1894.12.03
2.268 στίχοι · 17.292 λέξεις · 170 παρεμβάσεις
§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 25.
Τῆς 3 Δεκεμβρίου 1894.
(Σάββατον).
Ὥρα 6 μ. μ.
(Γενομένης ἀπαρτίας, ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).
§1ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε.
§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Καλαμῶν κ. Φλέσσας ἐζήτησεν ἀπὸ τὸ Προεδρεῖον νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὰς μισθοδοτικὰς καταστάσεις τῶν ὑπαλλήλων τῆς Βουλῆς τῶν μηνῶν Αὐγούστου, Σεπτεμβρίου, Ὀκτωβρίου καὶ Νοεμβρίου. Τὰς καταθέτω εἰς τὴν Βουλὴν, διὰ νὰ λάβῃ γνῶσιν. Ὁ κ. Χατζηπέτρος ἔχει τὸν λόγον.
§3ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Παρεκάλεσα πρό τινων ἡμερῶν τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ καταθέσῃ τὸν φάκελλον τὸν ἀφορῶντα τὴν προαγωγὴν διαφόρων ὑπαξιωματικῶν καὶ τὴν παρασημοφορίαν δύο ἀξιωματικῶν διὰ τὴν ὑπόθεσιν Παπακυριτσοπούλου. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἠρνήθη νὰ τὰ καταθέσῃ· ἀναγκάζομαι ὡς ἐκ τούτου, καὶ ὡς ἐκ τοῦ τηλεγραφήματος, τὸ ὁποῖον θὰ ἀναγνώσω εἰς τὴν Βουλὴν, νὰ ὁμιλήσω περὶ τῆς δημοσίας ἀσφαλείας καὶ περὶ τοῦ πῶς ἡ Κυβέρνησις ἐννοεῖ νὰ συλλάβῃ τοὺς λῃστάς. Τὸ τηλεγράφημα, προερχόμενον ἐκ Τρικκάλων, καὶ φέρον τὰς ὑπογραφὰς τῶν κατοίκων τοῦ χωρίου Μερακόβου τοῦ δήμου Τρικκαίων, ἔχει ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Εὑρισκόμεθα ἐνταῦθα, φεύγοντες τὴν ἀπηνῆ καταδίωξιν τῶν στρατιωτικῶν ἀποσπασμάτων· ἐν μέσῳ βαρυτάτου χειμῶνος ἐξεδιώχθημεν τῶν οἰκιῶν ἡμῶν, αἱ δὲ οἰκογένειαι ἡμῶν διεσκορπίσθησαν ἐν μέσῳ τῶν ὀρέων, ἕρμαια τοῦ ψύχους καὶ διατρέχουσαι τὸν ἔσχατον κίνδυνον· ἡ περιουσία καὶ τὰ ζῶα ἡμῶν ἐγκατελείφθησαν», (διότι δὲν ἐπετράπη νὰ ἀφήσουν οὔτε ἕνα ἄνθρωπον, ὅστις νὰ φυλάττῃ τὰ ζῶά των, τὰ κτήματά των,) «καθόσον δὲν μᾶς ἐπιτρέπεται ἡ διαμονὴ ἐν τῇ πατρίδι, καὶ μὴ δυνάμενοι νὰ ὑποφέρωμεν τοιαύτην μέχρις ἐξοντώσεως καταδίωξιν, φεύγοντες ἤλθομεν ἐνταῦθα, ζητοῦντες ἄσυλον καὶ σωτηρίαν. Προστατεύσατε ἡμᾶς ὡς δύνασθε, διαμαρτυρόμενοι κατὰ νέας τυραννίας, ὑφ’ ἣν στενάζομεν.» Οἱ συλληφθέντες καὶ ἀπαχθέντες εἰς Τρίκκαλα, περὶ τοὺς ἑβδομήκοντα, ἐφυλακίσθησαν, οἱ δὲ λοιποὶ μένουσιν εἰς τὸ ὕπαιθρον, στερούμενοι καὶ αὐτοῦ τοῦ ἄρτου. Κατηγοροῦνται ὡς ὑποθάλποντες τοὺς λῃστὰς Τσεκουραίους, κατάγονται ἐκ τοῦ δήμου Κωθωνίων, ὁ λόγος δὲ, δι’ ὃν συνελήφθησαν, εἶναι, ὅτι εἶναι συγγενεῖς καὶ συνδημόται τῶν λῃστῶν. Ἀλλὰ, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Στρατιωτικῶν, τί σᾶς πταίουσιν οἱ δυστυχεῖς χωρικοί, ὅταν ὁ μοίραρχος Ἄρτης, ἐνῷ περὶ τὰ τέλη Ὀκτωβρίου εἰδοποίησε τοὺς ἀστυνόμους δύο δήμων τῆς Ἄρτης, ὅτι οἱ Τσεκουραῖοι πρόκειται νὰ διασκεδάσωσι καὶ χορεύσωσιν εἰς ἕνα γάμον, ὁ ὁποῖος θὰ ἐγίνετο εἰς Μήγερι τοῦ δήμου Θεοδωρίας, εἰς ὡρισμένην ἡμέραν, οἱ κύριοι ἀστυνόμοι δὲν μετέβησαν νὰ τοὺς συλλάβωσιν; Τὴν ἡμέραν δ’ αὐτὴν οἱ Τσεκουραῖοι παρευρέθησαν εἰς τὸν γάμον καὶ ἐχόρευσαν! Ἡ ἔκθεσις αὕτη τοῦ μοιράρχου Ἄρτης ἀπηυθύνθη πρὸς τὸ ἐνταῦθα Ἀρχηγεῖον τῆς Χωροφυλακῆς, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ τὴν ζητήσῃ καὶ τὴν καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν, διὰ νὰ ἴδητε, ὅτι δὲν εἶναι ἀνακριβῆ ὅσα λέγω. Ἀκούσατε ἄλλο. Πέρυσι, τῇ 15 Αὐγούστου, ὁ συνάδελφός μου κ. Χατζηγάκης εὑρίσκετο εἰς τὸ χωρίον του Περτοῦλι, μετέβη δ’ ἐκεῖ καὶ ἀπόσπασμα ὑπὸ ἀνθυπολοχαγὸν μὲ ὀκτὼ στρατιώτας. Τὴν στιγμὴν ἐκείνην ὁ συνάδελφός μου εἰδοποιήθη ὅτι οἱ λῃσταὶ Τσεκουραῖοι εὑρίσκονται μίαν ὥραν μακράν· ἔδοσε τὴν ἐπιστολὴν πρὸς τὸν ἀποσπασματάρχην, οὗτος ὅμως ἐθεώρησε καλὸν νὰ μὴ μεταβῇ πρὸς καταδίωξιν, ἀλλὰ νὰ ζητήσῃ ἐπικουρίας ἐκ Τρικκάλων. Ἔστειλε λοιπὸν στρατιώτας εἰς Τρίκκαλα, μέχρι δὲ τῆς ἐπανόδου αὐτῶν παρῆλθον τρεῖς ἡμέραι, ὅτε φυσικῷ τῷ λόγῳ οἱ λῃσταὶ εἶχον ἀναχωρήσει ἐκεῖθεν. Τὸ ἀπόσπασμα ὅμως, διὰ νὰ δικαιολογηθῇ, μετέβη εἰς τὸ ὑποδειχθὲν χωρίον, ἔδεσε τοὺς ποιμένας, τοὺς ἔδειρεν ἀνηλεῶς καὶ τοὺς ἔστειλεν εἰς Τρίκκαλα, ἔνθα ἐκρατήθησαν 17 ἡμέρας εἰς τὰς φυλακάς. Τούτους, ἅμα ἐπιστρέψαντας εἰς τὰ ποίμνιά των, συνέλαβον οἱ λῃσταί, καὶ κατακρεούργησαν δύο ἐξ αὐτῶν, τὸν ἕνα 23 ἐτῶν καὶ τὸν ἕτερον 21 ἐτῶν. Νομίζετε ὅτι οἱ χωρικοί, μετὰ τοιαύτας βιαιοπραγίας ἐκ μέρους τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως καὶ μὲ τοιούτους κινδύνους ἐκ μέρους τῶν λῃστῶν, τολμοῦν πλέον νὰ προδώσουν λῃστάς; Ἂν δὲν τοὺς προδώσουν, θὰ τιμωρηθῶσιν εἰς ἓξ μηνῶν φυλάκισιν, ἂν ὅμως τοὺς προδώσουν, θὰ φονευθῶσι. Δὲν εἶμαι, Κύριοι, κατὰ τοῦ στρατοῦ· ἀκριβῶς εἶμαι ὑπὲρ αὐτοῦ, ὡς ἀνήκων εἰς στρατιωτικὴν οἰκογένειαν, καὶ διὰ τοῦτο λέγω, ὅτι πρέπει νὰ λείψουν μερικὰ καθάρματα ἀπὸ αὐτὸν, — διότι ὀφείλομεν νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι ἐν τῷ στρατῷ ὑπάρχουν καθάρματα. — Διὰ τοῦτο, κύριε Ὑπουργὲ, καὶ εἰς τὴν ὑπόθεσιν Παπακυριστοπούλου τινὲς τῶν ἀξιωματικῶν δὲν ἔπραξαν τὸ καθῆκόν των, καὶ πρέπει νὰ τοὺς θέσητε εἰς ἀπόταξιν, διότι ὁ στρατὸς πρέπει νὰ ἵσταται ὑψηλά.
§4ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Βέβαια ὑψηλά.
§5ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ἡ ἔκθεσις τοῦ κ. Στράτου ἀναφέρει τοὺς λοχαγοὺς Ἀποκορίτην, Δηλαβέρην καὶ Δημητρίου, ἀξιωματικοὺς ἐκ τῶν ἀρίστων, οὓς ἔχει ὁ στρατὸς, οἵτινες ἔκαμον τὸ καθῆκόν των κατὰ τὴν ἐξόντωσιν τῆς λῃστοσυμμορίας Παπακυριτσοπούλου καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν ἀντημείφθησαν. Λοιπὸν καὶ πάλιν παρακαλῶ νὰ καταθέσητε τὴν ἔκθεσιν, διὰ νὰ κρίνῃ καὶ ἡ Βουλὴ κατὰ πόσον ἡ Κυβέρνησις ἔπραξε τὸ καθῆκόν της εἰς τὴν λυπηρὰν ταύτην ὑπόθεσιν. Δὲν λέγω πλειότερα, διὰ νὰ μὴ κουράσω τὴν Βουλήν.
§6ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι· εὐχαρίστως σᾶς ἠκούσαμεν.
§7ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ὅσα εἶπον, ἔπρεπε νὰ τὰ εἴπω, διὰ νὰ μάθῃ ἡ Βουλὴ, πῶς καταδιώκονται οἱ λῃσταὶ, καὶ πῶς κατατυραννοῦνται οἱ χωρικοὶ ἀπὸ τοὺς λῃστὰς ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀπὸ τὴν ἀστυνομίαν καὶ τὰ ἀποσπάσματα ἀφ’ ἑτέρου. Σωρείαν ἄλλων παρομοίων ἐπεισοδίων ἔχω νὰ ἀναφέρω. Νομίζω ὅμως, ὅτι τὰ λεχθέντα εἶναι ἀρκετὰ, μολονότι ὑποθέτω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπὸ τὸ ἕνα αὐτὶ τὰ ἤκουσε καὶ ἀπὸ τὸ ἄλλο τοῦ ἔφυγαν. Ἐγὼ ὅμως, κατ’ ἐντολὴν τῶν συνεπαρχιωτῶν μου, οὓς ἀντιπροσωπεύω, διαμαρτύρομαι κατὰ τοῦ τοιούτου ἀφορήτου διωγμοῦ, ὃν οὗτοι ὑφίστανται ἐκ μέρους τῶν ἀποσπασμάτων καὶ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν μέριμναν τῆς Κυβερνήσεως, καθῆκον ἐχούσης νὰ προστατεύσῃ τοὺς ἀδίκως καταδιωκομένους.
§8ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Καὶ πάλιν θὰ ἐπαναλάβω, ὅπερ καὶ εἰς προηγουμένην συνεδρίασιν εἶπον, ὅτι ἡ ἔκθεσις τοῦ συνταγματάρχου Στράτου ὁμιλεῖ καὶ περὶ τιμωρίας καὶ περὶ ἀμοιβῆς καὶ περὶ πλείστων ἄλλων ἀντικειμένων, ἅτινα ἀφορῶσιν εἰς τὴν ἐσωτερικὴν τάξιν καὶ πειθαρχίαν τοῦ στρατοῦ καὶ ἅτινα δὲν πρέπει νὰ δημοσιευθῶσι, καὶ δι’ αὐτὸ παρακαλῶ αὖθις τὴν Βουλὴν νὰ μὴ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν κατάθεσιν, διότι δὲν πρόκειται περὶ τιμωρίας καὶ ἀμοιβῆς ὑπὲρ τῶν λοχαγῶν, τοὺς ὁποίους ἀνέφερεν ὁ κ. Βουλευτὴς, πρόκειται, ἐπαναλαμβάνω, περὶ ἀντικειμένων, τὰ ὁποῖα δὲν συμφέρει νὰ ἐκτεθῶσιν εἰς τὴν δημοσιότητα. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν ἐπερώτησιν, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Βουλευτὴς ἔκαμε, διὰ τὴν καταδίωξιν πολιτῶν Ἑλλήνων ἐκ μέρους τῶν ἀποσπασμάτων κατὰ τὴν καταδίωξιν τῶν Τσεκουραίων, θὰ ζητήσω πάσας τὰς πληροφορίας καὶ θὰ τὰς καταθέσω εἰς τὴν Βουλὴν, εὐθὺς ὡς τὰς λάβω.
§9ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Εὐχαριστῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν διὰ τὴν μέριμναν, τὴν ὁποίαν θὰ λάβῃ διὰ τοὺς συμπολίτας μου. Συμπληρῶν, τὸν πληροφορῶ, ὅτι ὁλόκληρον τὸ χωρίον τὸ συνέλαβον. Ὅσον δὲ διὰ τὸ ἄλλο, δὲν ἐννοῶ τί θὰ εἰπῇ πειθαρχικὰ παραπτώματα. Δὲν εἶμαι στρατιωτικὸς καὶ θέλω νὰ μάθω τί σημαίνει αὐτό· σημαίνει ὅτι δὲν ἔκαμον τὸ καθῆκόν των; Αὐτὸ ἀναφέρει ἡ ἔκθεσις;
§10ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω ὅτι εἶναι περιττὸν πλέον νὰ γίνωνται ἐπερωτήσεις, διότι, ἂν ὅλοι οἱ Ὑπουργοὶ στηρίζωνται εἰς τὸν λόγον, ὅτι δὲν συμφέρει νὰ κατατεθῶσιν εἰς τὴν Βουλὴν τὰ αἰτούμενα ἔγγραφα, οὐδέποτε θὰ προσαχθῶσιν ἔγγραφα αἰτούμενα, ἅτινα εἶναι στοιχεῖα ἀπαραίτητα τοῦ σκοπουμένου ἐλέγχου, πρὸς τὸν ὁποῖον ἔχει δικαίωμα ἡ Βουλή. Δι’ αὐτὸ εἴμεθα ἐδῶ, διὰ νὰ ἐλέγχωμεν. Ἂν ἔλεγεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὅτι κινδυνεύουν ὕψιστα συμφέροντα τοῦ Κράτους, θὰ ἐνόουν τοιαύτην δικαιολογίαν, ἀλλὰ νὰ λέγῃ, ὅτι δὲν συμφέρει νὰ τίθενται ὑπὸ τὸν ἔλεγχον τῆς δημοσιότητος αἱ παρεκτροπαὶ καὶ τὰ ἐγκλήματα τῆς διοικήσεως, τοῦτο εἶναι ἄρνησις ἐκτελέσεως καθήκοντος. Ἐπεκτείνετε πολὺ τὴν ἰδέαν τοῦ ἐπιβλαβοῦς τῆς ὑποβολῆς αἰτουμένων ἐγγράφων, καὶ ἂν νομίζητε, ὅτι δύνασθε νὰ λέγητε τοιαῦτα, διότι στηρίζεσθε εἰς τὴν πλειοψηφίαν, ἀπατᾶσθε. Αὔριον θὰ ἔλθητε εἰς ἄλλην θέσιν. Παρακαλῶ νὰ προταχθῇ ἡ ἔκθεσις, διότι ἐξ αὐτῆς δυνατὸν νὰ ἀντλήσῃ ἡ Βουλὴ τὰ στοιχεῖα τοῦ ἐλέγχου διὰ τὰ παραπτώματα ἢ ἐγκλήματα στρατιωτικῶν ἢ πολιτικῶν ὑπαλλήλων· διότι περὶ τούτων ἀκριβῶς πρόκειται νὰ ἐνασκήσῃ ἡ Βουλὴ τὸν ἔλεγχον ἐπὶ τῆς διοικήσεως.
§11ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ οἱ Ὑπουργοὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῆς Δικαιοσύνης ὑπεσχέθησαν ὅτι θέλουσι προσαγάγει εἰς τὴν Βουλὴν ὅσα ἔγγραφα δύνανται νὰ προσαχθῶσιν, ὅπως αὕτη ἐκτιμήσῃ τὰ τελεσθέντα. Πρωτάκουστον ἔγκλημα ἐτελέσθη ἐν Ἑλλάδι· ληστρικὴ συμμορία εἰς τὰ πρόθυρα πρωτευούσης νομοῦ συνέλαβε τὸν ἀνακριτὴν καὶ τὸν εἰσαγγελέα, ἐποχουμένους ὑπὸ συνοδίαν ἀρκετῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως· οἱ λειτουργοὶ δ’ οὗτοι τῆς Δικαιοσύνης ἔπεσαν θύματα τοῦ καθήκοντος, φονευθέντες ὑπὸ τῶν λῃστῶν, κατά τινας δὲ, ὁ εἷς ὑπὸ τῶν στρατιωτῶν, καὶ διεσαλεύθη ἡ δημοσία ἀσφάλεια. Διατὶ οἱ Ὑπουργοὶ ἐλησμόνησαν νὰ προσαγάγωσι τὰ σχετικὰ ἔγγραφα, ὅπως ἐλέγξωμεν τὰ τελεσθέντα; Διαδίδεται ὅτι ἐπὶ τῆς ἁμάξης τῆς φερούσης τὸν εἰσαγγελέα καὶ τὸν ἀνακριτὴν ἐκάθητο ὁ πρῶτος ἐξάδελφος τοῦ ἀρχιληστοῦ Παπακυριτσοπούλου. Λέγεται ὅτι οἱ συνοδεύοντες αὐτοὺς χωροφύλακες τοὺς ἐγκατέλιπον καὶ ἐτράπησαν εἰς φυγήν. Ἐτελέσθησαν ἐγκλήματα πολλὰ, ἐκ τῶν ὁποίων καὶ ἓν μόνον ἠδύνατο νὰ συγκινήσῃ τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅπως προσαγάγῃ δικαιολογίαν τῶν τελεσθέντων. Ἡμεῖς ἠρκέσθημεν εἰς τὰ αἰτηθέντα ἔγγραφα. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης μᾶς ἠρνεῖτο κατ’ ἀρχὰς, ὅτι ὑπάρχει ἔκθεσις τοῦ ἀντεισαγγελέως τῶν Ἐφετῶν Ἀθηνῶν· κατόπιν εἶπεν, ὅτι, ἂν ἔκαμεν ἔκθεσιν ὁ κύριος Ἀποστολίδης, θὰ τὴν ἔδωκεν εἰς τὸν Εἰσαγγελέα τῶν Ἐφετῶν· τώρα δὲν μᾶς λέγει τίποτε περὶ αὐτῆς. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει ὁλόκληρον ἀλληλογραφίαν περὶ τοῦ θέματος, ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχει πλήρη καὶ ὁλόκληρον δικογραφίαν περὶ τοῦ θέματος, τὰς ἐκθέσεις τοῦ μακαρίτου Ροζάκη· ἐξ αὐτῶν δυνάμεθα νὰ ἀντλήσωμεν τὰς πληροφορίας μας, καὶ νὰ κρίνωμεν καὶ ἡμεῖς καὶ ἡ κοινωνία, διὰ νὰ μὴ ἀδικῆται ἡ Πολιτεία καὶ αὐτὴ ἡ Κυβέρνησις. Νομίζω, ὅτι εἶναι καιρὸς νὰ προσαχθῶσι τὰ ἔγγραφα, διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐπανέλθωμεν ἐπὶ τοῦ θέματος.
§12ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Ἡ κατάστασις τῆς δημοσίας ἀσφαλείας ἀποδεικνύει, ὅτι νομίζομεν μόνον ὅτι ἔχομεν Κυβέρνησιν, ἐνῷ πράγματι δὲν ἔχομεν τοιαύτην, ἀλλ’ ἄθροισμα ἀνθρώπων, οἵτινες ἀξιοῦσι νὰ λέγωνται κυβερνῆται. Τὸ δρᾶμα τῆς Δαϊτσᾶς, ὑφ’ ἃς μάλιστα περιστάσεις ἐξετελέσθη, ὤφειλε νὰ συγκινήσῃ ἐπὶ τοσοῦτον τὴν Κυβέρνησιν, ὥστε, ἂν καὶ ἐφ’ ὅσον δὲν ἦτο ἱκανὴ νὰ τιμωρήσῃ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι συνετέλεσαν εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ δράματος, νὰ ὁμολογήσῃ ἑαυτὴν ἀνίκανον, καὶ νὰ ἐγκαταλείψῃ τὴν ἀρχήν. Πρόσφατον εἶναι τὸ δρᾶμα τοῦτο καὶ πρόσφατος ἐπίσης ἡ ἐντύπωσις, ἥτις ἐπροξενήθη εἰς ἅπαν τὸ Ἑλληνικὸν, πάντες δὲ ἠλπίζομεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἔσπευδε νὰ ἀνακοινώσῃ εἰς ἡμᾶς τὰ διαδραματισθέντα, διότι πρωτοφανὲς εἶναι, εἰς Κράτος εὐνομούμενον, ἀξιοῦν ὅτι ἔχει Κυβέρνησιν προνοοῦσαν ὑπὲρ τῆς δημοσίας ἀσφαλείας, νὰ τελεσθῇ τοιοῦτον φοβερὸν κακούργημα, ὡς προεῖπεν ὁ προλαλήσας, καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ διατελῇ ἀνάλγητος. Πλησίον τῆς πρωτευούσης νομοῦ κατεκρεουργήθησαν δύο δικαστικοὶ ὑπάλληλοι, ὁ δὲ κ. Ὑπουργὸς, ὅστις ἀμέσως ὤφειλε νὰ ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὰ κατὰ τὸ δρᾶμα ἐκεῖνο, ἐνόμισεν ὅτι πρόκειται περὶ Κράτους ἐκβαρβαρισθέντος καὶ ὅτι οἱ ἐκβαρβαρώσαντες τὸν τόπον αὐτὸν εἶναι ἐντελῶς ἀνεύθυνοι, καὶ οὐδεμίαν ὑπέχουσιν εὐθύνην ἀπέναντι ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν δικαίωμα νὰ ζητῶσι παρ’ αὐτῶν λόγον τῶν πράξεών των. Καὶ εἴδομεν τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης ἀδιαφοροῦντα καὶ οὔτε μίαν φωνὴν ἐκφέροντα ὑπὲρ τῶν θυμάτων ἐκείνων τῶν δικαστικῶν, διὰ τὴν κατακρεούργησιν τῶν ὁποίων πάντες οἱ Ὑπουργοὶ εἶναι ὑπεύθυνοι καὶ θεωροῦνται ὡς ἠθικοὶ συναυτουργοί. Διότι, ἐνῷ πρὸ ἔτους καὶ πλέον ἐλυμαίνετο ἡ λῃστρικὴ ἐκείνη συμμορία οὐ μόνον τὸν νομὸν Φθιώτιδος, ἀλλὰ καὶ πλείστους ἄλλους, οὐδὲν συντελεστικὸν μέτρον ἔλαβον οἱ ἰθύνοντες τὰ κοινὰ, ἀλλ’ ἀνέμενον, ἵνα ἐπέλθῃ τὸ φοβερὸν ἐκεῖνο δρᾶμα. Μακάριοι οἱ ἄνθρωποι οὗτοι, οἱ ὁποῖοι κατέχουσι τὴν Κυβέρνησιν ἄνευ συναισθήσεως τῶν καθηκόντων των! Ἔχει δὲ πολὺ δίκαιον ὁ ἀξιότιμος ἐκ Τρικκάλων συνάδελφος, ὑποστηρίζων ὅτι ὀφείλετε, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Στρατιωτικῶν, νὰ ὑποβάλητε τὴν ἔκθεσιν ἐκείνην, ἡ ὁποία θὰ διαφωτίσῃ ἐπὶ τέλους ἡμᾶς, καὶ δὲν σᾶς ἐπιτρέπεται διὰ πᾶν ζήτημα, ἐπὶ τῇ ἐπερωτήσει οἱουδήποτε Βουλευτοῦ, νὰ προβάλλητε, ὅτι δὲν συμφέρει εἰς τὰ μέγιστα καὶ σπουδαιότατα συμφέροντα τοῦ Κράτους νὰ ἀνακοινώσητε εἰς τὴν Βουλὴν πληροφορίας, τὰς ὁποίας σεῖς πρῶτος ὠφείλετε καὶ ἄνευ προτάσεως Βουλευτοῦ νὰ ὑποβάλητε εἰς τὴν Βουλήν. Πρόκειται περὶ ἐσωτερικῆς ὑπηρεσίας! Καὶ μήπως δὲν ἐνδιαφερόμεθα ἡμεῖς νὰ ἐλέγξωμεν, ἐὰν καὶ κατὰ πόσον ἡ λεγομένη αὐτὴ ἐσωτερικὴ ὑπηρεσία λειτουργῇ κανονικῶς καὶ νομίμως; Καὶ νομίζετε ὅτι ὑμεῖς μόνον ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ ἐξελέγχητε τὰ τῆς ὑπηρεσίας ταύτης, τὴν ὁποίαν ὀνομάζετε ἐσωτερικήν; Ἐκ τῶν πληροφοριῶν τούτων ἡμεῖς θὰ γνωρίσωμεν, ἐὰν καὶ κατὰ πόσον ὑμεῖς ἦσθε εἰς θέσιν νὰ ἐκπληρόνητε τὰ καθήκοντά σας· δὲν πρόκειται περὶ διεθνῶν ζητημάτων, δυναμένων νὰ βλάψωσι τὰ συμφέροντα τῆς πατρίδος· δὲν πρόκειται περὶ ζητημάτων δυναμένων νὰ βλάψωσι τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν· πρόκειται περὶ τετελεσμένου γεγονότος, ἡμεῖς δὲ, οἱ ἐπερωτῶντες, ἀποδίδομεν εἰς ὑμᾶς ὡρισμένην μομφὴν, ὅτι παρελείψατε τὸ καθῆκόν σας, ὅτι δὲν ἐπεστήσατε τὴν προσοχήν σας, ὅσον ὠφείλετε νὰ τὴν ἐπιστήσητε, ἵνα προλάβητε τὸ δρᾶμα τῆς Δαϊτσᾶς. Κρύπτεσθε πάντοτε ὄπισθεν τῆς λεγομένης ἐσωτερικῆς ὑπηρεσίας, μὴ ἐπιτρεπούσης δῆθεν νὰ ἀνακοινώσητε εἰς ἡμᾶς τὰς πληροφορίας, ὧν ἔχομεν ἀνάγκην. Ἐὰν τοῦτο καθιερωθῇ ὡς κανὼν, ὁ ἔλεγχος τῆς Βουλῆς τότε εἶναι νεκρὸν γράμμα ἐν τῷ Συντάγματι, διότι πάντοτε οἱοσδήποτε ἐκ τῶν Ὑπουργῶν δύναται νὰ λέγῃ, ὅτι τοῦτο παραβλάπτει τὴν ἐσωτερικὴν ὑπηρεσίαν. Μοὶ φαίνεται ὅτι τὸ πρᾶγμα καταντᾷ πλέον ἢ κωμικόν. Ὅταν ὁλόκληρος κοινωνία ἀποδίδῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν μομφὴν ὡρισμένην, ὅτι παρέλειψεν αὕτη νὰ ἐκπληρώσῃ τὸ καθῆκόν της καὶ ὅτι ἐκ τῆς παραλείψεως ταύτης ἐπῆλθε τὸ δρᾶμα τῆς Δαϊτσᾶς, σεῖς νομίζετε ὅτι δύνασθε νὰ κρύπτησθε ὄπισθεν τῶν συμφερόντων τῆς λεγομένης ἐσωτερικῆς ὑπηρεσίας!
§13ΕΥΤΑΞΙΑΣ. (Ὅρα Παράρτημα).
§14ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Νομίζω ὅτι ἀπήντησα εἰς τὸν κ. Βουλευτὴν, ὅτι θὰ ἐξετάσω· διότι ἐγὼ δὲν εἶμαι προϊστάμενος τῆς ἀστυνομίας, καὶ ἑπομένως αἱ πληροφορίαι αὗται δὲν ἀπευθύνονται πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν. Προκειμένου ὅμως λόγου περὶ καταγγελιῶν κατ’ ἀξιωματικοῦ μὴ ἐκτελέσαντος τὸ καθῆκόν του, βεβαίως ἐπιβάλλεταί μοι νὰ φροντίσω καὶ συλλέξω πάσας τὰς πληροφορίας, ἃς καὶ θὰ καταθέσω εἰς τὴν Βουλήν.
§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐπὶ τῶν ἐκπαιδευτικῶν νομοσχεδίων μικτὴ ἐπιτροπὴ κατέθηκεν εἰς τὸ Προεδρεῖον τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ δύο νομοσχεδίων, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τοῦ ἐν τῷ Ἐθνικῷ Πανεπιστημίῳ προσωπικοῦ» καὶ ἐπὶ τοῦ «περὶ προσόντων τοῦ ἐν τῷ Ἐθνικῷ Πανεπιστημίῳ προσωπικοῦ», συνάμα δὲ καὶ τὰ νομοσχέδια ταῦτα, ὡς ἐτροποποιήθησαν ὑπ’ αὐτῆς. Θέλουσι τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 96).
§16ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ἐπὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως Ὑπουργὸν νὰ ἐπισπεύσῃ τὴν ὑποβολὴν τῶν πληροφοριῶν, τὰς ὁποίας χθὲς ἐζήτησα ἐν σχέσει πρὸς τὰ προκείμενα νομοσχέδια, ὅπως ἔχωμεν αὐτὰς ὑπ’ ὄψει πρὸ τῆς συζητήσεως τῶν νομοσχεδίων τούτων, εἰ δυνατόν.
§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Μεγαλοπόλεως κ. Ζέρβας ὑποβάλλει τὴν ἑπομένην σύστασιν πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν (ἀναγινώσκει): «Ἡ ἐπιτροπὴ τῆς πλειοψηφίας ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους ἐν τῇ ἐκθέσει της συνιστᾷ τὴν μεταβολὴν τοῦ φορολογικοῦ συστήματος ἐπὶ τοῦ οἴνου. Ἑπομένως παρακαλῶ τὸν κύριον Πρωθυπουργὸν καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον περὶ τούτου, καταργῶν τὸ ἐν ἰσχύϊ σύστημα, ὡς λίαν καταθλιπτικὸν καὶ δημευτικὸν διὰ τοὺς παραγωγούς». Ἑκατὸν τεσσαράκοντα κατάδικοι, κρατούμενοι ἐν ταῖς φυλακαῖς Συγγροῦ, δι’ ἀναφορᾶς των παρακαλοῦσι τὴν Βουλὴν νὰ συστήσῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν ἀπονομὴν χαρίτων ἐν γενικῷ ἀριθμῷ, λαμβανομένης ὑπ’ ὄψει τῆς ὑποδικίας των· προσέτι δὲ νὰ θεσπίσῃ τὸ μέτρον τῆς προσωρινῆς ἀπολύσεώς των, ἰσχῦον εἰς ἄλλα πεπολιτισμένα Κράτη.
§18ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Παρακαλῶ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ ἀναφορὰ αὕτη.
§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θ’ ἀποσταλῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης. Πολλοὶ κάτοικοι τῆς κωμοπόλεως Μπάστα τῆς ἐπαρχίας Καλαμῶν ζητοῦσι τὴν ἀναβολὴν τῆς πληρωμῆς τῶν πρὸς τὸ Δημόσιον χρεῶν των. Παραπέμπεται ἡ ἀναφορά των εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν. Ὁ Γεώργιος Ἀποστόλου, κατάδικος, ζητεῖ τὴν ἀποφυλάκισίν του. Θ’ ἀποσταλῇ ἡ ἀναφορά του εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης. Ὁ πολίτης Βουζουναρᾶς διὰ τηλεγραφήματός του ἐκ Γυθείου ἀναφέρεται πρὸς τὴν Βουλὴν κατά τινος Βοειδῆ. Ὁ βουλευτὴς Νάξου κ. Βάλληνδας παρακαλεῖ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργόν, «ἵνα καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὴν διαταγὴν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, δι’ ἧς ἐτιμωρήθη κατὰ τὸ 1893 ὁ ἐν Παξοῖς τότε ἐνωμοτάρχης Καφυράκης εἰς 45 ἡμερῶν πειθαρχικὴν φυλάκισιν, βιαιοπραγήσας αὐτόθι κατὰ πολιτῶν.»
§20ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Οἱ κατηγορούμενοι ἐπὶ ἀντιστάσει κατὰ τοῦ ἀναφερομένου ἐνωμοτάρχου ὑπέβαλον ἀναφορὰν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν καὶ ἐζήτησαν ἀντίγραφον τῆς διαταγῆς του, διὰ τῆς ὁποίας κατεδικάσθη ὁ ἐνωμοτάρχης οὗτος εἰς 45 ἡμερῶν πειθαρχικὴν κράτησιν. Κατὰ τὴν πληροφορίαν, τὴν ὁποίαν ἔχω, ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν ἀρνεῖται νὰ δώσῃ ἀντίγραφον τῆς διαταγῆς ταύτης, πρόκειται δὲ οἱ πολῖται οὗτοι νὰ δικασθῶσι προσεχῶς εἰς τὸ ἁρμόδιον Πλημμελειοδικεῖον, καὶ ἔχουσιν ἀνάγκην νὰ προσαγάγωσιν ἀντίγραφον τῆς μνησθείσης διαταγῆς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, ἵνα ἀποδείξωσιν, ὅτι αὐτοὶ εἶναι οἱ ἀδικηθέντες καὶ οὐχὶ οἱ ἀδικήσαντες. Παρακαλῶ ἑπομένως τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ καταθέσῃ τὴν διαταγὴν ταύτην, ὅπως ἱκανοποιηθῇ ἡ κατ’ ἐμὲ δικαία ἀξίωσις τῶν ἀναφερομένων πολιτῶν.
§21ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Μεσσήνης καὶ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς ἐζήτησαν τὴν κατάθεσιν τῶν ἐγγράφων τῶν ἀφορώντων εἰς τὰ ὑδραυλικὰ ἔργα Παμίσου. Ἐπειδὴ δὲ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Μεσσήνης, ὁμιλήσας καὶ περὶ τῶν δαπανῶν τῶν γενομένων ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου παρελθόντος ἔτους μέχρι τοῦδε, ἰσχυρίσθη ὅτι ἐκ τοῦ δανείου τοῦ συνομολογηθέντος κατὰ τὸν Σεπτέμβριον τοῦ παρελθόντος ἔτους δὲν ἐδαπανήθη ποσόν τι, ἀλλ’ ὅτι τὰ χρήματα παραμένουσιν εἰς τὴν Τράπεζαν, ἐνῷ τὸ ταμεῖον πληρόνει τόκον, φέρω σημείωμα περὶ τοῦ τί ἐδαπανήθη. Ἐκ τοῦ σημειώματος τούτου προκύπτει, ὅτι ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου μέχρι τοῦδε ἐδαπανήθησαν 398,206 δραχμαί. Ἐξ αὐτῶν 170,000 μὲν εἶναι ἐκ τῶν εἰσπράξεων, τὰ δὲ ὑπόλοιπα ἐκ τοῦ δανείου· ἑπομένως ἐκ τοῦ δανείου ὑπολείπονται 228,000 δραχμαί.
§22ΡΑΛΛΗΣ. Κατὰ τὸ ἐνεστὼς ἔτος, παρακαλῶ, πόσον ποσὸν ἐδαπανήθη;
§23ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Δὲν ἔχω πρόχειρον τοιαύτην σημείωσιν. Τὸ σημείωμα σημειοῖ τὰ ἑξῆς: «Εἶχον δαπανηθῆ μέχρι τοῦ Σεπτεμβρίου 1893 δραχμαὶ 323,000.»
§24ΡΑΛΛΗΣ. Δι’ ὅλα τὰ ὑδραυλικὰ ἔργα ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως αὐτῶν;
§25ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Μάλιστα... Ἐδαπανήθησαν δ’ ἔκτοτε 398,206 ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου τοῦ παρελθόντος ἔτους μέχρις Ὀκτωβρίου ἐνεστῶτος ἔτους. Ὥστε ἐν ὅλῳ ἔχουσι δαπανηθῆ περὶ τὰς 700,000 δραχ. Ὑπολείπεται ὅμως δυστυχῶς πολλὴ ἔτι δαπάνη, διότι τὸ ἔργον προϋπελογίσθη εἰς 3½ ἑκατομμύρια.
§26ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Περὶ τῆς ὑποθέσεως τοῦ λιμένος Κατακώλου δὲν ἐνθυμήθητε, κύριε Ὑπουργέ;
§27ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Δὲν ἡτοιμάσθησαν ἀκόμη τὰ ἔγγραφα.
§28ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Περὶ δημάρχου Ναυπλίας;
§29ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Δὲν μοὶ ἦλθον ἀκόμη τὰ ἔγγραφα.
§30ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ὑπεσχέθητε ῥητῶς εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι θὰ τὰ καταθέσητε σήμερον.
§31ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ἐτηλεγράφησα, κύριε Βουλευτὰ, πρὸ πάσης ἄλλης ἐργασίας νὰ συντάξωσι πίνακας τῶν ἀπολογισμῶν καὶ νὰ μοὶ ἀποστείλωσιν αὐτοὺς μέχρι τῆς χθές. Ἐνόμιζον ὅτι θὰ σταλῶσιν, ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν ἐστάλησαν. Θὰ τὰ ἔχω ὅμως σήμερον ἢ αὔριον.
§32ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Τὰ ἔγγραφα ταῦτα ἐζητήθησαν πρὸ 18 ὅλων ἡμερῶν, καὶ κατ’ ἐπανάληψιν σᾶς τὰ ἐζητήσαμεν. Καὶ τὸ Ναύπλιον ἀπέχει τῶν Ἀθηνῶν ἕξ μόνον ὥρας.
§33ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Μόλις μοὶ ἐζητήσατε τὰ ἔγγραφα, τὰ κατέθεσα τὴν ἑπομένην ἡμέραν. Μοὶ ἐζητήσατε τοὺς προϋπολογισμούς. Ἐθεώρησα καλὸν ἐγὼ νὰ ζητήσω καὶ τοὺς ἀπολογισμοὺς, καὶ ἐζήτησα τούτους τηλεγραφικῶς. Θὰ περιμένωμεν μίαν ἢ δύο ἡμέρας.
§34ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ πάλιν περὶ τοῦ δικαστηρίου Καρδίτσης. Ἔχω ἐπιστολὴν παρά τινος τῶν ἐκεῖ κατοίκων, διὰ τῆς ὁποίας παραπονεῖται διὰ τὴν ἀνυπαρξίαν δικαστηρίου πρὸς ἀπονομὴν δικαιοσύνης. Δὲν ἀποτείνομαι πλέον πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, διότι πᾶσαν πρὸς αὐτὸν σύστασίν μου τὴν θεωρῶ ἀλυσιτελῆ, ἀπευθύνομαι ὅμως εἰς τὸν ἀμέσως εὐθυνόμενον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸν ἐρωτῶ, μήπως δὲν ἀπολαύει καὶ ἡ Καρδίτσα τῆς προστασίας τοῦ Κράτους;
§35ΣΤΕΦΑΝΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἔχω τηλεγράφημα, κύριε Βουλευτὰ, παρὰ τῆς ἁρμοδίας Εἰσαγγελίας, ὅτι ἀφίχθησαν εἰς Καρδίτσαν οἱ δικασταὶ, οἱ μετατεθέντες ἐκεῖ. Ἑπομένως σήμερον τὸ δικαστήριον εἶναι συγκεκροτημένον, διωρίσθη δὲ καὶ Εἰσαγγελεύς.
§36ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ποῖοι δικασταί;
§37ΣΤΕΦΑΝΟΥ. Ὁ κ. Ἀλεξάνδρου ἐκ Λαρίσης καὶ ὁ κ. Βλασόπουλος ἐκ Πύργου. Ὥστε μετὰ τοῦ κ. Σκούφου, τοῦ ὄντος ἤδη πρὸ πολλοῦ ἐκεῖ, δύνανται νὰ συγκροτήσωσι δικαστήριον.
§38ΚΟΚΚΕΒΗΣ. Σχετικῶς πρὸς τὴν παράκλησιν τοῦ συναδέλφου κ. Ζέρβα, καὶ ἐγὼ ἀνέγνωσα τὴν ἔκθεσιν τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ παρετήρησα ὅτι ζητεῖ, ὅπως ἡ Κυβέρνησις μεριμνήσῃ καὶ φέρῃ νομοσχέδιον περὶ μετατροπῆς τοῦ φορολογικοῦ νόμου ἐπὶ τοῦ οἴνου, διότι τὸν θεωρεῖ ἄδικον καὶ καταπιεστικόν. Ἐπειδὴ δὲ τοιοῦτο νομοσχέδιον ἔχω ὑποβάλει ἐγὼ πρὸ 10 ἡμερῶν, τὸ ὁποῖον καὶ διενεμήθη, παρακαλῶ νὰ ἀναγραφῇ τοῦτο εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ νὰ θεωρηθῇ κατεπεῖγον, καὶ ἄν τὸ εὕρῃ βάσιμον ἡ Βουλὴ, ἄς ψηφισθῇ. Ἡ ἐπιτροπὴ συνιστᾷ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ν’ ἀντικαταστήσῃ τὸ ὑπάρχον φορολογικὸν σύστημα διὰ τοῦ συστήματος τῆς στρεμματικῆς φορολογίας, τὴν αὐτὴν δὲ βάσιν ἔχει καὶ τὸ ὑποβληθὲν παρ’ ἐμοῦ νομοσχέδιον. Ὥστε δύναται νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιόν μου, ἀφοῦ ὁλόκληρος σχεδὸν ἡ Βουλὴ παραδέχεται τὴν στρεμματικὴν φορολογίαν· διότι οἱ ἀποτελοῦντες τὴν ἐπιτροπὴν ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ εἶναι 21, εἶναι δὲ καὶ πολλοὶ ἄλλοι τῶν κ. Βουλευτῶν, ὅπως ὁ κ. Ζέρβας ἐκ τῆς Συμπολιτεύσεως, οἱ ὁποῖοι ἔκαμον τὴν παράκλησιν ταύτην.
§39ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐκ τῆς δεξιᾶς). Μάλιστα, μάλιστα.
§40ΚΟΚΚΕΒΗΣ. Ὥστε τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ, ἀφοῦ εἶναι ὀρθὸν, ἂς ἀναγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, καὶ ἂν θεωρηθῇ ὡς ἄρτιον καὶ πλῆρες, νὰ ψηφισθῇ ὡς κατεπεῖγον καὶ πρὸ τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἐν ᾗ δὲ περιπτώσει δὲν θεωρηθῇ τοιοῦτον, τότε ἂς ἀποσταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, ἵνα φέρῃ ἄλλο καλλίτερον ἡ ἐπιτροπὴ ἢ ἡ Κυβέρνησις, διότι ἡ Κυβέρνησις βεβαίως ἔχει ὅλα τὰ στοιχεῖα, καλλίτερον ἀπὸ πάντα Βουλευτὴν, ἵνα καταρτίσῃ τοιοῦτο νομοσχέδιον ἀρτιμελές. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ ἀναγραφῇ τὸ νομοσχέδιόν μου εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ νὰ θεωρηθῇ ὡς κατεπεῖγον.
§41ΧΟΪΔΑΣ. Λαμβάνω τὴν τιμὴν, κύριοι Βουλευταὶ, νὰ ὑποβάλω ἐκ μέρους τῆς εἰδικῆς ἐπιτροπῆς, τῆς ὀνομασθείσης συνεπείᾳ τῆς ὑμετέρας ψήφου, τὸ νομοσχέδιον περὶ παρακρατήσεως τοῦ πλεονάσματος τοῦ σταφιδοκάρπου. Κατὰ τὸν καταρτισμὸν τοῦ νομοσχεδίου ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψει, πλὴν τῶν τριῶν ὑποβληθέντων νομοσχεδίων, ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῶν ὁποίων ἀπεφάνθη ἤδη ἡ Βουλὴ, καὶ αἱ διάφοροι γνῶμαι, αἱ κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἀρχῆς τῆς παρακρατήσεως ἀναπτυχθεῖσαι. Ἡ ἐπιτροπὴ προσεπάθησε, Κύριοι, νὰ συμβιβάσῃ τὰς γνώμας καὶ τῶν ὑπὲρ τῆς παρακρατήσεως καὶ τῶν κατ’ αὐτῆς κηρυχθέντων, καὶ δὲν ἔχει μὲν τὴν ἀξίωσιν, ὅτι τὸ ὑποβαλλόμενον νομοσχέδιον εἶναι τέλειον, ἀλλ’ ἔχει τὴν πεποίθησιν, ὅτι κατὰ τὸ πλεῖστον ἐπιτυγχάνει τοῦ σκοποῦ αὑτοῦ. Τέλειον βεβαίως δὲν δύναται νὰ ἦναι, ὡς ἐκ τῆς φύσεως αὐτοῦ, καὶ διότι θὰ ἰσχύῃ ἐπὶ ἓν μόνον ἔτος, ἀλλὰ καὶ διότι ὡς δοκιμαστικὸν μόνον μέτρον φέρεται. Ἐν τούτοις ἡ δημιουργηθεῖσα κατάστασις εἰς τὰς σταφιδοφόρους ἐπαρχίας ἐκ τῆς ὑφισταμένης κρίσεως κατέστησεν ἀναπόδραστον τὴν ἀνάγκην νομοθετικῆς προνοίας· οὐδὲ ἠδύνατο ἡ Βουλὴ νὰ ἀδιαφορήσῃ πρὸ τῆς δημιουργηθείσης εἰς τὸν πληθυσμὸν τῶν σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν δυστυχίας καὶ τῆς πείνης, ἥτις μαστίζει τὸν μᾶλλον ἐργατικὸν καὶ φιλόπονον πληθυσμὸν τῆς Πελοποννήσου. Ὡς μέτρον λοιπὸν ἀνακουφιστικὸν, παρὰ τῶν πλείστων σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν κριθὲν, καὶ παρὰ τῆς πλειοψηφίας τῆς Βουλῆς, ὑπεδείχθη ἡ μονοετὴς παρακράτησις· ἀκριβῶς δὲ, ἐπειδὴ ὑπὸ τοιοῦτον τύπον καὶ ἕνεκα τῶν προεκτεθέντων λόγων προτείνεται, καί τινα τῶν μελῶν τῆς ἐπιτροπῆς, κατ’ ἀρχὴν ἀποκρούοντα τὸ μέτρον, τὸ ἀπεδέχθησαν.
§42ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Καράπαυλος ὑπέγραψε τὸ νομοσχέδιον;
§43ΧΟΪΔΑΣ. Ὄχι· ἀλλ’ ὡς γνωρίζετε, αἱ πολυμελεῖς ἐπιτροπαὶ διέπονται ὑπὸ τῶν γενικῶν περὶ ἀπαρτίας κανόνων.
§44ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἠρώτησα μόνον ἂν τὸ ὑπέγραψε.
§45ΧΟΪΔΑΣ. Δὲν σημαίνει τοῦτο.
§46ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ δύναμαι νὰ παρατηρήσω, ὅτι ἓν τῶν μελῶν τῆς ἐπιτροπῆς, τῶν κατὰ τῆς παρακρατήσεως, ὁ κ. Παναγιωτόπουλος, παρῃτήθη, ἕτερον δὲ δὲν ὑπέγραψε.
§47ΧΟΪΔΑΣ. Νομίζετε ὅτι ἕνεκα τοῦ ὅρου τῆς παρακρατήσεως εἶναι ἄκυρον τὸ νομοσχέδιον; Ἐπὶ τέλους, Κύριοι, κατεβλήθη πᾶσα προσπάθεια, ὅπως τὸ νομοσχέδιον διατυπωθῇ ὅσον τὸ δυνατὸν ἁπλούστερον καὶ κατὰ τρόπον μὴ δίδοντα χώραν εἰς ὑπονοίας περὶ καταχρήσεων κατὰ τὴν διαχείρισιν. Κατὰ τὴν συζήτησιν θὰ λάβω τὴν τιμὴν νὰ ἀναπτύξω τὰ καθέκαστα τοῦ νομοσχεδίου, πέποιθα δὲ, ὅτι τὰ φῶτα πολλῶν συναδέλφων θὰ συντελέσωσιν εἰς τὴν συμπλήρωσιν τῶν ἐλλείψεων καὶ τῶν τυχὸν κενῶν.
§48ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τίς θὰ πληρόνῃ τὰ ἔξοδα τῆς μεταποιήσεως εἰς μάζαν;
§49ΧΟΪΔΑΣ....
§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Βουλευτὰ, ὑπεβάλετε τὸ νομοσχέδιον· θὰ τυπωθῇ καὶ θὰ διανεμηθῇ, θ’ ἀναγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ τότε θὰ γείνῃ συζήτησις. Τώρα δὲν εἶναι ὥρα συζητήσεως.
§51ΧΟΪΔΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. συνάδελφος θέλει νὰ φωτισθῇ.
§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου δύνασθε ν’ ἀναπτύξητε τὰς ἰδέας σας.
§53ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ὑπεβλήθη εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὸ σχέδιον αὐτὸ, ἵνα λάβῃ γνῶσιν;
§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Κυβέρνησις θὰ λάβῃ γνῶσιν, ὅπως καὶ ὅλοι οἱ Βουλευταὶ, ἅμα τυπωθῇ καὶ διανεμηθῇ τὸ νομοσχέδιον. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 97).
§55ΠΑΠΑΧΕΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν εἰς ποίαν κατάστασιν εὑρίσκονται αἱ ἐργασίαι πρὸς κατασκευὴν τῆς πολυπαθοῦς ἐκείνης ὁδοῦ ἀπὸ Τσαοῦσι εἰς Λουτρόν. Ὕστερον ἀπὸ τόσα μαρτύρια, τὰ ὁποῖα ὑπέστη, νομίζω ὅτι ἔπρεπε νὰ εἶχε τελειώσει καὶ παραδοθῆ εἰς τὴν κοινὴν χρῆσιν. Πρὸ πολλοῦ αὕτη ἐξεχωρήθη εἰς ἐργολάβον, καὶ ὤφειλεν οὗτος νὰ τὴν εἶχεν ἀποπερατώσει, ἀλλὰ μέχρι τοῦδε, καθ’ ἃς ἔχω πληροφορίας, αὕτη εὑρίσκεται ἐκκρεμὴς, συνεπείᾳ δὲ τῶν ἐργασιῶν, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο, ἐπῆλθε βλάβη εἰς τὰ χωρία, διότι ἕνεκα τῆς ἐκκρεμότητος τῶν ἐργασιῶν τὰ ὄμβρια ὕδατα, ἀντὶ νὰ ἀκολουθήσωσι τὴν παλαιὰν ῥοὴν, εἰσῆλθον ἐν αὐτῇ καὶ τὴν ἔβλαψαν. Εἰς τὸν αὐτὸν κ. Ὑπουργὸν ἔχω νὰ ἀπευθύνω μίαν ἐρώτησιν, καὶ θὰ τὸν παρακαλέσω νὰ ἀπαντήσῃ, ἂν ἐπιτρέπηται πρόσωπον ἔχον διαφορὰν μετὰ τοῦ ταμείου τῆς λιμενικῆς ἐπιτροπῆς νὰ διορισθῇ μέλος τῆς ἐπιτροπῆς ἐκείνης, τουτέστιν ὁ διάδικος νὰ ἦναι καὶ δικαστής. Τοῦτο συνέβη προκειμένου περὶ τῆς λιμενικῆς ἐπιτροπῆς Καλαμῶν· ὁ Γεώργιος Μπενάκης, ὁ ὁποῖος ἔχει διαφορὰν μὲ τὸ λιμενικὸν ταμεῖον Καλαμῶν, διωρίσθη καὶ μέλος τῆς λιμενικῆς ἐπιτροπῆς. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μᾶς εἴπῃ ἂν ἐπιτρέπηται τοῦτο.
§56ΑΛΚ. ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΗΣ. Πληροφορῶ τὸν κ. Παπαχελᾶν, ὅτι, καίτοι πολλάκις ὁ ἐργολάβος τῆς ὁδοῦ ἀπὸ Τσαοῦσι εἰς Λουτρὸν προσεκλήθη δι’ ἐπισήμων ἐγγράφων τῶν ἀρχῶν ν’ ἀποπερατώσῃ αὐτὴν, ἐν τούτοις ἀρνεῖται. Τούτου ἕνεκα, ὡς ἐπληροφορήθην, αἱ ἁρμόδιοι ἀρχαὶ ἠναγκάσθησαν νὰ κηρύξωσιν αὐτὸν ἔκπτωτον, καὶ μετ’ ὀλίγον χρόνον ἡ κατασκευὴ τῆς ὁδοῦ ταύτης θέλει περατωθῆ.
§57ΠΑΠΑΧΕΛΑΣ. Ἐγὼ ἔχω τὴν πληροφορίαν, ὅτι ὁ ἐργολάβος δὲν ἐκηρύχθη ἔκπτωτος, ἀλλ’ ὅτι εἶναι ἐδῶ καὶ φροντίζει νὰ τακτοποιήσῃ τὰ πράγματα, καθ’ ὃν τρόπον αὐτὸς φρονεῖ καλόν. Ὡς πρὸς τὸ ἄλλο ζήτημα, τοῦ διορισμοῦ ὡς μέλους τῆς λιμενικῆς ἐπιτροπῆς Καλαμῶν ἀνθρώπου ἔχοντος διαφορὰν πρὸς τὸ ταμεῖον τῆς ἐπιτροπῆς ταύτης, παρακαλῶ καὶ πάλιν τὸν κ. Ὑπουργὸν ν’ ἀπαντήσῃ, ποίαν γνώμην ἔχει, καὶ ἂν ἐπιτρέπηται ὁ διάδικος νὰ ἦναι καὶ δικαστής.
§58ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Θὰ ἐξετάσω καὶ θ’ ἀπαντήσω.
§59ΚΟΚΚΕΒΗΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀπὸ τοῦ ἔτους 1883 καὶ ἐντεῦθεν κατασκευάζεται μία ὁδὸς ἀπὸ Κυπαρισσίας εἰς Μελιγαλᾶ καὶ ἐθνικὴ ὁδὸς ἀπὸ Καλαμῶν εἰς Πύλον. Ἐξωδεύθησαν πλέον τῶν 300,000 δραχμῶν ὑπολείπονται ἓξ ἢ δέκα χιλιάδες δραχμῶν διὰ νὰ ἀποτελειώσουν δύο γεφυρίδια μικρὰ καὶ νὰ λειτουργήσῃ ἡ ὁδὸς αὕτη μέχρι Κοπανακίου, ὅπου εἶναι κατεσκευασμένη, καὶ νὰ παραδοθῇ εἰς τὴν κοινὴν χρῆσιν. Θὰ παρακαλέσω νὰ μεριμνήσητε, ὅπως ἀναγραφῇ τὸ μικρὸν αὐτὸ ποσὸν τῶν 10,000 δραχμῶν, διὰ νὰ τελειώσουν αἱ δύο γέφυραι καὶ δυνηθῇ νὰ λειτουργήσῃ ὁ δρόμος. Εἶναι δὲ ὁ ἐργολάβος ἐδῶ καὶ περιφέρεται ἄπρακτος, διότι ζητεῖ καθ’ ἑκάστην συνεννόησιν, ἀλλὰ δὲν ἀκούεται ἀπὸ κἀνένα δυστυχῶς, διότι τοῦ λέγουν, ὅτι δὲν ἔχουν πίστωσιν. Ἀλλὰ τόσον μικρὸν ποσὸν φρονῶ ὅτι δύναται νὰ ἐξοικονομηθῇ ἀπὸ ἄλλα ἔργα καὶ νὰ προστεθῇ εἰς τὴν πίστωσιν ἐκείνην.
§60ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἔχω, κύριε Πρόεδρε, καὶ ἐγὼ μίαν ἀναφοράν, ἀπευθυνομένην πρὸς τὴν Βουλὴν ἐκ μέρους ἑνὸς καταδίκου, ζητοῦντος χάριν. Ὁ κατάδικος αὐτὸς, ὁ ὁποῖος ἐκτίει τὴν ποινήν του εἰς τὸ σωφρονιστήριον Αἰγίνης, ἀναφέρει τὰ ἑξῆς, τὰ ὁποῖα, νομίζω, πρέπει ν’ ἀκούσῃ ἡ Βουλὴ καὶ ἰδίως ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης. Ἀναφέρει ὅτι αὐτὸς κατηγορήθη μετὰ δύο ἄλλων ὅτι διέπραξαν λῃστείαν ἐν Αἰγύπτῳ, ἐνηργήθη ἐπὶ τούτου ἀνάκρισις καὶ τὸ Συμβούλιον τῶν Πλημμελειοδικῶν ἔπαυσε πρὸς καιρὸν τὴν κατ’ αὐτῶν κατηγορίαν—κατὰ τῶν τριῶν ἐκ συστάσεως κατηγορουμένων—ἐπὶ τῷ λόγῳ ὅτι ἀπεδείχθη, ὅτι δὲν ἔλαβε χώραν λῃστεία, ἀλλὰ μόνον ἄδικος ἐπίθεσις. Αὐτοὶ, φαίνεται, ἐκακοποίησαν τὸν Ἄραβα, ἀλλ’ ὁ πονηρὸς Ἄραψ τοὺς κατήγγειλεν, ὅτι ἀφῄρεσαν παρ’ αὐτοῦ διὰ τῆς βίας καὶ 50 λίρας χρυσᾶς. Ἡ ἀνάκρισις ἀνεκάλυψεν, ὅτι δὲν εἶχε τὸ ποσὸν αὐτὸ, διότι ὁ τραπεζίτης, ἀπὸ τὸν ὁποῖον ἰσχυρίσθη ὅτι τὸ ἔλαβεν, ἠρνήθη ὅτι ἔδωκε ποτὲ εἰς αὐτὸν τοιοῦτο ποσὸν, ἐπιστοποίησε μάλιστα ὁ τραπεζίτης, ὅτι ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχῃ αὐτὸ τὸ χρηματικὸν ποσόν. Ὡς ἐκ τούτου τὸ Συμβούλιον τῶν Πλημμελειοδικῶν ἔπαυσε πρὸς καιρὸν τὴν καταδίωξιν, γενομένης δ’ ἀνακοπῆς, ὁ κ. Εἰσαγγελεὺς τῶν ἐν Ἀθήναις Ἐφετῶν ἐπρότεινεν, ἵνα ἀποῤῥιφθῇ ἡ ἀνακοπὴ καὶ ἐπικυρωθῇ τὸ βούλευμα, ἀλλὰ παρ’ ἐλπίδα τὸ Σουβούλιον τῶν Ἐφετῶν παρέπεμψε καὶ τοὺς τρεῖς ἐκ συστάσεως ὅτι ἐνήργησαν λῃστείαν. Οἱ δύο ἐκ τούτων ἐδικάσθησαν εἰς τὸ ἐν Σύρῳ Κακουργιοδικεῖον καὶ συμφώνως μὲ τὴν πρότασιν τοῦ Εἰσαγγελέως τὸ Κακουργιοδικεῖον κατεδίκασεν αὐτοὺς ἐπὶ ἀδίκῳ ἐπιθέσει εἰς τρίμηνον φυλάκισιν. Κατόπιν ὅμως, μετά τινας μῆνας, προσῆλθε καὶ ὁ ἀναφερόμενος καὶ ἐδικάσθη ἐνώπιον τοῦ αὐτοῦ Κακουργιοδικείου, ἀλλ’ ἐνῷ ὁ Εἰσαγγελεὺς ἐγνωμάτευσεν, ὅπως χαρακτηρισθῇ ἡ πρᾶξις ὡς ἄδικος ἐπίθεσις, παρ’ ἐλπίδα τὸ δικαστήριον τῶν ἐνόρκων, κατὰ τὸ παλαιὸν σύστημα συγκεκροτημένον, ἐκήρυξεν ἔνοχον τὸν ἄνθρωπον ἐπὶ λῃστείᾳ. Πόθεν ὡρμήθη τὸ δικαστήριον τῶν ἐνόρκων, πᾶς τις δύναται νὰ ὑπονοήσῃ, ἀφοῦ ἐπρόκειτο περὶ λιρῶν. Ἐν τούτοις τὸ δικαστήριον τῶν Συνέδρων, ταραχθὲν ἐκ τῆς ἀνελπίστου αὐτῆς ἐτυμηγορίας, ἐσύστησεν ἀμέσως εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως ἀποδοθῇ χάρις εἰς τὸν καταδικασθέντα αὐτὸν καὶ περιορισθῇ ἡ ποινή του εἰς τριῶν μηνῶν φυλάκισιν, ἥτις εἶχεν ἐπιβληθῆ καὶ εἰς τοὺς δύο συγκατηγορουμένους μετ’ αὐτοῦ. Ὁμοίαν σύστασιν ὑπέβαλε καὶ ὁ κ. Εἰσαγγελεὺς τῶν Ἐφετῶν κ. Καρατζᾶς ἔκτοτε, ἀπὸ τοῦ 1885. Μολονότι ὅμως παρῆλθον τόσα ἔτη, κύριε Πρόεδρε, ὁ κατάδικος αὐτὸς μένει εἰς τὰς φυλακὰς, καὶ ἐνῷ ἄπειροι χάριτες ἐδόθησαν ἔκτοτε, περὶ αὐτοῦ οὐδεμία φροντὶς ἐλήφθη. Ἐγὼ, κύριε Πρόεδρε, πείθομαι, ὅτι ὅσα ἀναφέρει ὁ κατάδικος αὐτὸς εἶναι ἀληθῆ, διότι ἀναφέρει ὅτι ὑπάρχει σύστασις τοῦ δικαστηρίου τῶν Συνέδρων, ὅτι ὑπάρχει σύστασις τοῦ Εἰσαγγελέως τῶν Ἐφετῶν, ἐπικαλεῖται δὲ καὶ τὴν δικογραφίαν, ἡ ὁποία ἀποδεικνύει, ὅτι τὸ γεγονὸς τῆς ληστείας δὲν ἔλαβε χώραν. Ἐπιτρέψατέ μοι νὰ ἀναγνώσω μίαν περικοπὴν, κύριε Πρόεδρε (διαμαρτυρίαι ἐκ δεξιῶν).
§61ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τί φωνάζετε; Δέκα χρόνια νὰ μένῃ ὁ ἄνθρωπος εἰς τὴν φυλακήν;
§62ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν πρόκειται τώρα περὶ ἐλέγξεως τῆς διαχειρίσεως τοῦ προνομίου τῆς χάριτος, ἀλλὰ πρόκειται περὶ δικαστικοῦ ἀδικήματος, τὸ ὁποῖον, ἂν ἦναι ἀληθὲς, πρέπει πάντας νὰ συγκινήσῃ. Ἂν αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος, χωρὶς νὰ ἀδικήσῃ, κάθηται ἐπὶ δέκα ἤδη ἔτη εἰς τὰς φυλακὰς καὶ, καθὼς ἀναφέρει, πολλάκις ἀνεφέρθη εἰς τὴν Κυβέρνησιν, καὶ αὐτὸς καὶ αἱ δικαστικαὶ ἀρχαὶ, καὶ δὲν ἐλήφθη κἀμμία περὶ αὐτοῦ φροντὶς, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ συγκινηθῶμεν καὶ ἡμεῖς, ὄχι μόνον ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης. Αὐτὸς ὁ κατάδικος ζητεῖ δικαιοσύνην ἀπὸ τὴν Βουλὴν, διότι, ὡς λέγει, ἀφοῦ ἐξήντλησεν ὅλα τὰ ἄλλα μέσα, καταφεύγει ἤδη εἰς τὴν Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων, καὶ ζητεῖ ὄχι ἔλεος, ἀλλ’ ἐπανόρθωσιν ἀδικήματος δικαστικοῦ, ἀδικήματος τῆς Πολιτείας. Εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ καταθέσῃ τὴν δικογραφίαν ὁλόκληρον, μεθ’ ὅλων τῶν συστάσεων τοῦ τε δικαστηρίου τῶν Συνέδρων καὶ τοῦ κ. Εἰσαγγελέως τῶν Ἐφετῶν, διὰ νὰ ἴδωμεν ποῖοι εἶναι οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι ἔκαμον τὸ Ὑπουργεῖον νὰ μὴ δώσῃ διόλου προσοχὴν εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν, τὴν τόσον σπουδαίαν. Πρέπει νὰ σαπίσῃ ὁ ἄνθρωπος εἰς τὰς φυλακὰς, πρέπει νὰ ἀποθάνῃ μέσα εἰς τὰς φυλακὰς, ἀφοῦ δὲν ἔκαμεν ἔγκλημα; Εἰς τοῦτο περιορίζω ἐπὶ τοῦ παρόντος τὴν παράκλησίν μου. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὴν δικογραφίαν, ἵνα λάβωμεν γνῶσιν.
§63ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πόθεν εἶναι οὗτος;
§64ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Αὐτὸς εἶναι ὑπήκοος Ἕλλην, κατάγεται μάλιστα ἐκ τῆς ἐπαρχίας Καλαβρύτων, καὶ διὰ τοῦτο ἀπέστειλεν εἰς ἐμὲ τὴν ἀναφοράν. Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, νὰ διαβιβασθῇ ἡ παράκλησίς μου εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅπως ταχέως μετὰ τῆς ἀναφορᾶς κατατεθῇ καὶ ἡ δικογραφία.
§65ΣΤΕΦΑΝΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Κύριε Βουλευτὰ, τὰ τῶν χαρίτων γνωρίζετε ὅτι εἶναι κεκανονισμένα καὶ ἐκ τοῦ Συντάγματος καὶ ἐκ τῶν νόμων. Φρονῶ ὅτι πρὸ τῆς ἀπονομῆς τῆς χάριτος δὲν δύναται νὰ προέλθῃ σύστασις ἐκ τῆς Βουλῆς περὶ ἐνασκήσεως τοῦ βασιλικοῦ τούτου προνομίου. Τὸ ζήτημα, ἂν ὁ κατάδικος οὗτος ἐσυστήθη ἀπὸ τὸ δικάσαν αὐτὸν δικαστήριον, εἴτε ἀπὸ τὸν Πρόεδρον καὶ τὸν Εἰσαγγελέα, εἶναι ζήτημα γενικώτερον, διότι ἀφορᾷ πολλοὺς καταδίκους· δὲν εἶναι ζήτημα εἰδικὸν διὰ τὸν κατάδικον τοῦτον. Ἐγὼ ἄλλοτε, κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον, λαβὼν ἀφορμὴν ἐξ ἄλλης ὑποθέσεως, εἶπον εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ὅσαι τοιαῦται συστάσεις γίνονται, ἀφ’ ἧς ἔχω τὴν τιμὴν νὰ διευθύνω τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης, τὰς λαμβάνω ἀμέσως ὑπ’ ὄψει καὶ κρίνω ἂν πρέπῃ νὰ ὑποβληθῶσιν αἱ συστάσεις αὗται εἰς τὴν Α. Μ. ἢ νὰ μὴ ὑποβληθῶσι, καθ’ ὅσον εἶναι ἢ μὴ δεδικαιολογημέναι. Ἀλλὰ καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς συστάσεις τὰς γενομένας κατὰ τὰ παρελθόντα ἔτη καὶ ὑπὸ Ὑπουργοὺς ἄλλους, οἵτινες ἠκολούθουν ἐναντίαν ἀρχὴν, βεβαίως δὲν δύναμαι νὰ εὐθύνωμαι ἐγώ. Εἶναι δὲ τοσαύτη ἡ πληθὺς τῶν ἐπισωρευθεισῶν ἀπὸ τοσούτων ἐτῶν συστάσεων, ὥστε, ἂν σήμερον ἐπραγματοποιοῦντο αὗται, ἔπρεπε νὰ ἀνοίξωμεν τὰς φυλακὰς τοῦ Κράτους καὶ νὰ ἐξέλθωσιν, ἂν ὄχι τὸ ἥμισυ, βεβαίως ὅμως τὸ τρίτον τῶν καταδίκων. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ εἰδικῶς τὸν κατάδικον τοῦτον, θέλω ἐξετάσει τὰ τῆς ὑποθέσεως, πῶς ἔχουσι, διότι πολὺ ἀμφιβάλλω, μετὰ τόσας ἀναφορὰς, τὰς ὁποίας, ὡς ἐξεθέσατε, ὑπέβαλε, πολὺ ἀμφιβάλλω, λέγω, ἂν καὶ ἡ δικογραφία αὕτη δὲν ὑπεβλήθη εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν χαρίτων καὶ δὲν ἐξητάσθη παρ’ αὐτῆς. Οὐχ ἧττον, ἂν τοῦτο δὲν ἐγένετο, θέλω ἐξετάσει, ἂν πράγματι ὁ κατάδικος οὗτος ἦναι ἄξιος χάριτος. Ἐν τούτοις φρονῶ, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ καταθέσω εἰς τὴν Βουλὴν τὴν δικογραφίαν, διότι νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν εἶναι ἁρμοδία νὰ ἐξετάσῃ καὶ νὰ γνωμοδοτήσῃ περὶ ἀπονομῆς ἢ μὴ χάριτος.
§66Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ δὲν ἤλεγξα τὴν διαχείρισιν τοῦ προνομίου τῆς χάριτος. Δὲν ἔχομεν ἡμεῖς τῷ ὄντι δικαίωμα νὰ κανονίσωμεν τὴν ἐνάσκησιν τοῦ προνομίου τούτου, ἔχομεν ὅμως τὸ δικαίωμα νὰ ἐλέγξωμεν τὴν ἐνέργειαν τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργείου. Τὸ προνόμιον τῆς χάριτος ἀσκεῖται μὲν ὑπὸ τῆς Α. Μ., ἀλλὰ ἐπὶ τῇ εὐθύνῃ τοῦ Ὑπουργοῦ αὐτοῦ, πάντοτε δὲ, ὡς γνωρίζομεν, ὁ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης προκαλεῖ τὴν ἐνάσκησιν τοῦ προνομίου· ὅταν δὲ ἡ ἐνέργεια αὕτη τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης ὑπόκηται εἰς τὸν ἔλεγχον τῆς Βουλῆς, δὲν ἔχει δίκαιον ὁ κ. Ὑπουργὸς, εἰπὼν ὅτι δὲν δικαιοῦται ἡ Βουλὴ νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν δικογραφίαν. Ἐκ τῆς δικογραφίας, ἐκ τῶν ἀναφορῶν τοῦ Δικαστηρίου τῶν Συνέδρων καὶ τοῦ Εἰσαγγελέως τῶν Ἐφετῶν καὶ ἐξ αὐτῆς τῆς γενομένης ἀνακρίσεως θέλει πεισθῆ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἀλλὰ καὶ ἡ Βουλὴ, ἂν παρέλιπε καθῆκον ὁ κ. Ὑπουργὸς, μὴ προκαλέσας τὴν ἀπονομὴν τῆς χάριτος ἐπὶ τοῦ θέματος. Ὥστε νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ὀφείλει νὰ καταθέσῃ τὴν δικογραφίαν. Ἐὰν δὲ νομίζῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὅτι καὶ χωρὶς νὰ καταθέσῃ τὴν δικογραφίαν θὰ ἐνεργήσῃ περὶ τούτου, τοῦτο εἶναι ἄλλο ζήτημα· δύναται νὰ ἐνεργήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὸ καθῆκόν του ἀσχέτως μὲ τὴν κατάθεσιν τῆς δικογραφίας, ἀλλ’ ἡ Βουλὴ ἔχει δικαίωμα νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν της τὴν δικογραφίαν, ἵνα κρίνῃ περὶ τῆς ἐνεργείας τοῦ Ὑπουργοῦ. Δὲν πρόκειται μόνον περὶ τοῦ Ὑπουργοῦ τοῦ νῦν, ἡ ὑπόθεσις αὕτη ἀνάγεται εἰς τὸ 1885, ἄρα πρόκειται περὶ τῆς ἐνεργείας ὅλων τῶν μέχρι τοῦδε Ὑπουργῶν, ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, καὶ ἡ Βουλὴ δικαιοῦται νὰ κρίνῃ. Διὰ τοῦτο ἡ δικογραφία πρέπει νὰ κατατεθῇ.
§67ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης βεβαίως πρέπει νὰ ἔχῃ εὐτελῆ πως ἰδέαν περὶ τῆς δικαιοσύνης τῆς Πατρίδος αὑτοῦ, ὅταν νομίζῃ ὅτι αὕτη ἔχει ὑποπέσει εἰς τοσαύτας πλάνας μέχρι τοῦδε, ὥστε αἱ φυλακαὶ νὰ ἦναι πλήρεις καταδίκων, ὧν ἡ καταδίκη προέρχεται ἐκ τοιαύτης πλάνης· διότι, ὅταν λέγῃ ὅτι ὑπάρχει σωρεία συστάσεων διὰ καταδίκους καὶ ὅτι, ἐὰν τὸ Ὑπουργεῖον ἐλάμβανεν ὑπ’ ὄψει πάσας ταύτας, ἔπρεπε νὰ ἀνοίξῃ τὰς φυλακὰς τοῦ Κράτους καὶ νὰ τὰς ἐκκενώσῃ ἐκ τῶν καταδίκων, τότε βεβαίως ἔχει αὐτὴν τὴν γνώμην διότι αἱ συστάσεις, Κύριοι, πότε γίνονται; ὅταν πρόκηται περὶ πλάνης εἴτε ὡς πρὸς τὴν ἐνοχὴν τοῦ καταδικασθέντος εἴτε ὡς πρὸς τὴν ποινήν. Δὲν ὑπάρχει βεβαίως σωρεία συστάσεων, ἀλλὰ καὶ ἂν ὑπῆρχε τοιαύτη, εἶχε καθῆκον, νομίζω, ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης νὰ ἐξελέγξῃ ὅλας αὐτὰς τὰς συστάσεις περὶ χάριτος καὶ τὴν περὶ ἧς ὡμίλησεν ὁ ἐκ Καλαβρύτων συνάδελφος σύστασιν, καὶ ὅπου ἐπείθετο ὅτι τῷ ὄντι ἔπρεπε νὰ ἐνασκηθῇ τὸ προνόμιον τῆς βασιλικῆς χάριτος, νὰ ἐνασκήσῃ τοῦτο. Ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀληθὲς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἠθέλησε νὰ προβάλῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης. Ἄλλος λόγος ὑπάρχει, ὅτι δὲν ἀρκοῦσι μόναι αἱ συστάσεις τῶν δικαστηρίων τῶν Συνέδρων, τῶν Εἰσαγγελέων. Πρέπει νὰ ὑπάρχῃ καὶ ἰδιαίτερον ἐνδιαφέρον, ὅπως ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψει αἱ περὶ ὧν ὁ λόγος συστάσεις καὶ προκληθῇ ἡ βασιλικὴ χάρις, καὶ ὡς πρὸς τοῦτο παρέχει τρανὸν τεκμήριον αὐτὸς ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὅστις, προκειμένου περὶ ἀπονομῆς χάριτος, νομίζω ὅτι μέχρι τοῦδε ἀπέδειξεν, ὅτι ἔχει δύο σταθμὰ καὶ δύο μέτρα. Συνέβησαν, Κύριοι, κατὰ τὰς ἀρχὰς τοῦ παρελθόντος ἔτους σεισμοὶ ἐν Ζακύνθῳ, καὶ ἐπὶ τοῖς σεισμοῖς ἐκείνοις ἐγεννήθη ὁ φόβος, ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ καταπέσωσιν αἱ φυλακαὶ τῆς νήσου, καὶ ἐπὶ τῷ φόβῳ τούτῳ καὶ τῇ συστάσει πάντως τοῦ τότε ἁπλοῦ βουλευτοῦ Ζακύνθου κ. Στεφάνου, τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης προέβη εἰς ἀπονομὴν ἀθρόων χαρίτων...
§68ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τῶν συστάσεων τῆς ὑπηρεσίας μόνον.
§69ΕΥΤΑΞΙΑΣ. .. Ἐπῆλθον οἱ σεισμοὶ τῆς Λοκρίδος, σεισμοί, ἐκ τῶν ὁποίων δὲν κατέστησαν ἑτοιμόῤῥοποι μόνον αἱ οἰκίαι, ἀλλ’ ἀνετράπησαν ἐκ θεμελίων πόλεις καὶ χωρία, καὶ αἱ φυλακαὶ Λαμίας εἶχον καταστῆ μᾶλλον ἑτοιμόῤῥοποι τῶν φυλακῶν Ζακύνθου, καὶ ὑπῆρχον καὶ ἐκεῖ κατάδικοι, οἵτινες εἶχον νὰ διανύσωσιν ὄχι ἐτῶν καὶ μηνῶν πολλῶν, ἀλλ’ ἑβδομάδων μόνον ὑπόλοιπον ποινῆς, ἀλλὰ διότι μεταξὺ αὐτῶν δὲν συγκατελέγοντο Ζακύνθιοι, ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης δὲν συνεκινήθη, δὲν προέβη εἰς ἀπονομὴν χάριτός τινος, δὲν ἔλαβε κανὲν μέτρον, ἵνα ἀσφαλίσῃ τὴν ζωὴν αὐτῶν. Καὶ ἄλλο παράδειγμα: Εἶχε καταδικασθῆ τις πρὸ δέκα ἐτῶν εἰς ἰσόβια δεσμά· οὗτος πρὸ ὀλίγου ἀπεφυλακίσθη διὰ χάριτος· διατί; διότι ἐπείσθη τὸ Ὑπουργεῖον ἐξ ἐκθέσεων ἰατρῶν, ὅτι ἦτο ἀσθενής. Ἀλλὰ τοιαύτη ἔκθεσις ἔχει ὑποβληθῆ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης καὶ περὶ ἄλλου τινὸς καταδίκου ἐν Λαμίᾳ, ὅστις δὲν διέπραξε μέγα κακούργημα, δὲν κατεδικάσθη εἰς θάνατον, δὲν κατεδικάσθη εἰς δεσμά, ἀλλ’ εἰς 8 ἐτῶν εἱρκτήν, καὶ οὗτος ὁ κατάδικος, Κύριοι, ὅταν διέπραξε τὸ ἔγκλημα, διὰ τὸ ὁποῖον κατεδικάσθη, ἦτο νέος 14 ἐτῶν τὴν ἡλικίαν, καταδικασθεὶς δὲ εἰς τοιαύτην εἱρκτὴν καὶ ῥιφθεὶς εἰς τὰς φυλακάς, ἔπαθε τὴν ὑγείαν του καὶ εὑρίσκεται εἰς τὸ τελευταῖον στάδιον τῆς φθίσεως. Ἐγένοντο τὰ ἀναγκαῖα διαβήματα, διετάχθησαν τρεῖς στρατιωτικοὶ ἰατροὶ νὰ πιστοποιήσωσι καὶ ἐπιστοποίησαν, ὅτι ὁ κατάδικος οὗτος εὑρίσκεται εἰς τὸ ἀπελπιστικὸν αὐτὸ στάδιον, καὶ ὅτι πρέπει νὰ ἀπονεμηθῇ εἰς αὐτὸν βασιλικὴ χάρις, ἀφοῦ μάλιστα πλέον τοῦ ἡμίσεως τοῦ χρόνου τῆς ποινῆς του διήνυσεν ἤδη ἐν τῇ φυλακῇ. Ἀλλὰ δὲν εἶχε τὴν εὐτυχίαν καὶ οὗτος νὰ ἦναι Ζακύνθιος, διὸ οὐδεμιᾶς προσοχῆς ἠξιώθη παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Ἰδού, Κύριοι, τὸ δύο μέτρα καὶ δύο σταθμά, ἅτινα ἐφαρμόζει οὗτος, προκειμένου περὶ διαχειρίσεως τῆς ἱερωτάτης τῶν βασιλικῶν προνομιῶν, τῆς ἀπονομῆς τῆς βασιλικῆς χάριτος. Τοῦτο θ’ ἀποδειχθῇ ἔτι καταφανέστερον, ἄν ὁ κ. Ὑπουργὸς εὐαρεστηθῇ νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλήν, πλὴν τῆς αἰτηθείσης ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτοῦ, καὶ τὴν δικογραφίαν τοῦ καταδίκου, εἰς ὃν ἀπένειμε πρό τινος χάριν λόγῳ ἀσθενείας, καὶ τὴν δικογραφίαν τοῦ ἐν Λαμίᾳ καταδίκου Βέλλου.
§70ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Σήμερον ὑπεβλήθη εἰς τὸ Προεδρεῖον ἀναφορὰ, τῆς ὁποίας ὑμεῖς, κύριε Πρόεδρε, ἀνέγνωτε ἤδη περίληψιν, 140 καταδίκων κρατουμένων ἐν ταῖς φυλακαῖς Συγγροῦ, διὰ τῆς ὁποίας ζητοῦσι χάριν. Τὴν ἀναφορὰν ταύτην ἔπεμψαν πρὸς ἐμὲ οἱ κατάδικοι οἱ ἐν ταῖς φυλακαῖς Συγγροῦ δι’ ἐπιστολῆς, προσωπικῶς πρὸς ἐμὲ ἀπευθυνομένης, φερούσης δ’ ἐπίσης ἑτέρας 140 ὑπογραφάς. Διὰ τῆς ἀναφορᾶς των ζητοῦσιν οἱ κατάδικοι πρῶτον μὲν, κατὰ τὸν γενικὸν κανόνα τῶν ἀναφορῶν, αἱ ὁποῖαι κατακλύζουσι καθ’ ἡμέραν τὸ Προεδρεῖον καὶ τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς, χάριν, ἀλλὰ προτείνουσι καὶ ἕτερόν τι, τὸ ὁποῖον εἶναι, φαίνεται, κατ’ αὐτοὺς καλὸν,—δὲν ἠξεύρω κατὰ ποίας ποινικὰς θεωρίας,—τὴν προσωρινὴν διακοπὴν τῆς ποινῆς ὡς πρὸς τοῦτο, ἃς ἐκτιμήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὅπως θέλει τὴν ἀναφοράν. Προτείνουσιν ὅμως καὶ τρίτον τι, διὰ τὸ ὁποῖον νομίζω ὅτι πρέπει νὰ εἴπω μίαν λέξιν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης κ. Ὑπουργόν. Προτείνουσι νὰ ληφθῇ μέτρον, ἵνα καὶ ἡ ὑποδικία τῶν παλαιῶν καταδίκων ὑπολογίζηται εἰς τὴν προσμέτρησιν τῆς ποινῆς των, κατὰ τὸν νόμον ͵ΒΙΔʹ τῆς 12 Ἰουλίου 1892. Περὶ τούτου νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργός, ἀνὴρ ἁρμοδιώτατος, δύναται νὰ εἰσαγάγῃ μέτρον τι εἰς τὴν Βουλήν. Κατ’ ἐμὲ δὲ, Κύριοι, εἶναι ζήτημα δημοσίας τάξεως τὸ τοιοῦτον. Ἵνα μὴ λάβω δὲ τὸν λόγον καὶ πάλιν, συνιστῶ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν καὶ Πρωθυπουργόν, ὑπὸ τὰς δύο ἰδιότητας ταύτας, πρὶν ἐκπνεύσῃ ὁ Δεκέμβριος μὴν καὶ τὸ ἔτος τοῦτο, νὰ τροποποιήσῃ τὴν διαῤῥύθμισιν διὰ τὸ προσεχὲς ἔτος τῆς Ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως, τῆς ὁποίας ἡ χρῆσις κατέστη δυσχερεστάτη, ἕνεκα τῆς διαιρέσεως εἰς δέκα τμήματα, ὡς ἔχει κατὰ τὸ 1894. Ὁ ἔχων ἀνάγκην νὰ μεταχειρισθῇ τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως, δὲν εὑρίσκει, κατὰ τὸ δὴ λεγόμενον, οὔτε ἄκρην οὔτε μέσην. Καλόν, νομίζω, ν’ ἀποφασίσῃ νὰ ἀναθέσῃ εἴς τινα, ὅπως συντάξῃ ἄλλην τινὰ διαῤῥύθμισιν, ἵνα καταστῇ τὸ ἐπίσημον φύλλον τοῦ Κράτους εὐχρηστότερον.
§71Ι. ΓΡΙΒΑΣ. Σήμερον μοὶ ἀπεστάλη αἴτησις τῆς κοινότητος τοῦ χωρίου Βασιλοπούλου τοῦ δήμου Ἀστακοῦ τῆς ἐπαρχίας, τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀντιπροσωπεύω, πιστεύω δὲ ὅτι τοιαύτην αἴτησιν ἔχει καὶ ὁ συνάδελφός μου κ. Μαυρομμάτης. Ἡ κοινότης παραπονεῖται κατὰ τοῦ δασάρχου Ἀκαρνανίας, ὁ ὁποῖος εἰς τὰς θέσεις τῆς περιφερείας τοῦ χωρίου Βασιλοπούλου, θέσεις μὴ ἐγγεγραμμένας ἐν τῷ δασικῷ πίνακι, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, παρανόμως ἐγκαθίδρυσεν ὑλοτόμους πρὸς ξύλευσιν δι’ ἀνθρακοποιΐαν. Ἡ κοινότης, μαθοῦσα τοῦτο, ἔσπευσε σύσσωμος καὶ ἀπέβαλε τοὺς ὑλοτόμους, οὖσα ἐν τῷ δικαίῳ της, διότι προσεβάλλοντο ἐπαισθητῶς τὰ συμφέροντα αὐτῆς, καθόσον ἐν ταῖς θέσεσιν ἐκείναις διατρέφονται τὰ ζῷά της, καὶ ἄλλως βλάπτονται τὰ συμφέροντά της. Ὁ δασάρχης, μαθὼν τὴν ἀποβολὴν τῶν ὑλοτόμων ἐκ τῶν θέσεων ἐκείνων, ἔσπευσε μετ’ ἀποσπάσματος καὶ ἠπείλησε τοὺς κατοίκους διὰ τῆς φράσεως «ἐὰν ἐξακολουθήσητε ἐμποδίζοντες τὴν ὑλοτομίαν, θὰ σᾶς δέσω καὶ θὰ σᾶς ἀποστείλω εἰς τὰς φυλακάς»· συνάμα δὲ διέταξε τὸν ἀποσπασματάρχην λοχίαν νὰ μὴ ἐπιτρέψῃ οὐδὲ τὴν ἐλαχίστην κατὰ τῶν ὑλοτόμων παρακώλυσιν ἐκ μέρους τῆς κοινότητος. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν καὶ Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ διατάξῃ τηλεγραφικῶς τὰ δέοντα, πρὸς ἀποσόβησιν παντὸς ἀπευκταίου καὶ δυσάρεστων ἀποτελεσμάτων, καθόσον ἡ κοινότης ἔχει σκοπὸν νὰ καταφύγῃ εἰς τὴν χρῆσιν τῶν ὅπλων.
§72ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Τῷ ὄντι, κύριε Πρόεδρε, τὸ πρόσωπον, τὸ ὁποῖον ἀπέστειλεν εἰς τὸν κ. Γρίβαν τὴν ἀναφορὰν, ἔγραψε καὶ εἰς ἐμέ· ἀντὶ ὅμως νὰ κάμω λόγον ἐν τῇ Βουλῇ, μετέβην κατ’ εὐθεῖαν εἰς τὸ δασικὸν τμῆμα τοῦ Ὑπουργείου, τὸ ὁποῖον δυστυχῶς δὲν εἶχε γνῶσιν ἀκόμη τῆς ἀναφορᾶς, ἡ ὁποία εἶναι εἰς τὰς χεῖρας τοῦ κ. Γρίβα. Εἰς τὸ τμῆμα παρέστησα τὰ δέοντα, καθόσον μάλιστα δὲν πιστεύω ἡ ὑπηρεσία, ὡς καὶ ὁ τόπος ἐκεῖ, νὰ ἔχωσιν ἀφορμὰς νὰ ἦναι εὐχαριστημένοι ἀπὸ τὸν δασάρχην αὐτὸν, καὶ πιστεύω, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργείου θὰ λάβῃ πρόνοιαν, ἵνα ἀπαλλάξῃ τὴν ἐπαρχίαν ἀπὸ τοῦ δασάρχου αὐτοῦ.
§73ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πῶς ὀνομάζεται;
§74ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Εὐθυμίου.
§75Ι. ΓΡΙΒΑΣ. Ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως ἐπὶ τῶν ἑξῆς. Ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ μου ἀτελέστατα λειτουργεῖ ἡ δημοσία ἐκπαίδευσις· ἀπὸ πέρυσι τὰ πλεῖστα τῶν σχολείων δὲν λειτουργοῦσιν, οἱ κάτοικοι μάλιστα τῆς κωμοπόλεως Μοναστηρακίου, ἀπελπισθέντες ἐκ τῆς καταστάσεως ταύτης, ἐμίσθωσαν διδάσκαλον, πληρόνοντες αὐτὸν ἀπὸ πέρυσιν οἱ ἴδιοι. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅπως λάβῃ πρόνοιαν καὶ ἀποκαταστήσῃ τὴν τακτικὴν λειτουργίαν τῶν σχολείων ἐκείνων, ἀποστέλλων διδασκάλους. Ἐπίσης τὸν αὐτὸν κ. Ὑπουργὸν παρακαλῶ, ὅπως καταθέσῃ τὰ ἔγγραφα τὰ ἀφορῶντα εἰς τὴν ἐνοικίασιν οἰκίας διὰ τὸ δημοτικὸν σχολεῖον τῶν θηλέων ἐν Βονίτσῃ, ὡς καὶ τὸ ἔγγραφον τοῦ εἰρηνοδίκου, διὰ τοῦ ὁποίου χαρακτηρίζεται ἀκατάλληλος ἡ οἰκία τοῦ Μοναστηριώτου, καὶ ἀντ’ αὐτῆς ἐνῳκιάσθη ἡ οἰκία ἑνὸς Βασιλάκου, ἡ ὁποία καὶ ἄλλοτε ἐχρησίμευεν ὡς σχολεῖον, ἀλλ’ ἀπεδείχθη ἀκατάλληλος, τότε δὲ καὶ αἱ ἀρχαὶ καὶ οἱ γονεῖς τῶν μαθητῶν ἔκαμαν αἴτησιν, καὶ τὸ σχολεῖον μετεφέρθη εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ Μοναστηριώτου. Ἐλησμόνησα νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ μίσθωσις ἐλύθη πρὸ τῆς λήξεως τοῦ συμβολαίου. Ἡ ἤδη ἐνοικιασθεῖσα οἰκία ἐνῳκιάσθη ἀντὶ 40 δραχμῶν μηνιαίως, ἐνῷ διὰ τὴν ἄλλην ἐπληρόνετο μίσθωμα 30 δραχμῶν. Τελευταῖον παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅπως καταθέσῃ τὰ ἔγγραφα τὰ ἀφορῶντα τὸ κρηπίδωμα τῆς Βονίτσης, διότι ὁ ἐργολάβος, ὁ ἀναλαβὼν αὐτὸ, δὲν ἐφαρμόζει τὸ σχεδιάγραμμα.
§76ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Παρῆλθεν ἀπαρατήρητος παρὰ τῆς Βουλῆς ἡ ἄρνησις καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης εἰς προσαγωγὴν ἐγγράφων πρὸς ἐνάσκησιν τοῦ δικαιώματος τοῦ ἐλέγχου,—διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς ῥητῶς ἐδήλωσεν, ὅτι δὲν προσάγει τὰ αἰτηθέντα ἔγγραφα. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, μοὶ φαίνεται ὅτι οὔτε ἡ Βουλὴ οὔτε οἱ Βουλευταὶ κατὰ μονάδα ἔχουσι θέσιν· διότι, ὅταν ἡ Κυβέρνησις ἀρνῆται τὴν παροχὴν τῶν μέσων πρὸς ἔλεγχον, τότε εἶναι ἐν ἀχρηστίᾳ ἡ διάταξις αὕτη τοῦ Συντάγματος. Λυποῦμαι δὲ, διότι ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος ἐγεννήθη ἐν τῇ δικαιοσύνῃ καὶ θεωρεῖται ἐκ τῶν σπλάγχνων αὐτῆς ἐξελθὼν, ὁ Διονύσιος Στεφάνου, προβαίνει εἰς τοιαῦτα τολμήματα, τὸ δεύτερον μετὰ τὸ ἕτερον μέλος τῆς Κυβερνήσεως, ὅπερ σήμερον ἐποιήσατο ὁμοίαν παράτολμον ἄρνησιν· τὸ ἓν μέλος τῆς Κυβερνήσεως, ἤτοι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, παρέστησεν ὅτι κωλύεται ἐκ λόγων ὑπηρεσιακῶν καὶ ὅτι ἐνδεχόμενον νὰ ἐπέλθῃ βλάβη, ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης οὔτε εἶχεν οὔτε δύναται νὰ ἔχῃ δικαιολογίαν προσήκουσαν· ὑποπίπτει εἰς ἄρνησιν καθήκοντος, διότι ζητοῦμεν νὰ τὸν ἐλέγξωμεν. Ἀδιαφορῶ τί θὰ πράξῃ ὑπὲρ τοῦ καταδίκου, περὶ τοῦ ὁποίου ἐλάλησεν ὁ ἐκ Καλαβρύτων ἀξιότιμος συνάδελφος. Ἄλλοτε ἐν παρομοίᾳ περιπτώσει προσήγαγεν ὅμοια ἔγγραφα, ἤδη δὲ παραβιάζει τὸν κανόνα, μὴ προσάγων τὴν αἰτουμένην δικογραφίαν. Ὅτε τῷ ἀπεδίδετο μομφὴ διὰ τὸν Ρῶσσον τὸν φονεύσαντα τὸν δυστυχῆ Ἕλληνα λεμβοῦχον, τότε προσήγαγε τὴν δικογραφίαν καὶ ἀπησχόλησε τὴν Βουλὴν ἐπὶ ὥρας, ἵνα δικαιολογήσῃ πρᾶξιν στιγματίσασαν τὴν δικαιοσύνην τῆς πατρίδος μας, ἤδη δὲ, ὅτε ὁ ἐκ Καλαβρύτων κ. Βουλευτὴς ἠθέλησε νὰ προστατεύσῃ πολίτην ἀδικηθέντα ὑπὸ τῆς Πολιτείας καὶ τῆς Δικαιοσύνης, λέγει ἄνευ οὐδενὸς λόγου «δὲν προσάγω τὰ ἔγγραφα». Υἱοθετῶ τὴν πρότασιν τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου μου, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ καταθέσῃ τὴν δικογραφίαν, διότι ἡ ἄρνησίς του ἀνοίγει λογαριασμοὺς εἰς τὸ μέλλον.
§77ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, σχετικῶς πρὸς τὸ ζήτημα ὑπενθυμίζω ὅτι ἡ ἐπιείκεια εἶναι μία ἐκ τῶν βασιλικωτέρων ἀρετῶν, καὶ αὕτη πάντοτε δικαιολογεῖ τὴν ἀπονομὴν τῶν χαρίτων. Καὶ εἶναι μὲν ἀνεύθυνος ὁ Βασιλεὺς, ποιούμενος χρῆσιν τῆς προνομίας ταύτης, ἀλλ’ εὐθύνονται οἱ σύμβουλοι αὐτοῦ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης εἶπεν, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ ἐλέγχῃ αὐτὸν, οὔτε δύναται νὰ ὑποβάλλῃ συστάσεις περὶ χαρίτων. Βεβαίως ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὅταν ἔκαμε λόγον περὶ συστάσεως γενομένης κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον, τὴν ἰδικήν μου σύστασιν ὑπηνίττετο, καὶ ἡ σύστασίς μου ἐκείνη εἶχε πλήρη τῆς ἐπιεικείας τὴν βάσιν, διότι ἀφεώρα εἰς ἀπονομὴν χάριτος ὑπὲρ γυναικός...
§78ΣΤΕΦΑΝΟΥ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Τὴν ἀπάντησιν σᾶς ἔδωκα κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον.
§79ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Μάλιστα· θὰ σᾶς εἴπω, ἐὰν ἐδόσατε χάριτας, ἐὰν αἱ πλεῖσται ἐξ αὐτῶν δὲν ἀπενεμήθησαν πρὸς συμπατριώτας σας καὶ ὅτι δὲν ἐδόσατε χάριτας εἰς ἀνθρώπους συστηθέντας παρὰ τῶν Εἰσαγγελέων καὶ τῶν δικαστηρίων τῶν Συνέδρων, ἀλλ’ ὅταν μόνον πρόκηται περὶ συμπατριωτῶν σας, τότε προβάλλετε τὸ ἀνεύθυνον καὶ τὸ ἀνεξέλεγκτον. Ἐνθυμοῦμαι τὴν ἀπάντησίν σας· σεῖς, ὁ προϊστάμενος τῆς εἰδικῆς ἐπιτροπῆς τῶν χαρίτων, ἔπρεπε νὰ κρίνητε, ὅτι μήτηρ κατεδικάσθη, διότι ἐν γυναικείᾳ παραφορᾷ καὶ ἐν τῷ οἴκῳ της ἐῤῥάπισε τὸ τέκνον της καὶ ὅτι ἐκ τοῦ ῥαπίσματος ἐκείνου ἐπῆλθε μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ὁ θάνατος.
§80ΣΤΕΦΑΝΟΥ. Δηλαδὴ τὸ ἐκοπάνισε μὲ ξύλο, καὶ ἦτο προγόνι της!
§81ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι μήτηρ, ἐν τῷ σωφρονιστικῷ δικαιώματί της, ἐτιμώρησε τὸ τέκνον της, ἄνευ προθέσεως βεβαίως νὰ τὸ ἀποκτείνῃ, καὶ ὅτι ἐκ τῶν ῥαπισμάτων, ἢ ἐκ τῶν κοπανισμάτων, ὅπως τὸ χαρακτηρίζει ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἐπῆλθεν ὁ θάνατος, καὶ κατεδικάσθη εἰς πέντε ἐτῶν εἱρκτήν. Νομίζετε, κύριε Ὑπουργὲ, ὅτι δὲν ἦτο περίστασις νὰ ἐνασκήσῃ ἡ Α. Μεγαλειότης τὴν ὑψίστην τῶν προνομιῶν Αὑτῆς, ἐνῷ ἀθρόως ἀνοίγετε τὰς θύρας τῶν φυλακῶν εἰς τοὺς συμπατριώτας σας;
§82Κ. ΑΡΓΑΣΑΡΗΣ ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἐντελῶς ψευδὲς, καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ φέρῃ σημείωσιν, εἰς πόσους Ζακυνθίους ἐδόθη χάρις, ἀφ’ ἧς ἔγεινεν Ὑπουργὸς, διὰ νὰ παύσῃ αὐτὴ ἡ κωμῳδία.
§83ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Μάλιστα· θὰ παρακαλέσω καὶ ἐγὼ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, διότι δὲν πρόκειται πλέον περὶ συστάσεως, πρόκειται περὶ ἐλέγχου καὶ ὡρισμένης μομφῆς, ὅτι ἄνευ προηγηθείσης γνωμοδοτήσεως τῶν ἁρμοδίων ὑπέβαλεν εἰς τὴν Α. Μεγαλειότητα προτάσεις περὶ χάριτος, καὶ σχετικῶς θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, πῶς ἐδόθη χάρις εἰς τὸν Ῥῶσσον ἐκεῖνον ναύτην ἄνευ προηγηθείσης συστάσεως τοῦ ἁρμοδίου δικαστηρίου καὶ τοῦ ἁρμοδίου Εἰσαγγελέως.
§84ΣΤΕΦΑΝΟΥ. Ὑπῆρχον συστάσεις.
§85ΟΡΙΓΩΝΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐὰν λάβῃ καιρὸν, νὰ ἀναγνώσῃ τὴν ἐκ Γαλαξειδίου ἐπιστολὴν, τὴν ὁποίαν τῷ ἔδωκα, ἀφορῶσαν τὴν πόλιν ἐκείνην. Πρόκειται περὶ ὑποθέσεως, ἣν ὁ δημαρχεύων ἐπὶ 7 μῆνας ἀφῆκεν εἰς τὸ συρτάρι του καὶ τὴν ἔχει ἤδη ἐπὶ 7 μῆνας ὁ Ὑπουργὸς εἰς τὸ ἰδικόν του συρτάρι ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐνεργείας.
§86ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, λυποῦμαι ὅτι ἡ πόλις Γαλαξειδίου, ἀντιπροσωπευθεῖσα ἐπὶ 40 ἔτη ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου συμπολίτου μου κ. Καραλιβάνου καὶ ὡς δημάρχου καὶ ὡς Βουλευτοῦ, δὲν ηὐτύχησε νὰ ἀποκτήσῃ σχέδιον καὶ ὁδούς· χαίρω δὲ, ὅτι ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐξ Ἀττικῆς μεριμνᾷ περὶ τῆς πόλεως Γαλαξειδίου. Ἂς ἦναι ὅμως βέβαιος, ὅτι οἱ ἀντιπροσωπεύοντες ἤδη τὴν πόλιν Γαλαξειδίου καὶ τὴν ἐπαρχίαν Παρνασσίδος κήδονται περισσότερον αὐτοῦ τῶν συμφερόντων αὐτῶν.
§87ΟΡΙΓΩΝΗΣ. Ἐγὼ ὁμιλῶ διὰ τὸ καλὸν τοῦ Γαλαξειδίου, ἀλλ’ ἐὰν ὁ κ. Καραλίβανος, ὁ ἔντιμος ἐκεῖνος πολιτευτὴς, ὁ σεβαστὸς ἀνὴρ, ἦτο ἀντιπρόσωπος ἐπὶ 40 ἔτη τῆς ἐπαρχίας του, ἦτο τιμὴ δι’ αὐτὴν καὶ διὰ τὸ Γαλαξεῖδι, διότι εἶναι τὸ σέμνωμα τῆς ἐπαρχίας· οἱ δὲ ἀντιπρόσωποι οἱ νῦν, ἐὰν ἡμεῖς ὑψόνωμεν φωνὴν ὑπὲρ τοῦ τόπου των, πρέπει νὰ ἦναι εὐχαριστημένοι, διότι συμπράττομεν, ὅπως τὸ Γαλαξεῖδι τύχῃ ὑποστηρίξεως τῆς Κυβερνήσεως, καθόσον ἡ πόλις Γαλαξειδίου ἔχει μεγίστην ἀνάγκην ῥυμοτομιῶν καὶ ἐπισκευῆς τῶν ὁδῶν αὐτῆς, ὁ δὲ νῦν δήμαρχος κ. Παπαπέτρος καταβάλλει πᾶσαν προσπάθειαν ὑπὲρ τῆς μορφώσεως καὶ ἀναπτύξεως τῆς πόλεως ἐκείνης, ἀλλὰ δὲν ἔχει κἀμμίαν ὑποστήριξιν παρὰ τῆς Κυβερνήσεως.
§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Πρῶτον ἀντικείμενον εἶναι ἡ ἐξακολούθησις τῆς πρώτης συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου περὶ φυλάξεως καὶ συντηρήσεως τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν τοῦ Κράτους. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται).
§89ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τοῦτο μόνον θέλω νὰ γνωρίσῃ ἡ Βουλὴ, ὅτι κατὰ τοὺς προϋπολογισμοὺς τῶν παρελθόντων ἐτῶν μέχρι τοῦ 1891 ἡ δαπάνη ἐν γένει τῆς τηλεγραφικῆς καὶ ταχυδρομικῆς ὑπηρεσίας ἀνήρχετο εἰς ἓν ἑκατομμύριον καὶ ἑπτακοσίας χιλιάδας περίπου δραχμὰς, ἐνῷ κατὰ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1895 ἡ δαπάνη αὕτη ἀποτόμως ἀναβιβάζεται εἰς 2,400,000. Μικρὸν πρᾶγμα, εἰς τὰς περιστάσεις τὰς οἰκονομικὰς, τὰς ὁποίας διερχόμεθα! Καὶ τοῦτο κατορθοῦται διὰ τοιούτων νομοσχεδίων, ἐπὶ τῶν ὁποίων συζητεῖ ἡ Βουλή! Ὅπως δὲ διὰ τοῦ συζητουμένου ζητοῦνται ἑκατοντάδες χιλιάδων δραχμῶν, οὕτω καὶ διὰ τοῦ ἀμέσως ἑπομένου θὰ ζητηθῇ παρὰ τῆς Βουλῆς πίστωσις ἐπὶ πλέον περὶ τὰς 200,000 δραχμῶν, διότι δι’ αὐτοῦ μεταῤῥυθμίζονται τάξεις τηλεγραφητῶν, προστίθενται 50 εἰς μίαν τάξιν, 70 εἰς ἄλλην τάξιν. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου περιπλέον ἀπορῶ, πῶς νομίζει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι δύναται νὰ λάβῃ πλήρη ἄφεσιν ἀπὸ τοῦδε τῶν ἁμαρτημάτων, τὰ ὁποῖα θὰ δύναται νὰ τελῇ μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, ἀφοῦ μᾶς ζητεῖ ἀπεριόριστον ἐξουσίαν νὰ διορίσῃ ἀπειραρίθμους φύλακας. Ποῖος θὰ δύνηται νὰ ἐξελέγξῃ τὸν κ. Ὑπουργὸν, ἐὰν αὔριον ὑπολογίσῃ εἰς 4 ὥρας τὴν ἀπόστασιν ἀπ’ Ἀθηνῶν εἰς Πειραιᾶ; Βεβαίως ὅλοι ἀναγνωρίζομεν, ὅτι ἡ τηλεγραφικὴ ὑπηρεσία χρήζει μεταῤῥυθμίσεως, διότι σήμερον λειτουργεῖ πλημμελέστατα, ἀλλ’ ὡς εἶπον καὶ χθὲς, δύναται ἐπὶ ἄλλης βάσεως νὰ ζητήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὴν βελτίωσιν, δύναται ν’ αὐξήσῃ τὸν ἀριθμὸν τῶν χωροφυλάκων, εἰς τοὺς ὁποίους σήμερον εἶναι ἀνατεθειμένη ἡ φύλαξις τῶν γραμμῶν, δύναται διὰ μιᾶς ἐπιχορηγήσεως εἰς τοὺς τηλεγραφικοὺς ὑπαλλήλους, ὅπως ἀναλαμβάνωσιν οὗτοι ὑπὸ ἰδίαν των εὐθύνην τὴν συντήρησιν τῶν γραμμῶν, νὰ φθάσῃ εἰς τὸν σκοπὸν τοῦ νόμου, ἐὰν ὁ σκοπὸς οὗτος δὲν κρύπτῃ κομματικοὺς λόγους. Ἐν συμπεράσματι ἐννοῶ νὰ εὐαρεστηθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ὁρίσῃ τοὐλάχιστον τὸν ἀριθμὸν τῶν φυλάκων, διὰ νὰ γνωρίζωμεν τί ψηφίζομεν, ἄλλως θὰ δώσωμεν τὴν ἀόριστον ἄδειαν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ διορίζῃ χιλιάδας φυλάκων.
§90ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Γόρτυνος καὶ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Νάξου ἐζήτησαν νὰ πληροφορηθῶσι πόσοι θὰ ἦναι οἱ δυνάμει τοῦ νομοσχεδίου τούτου διορισθησόμενοι τηλεγραφικοὶ φύλακες. Πρῶτον ὀφείλω νὰ παρατηρήσω, ὅτι ἐν τῷ νόμῳ ὁρίζεται ἐπαρκῶς ὁ ἀριθμὸς αὐτῶν, διότι προσδιορίζεται ἡ ἀπόστασις, καθ’ ἣν θὰ διορισθῇ εἷς φύλαξ. Κατὰ τὸν ὑπολογισμὸν τῆς ὑπηρεσίας, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἄρθρου δευτέρου οἱ σήμερον διορισθησόμενοι φύλακες θὰ ὦσι περὶ τοὺς 190. Βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁρισθῇ κατ’ ἄλλον τρόπον ὁ ἀριθμὸς, διότι εἶναι γνωστὸν, ὅτι ἡ τηλεγραφικὴ συγκοινωνία λαμβάνει μεταβολὰς καὶ δύναται νὰ παραλλάξῃ ὁ ἀριθμός.
§91Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Πάντες ἐπὶ τῷ αὐτῷ μισθῷ;
§92ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ὄχι. Διὰ τοὺς 190, ἐὰν λάβῃ τις τὸν μέσον ὅρον τῶν τεσσάρων τάξεων τοῦ νομοσχεδίου, θὰ ὑπολογίσῃ πρὸς 55 δραχμὰς, καὶ ἑπομένως ἡ δαπάνη θὰ ἀνέλθῃ ἐν ὅλῳ εἰς 110,000 δραχμῶν. Σήμερον δὲ τί δαπανῶμεν; Ὅτε χθὲς, ἐπὶ τῇ ὑποψίᾳ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Γόρτυνος, ὅτι θὰ ἔχωμεν αὔξησιν τῶν ἐξόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἐγὼ ἀπήντησα ὅτι ὑποπτεύω ὅτι θὰ ἔχωμεν ἐλάττωσιν, εἶχον δίκαιον· διότι παρατηρῶ, ὅτι ἀληθῶς θὰ ἔχωμεν ἐλάττωσιν, διότι σήμερον δαπανῶμεν διὰ τοὺς ἐν ἐνεργείᾳ χωροφύλακας καὶ τοὺς ἰδιώτας 137,640 δραχμάς, ὑπολογιζομένης τῆς δαπάνης διὰ τοὺς χωροφύλακας, τὴν ὁποίαν ὑφίσταται τὸ Κράτος, τῆς δαπάνης διὰ τοὺς μισθοὺς τῶν ἰδιωτῶν καὶ τῆς δαπάνης διὰ τοὺς ὀκτὼ ἀρχιφύλακας, λαμβάνοντας μισθὸν δραχ. 90 κατὰ μῆνα. Πᾶσαν δὲ τὴν δαπάνην ταύτην θέλει ἀντικαταστήσει ἡ δαπάνη τῶν 110,000 δραχ. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον ἡ οἰκονομία αὕτη· εἶναι ἄλλη πολὺ μεγαλειτέρα οἰκονομία ἐκ τῆς συντηρήσεως, ἡ ὁποία θὰ γίνηται κατὰ τρόπον, ὅστις δὲν θὰ ἐπιτρέπῃ τὴν διακοπὴν τῆς τηλεγραφικῆς συγκοινωνίας. Ἐὰν σᾶς ὑποβάλω τὰς ἐκθέσεις τῶν διαφόρων ἐπιθεωρητῶν καὶ ὑποδιευθυντῶν, θέλετε ἰδεῖ, ὅτι, ὡς ἔχουσι τὰ τῆς συντηρήσεως τῶν γραμμῶν, ἔχομεν δαπάνην μεγαλειτέραν ἐκείνης, τὴν ὁποίαν θὰ εἴχομεν, ἔστω καὶ ἂν ἀτελῶς ἐλειτούργει τὸ σύστημα τοῦτο. Διότι οἱ χωροφύλακες, ἐκτὸς τῆς ἀνικανότητος αὐτῶν περὶ τὸ εἶδος τοῦτο τῆς ὑπηρεσίας, καὶ λόγῳ τοῦ στρατιωτικοῦ χαρακτῆρος αὑτῶν δὲν ἀσχολοῦνται ἢ μόνον εἰς τὸ νὰ δένωσι τὸ σύρμα, ἐὰν κόπτηται, ἀλλ’ ἐὰν πέσῃ ὁ στῦλος, ὁ χωροφύλαξ λέγει ὅτι δὲν τὴν κάμνει αὐτὴν τὴν ἐργασίαν, εὑρίσκων αὐτὴν ἀσυμβίβαστον πρὸς τὴν ἀξιοπρέπειάν του, καὶ ἀναγκαζόμεθα νὰ στέλλωμεν ἐργάτας καὶ ὑπαλλήλους. Ὁ χωροφύλαξ δὲν ἔχει ἀφοσίωσιν εἰς τὸ ἔργον τοῦτο, δὲν τὸ θεωρεῖ ἔργον του, δὲν πονεῖ δι’ αὐτὸ, θεωρεῖ ὅτι ἀσχολεῖται παρέργως, ἡ κατάστασις δὲ αὕτη προκαλεῖ δαπάνας, διότι εἰς τὸ πρῶτον πάθημα γραμμῆς τινος ἀναγκάζεται ἡ ὑπηρεσία νὰ προσλαμβάνῃ ἐργάτας καὶ ν’ ἀποστέλλῃ ὑπαλλήλους ἐκ τῶν ἀνωτέρων, ὅτε καταβάλλει δαπάνας διὰ τὰ ὁδοιπορικά· καὶ τοῦτο συνέβη σήμερον· ἡ γραμμὴ μεταξὺ Κορίνθου καὶ Αἰγίου ἐβλάβη ἐκ θυέλλης· ἀπεστάλησαν οἱ χωροφύλακες ἀλλὰ δὲν κατώρθωσαν τίποτε, καὶ ἠναγκάσθη ἡ ὑπηρεσία νὰ ἀποστείλῃ ὑπαλλήλους· ὑπελογίσθη δὲ ζημία δραχμῶν 500. Πάντα ταῦτα θέλουσιν ἐκλείψει, διότι οἱ φύλακες τῶν τηλεγράφων θέλουσιν ἔχει ἴδιον καὶ ἀποκλειστικὸν ἔργον τὴν φύλαξιν καὶ συντήρησιν τῶν γραμμῶν, ἅμα τῇ ἐλαχίστῃ βλάβῃ τῆς γραμμῆς· ἅμα καταπέσῃ εἷς στῦλος ἢ εἷς μονωτὴρ, θέλουσι σπεύδει νὰ φέρωσι διόρθωσιν, διότι ὑπόκεινται εἰς βαρείας εὐθύνας· οὕτω δὲ δὲν θὰ ὑποβαλλώμεθα εἰς τὴν ἀνάγκην τῆς ἐπισκευῆς ὁλοκλήρου τῆς γραμμῆς, ὅπως συμβαίνει σήμερον· διότι καταπίπτει ἐδῶ εἷς στῦλος, δὲν διορθοῦται, σπᾷ εἷς μονωτὴρ, δὲν διορθοῦται· οὕτω δὲ καταπίπτει ὅλη ἡ γραμμὴ, καὶ ἐξέρχονται οἱ ἐπιθεωρηταὶ καὶ οἱ ὑπάλληλοι οὐχὶ πλέον πρὸς ἐπισκευὴν, ἀλλὰ πρὸς κατασκευὴν τῆς γραμμῆς. Ὅλοι, ὅσοι γνωρίζουσι τὰ περὶ τούτου, δὲν δύναται νὰ ἀρνηθῶσιν, ὅτι πρέπει νὰ ληφθῇ πρόνοια περὶ τούτου καὶ ὅτι τοῦτο ἐπιζητεῖται διὰ τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον εἰσάγομεν, διότι ἄλλως δὲν δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν τηλεγραφικὴν συγκοινωνίαν. Ὅτι δὲ τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἀπαίτησις τῆς ὑπηρεσίας, ἀποδεικνύει ἡ ἱστορία αὐτοῦ, διότι καὶ ἄλλοτε ὑπεβλήθη τοιοῦτο νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπέδειξεν ἡ ὑπηρεσία.
§93ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Οὐδεὶς ἀμφισβητεῖ τὴν ἀνάγκην τῆς βελτιώσεως τῆς ὑπηρεσίας. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν, εἶναι, ὅτι τὸ εἰσαγόμενον σύστημα, ἐνῷ δὲν δύνανται νὰ συντελέσῃ εἰς τὴν συντήρησιν τῶν γραμμῶν, ἐπιβάλλει ἀσκόπους καὶ ἐπιβλαβεῖς δαπάνας. Διὰ τοῦτο ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν θὰ εὐκολύνῃ τὴν συζήτησιν, ἂν ὑποβάλῃ τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἐζητήσαμεν, μᾶλλον λεπτομερεστέρας, δηλ. ποία δαπάνη γίνεται σήμερον καὶ ποία οἰκονομία θέλει ἐπέλθῃ. Πρέπει δὲ νὰ ἔχωμεν πίνακα περὶ τούτου, ἐν τῷ ὁποίῳ νὰ ὁρίζηται καὶ πόσοι θὰ ἦναι οἱ διορισθησόμενοι φύλακες, πόσοι σήμερον ἐκτελοῦσι τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην. Προσθέτω δὲ σήμερον, ὅτι, καὶ μεθ’ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐξηγήσῃ λεπτομερέστερον τὴν δαπάνην, τὴν ὁποίαν ὑφίσταται ἡ ὑπηρεσία διὰ τοῦ σημερινοῦ συστήματος, ὅπως δυνηθῶμεν νὰ συζητήσωμεν τὸ νομοσχέδιον εἰς τὰς ἄλλας δύο ἀναγνώσεις. Ἐγὼ ἔχω πλήρη τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἀδύνατον νὰ ἐπιτευχθῇ συντήρησις τῶν γραμμῶν διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου, καὶ ὅτι θὰ ἐπέλθῃ δαπάνη σπουδαία καὶ ἀνωφελὴς, εἰς βάρος δὲ τοῦ πτωχοῦ Δημοσίου.
§94ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἀπεφάνθη προχθὲς περί τινος Βουλευτοῦ, ὅτι ἔχει φαντασίαν μεγάλην καὶ παριστᾷ τὰ πράγματα οὐχὶ ἀκριβῶς ὡς ἔχουσιν, ἀλλὰ μεγαλείτερα. Νομίζω ὅτι τὸ προτέρημα τοῦτο, ἀπέδειξεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὅτι κέκτηται εἰς μέγιστον βαθμὸν αὐτὸς ὁ ἴδιος. Παρέστησε τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον παρεσκεύασε πρὸς οἰκονομίαν προσώπων καὶ αὔξησιν δαπάνης, ὡς ὑποδεικνυόμενον παρὰ τῆς ὑπηρεσίας, ἥτις δι’ αὐτοῦ πρόκειται ν’ ἀνορθωθῇ, καθὸ χωλαίνουσα καὶ ὅτι οἰκονομία θέλει ἐπέλθῃ καὶ θέλει παύσει τὸ σύστημα τῆς διὰ τῶν χωροφυλάκων φυλάξεως. Ἀψευδέστερος μάρτυς τῆς μὴ ἀληθείας τῶν ἐπιχειρημάτων τούτων ἐνταῦθα εἶναι εἷς, πρὸ τοῦ ὁποίου ὀφείλει νὰ κύψῃ τὴν κεφαλὴν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς ἄλλης περιόδου ἀποδεικνύουσι τὰ ἐναντία τῶν λεχθέντων ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἰδοὺ πῶς ἀποφαίνεται περὶ τοῦ συστήματος, τὸ ὁποῖον μᾶς εἰσάγει ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀνὴρ τοῦ ὁποίου τὴν γνώμην ἡ Βουλὴ καὶ ἐσεβάσθη καὶ σέβεται καὶ διὰ πλειοψηφίας ἀκόμη περιβάλλει (ἀναγινώσκει): «Τὸ σύστημα προσέκοψεν ἐντελῶς κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν αὐτοῦ, οὐ μόνον διὰ τὴν ἀνεπάρκειαν τῶν τεθέντων ὅλως ἁπλῶν προσόντων, ἀλλὰ καὶ διότι αἱ θέσεις τῶν φυλάκων καταλαμβάνονται οὐχὶ ὑπὸ ὀργάνων ἀφωσιωμένων εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην, ἀλλ’ ὑπὸ ἐντοπίων πολιτῶν, οἵτινες ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον ὡς πάρεργον θεωροῦσιν αὐτὴν καὶ εἰς μόνην τὴν ἀπολαβὴν τοῦ μισθοῦ προσβλέπουσιν, ὀλιγώρως διακείμενοι καὶ οὐκ ὀλίγοι μάλιστα τὰ ἴδια ἔργα, ἀγροτικὰ ἢ ἄλλα ἐπαγγελματικὰ ἐξακολουθοῦντες, ἡ δὲ πλημμελὴς αὕτη κατάστασις καὶ δυσεξέλεγκτος τυγχάνει ἐκ συγκαλύψεως τοπικῆς ἢ προστασίας ἄλλης, καὶ σχεδὸν, γενικὴ οὖσα, ἀνεπανόρθωτος ἀποβαίνει διὰ τῶν ἑκάστοτε ἐπιβαλλομένων ποινῶν κλπ.» Καὶ ἐνῷ τοιαῦτα ἀναφέρει ἡ ἔκθεσις, ὑπογεγραμμένη ὑπὸ τοῦ Χ. Τρικούπη καὶ Κ. Λομβάρδου, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔρχεται καὶ δημιουργεῖ θέσεις ἀμεριμνομερίμνης, θέσεις ῥουσφετικὰς, διότι πρόκειται νὰ διορίσῃ ὅσους δύναται ἀναπτύσσων τὸν ἀριθμὸν διὰ μεγάλης ἐλαστικότητος—ἐντοπίους κομματάρχας, οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ συνδράμωσιν αὐτὸν κατὰ τὰς προσεχεῖς ἐκλογὰς, καὶ ἔρχεται νὰ μᾶς εἴπῃ, ὅτι τὸ νομοσχέδιον προέρχεται ἐκ τῆς ὑπηρεσίας. Εὑρισκόμεθα ἐν χρεωκοπίᾳ, καὶ πρέπει νὰ ἐπιδιώξωμεν τὴν ἄκραν οἰκονομίαν, ὡς πράττει ἕκαστος φρόνιμος ἄνθρωπος, καὶ ἐν τούτοις ἡμεῖς ἀφίνομεν νὰ δαπανῶνται χιλιάδες δραχμῶν ἐπιβλαβῶς διὰ τὴν ὑπηρεσίαν. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν καθορισμὸν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν φυλάκων, μᾶς εἶπεν ὡρισμένους τινὰς ἀριθμοὺς, ἀλλὰ δὲν ἤκουσα ἐὰν δέχηται νὰ ὁρισθῶσιν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ. Ἠξεύρετε πόσους εἶχε κατὰ τὸ σύστημα τὸ κρατῆσαν πρὸ τοῦ νόμου; 90 ἐφίππους καὶ 170 πεζούς· καὶ πότε; πρὸ τοῦ 1887, ὅτε αἱ τηλεγραφικαὶ γραμμαὶ ἦσαν ὀλιγώτεραι· σήμερον θὰ ἀρκέσῃ ὁ ἀριθμὸς, τὸν ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, τῶν 190; Θὰ διορίσῃ ὅσους δύναται καὶ θέλει, ὅπως κατορθώσῃ, ἵνα οὗτοι κατὰ ὁμάδας μεταβαίνωσιν εἰς ὡρισμένα σημεῖα, ὅπου ἀποδεικνύεται ἀνάγκη,—ἐννοεῖται κατὰ τὰς περιστάσεις καὶ τὸν χρόνον, διότι πάντες γνωρίζομεν τὰ συμβαίνοντα... Ἐγὼ νομίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν, τὴν ὁποίαν ἔκαμα, τὰ ὁποῖα πιστεύω ὅτι πρώτην φορὰν ἀκούει, διότι ἄλλως δὲν θὰ ἔλεγεν ὅτι ἡ ὑπηρεσία ἔχει ἀνάγκην τοῦ νομοσχεδίου, νομίζω ὅτι θ’ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον, καὶ τοῦτο πιστεύω ὅτι θὰ ζητήσωσι καὶ πάντες οἱ φίλοι τῆς Κυβερνήσεως, ἵνα μὴ παρεξηγῶνται.
§95ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἔχω τὴν πεποίθησιν, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν θέλει παρεμβάλῃ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ διατάξεις, δι’ ὧν θὰ κατασταθῇ σαφέστερον καὶ θὰ προσδιορίζηται ὁ ἀριθμὸς τῶν διορισθησομένων μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου· διότι βεβαίως ἐν τῇ προθέσει αὐτοῦ ὑπῆρξεν ὁ ὁρισμὸς τῶν θέσεων· ἀρκεῖ νὰ ἐπιστήσῃ τις τὴν προσοχὴν εἰς τὸ ἄρθρον, ἐν ᾧ γίνεται λόγος περὶ τῶν τμημάτων κατὰ μῆκος, ἵνα πεισθῇ περὶ τοῦ πράγματος. Πάντως δὲ θέλει περιλάβῃ καὶ πᾶσαν διάταξιν, τείνουσαν εἰς τὸ νὰ καταστήσῃ αὐστηρότερα τὰ προσόντα καὶ εἰς τὸ ν’ ἀπομακρύνῃ τοὺς ἐντοπίους. Ἀλλ’ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον δὲν πρέπει ν’ ἀφήσω ἄνευ παρατηρήσεως, εἶναι ἡ ἀδιάκοπος μομφὴ, ὅτι τὸ νομοσχέδιον ὑποβάλλεται οὐχὶ διὰ λόγους ὑπηρεσίας, ἀλλὰ διὰ λόγους ἄλλους, τοὺς ὁποίους ἀφίνω εἰς τοὺς συναδέλφους νὰ ἐπαναλάβωσιν, ἐὰν θέλωσι. Πᾶς ὁ διελθὼν ἐκ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ἔστω καὶ ἐπ’ ὀλίγους μῆνας, τὸ νομοσχέδιον τοῦτο τὸ ἀνέγνωσε, διότι εἶναι νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἐπὶ ἱκανῶς μακρὰν σειρὰν ἐτῶν πᾶς Ὑπουργὸς εἶδεν, ὑποβληθὲν ὑπὸ τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ τῶν ταχυδρομείων καὶ τηλεγράφων. Σήμερον δὲ Γενικὸς Διευθυντὴς εἶναι ἀκριβῶς ἀνὴρ τῆς ὑπηρεσίας· δὲν εἶναι ἐξ ἐκείνων, τοὺς ὁποίους ἄλλοτε συνειθίζαμεν νὰ βλέπωμεν εἰσερχομένους ἀνὰ ἑκάστην μεταβολὴν Κυβερνήσεως, ἀλλ’ ἐξῆλθεν ἐκ τῶν σπλάγχνων τῆς ὑπηρεσίας καὶ ἀνέλαβε τὴν θέσιν καταλλήλως, διὰ τοῦτο δὲ, καὶ ἀφ’ ἧς διωρίσθη, οὐδεμία Κυβέρνησις ἐτόλμησε νὰ ἀπολύσῃ αὐτόν. Αἱ φράσεις, τὰς ὁποίας ἀνέγνωσα ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, μοὶ ἐνεθύμισαν ὅτι εἶχον καὶ ἐγὼ ὁμοίαν καὶ ἔκθεσιν καὶ διατύπωσιν νομοσχεδίου εἰς χεῖράς μου, ὅτε διηύθυνα τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀλλ’ αἱ φράσεις τοῦ νομοσχεδίου ἐνεθύμισαν καὶ εἰς τὸν κ. Βουλευτὴν ἐκ Γόρτυνος, ὅτι εἶχε καὶ ἐκεῖνος ὁμοίαν διατύπωσιν, τὴν ὁποίαν περιέβαλε διὰ τῆς ὑπογραφῆς του καὶ εἰσήγαγεν εἰς τὴν Βουλὴν κατὰ τὸ 1891.
§96ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Δὲν ἦτο ὅμοιον.
§97ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἔχω ἐνταῦθα καὶ τὸ νομοσχέδιον καὶ τοὺς προϋπολογισμοὺς, τοὺς ὁποίους ὑπέβαλεν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Γόρτυνος, καὶ ὑπέβαλεν αὐτοὺς, καίτοι κατεχόμενος εἰλικρινῶς ὑπὸ ἰδέας οἰκονομιῶν, καίτοι ἀναγνωρίζων ὅτι συνεπήγοντο πρόσθετον δαπάνην. Λέγετε ὅτι τὸ σύστημα δὲν ἦτο τὸ αὐτό· θὰ σᾶς παραπέμψω εἰς τὸ νομοσχέδιον, καὶ θέλετε εὕρῃ αὐτολεξεὶ διατάξεις ἐκ τῶν ἐνταῦθα ἀναγραφομένων καὶ ἐκεῖ. Εἴπετε πρὸ ὀλίγου, ὅτι θέλομεν ἴδει ἐργάτας συναθροιζομένους ἐπὶ πληρωμῇ μιᾶς καὶ ἡμισείας δραχμῆς χάριν ἐκλογικῶν σκοπῶν.
§98ΡΑΛΛΗΣ. Καὶ ὁ ὑφιστάμενος νόμος ὁρίζει τὸ αὐτό.
§99ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Καὶ ὁ ὑφιστάμενος νόμος καὶ τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Γόρτυνος τοῦτ’ αὐτὸ λέγει, διότι ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 40 εἶναι διάταξις ἐπιβαλλομένη ὑπὸ ἀνάγκης καὶ δὲν δύναται ἢ νὰ ὑπάρχῃ. Ἀλλὰ λέγουσιν, ὅτι δὲν ὁμοιάζει τὸ νομοσχέδιον τοῦτο κατὰ τὰ ἄλλα. Ὁμοιάζει καθ’ ὅλα. Ἠξεύρετε πόσους ἀρχιφύλακας προσθέτει τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο; Προσθέτει 27 ἢ 28, καὶ προσδιορίζει μισθὸν αὐτῶν δραχ. 90. Τριάκοντα ἕξ ἀρχιφύλακας ὁρίζει τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο, ἀλλ’ ἀκριβῶς προσετίθεντο μόνον 27 ἢ 28, διότι μεταξὺ αὐτῶν ὑπελογίζοντο καὶ οἱ ὑπάρχοντες καὶ τότε καὶ σήμερον ὀκτὼ ἢ ἐννέα. Διὰ τοὺς ἀρχιφύλακας τούτους, διὰ τῶν προϋπολογισμῶν τῶν ἀλλεπαλλήλως ὑποβληθέντων,—διότι τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο ὑπεβλήθη καὶ ὡς νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ὑπεβλήθη καὶ ὡς νομοσχέδιον τοῦ σχεδιαζομένου Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας,—ὥριζεν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Γόρτυνος μισθὸν 90 δραχμῶν μηνιαίως, ἤτοι δαπάνην ἐν ὅλῳ δρ. 29,160, ἐκ τῶν ὁποίων πρέπει ν’ ἀφαιρέσωμεν τὰ ἀναλογοῦντα εἰς τοὺς 7 ἢ 8 ὑπάρχοντα ἤδη ἀρχιφύλακας. Φύλακας δὲ ὥριζεν ἐκεῖνο τὸ νομοσχέδιον ὅσους ἤθελεν ἀναγράφει ὁ προϋπολογισμός, διότι δὲν περιελαμβάνετο ἐν τῷ νομοσχεδίῳ διάταξις περιορίζουσα τὸν ἀριθμὸν τῶν διοριστέων φυλάκων. Καὶ ἐκ τούτου προφανές, ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο παρεῖχε πολὺ μείζονα ἐξουσίαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἢ ὅσην παρέχει τὸ προκείμενον. Ἐν ἄρθρῳ 41 τοῦ νομοσχεδίου ἐκείνου ὡρίζετο ὁ μισθὸς τῶν φυλάκων εἰς δραχμὰς 50, περιέχεται δὲ καὶ ἐνταῦθα ἡ διάταξις, ἥτις ἐφαίνετο χθὲς ὅτι ἐξένισέ τινας τῶν ἀγορευσάντων· καὶ ἐν ἐκείνῳ δηλαδὴ τῷ νομοσχεδίῳ ὁρίζεται, ὅτι κατὰ πενταετίαν αὐξάνεται ὁ μισθὸς τῶν φυλάκων· τοῦτο δὲ συμβαίνει, διότι ἡ Διεύθυνσις, παρακολουθοῦσα μετὰ προσοχῆς τὰ τῆς ὑπηρεσίας ταύτης, ἐπείσθη πρὸ πολλοῦ ὅτι οἱ φύλακες δὲν καθίστανται ἄξιοι τοῦ ὀνόματος, ἐὰν δὲν ἐνθαῤῥύνωνται ὑπὸ τῆς ἐλπίδος τῆς περιοδικῆς αὐξήσεως τοῦ μισθοῦ. Ἀλλὰ καὶ τὰ τμήματα ἀπαραλλάκτως καὶ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ ἐκείνῳ προσδιορίζονται. Τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο λέγει ὅτι τμημάτων γραμμῶν μονοσυρμάτων ἐκτάσεως οὐχὶ ἀνωτέρας τῶν δεκαπέντε χιλιομέτρων ἡ φύλαξις ἀνατίθεται καὶ εἰς ἰδιώτας ἢ διανομεῖς τηλεγραφικοὺς ἐπὶ μηνιαίᾳ ἀμοιβῇ δραχ. 20. Λαμβάνεται πρόνοια καὶ ἐν τῷ σημερινῷ νομοσχεδίῳ παραπλησία, διότι, ἐπαναλέγω, τὸ νομοσχέδιον τοῦτο δὲν εἶναι νομοσχέδιον προελθὸν ἐκ πρωτοβουλίας τοῦ Ὑπουργοῦ, ἀλλ’ ἐκ καθαρᾶς ὑπηρεσιακῆς πρωτοβουλίας, τῆς πρωτοβουλίας τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως τῶν ταχυδρομείων καὶ τηλεγράφων. Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι ὑπῆρξαν ἄδικοι αἱ μομφαί, αἱ ἐπιῤῥιφθεῖσαι κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, τοῦ σήμερον προσαχθέντος. Νομίζω ὅτι, ἂν θέλῃ τις νὰ ἐπικαλεσθῇ τὸ νομοσχέδιον τὸ σήμερον προσαχθέν, ἵνα ἀποδειχθῇ, ὅτι κακῶς κατὰ τὸ 1887 ἔκρινεν ἡ Κυβέρνησις, ὅτι διὰ τῆς χωροφυλακῆς ἤθελον φθάσει εἰς ἀποτελέσματα κρείττονα τῶν προτέρων ἐν τῇ φυλάξει τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν, δὲν δύναται ὅμως νὰ ἀρνηθῇ, ὅτι, ἀφοῦ ἡ ὑπηρεσία ἐπείσθη ὅτι ἡ διὰ χωροφυλάκων ἐπιτήρησις δὲν ἀπεδείχθη ὅσον ἠλπίζετο λυσιτελής, ἐπεβάλλετο εἰς τὸν Ὑπουργὸν, εἰλικρινῶς ἐργαζόμενον, νὰ ὑποβάλῃ νομοσχέδιον περὶ διεξαγωγῆς τῆς ὑπηρεσίας διὰ φυλάκων εἰδικῶν, καίτοι ὁρίζον τὰ κατ’ αὐτὴν ἐξ ἀνάγκης κατὰ τρόπον δαπανηρότερον.
§100Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον εἰσήγαγον εἰς τὴν Βουλὴν κατὰ τὸ 1891, στηρίζεται ἐπὶ βάσεων ἐντελῶς διαφόρων πρὸς ἐκείνας, αἵτινές εἰσιν αἱ βάσεις, ἐπὶ τῶν ὁποίων στηρίζεται τὸ νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν. Τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο ἐν πρώτοις δὲν εἶχε τὸ ἐλάττωμα νὰ ὑπεκφεύγῃ ὁ Ὑπουργὸς τὸν ἔλεγχον τοῦ Κοινοβουλίου, διότι ἀνέγραφεν ἀκριβῶς τὸν ἀριθμὸν τῶν φυλάκων, οἱ ὁποῖοι ἐκρίνοντο ἀναγκαῖοι διὰ τὴν ὑπηρεσίαν, καὶ τοὺς ὁποίους ἐπετρέπετο εἰς τὸν Ὑπουργὸν νὰ διορίσῃ. Κατὰ τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο, ἡ Βουλὴ ἐγνώριζεν, ὅτι 36 ἦσαν οἱ ἀρχιφύλακες. Ἐπειδὴ δὲ διὰ τοὺς φύλακας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἦναι γνωστὸς ὁ ἀναγκαῖος ἀριθμὸς, ἀφίνετο νὰ προσδιορισθῇ διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἤτοι μετὰ τῆς Βουλῆς. Ἀλλὰ τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν εἶναι τοιοῦτον; Τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ παρέχει τὴν ἄδειαν εἰς αὐτὸν νὰ διορίζῃ τόσους φύλακας, ὅσοι ἤθελον ἐπαρκεῖ, διὰ νὰ φυλάττωσιν ἓξ ὡρῶν διάστημα ἢ τεσσάρων ὡρῶν διάστημα. Ἀλλὰ διώρισε τάχα ὁ Ὑπουργὸς τόσους, ὅσοι εἰσὶν ἀναγκαῖοι, ἢ διώρισε περισσοτέρους; ἀπόκειται εἰς τὴν Βουλὴν νὰ μεταβῇ καὶ μετρήσῃ πόση εἶναι ἡ ἔκτασις, ἐφ’ ἧς διωρίσθη ἕκαστος. Νομίζω ὅτι οὐ μόνον δὲν διατηρεῖ τὸ νομοσχέδιον τὰ δικαιώματα τοῦ ἐλέγχου τοῦ Κοινοβουλίου, ἀλλὰ καὶ ἐμπαίζει τὸ Κοινοβούλιον. Κατὰ τοῦτο διαφέρει τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἐγὼ εἶχον προτείνει, ἀπὸ τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν. Διαφέρει ὅμως καὶ κατ’ ἄλλο τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον προέτεινα ἐγώ,—καὶ ὁμολογῶ, ὅτι δὲν συνέταξα αὐτὸ μόνος ἐγώ, ἀλλὰ πρὸς σύνταξιν αὐτοῦ συνειργάσθην ἐπὶ μακρὸν μετ’ ἐκείνου, ὅστις σήμερον εἶναι διευθυντὴς τῶν ταχυδρομείων καὶ τηλεγράφων, καὶ μετ’ ἄλλων δύο, οἱ ὁποῖοί εἰσιν ἀνώτεροι ὑπάλληλοι τῆς τηλεγραφικῆς ὑπηρεσίας, καὶ πολλὰς εἰς τὴν ἐργασίαν ταύτην διεθέσαμεν μακρὰς νύκτας. Ἐγνωρίζομεν ὅτι εἶναι δύσκολον νὰ ἀνεύρῃ τις, ἵνα διορίσῃ φύλακας, οἱ ὁποῖοι νὰ μὴ ἦναι ἁπλῶς φύλακες, καίτοι οὐδὲν γνωρίζουσιν, ἀλλὰ νὰ ἦναι φύλακες, ἔχοντες στοιχειώδεις τινὰς γνώσεις, καὶ δυνάμενοι νὰ χρησιμεύωσιν ὄχι μόνον εἰς πρόληψιν τῆς διακοπῆς τῆς συγκοινωνίας τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν, ἀλλὰ καὶ εἰς ταχεῖαν ἐπανόρθωσιν πάσης διακοπῆς τοιαύτης. Διὰ τοῦτο ὑπελάβομεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ παρασκευάσωμεν τοιούτους φύλακας, καὶ διὰ τοῦτο ὡρίσαμεν, ὅτι οἱ ἀρχιφύλακες ἔπρεπε νὰ γυμνάζωνται ἐπὶ τρεῖς μῆνας ἐν τῇ Διευθύνσει, νὰ λαμβάνωνται δ’ ἐξ ἐκείνων, οἵτινες ἦσαν ἢ ξυλουργοὶ ἢ μετήρχοντο ἄλλο τι ἐπιτήδευμα, παρέχον τὴν ἐμπειρίαν τὴν ἀναγκαιοῦσαν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν αὐτήν. Τοὺς ἀρχιφύλακας τούτους, τοὺς τοιαῦτα προηγούμενα ἔχοντας καὶ οὕτω παρασκευασθέντας, βεβαίως νομίζω, ὅτι ἔπρεπε ν’ ἀμείβωμεν μὲ μισθὸν 90 δραχμῶν. Ἀλλ’ οἱ φύλακες οἱ κατὰ τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ εἶναι ἄνθρωποι, τοὺς ὁποίους λαμβάνει ἀπὸ τὸν δρόμον, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι τὸ μέγα προσὸν νὰ μὴ κατεδικάσθησαν, νὰ ἦναι πολῖται Ἕλληνες καὶ νὰ ἦναι ἐγγεγραμμένοι εἰς ἕνα δῆμον. Δὲν ἠξεύρω, ἂν ἀπαιτῆται νὰ ἦναι καὶ ἄρτιοι τὸ σῶμα. Οἱ δὲ κατὰ τὸ νομοσχέδιον, ὅπερ ἐγὼ εἶχον προτείνει, φύλακες ἤθελον προσλαμβάνεσθαι ἐκ τοῦ σώματος τῆς χωροφυλακῆς, καὶ ἤθελον λαμβάνει μόνον ἐπίδομα 20 δραχμῶν κατὰ μῆνα. Ἐὰν δὲ ἤθελον ἀφεθῆ ἐκ τῆς ὑπηρεσίας τῆς χωροφυλακῆς, τότε ἤθελον γίνεσθαι φύλακες τακτικοὶ, λαμβάνοντες μισθὸν 50 δραχμῶν. Ἀλλὰ διαφέρει καὶ κατὰ ἓν ἄλλο τὸ ἐμὸν νομοσχέδιον τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν, ὅτι τὸ ἐμὸν νομοσχέδιον συνετάσσετο κατὰ τὸ 1891, τὸ δὲ συζητούμενον νομοσχέδιον συντάσσεται κατὰ τὸ 1895. Τὸ 1891, ὡς ἐνθυμεῖσθε, ἀνήκει εἰς ἐποχὴν, ἥτις εἶναι προγενεστέρα τῆς ἐποχῆς, καθ’ ἣν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἐπηγγέλλετο νὰ σώσῃ τὸ Κράτος, καὶ ἐβεβαίου ὅτι ἔχει ἀκμὴν εὐρωστίας οἰκονομικῆς καὶ ῥώμης, ἡ δ’ ἐποχή, κατὰ τὴν ὁποίαν εἰσήχθη τὸ νομοσχέδιον, ὅπερ συζητοῦμεν, εἶναι ἐποχὴ μεταγενεστέρα τῆς 10ης Δεκεμβρίου τοῦ 1893, εἰς πᾶν δ’ ὅ,τι προτείνουσιν οἱ Ὑπουργοὶ εἰς τὴν νομοθετικὴν ἐξουσίαν πρέπει νὰ ἐπικρατῇ μία θεμελιώδης ἰδέα, ἡ ἰδέα νὰ μὴ ὑπερβαίνῃ τὰς δαπάνας, αἱ ὁποῖαι γίνονται μέχρι σήμερον, ἢ μᾶλλον νὰ εἰσάγῃ ἐλαττώσεις τῶν δαπανῶν αὐτῶν.
§101ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐγὼ δὲν εἶχον ὑπ’ ὄψιν καὶ πρόσφατον τὸ νομοσχέδιον τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Γόρτυνος βουλευτοῦ κ. Δηλιγιάννη, καὶ δὲν ἐπίστευον ὅτι ἡ Κυβέρνησις ὁλόκληρος καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐκ Μεγαρίδος Βουλευτὴς ἤθελον προσπαθήσει νὰ καλυφθῶσιν ὄπισθεν τοῦ νομοσχεδίου τοῦ κ. Δηλιγιάννη, καὶ ὡς αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν νὰ φέρωσι τὸ νομοσχέδιον αὐτοῦ, ἀλλ’ ἐνθυμοῦμαι ὅτι ῥιζικὴ ὑπάρχει διαφορὰ ὡς πρὸς τὰ δύο ταῦτα νομοσχέδια. Ἀκούσατε, Κύριοι, ἂν δὲν ὑπάρχῃ ῥιζικὴ διαφορὰ ὡς πρὸς τὸν διορισμόν. Τὸ ἄρθρον 8 τοῦ νομοσχεδίου τοῦ κ. Δηλιγιάννη ἔχει ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Διορίζονται τηλεγραφικοὶ φύλακες ὅσοι ἐκ τῶν ἀνδρῶν τῆς χωροφυλακῆς, εὐδοκίμως ὑπηρετήσαντες ἐν τῇ τηλεγραφικῇ ὑπηρεσίᾳ, ἀπελύθησαν τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ, ἀποδείξαντες διαγωγὴν ἄμεμπτον καὶ ἄγοντες ἡλικίαν οὐδὲ κατωτέραν τῶν 23, οὐδ’ ἀνωτέραν τοῦ 40 ἔτους». Δὲν λαμβάνει ἐκ τῆς ὁδοῦ, λαμβάνει ἀκριβῶς ἐκ τῆς ὑπηρεσίας ἐκείνης, τὴν ὁποίαν εἶχε δημιουργήσει ὁ κ. Πρωθυπουργός.
§102ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Τὸ αὐτὸ λέγει καὶ τὸ νομοσχέδιον τὸ προκείμενον.
§103ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ λέγει ὅτι, ἂν θέλητε, παραλαμβάνετε ἐξ αὐτῶν. Ἡ διάταξις εἶναι δυνητικὴ ἐνταῦθα, ἐκεῖ ἦτο ὑποχρεωτική.
§104ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ὁ σκοπὸς τοῦ Ὑπουργοῦ εἶναι νὰ παραλαμβάνωνται ἐκ τῆς χωροφυλακῆς. Ἄν θέλητε νὰ τὸ διατυπώσωμεν κατ’ ἄλλον τρόπον, δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.
§105ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς δέχηται τὰς τροπολογίας, τὰς ὁποίας τῷ ὑποδεικνύομεν, ὅτι μόνον οἱ ἀπαλλασσόμενοι ἐκ τῆς ὑπηρεσίας τῆς χωροφυλακῆς θέλουν διορίζεσθαι φύλακες, καὶ συγχρόνως ὅτι θὰ ἰσχύῃ καὶ ἐπ’ αὐτῶν ὁ νόμος περὶ ἐντοπίων ὑπαλλήλων, τότε εἴμεθα σύμφωνοι. Ὅσον ἀφορᾷ τοὺς τηλεγραφοφύλακας, ὁ νόμος ὁ καθιερῶν ὅτι οὗτοι θὰ λαμβάνωνται ἐκ τῆς χωροφυλακῆς, νομίζω ὅτι ἐπέτυχε. Σήμερον ἔχομεν ἀπόλυτον ἀνάγκην νὰ ἐπιφέρωμεν καὶ τὴν ἐλαχίστην οἰκονομίαν καὶ τοῦ εὐτελεστέρου ποσοῦ· δὲν εἶναι ἑπομένως ἐποχή, ὅπως πλουσιοπαρόχως πλουτίσωμεν τὴν ὑπηρεσίαν δι’ ἰδίων φυλάκων καὶ εἰδικῶν ἄλλων ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι οὐδὲν ἄλλο πράττουσιν ἢ νὰ προκαλῶσι δαπάνας. Ὑπάρχει δὲ ἡ πρόληψις, ὅτι οἱ φύλακες τῶν τηλεγράφων οὐδὲν ἄλλο πράττουσιν ἢ νὰ λαμβάνωσι τὸν μισθὸν ἀργοῦντες. Εἶναι δὲ γνωστὸν εἰς τοὺς πλείστους τῶν κυρίων Βουλευτῶν τὸ ἀστεῖον καὶ κωμικὸν τῆς παρὰ τοῦ λαοῦ ἀποδιδομένης εἰς τοὺς φύλακας αὐτοὺς ἐργασίας· πάντες ὅσοι θέλουσι νὰ χαρακτηρίσωσιν ἕνα ὑπάλληλον ὡς λαμβάνοντα τὸν μισθὸν ἄνευ λόγου, τὸν ἀποκαλοῦσι τηλεγραφοφύλακα, ὁ ὁποῖος θεωρεῖται ὅτι ἔχει ἐπάγγελμα νὰ διώχνῃ τὰ χελιδόνια ἀπὸ τὰ σύρματα τοῦ τηλεγράφου (ἱλαρότης). Ἐὰν νομίζητε ὅτι ἔχετε ἄφθονα χρήματα, νομοθετήσατε ἐκ νέου τοὺς διώκτας τῶν χελιδονίων.
§106Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ ἀναγνώσω τὰς διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον εἶχον προτείνει εἰς τὴν Βουλήν, ἐν αἷς ἀναγράφονται τὰ προσόντα, τὰ ὁποῖα ἔδει κατ’ αὐτὸ νὰ ἔχωσιν οἱ ἀρχιφύλακες καὶ τηλεγραφοφύλακες (ἀναγινώσκει): «Ἄρθρον 7. Ἵνα διορισθῇ τις τηλεγραφικὸς ἀρχιφύλαξ, ἀπαιτεῖται: αʹ) νὰ ἄγῃ ἡλικίαν οὐδὲ κατωτέραν τοῦ 23 οὐδ’ ἀνωτέραν τοῦ 40 ἔτους βʹ) νὰ γνωρίζῃ νὰ γράφῃ καὶ νὰ ἀναγινώσκῃ, καὶ ἐκ τῆς ἀριθμητικῆς τὰς τέσσαρας πράξεις αὐτῆς, νὰ ἔχῃ δὲ καὶ τὴν ἀπαιτουμένην σωματικὴν ῥώμην· γʹ) νὰ ὑπηρέτησεν ἐν τῇ χωροφυλακῇ ἢ ἐν τῷ μηχανικῷ, νὰ ἔλαβεν ἄφεσιν ἄμεμπτον, καὶ νὰ μετήρχετο πρὸ τῆς ἐν τῷ στρατῷ κατατάξεώς του τὸ ἐπάγγελμα τοῦ σιδηρουργοῦ, τοῦ οἰκοδόμου, τοῦ φανοποιοῦ ἢ τοῦ ξυλουργοῦ.» Δὲν παρελαμβάνοντο λοιπὸν ἐκ τῆς ὁδοῦ, ἀλλὰ παρελαμβάνοντο ἐκ τῶν ὑπηρετησάντων ἐν τῷ στρατῷ καὶ ἰδίως ἐκ τῶν κεκτημένων ἐμπειρικήν τινα ἱκανότητα, χρήσιμον εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, εἰς ἣν παρελαμβάνοντο.
§107ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Δὲν γνωρίζω διατὶ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Γόρτυνος ἐν θριάμβῳ ἠγέρθη νὰ ἀναγνώσῃ τὸ ἄρθρον τοῦ ὑπ’ αὐτοῦ ὑποβληθέντος νομοσχεδίου, τὸ περιγράφον τὰ προσόντα τῶν ὑπ’ αὐτοῦ δημιουργουμένων ἀρχιφυλάκων. Ἀλλ’ ἐνταῦθα πρόκειται περὶ φυλάκων, διότι ἀρχιφύλακας κατὰ τὸ νομοσχέδιον δὲν ἔχομεν. Οἱ δὲ φύλακες, οἵτινες κατὰ τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο ἠδύναντο νὰ διορισθῶσιν, ἔπρεπε νὰ ἦναι πολῖται Ἕλληνες, νὰ ὑπηρέτησαν δὲ ὡς χωροφύλακες καὶ εἰς τηλεγραφικὰς γραμμὰς· τὸ δὲ νομοσχέδιον τὸ ὑπὸ συζήτησιν λέγει, ὅτι κατὰ προτίμησιν διορίζονται οἱ χωροφύλακες, δηλ. ἂν ὑπάρχωσι τοιοῦτοι, πρέπει νὰ προτιμηθῶσι.
§108ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μόνον προτιμῶνται, δὲν διορίζονται ὑποχρεωτικῶς διὰ τὸν Ὑπουργόν.
§109ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Σᾶς εἶπον ὅτι αὐτὸ εἶναι τὸ πνεῦμα τοῦ νομοσχεδίου· καθ’ οἱονδήποτε τρόπον θέλετε τὸ δηλῶ. Λοιπὸν τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Γόρτυνος ἔλεγε «διορίζονται καὶ οἱ ἐν τῷ μηχανικῷ ὑπηρετήσαντες καὶ ἔχοντες ἄφεσιν ἄμεμπτον»· τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον λέγει «διορίζονται οἱ φέροντες ἄφεσιν ἄμεμπτον ἐκ τοῦ στρατοῦ τῆς ξηρᾶς», προσθέτει «καὶ τῆς θαλάσσης», διότι εἶναι πιθανὸν οὗτοι νὰ ἦναι ἐπιτηδειότεροι. Μετὰ τοῦτο ποῖα εἶναι τὰ προσόντα, τὰ ὁποῖα ἀνέγραφε τὸ νομοθέτημα τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Γόρτυνος, τὸ τῆς ὑπηρεσίας τοῦ 1891; διότι καὶ ἐκεῖνο καὶ τὸ ὑπὸ συζήτησιν προέρχονται ἐκ τῆς ὑπηρεσίας. — Νὰ ἦναι πολῖται Ἕλληνες, νὰ γνωρίζουν νὰ γράφουν καὶ ἀναγινώσκουν καὶ νὰ μὴ κατεδικάσθησαν ἐπὶ πλημμελήματι κτλ. Βεβαίως δὲ οὔτε ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Γόρτυνος οὔτε ἄλλος τις θὰ ἐφαντάζετο νὰ ἀποσπάσωμεν ἕνα μαραγκόν ἀπὸ τὸ ἔργον του καὶ νὰ τῷ δώσωμεν 40 δραχμάς. Ἡμεῖς ζητοῦμεν ἁπλοῦς φύλακας, προτιμῶμεν δὲ τοὺς ὑπηρετήσαντας εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην χωροφύλακας, οὐδ’ ἠδυνάμεθα νὰ περιορισθῶμεν εἰς μόνους αὐτούς· διότι, ἂν ἐκ τούτων δὲν θελήσωσιν ἢ δὲν ὑπάρχουν, τί θὰ γείνουν αἱ τηλεγραφικαὶ γραμμαί;
§110Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Διατὶ νὰ λέγῃ «προτιμῶνται» μόνον;
§111ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ὅταν ἔχω ῥητὴν διάταξιν τοῦ νόμου, ἔχω ὑποχρέωσιν νὰ τὴν τηρῶ. Οὕτω νομίζω ὅτι πρέπει νὰ κάμνωσιν οἱ Ὑπουργοί. Τί θέλετε; νὰ ἀναγραφῶσι συνέπειαι τῆς μὴ τηρήσεως; Ἐν οὐδενὶ νόμῳ ἀναγράφονται συνέπειαι τοιαῦται διὰ τὸν Ὑπουργόν. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Γόρτυνος παρετήρησε καί τι ἄλλο, τὸ ὁποῖον ὀφείλω νὰ μὴ ἀφήσω ἀπαρατήρητον, ὅτι τὸ νομοσχέδιον τοῦτο ἀσεβεῖ πρὸς τὴν Βουλὴν, ἐνῷ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον αὐτὸς ὑπέβαλε τότε, ἐμερίμνα, ὥστε νὰ διατηρήσῃ ὅλα τὰ δικαιώματα τῆς Βουλῆς. Τὸν διαβεβαιῶ ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο κατεπάτει τὰ δικαιώματα τῆς Βουλῆς, διότι δὲν παρεῖχε πλήρη τὰ στοιχεῖα τοῦ ἐλέγχου, ἐνῷ τὸ παρὸν τὰ διατηρεῖ· καὶ ἰδοὺ ὁ λόγος· διότι ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Γόρτυνος δὲν εἶχε προσδιορίσει ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τὸν ἀριθμὸν τῶν φυλάκων, οἵτινες ἠδύναντο νὰ διορισθῶσιν, ἀλλ’ ὥριζεν ἐν αὐτῷ, ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς θέλει προσδιορίζει τὸν ἀριθμὸν τῶν φυλάκων. Ὁ προϋπολογισμὸς θὰ ὥριζε ξηρῶς ἕνα ἀριθμὸν φυλάκων· θὰ ἔλεγεν ὁ προϋπολογισμὸς «200 φύλακες»· χρειάζονται αὐτοὶ οἱ 200 φύλακες; Ἄγνωστον. Εἶναι ἀναγκαῖοι αὐτοὶ οἱ 200 διὰ τὴν συντήρησιν τῶν γραμμῶν τοῦ Κράτους ὅλων; Ἄγνωστον. Ἠδύνατο νὰ ἐξυπηρετηθῇ ἡ φύλαξις τῶν γραμμῶν μὲ πεντήκοντα μόνον φύλακας, καὶ ὁ Ὑπουργὸς ἠδύνατο νὰ γράφῃ διακοσίους. Ἐνῷ κατὰ τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον τηρεῖται ἤδη, ὁ ἔλεγχος εἶναι προχειρότατος ἐν τῇ Βουλῇ, διότι λέγων ὁ Ὑπουργὸς πρὸς τὴν Βουλὴν «τόσην πίστωσιν πρέπει νὰ δώσῃς», παρέχει εἰς αὐτὴν, ὡς ἐκ τοῦ προσδιορισμοῦ τῶν ἀποστάσεων, τὰ μέσα νὰ ἐκτιμήσῃ, ἐὰν ἀπαιτῶνται τόσοι τηλεγραφοφύλακες. Λοιπὸν δίδω τὰ στοιχεῖα εἰς τὴν Βουλὴν τοῦ ἐλέγχου τῆς ἐπαρκείας ἢ τῆς πλησμονῆς τῶν διορισθησομένων, καὶ θέλει γείνῃ τότε ἡ μελέτη καὶ ἡ σύγκρισις, ἂν μεταξὺ τοῦ ἀναγραφομένου ἐν τῷ προϋπολογισμῷ ποσοῦ καὶ τοῦ ὑπὸ τοῦ νόμου ὁριζομένου ὡς ἐκ τῶν ἀποστάσεων ἀριθμοῦ τῶν φυλάκων ὑπάρχῃ ἀναλογία ἢ πρέπουσα ἢ δυσαναλογία, καὶ ἂν ὁ Ὑπουργὸς ἐπιζητῇ νὰ διορίσῃ περισσοτέρους. Ὁ ἔλεγχος λοιπὸν εἶναι προχειρότατος καὶ κατὰ τρόπον καταφανέστατον, ἐνῷ τοὐναντίον, κατὰ τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Γόρτυνος ἐντελῶς ἀδύνατος ἔσται ὁ ἔλεγχος, διότι ἡ Βουλὴ ὀφείλει νὰ περιμείνῃ καὶ μετὰ τὸν ἀπολογισμὸν καὶ ἀφοῦ προηγουμένως προσαχθῶσι μυρία ὅσα στοιχεῖα, νὰ κρίνῃ ἂν οἱ, διορισθέντες ἐπὶ τόσα ἔτη φύλακες ἦσαν ἀναγκαῖοι πάντες διὰ τὴν συντήρησιν τῶν γραμμῶν τοῦ Κράτους, ἢ πολὺ μικρότερος ἀριθμὸς ἠδύνατο νὰ ἐπαρκέσῃ. Ὥστε κατὰ τοῦτο νομίζω ὅτι πλεονεκτεῖ τὸ παρὸν νομοσχέδιον τοῦ ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Γόρτυνος ὑποβληθέντος κατὰ τὸ 1891.
§112Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἡ διαφορὰ εἶναι οὐσιώδης. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ὡμίλησεν ὡς Ὑπουργὸς Κράτους, ἐν τῷ ὁποίῳ ὑπάρχει οὐχὶ Βουλή, ἀλλὰ νομοθετικὸν σῶμα, ἐν τῷ ὁποίῳ ψηφίζονται μὲν νόμοι, ἀλλὰ δὲν ἐξασκεῖται ἔλεγχος ἐπὶ τῆς διαγωγῆς τῶν Ὑπουργῶν. «Μὴ ἐμπιστευθῆτε, λέγει, τὸ νομοσχέδιον, κατὰ τὸ ὁποῖον τὸν ἀριθμὸν τῶν τηλεγραφοφυλάκων θέλει προσδιορίζει ὁ προϋπολογισμὸς, διότι ἐνδέχεται νὰ περιλάβῃ 200 ἢ 300, ἐνῷ ἀρκοῦσι μόνον 50». Ἀλλ’ ἡ Βουλὴ δὲν θὰ ἐξετάσῃ ἂν ἀπαιτῆται νὰ διορισθῶσι 200 ἢ 300, πρὶν ἢ ψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον. Ἀλλ’ ἂν ἡ Βουλὴ σφάλῃ καὶ ἐπιτρέψῃ περισσοτέρους τῆς ἀνάγκης;... Πῶς λοιπὸν νὰ σωθῶμεν; Ἔχομεν τὸ νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, τὸ ὁποῖον ἐπιτρέπει νὰ προσδιορίζῃ οὐχὶ ἡ Βουλὴ διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἀλλ’ αὐτὸς ὁ Ὑπουργὸς ὅσους κρίνῃ ἀναγκαίους. Ἡ Βουλὴ δὲν πρέπει νὰ κρίνῃ περὶ τοῦ ἀναγκαίου ἀριθμοῦ, ἵνα ἐγκρίνῃ διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ μόνους τοὺς ἀναγκαιοῦντας, ἀλλὰ πρέπει νὰ κρίνῃ ὁ Ὑπουργός. Καὶ ἄλλο τι λέγει ἔκτροπον, ὅτι διὰ τῆς πιστώσεως, τὴν ὁποίαν ψηφίζει ἡ Βουλὴ πρὸς πληρωμὴν τῶν ἐξόδων τῆς φυλακῆς καὶ συντηρήσεως τῶν τηλεγράφων, προσδιορίζει αὐτὴ τὸν ἀριθμὸν τῶν φυλάκων, οἵτινες πρέπει νὰ διορίζωνται, καὶ οὕτως ἐξασκεῖ πλήρη τὸν ἔλεγχον. Ἀλλὰ τὸ νομοσχέδιον δὲν προσδιορίζει τὸν αὐτὸν μισθὸν εἰς πάντας, προσδιορίζει μισθὸν 70 δραχμῶν καὶ 60 δραχμῶν καὶ 25 δραχμῶν καὶ 40 δραχμῶν. Ἡ Βουλὴ θέλει ἔχῃ λοιπὸν ἐνώπιον αὐτῆς πίστωσιν, ἀλλὰ δι’ αὐτῆς δὲν θὰ δύναται νὰ ἀνευρίσκῃ τὸν ἀριθμὸν τῶν φυλάκων, οἵτινες θέλουσι διορισθῆ· διότι, ἂν τὸ ποσὸν τῆς πιστώσεως διαιρέσῃ διὰ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν 70, ὅσος εἶναι ὁ μισθὸς τῶν ἐπὶ ἔκτασιν ἑξάωρον ἀρχιφυλάκων, θέλει ἀνεύρῃ ἀριθμὸν φυλάκων ὀλιγώτερον ἢ ἂν διαιρέσῃ τὸ ποσὸν τῆς πιστώσεως διὰ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν 60, ἢ τῶν 40, ἢ τῶν 25, διότι καὶ τὰ ποσὰ ταῦτα ὡρίσθησαν πρὸς μισθοδοσίαν φυλάκων. Ὅθεν ἡ Βουλὴ καθίσταται διὰ τοῦ νομοσχεδίου ἐν πλήρει ἀνικανότητι, ἵνα ἐνασκήσῃ ἔλεγχόν τινα, θέλει δὲ συμβῆ, ὅπως διορίζωνται φύλακες περισσότεροι τῆς ἀνάγκης καὶ θεραπεύωνται ἀνάγκαι συναλλαγῆς, νὰ διορίζωνται φύλακες οἱ ἰδιῶται, δι’ οὓς ὁ μισθὸς ὡρίσθη ἀπὸ 25 δραχμῶν μέχρι 40 μόνον, καὶ ὄχι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἶναι εἰδικώτεροι, τῶν ὁποίων ὁ μισθὸς ὡρίσθη εἰς 70 δραχμάς.
§113ΔΡΟΣΙΝΟΣ. Ὅλαι αἱ τηλεγραφικαὶ γραμμαὶ διέρχονται διὰ τῶν ἐθνικῶν καὶ ἐπαρχιακῶν ὁδῶν. Ἔχομεν ὁδοστάτας εἰς μέγαν ἀριθμὸν, διότι ἀνὰ 2 ἢ 3 χιλιόμετρα ὑπάρχει καὶ ἀνὰ εἷς ὁδοστάτης· λοιπὸν δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἀναθέσῃ τὴν ὑπηρεσίαν τῆς φυλάξεως τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν εἰς τοὺς ὁδοστάτας, ἀφοῦ κατὰ τὸ πλεῖστον μέρος αἱ τηλεγραφικαὶ γραμμαὶ διέρχονται διὰ τῶν ἐθνικῶν καὶ ἐπαρχιακῶν ὁδῶν; Νομίζω ὅτι τοῦτο θὰ ἦναι μεγίστη οἰκονομία. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὰς ἄλλας γραμμὰς, αἱ ὁποῖαι διέρχονται δι’ ἡμιονικῶν ὁδῶν, ἐκεῖ ἠμπορεῖ νὰ διορίσῃ φύλακας, ἀλλ’ οὗτοι θὰ ἦναι ὀλίγοι.
§114ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Πέρυσιν ἔφερον τοιοῦτο νομοσχέδιον, ἀλλὰ δὲν τὸ ἠθέλησαν ἡ Βουλή.
§115ΔΡΟΣΙΝΟΣ. Ἠμπορεῖ νὰ τὸ παραδεχθῇ τώρα, ἂν τὸ φέρητε. Παρακαλῶ νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν τὴν παρατήρησίν μου ταύτην.
§116ΡΑΛΛΗΣ. Ὑποθέτω ὅτι ἡ ἀτέλεια τοῦ νομοσχεδίου, τὴν ὁποίαν παρέστησεν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Γόρτυνος, τελικῶς θέλει συμπληρωθῆ διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀναγραφῇ μία καὶ μόνη πίστωσις δι’ ὅλους τοὺς φύλακας, ὑποθέτω δὲ, ὅτι μέχρι τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἡ ὑπηρεσία θὰ ἦναι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζῃ πόσαι θὰ ἦναι αἱ γραμμαὶ ἀποστάσεων ἐξ ὡρῶν καὶ πόσαι τεσσάρων ὡρῶν, ὥστε ν’ ἀναγραφῇ ἡ ἀναγκαία πίστωσις δι’ ὡρισμένον ἀριθμὸν φυλάκων. Τὴν παρατήρησιν ταύτην φέρω ὄχι διότι δὲν εὑρίσκω ὀρθὴν τὴν γενομένην ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου παρατήρησιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Γόρτυνος, ἀλλὰ διότι ἐνόμισα, ὅτι οὕτως ἐκλείπει ἡ ἔλλειψις αὕτη τοῦ νομοσχεδίου, ἥτις θὰ ἦν καλὸν νὰ μὴ ὑφίστατο, καὶ δὲν θὰ ὑφίστατο, ἐὰν ἡ ὑπηρεσία ἦν εἰς θέσιν νὰ κατανείμῃ ἀπὸ τοῦδε τὰς γραμμὰς ἐκ τοῦ ὅτι δὲ δὲν εἶναι εἰσέτι εἰς θέσιν νὰ τὸ πράξῃ, ἀποδεικνύει ὅτι τὸ νομοσχέδιον δὲν εἶναι ὥριμον, διότι ὤφειλε νὰ ἦναι εἰς θέσιν νὰ προσδιορίσῃ τὴν δαπάνην, ἥτις ἐκ τῆς λειτουργίας τοῦ νομοσχεδίου θέλει προέλθῃ. Ἀλλὰ δὲν θεωρῶ οὐδ’ ὡς τελεσφόρον τὸν τρόπον, καθ’ ὃν διεξήχθη ἡ ἐξέλεγξις τοῦ νομοσχεδίου τούτου, παραβαλλομένου πρὸς ἕτερον νομοσχέδιον. Ἡ τοιαύτη ἐξέλεγξις, προκληθεῖσα ὑπὸ τοῦ Βουλευτοῦ Μεγαρίδος, καθιστᾷ τὸ ζήτημα ἐντελῶς προσωπικὸν, καὶ λίαν δικαίως, προκαλούμενος ἐπὶ τοῦ ἰδίου του νομοσχεδίου, ὁ Βουλευτὴς Γόρτυνος ἠναγκάσθη νὰ ἀντεπεξέλθῃ καὶ ν’ ἀποδείξῃ ὅτι αἱ διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου, ὅπερ ὑπέβαλε κατὰ τὸ 1891, ἦσαν πληρέστεραι τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου. Νομίζω ὅτι πρὸς τὸ ὑφιστάμενον ἤδη σύστημα, τὸν ἰσχύοντα νόμον, πρέπει νὰ γείνῃ ἡ παραβολὴ τοῦ νομοσχεδίου, οὕτω δὲ θὰ πεισθῶμεν, ἂν πράγματι διὰ τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου τούτου θὰ ἐπέλθῃ ἡ βελτίωσις, ἣν ἐπηγγέλθη ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Ὁ ἀπὸ τοῦ 1887 ὑφιστάμενος νόμος καθιστᾷ διττὸν προσωπικὸν ὡς πρὸς τὴν φύλαξιν καὶ συντήρησιν τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν, καθιστᾷ προσωπικὸν τεχνικὸν, ὅπερ ἀπαρτίζεται ἐξ ἀρχιφυλάκων, καὶ προσωπικὸν μὴ τεχνικὸν, ὅπερ ἀπαρτίζεται εἴτε ἐκ χωροφυλάκων, εἴτε ἐξ ἰδιωτῶν, εἰς οὓς ἀνατίθεται ἡ φύλαξις τῶν γραμμῶν. Ἐν τῷ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίῳ ἔχομεν μίαν καὶ μόνην τάξιν, τάξιν φυλάκων, καὶ τούτων παραδόξως μὴ καθισταμένων δημοσίων ὑπηρετῶν, ἀλλὰ χαρακτηριζομένων ὑπὸ τοῦ νομοσχεδίου ὡς ἰδιωτῶν. Οὕτως ἡ πολυπλοκωτέρα ἐκ τῶν ὑπηρεσιῶν, καὶ ἐκείνη ἥτις πρέπει μετὰ τῆς μεγαλειτέρας ἐπιμελείας νὰ ἐνεργῆται, ἀφίεται εἰς χεῖρας ἰδιωτῶν, διότι οὕτω χαρακτηρίζονται οἱ φύλακες. Ἐκλείπει δὲ διὰ τοῦ νομοσχεδίου καὶ ἡ τάξις τῶν ἀρχιφυλάκων, διότι καταργοῦνται οὗτοι δυνάμει τοῦ ἄρθρου 10, δηλ. ἐκλείπει τὸ τεχνικὸν προσωπικόν. Ἂν θέλητε νὰ ἴδητε τὴν διαφορὰν τοῦ συστήματος τοῦ ὑφισταμένου πρὸς τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, θὰ προσφύγητε εἰς τὸν νόμον τοῦ 1887, τὸν ὁποῖον καταργεῖ ἐν ἄρθρῳ 18 τὸ νομοσχέδιον. Ἐκεῖ θὰ εὕρητε τέλειον κώδικα, καὶ τελείαν λειτουργίαν, τοὐλάχιστον ὑπὸ τὴν ἔποψιν τὴν τυπικὴν, τελείαν λειτουργίαν τῆς ὑπηρεσίας ταύτης. Ἐδῶ δὲ τί ἔχετε; Ἔχετε ἁπλούστατα ἓν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον καθορίζει τὸν τρόπον, καθ’ ὃν διορίζονται οἱ φύλακες. Πῶς αὐτοὶ οἱ φύλακες θὰ δυνηθῶσι νὰ ἐκτελέσωσι τὰ καθήκοντά των, τὰ καθαρῶς τεχνικὰ, αὐτὸ δὲν τὸ ὁρίζει τὸ νομοσχέδιον. Ὁρίζει ὅτι πρέπει νὰ ὑποστῶσι προπαιδείαν 15 ἡμερῶν. Ἂν ἦναι ἱκανοὶ, θέλει τὸ ἀποδείξει ἁπλῆ τις δοκιμασία παρὰ τοῦ Διευθυντοῦ τῶν τηλεγράφων καὶ ταχυδρομείων. Ἀλλ’ οὗτος δὲν εἶναι ὑπόχρεως νὰ ὑποβάλλῃ τοὺς φύλακας τούτους εἰς δοκιμασίαν, εἶναι μόνον ὑπόχρεως νὰ τοὺς ὑποβάλλῃ εἰς ἁπλῆν προπαίδευσιν 15 ἡμερῶν, καὶ μετὰ ταῦτα οὗτοι, ἔχοντες καὶ τὰ ἄλλα προσόντα τοῦ ἀνθρώπου, τὰ ὁποῖα ἀναγράφει τὸ 15 ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου, θεωροῦνται ὡς τεχνικὸν προσωπικὸν, δυνάμενον νὰ ἐκτελέσῃ ὅλην ἐκείνην τὴν ὑπηρεσίαν, ἥτις τοῖς ἀνατίθεται. Ἂς λάβωμεν καὶ τὰς διατάξεις τοῦ ὑφισταμένου νομοθετήματος. Τοῦτο καθιστᾷ ὁλόκληρον προπαιδείαν καὶ δοκιμασίαν καὶ ἔλεγχον αὐτοῦ τοῦ προσωπικοῦ, ἀκόμη καὶ τοῦ προσωπικοῦ τῶν χωροφυλάκων, διότι ἐν ἄρθρῳ 3 ὁρίζει τὰ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Διὰ Β. Διατάγματος, προτάσει τῶν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργῶν, θέλουσιν ὁρισθῆ τὰ περὶ συστάσεως ἐπιτροπῆς καὶ τῶν ἐνώπιον αὐτῆς ἐξετάσεων, ἃς θέλουσιν ὑποστῆ: αʹ) Οἱ ἐν τῇ τηλεγραφικῇ ὑπηρεσίᾳ διατεθησόμενοι παρὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν χωροφύλακες, ὡς πρὸς τὴν γραφὴν, ἀνάγνωσιν, τὰς 4 πράξεις τῆς ἀριθμητικῆς καὶ τὴν σωματικὴν κατάστασιν ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῶν σχετικῶν κόπων καὶ ἔργων. βʹ) Οἱ ὡς ἀρχιφύλακες ὑποβάλλοντες αἰτήσεις διὰ τῶν τηλεγραφικῶν ὑποδιευθύνσεων εἴς τε ταῦτα, καὶ προσέτι οὗτοι εἰς τὰ τῆς συνδέσεως, μονώσεως καὶ τανύσεως τῶν συρμάτων, τῆς ἀποστάσεως καὶ στερεώσεως τῶν στύλων, καὶ εἰς πᾶσαν ἀπολύτως ἀναγκαίαν γνῶσιν διὰ τὴν κανονικὴν συντήρησιν τῶν γραμμῶν καὶ τὴν ταχεῖαν ἀποκατάστασιν παθούσης λειτουργίας αὐτῶν.» Ἄρθρον 4 (ἀναγινώσκει): «Ἐκ τῶν ἐπιτυχόντων κατὰ τὸν ἔλεγχον τῶν ἐξετάσεων διορίζονται καὶ τοποθετοῦνται παρὰ μὲν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν οἱ ἐν ἑκάστῳ τῶν τηλεγραφείων χωροφύλακες, κατὰ τὴν ὑποδειχθησομένην ἀνάγκην παρὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, παρὰ τούτου δὲ μετὰ γνωμάτευσιν τῆς Γεν. Διευθύνσεως τῶν ταχυδρομείων καὶ τηλεγράφων κλπ.» Λοιπὸν ὑπὸ τὴν ἔποψιν τοῦ ποιοῦ δὲν ὑπάρχει κἀμμία ἀμφιβολία, ὅτι οἱ φύλακες, οἵτινες θὰ διορισθῶσι δυνάμει τοῦ νομοσχεδίου τοῦ ὑπὸ συζήτησιν, γινομένου νόμου, ὅτι οἱ φύλακες αὐτοὶ θέλουσιν ὑστερεῖ κατὰ πολὺ τοῦ ὑφισταμένου προσωπικοῦ. Ὑπὸ τὴν ἔποψιν τὴν τεχνικὴν μήτε εἶναι δυνατὸν νὰ καταστήσῃ τις ὅρον παραβολῆς μεταξὺ αὐτῶν, διότι οἱ μὲν ὑπέστησαν προπαιδείαν, ὑπέστησαν δοκιμασίαν κατόπιν τῆς προπαιδείας ταύτης, καὶ ἀπέδειξαν, ὅτι κέκτηνται τὰ προσόντα τὰ τεχνικά, ἐνῷ οἱ φύλακες οὐδεμίαν δοκιμασίαν θὰ ὑφίστανται καὶ οὐδεμίαν θὰ δύνανται ν’ ἀποδείξωσιν ὅτι κατέχουσιν ἐξ ἐκείνων τῶν τεχνικῶν γνώσεων, αἵτινες εἶναι ἀναποφεύκτως ἀναγκαῖαι διὰ τὴν λειτουργίαν καὶ διὰ τὴν συντήρησιν τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν. Λοιπὸν ὑπὸ τὴν ἔποψιν τοῦ καταρτισμοῦ τοῦ προσωπικοῦ δὲν δύναταί τις νὰ παραβάλῃ τὰ δύο συστήματα· τὸ σύστημα τὸ ὑφιστάμενον εἶναι πολὺ τελειότερον ἐκείνου, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ τὸ ἀντικαταστήσῃ. Πόθεν προεκλήθη τὸ νομοσχέδιον; Τὸ νομοσχέδιον ἀληθῶς προεκλήθη ἐκ τῆς ὑπηρεσίας, ἀλλ’ ἐκ τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἐζήτησεν ἐπανειλημμένως, ὅπως μὴ βαρύνηται ὁ προϋπολογισμός του διὰ τῆς δυνάμεως τῶν 177 χωροφυλάκων, οἱ ὁποῖοι διατίθενται ὄχι πλέον εἰς τὰ εἰδικὰ ἔργα τῆς χωροφυλακῆς, ἀλλ’ εἰς ἄλλα ἔργα, τῆς συντηρήσεως τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν. Αὐτὴ εἶναι κυρίως ἡ πηγὴ καὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου καὶ τῶν ἄλλων νομοσχεδίων, τὰ ὁποῖα εἴτε ὑπεβλήθησαν, εἴτε δὲν ὑπεβλήθησαν, ἀλλὰ συνετάχθησαν, ἡ ἀντιζηλία, οὕτως εἰπεῖν, μεταξὺ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἔλεγεν,— ὑπάρχει μάλιστα καὶ ἔγγραφον πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, τὸ ὁποῖον περιῆλθεν εἰς χεῖράς μου, ὡς Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν,—τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἔλεγεν: «ἐγὼ ἔχω ἀνάγκην τῆς δυνάμεως ταύτης τῶν 177 χωροφυλάκων, διὰ νὰ τὴν διαθέσω ὑπὲρ τῆς δημοσίας ἀσφαλείας, ὑπὲρ ἄλλων σκοπῶν, συμφώνως πρὸς τὸν προορισμὸν τῆς χωροφυλακῆς· σεῖς κρατεῖτε αὐτοὺς, καὶ ἐν τούτοις ἐγὼ βαρύνομαι μὲ τὴν μισθοδοσίαν τῶν 177 χωροφυλάκων». Οὗτος εἶναι ὁ δικαιολογητικὸς λόγος τοῦ νομοσχεδίου. Ἀναμφισβητήτως τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἔχει δικαίωμα νὰ προβάλλῃ: «ἀφοῦ λαμβάνετε τὴν ὑπηρεσίαν τῶν χωροφυλάκων τούτων, ἐλαφρώσατέ με καὶ ἀπὸ τὴν μισθοδοσίαν αὐτῶν καὶ ἀπὸ τὰς ἄλλας πληρωμάς, τὰς ὁποίας τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν εἶναι ἠναγκασμένον νὰ ἀναγράφῃ ὑπὲρ αὐτῶν». Ἀλλ’ ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ἐμφύλιος πόλεμος μεταξὺ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι ὀφείλομεν μόνον νὰ ἐξετάσωμεν, ἂν δὲν ἦναι συμφερώτερον νὰ ἀναγραφῇ—καὶ καθ’ ὅσον εἶναι ἀναγκαία— πρόσθετος δύναμις 177 χωροφυλάκων εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, εἰς τὴν ἤδη ὑφισταμένην χωροφυλακὴν, ν’ ἀφεθῶσι δὲ οἱ χωροφύλακες, οἱ ἤδη ἀπασχολούμενοι εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς συντηρήσεως τῶν γραμμῶν, εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν. Καὶ διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς ἓν τοιοῦτον συμπέρασμα, ἀναγκαίως πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν κατὰ πόσον τὸ ὑφιστάμενον σύστημα ἐλειτούργησεν, ἢ κατὰ πόσον διὰ τοῦ εἰσαγομένου διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου συστήματος θὰ ἔχωμεν καλλίτερα ἀποτελέσματα. Ἤδη ἐκ τῆς ἐξελέγξεως τῶν προσόντων τοῦ προσωπικοῦ τοῦ ἑνὸς καὶ τοῦ ἑτέρου νομοσχεδίου ἀποδεικνύεται, ὅτι τὸ ἤδη ὑφιστάμενον σύστημα εἶναι κατὰ πολὺ ὑπέρτερον τοῦ εἰσαγομένου, διότι, ὡς εἶπον, καταργεῖται ἀκριβῶς ὅλον ἐκεῖνο τὸ τεχνικὸν προσωπικόν, τὸ ὁποῖον καθίστα καὶ τὸ ὁποῖον καθιστᾷ ἔτι ὁ νόμος ὁ ὑφιστάμενος. Ἀλλ’ ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῆς ἐν γένει λειτουργίας τοῦ νομοσχεδίου ἀναζητήσατε εἰς ὅλα τὰ 19 ἄρθρα αὐτοῦ μίαν διάταξιν ἀφορῶσαν εἰς τὰ καθήκοντα τῶν φυλάκων δὲν θὰ τὴν εὕρητε. Ἐν τούτοις εἰς τὸν νόμον τὸν ὑφιστάμενον θὰ εὕρητε ὅλας τὰς σχετικὰς διατάξεις· διὰ τοῦτο δὲ εἶπον, ἀρχόμενος τοῦ λόγου, ὅτι ὁ νόμος ὁ ὑφιστάμενος εἶναι τέλειος κῶδιξ τῆς ὑπηρεσίας ταύτης, ἀποτελεῖ ἓν σύνολον διατάξων, τὸ ὁποῖον καθορίζει ἐν γένει τὴν ὑπηρεσίαν τῆς συντηρήσεως τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν. Ἀλλὰ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ τί καθορίζει; Καθορίζει πῶς θὰ διορίζωνται, πῶς θὰ μετατεθῶσι καὶ πῶς δὲν θὰ ἐνεργῶσιν αὐτοὶ οἱ διοριζόμενοι ἄλλην ἐργασίαν. Ἀλλά, πρὸς Θεοῦ, αὐτὸ καὶ μόνον δὲν σᾶς ἀποδεικνύει, ὅτι τὸ σύστημα εἶναι ἐντελῶς ἀτελές; διότι λέγοντες, ὅτι θὰ δώσητε τῷ φύλακι 25 δραχμὰς τὸν μῆνα καὶ θὰ τῷ ἀπαγορεύσητε πᾶσαν ἄλλην ἐργασίαν, δὲν ἐννοεῖτε, ὅτι λέγετε αὐτῷ, ὅτι πρόκειται περὶ θέσεως ἀργομίσθου; Ἐπὶ τούτου δ’ ἔχομεν καὶ τὴν πεῖραν τοῦ παρελθόντος. Ἐν τῷ προϋπολογισμῷ καὶ τῷ ὑποβληθέντι καὶ εἰς πάντας τοὺς προηγουμένους προϋπολογισμοὺς τοῦ Κράτους καὶ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν ἀναγράφονται θέσεις ἰδιωτῶν φυλάκων. Καί, παρακαλῶ, τίνες εἶναι αἱ θέσεις αὗται ἰδιωτῶν, αἱ ἀναγραφόμεναι πρὸς συντήρησιν τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν; Εἶναι θέσεις ἀργομίσθων, εἶναι θέσεις κομματαρχίσκων, εἶναι θέσεις τὸ πολὺ–πολὺ ὑπηρετῶν τῶν κατὰ τόπους τηλεγραφικῶν ὑπαλλήλων. Αὐτὴ εἶναι ἡ ὑπηρεσία, ἡ μόνη ἐλαττωματική, ἐκ τοῦ ὑφισταμένου ἔτι συστήματος, ἡ ὑπηρεσία δ’ αὕτη ἡ ἐλαττωματικὴ γενικεύεται· ἀφαιρεῖται ὅλον τὸ προσωπικὸν τὸ τεχνικόν, ἀφαιρεῖται πᾶς ἔλεγχος καὶ ἀφαιρεῖται ἐντελῶς ἡ ἀλληλουχία τῆς ὑπηρεσίας, καὶ καθίσταται ἓν προσωπικὸν ἰδιωτῶν, τὸ ὁποῖον ἀπέτυχεν ἀκριβῶς εἰς τὴν ἀρχικήν του ἐκτέλεσιν, εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τῶν μικροτέρων ἐργασιῶν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τῆς τηλεγραφικῆς συγκοινωνίας. Ἀλλ’ ὑπὸ τοιούτους ὅρους βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσδοκᾷ τις βελτίωσιν ὑπηρεσίας, λίαν ὀρθῶς δὲ ὁ ἀξιότιμος προαγορεύσας ἀνέγνω τὴν ἔκθεσιν, ἥτις ἐχρησίμευσεν ὡς βάσις τοῦ νομοθετήματος τοῦ ὑφισταμένου· πράγματι δι’ ἐκείνης ἀνέτρεψεν ὅλα ἐκεῖνα τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα ἀνέπτυξεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, φρονῶν ὅτι ἀντὶ συστήματος ἀτελοῦς καθιστᾷ σύστημα πλῆρες· ἐξ ἐναντίας, ἀντὶ συστήματος ἐν μέρει ἀτελοῦς, καθιστᾷ σύστημα ἐντελῶς πλημμελές, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει κἀμμίαν συνοχήν, τὸ ὁποῖον ἀφίνει ἐντελῶς ἐκθέτους τὰς γραμμὰς τὰς τηλεγραφικὰς καὶ ἐκ τοῦ ὁποίου μόνον θὰ χορηγηθῇ εἰς τὴν κεντρικὴν διοίκησιν ὄχι βεβαίως εὐχάριστος ἐνασχόλησις παροχῆς θέσεων τοιούτων, διότι ὅστις διετέλεσεν Ὑπουργὸς γνωρίζει πόσον εἶναι εὐχάριστον νὰ διορίζῃ καὶ παύῃ τοὺς ὑπαλλήλους. Ἀλλ’ ὅταν τοιαῦτα ἀναγράφωνται τὰ προσόντα καὶ τοιοῦτον ἦναι τὸ προσωπικόν, ἐννοεῖται ὅτι δὲν ὑπάρχει κἀνεὶς πλέον φραγμός, θὰ ἔχῃ δὲ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ἑκάστοτε διευθύνων αὐτὴν τὴν ὑπηρεσίαν, τὴν εὐχάριστον ἐνασχόλησιν τοὐλάχιστον νὰ ἔχῃ 100,000 ὑποψηφίους, οἱ ὁποῖοι θὰ ζητῶσι νὰ κινήσωσι τὸν μηχανισμὸν τῶν διατάξεων τοῦ νομοσχεδίου, τῶν ἀποβλεπουσῶν εἰς τὴν παῦσιν τῶν ὑπαλλήλων τούτων, διότι ὅλαι αὗται αἱ διατάξεις περὶ παύσεως αὐτῶν, περὶ μονιμότητος, πᾶς τις ἐξ ἡμῶν γνωρίζει ὅτι εἶναι ἱστὸς ἀράχνης, καὶ ὅτι ἅμα πρὸς τὴν κίνησιν τοῦ μηχανισμοῦ ταχθῇ μία δύναμις ἐπαρχιακή, ὅλοι αὐτοὶ οἱ φραγμοὶ καταπίπτουσιν, οὕτω δ’ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, δυνάμει τοῦ νομοσχεδίου, θὰ εὑρεθῇ ἀπέναντι 100,000 ὑποψηφίων. Ἀλλ’ ἔχει καὶ ἓν ἕτερον ἐλάττωμα τὸ νομοσχέδιον, ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν ἤθελε θεωρηθῆ, ὅτι δὲν καθιστᾷ αὐτὸν ἀράχνης. Πρὸς ἀπρόκρουσιν αὐτῶν τῶν ἐπιῤῥοῶν, αἵτινες ἀναγκαίως θὰ τείνωσιν εἰς τὴν ἑκάστοτε μεταβολὴν τοῦ τοιούτου προσωπικοῦ, καθιστᾶται μονιμότης 177 ἢ 190, ὡς εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, πολιτῶν ἀπέναντι 100,000 ὑποψηφίων. Ἀλλὰ τίς σᾶς ἔδωκε τὸ δικαίωμα, χάριν τῶν 190 πολιτῶν Ἑλλήνων, οὓς θὰ διορίσητε ἰδιώτας φύλακας, ν’ ἀφαιρέσητε τὸ αὐτὸ δικαίωμα ἀπὸ ἑτέρους 99,810 πολίτας Ἕλληνας; Ποῖος εἶναι ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον καθιστᾶτε αὐτὴν τὴν μονιμότητα; Τὰ προσόντα; Τὰ προσόντα εἶναι τίποτε, εἶναι προσόντα παντὸς Ἕλληνος πολίτου· τεχνικαὶ γνώσεις δὲν ὑφίστανται. Λοιπὸν πρόκειται, ὡς διετυπώθη τὸ νομοσχέδιον, περὶ ἑνὸς συστήματος, ὅπερ θὰ καθιστᾷ ὡρισμένους πολίτας Ἕλληνας φύλακας τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦ νὰ λαμβάνωσι τὸν μισθὸν τῶν 60, 55, 40, 35, 25 δραχμῶν. Τοιοῦτον εἶναι τὸ νομοθέτημά σας, καὶ παρακαλῶ νὰ τὸ μελετήσητε ἐν παραβολῇ πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον ὑφίσταται. Ὅταν δὲ τὸ μελετήσητε ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔποψιν, καὶ ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τὸ ὑφιστάμενον σύστημα, θὰ ἴδητε ὅτι αἱ παρατηρήσεις αὗται δὲν προέρχονται ἐξ οἱασδήποτε ὑστεροβουλίας, ἀλλ’ ἐκ τοῦ κοινοῦ σκοποῦ, τὸν ὁποῖον πρέπει πάντες νὰ ἐπιδιώξωμεν, ὅπως βελτιωθῇ ἡ κατάστασις τῆς τηλεγραφικῆς συγκοινωνίας. Ἡ τηλεγραφικὴ συγκοινωνία ἀναμφισβητήτως προσκόπτει, διότι καὶ τὸ σήμερον ὑφιστάμενον προσωπικὸν εἶναι ἐλαττωματικόν, ἀλλ’ αὕτη θὰ παύσῃ νὰ λειτουργῇ ἐντελῶς ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν παραδεχθῶμεν τὸ διὰ τοῦ νομοσχεδίου ὑποβαλλόμενον σύστημα ἀντὶ τοῦ ὑφισταμένου.
§117ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐγὼ βεβαίως δὲν διανοοῦμαι νὰ ἀποδώσω εἰς τὸν κ. ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτὴν ὑστεροβουλίαν διὰ τὴν ἐπίθεσιν αὐτοῦ κατὰ τοῦ νομοσχεδίου τοῦ ὑπὸ συζήτησιν, ἀλλ’ ὀφείλω νὰ παρατηρήσω, ὅτι ἐπλανήθη ὁ κ. ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτὴς ἔν τισι, δεχθεὶς ὅτι πολλὰ περιεχόμενα ἐν τῷ νομοθετήματι τούτῳ δὲν ἐμελετήθησαν ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας, ἢ καὶ ὑπὸ τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ, τοῦ εἰσαγαγόντος τὸ νομοθέτημα εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ὑποστηρίζοντος αὐτό. Ἀπέναντι δὲ τῆς θεωρίας, τὴν ὁποίαν ἀνέπτυξε, περὶ τῆς ἀξίας τοῦ προηγουμένου συστήματος, ἐγὼ ἔχω—καὶ ἔχει καὶ ὁ κ. ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτὴς—πρὸ ὀφθαλμῶν τὰ ἀποτελέσματα, διότι ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς ἐχρημάτισε πρὸ ἐμοῦ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, καὶ ὑποθέτω ὅτι καὶ αὐτὸς, ὡς καὶ ἐγώ, ἔλαβε γνῶσιν ὅλων αὐτῶν τῶν ἐκθέσεων, τὰς ὁποίας ἔχω, τῶν διαφόρων διευθυντῶν καὶ ὑποδιευθυντῶν, αἱ ὁποῖαι μονονουχὶ ἀποφαίνονται πᾶσαι ἐν μιᾷ φωνῇ, ὅτι οἱ χωροφύλακες δὲν δύνανται ν’ ἀνταποκριθῶσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς εὗρεν, ἀναγινώσκων τὸν νόμον τὸν ὑφιστάμενον, ὅτι οἱ ἄνδρες τῆς χωροφυλακῆς ἔχουσι τόσα πλεονεκτήματα καὶ τοσαύτη λαμβάνεται πρόνοια ἐν τῷ νομοθετήματι ἐκείνῳ, ὥστε διὰ τούτων θὰ καταργήσωμεν τὸ τεχνικὸν αὐτὸ προσωπικόν. Ἀλλὰ τὸ τεχνικὸν αὐτὸ προσωπικὸν, τὸ ὁποῖον ὑφίστατο διὰ τοῦ νόμου, σᾶς λέγει ἡ πεῖρα, σᾶς λέγει τὸ γεγονὸς, τὸ ὁποῖον πιστοποιεῖ ἡ ὑπηρεσία, ὅτι εἶναι ἐντελῶς ἄχρηστον. Ἀπέναντι αὐτῆς τῆς ἀληθείας, τὴν ὁποίαν πιστοποιεῖ ἡ ὑπηρεσία δι’ ἐπανειλημμένων ἀναφορῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, δι’ ἐπανειλημμένων αἰτήσεων, ὅπως μεταβληθῇ τὸ σύστημα, πᾶσαι αἱ θεωρίαι καὶ αἱ ὡραῖαι λέξεις, αἱ ἀναγραφόμεναι ἐν τῷ νομοθετήματι καὶ αἱ ἀπαγγελθεῖσαι εὐφραδῶς ὑπὸ τοῦ κ. ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτοῦ, δὲν δύνανται νὰ ἔχωσιν ἀξίαν. Ἀπέναντι τῆς ἀληθείας τῶν πραγμάτων δὲν δύνανται νὰ ἔχωσιν ἀξίαν οἱ λόγοι, ὅσον καὶ ἂν ἦναι ὡραῖοι. Τοῦτο βεβαιοῖ ἡ ὑπηρεσία, ὅτι πάντες οἱ ἐκλεκτοὶ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς συντηρήσεως τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν ἀπεδείχθησαν ἀνίκανοι, ὅπως ἐκτελέσωσι τὰ καθήκοντά των, καὶ ἐπεζήτησεν ἡ ὑπηρεσία νὰ εὕρῃ ἄλλον τρόπον, ἵνα ἐξυπηρετήσῃ τὴν συντήρησιν καὶ φύλαξιν τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν. Ὁ κ. Βουλευτής, ἐκτὸς τῶν ἄλλων, παρετήρησεν, ὅτι καθιστῶμεν μίαν τάξιν προνομιοῦχον ἰδιωτῶν. Ὑποθέτω, θὰ κατανοῇ καὶ ὁ κ. Βουλευτὴς καὶ ἕκαστος ἐξ ὑμῶν, ὅτι πρὸς ἀντίθεσιν τοῦ ὑπάρχοντος συστήματος, τὸ ὁποῖον ἐξυπηρετεῖται ἤδη διὰ στρατιωτῶν, ὀνομάζει τὸ νομοσχέδιον τοὺς μέλλοντας νὰ καταταχθῶσιν εἰς τὸ σῶμα τῆς φυλάξεως τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν ἰδιώτας.
§118ΡΑΛΛΗΣ. Ἠμπορεῖ νὰ ἦναι ἀτυχὴς ἔκφρασις, ἀλλ’ ἀφοῦ καταργεῖτε τὸν νόμον διὰ τοῦ ἄρθρου 18, καθιστᾶτε σῶμα τηλεγραφοφυλάκων.
§119ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς ἀληθῶς μετὰ πολλῆς λεπτότητος τὸ παρετήρησεν. Εἶναι τρόπος ἐκφράσεως· πρόκειται περὶ δημοσίων ὑπηρετῶν. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι πρόκειται περὶ δημοσίων ὑπηρετῶν. Διὰ νὰ καταλήξῃ δὲ εἰς τὸ συμπέρασμα, εἰς τὸ ὁποῖον κατέληξεν, ὅτι πρόκειται νὰ δημιουργηθῶσι θέσεις ἀργομίσθων, ἐπεκαλέσθη τοὺς εἰκοσιπενταδράχμους μέλλοντας νὰ διορισθῶσιν ἰδιώτας ὡς φύλακας. Ἀλλ’ ὁ κ. Βουλευτὴς ἀνέγνωσε βεβαίως τὸ ἄρθρον, τὸ ὁποῖον πραγματεύεται περὶ τῶν εἰκοσιπενταδράχμων αὐτῶν. Παρακαλῶ νὰ τὸ ἀναγνώσω καὶ ἐγώ, διὰ νὰ τὸ ἀκούσητε πάλιν (ἀναγινώσκει): «Διάφορα τμήματα πλειόνων γραμμῶν δύνανται νὰ ἀποτελέσωσιν ἕν...»
§120ΡΑΛΛΗΣ. Ἄλλο αὐτό.
§121ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Διότι ἀνωτέρω, βλέπετε, ὁρίζεται ἡ ἀπόστασις ἐξ ὡρῶν καὶ τεσσάρων. Δύνανται νὰ ἦναι τμήματα μικρὰ, τὰ ὁποῖα ὅμως νὰ ἦναι συνεχῆ, ὅπως λ. χ. Ἀθηνῶν–Πειραιῶς, Ἀθηνῶν–Τατοΐου, κάτω τῶν ἓξ ὡρῶν, καὶ ὁμοῦ ν’ ἀποτελῶσιν ἀπόστασιν ἄνω μὲν τῶν τεσσάρων ὡρῶν, κάτω πάλιν τῶν ἓξ ὡρῶν,—αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἀνέφερον.—Δύναται νὰ διορισθῇ ἐκεῖ εἷς φύλαξ, ἢ εἰς ἀμφότερα τὰ τμήματα ταῦτα. Λοιπὸν (ἀναγινώσκει): «Διάφορα τμήματα πλειόνων γραμμῶν δύνανται νὰ ἀποτελέσωσιν ἕν, μεμονωμένα δὲ τμήματα μικροτέρας ἐκτάσεως τῶν τεσσάρων ὡρῶν ἀνατίθενται εἰς ὁριστικοὺς διανομεῖς τῶν τηλεγραφείων, ἀντὶ προσθέτου ἀποζημιώσεως 15 δραχμῶν κατὰ μῆνα, ἢ εἰς ἰδιώτας, ἔχοντας τὰ ἐν τῷ ἄρθρῳ 5 ὁριζόμενα προσόντα, ἀντὶ μισθοῦ δραχμῶν 25–40 κατὰ μῆνα.» Πόσα εἶναι αὐτὰ τὰ μεμονωμένα τμήματα, τὰ μικροτέρας ἐκτάσεως τῶν τεσσάρων ὡρῶν; Τοιαῦτα εἶναι ἀδύνατον νὰ ὑπερβαίνωσι τὰ δέκα, τὰ δεκαπέντε.
§122ΣΑΚΚΗΣ. Μόνον εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου εἶναι πέντε.
§123ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Φαίνεται, δὲν ἠκούσατε (ἀναγινώσκει): «Διάφορα τμήματα πλειόνων γραμμῶν δύνανται ν’ ἀποτελέσωσιν ἕν».
§124ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ....
§125ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Δὲν δυνάμεθα νὰ τὸ θέσωμεν ὑποχρεωτικῶς ἐν τῷ νόμῳ, διότι δὲν δυνάμεθα νὰ δεσμεύσωμεν τὰς χεῖρας τῆς ὑπηρεσίας. Διότι δύνανται νὰ ἦναι μεμονωμένα τμήματα, χωρὶς ν’ ἀποτελῶσιν ἕν. Θὰ ἦναι ἡ θέσις τοιαύτη, ὥστε νὰ μὴ ἦναι δυνατὸν νὰ ἐξυπηρετηθῇ δι’ ἑνὸς φύλακος. Δὲν πρέπει λοιπὸν νὰ ἀφήσωμεν νὰ καταστραφῶσιν αἱ γραμμαί, ἀπὸ τὸν φόβον μὴ διορισθῇ εἷς ἰδιώτης μὲ 25 δραχμάς. Πρόκειται περὶ ἐλαχίστου ἀριθμοῦ τοιούτων, διότι ἐλάχιστα εἶναι τὰ τμήματα, εἰς τὰ ὁποῖα θὰ γείνῃ ἀνάγκη διορισμῶν τοιούτων. Ὥστε τὸ ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον ἔφερεν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς, δὲν εἶναι ἀληθῶς σοβαρόν, διότι ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς, τὸν ὁποῖον διακρίνει λεπτότης πνεύματος, θὰ εἶχε διακρίνῃ, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ ἁπλῶν ἰδιωτῶν, ὥστε νὰ δημιουργήσωμεν ἀργομίσθους. Ἀλλ’ ἐπέκρινεν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς καὶ τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 8, εἰπὼν ὅτι δὲν κανονίζονται ἐν τῷ νόμῳ τὰ καθήκοντα τῶν φυλάκων. Ἀλλ’ ἐν τῷ νόμῳ τὰ καθήκοντα τῶν φυλάκων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναγραφῶσιν ἐν λεπτομερείᾳ· κατὰ τὴν ἀρχὴν μάλιστα, τὴν ὁποίαν ἐγὼ ἀποδέχομαι, πρέπει, ὅσον εἶναι δυνατόν, νὰ ἦναι σαφέστεροι μέν, ἀλλὰ συντομώτεροι οἱ νόμοι. Τὰ καθήκοντα δύνανται νὰ ὁρισθῶσι διὰ Β. Διατάγματος, καὶ ὁ νόμος προβλέπει τὴν περίπτωσιν, ὅτι διὰ Β. Διατάγματος θέλουσιν κανονισθῆ πάντα ταῦτα. Λοιπὸν τὰ καθήκοντα εἶναι ἀντικείμενον τοῦ Β. Διατάγματος, οὔτε εἶναι ἔργον τοῦ νομοθέτου νὰ ἀναγράφῃ ἐν τῷ νόμῳ τὰ καθήκοντα τῶν τηλεγραφοφυλάκων. Τὰ καθήκοντα θὰ τὰ κανονίσῃ ἡ ὑπηρεσία δι’ ἑνὸς Β. Διατάγματος.
§126ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Νόμος ἄνευ σκοποῦ. Σκοπὸς δὲν εἶναι ἡ ἐκτέλεσις τοῦ καθήκοντος;
§127ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Σκοπὸς εἶναι ἡ ἐκτέλεσις τοῦ καθήκοντος, ἀλλ’ ὁ τρόπος, κατὰ τὸν ὁποῖον πρόκειται νὰ ἐκτελεσθῶσιν αὐτὰ τὰ καθήκοντα, δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀναγράφηται. Περὶ ἐκτελέσεως δὲ καθηκόντων ὁμιλεῖ ὁ νόμος, λέγων ὅτι «πᾶσα παράβασις ἢ παράλειψις τῶν καθηκόντων τῶν φυλάκων τιμωρεῖται πειθαρχικῶς». Ὥστε βλέπετε, ὅτι προνοεῖ ἐντελέστατα διὰ τὰ καθήκοντα· διότι δὲν εἶναι ἀνάγκη, νομίζω, νὰ ἀναγράψωμεν ἐν τῷ νόμῳ, ὅτι τὰ κεκομμένα σύρματα π. χ. διορθόνονται ὑπὸ τῶν φυλάκων, καὶ ἄλλα τοιαῦτα. Ὅλα ταῦτα θὰ ἀναγράψωμεν δι’ ἑνὸς Β. Διατάγματος.
§128ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Γενικῶς εἶναι ἀναγεγραμμένα.
§129ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Γενικῶς εἶναι ἀναγεγραμμένα ἐν τῷ ἄρθρῳ 12, ἀλλὰ τὰς λεπτομερείας θὰ κανονίσῃ βασιλικὸν διάταγμα. Ὅταν λοιπὸν ταῦτα ἦναι ἀβάσιμα, ὅσα ὁ κ. Βουλευτὴς κατὰ τοῦ νομοσχεδίου ἀπήγγειλε, δὲν ὑπάρχει λόγος ὅπως συζητῶμεν ἐπὶ πλέον. Τὸ σύστημα τοῦτο, σύστημα καθαρῶς τῆς ὑπηρεσίας, ἀναγνωρισθὲν ὡς τὸ μόνον δυνάμενον νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὴν συντήρησιν τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν, πρέπει νὰ τὸ καθιερώσωμεν ἐπὶ τέλους, διότι ἄλλως δὲν θὰ ἔχωμεν, Κύριοι, γραμμάς, καὶ ὄχι μόνον δὲν θὰ ἔχωμεν γραμμὰς πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν συμφερόντων τῆς κοινωνίας, ἀλλὰ καὶ θέλομεν ὑποβάλει τὸ Δημόσιον εἰς σπουδαιοτάτην ζημίαν, ἕνεκα τῆς κακῆς συντηρήσεως τῶν γραμμῶν. Πέρυσι, κατὰ τὴν ἐποχὴν ταύτην, διεκόπη ἡ συγκοινωνία ἐπὶ δύο ἢ τρεῖς ἡμέρας, καὶ τὸ Δημόσιον ἐζημιώθη 100,000 δραχμάς. Ἐὰν λοιπὸν διὰ τοιούτου συστήματος κατορθώσωμεν νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὴν διαρκῆ τηλεγραφικὴν συγκοινωνίαν, θέλομεν ἀπαλλάξει τὸ Δημόσιον ἀπὸ σοβαρωτάτων ζημιῶν· δὲν λέγω τίποτε περὶ τῆς ἐξυπηρετήσεως τῶν ἀναγκῶν τῶν πολιτῶν καὶ τοῦ ἐμπορίου. (Γίνεται δεκτὴ ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου ἄνευ ἑτέρας ἀντιῤῥήσεως).
§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται).
§131ΡΑΛΛΗΣ. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ὅλως διόλου διαφόρως πρέπει νὰ διατυπωθῇ τὸ ἄρθρον τοῦτο, ἀφοῦ καταργεῖται ὁ νόμος ὁ ὑφιστάμενος· δέον νὰ εἴπωμεν, ὅτι πρὸς φύλαξιν καὶ συντήρησιν τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν διορίζονται φύλακες αʹ βʹ καὶ γʹ τάξεως, οὐχὶ ἰδιῶται. Τοῦτο ἀποτελεῖ μίαν παράλειψιν τοῦ νομοσχεδίου. Πρέπει δὲ νὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι εἰς τοὺς φύλακας, τοὺς ὁποίους θὰ καταστήσητε ὑπηρέτας δημοσίους, θὰ δώσητε καὶ δικαίωμα συντάξεως. Ἐγὼ δὲν ἔχω ἀντίῤῥησιν νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἄρθρον εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν. Ἀλλὰ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν, μετὰ τὴν κατ’ ἄρθρον ψήφισιν αὐτοῦ, νὰ τὸ ἀναθεωρήσῃ.
§132ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Μάλιστα. Ἀλλὰ τὸ πρῶτον ἄρθρον παρακαλῶ νὰ διορθωθῇ ὡς ἑξῆς: «Πρὸς φύλαξιν τῶν τηλεγραφικῶν καὶ τηλεφωνικῶν γραμμῶν τοῦ Κράτους διορίζονται φύλακες ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, τῇ προτάσει τῆς Γεν. Διευθύνσεως τῶν ταχυδρομείων καὶ τηλεγράφων.» Προστίθεται δηλ. ἡ λέξις «φύλακες» καὶ διαγράφεται ἡ ἐν τέλει τοῦ ἄρθρου λέξις «ἰδιῶται».
§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται).
§134ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Καὶ ἐδῶ ἐπαναλαμβάνεται πάλιν: «Εἰς ἰδιώτας ἔχοντας κτλ.»
§135ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Αὐτὸ εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν.
§136ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Παρακαλῶ καὶ τοῦτο ἀκόμη νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν. Αὐτοὺς τοὺς εἰκοσιπενταδράχμους καὶ τεσσαρακονταδράχμους φύλακας ὑποχρεοῦτε νὰ μὴ ἔχωσι κἀνὲν ἄλλο ἔργον, μάλιστα δὲ διὰ τοῦ ἄρθρου 14 διατάσσετε τὴν ἀπόλυσιν αὐτῶν, ἐὰν κάμωσιν ἄλλην ἐργασίαν. Σᾶς ἐρωτῶ, θὰ εὕρητε ἰδιώτας τοιούτους, δεχομένους τοιαύτην θέσιν;
§137ΡΑΛΛΗΣ. Καὶ μίαν ἄλλην παρατήρησιν· διότι πρέπει ὅλαι αἱ παρατηρήσεις νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψει κατὰ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν τοῦ νομοσχεδίου. Οἱ διανομεῖς τῶν τηλεγραφημάτων πρέπει νὰ ἦναι πρόχειροι, διότι δὲν γνωρίζει τις κατὰ ποίαν στιγμὴν θ’ ἀφικνῆται τὸ τηλεγράφημα. Ἀλλ’ ὅταν ἀναθέτητε εἰς τοὺς διανομεῖς πρόσθετον ὑπηρεσίαν συντηρήσεως καὶ φυλάξεως τῶν γραμμῶν, ἔστω καὶ μικρᾶς ἀποστάσεως, δὲν εἶναι δυνατὸν, παρὰ νὰ παραλύσητε τὴν διανομήν.
§138ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Κύριε Βουλευτὰ, ἐλησμονήσατε, ὅτι εἰς τὰ τηλεγραφεῖα τὰ μικρὰ αἱ ὧραι τῆς ἐργασίας εἶναι προσδιωρισμέναι, μία ἢ δύο ὧραι τὴν ἡμέραν· ἐργάζεται τὸ τηλεγραφεῖον τὴν πρωΐαν λ. χ. ἀπὸ τὰς 8 ἕως τὰς 9, καὶ κατόπιν δὲν ἐργάζεται, διότι οὕτως εἶναι διεσκευασμένη ἡ ὑπηρεσία.
§139ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Εἰς ὀλίγα μέρη.
§140ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Εἰς πολλὰ μέρη. Ἐκεῖ ἀκριβῶς, κύριε Βουλευτὰ, ὅπου θὰ παρουσιασθῇ τοιαύτη ἀνάγκη. Λοιπὸν ὁ τηλεγραφοδιανομεὺς δύναται νὰ δώσῃ τὰ δύο ἢ τὰ πέντε τηλεγραφήματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἔχῃ, καὶ ὅλην τὴν ἡμέραν εἶναι ἐλεύθερος. Ὥστε δὲν εἶναι δύσκολον πρᾶγμα. Ἐλήφθη ὅμως καὶ ἡ πρόνοια, ἵνα ἀνατίθεται καὶ ἡ ἐργασία αὕτη εἰς ἰδίους φύλακας, ἐν ᾗ περιπτώσει ὁ διανομεὺς εἰς ὡρισμένόν τι μέρος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπαρκῇ.
§141ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Νομίζω ὅτι τὰς λεπτομερείας πρέπει ν’ ἀφήσωμεν εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὰ ἄρθρα 3–9).
§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 10 (ἀναγινώσκεται).
§143ΡΑΛΛΗΣ. Ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἄρθρου ἔχω νὰ κάμω δύο παρατηρήσεις. Πρῶτον δὲν καταλαμβάνω διατὶ οἱ ἀρχιφύλακες νὰ ἐξαιρῶνται τῆς μονιμότητος. Ἐπίσης δὲν γνωρίζω, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐγκεντρισθῇ εἰς τὸ νομοσχέδιον μία διάταξις περὶ συντάξεως,—διότι ἔχετε διάταξιν, διὰ τῆς ὁποίας ἀποδίδετε σύνταξιν εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι μέχρι τοῦδε δὲν ἔχουσι δικαίωμα συντάξεως. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γείνῃ τοῦτο.
§144ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 10, ὡς ἔχει, ἄνευ ἑτέρας παρατηρήσεως).
§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 11 (ἀναγινώσκεται).
§146ΡΑΛΛΗΣ. Καὶ αὐτὴ ὅμως ἡ διάταξις νομίζω ὅτι εἶναι ἀνεφάρμοστος εἰς πᾶσαν περίστασιν· διότι ὑποθέσατε ὅτι πρόκειται περὶ μιᾶς τοιαύτης καταστροφῆς, ἥτις ἔχει ἀνάγκην ἐργασίας ὁλοκλήρων ὡρῶν πρὸς ἐπανόρθωσιν. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιβάλητε πρόστιμον εἰς ἐκεῖνον, ὅστις δὲν κατώρθωσε νὰ ἐπαναφέρῃ τὴν λειτουργίαν τῆς γραμμῆς, ἥτις ὑπέστη τοιαύτην καταστροφήν, ὥστε αὐτὸς ὁ ἴδιος δὲν ἐπήρκεσεν, ἵνα εἰς ὡρισμένον χρονικὸν διάστημα ἐπαναφέρῃ αὐτήν; Εἰς τὰ ἀδύνατα οὐδεὶς ἐνέχεται· ἐν τούτοις αὐτὸς πρέπει νὰ πληρώσῃ πρόστιμον. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 11, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ λοιπὰ ἄρθρα καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου εἰς αʹ συζήτησιν, ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).
§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ ὑπ’ ἀριθ. 2 καὶ 3 νομοσχέδια ἀναβάλλονται, διότι ὑπάρχει ἀντίῤῥησις. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ διοικήσεως τῶν δήμων μετὰ τὴν λῆξιν τῆς δημοτικῆς περιόδου, ἐὰν δὲν ἐγκατασταθῶσιν αἱ δημοτικαὶ ἀρχαί.
§148ΡΑΛΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ ἔχω κατ’ ἀρχὴν ἀντίῤῥησιν κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, διότι καθιστᾷ μίαν σύγχυσιν μεταξὺ τῆς συμβουλευτικῆς ἀρχῆς, τῆς δημοτικῆς, καὶ τῆς ἐκτελεστικῆς· καθίσταται προσωρινὸς ἀναπληρωτὴς τοῦ δημάρχου, τοῦ ὁποίου ἡ ἐκλογὴ δὲν ἐπεκυρώθη παρὰ τοῦ δικαστηρίου, ὁ δημοτικὸς σύμβουλος. Ἀλλὰ πῶς εἶναι δυνατὸν ὁ δημοτικὸς σύμβουλος ὅστις μετ’ ὀλίγον θὰ ἔχῃ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐλέγχῃ τὰς πράξεις τοῦ δημάρχου, αὐτὸς νὰ γείνῃ ἀρχηγὸς τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας; Φρονῶ ὅτι καθιεροῖ τι ἔκτροπον τὸ νομοσχέδιον, καὶ νομίζω ὅτι τὸ νομοσχέδιον δύναται νὰ περιορισθῇ εἰς τὴν τελευταίαν παράγραφον (ἀναγινώσκει): «Ἐν ᾗ περιπτώσει διά τινα τῶν ἀνωτέρω λόγων οὐδὲ νέοι δημοτικοὶ σύμβουλοι ἐγκατασταθῶσι κατὰ τὴν ἡμέραν ἐκείνην, ἐξακολουθεῖ διοικῶν τὸν δῆμον προσωρινῶς καὶ μέχρι τῆς ἐγκαταστάσεως τοῦ νέου δημάρχου ἢ τῶν δημαρχικῶν παρέδρων ὁ κατὰ τὴν λήξασαν δημοτικὴν περίοδον ἐκλεχθεὶς δήμαρχος.» Καὶ ἔχει μὲν καὶ ἡ διάταξις αὕτη κἄτι τι τὸ ἀντισυνταγματικὸν, διὰ τὸν λόγον ὅτι τὸ Σύνταγμα καθιέρωσε τὸν χρόνον, καθ’ ὃν θὰ διεξάγηται ἡ δημοτικὴ ἐξουσία, καὶ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον ἀνατίθεται ἡ δημοτικὴ ἐξουσία, ἀλλ’ ὁπωσδήποτε δὲν ἔχομεν τὸ ἄλλο ἔκτροπον, τοῦ νὰ ὑπόκηται εἰς τὸν ἴδιον ἑαυτοῦ ἔλεγχον ἐκεῖνος, ὅστις θὰ ἐνασκῇ τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν τοῦ δήμου.
§149ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Δὲν ἔχω κἀμμίαν ἀντίῤῥησιν νὰ γείνῃ καὶ οὕτω· ἀλλὰ νομίζω ὅτι τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον παραδέχεται τὸ νομοσχέδιον, τὸ παραδέχεται ἤδη ἡ κειμένη νομοθεσία, ἂν δὲν ἀπατῶμαι ὅταν παραιτηθῶσιν οἱ δήμαρχοι καὶ οἱ πάρεδροι κατὰ τὰς ἐκλογὰς ὅλοι, ὁ πρόεδρος τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου ἀναπληροῖ τὸν δήμαρχον.
§150ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Μάλιστα.
§151ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Διὰ τοῦτον τὸν λόγον ἴσως ἐτέθη καὶ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ. Τὸ βέβαιον εἶναι, ὅτι τὸ νομοσχέδιον πληροῖ μίαν ἀνάγκην ἀναμφισβήτητον· διότι ἡ διοίκησις πολλάκις εὑρέθη εἰς περιστάσεις, κατὰ τὰς ὁποίας δὲν ἤξευρε τί νὰ κάμῃ.
§152ΡΑΛΛΗΣ. Βεβαίως ὑπάρχει ἓν κενόν.
§153ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Πρέπει λοιπὸν νὰ κανονισθῇ μία κατάστασις νόμιμος. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον, εἰς αʹ συζήτησιν, ἄνευ ἑτέρας ἀντιῤῥήσεως).
§154ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ τῶν σχεδίων τῶν πόλεων καὶ κωμῶν διατάξεων.
§155ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, καθὼς καὶ τὸ περὶ ὁδοιπορικῶν ἐξόδων τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, παρακαλῶ νὰ παραπεμφθῶσιν εἰς τὴν ἐπιτροπήν. Παρακαλῶ δὲ τὴν ἐπιτροπὴν ἰδίως νὰ ἐργασθῇ εἰς τὸ περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 34 § 1 τοῦ νόμου ΣΞΓʹ τῆς 16 Δεκεμβρίου 1867 περὶ ὁδοποιίας.
§156ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ πρότασίς σας περὶ παραπομπῆς εἰς τὴν ἐπιτροπὴν μοὶ ἐνθυμίζει τὸν μῦθον τοῦ Αἰσώπου, ὅτι πολλὰ ἴχνη βλέπω εἰσερχομένων καὶ ὀλίγα ἐξερχομένων. Εἶναι ὁ Καιάδας τῶν νομοσχεδίων αἱ ἐπιτροπαί.
§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν τὰ ὑπ’ ἀριθ. 5 καὶ 6 ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει νομοσχέδια παραπέμπονται εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν. Προβαίνομεν κατωτέρω. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου 118 τοῦ νόμου περὶ ὀργανισμοῦ τῶν δικαστηρίων καὶ προσθήκης ἀντὶ τοῦ καταργηθέντος 234 ἄρθρου ἑτέρου ὑπὸ τὸν αὐτὸν ἀριθμόν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἀρχὴν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὰ ἄρθρα 1, 2 καὶ 3).
§158ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4 (ἀναγινώσκεται).
§159ΡΑΛΛΗΣ. Διατί αὐτὴ ἡ ἀναδρομικὴ ἰσχὺς εἰς τὸν νόμον αὐτόν; Ὑποθέτω ὅτι μέχρι τῆς 1 Ἰανουαρίου θὰ ψηφισθῇ καὶ ἑπομένως δὲν ἔχετε ἀνάγκην νὰ περιλάβητε αὐτὴν τὴν διάταξιν· ἀμέσως δέ, ἅμα δημοσιευθῇ, ὁ νόμος αὐτὸς ἰσχύει, ὥστε δὲν ἔχετε παρὰ νὰ τὸν δημοσιεύσητε τὴν παραμονὴν τῆς 1 Ἰανουαρίου.
§160ΣΤΕΦΑΝΟΥ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Διότι πρέπει νὰ ἔχωμεν τὴν πίστωσιν τὴν σχετικήν...
§161ΡΑΛΛΗΣ. Ἐὰν δὲν τὴν ἔχητε, δὲν δύνασθε νὰ τὸν ἐκτελέσητε.
§162ΣΤΕΦΑΝΟΥ. .. δι’ αὐτὸ θέτομεν, ὅτι ἀπὸ τῆς 1 Ἰανουαρίου ἄρχεται ἡ ἰσχὺς τοῦ παρόντος νόμου. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 4, ὡς ἔχει, ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου εἰς αʹ συζήτησιν).
§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ ΒΙΓʹ νόμου περὶ δικαστικῶν ἐγγυήσεων καὶ καταθέσεων. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον μόνον (ἀναγινώσκεται).
§164ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης, εἰ δυνατόν, νὰ συσχετίσῃ μὲ τὸ προκείμενον νομοσχέδιον καὶ τὰς σχετικὰς διατάξεις τοῦ νόμου περὶ τοῦ ἐκπλειστηριάσματος τῶν ἀκινήτων. Ὅσοι βεβαίως δὲν κατάγεσθε ἐκ νήσων δὲν γνωρίζετε τί ὑφίστανται οἱ δυστυχεῖς πλειοδοτοῦντες ἐκεῖ εἰς τὰ ἀκίνητα, διότι, ὡς γνωστόν, εἰς ἕκαστον δῆμον δὲν ὑπάρχει ταμίας· εἰς τὰς ἰδικάς μας μάλιστα νήσους συμβαίνει πολὺ σχετικῶς τὸ ἔκτροπον, διότι ἡ συγκοινωνία, ὡς γνωστόν, εἶναι πολὺ ἀραιά. Σᾶς φέρω δὲ παράδειγμα, ἵνα γένωμαι καταληπτότερος. Ὁ ἐν Σικίνῳ ἢ ὁ ἐν Ἀνάφῃ πλειοδοτῶν δι’ ἀκίνητον εἶναι ὑπόχρεως νὰ καταθέσῃ τὸ πλειστηρίασμα εἰς τὸν ταμίαν εἴτε τῆς ἐπαρχίας του εἴτε παρ’ οἱῳδήποτε ἄλλῳ ταμίᾳ τοῦ Κράτους· τούτου ἕνεκεν πολὺς καιρὸς θὰ παρέλθῃ ἀπὸ τῆς ἡμέρας τοῦ πλειστηριασμοῦ μέχρις οὗ δυνηθῇ ὁ πλειοδοτήσας, εἰς ὃν κατεκυρώθη τὸ ἀκίνητον, καταθέτων τὸ πλειστηρίασμα, νὰ προσαγάγῃ τὸ γραμμάτιον τῆς παρακαταθέσεως εἰς τὸν ἁρμόδιον ἐπὶ τοῦ πλειστηριασμοῦ ὑπάλληλον, καὶ ἐντεῦθεν συμβαίνουσιν ἄτοπα καὶ ἄδικα, διότι ἐν τῷ μεσολαβοῦντι χρόνῳ οἱ ἐνδιαφερόμενοι διὰ τὴν μὴ παρακατάθεσιν τοῦ γραμματίου τοῦ ἐκπλειστηριάσματος προβαίνουσιν εἰς ἀναπλειστηριασμόν. Τοῦτο γνωρίζω ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως. Τὰ ἄτοπα συμβαίνουσι, διότι ὁ εἰς ὃν κατεκυρώθη τὸ ἀκίνητον εἶναι ὑπόχρεως ἐντὸς 8 τὸ πολὺ ἡμερῶν, κατὰ τὴν τακτικὴν τὴν ἐπικρατοῦσαν, προκειμένου περὶ ἀναγκαστικοῦ πλειστηριασμοῦ ἀκινήτων, νὰ προσαγάγῃ τὸ γραμμάτιον, ἐξ οὗ νὰ ἐμφαίνηται, ὅτι παρακατέθεσε τὸ ἀντίτιμον τοῦ ἐκπλειστηριάσματος εἰς τὸν ἁρμόδιον ταμίαν· ἀλλὰ τοῦτο εἶναι ἀδύνατον, μάλιστα ἐν χειμῶνι, ὅτε μόνον μετὰ παρέλευσιν μηνῶν δύνανται νὰ συγκοινωνήσωσιν ἐκεῖναι αἱ ἀτυχεῖς νῆσοι πρὸς τὰ κέντρα, εἰς τὰ ὁποῖα ὑπάρχουσι ταμίαι. Ταῦτα ὑποβάλλω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἵνα σκεφθῇ ἐὰν ἦναι δυνατὸν νὰ συνδυάσῃ τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον πραγματικῶς εἶναι πολὺ ὀρθὸν, μὲ τὸν νόμον τὸν ἰσχύοντα περὶ παρακαταθηκῶν ἢ περὶ ἐγγυήσεων δικαστικῶν, προκειμένου περὶ ἐκπλειστηριάσματος ἀκινήτων.
§165ΣΤΕΦΑΝΟΥ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Αἱ παρατηρήσεις σας εἶναι ὀρθαί, ἀλλ’ εἰς ἐξαιρετικὰς περιστάσεις παρουσιάζεται τὸ ἄτοπον τοῦτο.
§166ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Εἰς τὰς νήσους τὰς ἰδικάς μας πολὺ συχνά.
§167ΣΤΕΦΑΝΟΥ. Γνωρίζετε ὅμως καὶ τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον ἐνομοθετήθη ἡ διάταξις ἐκείνη τοῦ ͵ΒΙΓʹ νόμου. Ἕνεκα τῶν καταχρήσεων, αἱ ὁποῖαι συνέβαινον εἰς τὰς καταθήκας, αἱ ὁποῖαι ἐγίνοντο εἰς χεῖρας τῶν συμβολαιογράφων, καὶ πρὸς ἀποφυγὴν τῶν καταχρήσεων ἐκείνων καὶ τοῦ ἀτόπου ἐκείνου ὑπεχρεώθησαν οἱ ὑπερθεματισταὶ νὰ καταθέτωσιν εἰς τὸ ταμεῖον ἀπ’ εὐθείας, διότι ὁ προηγούμενος νόμος τοῦ 1882 ὑπεχρέωσε τὸν συμβολαιογράφον, ἵνα ἐντὸς ὡρισμένης προθεσμίας καταθέτῃ εἰς τὸ ταμεῖον τὸ παρ’ αὐτῷ κατατεθὲν ἀντίτιμον, ὅπως γίνεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ἀλλὰ πολλοὶ πολλάκις κατεχρῶντο, καὶ ὅταν ὁ δανειστὴς μετέβαινε νὰ λάβῃ τὸ τίμημα, δὲν τὸ εὕρισκεν ἕτοιμον, καὶ ἠναγκάζετο νὰ ἀνοίγῃ δίκας. Ἡ περίπτωσις, τὴν ὁποίαν κανονίζει τὸ νομοσχέδιον, εἶναι ἐπὶ κινητῶν, διότι, προκειμένου περὶ κινητῶν, ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον ἡ τιμὴ εἶναι εὐτελεστάτη· δὲν δύναται λοιπὸν διὰ 3 ἢ 4 δραχμὰς νὰ μεταβαίνῃ τις εἰς τὸ ταμεῖον, ἵνα φέρῃ τὸ γραμμάτιον εἰς τὸν ἐπὶ τοῦ πλειστηριασμοῦ ὑπάλληλον, ὅπως λάβῃ τὸ κινητὸν, πολλάκις δὲ οἱ ὑπερθεματισταὶ ἠναγκάσθησαν νὰ καταλίπωσι τὸ κινητὸν, τοῦ ὁποίου ἐγένοντο κύριοι διὰ τῆς κατακυρώσεως, παρὰ νὰ ὑποβληθῶσιν εἰς τὰς περιπετείας τῆς καταθέσεως τοῦ τιμήματος εἰς τὸ ταμεῖον.
§168ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Βεβαίως καὶ εὐτελεστάτη εἶναι ἡ ἀξία συνήθως τῶν κινητῶν, ἀλλὰ καὶ ὀφείλει ὁ ἀγοράζων κινητὸν ἐπὶ πλειστηριασμοῦ νὰ καταβάλλῃ ἀμέσως. Ἀλλὰ σχετικῶς, προκειμένου περὶ ἐκπλειστηριάσεως ἀκινήτων, δὲν εἶναι δυνατὸν, ἀντὶ νὰ ἦναι ὑπόχρεως ὁ τελευταῖος πλειοδότης νὰ καταθέτῃ εἰς τὸν ταμίαν τὸ ἐκπλειστηρίασμα, νὰ καταθέτῃ τοῦτο εἰς τὸν δημόσιον εἰσπράκτορα τοῦ τόπου;
§169ΣΤΕΦΑΝΟΥ. Θὰ σκεφθῶ περὶ αὐτοῦ, καὶ εἰς τὴν δευτέραν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου θὰ ἀπαντήσω. (Γίνεται δεκτὸν τὸ μόνον ἄρθρον, ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου, εἰς αʹ συζήτησιν, ἄνευ ἑτέρας ἀντιῤῥήσεως).
§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρᾳ 9 καὶ 30′ μ. μ.