέλλει δὲν θὰ ἀπεδεικνύοντο. Ποῖαι πράξεις καταγγέλλονται κατὰ τοῦ ἀστυνόμου τούτου; Εἶναι μερικαὶ πράξεις, αἱ ὁποῖαι, ὡς γνωρίζετε, δὲν ὑπόκεινται εἰς περιγραφήν. Ἕν τσούγκρισμα ποτηρίου, λόγου χάριν, εἰς ἕνα δημόσιον χορὸν, τοῦ ἀστυνόμου μεθ’ ἑνὸς κομματάρχου, δὲν δύναται νὰ περιγραφῇ· ἀλλ’ ἐὰν τοῦτο τὸ τσούγκρισμα τὸ ἴδωσι π. χ. δύο ἢ τρεῖς ποιμένες, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι πρωτόκολλα εἰς τὴν ῥάχιν των, βεβαίως δύνανται νὰ ἐπηρεασθῶσιν. Ἀλλὰ ταῦτα δὲν δύνανται νὰ περιγραφῶσιν. Ἀφίνω ὅμως ἐκ τῶν ἄλλων πράξεων τοῦ ἀστυνόμου νὰ ἐννοήσητε, τί ἔχει κάμει. Εἶναι ἄχαρις ἴσως ἡ ἀνάγνωσις τῆς μηνύσεως, καὶ ἔδει βεβαίως ἑκάστη τῶν καταγγελλομένων πράξεων ἰδιαιτέρως νὰ περιγράφηται, ἀλλ’ ἵνα μὴ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν, ἀναγκάζομαι τροχάδην νὰ ἀναγνώσω τὴν μήνυσιν. Καὶ πρῶτον, εἰς τὴν μήνυσιν ταύτην ἀκούσατε, τίνες προτείνονται ὡς μάρτυρες: Ἀντώνιος Καμπάνης λοχαγός, φρούραρχος Αἰγίνης.
§197ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἰδοὺ ὁ φρούραρχος!
§198Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Τώρα τὸν εἶδον καὶ ἐγώ· δὲν τὸν ἐγνώριζον πρότερον.
§199Κ. ΙΕΡΟΜΝΗΜΩΝ. Ὅπως ἦσαν τὰ περὶ τούτου ἀνακριβῆ, εἶναι καὶ τὰ ἄλλα.
§200Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ὡς μάρτυρας λοιπὸν προτείνει: 1) Ἀντών. Καμπάνην λοχαγὸν, φρούραρχον Αἰγίνης, 2) Καρακατσάνην, ἀνθυπολοχαγὸν, 3) Τούμπαν, ὑποτελώνην, 4) Τσεκούραν ἀνθυπίατρον, 5) Λογιωτατίδην πρώην βουλευτὴν, 6) Γεωργαντόπουλον, τηλεγραφητὴν, 7) Λαμπαδάριον, δικηγόρον, 8) Ἀνάργυρον, λιμενάρχην, 9) Σταύρου, ἰατρὸν, καὶ λοιποὺς, περὶ τοὺς τριάκοντα. Μήνυσις λοιπὸν, εἰς τὴν ὁποίαν προτείνονται μάρτυρες τοιοῦτοι, αἱ ἐν τῷ τόπῳ ἀρχαὶ, βεβαίως μήνυσις τοιαύτη μοὶ ἐπιβάλλει νὰ πιστεύσω, ὅτι εἶναι βάσιμος.
§201Κ. ΙΕΡΟΜΝΗΜΩΝ. Γνωρίζετε, τί θὰ καταθέσωσιν οἱ μάρτυρες οὗτοι;
§202Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Αἱ πράξεις αἱ καταγγελλόμεναι εἶναι αἱ ἑξῆς: 1) «Συνέλαβε τὸν φυγόποινον Κυριάκον Μάρτην, καὶ κατόπιν, ἀφοῦ ὡμολόγησεν οὗτος, ἐξαναγκασθεὶς, φιλίαν πρὸς τὸν κ. Βενιζέλον, τὸν ἀφῆκεν ἐλεύθερον!» Πῶς σᾶς φαίνεται ἡ πρᾶξις; συνέλαβεν ἕνα φυγόποινον καὶ τὸν ἀπέλυσεν! (ἀναγινώσκει): 2) «Τὴν 2 Σεπτεμβρίου συνέλαβε τὸν ἐμπορορράπτην Σπ. Χελιώτην, ἐκφράζοντα τὸ πολιτικόν του φρόνημα ὑπὲρ τοῦ κ. Καναβαριώτου, καὶ διὰ ξυλοκοπημάτων τὸν ἐνέκλεισεν εἰς τὸ κρατητήριον· ἐπὶ τῇ παρατηρήσει μου δὲ ν’ ἀφήσῃ τοῦτον ἐλεύθερον, μοὶ ἀπήντησεν: «ἄφησε νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. Βενιζέλον»· τὸν ἀφῆκε δ’ ἐλεύθερον, ἀφοῦ τὸν ἐξηνάγκασε νὰ δώσῃ εἰς τὸν κ. Βενιζέλον ἐπιστολὴν, δηλῶν φιλίαν»...
§203Ι. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Ὁ Λάμπρος τὰ ἔκαμεν ὅλα αὐτά; Αὐτὸς εἶναι σὰν κορίτσι!
§204Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀπὸ τὸ σιγανὸ ποτάμι νὰ φοβῆσαι! 3) Τὸν Ε. Χελιώτην (ἀναγινώσκει): «Τὸν ἀνωτέρω τὴν 24 Ὀκτωβρίου, πρὸς ἐκδίκησιν, διότι δὲν ἐτήρησε τὴν ὑπόσχεσίν του, συνέλαβεν ὡς ἀνυπότακτον, καὶ τὸν ἀπέστειλεν ἐνταῦθα, ἔνθα ἀπελύθη. 4) Τὴν 1 Ὀκτωβρίου, ὥραν 3 μ. μ. ἔκλεισε τὸ κατάστημα τοῦ Παύλου Παυληνέρη· ἐπὶ τῇ ἁπλῇ δὲ παρατηρήσει, ὅτι πολὺ ἐνδιαφέρεται ὑπὲρ τοῦ κ. Βενιζέλου, ὁ Λάμπρος οὗτος, τηρητὴς τῆς τάξεως, ἀπήντησεν, ὅτι «θὰ ἐνδιαφέρηται μέχρι τελευταίας ῥανίδος τοῦ αἵματός του!» 5) Τὴν 7 Ὀκτωβρίου συνέλαβε καὶ ἐκράτησεν εἰς τὸ κρατητήριον τῆς ἀστυνομίας τὸν Χρ. Καψάλην, διότι ἐτόλμησε νὰ ἐκστομίσῃ τὴν λέξιν «κορδόνι». 6) Τὴν 6 Ὀκτωβρίου τὰ αὐτὰ ἔπραξε διὰ τοὺς Κορορὸν, Μαρμαρινὸν, Σκριβᾶνον καὶ Βολαλῆν. 7) Ἐπετέθη κατὰ τοῦ Εὐαγγέλου... 8) Συνέλαβε τὸν Κ... διὰ χρέος δραχμῶν 22½, πανδήμως δὲ τῷ εἶπε νὰ γράψῃ πρὸς τὸν κύριον Βενιζέλον, ἵνα τὸν ἀπολύσῃ, ἀλλ’ αὐτὸς ἠρνήθη, καὶ συνεπῶς ἐπλήρωσεν. 9) Ἐπέταξεν εἰς τὸν κύριον Γελαδάκην καὶ ἄλλους τὴν 26 Ὀκτωβρίου νὰ θέσωσιν εἰς τὰ καταστήματά των μικρὰς σημαίας (σημεῖον τῶν φίλων τοῦ κ. Βενιζέλου). 10) Τὸν ἐνώπιόν του ὑβρίζοντα τὸν κ. Καναβαριώτην λοταρτζῆν Νικόλαον Ζωγράφον δι’ αἰσχροτάτων φράσεων, ἀντὶ νὰ τὸν ἐπιπλήξῃ καὶ συλλάβῃ, παρεκάλει εἰρωνικῶς νὰ παύσῃ!» Διὰ νὰ ἐξευτελισθῇ βεβαίως εἷς ὑποψήφιος, ἐπῆγεν εἰς λοταρτζῆς καὶ τὸν ἐπροκάλεσε, καὶ ὁ ἀστυνόμος, ἀντὶ νὰ συλλάβῃ τὸν ἀδίκως ἐπιτεθέντα λοταρτζῆν, τοὐναντίον ἐγέλα! Ὑπεβοήθει δηλαδὴ νὰ ἐξευτελίζηται εἷς ὑποψήφιος· καὶ ὁ ἐξευτελισμὸς ἑνὸς ὑποψηφίου βεβαίως γνωρίζετε, κύριοι Βουλευταί, ὅτι ἀσκεῖ ἐπιρροὴν ἐπὶ τῶν ἐκλογέων. (Ἐξακολουθεῖ ἀναγινώσκων): 12) «Ἐν τῷ καταστήματι τοῦ Ι. Λέκκα παρεκίνει τοὺς ἀντιθέτους μου νὰ μοὶ ἐπιτεθῶσι, διότι εἶχον τηλεγραφήσει ἐναντίον του...» Ἀρκεῖ ὅτι ἔκαμε καταγγελίαν. Ἅμα κάμῃ τις καταγγελίαν κατὰ τοῦ ἀστυνόμου, γνωρίζετε τί συμβαίνει! Ἡμεῖς ἐζητήσαμεν τὴν μετάθεσιν ἑνὸς ἀστυνόμου ἐξ Ἄστρους, διότι, ὅπως γνωρίζει ὁ κύριος Βοζίκης, δὲν ἔπρεπε νὰ μένῃ ἐκεῖ, καὶ διότι ἐζητήσαμεν τὴν μετάθεσίν του, συνέλαβεν ὅλα τὰ πρόβατα τοῦ δημάρχου Νταρβέρη καὶ τὰ εἶχε κλείσει ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας! (Ἐξακολουθεῖ): 13) «Κατὰ τὴν δολοφονικὴν ἀπόπειραν ἐναντίον μου, τὴν 4 Νοεμβρίου, ἐξελθὼν εἰς τὴν ἀγορὰν ἔλεγεν, ὅτι ἐγὼ ἐπυροβολήθην μόνος μου!» Μετὰ τὴν δολοφονικὴν κατὰ τοῦ κ. Καναβαριώτου ἀπόπειραν, ἣν σᾶς ἀνέφερα, καὶ ἐπὶ τῇ ἀναγγελίᾳ τοῦ πράγματος αὐτοῦ εἴς τινας τῶν Βουλευτῶν, δὲν γνωρίζω πόσοι ἠγανάκτησαν ἢ ἐγέλασαν ἢ ἐμυκτήρισαν. Τὸ θεωρεῖτε δηλαδὴ ἀδύνατον; Εἶναι ἀδύνατον νὰ γείνῃ ἀπόπειρα δολοφονίας καθ’ ὑποψηφίου Βουλευτοῦ;
§205Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγένοντο ἄλλοτε καὶ φόνοι ὑποψηφίων!
§206Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Δὲν βλέπω τὸν λόγον, διατὶ ἐθορυβήθη προηγουμένως ἡ πτέρυξ ἐκείνη... Λοιπόν, ἐνῷ ἐπυροβολήθη ὁ ὑποψήφιος, ὁ ἀστυνόμος πρὸς χλευασμὸν, ἐξελθὼν εἰς τὴν ἀγορὰν, ἔλεγεν, ὅτι ἐπυροβολήθη μόνος του! Καὶ ἐρωτῶ: εἶναι λογικὸν τοῦτο; Διατὶ νὰ πυροβοληθῇ μόνος του; Διὰ νὰ κινήσῃ τὴν συμπάθειαν; Ἀλλὰ τὸ πολὺ–πολὺ τοιοῦτόν τι θὰ ἐκίνει τὸν οἶκτον, καὶ θὰ ἀπέβαινεν ἐναντίον τοῦ ὑποψηφίου, διότι οἱ ἐκλογεῖς θὰ ἐσχημάτιζον ἀλλοίαν ἰδέαν περὶ τῆς διανοητικῆς αὐτοῦ καταστάσεως. Ὁ πυροβολισμὸς ἐγένετο. Τοῦτο εἶναι γεγονός. Τὸ ζήτημα εἶναι, ἐὰν ἐπυροβολήθη μόνος του, ἢ ἐὰν ἄλλος τὸν ἐπυροβόλησε. Ἡ λογικὴ μᾶς ἐπιβάλλει νὰ πιστεύσωμεν, ὅτι τὸν ἐπυροβόλησεν ἄλλος. Τί ἔκαμεν ὁ ἀστυνόμος;
§207Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἶπέ τις, ὅτι ἐπυροβολήθη μόνος του;
§208Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ὁ ἀστυνόμος. Ἐξακολουθῶ (ἀναγινώσκει): 14 «Ἐπεσκέφθη κατ’ οἶκον τὸν φυγόδικον Ἀντώνιον Καλπίδαν, παραπεμφθέντα εἰς τὸ Κακουργιοδικεῖον. 15) «Ἐν γνώσει καὶ ὑπὸ τὰς ὄψεις του περιεφέρετο εἰς τὴν ἀγορὰν ὁ διάσημος φυγόδικος Λεβεντόπουλος.» Κύριοι Βουλευταί, ἐγὼ ὑποθέτω, ὅτι αἱ δύο μόνον τελευταῖαι πράξεις εἶναι ἀρκεταὶ νὰ ἐπιβάλωσιν εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἀκυρώσῃ τὴν ἐκλογήν.
§209Ι. ΚΟΥΝΤΟΥΡΙΩΤΗΣ. Ὥστε παραιτεῖσθε τῶν ἄλλων.
§210Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἤρκουν μόνον οἱ δύο οὗτοι λόγοι νὰ ἐπιβάλωσι τὴν ἀκύρωσιν· διότι, ὅταν μία ἀρχὴ συνεργάζηται μετὰ φυγοδίκων καὶ φυγοποίνων ὑπὸ τὰς ὄψεις τῶν πολιτῶν, ἐκεῖ ἐπέρχεται κατάλυσις τοῦ νόμου. (Ἀναγινώσκει): 16) «Ἔκλεισε τὰ καταστήματα τῶν ἑξῆς...» (ἀναφέρει πλεῖστα ὀνόματα). Ἔπρεπε δηλαδὴ νὰ κλεισθῶσι τὰ καταστήματα ὅλα, ἤρκει νὰ ἐπιτύγχανεν ὁ κύριος Βενιζέλος. Καὶ δὲν εἶχεν ἄδικον λοιπὸν, ὕστερον ἀπὸ τὰς πράξεις αὐτὰς, ὁ ἀστυνόμος ἐκεῖνος, ἀπαντῶν εἰς τὸν δικηγόρον ἐξ Ἀθηνῶν κ. Λαμπαδάριον, νὰ τῷ εἴπῃ: «ἐγὼ ἔκαμα βουλευτὴν τὸν Βενιζέλον»! Τοιοῦτον πρόσωπον ἔπαιξεν ὁ ἀστυνόμος κατὰ τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν! Καὶ προκειμένου περὶ πράξεων ἐκνόμων, περὶ ὀργίων διαπραχθέντων πρὸ τῆς ἡμέρας τῆς ἐκλογῆς, εἶναι ἀνάγκη, Κύριοι, νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω, τί ἐλέχθη ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Τρικκάλων Βουλευτοῦ. Ἐννοεῖτε, Κύριοι, ὅτι ἐν τῇ τοιαύτῃ καταστάσει ὁ ἀστυνόμος καὶ ὁ δήμαρχος ἀδελφωμένοι ἐκανόνιζον τὰ τῆς χωροφυλακῆς, τὰ τῆς δημοσίας τάξεως, τὰ τῆς πιέσεως τῶν ποιμένων κλπ. κατὰ τρόπον (τὸν ὁποῖον πᾶς τις ἐννοεῖ) τοιοῦτον, ὥστε νὰ μεταβάλῃ τοὺς φίλους τοῦ κ. Καναβαριώτου εἰς φίλους τοῦ κ. Βενιζέλου, καὶ διὰ τῶν παροχῶν τῶν παρεχομένων ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως νὰ μένωσι πιστοὶ εἰς τὸν κ. Βενιζέλον. Ὡς σᾶς εἶπεν ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς Τρικκάλων, τὸ δρῶν πρόσωπον εἰς τὴν ἐκλογὴν αὐτὴν ἦτο ὁ δήμαρχος Αἰγίνης. Ἀκούσατε, τί ἐστὶ δήμαρχος Αἰγίνης, — καὶ παρατηρῶ, ὅτι, ἂν εἶναι ἀληθές, ὡς πιστεύω, αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος κ. Ζαΐμης εἶπε περὶ τοῦ Ζαφειρίου, τὸ αὐτὸ δύναταί τις νὰ εἴπῃ, κατ’ ἀντίστροφον λόγον, διὰ τὸν δήμαρχον Αἰγίνης. Ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος ἐτόλμησεν ἐντὸς τοῦ τμήματος τῆς Βουλῆς ν’ ἀποπειραθῇ δολοφονίαν, κατανοεῖτε πάντες, τί εἴδους ἄνθρωπος εἶναι. Ὁ δήμαρχος αὐτὸς ἔπρεπε νὰ ἀμειφθῇ. Τὸ δημοτικὸν ταμεῖον ἦτο ἄπορον· ἔπρεπε νὰ ἐξευρεθῶσι πόροι, διότι ἱκανοποίησις διὰ τοῦ δημαρχικοῦ ἀξιώματος μόνον δὲν ἤρκει, διότι αὐτὸς εἶχε δαπανήσει χρήματα, καὶ ἔπρεπε νὰ ἱκανοποιηθῇ χρηματικῶς. Λοιπὸν συνῆλθε τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον Αἰγίνης καὶ ἐψήφισε δίς· τὸ πρῶτον ἐψήφισε δάνειον ἐξ 100,000 δραχμῶν, καὶ τὸ δάνειον τοῦτο ἐνεκρίθη ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 16943 τῆς 21 Σεπτεμβρίου 1902 διαταγῆς του. Κατόπιν τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον συνέρχεται καὶ ἀποφασίζει ὑπὸ ἄλλον τύπον τὴν σύναψιν ἑτέρου δανείου ἐξ 78,000 δραχμῶν πρὸς ἀνεύρεσιν ὕδατος, ἐναντίον τῆς γνώμης τοῦ μηχανικοῦ Τζουρᾶ· ἀλλ’ ἔπρεπε νὰ διαχειρισθῇ χρήματα ὁ δήμαρχος. Τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον λοιπὸν συνέρχεται καὶ ἐπιτρέπει τὴν σύναψιν δανείου ἐξ 78,000 δραχμῶν, καὶ τὸ Ὑπουργεῖον, τὴν 12 Σεπτεμβρίου 1902 διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 42622 διαταγῆς του ἐγκρίνει τὴν σύναψιν τοῦ δανείου αὐτοῦ. Ἄλλος ὅμως λόγος, μὴ ἐξαρτώμενος ἐκ τῆς θελήσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τοῦ δημάρχου Αἰγίνης, δὲν ἐπέτρεψε τὴν σύναψιν τοῦ δανείου τούτου. Ὁ λόγος οὗτος εἶναι ἡ ἄρνησις τῆς Τραπέζης νὰ χορηγήσῃ τὸ δάνειον. Ἀλλὰ τοῦτο οὐδόλως δύναται νὰ ἐπηρεάσῃ εἰς τὴν πρόθεσιν τῆς Κυβερνήσεως τοῦ νὰ ἐνισχύσῃ τὸν δήμαρχον Αἰγίνης οὕτω...
§211ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ποίαν ἡμερομηνίαν φέρει ἡ ἔγκρισις τοῦ Ὑπουργείου;
§212Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἡ μὲν μία φέρει ἡμερομηνίαν 12 Σεπτεμβρίου 1902, διὰ τὸ δάνειον τῶν 78,000 δραχμῶν· ἡ δὲ ἐγκρίνουσα τὸ δάνειον τῶν 100,000 δραχμῶν τὴν 21 Σεπτεμβρίου 1902... Ἀλλ’ ὁ δήμαρχος ἐγνώριζεν, ὅτι ὑπάρχει καὶ ἄλλος τρόπος, κατὰ τὸν ὁποῖον δύνανται νὰ βαυκαλισθῶσιν οἱ ἐκλογεῖς· καὶ αὐτὸ εἶναι σύστημα, τὸ ὁποῖον ἔρχεται ἴσως ἐκ τῆς Στερεᾶς Ἑλλάδος· εἶναι τὸ σύστημα τῆς ἀνοίξεως φρεάτων. Ἐκεῖ λοιπὸν κατὰ τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν ἀπεφασίσθη νὰ ἀνορυχθῇ φρέαρ. Φυσικὰ προσελήφθησαν διὰ τὴν ἐργασίαν αὐτὴν ἐργάται ἐχθροὶ τοῦ κ. Βενιζέλου, ἵνα τοὺς περιποιηθῶσι καὶ τοὺς ἀποκτήσωσι φίλους. Ἀλλὰ δὲν ἐπληρώθησαν μέχρι τῶν ἐκλογῶν, καὶ ἐπειδή τινες ἐξ αὐτῶν κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς δὲν ἐψήφισαν ὑπὲρ τοῦ κ. Βενιζέλου, ἠρνήθη ὁ δήμαρχος νὰ πληρώσῃ πρὸς αὐτοὺς τὰ ἡμερομίσθιά των. Καὶ περὶ τῆς πράξεως αὐτῆς ὑπάρχει μήνυσις, — ἀπαράδεκτος ἴσως νομικῶς, — ἐκ τῆς ὁποίας συνάγεται, ὅτι οἱ ἄνθρωποι οὗτοι, ὅσοι δὲν τὸν ἤκουσαν, δὲν ἐπληρώθησαν, οἱ πληρωθέντες δὲ ἐξεπλήρωσαν τοὺς ὅρους, ἤτοι ἐψήφισαν τὸν κ. Βενιζέλον, καὶ κατεψήφισαν τὸν κ. Καναβαριώτην. Αὐτά, Κύριοι, ἐν συνόψει εἶναι τὰ λαβόντα χώραν πρὸ τῆς ἐκλογῆς.
§213Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν συνόψει; (ἱλαρότης).
§214Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀλλ’ ἡ μεγαλειτέρα ἐνέργεια καὶ δραστηριότης ἀνεπτύχθη κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς. Ἡ ἡμέρα ἦτο κρίσιμος, καὶ κατ’ αὐτὴν ἔπρεπε νὰ ἐξασφαλισθῇ τὸ ἀποτέλεσμα ὑπὲρ τοῦ κ. Βενιζέλου. Ἔπρεπεν ἡ εἰς τὰ ἐκλογικὰ τμήματα διαδικασία νὰ ἔχῃ διακανονισθῆ κανονικῶς· ἔπρεπε τὰ πρόσωπα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἠδύναντο νὰ παρεμβάλλωσι προσκόμματα, νὰ ἀποπεμφθῶσιν ἢ νὰ κολακευθῶσι κατὰ τρόπον τοιοῦτον, ὥστε νὰ ὦσι πειθήνια ὄργανά των. Καὶ δὲν ἀγνοεῖτε, κύριοι Βουλευταί, ὅτι τὸ σπουδαιότερον μέρος, ἢ τὸ ὅλον, δύναταί τις νὰ εἴπῃ, κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς ἔχει ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπή. Ἔπρεπεν ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ νὰ τεθῇ ὑπὸ τὰς διαταγὰς τοῦ κ. Βενιζέλου. Πέντε ἦσαν τὰ μέλη τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς· πρόεδρος ἦτο ὁ Ν. Καλούδης καὶ μέλη οἱ Κωνστ. Ζωγράφος, Γεώργιος Δημόπουλος, Κ. Πετρίτης καὶ Ν. Χατζῆς. Ὁ Ν. Καλούδης — τὸν ὁποῖον ἠγνόει, φαίνεται, ὁ κ. Βενιζέλος ὅτι ἦτο καὶ πρόεδρος τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, τὸν ἔμαθε δὲ ὅτε ἐπλησίασαν αἱ ἐκλογαί, κατὰ τὸν Ὀκτώβριον (διότι τότε πάντες μανθάνομεν τὰ μέλη τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς) — ἔπρεπε νὰ προσελκυσθῇ, ἔπρεπε νὰ ἐργασθῇ ὑπὲρ τοῦ κ. Βενιζέλου. Τί ἐσκέφθησαν λοιπόν; ὅτι ἔπρεπε νὰ λάβῃ διορισμόν! Καὶ τί τὸν διώρισε, Κύριοι, εἰς τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν, τὴν 28 Ὀκτωβρίου, τὸν Ν. Καλούδην ὁ κύριος Βενιζέλος; Διευθυντὴν τοῦ Καπνοκοπτηρίου Ἀγυιᾶς!
§215ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἦτο ἀντίθετος;
§216ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ποίαν ἐποχήν;
§217Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Τὴν 28 Ὀκτωβρίου. Δὲν γνωρίζω ἂν ἦτο ἀντίπαλος· νομίζω ὅτι ἦτο ἀντίθετος· ἀλλὰ καὶ φίλος ἐὰν ἦτο, διορισθεὶς διευθυντὴς Καπνοκοπτηρίου, βεβαίως ἐτίθετο εἰς τὰς διαταγὰς τοῦ κ. Βενιζέλου ἀπολύτως.
§218ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Δὲν μετέβη εἰς τὴν θέσιν του;
§219Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ἐπῆρε τὸν διορισμὸν τὴν Δευτέραν τὸ πρωΐ.
§220Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ἐξακολουθήσητε ἀκόμη ἐπὶ πολύ, κύριε Καλούτση;
§221Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐπὶ μίαν ὥραν τοὐλάχιστον ἀκόμη.
§222Γ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ διακόψωμεν τότε.
§223Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Θέλετε, κύριε Πρόεδρε;
§224ΠΟΛΛΟΙ (ἐξ ἀριστερῶν). Νὰ ἀναβάλωμεν δι’ αὔριον.
§225Κ. ΑΡΓΑΣΑΡΗΣ ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Νὰ διακόψωμεν δι’ αὔριον, κύριε Πρόεδρε.
§226Θ. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Δὲν δυνάμεθα νὰ μεταβάλωμεν τὰς ὥρας τῆς ἐργασίας τῆς Βουλῆς;
§227Ι. Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Ἂς διακόψωμεν δι’ αὔριον.
§228ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὰς τρεῖς μετὰ μεσημβρίαν.
§229ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐξ ἀριστερῶν). Αὔριον, αὔριον.
§230Κ. ΑΡΓΑΣ. ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Αὔριον. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς συμφωνεῖ δι’ αὔριον, κύριε Πρόεδρε.
§231ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 1 καὶ 30′ μ.μ.)