1898.02.19

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 14.

Τῆς 19 Φεβρουαρίου 1898.

(Πέμπτη)

Ὥρα 5 καὶ 15′ μ. μ.

(Προεδρεύοντος τοῦ ἀντιπροέδρου κ. Ἀθ. Μουτσοπούλου).

(Γενομένης ἀπαρτίας, παρόντων 142 Βουλευτῶν, ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ (ἐγειρόμενος). Πρὸ πάσης ἄλλης ἐργασίας τῆς Βουλῆς, σπεύδω ἀπὸ τῆς ἐπισήμου ταύτης ἕδρας νὰ βεβαιώσω τὴν μεγίστην ἀγανάκτησιν, ἣν ἠσθάνθη σύμπας ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐπὶ τῷ στυγερῷ κακουργήματι, ὅπερ ἀπετολμήθη κατὰ τοῦ προσώπου τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως καὶ τῆς Α. Β. Ὑψηλότητος τῆς βασιλόπαιδος Μαρίας. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς πάντοτε ἀποτροπιάζεται τοιαύτας ἐγκληματικὰς πράξεις, ἀγάλλεται δὲ σήμερον, διότι ἡ Θεία Πρόνοια διέσωσε τὴν ζωὴν τοῦ Ἄνακτος. Πεπεισμένος περὶ τῆς εὐλαβείας τῆς Βουλῆς πρὸς τὴν Βασιλικὴν ἐξουσίαν καὶ περὶ τῶν αἰσθημάτων αὐτῆς πρὸς τὴν Α. Μ. τὸν Βασιλέα καὶ πρὸς πᾶσαν τὴν Βασιλικὴν οἰκογένειαν, δὲν διστάζω νὰ προκαλέσω τὴν ἀπόφασιν αὐτῆς, ἵνα ὑποβληθῶσιν αἱ συγχαρητήριοι εὐχαὶ τῆς Βουλῆς πρὸς τὴν Α. Μ. τὸν Βασιλέα ἐπὶ τῇ διασώσει τῆς πολυτίμου ζωῆς Αὐτοῦ τε καὶ τῆς Α. Β. Ὑψηλότητος τῆς προσφιλεστάτης θυγατρὸς Αὐτοῦ.

§2ΦΩΝΑΙ (ἑκατέρωθεν). Μάλιστα, μάλιστα.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Πρόεδρος τοῦ ἐν Ἀθήναις ἐπικούρου συνδέσμου ὁ «Σωτὴρ» δι’ ἀναφορᾶς του, ἣν ἐνέκρινε καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, ἐξαιτεῖται παρὰ τῆς Βουλῆς, ἵνα παραχωρήσῃ κατὰ παράκλησιν μέρος τοῦ περιβόλου τοῦ Βουλευτηρίου πρὸς ἀνέγερσιν σταθμοῦ διὰ τὴν περίθαλψιν τῶν ἐκ τυχαίων δυστυχημάτων παθαινόντων.

§4ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Νὰ γείνῃ δεκτὴ ἡ ἀναφορὰ αὕτη.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τί ἀποφασίζει ἡ Βουλή;

§6ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν Κυβέρνησιν μετὰ συστάσεως τῆς Βουλῆς.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰν τοῦ Κρητὸς ὁπλαρχηγοῦ Ἐμμ. Ἀναστασάκη, ἐξαιτουμένου τὴν ἀπονομὴν συντάξεως. Ἑτέραν τῶν ἐν Ἀθήναις καὶ Πειραιεῖ προσφύγων Κρητῶν περὶ πληρεστέρας κατὰ ποσὸν περιθάλψεως αὐτῶν. Ἑτέραν Θεσσαλῶν πολιτῶν, κρατουμένων εἰς τὰς φυλακὰς Λαμίας, παρακαλούντων, ἵνα ληφθῇ μέτρον τι, ὅπως περατωθῶσι ταχέως αἱ κατ’ αὐτῶν ἐκκρεμεῖς ποινικαὶ δίκαι. Τηλεγράφημα τῶν κατοίκων τῶν χωρίων Σμοκόβου, Δρανίστης καὶ Θραψίμι τῆς ἐπαρχίας Καρδίτσης, τῶν ὁποίων τὰ χωρία κατεστράφησαν μετὰ τὴν ἐπιδρομὴν τῶν Τούρκων, παραμένουσι δὲ οὗτοι ἄστεγοι καὶ ἄσιτοι. Ἀπεστάλησαν παρὰ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν εἰς τὸ Γραφεῖον τῆς Βουλῆς τὰ πρακτικὰ τῆς ἐνεργηθείσης ψηφοφορίας πρὸς ἐκλογὴν Βουλευτοῦ ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Ἀττικῆς εἰς ἀναπλήρωσιν τοῦ ἀποθανόντος Κ. Κολιάτσου. Παρακαλεῖται ἑπομένως τὸ Ϛʹ τμῆμα τῆς Βουλῆς, ἵνα συνέλθῃ καὶ ἐπιληφθῇ τῆς ἐξελέγξεως τῆς ἐκλογῆς ταύτης. Οἱ ἐκ Θεσσαλίας κ. κ. Βουλευταὶ ὑπέβαλον πρότασιν νόμου «περὶ τοῦ τρόπου τῆς βεβαιώσεως τῶν ἐκ τῆς εἰσβολῆς τοῦ ἐχθροῦ καὶ τῆς ὑπ’ αὐτοῦ κατοχῆς τῆς Θεσσαλίας ζημιῶν πρὸς κανονισμὸν τῆς ὀφειλομένης ἀποζημιώσεως». Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 30). Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὡς Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν, ἀπέστειλεν εἰς τὸ Γραφεῖον τῆς Βουλῆς ἀντίγραφα τηλεγραφημάτων ἐκ Βουκουρεστίου καὶ Λισαβῶνος, δι’ ὧν αἱ Βουλαὶ τῶν δύο τούτων χωρῶν ἐκφράζουσι συγχαρητήρια ἐπὶ τῇ διασώσει τοῦ ἡμετέρου Ἄνακτος ἀπὸ τῆς δολοφονικῆς ἀποπείρας.

§8ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἡ Κυβέρνησις νὰ διαβιβάσῃ εὐχαριστήρια.

§9ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Τὸ Προεδρεῖον.

§10ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ὑποβάλλω ἀναφορὰν τῶν ἐκ Θεσσαλίας προσφύγων ἀποστράτων ἀξιωματικῶν περὶ χορηγίας ἀναλόγου βοηθείας διὰ τὴν ἀπώλειαν τῶν οἰκιακῶν αὐτῶν σκευῶν. Παρακαλῶ δὲ ν’ ἀποσταλῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν μετὰ θερμῆς συστάσεως.

§11ΣΤΕΦ. ΣΤΡΕΙΤ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν πρὸ παντὸς νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον περὶ χορηγίας πιστώσεως ἴσης πρὸς τὰ τρία δωδεκατημόρια τῶν προϋπολογισθέντων ἐξόδων τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1898 διὰ τὰς δαπάνας τῶν μηνῶν Ἰανουαρίου, Φεβρουαρίου καὶ Μαρτίου 1898. Ἴσως τυγχάνουσι γνωστὰ καὶ δὲν χρήζουσιν αἰτιολογίας πληρεστέρας τὰ αἴτια, διὰ τὰ ὁποῖα εὐθὺς ἀπ’ ἀρχῶν τοῦ μηνὸς Ἰανουαρίου δὲν ἐνεφανίσθημεν εἰς τὴν Βουλὴν διὰ τὴν ἐπιζήτησιν τῶν ἐν λόγῳ δωδεκατημορίων. Ὑποβάλλω πρὸς τούτοις νομοσχέδιον περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῆς πιστώσεως ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργείου τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1897. Ἐπίσης νομοσχέδιον περὶ χορηγίας ἐκτάκτου πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 152,797.50 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν Ὑπουργείου τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1897. Ὑποβάλλω ὡσαύτως τὰς ἑπομένας δηλώσεις: Δήλωσιν τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργοῦ περὶ ἐπενεκτέων μεταβολῶν ἐν τῷ εἰδικῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργείου τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1898. Δήλωσιν τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργοῦ περὶ ἀναγραφῆς νέων πιστώσεων ἐν τῷ εἰδικῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργείου τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1898. Δήλωσιν τῶν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Οἰκονομικῶν Ὑπουργῶν περὶ προσθήκης παραρτήματος ἐν τῷ εἰδικῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργείου τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1898. Δήλωσιν τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργοῦ περὶ ἐπενεκτέων μεταβολῶν ἐν τῷ εἰδικῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως Ὑπουργείου τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1898. Δήλωσιν τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργοῦ περὶ ἐπενεκτέων μεταβολῶν ἐν τῷ εἰδικῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργείου τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1898. Δήλωσιν τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργοῦ περὶ ἐπενεκτέας μεταβολῆς ἐν τῷ εἰδικῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργείου τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1898. Ἤδη, Κύριοι, λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ὑμῖν τὸ σχέδιον νόμου, τὸ ἐπεξειργασμένον τῇ συμπράξει τῶν ἐξ ἀντιπροσώπων τῶν ἐξ μεσολαβησασῶν ἐπὶ τῇ ἀποκαταστάσει τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Τουρκίας εἰρήνης Μεγάλων Δυνάμεων, περὶ πραγματοποιήσεως τοῦ ἄρθρου 2 τῆς προκαταρκτικῆς πράξεως περὶ εἰρήνης, τοῦ ἄρθρου ἐκείνου, τοῦ ὁποίου βεβαίως τὸ γράμμα εἶναι ἐντετυπωμένον εἰς τὴν μνήμην πάντων ἡμῶν. Τὸ σχέδιον νόμου τοῦτο, ὅπερ περιλαμβάνει καὶ τὸν κανονισμὸν τῶν παλαιῶν τῆς Ἑλλάδος εἰς χρυσὸν ὀφειλῶν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ, ἀφοῦ ἐπεξειργάσθη τῇ συμπράξει, ἐπαναλαμβάνω, τῶν ἓξ ἀντιπροσώπων τῶν εἰρημένων Δυνάμεων, ἐνεκρίθη καὶ ὑπὸ τῶν ἓξ οἰκείων Κυβερνήσεων. Ὡσαύτως λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω σχέδιον νόμου περὶ ἀπαλλαγῆς ἐκ τῶν ἀμέσων φόρων καὶ ἀναστολῆς τῆς εἰσπράξεως τούτων ἕνεκα τῶν ἐκ τοῦ πολέμου ζημιῶν. Τοῦτο ἀφορᾷ εἰς τὴν Θεσσαλίαν, ἀλλ’ ὑπάρχουν καὶ διατάξεις αὐτοῦ σχετιζόμεναι καὶ πρὸς ἕτερα τοῦ Κράτους τμήματα, τῶν ὁποίων τὴν χρησιμότητα θέλει ἐκτιμήσει ἡ Βουλὴ ἐν δέοντι. Ὑποβάλλω ἔτι νομοσχέδιον περὶ τῆς ἐκ Θεσσαλίας μεταφορᾶς ἐμπορευμάτων καὶ τῶν ἐν ταύτῃ εὑρισκομένων εἰδῶν τῶν Μονοπωλίων. Τοῦτο ἀφορᾷ εἰς τὴν παρακώλυσιν τῆς εἰσαγωγῆς εἰς τὸ λοιπὸν Κράτος ἐμπορευμάτων εἰσαχθέντων κατὰ τὸ διάστημα τῆς ὑπὸ ξένων κατοχῆς τῆς Θεσσαλίας ἐν τῇ χώρᾳ ταύτῃ, ἀπὸ τὸν κατακλυσμὸν, τὸν ὁποῖον ἀπειλούμεθα νὰ πάθωμεν πρὸς βλάβην ὄχι μόνον τοῦ δημοσίου ταμείου, ἀλλὰ καὶ τοῦ συναγωνισμοῦ τῶν ἐμπορευομένων τάξεων. Ταῦτα εἶναι τὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα ἔχω σήμερον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ὑμῖν. Δὲν εἶμαι εἰς θέσιν σήμερον, ἐλπίζω δ’ ὅτι θὰ ἦμαι ἐν βραχυτάτῳ χρονικῷ διαστήματι ἡμέρας ἢ ἡμερῶν, νὰ ὑποβάλω τὸ συμπληρωματικὸν ἐκεῖνο σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον ἐξηγεῖ τὴν ἀποδοχὴν, τὴν δυνάμει ἤδη γενομένην ὑπὸ τῆς Βουλῆς καὶ, ὡς πιστεύω, ἐπαναληφθησομένην διὰ τοῦ νομοσχεδίου περὶ διεθνοῦς ἐλέγχου, τὸ νομοσχέδιον τὸ ἀφορῶν εἰς τὴν ἀνάκτησιν τῆς Θεσσαλίας. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον δύναμαι σήμερον λίαν εὐχαρίστως ν’ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλὴν, εἶναι, ὅτι τὰ τοῦ δανείου τούτου εἶναι ἐν τῷ περατοῦσθαι. Ἔχομεν ἐπίσημον ἀνακοίνωσιν τῶν τριῶν Μεγάλων Δυνάμεων, εἶναι δὲ αὐταὶ ἐκεῖναι αἱ τρεῖς Μεγάλαι Δυνάμεις, αἱ ὁποῖαι συνήργησαν εἰς τὴν ἀποκατάστασιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Βασιλείου ἐν τῇ χορείᾳ τῶν Εὐρωπαϊκῶν Κρατῶν, τῆς Ἀγγλίας, Γαλλίας καὶ Ρωσσίας, δήλωσιν, λέγω, ἐπίσημον, ὅτι ἐγγυῶνται ἡμῖν ἀλληλεγγύως ποσὸν ὄχι μόνον ἀρκοῦν διὰ τὴν πληρωμὴν τῆς πολεμικῆς ἀποζημιώσεως, ἤτοι τεσσάρων ἑκατομμυρίων λιρῶν τουρκικῶν, καὶ διὰ τὴν ἀποζημίωσιν τὴν πρὸς τοὺς ἰδιώτας ὀφειλομένην ἐξ 100,000 λιρῶν τουρκικῶν, ἀλλὰ ποσὸν ἐν ὅλῳ 120,000,000 φράγκων, ἵνα τὸ ὑπόλοιπον, μετ’ ἀφαίρεσιν τῶν ἀναγκῶν τῶν πρωτίστων ἐκείνων, χρησιμεύσῃ εἰς κάλυψιν τοῦ ἐλλείμματος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1897, καὶ ἀναγκῶν ἐπειγουσῶν τοῦ ἔτους 1898 καὶ ἄλλων ἀναποφεύκτων δαπανῶν. Ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον δὲν προσάγω σήμερον εἰς τὴν Βουλὴν τὸ νομοσχέδιον τὸ σχετικὸν, εἶναι, ὅτι ἔχομεν μὲν τὴν ἐπίσημον δήλωσιν περὶ τῆς ἀλληλεγγύης ταύτης ὑπὲρ τοῦ ἐν λόγῳ δανείου τῶν τριῶν Μεγάλων Δυνάμεων, στερούμεθα ὅμως αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἄλλων παρὰ ἐμπιστευτικῶν εἰδήσεων, καὶ ἃς δὲν μοὶ ἐπιτρέπεται νὰ ἀνακοινώσω· στεροῦμαι, λέγω, ἐπισήμων εἰδήσεων περὶ λεπτομερειῶν σχετιζομένων μὲ τὴν διατύπωσιν τοῦ δανείου τούτου. Ὅ,τι δύναμαι νὰ εἴπω περὶ τοῦ δανείου τούτου, εἶναι, ὅτι ἔσται χρεωλυτικὸν, ὅτι ἔσται πρὸς τόκον ἀνάλογον δανείου ἠγγυημένου ἀπὸ τὰς τρεῖς Μεγάλας Δυνάμεις, ὅτι κατὰ συνέπειαν τὰ πράγματα, ἀφοῦ ἐσκυθρώπασαν διὰ τὴν ἀτυχῆ ἡμῶν πατρίδα, ἐπὶ τέλους ἐπιτρέπουσι νὰ βλέπωμεν τὴν ἠὼ, τὸ φῶς τὸ παρήγορον αἰσιωτέρου μέλλοντος, ἐν τῇ ἐγγυήσει τῶν Δυνάμεων ὑπὲρ τοῦ δανείου τῆς πολεμικῆς ἀποζημιώσεως καὶ τῶν ἄλλων ἐπειγουσῶν ἀναγκῶν. Σᾶς ὁμολογῶ, ὅτι ἡ ἠθικὴ ἀξία τοῦ γεγονότος τούτου δι’ ἐμὲ, χωρὶς νὰ ὑποτιμῶ ποσῶς τὴν ἀξίαν διὰ τὸν σχετικὸν προϋπολογισμὸν καὶ τὸ μέλλον τὸ οἰκονομικὸν τοῦ Κράτους, ἡ ἠθικὴ ἀξία εἶναι πολὺ ἀνωτέρα τῆς ὑλικῆς. Ἤθελον ἀφήσει εἰς τὴν Βουλὴν νὰ ἐκτιμήσῃ, ἐὰν δὲν νομίζῃ ὅτι εἶναι ἐνδεδειγμένη σπουδή εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἐλέγχου, καὶ ἐὰν δὲν ἦναι ἐνδεδειγμένη σπουδὴ νὰ ἐπιληφθῇ τῆς πρώτης αὐτοῦ ἀναγνώσεως σήμερον. Δὲν διανοοῦμαι νὰ γείνω φορτικὸς διὰ τῆς συστάσεως ταύτης, ἀλλὰ φρονῶ ὅτι, ὅσον ταχύτερον ἤθελον περατωθῆ τὰ ἔργα τὰ σχετιζόμενα πρὸς τὸ θέμα τοῦτο, ἐν ᾧ περιλαμβάνεται, ἐπαναλαμβάνω, τὸ ἔργον τῆς ψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου περὶ δανείου, τόσον ὠφελιμώτερον ἔσται ὄχι μόνον δι’ ἡμᾶς, ἀλλὰ πρωτίστως διὰ τὴν ἐπαρχίαν τὴν ὑπόδουλον σήμερον καὶ τῆς ὁποίας ἡ προθεσμία τῆς ἐνάρξεως τῆς ἐλευθερώσεως ἄρχεται ἀπὸ τῆς ἐκδόσεως τοῦ δανείου.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ὑποβληθεῖσαι δηλώσεις καὶ τὰ νομοσχέδια θέλουσι τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 51–42).

§13ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν πρότασιν νόμου, συνοδευομένην ὑπὸ τῆς ἀπαιτουμένης αἰτιολογικῆς ἐκθέσεως. Πρόκειται νὰ διορθωθῇ κακὸν, τὸ ὁποῖον, δὲν ἀμφιβάλλω, πάντες οἱ κύριοι συνάδελφοι θέλουσι μετ’ ἐμοῦ ὁμολογήσει, ὅτι παρετήρησαν, καὶ εὐγνώμονες θέλουσιν εἶσθαι ἐμοὶ διὰ τὴν ὑποβολὴν τοιούτου νομοσχεδίου. Ἡ πρότασις νόμου εἶναι «περὶ ὑπολογισμοῦ ὡς χρόνου προφυλακίσεως τοῦ χρονικοῦ διαστήματος ἀπὸ τῆς ἀποστολῆς εἰς ἀπεριόριστον ἄδειαν τῆς ἡλικίας, εἰς ἣν ἀνῆκεν ἕκαστος τῶν δι’ οἱασδήποτε πράξεις κατηγορουμένων ἐφέδρων ὑπαξιωματικῶν καὶ στρατιωτῶν.» Διότι γίνεται τὸ μέγα ἄδικον, πολλοὶ τῶν νῦν ἐφέδρων στρατιωτῶν, ἰδίως τῶν κατηγορουμένων διὰ τὸ ἔγκλημα τῆς λιποταξίας—καὶ λιποταξίας μιᾶς, δύο ἢ τριῶν ἡμερῶν—νὰ παραμένωσιν εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ ἐπὶ μῆνας ὁλοκλήρους, χωρὶς ἀκόμη μέχρι σήμερον νὰ κληθῶσι παρὰ τῶν εἰσηγητῶν, ὅπως προφυλακισθῶσιν, ἀρχίσῃ ἡ διαδικασία τῆς ἀνακρίσεως, παραπεμφθῶσι καὶ δώσωσι λόγον τῶν πράξεών των. Ὑπάρχουσι στρατιῶται ὑπηρετοῦντες ἐπὶ 8 μῆνας εἰς τὸν στρατὸν ἀδίκως, καὶ περὶ τῶν στρατιωτῶν αὐτῶν ὑπάρχει βεβαιότης, ὅτι, ὅταν ὁ εἰσηγητὴς τοὺς καλέσῃ, θὰ τοὺς ἀπαλλάξῃ ἀμέσως, διότι κατὰ λάθος οἱ πλεῖστοι τούτων ἐκηρύχθησαν λιποτάκται. Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν, εἰ δυνατὸν, νὰ δεχθῇ, ὅπως ψηφισθῇ ἡ πρότασις νόμου αὕτη εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν, ἀφοῦ τυπωθῇ, διότι δὲν θὰ ἔχωμεν πλείονας ἴσως τῶν τριῶν συνεδριάσεων κατὰ τὸ τμῆμα τοῦτο τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 43).

§15ΤΡΑΚΑΣ. Ὡς ἔπαθον οἱ ἐν Θεσσαλίᾳ κάτοικοι, ἕνεκα τῆς φυγομαχίας τῶν ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν, ἔπαθε καὶ ὅλη ἡ χώρα τῆς Φθιώτιδος, διότι δὲν εἰδοποιήθησαν οἱ κάτοικοι, ὅπως προετοιμασθῶσι πρὸς ἀναχώρησιν, καὶ οἱ Τοῦρκοι κατώρθωσαν νὰ διέλθωσι τὴν Ὄθρυν πρὶν ἢ οἱ κάτοικοι λάβωσι γνῶσιν. Πρὸ ἡμερῶν εἶδον τοὺς κ. Ὑπουργοὺς καὶ παρέστησα αὐτοῖς, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ δοθῇ τροφὴ καὶ εἰς τοὺς κατοίκους τῆς Φθιώτιδος, ὅπως δίδεται καὶ εἰς τοὺς Θεσσαλούς. Ἔπαθον ἐπίσης ἐκ τῆς ἐπιδρομῆς καὶ πολλοὶ τῶν δήμων Παρνασσίδος καὶ Λοκρίδος, ὅπου ὑπέστησαν πολλὰς ζημίας τὰ σπαρτὰ ἐκ τῶν κτηνῶν τῶν Θεσσαλῶν, οἱ ὁποῖοι διῆλθον δι’ αὐτῶν, ἐπίσης δὲ καὶ τὰ κτήνη τοῦ στρατοῦ ἐπέφεραν πολλὰς ζημίας εἰς τὰ σπαρτὰ τῶν μερῶν τούτων. Ὥστε οἱ κάτοικοι πάσχουσιν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι ὑπέβαλε νομοσχέδιον περὶ ἀποζημιώσεως τῶν Θεσσαλῶν· ἀλλὰ δὲν πρέπει νὰ παραβλέψωμεν τοὺς κατοίκους τῆς Φθιώτιδος καὶ Λοκρίδος καὶ τῶν δήμων Δωριέων καὶ Καλλιέων τῆς Παρνασσίδος, διότι, ὡς ἔχουσι, δὲν δύνανται νὰ ὑπάρξωσι. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν Κυβέρνησιν νὰ τεθῶσιν εἰς ἴσην μοῖραν πρὸς τοὺς Θεσσαλοὺς καὶ οἱ κάτοικοι τῶν εἰρημένων μερῶν, καὶ ν’ ἀνασταλῇ ἡ καταδίωξις αὐτῶν διὰ τὴν καθυστέρησιν τῶν ἀμέσων φόρων, νὰ χαρισθῶσι δὲ οἱ φόροι οὗτοι καὶ τοῦ ἔτους 1897 καὶ τοῦ ἔτους 1898 εἰς τοὺς κατοίκους τῆς παραμεθορίου γραμμῆς τῆς Φθιώτιδος, τῶν ὁποίων ἡ περιφέρεια ἐφάπτεται τῆς παλαιᾶς ὁροθετικῆς γραμμῆς, διότι οὗτοι ἔπαθον, ὡς προεξέθεσα, τὰς μεγαλειτέρας ζημίας, ἀφοῦ τῶν κατοίκων Δίβρης κατεστράφησαν καὶ αἱ οἰκίαι.

§16ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ αἴτησις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἀφορᾷ εἰς δύο τινά· τὸ μὲν, ὅπως οἱ κάτοικοι τῶν παθόντων δήμων τῆς Φθιώτιδος ἐξομοιωθῶσι πρὸς τοὺς πρόσφυγας Θεσσαλοὺς, τὸ δὲ, ὅπως δοθῇ περίθαλψις καὶ εἰς τοὺς παθόντας κατοίκους τῆς Φθιώτιδος. Ὅταν τυπωθῶσι τὰ ὑποβληθέντα εἰς τὴν Βουλὴν δύο νομοσχέδια, τὸ μὲν ὑπὸ τῶν κ. συναδέλφων ἐκ Θεσσαλίας, τὸ δὲ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, θὰ δοθῇ εὐκαιρία εἰς τὸν κύριον συνάδελφον, ὅπως καὶ εἰς τοὺς λοιποὺς κ.κ. Βουλευτὰς, νὰ ὑποβάλωσι τροπολογίας, ἂν κριθῶσιν αὗται ἀναγκαῖαι πρὸς ἐπιτυχίαν τοῦ σκοποῦ, ὅστις ἐπιδιώκεται.

§17ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Νομίζω ὅτι ἡ δήλωσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν εἶναι σαφής. Εἶπεν ὅτι, προκειμένου περὶ τῆς περιθάλψεως, δὲν περιορίζεται μόνον εἰς τὴν Θεσσαλίαν, ἀλλὰ καὶ εἰς ἄλλα μέρη, παθόντα ἐκ τοῦ πολέμου. Εἰς ταῦτα δὲ ἀνήκει καὶ ἡ Φθιῶτις, ἡ ὁποία ὑπέστη πολλὰ, καὶ ἡ Λοκρὶς, τῆς ὁποίας ἡ ἐσοδεία κατεστράφη ἐντελῶς, διότι τὸ πλεῖστον μέρος τοῦ στρατοῦ κατέφυγεν εἰς αὐτὴν, καὶ ὀλίγοι τῶν κατοίκων ἐθέρισαν. Καθ’ ἣν δὲ στιγμὴν οἱ πλεῖστοι τῶν Φθιωτῶν καὶ Λοκρῶν στεροῦνται καὶ τοῦ ἐπιουσίου ἄρτου, δίκαιον εἶναι νὰ μὴ ἀπαιτήσωμεν παρ’ αὐτῶν πληρωμὴν φόρων, ἀλλὰ νὰ ἀρκεσθῶμεν εἰς ἀναβολὴν τῆς πληρωμῆς αὐτῶν.

§18ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ νὰ μὴ ἀπορήσῃ ἡ Βουλὴ, διότι λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ κάμω σύστασιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, προκειμένου περὶ προσφύγων συμπολιτῶν μου. Ἅμα τῇ πρώτῃ προσαρτήσει τῆς Θεσσαλίας εἰς τὴν Ἑλλάδα πολλοὶ συμπολῖταί μου ἐξεποίησαν τὴν περιουσίαν των, μετέβησαν εἰς Θεσσαλίαν καὶ ἠγόρασαν κτήματα, ὧν τὰ εἰσοδήματα ἀπέδιδον εἰς αὐτοὺς σχετικήν τινα εὐμάρειαν. Μετὰ τὴν ὑπὸ τῶν Τούρκων κατάληψιν τῆς Θεσσαλίας οἱ συμπολῖταί μου ἐκεῖνοι ἐπανέκαμψαν εἰς τὴν παλαιὰν πατρίδα των, ὅπου οὐδὲν εὗρον, διότι τὰ πάντα εἶχον πωλήσει. Καὶ ἐνῷ περὶ τῶν λοιπῶν προσφύγων, καὶ ἰδίως περὶ τῶν διαμενόντων διαρκῶς ἐν Ἀθήναις, λαμβάνεται μέριμνα, οἱ πρόσφυγες ἐκεῖνοι ἐγκατελείφθησαν εἰς τὴν τύχην των καὶ προκαλοῦσι τὴν θλῖψιν παντὸς ὡς ἐκ τῆς δυστυχίας των. Ἤθελον παρακαλέσει τὴν Κυβέρνησιν, ἵνα διαθέσῃ καὶ εἰς αὐτοὺς μέρος τῶν βοηθημάτων καὶ συστήσῃ αὐτοὺς εἰς τὰς διαφόρους ἰδιωτικὰς ἐπιτροπὰς, αἱ ὁποῖαι μεριμνῶσι περὶ τῶν ἄλλων προσφύγων. Ἐν Ἀθήναις ὑπάρχει σχετική τις μέριμνα περὶ τῶν προσφύγων, διότι καὶ ἰατρικὴ βοήθεια καὶ ἐνδύματα καὶ κλινοσκεπάσματα δίδονται, ἐνῷ οἱ διαμένοντες εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου μόνον 40 δραχμὰς ἔλαβον εἰς δεκάμηνον διάστημα. Μετὰ τοῦτο ἤθελον ὑπομνήσει εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ἀπόφασίν της τῆς 12 Νοεμβρίου παρελθόντος ἔτους, διὰ τῆς ὁποίας ἐνετείλατο εἰς δώδεκα συναδέλφους, ἵνα ὡς ἐξεταστικὴ ἐπιτροπὴ τῆς Βουλῆς ἐρευνήσωσι τὰ διάφορα κεφάλαια καὶ ἄρθρα τῆς προτάσεως, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι Πετιμεζᾶς καὶ Πετροπουλάκης, καὶ τῆς προτάσεως τῆς ἰδικῆς μου. Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ἐρωτήσω τὰ ἔντιμα μέλη τῆς ἐπιτροπῆς ἐκείνης, ἂν ἐπελήφθησαν τοῦ ἔργου των, ἐὰν τοῦτο ἐπερατώθη, ἢ ἐὰν πλησιάζουν εἰς τὸ πόρισμα. Ἐνθυμοῦμαι ὅτι, ὅταν ἔσχον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω τὴν πρότασιν ἐκείνην, ἄλλοι ἐμπειρότεροι συνάδελφοι μὲ ἀπέτρεπον, ἐπὶ τῷ λόγῳ ὅτι πᾶσαι αἱ συστηθεῖσαι ἄχρι τοῦδε ἐξεταστικαὶ ἐπιτροπαὶ ἐναυάγησαν. Εὐτύχημα δὲ θὰ θεωρήσω, ἐὰν οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι διαψευσθῶσι, καὶ πρὸς τοῦτο παρακαλῶ τὰ ἀξιότιμα μέλη τῆς εἰρημένης ἐπιτροπῆς νὰ ἀπαντήσωσιν ἐπὶ τῶν ἐρωτημάτων μου.

§19Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Περὶ ἀμφοτέρων τῶν ζητημάτων, διὰ τὰ ὁποῖα ὁ ἐκ Μαντινείας κ. Βουλευτὴς ἔκαμε σύστασιν καὶ ἐπερώτησιν, ἂς μοὶ ἐπιτρέψῃ ἡ Βουλὴ νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις. Διὰ τοὺς ἐκ τῆς ἐπαρχίας Τυρνάβου καταφυγόντας εἰς τὴν Μαντινείαν πρόσφυγας πολλάκις παρεκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, καὶ τὸν νῦν καὶ τὸν προκάτοχον. Συνενῶ δὲ καὶ ἐγὼ τὴν παράκλησίν μου, ὅπως ἡ Κυβέρνησις συστήσῃ εἰς τοὺς ἁρμοδίους τὴν ταχυτέραν ἀποστολὴν βοηθημάτων. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐργασίας τῆς ἐξεταστικῆς ἐπιτροπῆς τῆς Βουλῆς, περὶ ὧν ὁ ἔντιμος Βουλευτὴς ἐζήτησε πληροφορίας, δίδω τὰς ἑξῆς, κατὰ σημειώσεις, τὰς ὁποίας πρὸς τοῦτο ἐκράτησα. Ἡ ἐπιτροπὴ συνῆλθε κατὰ πρῶτον τὴν 14ην Νοεμβρίου 1897, δηλαδὴ δύο ἡμέρας μετὰ τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς περὶ συστάσεως αὐτῆς. Ἔκτοτε ἐκανόνισε τὰς ἐργασίας της, καὶ ἐνδελεχῶς ἐργάζεται ἄνευ διακοπῆς, πάντα δὲ τὰ μέλη αὐτῆς παρευρίσκονται εἰς τὰς συνεδριάσεις καὶ ἐν ὁμοφωνίᾳ ζηλευτῇ συνεργάζονται. Ἀλλὰ τὸ ἔργον τῆς ἐπιτροπῆς, ἡ ἐξέτασις δηλαδὴ τῶν αἰτίων τοῦ πολέμου καὶ τῶν ἀποτελεσμάτων αὐτοῦ, ἴσως δὲ καὶ τῶν πορισμάτων, τὰ ὁποῖα δύναταί τις νὰ συναγάγῃ, ἐφ’ ὅσον ταῦτα εἶναι σχετικὰ πρὸς τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἡ ἐπιτροπὴ δέον νὰ ἐξετάσῃ, δὲν εἶναι ἔργον μιᾶς ἡμέρας ἢ δύο. Ἡ ἐπιτροπὴ ἐνόμισεν, ὅτι, ἵνα τὸ ἔργον αὐτῆς ᾖ σοβαρὸν, ἀπαραίτητον ἦτο νὰ στηριχθῇ ἐπὶ κειμένων ἀναμφισβητήτου αὐθεντίας, διότι μόνον οὕτω δύναται νὰ παράσχῃ εἰς τὴν Βουλὴν πληροφορίας ἀκριβεῖς καὶ ἔκθεσιν σοβαρὰν καὶ ἀξίαν τῆς ἐντολῆς, ἣν ἔλαβεν. Ἡ ἐξέτασις ἀτόμων, συμμετασχόντων εἰς τὴν προπαρασκευὴν τοῦ πολέμου, εἶναι στοιχεῖον, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ ὑποβοηθήσῃ τὴν ἐπιτροπὴν εἰς τὸν σχηματισμὸν μιᾶς γνώμης· ἀλλ’ αἱ πληροφορίαι αὐτῶν δὲν εἶναι ἐπιβεβλημέναι, οὐδὲ περιβάλλονται μὲ τοὺς τύπους ἐκείνους, τοὺς ὁποίους ἔχει μία ἀνάκρισις· ὅρκος δὲν ἐπιβάλλεται, καὶ ὁ προσκαλούμενος εἶναι ἐλεύθερος νὰ προσέλθῃ ἢ ὄχι. Ὅλα ταῦτα εἶναι λόγοι δυσχεραίνοντες τὸ ἔργον. Ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ὤκνησεν ἐν τούτοις νὰ προσκαλέσῃ καὶ ἰδιώτας καὶ λάβῃ τὴν γνώμην αὐτῶν, ἐνόμισεν ὅμως, ὅτι ἔπρεπε νὰ ζητήσῃ τὰ ἔγγραφα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἡ βάσις ἀληθοῦς ἐργασίας. Διὰ τοῦτο τὴν 17 Νοεμβρίου ἡ ἐπιτροπὴ ἐζήτησε παρὰ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν νὰ τύχῃ τῆς ἐκθέσεως ἐξελεγκτικῆς ἐπιτροπῆς περὶ τῆς διαχειρίσεως τῆς Ἐθνικῆς Ἑταιρίας. Ὀφείλω δὲ νὰ ὁμολογήσω, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν μετὰ μεγίστης προθυμίας ἔσπευσε, καὶ τὴν 24ην Νοεμβρίου ἀπεστάλη ἡμῖν ἀντίγραφον τῆς ἐκθέσεως τῆς ἐπιτροπῆς, τῆς ἐξελεγξάσης τοὺς λογαριασμοὺς τῆς Ἐθνικῆς Ἑταιρίας, ἥτις ἔκθεσις παρέχει ὕλην πολύτιμον εἰς τὴν ἐξεταστικὴν ἐπιτροπὴν τῆς Βουλῆς. Ἐνόμισε δὲ ἡ ἐπιτροπὴ, ὅτι ἔπρεπε νὰ ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν τινὰ τῶν πορισμάτων αὐτῆς. Τὴν αὐτὴν ἡμέραν ἐζήτησε παρὰ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅπως κατατεθῶσι τὰ διπλωματικὰ ἔγγραφα, τὰ ἀφορῶντα εἰς τὸ ζήτημα τῆς Κρήτης ἀπὸ τοῦ 1896. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι κατετέθησάν τινα, ἀλλ’ οὐχὶ πάντα τὰ δυνάμενα νὰ διαφωτίσωσι τὸ ζήτημα. Ἡ ἐπιτροπὴ προσεπάθησε νὰ συμπληρώσῃ τὸ κενὸν διὰ τῶν βίβλων, τὰς ὁποίας ἐδημοσίευσαν αἱ ξέναι Κυβερνήσεις περὶ τοῦ ζητήματος τῆς Κρήτης. Καὶ τοῦτο ὑπῆρξε βοήθημα ἀρκετὰ σπουδαῖον. Δὲν θέλω δὲ νὰ εἰσέλθω εἰς ἀνακοίνωσιν πορισμάτων, διότι εἰς τοῦτο ὁ κ. Βουλευτὴς δὲν μὲ προεκάλεσε. Τὴν 25ην Νοεμβρίου ἡ ἐπιτροπὴ ἐζήτησε παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν νὰ καταθέσῃ τὰς δοθείσας διαταγὰς πρὸς τὸν στόλον, ὅστις κατέπλευσεν εἰς Κρήτην. Μᾶς ἀπεστάλησαν δὲ ἀρκετὰ ἔγγραφα, καὶ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι καὶ ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου ἔλαβεν ἡ ἐπιτροπὴ ἀρκετὸν φῶς. Ὄσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς ἀποστολῆς τοῦ στρατοῦ εἰς Κρήτην, δὲν κατέχομεν ἄλλα διπλωματικὰ ἔγγραφα ἢ μόνον ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐδημοσιεύθησαν εἰς τὰς ξένας Βίβλους. Ὡς πρὸς τὰ ἐν Κρήτῃ δὲ συμβάντα, ἐφ’ ὅσον τὰ ἔγγραφα τὰ ἀνταλλαγέντα μεταξὺ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς κατοχῆς, ὑποστρατήγου κ. Βάσσου, καὶ τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἔθιγον τὴν ἐχεμύθειαν, διεφωτίσθη ἐπαρκῶς ἡ ἐπιτροπή. Κατόπιν ἡ ἐπιτροπὴ ἐζήτησε παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ἔγγραφά τινα ὡς πρὸς τὰς προμηθείας καὶ τὸ ὑλικὸν τὸ ὑπάρχον πρὸ τοῦ πολέμου. Ἀλλὰ τὸ σπουδαιότερον ἔργον τῆς ἐπιτροπῆς εἶναι ἡ ἐξέτασις τῶν κατὰ τὸν πόλεμον· ἐπὶ τούτων ὅμως δὲν ἔλαβε μέχρις ὥρας τὰ ἔγγραφα τῶν σωματαρχῶν καὶ τὰς ἐκθέσεις τῶν ἐπὶ κεφαλῆς τοῦ στρατοῦ ἀρχηγῶν, δὲν ἔλαβε δὲ οὔτε τὰ πρωτότυπα, οὐδὲ ἀντίγραφα. Ἐννοεῖται ὅτι ἄνευ τῶν στοιχείων τούτων δὲν θέλει δυνηθῆ ἡ ἐπιτροπὴ νὰ προχωρήσῃ περαιτέρω εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν συμβάντων τούτων. Κρίνει δὲ, ὅτι ἡ ἐξέτασις προσώπων λαβόντων ὁπωσδήποτε μέρος κατὰ τὴν ἐποχὴν ταύτην, εἴτε ὡς σωματαρχῶν, εἴτε ἄλλως μετασχόντων τῶν ἐνεργειῶν τοῦ στρατεύματος, θέλει εἶναι πρόωρος, ἐφ’ ὅσον ἡ ἐπιτροπὴ δὲν κατέχει εἰς χεῖρας αὐτῆς τὰ ἔγγραφα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θὰ ἦσαν ὁ ὁδηγὸς τῆς ἐπιτροπῆς, ἵνα ποιήσηται τὰς ἐρωτήσεις της καὶ διαφωτίσῃ ζητήματα, τὰ ὁποῖα νομίζει ὅτι δέον νὰ διευκρινισθῶσι, διότι πιθανὸν τὰ ἄτομα αὐτὰ, ἐρχόμενα ἐνώπιον τῆς ἐπιτροπῆς, νὰ θέλωσι ν’ ἀποκρύψωσιν ἐκεῖνα, ὅσα πρὸς τὰς προϊσταμένας αὐτῶν ἀρχὰς ἀναφέρονται, εἴτε καὶ νὰ μὴ εἴπωσιν ἀκριβῶς — διότι ὅλα πρέπει νὰ λαμβάνωνται ὑπ’ ὄψιν — ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἔχει ἀνάγκην ἡ ἐπιτροπὴ νὰ ἀκούσῃ. Διὰ τὸν λόγον τοῦτον ἡ ἐπιτροπὴ, καίτοι μετὰ ἐνδελεχοῦς καὶ συνεχοῦς ἐργασίας ἠσχολήθη καθ’ ὅλον αὐτὸ τὸ διάστημα, ἵνα φέρῃ τὸ ταχύτερον εἰς πέρας τὸ οὐχὶ μικρὸν τοῦτο ἔργον, δὲν δύναται νὰ προβῇ μετὰ τῆς εὐκταίας σπουδῆς, ἢ μετὰ τῆς σπουδῆς τὴν ὁποίαν ἐπιθυμεῖ, ἐφ’ ὅσον τὰ ἔγγραφα ταῦτα δὲν δύνανται νὰ χορηγηθῶσιν. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι πρὸ δύο ἡμερῶν ἔλαβον ἔγγραφον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, διὰ τοῦ ὁποίου παραχωρεῖται ἀντίγραφον, λαμβανόμενον διὰ τῶν ἡμετέρων ἀντιγραφέων, τῆς ἐκθέσεως τῶν λαβόντων χώραν κατὰ τὴν Ἤπειρον. Τώρα βεβαίως εἶναι καὶ αὐτὸ ἓν ἀντικείμενον μελέτης, τοῦ ὁποίου θέλει σπεύσει ἡ ἐπιτροπὴ νὰ ἐπιληφθῇ, ἀλλὰ βεβαίως τὰ Θεσσαλικὰ εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶναι τὰ μᾶλλον ἐνδιαφέροντα, διότι ἔχομεν μελανὰ σημεῖα ἐν Ἠπείρῳ, ἀλλὰ τὰ μελανὰ ταῦτα σημεῖα δὲν ἐπεκτείνονται ἐντεῦθεν τῆς μεθορίου ἡμῶν γραμμῆς, εἶναι ἀτυχήματα, ἐκ τῶν ὁποίων τὸ Κράτος ὀφείλει νὰ πορισθῇ συμπεράσματα, ἵνα φέρῃ τὰς ἀπαιτουμένας διορθώσεις ἐπὶ τῶν αἰτίων, ἅτινα ἐγέννησαν τὸ ἀπαράσκευον τοῦ Ἑλληνικοῦ ἔθνους πρὸς πόλεμον. Ἀλλὰ ὅσον ἀφορᾷ τὴν Θεσσαλίαν, ἐκεῖθεν δὲν εἶναι μόνον διδάγματα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ λάβωμεν, ἀλλ’ εἶναι καὶ ζητήματα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ἐξετάσῃ ἡ Βουλὴ, ζητήματα, ἐξ ὧν θὰ πορισθῇ ἡ Βουλὴ μίαν ἡμέραν, ἐὰν ἦναι πλήρης ἡ ἐξέτασις ἡμῶν, τὴν πεποίθησιν ἐὰν ἠδυνάμεθα ν’ ἀποφύγωμεν τοὺς κινδύνους ἐκείνους καὶ τὰς δυστυχεῖς ἐκείνας περιπετείας, εἰς τὰς ὁποίας περιεπέσαμεν. Διὰ τοῦτο τὸ σπουδαιότατον μέρος τῆς ἐργασίας τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ παρόντος ἀναβάλλεται.

§20Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δυνάμεθα νὰ μάθωμεν, πῶς ἐδικαιολόγησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν τὴν ἄρνησιν τῆς καταθέσεως τῶν ἐκθέσεων τῶν σωματαρχῶν;

§21ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Αὐτὸ δύνασθε νὰ τὸ πορισθῆτε. Ἐγὼ, κύριε Βουλευτὰ ἐκ Καλαβρύτων, ἰδοὺ τί δύναμαι νὰ σᾶς εἴπω εἰς ἀπάντησιν τῆς ἐρωτήσεώς σας. Ἐθεώρησεν ἡ ἐπιτροπὴ, ὅτι ὡς πρὸς τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα περιέρχονται εἰς γνῶσιν αὐτῆς, παρεχόμενα παρὰ τῆς Κυβερνήσεως, ἔπρεπε νὰ τηρήσῃ ἀπόλυτον ἐχεμύθειαν. Ἡ ἐπιτροπὴ λοιπὸν ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας ἀπεφάσισεν, ὅτι πᾶσαι αἱ πράξεις αὐτῆς, πᾶσαι αἱ ἀνακοινώσεις, αἱ ὁποῖαι ἤθελον γίγνεσθαι, ἤθελον μείνῃ ἀπολύτως μυστικαὶ, δὲν ἐθεώρησε δὲ ἡ ἐπιτροπὴ, ὅτι ἦλθεν ἡ στιγμὴ, καθ’ ἣν πρέπει νὰ κάμῃ ἀνακοινώσεις πρὸς τὴν Βουλὴν, καὶ ἑπομένως καὶ ἐπὶ τῶν ἐγγράφων τούτων. Ἀλλὰ πρό τινων ἡμερῶν ἔγγραφα περιελθόντα μὲν εἰς χεῖρας τῆς ἐπιτροπῆς, ἀλλὰ τῶν ὁποίων ὅμοια ἀντίγραφα περιῆλθον καὶ εἰς χεῖρας ἑνὸς τῶν ἡμετέρων συναδέλφων, ἐδημοσιεύθησαν εἰς τὰς ἐφημερίδας. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἡ ἐπιτροπὴ ἡ ἐξεταστικὴ τῶν πραγμάτων ἐθεώρησεν ὅτι, ἵνα μὴ παρεξηγηθῇ, ἔδει νὰ δημοσιεύσῃ ἐκ τοῦ γραφείου της, συμφώνως πρὸς τὴν ἀπὸ τῆς πρώτης συνεδριάσεως ληφθεῖσαν ἀπόφασιν, ὅτι ἡ ἐχεμύθεια τῶν τε ἀνακοινώσεων, αἵτινες γίνονται πρὸς τὴν ἐπιτροπὴν, καὶ τῶν ἐγγράφων, τῶν ὁποίων λαμβάνει γνῶσιν, μένει πληρέστατα ἀπρόσβλητος, ἐθεώρησε, λέγω, ὡς ἐπιβαλλόμενον, νὰ δημοσιεύσῃ, ὅτι οὐδόλως εὐθύνεται διὰ τὴν ἀνακοίνωσιν εἰς τὸν τύπον ἐγγράφων παραδοθέντων μὲν καὶ πρὸς αὐτὴν, ἀλλὰ καὶ πρὸς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς, ἵνα χρησιμεύσωσι πρὸς ἀπάντησιν εἰς τὴν ἐπερώτησιν ἑνὸς τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων.

§22Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω χάριτας εἰς τὸν ἔντιμον προαγορεύσαντα διὰ τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας εὐηρεστήθη νὰ παράσχῃ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ εἰς ἐμὲ, ὀφείλω δὲ νὰ συγχαρῶ καὶ αὐτὸν καὶ ἅπαντα τὰ μέλη τῆς ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῇ δραστηριότητι, ἣν ἔδειξαν εἰς τὴν ἐργασίαν, ἡ ὁποία ἀνετέθη εἰς αὐτὰ ὑπὸ τῆς Βουλῆς, χαίρω δὲ καὶ ἰδιαιτέρως ἐγὼ, διότι κατὰ τὴν σύστασιν τῆς ἐπιτροπῆς ἐκείνης προέγνωσα καὶ ἀνεκοίνωσα εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι οἱ ἄνδρες οἱ ἀποτελοῦντες τὴν ἐπιτροπὴν ἔχουσι συναίσθησιν τοῦ καθήκοντος, τὸ ὁποῖον ἀνέλαβον τῇ ἐντολῇ τῆς Βουλῆς. Ἐπεθύμουν ὅμως νὰ μάθω εἴτε παρὰ τοῦ ἐντιμοτάτου προαγορεύσαντος, εἴτε παρὰ τοῦ ἐντιμοτάτου κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους δὲν κατετέθησαν εἰσέτι εἰς τὴν ἐπιτροπὴν αἱ ἐκθέσεις τῶν ἀρχηγῶν, καὶ ἰδίως ἡ ἔκθεσις τοῦ ἀρχηγοῦ τοῦ στρατοῦ τῆς Θεσσαλίας, τῆς Α. Υ. τοῦ Διαδόχου· εὐτυχὴς δὲ ἤθελον θεωρηθῆ, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἤθελε πληροφορήσει τὴν Βουλὴν, τί σκοπεῖ νὰ πράξῃ· θὰ καταθέσῃ τὴν ἔκθεσιν τῶν ἀρχηγῶν, καὶ ἰδίως τὴν ἔκθεσιν τῆς Α. Υ. τοῦ Διαδόχου, εἰς τὴν ἐξεταστικὴν ἐπιτροπήν; Καὶ ἐὰν ὄχι, ποῖοι εἶναι οἱ λόγοι οἱ ἀναγκάζοντες αὐτὸν νὰ κρατήσῃ τοῦτο ἀπόῤῥητον; Ὡς πρὸς δὲ τὰ διπλωματικὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ὁ κ. Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν ἠρνήθη νὰ παραδώσῃ εἰς τὴν ἐξεταστικὴν ἐπιτροπὴν τῶν πραγμάτων, μοὶ φαίνεται, ὅτι τῶν ἐγγράφων τούτων, ὅπως λαμβάνει γνῶσιν ἡ Κυβέρνησις, διὰ τὸν αὐτὸν λόγον δύναται νὰ λάβῃ γνῶσιν καὶ ἡ ἐξεταστικὴ τῶν πραγμάτων ἐπιτροπὴ, καὶ ἐκείνη νὰ κρίνῃ, ἔστω καὶ ἐκ συμφώνου μὲ τὴν Κυβέρνησιν, ἐὰν πρέπῃ νὰ δημοσιεύσῃ ταῦτα καὶ κατὰ πόσον πρέπει νὰ τὰ δημοσιεύσῃ· διότι, ἐὰν ἡ ἐπιτροπὴ ἤθελε λάβει γνῶσιν ὅλων τῶν πραγμάτων τῶν λαβόντων χώραν εἰς τὸ ἀτυχὲς ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἔφερε τὴν πατρίδα ἐκεῖ, ὅπου τὴν ἔφερε, μοὶ φαίνεται ὅτι ἤθελε καταλήξει εἰς συμπέρασμα ἀσφαλές. Ἤθελον λοιπὸν παρακαλέσει τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν παράκλησίν μου, καὶ ἐὰν νομίζῃ ὅτι πρέπει, ἐμπιστευτικῶς ἔστω, νὰ ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τὰ ἔγγραφα ἐκεῖνα, νὰ πράξῃ τοῦτο.

§23Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Πολὺ ἐνωρὶς ὁ κ. Πρόεδρος τῆς ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων ἐπιτροπῆς ἐπείσθη ἐκ τῶν πραγμάτων ὁπόσον εἶχον δίκαιον ἐκεῖνοι, οἵτινες ἀντετάχθησαν ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς εἰς τὴν σύστασιν τῆς ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων ἐπιτροπῆς. Ἀπόδειξις ὅτι πρὸ μικροῦ ἀνηγγέλθη, ὅτι διεκόπησαν αἱ ἐργασίαι αὐτῆς καὶ θέλουσιν ἐπαναληφθῆ εἰς ἁρμοδιωτέρας εὐκαιρίας.

§24ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Δὲν διεκόπησαν.

§25Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Τοῦτο πρὸ μικροῦ περιφραστικῶς ἀνηγγείλατε. Δὲν ἐνόμιζον ὅτι ἡ σημερινὴ συνεδρίασις ἦτο ἡ καταλληλοτέρα, ὅπως ἐπιληφθῶ καὶ ἐγὼ σχετικῶν τινων ζητημάτων. Βεβαίως εἶχέ τι πολὺ τὸ κατεπεῖγον ἡ ἐρώτησις τοῦ κ. ἐκ Μαντινείας συναδέλφου, καὶ χρήσιμοι ἦσαν καὶ πολύτιμοι αἱ πληροφορίαι τοῦ κ. ἐκ Τυρνάβου· δὲν προὐτιθέμην ὅμως ἐγὼ νὰ συμμετάσχω εἰς τὴν συζήτησιν, ἀλλ’ ὁ κ. ἐκ Τυρνάβου συνάδελφος συνεπλήρωσε τὸ ἔργον ἑνὸς δημοσιεύματος, πλαγίως πως, διὰ διαξιφισμοῦ, οὕτως εἰπεῖν, ἐπιῤῥίψας μομφὴν εἰς τὸν Βουλευτὴν ἐκεῖνον, ὅστις ἐδημοσίευσεν ἔγγραφα δημόσια.

§26ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Οὐδεμίαν μομφὴν ἐπέῤῥιψα.

§27Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ναί. Ἀνεγνώσθησαν ἐν ἐφημερίδι δημοσιεύματα πανομοιότυπα, διὰ τῶν ὁποίων ἡ ἐξεταστικὴ τῶν πραγμάτων ἐπιτροπὴ δὲν ἠρκέσθη νὰ διαβεβαιώσῃ, ὅτι αὐτὴ δὲν ἐδημοσίευσε τὰ ἔγγραφα ἐκεῖνα, — καὶ καλῶς ἔπραξε, τηρήσασα ἡ ἐπιτροπὴ τὴν ἐχεμύθειαν, ἣν ὤφειλεν, — ἀλλὰ νομίζω ὅτι ὑπερέβη τὰ ἐσκαμμένα, καὶ ἀπέδωκεν εἰς συνάδελφον Βουλευτὴν μομφὴν ἐπὶ δημοσιεύσει ἐγγράφων, ἐνῷ μεταξὺ τῶν ἐργασιῶν τῆς ἐπιτροπῆς δὲν ἦτο καὶ ἡ ἐξέτασις τοῦ θέματος τούτου. Ὁ Βουλευτὴς οὗτος εἶμαι ἐγώ. Ὀφείλω λοιπὸν νὰ δώσω πληροφορίας καὶ εἰς τὸν κ. ἐκ Τυρνάβου Βουλευτὴν καὶ εἰς τὴν Βουλήν. Ἡ Βουλὴ καλῶς γινώσκει, ὅτι ἀπὸ τῆς 10 Νοεμβρίου 1897 ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω 15 ἐρωτήματα, σχετιζόμενα μὲ τὴν ἐν Θεσσαλίᾳ ὑπὸ τῶν Τούρκων γενομένην κατοχήν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν εὐηρεστήθη νὰ δώσῃ τὰς σχετικὰς διαταγὰς, καὶ, ὅταν συνεπλήρωσε τὸ μέρος τῆς ἐργασίας ἐκείνης, τὸ ὁποῖον ἐνόμισεν, ὅτι ἠδύνατο νὰ ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν Βουλὴν, ἀπέστειλεν εἰς αὐτὴν τὰ ἔγγραφα. Ἐπληροφορήθην τοῦτο, καὶ ἠρώτησα, ἂν ἔγγραφα σχετικὰ πρὸς τὴν ἐπερώτησίν μου κατετέθησαν. Τὸ γραφεῖον μοὶ ἀπήντησε καταφατικῶς. Μοὶ ἐγένετο δὲ γνωστὸν, ὅτι ἀντὶ νὰ μείνωσι τὰ ἔγγραφα εἰς τὸ γραφεῖον, ἐστάλησαν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν — διότι δὲν λέγω ὅτι δὲν δύναται ἡ ἐπιτροπὴ νὰ κάμῃ χρῆσιν αὐτῶν βεβαίως, ἀλλ’ ἴσως ἔδει καὶ πρὶν αὐτῆς νὰ εἰδοποιηθῶ ἐγώ. — Ἐζήτησα νὰ λάβω καὶ ἐγὼ γνῶσιν αὐτῶν, καὶ ἄνευ οὐδεμιᾶς ἀντιῤῥήσεως μοὶ ἐπετράπη τοῦτο. Ἔλαβον γνῶσιν αὐτῶν, καὶ εἰς ἐποχὴν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Βουλὴ εἶχε κεκλεισμένας τὰς θύρας ἑρμητικῶς, καὶ εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν οὐδεὶς ἐγίνωσκε μέχρι τίνος χρόνου ἤθελε παραταθῆ ἡ ἀναβολὴ τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, ἐνόμισα ὅτι ἠδυνάμην νὰ κάμω χρῆσιν δικαιώματος, τὸ ὁποῖον ἀντλῶ ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν διὰ τῶν ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα κατέθηκε, δὲν ἔθηκε περιορισμόν τινα πρὸς ἀνακοίνωσιν, διότι κατὰ τὰ κοινοβουλευτικὰ ἔθιμα ἠδύνατο νὰ συμβῇ τοῦτο, νὰ κατατεθῶσιν ἔγγραφα πρὸς πληροφορίαν μόνον τῶν Βουλευτῶν. Ἀλλὰ τοιοῦτος περιορισμὸς δὲν ὑπῆρχεν, οὐδὲν δὲ κώλυμα ἐγένετο ἐκ μέρους τοῦ Γραφείου πρὸς ἐμέ. Ἐνόμισα ὅτι δὲν ἔπρεπε ν’ ἀπολέσω οὐδὲ στιγμήν, ἵνα καταστήσω γνωστὰς τὰς ἀπαντήσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, διότι μόνον τὸ φῶς, κύριοι Βουλευταί, εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ σώσῃ τὸν τόπον τοῦτον, ἀλλὰ τὸ φῶς τὸ ἀληθές. Ἐπρόκειτο δὲ περὶ πληροφοριῶν, αἱ ὁποῖαι ἐξήρχοντο ἀπὸ τὸ Γραφεῖον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος συμπίπτει νὰ ἦναι καὶ εἷς ἐκ τῶν συμμετασχόντων εἰς τὸν ἀγῶνα ἀπ’ εὐθείας, καὶ τόσον ἐνδόξως. Ἐπρόκειτο περὶ τηλεγραφημάτων ὑπογεγραμμένων ὑπὸ τοῦ τότε Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὑπὸ τοῦ ἀρχηγοῦ τοῦ ἐν Θεσσαλίᾳ στρατοῦ, ὑπὸ τοῦ τότε Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ αἱ πληροφορίαι αὗται ἠδύναντο νὰ δώσωσι τὰ στοιχεῖα εἰς πάντα, ἵνα γνωρίσῃ ἐπὶ τῶν σχετικῶν ζητημάτων τὴν ἀλήθειαν, ἣν προσποιοῦνται ὅτι ζητοῦσι νὰ μάθωσί τινες. Ἀλλ’ εἶχον τὸ δικαίωμα τοῦτο ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ; Καὶ ἐκ τοῦ ῥητοῦ γράμματος τοῦ Κανονισμοῦ τὸ ἔχω, ἐκ τοῦ ἄρθρου 72, τὸ ὁποῖον μοὶ δίδει τὸ δικαίωμα νὰ λάβω καὶ ἐπίσημα ἀντίγραφα κεκυρωμένα, ἁπλῶς δέ, διότι μοὶ ἐχορηγήθησαν ἀπὸ τὸ Γραφεῖον τῆς Βουλῆς, εἶχον τὸ δικαίωμα νὰ τὰ δημοσιεύσω, καὶ ἐκ τῶν κοινοβουλευτικῶν ἔτι ἐθίμων. Ἐνόμισα, κύριοι Βουλευταί, ὅτι, ἀφοῦ ἡ ἐπιτροπὴ εὗρεν ἐν τῷ μέσῳ τῶν τόσων της ἀσχολιῶν καὶ τὸν καιρὸν νὰ ἀποδώσῃ εἰς ἐμὲ τὴν μομφὴν τῆς δημοσιεύσεως ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι ἰδιοκτησία αὐτῆς...

§28ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μίαν πληροφορίαν ἔδωκεν ὁ κ. Λιμπρίτης, τὴν ὁποίαν ἐπικυροῦτε.

§29Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ...

§30Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἐπειδὴ διακόπτομαι, ἀναγινώσκω τὸ μανιφέστον τῆς ἐπιτροπῆς. Τὸ μὲν πρῶτον μέρος δηλοῖ, ὅτι δὲν ἐδημοσίευσεν αὕτη τὰ ἔγγραφα. Ἔχει καλῶς. Ἀλλὰ δὲν ἐσταμάτησεν ἐκεῖ (ἀναγινώσκει): «Ἔγγραφα ὅμοια ἐντελῶς πρὸς τὰ δημοσιευθέντα ἐστάλησαν (καὶ δὲν εἶναι ὅμοια, εἶναι τὰ αὐτά)... (διακοπαί).

§31Θ. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Ὅμοια, ὅμοια.

§32Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Οἱ διακόπτοντές με εἶναι ἐκ τῶν καλλιτέρων ῥητόρων τῆς Βουλῆς. Ἀδικοῦσιν ἑαυτοὺς διακόπτοντες καὶ μὴ φυλάττοντες τὴν εὐγλωττίαν των, ἵνα ἀπαντήσωσι κατόπιν (ἀναγινώσκει): «Ἔγγραφα ὅμοια ἐντελῶς πρὸς τὰ δημοσιευθέντα ἐστάλησαν ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν καὶ εἰς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς εἰς ἀπάντησιν ἐπερωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Βόλου κ. Γ. Φιλαρέτου. Τὰ ἔγγραφα ταῦτα τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς ἐνεχείρισεν εἰς τὸν κ. Γ. Φιλάρετον, παρ’ οὗ ἐδόθησαν αὐθημερὸν εἰς τὴν δημοσιότητα.» Χωρὶς νὰ γνωρίζῃ λοιπὸν ἡ ἐπιτροπὴ καὶ πόθεν ἐδόθησαν πρὸς ἐμέ,—διότι εἶναι ἡ πρώτη φορά, κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ βεβαιῶ,—χωρὶς νὰ μὲ ἐξετάσῃ, χωρὶς νὰ ἀνακρίνῃ τοὺς ὑπαλλήλους τῆς Βουλῆς...

§33Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφοῦ εἶμαι μέλος τῆς ἐξεταστικῆς ἐπιτροπῆς!... (γέλωτες).

§34Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ναί. Ἐπειδὴ εἶναι ἐξεταστικὴ ἐπιτροπή, ἐτάζει καρδίας καὶ... (θόρυβος) Κύριοι Βουλευταί, δὲν νομίζω ὅτι ἡ σημερινὴ συνεδρίασις εἶναι ἡ καταλληλοτέρα διὰ τοιαύτας συζητήσεις. Δυνάμεθα νὰ ἀνοίξωμεν προσεχῶς καὶ πάλιν τὰς βίβλους. Βεβαίως θὰ ἔλθῃ ἡ στιγμὴ αὐτή, καὶ τότε ἕκαστος, ἐν τῷ δικαιώματι, τὸ ὁποῖον ἔχει, θὰ ἀναπτύξῃ τὴν γνώμην του. Νομίζω ὅτι σήμερον δὲν εἶναι ἡ κατάλληλος στιγμή, —σήμερον τοὐλάχιστον —διὰ τοῦτο δὲν ἐκτείνω τὸν λόγον καὶ δὲν πληροφορῶ τὴν Βουλὴν περὶ τῶν κατατεθέντων ἐγγράφων, διότι προτίθεμαι προσεχῶς νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ συμπληρώσῃ τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας εὐηρεστήθη τόσον προθύμως τὸ Ὑπουργεῖον νὰ παρασκευάσῃ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλήν.

§35Ν. ΣΧΙΝΑΣ. Ὁ στρατὸς, κηρυχθεὶς ἐν ἐπιστρατεύσει, ἔλαβεν ἀνάγκην πολλῶν, καὶ τὰ πολλὰ ταῦτα δυνάμει τοῦ νόμου περὶ εἰσφορῶν ἔλαβε κυρίως ἐκ Θεσσαλίας. Δυστυχῶς ὅμως αἱ ἐπελθοῦσαι ὅλως ἀπρόοπτοι καὶ ἔκτακτοι περιστάσεις δὲν ἐπέτρεψαν οὔτε εἰς τὰς διοικητικὰς, οὔτε εἰς τὰς στρατιωτικὰς, οὔτε εἰς τὰς δημοτικὰς ἀρχὰς νὰ ἐφαρμόζωσιν ἁπάσας τὰς διατάξεις, τὰς ὁποίας ὁρίζει ὁ νόμος περὶ εἰσφορῶν, ὡς καὶ τὸ σχετικῶς τούτῳ ἐκδοθὲν Β. Διάταγμα. Τούτου δ’ ἕνεκα κατὰ τὰς θλιβερὰς ἐκείνας ἡμέρας ὑποζύγια, ἅμαξαι, ἡμίονοι, ἵπποι βίᾳ, οὕτως εἰπεῖν, ἐλήφθησαν, καὶ ἐλήφθησαν κυρίως παρὰ τῶν κατοίκων τῆς δυστήνου Θεσσαλίας. Οἱ δυστυχεῖς Θεσσαλοὶ ἐστερήθησαν οὐ μόνον τῆς κατοικίας των, οὐ μόνον τῶν μέσων τοῦ ζῇν, ἀλλὰ καὶ τῶν ζώων, τὰ ὁποῖα ἠδύναντο νὰ περισώσωσιν ἐλάχιστον μέρος τῆς περιουσίας των. Ἀλλ’ ἐκτὸς τῶν ζώων αὐτῶν, ὁ στρατὸς κατὰ τὴν ὑποχώρησιν ἠναγκάσθη νὰ προσφύγῃ καὶ εἰς τὴν θάλασσαν, καὶ παρέλαβε φορτηγίδας, εὑρισκομένας ἐν τῷ λιμένι τοῦ Βόλου. Δυστυχῶς ταύτας ὁ στόλος ῥυμουλκήσας μεθ’ ὑλικῶν, ἄλλας μὲν λίαν κακῶς ἠγκυροβόλησεν εἰς Νέαν Μιζέλαν, ἄλλας εἰς Στυλίδα καὶ ἄλλας εἰς Χαλκίδα, καὶ ἀφυλάκτους καὶ ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐπιτηρήσεως ἐγκατέλιπεν εἰς τὴν τύχην των. Οἱ ἰδιοκτῆται τῶν φορτηγίδων ἐπέδωκαν ἀναφορὰς περὶ ἀποζημιώσεων, καὶ ἔσπευσαν νὰ ἀναζητήσωσι ποῦ εὑρίσκεται ἡ περιουσία των, ἡ μόνη των περιουσία, διὰ τῆς ὁποίας ἠδύναντο νὰ συντηρήσωσι καὶ ἑαυτοὺς καὶ τὰς οἰκογενείας των. Τινὲς εὗρον τὴν περιουσίαν των, ἀλλ’ αἱ λιμενικαὶ ἀρχαὶ δὲν ἐπέτρεπον εἰς αὐτοὺς οὔτε κατοχὴν, οὔτε νὰ παραλάβωσι τὴν ἰδιοκτησίαν των. Ἀνεφέρθησαν εἰς τὰς ἀνωτέρας ἀρχὰς, καὶ αἱ ἀρχαὶ ἀπὸ Ὑπουργείου εἰς Ὑπουργεῖον καὶ ἀπὸ τμήματος εἰς τμῆμα παρέπεμπον τοὺς δυστυχεῖς. Ἄλλοι δὲ, τρέχοντες ὄπισθεν τῶν διαφόρων σωμάτων, ἅτινα παρέλαβον τὰ ζῶά των, ἐζήτουν εἰς τὰς διαφόρους ἐπισταθμίας, ὅπως ἀνεύρωσι τοὺς ἡμιόνους των, τοὺς ἵππους των καὶ λοιπὰ, καὶ μετὰ πολλοὺς κόπους καὶ πολλὰς δυσκολίας ἀνεγνώριζον ταῦτα. Τὸ πρᾶγμα ἐγένετο γνωστὸν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, καὶ ὁμολογῶ χάριτας εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἰδιαιτέρως εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος διέταξε τὴν ἀπόδοσιν τῶν αὐθαιρέτως ληφθέντων ζώων, ἐπὶ τῇ βεβαιώσει ὅτι δὲν ἐπληρώθησαν. Ἀλλὰ δυστυχῶς, Κύριοι, εἶναι πλεῖστοι ὅσοι ἐκ τῆς ἐμῆς ἐπαρχίας, οἱ ὁποῖοι ἀπὸ ἓξ ὅλων μηνῶν εἰς μάτην περιτρέχουσιν ἀπὸ γραφείου εἰς γραφεῖον, διὰ νὰ τελειώσωσι τὴν ὑπόθεσίν των ταύτην, νὰ τύχωσι τῆς ἀποζημιώσεως, τῆς νομίμου ἀποζημιώσεως, τῆς δικαίας ἀποζημιώσεως. Τί δὲ συμβαίνει; — καὶ εἰς τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ δώσῃ προσοχήν.—Ἡ στρατιωτικὴ ἀρχὴ βεβαιοῦται ὅτι παρέλαβε τὰ ζῶα ἢ τῆς ἁμάξας ἢ ἄλλα ἀντικείμενα· τοῦτο ἀποτελεῖ δικαίωμα ἀναφαίρετον, δυνάμει τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ περὶ εἰσφορῶν νόμου, ἀποζημιώσεως εἰς τὸν παρασχόντα τὸ ζῶον ἢ τὴν ἅμαξάν του ἢ ἄλλο ἀντικείμενον. Ἀλλὰ δυστυχῶς αἱ οἰκονομικαὶ ὑπηρεσίαι ἀξιοῦσι νὰ μάθωσιν, ὁ παραλαβὼν ἀντιπρόσωπος τῆς στρατιωτικῆς ἀρχῆς, εἰς ποῖον τὰ ἔδωκεν, ὁ δὲ νέος παραλήπτης εἰς ποῖον τὰ παρέδωκε, καὶ οὕτω τὰ ἔγγραφα ἀπὸ ἀρχῆς εἰς ἀρχὴν, ἀπὸ ἀτόμου εἰς ἄτομον, ἀπὸ γραφείου εἰς γραφεῖον διατρέχουσιν ὅλην τὴν Ἑλλάδα, μὴ εὑρίσκοντα τέρμα. Τούτου δ’ ἕνεκα πλεῖστοι ὅσοι τῶν ἐμῶν συμπολιτῶν ἠναγκάσθησαν ν’ ἀπευθύνωσι δι’ ἐμοῦ ἀναφορὰν πρὸς τὴν Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων καὶ παρακαλοῦσι τὴν Βουλὴν καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ἵνα λάβῃ ἰδιαιτέραν μέριμναν, τὴν ὁποίαν καὶ ἔλαβεν, ὁμολογῶ, συστήσας ἐπιτροπήν. Ἀλλὰ καὶ ἡ ἐπιτροπὴ δυστυχῶς ἀναζητεῖ, τίς παρέλαβε καὶ ποῦ ἐπῆγε, ἐνῷ ὑπάρχουσιν αἱ ἀποδείξεις τῆς παραδόσεως, αἱ βεβαιώσεις τῶν δημάρχων. Τί πταίει ὁ πολίτης, ἄν παρηνόμησεν ἡ ἀρχὴ καὶ δὲν ἔδωκεν εἰς αὐτὸν τὰς διπλοτύπους ἢ τριπλοτύπους ἀποδείξεις; Ἔχω κατάλογον σχινοτενέστατον, μὲ τοὺς ἀριθμοὺς τῶν ἀναφορῶν, αἱ ὁποῖαι ὑπεβλήθησαν ἀπὸ τοῦ Ὀκτωβρίου, Σεπτεμβρίου καὶ Αὐγούστου παρελθόντος ἔτους, καὶ ἀκόμη δὲν ἐνηργήθη τίποτε, διότι οἱ οἰκονομικοὶ ὑπάλληλοι ζητοῦσι τοὺς διαφόρους ὑπολόγους καὶ λογοδοσίας ἀπὸ αὐτούς· ἀλλὰ τοῦτο δύναται νὰ γείνῃ ἀφοῦ πληρωθῶσιν οἱ δικαιοῦχοι. Ἑπομένως καταθέτω τὴν ἀναφορὰν ταύτην, καὶ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν καὶ τὸν κ. Πρόεδρον, ἵνα μετὰ συστάσεως διαβιβάσῃ ταύτην πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος βεβαίως πᾶσαν προθυμίαν ἔχει, ἵνα παράσχῃ ἓν τέρμα εἰς αὐτοὺς τοὺς δυστυχεῖς. Συνημμένον ἔχω εἰς τὴν ἀναφορὰν καὶ κατάλογον τῶν ὑποβληθεισῶν αἰτήσεών των.

§36Κ. ΒΕΛΛΙΝΗΣ. Ὑποβάλλω ἀναφορὰν τῶν ἐν Ἀγράφοις προσφύγων, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ προνοήσῃ περὶ αὐτῶν, διότι φαίνεται ὅτι οὐδεμία βοήθεια εἰς αὐτοὺς ἐδόθη. Προκαλῶ δὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ δηλώσῃ, ἄν ἔλαβε ποτέ τις ἐξ αὐτῶν ἢ δι’ αὐτοὺς καὶ μίαν κἂν ὀκᾶν ἀλεύρου, καὶ τοῦτο, ὅπως φιμωθῶσι τὰ στόματα μοχθηρῶν τινων ἀντιπάλων μου.

§37ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὶν εἰσέλθῃ ἡ Βουλὴ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως εὐαρεστηθῇ νὰ μοὶ κάμῃ τὴν τιμὴν νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὴν ἐρώτησίν μου, τὴν ὁποίαν πρὸ μικροῦ ἔσχον τὴν τιμὴν νὰ ἀπευθύνω πρὸς αὐτὸν, καθ’ ὃ εἶχον ἀναμφισβήτητον δικαίωμα. Παρακαλῶ λοιπὸν αὐτὸν καὶ αὖθις νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, ποῖοι εἶναι οἱ λόγοι, ἕνεκα τῶν ὁποίων δὲν κατέθεσεν εἰς τὴν ἐξεταστικὴν τῶν πραγμάτων ἐπιτροπὴν τῆς Βουλῆς τὰς ἐκθέσεις τῶν ἀρχηγῶν, καὶ ἰδίᾳ τὴν ἔκθεσιν τοῦ ἀρχηγοῦ τοῦ ἐν Θεσσαλίᾳ στρατοῦ, τῆς Αὐτοῦ Ὑψηλότητος τοῦ Διαδόχου.

§38Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Νομίζω, κύριε συνάδελφε, ὅτι τὸ πόρισμα τῶν λόγων τοῦ κυρίου Προέδρου τῆς ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων ἐπιτροπῆς δὲν δίδει ἀφορμὴν εἰς τὴν ἐπερώτησιν, τὴν ὁποίαν ὑμεῖς εὐηρεστήθητε νὰ ἀποτείνετε. Μοὶ ἐφάνη ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων ἐπιτροπῆς σκοπὸν εἶχε νὰ δώσῃ εἰς ὑμᾶς τὴν πληροφορίαν περὶ τῆς προόδου τῶν ἐργασιῶν τῆς ἐπιτροπῆς, πληροφορίαν, τὴν ὁποίαν μετὰ λόγου ἐζητήσατε, ἕνεκα τῆς στοργῆς, τὴν ὁποίαν εὐλόγως εἴχετε πρὸς τὴν πρότασιν ὑμῶν. Ἀλλ’ ἐὰν ἡ ἐξεταστικὴ τῶν πραγμάτων ἐπιτροπὴ ἔχῃ ἀνάγκην ἐγγράφων, ἢ τῆς συνδρομῆς τῆς Βουλῆς, ἢ συνεννοήσεως μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, νομίζω ὅτι δὲν ἦλθεν εἰσέτι ἡ ὥρα πρὸς τοῦτο. Διὰ τοῦτο ὑπέθεσα, ὅτι ἦτο ἀναγκαῖον καὶ ὑμεῖς νὰ παρακληθῆτε νὰ ἀναβάλητε τὴν αἴτησίν σας.

§39ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εὐχαρίστως.

§40Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ σᾶς παρακαλέσω, ἐὰν ἐγκρίνητε, νὰ ζητήσητε τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς ἐπὶ μιᾶς ἀνακοινώσεως, τὴν ὁποίαν σήμερον ἐποιήσατε πρὸς αὐτήν, συνεπείᾳ ἐγγράφου αἰτήσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν. Πρόκειται περὶ τῆς συναινέσεως τῆς Βουλῆς, ἵνα διατεθῇ μέρος τι μικρὸν τοῦ περιβόλου τῆς Βουλῆς πρὸς πλήρωσιν ἀνάγκης ἐνδεδειγμένης ὑπὸ τῆς ἀγαθοεργίας, καὶ ἐπειδὴ ἀνεκοινώσατε τὸ ἔγγραφον, δὲν ἀπεφήνατο δ’ ἐπ’ αὐτοῦ ἡ Βουλὴ, νομίζω ὅτι θὰ ἦτο καλὸν νὰ προκαλέσητε αὐτὴν, εἴτε νὰ ἀποφήνηται ἀμέσως ἐπ’ αὐτῆς, εἴτε νὰ σχηματίσῃ ἐπιτροπὴν, ὅπως γνωμοδοτήσῃ, ἐὰν τοῦτο κρίνῃ ἀπαραίτητον.

§41Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Τὴν αὐτὴν σύστασιν ἐποιησάμην καὶ ἐγὼ, καὶ νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ ἔλαβεν ἀπόφασιν περὶ τούτου, καὶ συνέστησε τὴν αἴτησιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον.

§42ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν ἐλήφθη ἀπόφασις τῆς Βουλῆς.

§43ΣΤΕΦ. ΣΤΡΕΙΤ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Συνέστη μία φιλάνθρωπος ἑταιρία, σκοπὸν ἔχουσα νὰ παρέχῃ εἰς τοὺς δυστυχοῦντας ἐν ταῖς ὁδοῖς ἐκ ποικίλων αἰτίων τὰς πρώτας βοηθείας καὶ μετάγῃ αὐτοὺς ἐν ἀνάγκῃ πρὸς θεραπείαν καὶ νοσηλείαν εἰς ὡρισμένον κέντρον. Τοιαῦται ἑταιρίαι ὑπάρχουσιν εἰς πλείστας πόλεις τῆς Εὐρώπης, ἐχούσας τὴν ἔκτασιν τῆς ἡμετέρας πρωτευούσης. Ἡ ἑταιρία αὕτη, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ νομικὸν πρόσωπον καὶ ἡ ὁποία ἔχει τὴν τιμὴν νὰ τυγχάνῃ ἐπίτιμος αὐτῆς προστάτις ἡ βασιλόπαις Μαρία, ὑπέβαλεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν αἴτησιν, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ ἐπὶ παρακλήσει κατοχῆ νὰ τῇ ἐπιτραπῇ νὰ κατασκευάσῃ στέγασμα ἐν τῷ περιβόλῳ τῷ μεγάλῳ τῆς Βουλῆς, παρὰ τὴν θέσιν, ἔνθα εὑρίσκεται ὁ σταθμὸς τῶν πυροσβεστῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἐνόμισεν ὅτι ὤφειλε βεβαίως εἰς τὴν ἀρχὴν τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς, προκειμένου περὶ τόπου ἐν τῷ περιβόλῳ τῆς Βουλῆς κειμένου, νὰ ἀνακοινώσῃ τὴν αἴτησιν καὶ ἐρωτήσῃ, ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ ἀντίῤῥησις ἐκ μέρους τοῦ κ. Προέδρου. Δὲν πρόκειται ν’ ἀποφασίσωμεν περὶ πραγματικοῦ δικαιώματος, ἵνα χρειασθῇ ἀπόφασίς τις οἱαδήποτε νομοθετικὴ, πρόκειται περὶ πράξεως, περὶ τῆς ὁποίας εἶναι ἐπιτετραμμένον νομίμως ν’ ἀποφασίζῃ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, πρόκειται, ἐπαναλαμβάνω, περὶ κατοχῆς παρακλήσει.

§44Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἡ ἀνακοίνωσις, τὴν ὁποίαν ἐποιήσατο ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ἦτο εὔλογος· προσῆκεν ὄντως, ὅταν ἐπρόκειτο νὰ διατεθῇ ἄλλως ἢ ὡς διατίθεται ἔκτασίς τις, περιλαμβανομένη εἰς τὴν περιοχὴν, ἥτις ἀνήκει εἰς τὴν Βουλὴν, νὰ ζητηθῇ ἡ συναίνεσις τῆς Βουλῆς· ἀλλ’ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς δὲν ἔδωκεν ἀπάντησιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ ἴσως εὐλόγως, διότι δὲν ἠδύνατο καὶ οὗτος ν’ ἀντιπροσωπεύσῃ τὴν Βουλήν. Τώρα, ὅτε ἡ Βουλὴ συνῆλθεν εἰς συνεδρίασιν, καιρὸς εἶναι ν’ ἀποφανθῇ ἡ Βουλὴ, καὶ νομίζω ὅτι οὐδεμία ὑπάρχει ἀντίῤῥησις, ἀφοῦ πρόκειται περὶ σκοποῦ ἀγαθοεργοῦ.

§45ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ προκαταβολῆς ὑπὸ τοῦ δημοσίου ταμείου πρὸς τοὺς ἐκ Θεσσαλίας πρόσφυγας δημάρχους τῶν καθυστερουμένων αὐτοῖς μισθῶν. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 1.

§47ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Ἐπιτρέπεται, ἵνα, ἐφ’ ὅσον ὑφίσταται ἡ ἐν Θεσσαλίᾳ κρατοῦσα κατάστασις, καταβληθῶσιν ἐκ τοῦ δημοσίου ταμείου οἱ καθυστερούμενοι μισθοὶ εἰς τοὺς ἐξ αὐτῆς πρόσφυγας δημάρχους, δημοτικοὺς ὑπαλλήλους, καθηγητὰς τοῦ δημοσυντηρήτου Γυμνασίου ἐν Καρδίτσῃ καὶ τοὺς παρὰ ταῖς νομαρχίαις Λαρίσης καὶ Τρικκάλων δημολογιστὰς καὶ τοὺς βοηθοὺς αὐτῶν· καὶ εἰς μὲν τοὺς δημάρχους καὶ τοὺς δημοτικοὺς ὑπαλλήλους ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁριστικῶν προϋπολογισμῶν τῶν οἰκείων δήμων διὰ τὸ ἔτος 1897, ἤ, ἐλλείψει τούτων, τῶν προηγουμένων ἐτῶν, εἰς δὲ τοὺς καθηγητὰς καὶ τοὺς δημολογιστὰς καὶ βοηθοὺς αὐτῶν συμφώνως τοῖς διορισμοῖς αὐτῶν.»

§48Γ. ΣΙΒΙΤΑΝΙΔΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν, ὅπως εὐαρεστηθῇ νὰ δεχθῇ ὑποτροπολογίας τινάς, συμφωνοτάτας πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦ νόμου καὶ περιλαμβανούσας λεπτομερείας, αἱ ὁποῖαι παρελείφθησαν. Μία τῶν τροπολογιῶν εἶναι, ἀντὶ τῆς φράσεως «εἰς τοὺς ἐξ αὐτῆς πρόσφυγας δημάρχους» νὰ τεθῇ «εἰς τοὺς ἐξ αὐτῆς δημάρχους ἢ τοὺς δημαρχεύοντας δημοτικοὺς παρέδρους». Διότι σκοπὸς ἦτο νὰ ἔλθωμεν εἰς ἐπικουρίαν τῶν δημάρχων ὄχι μόνον τῶν εἰς Ἀθήνας προσφυγόντων, ἀλλὰ καὶ τῶν δημάρχων τῶν εὑρισκομένων ἐν Θεσσαλίᾳ καὶ μὴ δυναμένων νὰ ἔχωσιν οὐδένα πόρον οὔτε διὰ τὰς ἀνάγκας τῶν δήμων των, οὔτε διὰ τὴν μισθοδοσίαν αὐτῶν τῶν ἰδίων. Δεύτερον νὰ καταβληθῶσι καὶ τὰ ἐνοίκια τῶν οἰκημάτων, τὰ ὁποῖα χρησιμεύουσιν ὡς δημαρχεῖα καὶ ὡς δημοτικὰ σχολεῖα.

§49Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Τὰς αὐτὰς τροπολογίας εἶχον νὰ ὑποβάλω καὶ ἐγώ.

§50ΚΟΡΠΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Κατόπιν τῆς ὑποσχέσεως, τὴν ὁποίαν κατὰ τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν εἶχον δώσει εἰς τὴν Βουλήν, ὑπέβαλον τὴν τροπολογίαν, τῆς ὁποίας τὸ πρῶτον ἄρθρον πρὸ μικροῦ ἀνεγνώσθη. Κατ’ αὐτὴν παρέχεται ὡς προκαταβολὴ ὁ μισθὸς εἰς τοὺς δημάρχους, τοὺς δημοτικοὺς παρέδρους καὶ τοὺς λοιπούς, τοὺς ὁποίους ἀναφέρει τὸ ἄρθρον. Ἀλλὰ τὸ ἄρθρον 1 ποιεῖται μνείαν μόνον τῶν προσφύγων δημάρχων, τὸ πρῶτον δὲ ἤδη παρουσιάζεται ἡ ἰδέα καὶ τῶν μὴ προσφύγων, δηλαδὴ τῶν εὑρισκομένων ἐν Θεσσαλίᾳ, καὶ τῶν δημαρχικῶν παρέδρων. Ἐπίσης τὸ πρῶτον παρουσιάζεται ὑποτροπολογία, ὡς τὴν ὠνόμασεν ὁ κύριος συνάδελφος, περὶ πληρωμῆς τοῦ ἐνοικίου τῶν δημαρχικῶν καταστημάτων καὶ τῶν δημοτικῶν σχολείων. Ἀμφοτέρας τὰς τροπολογίας ταύτας ἀποδέχομαι, ἀλλὰ παρακαλῶ νὰ γείνῃ ἡ διάκρισις, ὅτι δίδεται προκαταβολὴ εἰς τοὺς δημοτικοὺς παρέδρους, τοὺς ἀναπληρώσαντας δημάρχους, ἐφ’ ὅσον χρόνον ἀνεπλήρωσαν τὸν δήμαρχον, ὄχι διαρκῶς.

§51Ν. ΣΧΙΝΑΣ. Δικαίως ἐλήφθη πρόνοια περὶ μισθοδοσίας καὶ τῶν καθηγητῶν τοῦ Γυμνασίου Καρδίτσης. Ἀλλὰ ἡ Μακρυνίτσα, ἡ πολλὰ ὑποστᾶσα καὶ πολλάκις καταστραφεῖσα, ἔχει τὴν δυστυχίαν νὰ πληρόνῃ ὁ δῆμος αὐτῆς τὸν μισθὸν τοῦ σχολάρχου· πῶς καὶ διατὶ, ἀγνοῶ. Κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ἀνηνέχθην εἰς τὸν τότε Ὑπουργὸν, τὸν ἀείμνηστον Δ. Πετρίδην, ὁ ὁποῖος εὐηρεστήθη νὰ προσθέσῃ εἰς τὸν ὑποβληθέντα προϋπολογισμὸν τοῦ 1897 πέντε ἔτι σχολάρχας, ἐκ τῶν ὁποίων τοὺς μὲν δύο ὥρισεν ὀνομαστὶ, τοὺς δὲ τρεῖς ἀφῆκεν ἀορίστους. Μεταξὺ δὲ τῶν τριῶν συγκατελέγετο καὶ ὁ τῆς Μακρυνίτσης, εἰς τὸν ὁποῖον, δὲν γνωρίζω ἕνεκα τίνων περιπλοκῶν, δὲν ἐπληρώθησαν οἱ μισθοὶ, καὶ ἤδη ὁ σχολάρχης αὐτὸς μένει ἄνευ μισθοῦ. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅπως εὐαρεστηθῇ νὰ προσθέσῃ μετὰ τὰς λέξεις «Γυμνασίου Καρδίτσης» τὰς λέξεις «καὶ σχολάρχην Μακρυνίτσης».

§52ΚΟΡΠΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Μάλιστα.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 1, συμφώνως πρὸς τὰς ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν γενομένας δεκτὰς τροπολογίας, τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς. Ἀπαλείφεται ἐκ τοῦ τρίτου στίχου ἡ λέξις «πρόσφυγας», μετὰ δὲ τὴν ἐν τῷ τετάρτῳ στίχῳ λέξιν «δημάρχους» προστίθεται «καὶ δημαρχεύοντας παρέδρους». Ὡσαύτως μετὰ τὰς λέξεις «Γυμνασίου ἐν Καρδίστῃ» προστίθεται «καὶ σχολάρχην Μακρυνίτσης», μετὰ δὲ τὰς λέξεις «καὶ τοὺς βοηθοὺς αὐτῶν» προστίθεται «ὡς καὶ τὰ ἐξ ἐνοικίων τῶν δημοτικῶν καταστημάτων ὀφειλόμενα.»

§54ΠΙΠΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ παρακαλέσω καὶ ἐγὼ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ δεχθῇ νὰ προστεθῶσι καὶ αἱ λέξεις «καὶ εἰς τοὺς ὑποτρόφους τῶν δήμων», ὅπως οὕτω λάβωσι καὶ οἱ δυστυχεῖς οὗτοι τὰς ὑποτροφίας των, διότι πένονται (θόρυβος).

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκεται εἶτα καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2, ὡς ἔχει).

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται).

§57ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Εἰς τὸ ἄρθρον 3 παρακαλῶ νὰ προστεθῶσιν αἱ τροπολογίαι, αἱ γενόμεναι ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1.

§58ΚΟΡΠΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Μάλιστα.

§59ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ γείνῃ μνεία, ὅτι τὰς καταστάσεις πρέπει νὰ τὰς θεωροῦν οἱ δήμαρχοι.

§60ΚΟΡΠΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ταῦτα θὰ κανονισθῶσι διὰ Β. Διατάγματος, καὶ πρὸς τοῦτο θέλω προτείνει τὴν προσθήκην ἄρθρου 5.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 3, ὡς ἐτροποποιήθη.

§62ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ ἀναγνωσθῇ, κύριε Πρόεδρε, ὡς ἐτροποποιήθη.

§63ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Αἱ καταβολαὶ τῶν καθυστερουμένων μισθῶν εἰς τοὺς δημάρχους, δημαρχεύοντας παρέδρους καὶ τοὺς δημοτικοὺς ὑπαλλήλους ἐκ Θεσσαλίας, τοὺς καθηγητὰς τοῦ ἐν Καρδίτσῃ δημοσυντηρήτου Γυμνασίου καὶ σχολάρχην Μακρυνίτσης καὶ τοὺς παρὰ ταῖς νομαρχίαις Λαρίσης καὶ Τρικκάλων δημολογιστὰς καὶ τοὺς βοηθοὺς αὐτῶν, ὡς καὶ τῶν ἐξ ἐνοικίων τῶν δημοτικῶν καταστημάτων ὀφειλομένων, θέλουσιν ἐνεργεῖσθαι δυνάμει χρηματικῶν ἐνταλμάτων τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργείου, ἐκδιδομένων ὑπὸ τὴν μερίδα τῶν χρηματικῶν λογαριασμῶν «Προκαταβολαὶ εἰς λογαριασμὸν τῶν δήμων τῆς Θεσσαλίας» ἐπὶ τοῦ Αʹ ταμείου ἐπὶ τῶν πληρωμῶν τῶν ἐπαρχιακῶν ἐξόδων Ἀττικῆς, συνεπείᾳ καταστάσεων ὑπὸ τῶν δικαιούχων συντασσομένων καὶ τεθεωρημένων ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργῶν.» (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 3, ὡς ἐτροποποιήθη. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 4, ὡς ἔχει).

§64ΚΟΡΠΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Παρακαλῶ νὰ προστεθῇ ὡς ἄρθρον 5 τὸ ἑξῆς: «Τὰ τῆς ἐκτελέσεως τοῦ παρόντος νόμου κανονισθήσονται διὰ Β. Διατάγματος, ἡ δὲ ἰσχὺς τοῦ παρόντος νόμου ἄρχεται ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως αὐτοῦ ἐν τῇ Ἐφημερίδι τῆς Κυβερνήσεως.» (Γίνεται δεκτὸν τὸ παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν προταθὲν ἄρθρον 5, ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου εἰς γʹ συζήτησιν, ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως τοῦ ͵ΒΤΜΘʹ νόμου τῆς 3 Σεπτεμβρίου 1895.

§66ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Παρακαλοῦμεν νὰ ἀναβληθῇ, διὰ νὰ τὸ ἀναγνώσωμεν. Ἂς διανεμηθῇ.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται.

§68ΑΛΕΞ. Θ. ΖΑΙΜΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω εἰς τὴν Βουλὴν δύο νομοσχέδια, τὸ μὲν «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος, Γερμανίας, Αὐστροουγγαρίας, Βελγίου, Δανίας, Ἰσπανίας, Γαλλίας, Ὁλλανδίας, Περσίας, Πορτογαλίας καὶ Ρωσσίας ὑπογραφείσης ὑγειονομικῆς συμβάσεως πρὸς πρόληψιν τῆς εἰς Εὐρώπην μεταδόσεως τῆς χολέρας», τὸ δὲ δεύτερον «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Γαλλίας δηλώσεως πρὸς διακανονισμὸν τῆς συμβατικῆς θέσεως τῆς Ἑλλάδος ἐν Τυνησίᾳ.»

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλουσι τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 44–45). Λύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρᾳ 7 μ. μ.