1893.02.12

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 63

Τῆς 12 Φεβρουαρίου 1893.

(Παρασκευή).

Ὥρα 5 καὶ 30 μ. μ.

(Γενομένης ἀπαρτίας, ἀναγινώσκονται καὶ μετά τινα διόρθωσιν ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΝΑΥΠΛΙΩΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, κληθεὶς ὡς μάρτυς ἐνώπιον τοῦ Κακουργιοδικείου διά τινα δίκην, ἥτις ἔμελλε νὰ δικασθῇ σήμερον, ἐνεφανίσθην ἐκεῖ ἀπὸ τῆς 9 ὥρας π. μ. καὶ παρέμεινα ἐπὶ πολὺν χρόνον, μέχρις ὅτου συνῆλθε τὸ δικαστήριον. Ἐπειδὴ δ’ ἐν τῷ μεταξὺ ἔμαθον, ὅτι ἦσαν καὶ δύο ἄλλαι δίκαι, ὅπως δικασθῶσι, καὶ ὅτι πάλιν θὰ ἀναβληθῇ ἡ δίκη, δι’ ἣν ἐκλήθην μάρτυς, δι’ αὔριον ἢ μεθαύριον, προσῆλθον, ὅτε κατηρτίσθη τὸ δικαστήριον, ἐνώπιον τοῦ Προέδρου τῶν συνέδρων, καὶ παρεκάλεσα αὐτὸν ὡς ἑξῆς: «Κύριε Πρόεδρε, ἀφοῦ, ὡς μανθάνω, εἶναι ἀκόμη δύο δίκαι καὶ πρόκειται νὰ ἀναβληθῇ αὕτη, παρακαλῶ, εἰ δυνατὸν, νὰ διατάξητε τὴν ἐκφώνησιν τῶν ὀνομάτων τῶν μαρτύρων, διὰ νὰ μὴ κάθηνται ἐδῶ ἐπὶ πολύ». Ἀντὶ πάσης ἀπαντήσεως ὁ Πρόεδρος μοῦ εἶπε τὰ ἑξῆς: «Βρέ! ἔξω! Ποῦ εὑρίσκεσαι; εἰς τὸ Κοινοβούλιον; ἢ εἰς τοὺς διαδρόμους τῆς Βουλῆς;»

§2Ι. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ποῖος εἶναι ὁ Πρόεδρος αὐτός;

§3ΝΑΥΠΛΙΩΤΗΣ. Ὁ Ἀγγελόπουλος ὁ ἐφέτης, ὁ ὁποῖος, πρέπει νὰ γνωρίσῃ ἡ Βουλή, ὅτι πρὸ ὀλίγων μηνῶν, ὅτε ἦτο ἐν τοῖς πράγμασιν ἡ Κυβέρνησις ἡ μεταβατικὴ τοῦ κ. Κωνσταντοπούλου, κατηγορεῖτο, ὅτι, ὡς ἀνακριτὴς, εἶχεν αἰκίσει ἐντὸς τῆς ἀνακρίσεως πολίτην τινὰ καὶ ἕτερον πολίτην εἶχε μωλωπίσει ἐπὶ τῆς ὀσφύος, δι’ ἃς πράξεις καὶ κατηγγέλθη, ἔμενε δὲ ἡ ὑπόθεσις ἐκκρεμὴς, μέχρις οὗ ἦλθεν ὁ θεῖός του εἰς τὰ πράγματα καὶ προήγαγεν αὐτὸν εἰς ἐφέτην ἀπὸ πρωτοδίκου. Εἰς τὴν ἀπροσδόκητον ἐκείνην ἀπάντησιν τοῦ Προέδρου βεβαίως δὲν ἠδυνάμην, σεβόμενος ἑαυτὸν, σεβόμενος τὸν νόμον, παρὰ νὰ σιωπήσω, ἐπιφυλασσόμενος νὰ καταγγείλω τὸν ὑβριστὴν εἰς τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργὸν, ὅπως παραδειγματικῶς τιμωρήσῃ αὐτὸν, νὰ γνωρίσω δὲ τὰ διατρέψαντα εἰς τὴν Βουλὴν, διότι ἡ ὕβρις, ἡ ἀπευθυνθεῖσα πρὸς ἐμὲ, δὲν ἀπηυθύνετο εἰς ἄτομον, ἀλλ’ εἰς Βουλευτήν· καὶ τοῦτο τῷ ἦτο γνωστὸν, διότι εἶπε: «ποῦ εὑρίσκεσαι; εἰς τὴν Βουλὴν, ἢ εἰς τοὺς διαδρόμους τῆς Βουλῆς;» Ἄρα ἐγνώριζε τὴν ἰδιότητά μου. Ἐγνώρισα ταῦτα εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅστις ἀληθῶς ἀμέσως μοὶ ὑπεσχέθη, ὅτι θέλει ἐκτελέσει ὅ,τι τῷ ὑπαγορεύει τὸ καθῆκον, καὶ ἔχω πλήρη πεποίθησιν, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀληθῶς θὰ φροντίσῃ. Ἀλλ’ ἐνόμισα καθῆκόν μου νὰ γνωρίσω ταῦτα καὶ εἰς τὴν Βουλὴν, διὰ νὰ μάθῃ τίνας δικαστὰς ἔχομεν ἰσοβίους καὶ πῶς οὗτοι συμπεριφέρονται πρὸς τοὺς προσερχομένους εἰς αὐτοὺς καὶ παρακαλοῦντας νὰ τοὺς δεχθῶσιν εἰς ἀκρόασιν, ἐνῷ ὀφείλουσι νὰ ἀκροῶνται πάντας εὐμενῶς καὶ ὡς ὁ νόμος ἐπιβάλλει, εἴτε Βουλευταὶ εἶναι οἱ προσερχόμενοι, εἴτε ἁπλοῖ ἰδιῶται. Ἐν τούτοις ὁ εἰρημένος Πρόεδρος δεινὴν ὕβριν ἀπηύθυνε κατ’ ἐμοῦ, ἐνώπιον πλήθοντος ἀκροατηρίου ἐκ καλῆς τάξεως πολιτῶν, δικηγόρων, ἐμπόρων κλπ. καὶ ἐνώπιον καὶ αὐτοῦ τοῦ ἀντεισαγγελέως τῶν Ἐφετῶν, ὁ ὁποῖος βεβαίως δὲν δύναται νὰ ἀρνηθῇ, οὔτε ἄλλος τις, τὰ λαβόντα χώραν. Θὰ ἐπαναλάβω λοιπὸν τὰς παρατηρήσεις μου πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅτι δὲν θὰ θεωρήσω ἱκανοποίησιν ὄχι πλέον ἀτομικὴν ἀλλὰ τοῦ ἀξιώματος τοῦ Βουλευτοῦ καὶ ὁλοκλήρου τῆς Βουλῆς, μόνον τὴν μετάθεσιν τοῦ ὑβριστοῦ ὑπαλλήλου, ἀλλὰ πρέπει νὰ λάβῃ κατ’ αὐτοῦ καὶ τὰ πειθαρχικὰ ἐκεῖνα μέτρα, τὰ ὁποῖα τῷ ἐπιτρέπει ὁ νόμος καὶ πρέπει νὰ προκαλέσῃ ἐπ’ αὐτοῦ, διότι ἐγὼ σκοπὸν ἔχω νὰ ἀπευθύνω κατ’ αὐτοῦ καὶ καταγγελίαν, διότι μὲ ὕβρισεν ὡς ἐκ τῆς θέσεώς μου ἐπὶ παρουσίᾳ τόσου ἀκροατηρίου, τοῦ ὁποίου ἐκίνησε τὴν περιέργειαν.

§4ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Μετὰ λύπης ὄντως ἔμαθον τὸ γεγονὸς, τὸ ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος ἐκ Νάξου Βουλευτὴς ἐγνώρισεν εἰς τὴν Βουλήν, διότι βεβαίως εἰς πάντα Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης τὸ γεγονὸς, ὅτι ἀνώτερος δικαστικὸς ὑπάλληλος ἐξύβρισεν ἐν δημοσίᾳ αἰθούσῃ Βουλευτὴν ἐν τῷ ἀξιώματι αὐτοῦ, ἤθελεν ἐγείρει λύπην. Δὲν ὑπῆρχεν ὁ ἀπαιτούμενος χρόνος, ἵνα ἐξακριβώσω τὰ κατὰ τὴν ὑπόθεσιν ταύτην, ὡς ἐμπρέπει εἰς ἐξέτασιν ἀφορῶσαν εἰς ἀνώτερον δικαστικόν. Δύναμαι ὅμως νὰ διαβεβαιώσω τὴν Βουλήν, ὅτι θέλω ἐνεργήσει ὅ,τι ἐκ τῶν καθηκόντων μου ἐπιβάλλεται πρός τε τὴν ἱκανοποίησιν τοῦ Βουλευτοῦ καὶ πρὸς τήρησιν τῆς ἀξιοπρεπείας, ἥτις δέον νὰ διακρίνῃ τοὺς λειτουργοὺς τῆς Θέμιδος, οἵτινες διευθύνουσι συνεδριάσεις Κακουργιοδικείου.

§5ΝΑΥΠΛΙΩΤΗΣ. Κύριε Ὑπουργὲ, μὲ συγχωρεῖτε. Νομίζω, ὅτι δὲν ἔχετε ἀνάγκην οὐδεμιᾶς ἐξετάσεως, διότι τὸ πρᾶγμα ἔλαβε χώραν ἐν πλήρει δημοσίᾳ συνεδριάσει κατὰ Βουλευτοῦ, ἐν τῷ προσώπῳ τοῦ ὁποίου ἐξυβρίσθη ὁλόκληρος ἡ Βουλή. Πρέπει νὰ μάθωσιν οἱ τοιοῦτοι, ὅτι δὲν ἐγένοντο ἰσόβιοι ὑπάλληλοι, ὅπως καθήμενοι ἐπὶ τῆς ἕδρας των περιφρονῶσι τὴν Πολιτείαν, ἡ ὁποία τοὺς ἔθεσεν εἰς τὸ ἀξίωμα αὐτὸ, καὶ ὅτι δὲν τοῖς ἐπιτρέπεται νὰ συμπεριφέρωνται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον οὐ μόνον πρὸς ἀντιπροσώπους τοῦ ἔθνους, ἀλλ’ οὐδὲ πρὸς τὸν τελευταῖον τῶν πολιτῶν. Ἀλλ’ ἀπὸ τοιαῦτα ὄντα, οἷος ὁ περὶ οὗ ὁ λόγος, τὸν ὁποῖον δὲν ἠξεύρω πῶς εὑρέθη εἰς τὴν ἐξουσίαν ὁ κ. Κωνσταντόπουλος καὶ προήγαγεν εἰς τὴν θέσιν τοῦ ἐφέτου, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ περιμένῃ τις καλλιτέραν συμπεριφοράν.

§6ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Ἡ Βουλὴ δὲν φοβεῖται νὰ προσβληθῇ παρ’ οὐδενός, διότι, ἐάν τις, εἴτε δικαστὴς, εἴτε ἄλλος, ἐκφράσῃ ἰδέαν, ἥτις ἠδύνατο νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς ὕβρις κατὰ τῆς Βουλῆς, ἡ ὕβρις αὕτη ἐπιστρέφει εἰς τὸν ὑβρίσαντα. Ἴσως τὸ παράπονον τοῦ κ. συναδέλφου εἶναι ἐν ὅλῳ ἢ ἐν μέρει βάσιμον. Θέλει τὸ βεβαιώσει μετὰ ἐξέτασιν ὁ Ὑπουργὸς καὶ θέλει τὸ τιμωρήσει. Δὲν ἀμφιβάλλω, ὅτι ἔλαβε χώραν γεγονός τι, ἀπαρέσαν εἰς τὸν συνάδελφον, τοῦ ὁποίου ὅμως γεγονότος τὴν ἀξίαν δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ κρίνωμεν καὶ ἐκτιμήσωμεν ἐκ μόνης τῆς διηγήσεως τοῦ κ. συναδέλφου, διότι οὕτως ἀρνούμεθα τὴν ἀπολογίαν τοῦ καταγγελλομένου δικαστοῦ. Πιθανὸν ἐν τῇ ταραχῇ του ὁ συνάδελφος νὰ ἀντελήφθη ὀλίγον ἀνακριβῶς τὰ πράγματα. Ὀρθῶς δὲ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπεφυλάχθη νὰ ἐνεργήσῃ, καὶ ὑπεσχέθη νὰ τιμωρήσῃ τὸν δικαστήν· δὲν δύναμαι ὅμως νὰ μὴ παρατηρήσω εἰς τὸν παραπονούμενον συνάδελφον, ὅτι τὸ βιαίως ἐκφράζεσθαι κατὰ προσώπου ἀπόντος, τὸ ἐπικαλεῖσθαι ἄλλην καταγγελίαν κατ’ αὐτοῦ, καταγγελίαν δικαστικῶς ἀποῤῥιφθεῖσαν, καὶ τὸ ὁμιλεῖν κατὰ ἀπόντων δικαστικῶν λειτουργῶν, ἀντὶ νὰ καθιστᾷ ζωηρότερον, ἀμαυρόνει τὸ δίκαιον τοῦ οὕτως ὁμιλοῦντος. Ὀρθὸν ἦτο νὰ εἴπῃ τί τῷ συνέβη, δὲν ἔπρεπεν ὅμως νὰ ὑβρίσῃ ὑπὸ τὴν ἀσυλίαν τοῦ λόγου πρόσωπον μὴ δυνάμενον ν’ ἀπολογηθῇ ἢ ν’ ἀπαντήσῃ.

§7ΝΑΥΠΛΙΩΤΗΣ. Προσέθηκα, τί ἔλαβε χώραν ἐν Κεφαλληνίᾳ, διὰ νὰ γνωρίσω εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ποιότητά του.

§8ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Καθ’ ὅσον γινώσκω, ὁ δικαστὴς οὗτος καλῶς φέρεται συνήθως.

§9ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν γνωρίζω, κύριε Πρόεδρε, τί συνέβη μεταξὺ τοῦ ἀξιοτίμου κ. Βουλευτοῦ καὶ τοῦ Προέδρου τοῦ Κακουργιοδικείου. Δὲν ἀμφιβάλλω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ διατάξῃ τὴν δέουσαν ἀνάκρισιν, καὶ θέλει κατὰ τὸ ἀποτέλεσμα αὐτῆς κανονίσει τὰς ἐνεργείας του. Ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον γνωρίζω, εἶναι ὅτι, ὅ,τι ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς διηγήθη περὶ τῶν κατηγοριῶν, αἱ ὁποῖαι ἀπεδόθησαν εἰς τὸν εἰρημένον δικαστήν, καὶ περὶ τῶν συμβάντων πρὸς προαγωγήν του ὡς ἐφέτου εἶναι ἐντελῶς ἀνυπόστατα, καὶ ἂν ἐκ τούτου κρίνωμεν, πρέπει νὰ ἔχωμεν πολλὴν δυσπιστίαν εἰς τοὺς ἰσχυρισμούς του. Διότι, κύριε Πρόεδρε, ὁ δικαστὴς οὗτος κατηγορήθη διὰ τὸν ἑξῆς λόγον· ὅτι συνελήφθησαν ἐν Κεφαλληνίᾳ διαβόητοί τινες κακοῦργοι, διαπράξαντες ἐκεῖ ληστείας, καὶ παραδοθέντες εἰς τοὺς ἀξιωματικούς, εἶπον, ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ παρεξετράπησαν εἰς πράξεις κατά τινος ἐκ τῶν συλληφθέντων κακούργων καὶ καταδικασθέντος μάλιστα διὰ παρομοίαν πρᾶξιν. Ἐγεννήθη ὑπόνοια, ὅτι ὁ ἀνακριτὴς ἦτο ἐν συνεννοήσει μετὰ τῶν στρατιωτικῶν, οἱ ὁποῖοι ἐξετέλεσαν τὰς βιαιοπραγίας αὐτὰς κατὰ τοῦ κακούργου ἐκείνου, καὶ ὁ ἀνακριτὴς παρεπέμφθη διὰ τὴν πρᾶξιν ταύτην· ἀλλὰ γενομένης τῆς δίκης του ἐνώπιον τοῦ Ἐφετείου Κερκύρας κατὰ τὸν Μάϊον τοῦ παρελθόντος ἔτους, τὸ Ἐφετεῖον ἀπήλλαξεν αὐτὸν πάσης κατηγορίας. Μετὰ τὴν ἀπαλλαγήν του αὐτὴν παρῆλθον δύο μῆνες, μεθ’ οὓς ἐγένετο ἡ προαγωγὴ αὐτοῦ, καὶ οὔτε ἔμεινεν ἐκκρεμὴς ὁ λόγος οὗτος· διότι, ἐπαναλαμβάνω, ἡ ἀθώωσις εἶχε συμβῆ πρὸ τῆς προαγωγῆς του δύο μῆνας. Ὅσα λοιπὸν ἐξέθεσεν ὁ συνάδελφος εἶναι ἀνυπόστατα, καὶ ἂν ἐξ αὐτῶν κρίνωμεν τὰ ἐνώπιον τοῦ Κακουργιοδικείου εἰς αὐτὸν συμβάντα, κἄπως ἄλλως θὰ συνέβη ἡ ὑπόθεσις.

§10ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀγυιᾶς Βουλευτὴς προέβαλε κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς ἐπερώτησιν, δι’ ἧς ἐπεθύμει νὰ μάθῃ, τί ἀπέγεινεν ἡ ὑπόθεσις ἡ καταγγελθεῖσα ἐπὶ παρανόμοις πράξεσι κατὰ τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ Μυλωνᾶ, καὶ ἐζήτει ἐπιμόνως χθὲς νὰ δώσω ἀπάντησιν. Ἠπόρει δὲ διατὶ δὲν ἔδωκα ἀπάντησιν. Πληροφορῶ αὐτὸν σήμερον, ὅτι ἀληθῶς ὁ ἀξιωματικὸς οὗτος ὑπέπεσεν εἰς πράξεις ἀξιοποίνους καὶ κατ’ αὐτοῦ τὸ ἐν Λαρίσσῃ Ἀρχηγεῖον τοῦ στρατοῦ διέταξεν ἀνάκρισιν, ἀνατεθεῖσαν εἰς τὸν συνταγματάρχην τῆς χωροφυλακῆς Κεφαλληναῖον. Μέχρι τῆς στιγμῆς ταύτης δὲν γινώσκει ἡ ὑπηρεσία τί ἀπέγεινεν ἡ ἀνάκρισις. Ὑποθέτω, ὅτι ὁ φάκελλος θέλει διαβιβασθῆ εἰς τὸν ἁρμόδιον Εἰσαγγελέα, διότι ὁ ἀξιωματικὸς ἐνήργει ἐν μεταβατικῇ ὑπηρεσίᾳ, πᾶσαι δὲ αἱ ἀξιόποινοι πράξεις, αἱ διαπραττόμεναι ὑπὸ στρατιωτικῶν ἐν μεταβατικῇ ὑπηρεσίᾳ, ἀνάγονται εἰς τὰ τακτικὰ δικαστήρια, καὶ κατὰ συνέπειαν οἱ Εἰσαγγελεῖς εἶναι ἁρμόδιοι νὰ διεξάγωσι τὰς ὑποθέσεις ταύτας. Ὁ κ. συνάδελφος προσέθηκεν, ὅτι καὶ περὶ ἄλλων ὑποθέσεων ἐζητήθησαν πληροφορίαι, ἀλλ’ οὐδὲν μέχρι τοῦδε ἀπήντησεν ὁ Ὑπουργός. Τὸν βεβαιῶ, ὅτι πᾶσα πρᾶξις μηνυθεῖσα ἀπεστάλη πρὸς ἀνάκρισιν. Οὐδεμία δὲ ὑπάρχει ἐν τῷ Ὑπουργείῳ ἐκκρεμὴς, περὶ ἧς δύναμαι νὰ δώσω πληροφορίας εἰς τὸν κύριον Βουλευτήν. Εὐθὺς ὡς περιέλθῃ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοιαύτη, βεβαίως θέλω προθυμοποιηθῆ νὰ παράσχω πάσας τὰς πληροφορίας, ἂν ἀνάγωνται εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν· διότι, ἂν ἀνάγωνται εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης, βεβαίως ἐγὼ δὲν θὰ ἦμαι εἰς θέσιν νὰ δώσω τὰς ἀπαιτουμένας πληροφορίας.

§11ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Δὲν ἐλάβετε ἔκθεσιν περὶ τῶν γεγονότων, ἂν ἦναι ἀληθῆ ἢ ὄχι;

§12ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ὄχι ἔκθεσιν. Τὸ Ὑπουργεῖον παρήγγειλεν εἰς τὸ Ἀρχηγεῖον, ὅτι δέον νὰ διατάξῃ ἐξέτασιν πρὸς βεβαίωσιν τῶν καταγγελλομένων.

§13Ι. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅτι ὑπέπεσεν εἰς τὸ ἔγκλημα.

§14ΔΑΛΛΑΣ. Ποῖον ἔγκλημα;

§15ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ὅτι βιαιοπραγίαι ἐνηργήθησαν.

§16ΔΑΛΛΑΣ. Ὅτι ὁ πολίτης ἐκεῖνος ἐδέθη ἐπὶ δένδρου, ἐδάρη ἀνηλεῶς καὶ ἀπέθανεν ἐκ τῶν πληγῶν!

§17ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ὄχι ὅτι βιαιοπραγίαι διεπράχθησαν κατὰ πολίτου. Ἄλλως τε εἶναι περιττὸν νὰ ἀναγγείλῃ ὁ ἀρχηγὸς, διότι δυνατὸν καὶ αὐτὸς νὰ μὴ γνωρίζῃ τι.

§18ΔΑΛΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶπον χθὲς, ἀρχόμενος τῆς ἐπερωτήσεώς μου, ὅτι πρὸ 50 ἡμερῶν ἀνηγγέλθη ἡ πρᾶξις αὕτη, ἡ δὲ πρᾶξις αὕτη εἶναι ἀρκούντως σοβαρὰ, διότι ἀνηγγέλθη, ὅτι ἀπεβίωσε πολίτης, τὸν ὁποῖον στρατιωτικὸς διοικητὴς τοῦ μεταβατικοῦ προσέδεσεν εἰς δένδρον, ἀφοῦ ἔδειρεν ἀνηλεῶς. Νομίζω ὅτι, ἀφοῦ παρῆλθον 50 ὅλαι ἡμέραι, ἀφ’ ἧς κατηγγέλθη ἡ πρᾶξις, δὲν ἔπρεπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ἔλθῃ σήμερον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ νὰ εἴπῃ, ὅτι εἰσέτι δὲν ἔχει ἀποτέλεσμα.

§19ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Καὶ βεβαίως δὲν ἔχω.

§20ΔΑΛΛΑΣ. Καὶ πότε λοιπὸν θὰ ἔχητε τὰ ἀποτέλεσμα; Ἐγὼ κατήγγειλα ἀπὸ τοῦ παρελθόντος ἔτους τοιαύτας ἐγκληματικὰς πράξεις, καὶ κατήγγειλα καὶ κατὰ τὴν παροῦσαν σύνοδον κατ’ ἐπανάληψιν πράξεις τοιαύτας, παρὰ τῶν αὐτῶν στρατιωτικῶν διαπραχθείσας εἰς τὸ αὐτὸ μέρος, καὶ ἐν τούτοις ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔρχεται νὰ μᾶς εἴπῃ, ὅτι δὲν ἔχει πληροφορίας! Δὲν εἶχον λοιπὸν δίκαιον χθὲς, λέγων εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι οὐδόλως εὐλαβεῖται τὸ δικαίωμα τῆς ἐπερωτήσεως καὶ τοῦ ἐλέγχου; Δύναται νὰ μὴ εὐλαβῆται ὁ κ. Ὑπουργὸς τὸ δικαίωμα τοῦτο, ἀλλ’ ἐγὼ λέγω πρὸς αὐτόν, ἂν αὐτὸς συνειθίζῃ νὰ περιφρονῇ τὰς ἐπερωτήσεις ἡμῶν ταύτας, ὅτι ταύτας δὲν ποιούμεθα πρὸς αὐτὸν, οὔτε χάριν αὐτοῦ, ἀλλὰ ποιούμεθα χάριν τῶν ὑπευθύνων, καὶ ὑπεύθυνος εἶναι ὁ λαὸς, ὑπεύθυνοι δὲ εἶναι καὶ ἐκεῖνοι, οἵτινες ἐδημιούργησαν εὐθύνας διὰ τοὺς ἀνευθύνους.

§21ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ δὲν ἐννοῶ, πῶς ὁ κ. Βουλευτὴς ἐννοεῖ τὰς ἐπερωτήσεις του· ζητεῖ νὰ τοῦ δώσω πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχω.

§22ΔΑΛΛΑΣ. Διατὶ νὰ μὴ τὰ ἔχητε;

§23ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Εἶπεν, ὅτι πρὸ 50 ἡμερῶν κατήγγειλε τὰς πράξεις ταύτας. Ἀλλὰ μήπως ἀρνοῦμαι ἐγὼ τοῦτο;

§24ΔΑΛΛΑΣ. Τί ἐνηργήσατε;

§25ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ἀφοῦ ἐπράξαμεν ἐκεῖνο, ὅπερ ὠφείλομεν νὰ πράξωμεν, τουτέστι νὰ διατάξωμεν ἀνάκρισιν, οὐδὲν μένει ἡμῖν πλέον, μέχρις—οὗ ὑποβληθῇ ὁ φάκελλος τῆς ὑποθέσεως. Σᾶς εἶπον, ὅτι εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν δὲν ὑπάρχει ἡ ὑπόθεσις ἐκκρεμής. Ὑπάρχει ἡ ὑπόθεσις εἰς ἐνέργειαν πρὸς ἀνάκρισιν. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γνωρίζω καὶ νὰ σᾶς δώσω τὰς πληροφορίας; Δυσπιστεῖτε εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου;

§26ΔΑΛΛΑΣ. Οὐδόλως.

§27ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Βεβαίως· διότι λέγετε, ὅτι ἡ ὑπηρεσία ἐκ προθέσεως δὲν θέλει νὰ προσαγάγῃ τὰς ἀπαιτουμένας πληροφορίας.

§28ΔΑΛΛΑΣ. Ἄλλο θέλω νὰ εἴπω. Ἠξίουν, ὅτι ἔπρεπε νὰ συστήσητε δραστηριότητα περὶ τὴν ἐνέργειαν τῆς ἀρχῆς, ὅτι ἔπρεπε νὰ δείξητε περισσοτέραν ἐπιμέλειαν, περισσοτέραν φροντίδα, νὰ ἐπισπεύσητε τὰς ἀνακρίσεις, νὰ μὴ ἐφεσυχάσητε, καὶ νὰ μὴ ἀρκεσθῆτε νὰ δίδητε τοιαύτας μόνον πληροφορίας, οἵας δίδετε. Πολίτης ἀπεβίωσε πρὸ 50 ἡμερῶν ἐκ τῶν κακώσεων ἀξιωματικοῦ, καὶ λέγετε ὅτι δὲν ἔχετε εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ἐκκρεμῆ τὴν ὑπόθεσιν! Ἐγὼ δὲν θέλω νὰ ἀμφισβητήσω τοῦτο, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἔπρεπε νὰ ἐνεργήσητε. Πότε λοιπὸν θὰ ἐνεργήσητε; Ἀπορῶ, πῶς ἡ Βουλὴ ἀνέχεται τοιαύτην κατάστασιν!

§29ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐγὼ δὲν ἀμφιβάλλω, ὅτι ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν διέταξεν ἀνάκρισιν, καὶ ὅτι ἡ ἀνάκρισις ἐνεργεῖται· ἀλλὰ τὸ γεγονὸς εἶναι τόσον σοβαρὸν, τόσον ἀπάνθρωπον, ὥστε βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν οὔτε ὁ κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸς, οὔτε ὁ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης νὰ ἀνεχθῶσιν, ὅπως ἐν Ἑλλάδι προσδεθῇ ἄνθρωπος εἰς δένδρον, δαρῇ ἀνηλεῶς καὶ ἐκπνεύσῃ ὑπὸ τὸ βούνευρον, νὰ μείνῃ δὲ τὸ πτῶμα αὐτοῦ ἐπὶ 10 ἡμέρας ἐκτεθειμένον, καὶ ὅμως νὰ βραδύνῃ ἐπὶ τοσαύτας ἡμέρας ἡ τιμωρία τοῦ δράστου, ἢ τοὐλάχιστον ἡ πληροφορία, ὅτι ἀφεύκτως οὗτος εἰσάγεται, ὅπως δώσῃ δίκην τοῦ ἐγκλήματός του. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ὡς τάχιστα, εἰς προσεχῆ συνεδρίασιν, ἂν ὁ κακουργήσας ἀξιωματικὸς εἰσήχθη εἰς δίκην, καὶ ἂν παρεπέμφθη εἰς τὸν Εἰσαγγελέα ἡ δικογραφία, τὸν δὲ κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ πληροφορήσῃ ἐπίσης τὴν Βουλὴν, τίνας πληροφορίας ἔχει παρὰ τοῦ Εἰσαγγελέως περὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης. Ἀλλοίμονον, κύριε Πρόεδρε, ἂν πολῖται Ἕλληνες ἦναι ἐκτεθειμένοι εἰς τοιαύτας βιαιοπραγίας! Φοβοῦμαι, κύριε Πρόεδρε, ὅτι τὴν φράσιν, ἥτις διέφυγε τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, ἴσως ἀποφασίσῃ τις νὰ δικαιολογήσῃ, ἂν ἀποδεικνύηται, ὅτι δύνανται τὰ στρατιωτικὰ ἀποσπάσματα νὰ συλλαμβάνωσιν οἱονδήποτε πολίτην, νὰ τὸν δέρωσι, νὰ τὸν βλέπωσι νὰ ἐκπνέῃ ὑπὸ τὸ βούνευρον καὶ τὴν σπάθην των! Αὐτὰ τὰ πράγματα εἶναι ἀνήκουστα δι’ ἕνα τόπον πολιτισμένον ὁπωσδήποτε, διατελοῦντα ὑπὸ συνταγματικὸν πολίτευμα, ἢ ἔστω ὑπὸ οἱονδήποτε ἀνθρώπινον πολίτευμα! Ἐλπίζω ὅτι οἱ κύριοι Ὑπουργοὶ θέλουσι δείξει τοὐλάχιστον τὸ αἴσθημα τῆς φιλανθρωπίας, τὸ ὁποῖον πᾶς ἄνθρωπος αἰσθάνεται, ὅταν πρόκηται περὶ τοιαύτης ἀπανθρώπου πράξεως.

§30ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἐδήλωσεν εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι πρὸ πολλοῦ κατηγγέλθη ἡ πρᾶξις αὕτη, καὶ ὅτι ἔλαβε γνῶσιν, ὅτι ὁ περὶ οὗ πρόκειται ἀξιωματικὸς ὑπέπεσεν εἰς ἐγκληματικὴν πρᾶξιν. Ἐπιθυμῶ νὰ μάθω, ἂν ὁ ἀξιωματικὸς οὗτος παραμένῃ εἰσέτι ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ ἢ ἀνεκλήθη.

§31ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Καθ’ ἃς ἔχω ἐξωδίκους πληροφορίας, οὗτος διατελεῖ εἰς προφυλάκισιν, ἐξεδόθη δ’ ἔνταλμα φυλακίσεως κατ’ αὐτοῦ.

§32ΔΑΛΛΑΣ. Ὄχι ἐπισήμους.

§33ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ὄχι.

§34ΔΑΛΛΑΣ. Ἐπαναλαμβάνω πάλιν νὰ ἐπιδείξητε ἰδιαιτέραν προσοχήν.

§35ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Θὰ τηλεγραφήσω σήμερον, ὥστε αὔριον νὰ ἦμαι εἰς θέσιν νὰ σᾶς ἀναγγείλω τὸ ἀποτέλεσμα.

§36ΚΟΣΣΟΝΑΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως). Ὑποβάλλω εἰς τὴν Βουλὴν σημειώσεις πλήρεις τῶν πληροφοριῶν τῶν ζητηθεισῶν παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἄρτης Βουλευτοῦ περὶ τῶν νῦν ὑπαρχουσῶν ἑδρῶν ἐν τῷ Πανεπιστημίῳ καὶ τῶν ἐν αὐτῷ διδασκόντων καθηγητῶν.

§37ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Νὰ τυπωθῇ καὶ νὰ διανεμηθῇ.

§38ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐν τῇ χθεσινῇ τῆς Βουλῆς συνεδριάσει ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτὴς ὑπέμνησε προηγουμένην αὑτοῦ ἐπερώτησιν περὶ τῶν δοθεισῶν ἐναντίον τῶν ὀργάνων τῆς Διοικητικῆς Ἀστυνομίας Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς καταγγελιῶν καὶ περὶ τῆς στάσεως, εἰς ἣν ἑκάστη τούτων εὑρίσκεται νῦν. Ἠτήσατο μάλιστα καὶ τὴν προσαγωγὴν τῶν δικογραφιῶν καὶ παντὸς σχετικοῦ ἐγγράφου. Ὑπεσχέθην νὰ προσκομίσω εἰς τὴν Βουλὴν τὰς ἀναγκαίας πληροφορίας, καὶ ἂν αὗται ἀποδειχθῶσιν ἀνεπαρκεῖς, καὶ ἂν ἤθελον ζητηθῆ ἔγγραφα πρόσθετα, τὰ ὁποῖα ἄνευ βλάβης τοῦ συμφέροντος τοῦ Κράτους δύναμαι νὰ καταθέσω, θέλω προθύμως καταθέσει καὶ ταῦτα. Καταθέτω εἰς τὴν Βουλὴν πίνακα τῶν ἀπὸ 20 Φεβρουαρίου 1892 μέχρι τῆς 11 Φεβρουαρίου 1893, δηλαδὴ μέχρι τῆς χθὲς, δοθεισῶν εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν καταγγελιῶν κατ’ ἀστυνομικῶν ὀργάνων.

§39ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι τῆς Εἰσαγγελίας τῶν Πρωτοδικῶν;

§40ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα. Δὲν ἠδυνήθην σήμερον νὰ ἔχω πρόχειρον καὶ τὸν πίνακα τῶν τυχὸν ὑπαρχουσῶν ἐκκρεμῶν παρὰ τῇ Εἰσαγγελίᾳ τῶν ἐν Ἀθήναις Ἐφετῶν καταγγελιῶν, ἐπιφυλάσσομαι δὲ νὰ καταθέσω καὶ ταύτας βραδύτερον. Κατὰ τὸν πίνακα τοῦτον, ἐδόθησαν ἐν τῷ διαστήματι τούτῳ 29 καταγγελίαι, ἐν αἷς καταγγέλλονται 31 ἀστυνομικοὶ ὑπάλληλοι. Ἐκ τῶν 29 καταγγελιῶν αἱ 6 εἶναι ἐκκρεμεῖς, αἱ 3 παρεπέμφθησαν εἰς τὸ Πταισματοδικεῖον, ἐπὶ τῶν 10 ἐξεδόθησαν βουλεύματα ἀπαλλάσσοντα τοὺς καταγγελθέντας, ἐπὶ 1 καταγγελίας ἐξεδόθη ἀθωωτικὴ ἀπόφασις, ἐπὶ 4 ἐκηρύχθη ἀναρμόδιον τὸ Πλημμελειοδικεῖον διὰ βουλεύματος, 3 παρεπέμφθησαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ὡς ἁρμόδιον, 1 ὑπεβλήθη εἰς τὸν Εἰσαγγελέα τῶν Ἐφετῶν ὡς ἁρμόδιον, διότι καταγγέλλεται ὁ Διευθυντὴς τῆς Ἀστυνομίας, ὁ ὁποῖος, ὡς γινώσκετε, κατὰ τὰ μέχρι τοῦδε κρατοῦντα ἀπολαμβάνει ἰδιαζούσης δοσιδικίας, καὶ ὡς πρὸς 1 διετάχθη περαιτέρω ἀνάκρισις. Ἐκ τῶν 29 αἱ 6 ἀφορῶσιν εἰς ἐξύβρισιν, αἱ 6 εἰς κατάχρησιν τῆς ἐξουσίας τῆς ἀρχῆς, 5 εἰς ἄδικον ἐπίθεσιν, 6 εἰς παράνομον κατακράτησιν, 3 εἰς τραῦμα, 1 εἰς διατάραξιν οἰκιακῆς εἰρήνης, 1 εἰς παράβασιν καθήκοντος καὶ 1 εἰς κλοπήν. Ὁ πίναξ οὗτος κατατίθεται εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ Προεδρείου, ὅπως ὁ ἐπερωτήσας ἢ ἕτερος τῶν κκ. Βουλευτῶν λάβῃ γνῶσιν καὶ ζητήσῃ, ἂν ἔχῃ ἀνάγκην, καὶ ἄλλας πληροφορίας. Ὑπέλαβον ὅμως ἀναγκαῖον νὰ καταθέσω καὶ ἕτερον πίνακα, ἐμφαίνοντα τὰς κατὰ τὸ ἀντίστοιχον χρονικὸν διάστημα δοθείσας καταγγελίας κατ’ ἀστυνομικῶν ὀργάνων, ὅτε δὲν διηύθυνον στρατιωτικοί, ἀλλὰ πολιτικοί, ἵνα καταδειχθῇ ἐκ τῆς συγκρίσεως τῶν δύο τούτων ἐποχῶν, τίς εἶναι ἡ προτιμοτέρα κατάστασις. Κατὰ τὸ αὐτὸ χρονικὸν διάστημα, ὡς ἐμφαίνει ὁ πίναξ Β, ἐδόθησαν καταγγελίαι κατὰ τῶν ὀργάνων τῆς Διευθύνσεως τῆς Ἀστυνομίας Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς 70· ἐξ αὐτῶν 17 ἀφορῶσιν εἰς ἐκβίασιν, 11 εἰς παράνομον κατακράτησιν, 5 εἰς παράβασιν καθήκοντος, 2 εἰς ἀντίστασιν, 2 εἰς συκοφαντίαν, 2 εἰς ἄδικον ἐπίθεσιν, 4 εἰς τραύματα, καὶ αἱ λοιπαὶ εἰς διαφόρους ἄλλας ἀξιοποίνους πράξεις. Ἐπίσης καὶ ὁ πίναξ οὗτος κατατίθεται εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ Προεδρείου, ὅπως ὁ βουλόμενος λάβῃ γνῶσιν. Ἐκ τῆς προχείρου συγκρίσεως τῶν δύο τούτων πινάκων θέλει παρατηρήσει ἡ Βουλή, ὅτι κατ’ ἀριθμὸν καὶ κατὰ ποιὸν εἰς τὰς δοθείσας καταγγελίας, ἀφ’ ἧς ἡ ἀστυνομία διευθύνεται ὑπὸ στρατιωτικῶν, ὑπάρχει βελτίωσις ἀξία μνείας.

§41ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Δὲν ὑπάρχει βελτίωσις, ἀλλ’ ἀφοῦ οἱ ἄνθρωποι ἔμαθον, ὅτι εἶναι ἀναρμόδια τὰ κοινὰ δικαστήρια, ἔπαυσαν νὰ καταγγέλλωσι.

§42ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τοῦτο δὲν εἶναι ἀκριβές, διότι μέχρι πρὸ ὀλίγου ὡς πρὸς πάσας τὰς καταγγελίας κατ’ ἀστυνομικῶν ὑπαλλήλων ἐπεκράτει ἡ γνώμη, ὅτι ἁρμοδίως ὑπεβάλλοντο εἰς τὰ κοινὰ ποινικὰ δικαστήρια.

§43ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Εἰς ἐμὲ ἦλθον εἴκοσι, καταγγέλλοντες ὡρισμένας πράξεις, καὶ τοὺς ἀπέτρεψα, ἕνεκα τοῦ λόγου τούτου, νὰ προβῶσιν εἰς καταγγελίαν.

§44ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ εἰς ἐμὲ διακόσιοι.

§45ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπειδὴ ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα, νομίζω κατάλληλον τὴν εὐκαιρίαν νὰ δώσω πληροφορίας καὶ ἐπὶ ἑτέρᾳ ἐπερωτήσει τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐξ Ἀττικῆς, ἀφορώσῃ εἰς πολίτην τινά, ὁ ὁποῖος, κατὰ τὰς πληροφορίας τοῦ κ. Βουλευτοῦ, ἠκίσθη πρό τινος ἀστυνόμου καὶ ἀπεβίωσεν, ὡς εἶπεν. Ἡ ἐπερώτησις ἀπηυθύνετο εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ εἰς ἐμὲ, ἐπειδὴ δὲ αἱ αὐταὶ πληροφορίαι ἐδόθησαν καὶ εἰς τὰ δύο Ὑπουργεῖα, νομίζω ἀναγκαῖον νὰ καταθέσω τὴν ἀναφορὰν τοῦ κ. Διευθυντοῦ τῆς Ἀστυνομίας μετὰ τῆς ἐκθέσεως τοῦ δημοσίου κατηγόρου, ἐν τῇ ὁποίᾳ ἐκθέσει μετὰ λεπτομερείας ἀναγράφονται τὰ γεγονότα τὰ σχετιζόμενα πρὸς τὴν καταγγελθεῖσαν πρᾶξιν. Ἐκ τῆς ἀφηγήσεως, τὴν ὁποίαν ποιεῖται ἡ ἔκθεσις τοῦ δημοσίου κατηγόρου, θέλει πληροφορηθῆ ὁ ἀναγινώσκων τὴν ἔκθεσιν ταύτην, ὅτι ἐκ μέρους τοῦ ἀστυνόμου οὐδεμία κατὰ τοῦ προσώπου τούτου ἐγένετο ἐπίθεσις ἢ αἰκία, ἀλλ’ ὅτι τὸ ἄτομον, περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται, κατὰ τὰς βεβαιώσεις δύο ἰατρῶν, τοὺς ὁποίους ὑποθέτω, ὅτι γινώσκει ὁ κ. Βουλευτής, τοῦ κ. Κανάκη καὶ τοῦ κ. Μίνωος, ἔπασχεν ἐξ ἐπιληψίας, καὶ ὅτι ἐν καταστάσει ἐπιληπτικῇ εὑρεθείς, ὅτε ἐκρατεῖτο εἰς τὸ κρατητήριον διά τινα παράβασιν, δὲν ἠδύνατο νὰ ὑποστηριχθῇ ὑπὸ τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων, καὶ μόνος ἐκτυπᾶτο δεξιᾷ καὶ ἀριστερᾷ. Οἱ ἰατροὶ βεβαιοῦσιν, ὅτι οὐδεμία, μετ’ ἐπανειλημμένας ἐξετάσεις, φαίνεται αἰκία ἐκ τῶν ἔξωθεν, καὶ ὅτι αὐτὸς διατελεῖ ἀκόμη εἰς κατάστασιν ἀναισθησίας, ἕνεκα τῆς παθήσεως τῆς νευρικῆς, ἡ ὁποία, ὡς φαίνεται, δὲν ἐπαρουσιάσθη τὸ πρῶτον νῦν εἰς αὐτόν. Ἐὰν ἐπιθυμῇ ἡ Βουλὴ ν’ ἀναγνωσθῇ ἡ ἔκθεσις τοῦ δημοσίου κατηγόρου, δύναται ὁ κ. Γραμματεὺς νὰ τὴν ἀναγνώσῃ· νομίζω ὅμως, ὅτι δύναται πᾶς βουλόμενος ἐκ τῶν κκ. Βουλευτῶν νὰ λάβῃ γνῶσιν αὐτῆς, κατατιθεμένης εἰς τὸ Προεδρεῖον.

§46ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἀπὸ χθὲς τὸ ἑσπέρας, ἀπὸ τῆς στιγμῆς, καθ’ ἣν ὑπέβαλον τὴν ἐπερώτησιν, ἔμαθον ὅτι ἡ ἀπολογία τοῦ καταγγελθέντος θὰ ἦναι, ὅτι ὁ παθὼν εἶναι ἐπιληπτικός. Διαβεβαιῶ τὴν Βουλὴν καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι ζῶμεν τῷ ὄντι εἰς ἀγρίαν κατάστασιν, ὅτι αἱ συνθῆκαι, ὑφ’ ἃς νομίζουσιν ὅτι δύνανται νὰ διοικῶσι καὶ νὰ δικαιολογῶσι τὰ ἐγκλήματα τῶν ὑπαλλήλων, δὲν δύνανται νὰ συγκρατήσωσι τὴν Πολιτείαν. Ἡ ἀλήθεια εἶναι ἡ ἑξῆς: Ὁ δυστυχὴς αὐτὸς, ὀνόματι Ἀπόστολος, Κρὴς τὴν πατρίδα, συνελήφθη, ἐδέθη εἰς μίαν στήλην καὶ ἐκεῖ ἐδέρετο, κατόπιν δὲ ὁ ἀστυνόμος συνέλαβεν αὐτὸν ἀπὸ τ’ αὐτιὰ καὶ τὸν ἐκτύπησεν εἰς τὴν στήλην, ἐφ’ ἧς ἐκ τῶν ὄπισθεν τῆς κεφαλῆς ἐκτυπήθη καὶ ἐταράχθη ὁ ἐγκέφαλος, ὁ δὲ ἄνθρωπος κατέπεσεν. Εἶναι βεβαιωμένον, ὅτι ὁ ἐπιληπτικὸς καταπίπτων οὐδέποτε κτυπᾷ εἰς σημεῖον ἐκ τῶν ὄπισθεν, ἀλλὰ πάντοτε καταπίπτει πρὸς τὰ πλάγια ἢ πρὸς τὰ πρόσω. Ὅτι δὲ οὕτως ἔχουσιν αἱ κατὰ τοῦ δυστυχοῦς αὐτοῦ ἐπενεχθεῖσαι κακώσεις, δύναται εὐκόλως νὰ ἐξακριβωθῇ, καὶ πρὸς τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν, ἐν ὀνόματι τῆς δικαιοσύνης, ἐν ὀνόματι τῆς ἀνθρωπότητος, νὰ ὑποχρεώσῃ τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως ὁρίσῃ τρεῖς καθηγητὰς τοῦ Πανεπιστημίου ἰατροὺς, ἵνα ἐξετάσωσι τὸν παθόντα. Ἐστάλησαν ἄνθρωποι εἰς τὸν κ. Εἰσαγγελέα, διὰ νὰ καταδιώξῃ τὸν ἀστυνόμον, ἀλλὰ τοὺς ἀπέπεμψεν, εἰπὼν, ὅτι τὸ πάθημα τοῦ παθόντος εἶναι ἐπιληψία. Φαντασθῆτε ἐπιληψίαν ἐπὶ 48 ὥρας! Δὲν πρέπει νὰ δικαιολογῆτε σεῖς, κυβερνῆται, τοιούτους ἀνηθίκους ὑπαλλήλους, ὡς τολμῶ νὰ τὸ εἴπω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἀναλαμβάνων τὴν εὐθύνην τῶν λόγων μου.

§47ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Παρέλειψα νὰ προσθέσω, ὅτι σήμερον ἡ ὑπόθεσις παρεπέμφθη εἰς τὸν Εἰσαγγελέα τῶν Πλημμελειοδικῶν, πρὸς τὸν ὁποῖον παρήγγειλα νὰ ἀνατεθῇ ἡ ὑπόθεσις εἰς τακτικὸν ἀνακριτὴν καὶ ἐνεργηθῇ ἀνάκρισις αὐστηρά.

§48ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Εἰσαγγελεὺς θ’ ἀποφανθῇ, ὅτι εἶναι ἀναρμόδιος· ὥστε ἀνάγκη νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν.

§49ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν συνέπραξε μετὰ κλητήρων ὁ μηνυόμενος, θ’ ἀποσταλῇ εἰς τακτικὸν ἀνακριτὴν ἡ δικογραφία. Ἐὰν δὲν συνέπραξε μετὰ κλητήρων, θ’ ἀποσταλῇ ἀμέσως εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν.

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§51ΚΑΡΑΣΤΕΡΓΙΟΣ. Κύριε Πρόεδρε....

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Βουλευτὰ, εἰσήλθομεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§53ΚΑΡΑΣΤΕΡΓΙΟΣ. Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε. Εἰς προλαβοῦσαν συνεδρίασιν ὑπέβαλον μετὰ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου κ. Χασὶπ Σερὲφ ἐπερώτησιν, διὰ τῆς ὁποίας παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν ὅλα τὰ ἔγγραφα, τὰ εὑρισκόμενα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως καὶ ἀναφερόμενα εἰς τὴν χορηγηθεῖσαν τῷ Γ. Μοντελιάνῳ ἄδειαν, ὅπως συστήσῃ ἰδιωτικὸν σχολεῖον ἐν Λαρίσσῃ καὶ ἐν Τρικκάλοις. Μεταξὺ δὲ αὐτῶν παρεκάλουν νὰ κατατεθῶσιν ἰδίως τὰ ὑπ’ ἀριθ. 6226 καὶ 6559 τοῦ Ὀκτωβρίου καὶ Νοεμβρίου 1891 ἔγγραφα, ἀποσταλέντα ὑπὸ τοῦ νομάρχου Τρικκάλων πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας. Ἀφορμὴν εἰς τὴν ἐπερώτησιν ἡμῶν ταύτην εἶχε δώσει, Κύριοι, τὸ ἑξῆς γεγονός. Πρό τινος χρόνου λειτουργεῖ ἐν Λαρίσσῃ Σχολὴ ἰδιωτικὴ, συστηθεῖσα τῇ ἐγκρίσει τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας πρὸ τριῶν ἢ τεσσάρων μηνῶν. Ἡμεῖς, γνωρίζοντες ὅτι οὐδεμία ἐκ τῶν διατάξεων τοῦ νόμου, τῶν σχετιζομένων μὲ τὴν χορηγίαν ἀδείας πρὸς σύστασιν ἰδιωτικῶν σχολείων, ἐτηρήθη, πληροφορηθέντες δ’ ὅτι ἡ διαγωγὴ τοῦ λαβόντος τὴν ἄδειαν ἦτο κακὴ, ὁ προηγούμενος δ’ αὐτοῦ βίος ἦτο εἰς ἄκρον ἐπιλήψιμος, παρεστήσαμεν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅτι ἔδει ν’ ἀνακαλέσῃ τὴν ἄδειαν, διότι καὶ παράνομος ἦτο καὶ εἰς σκοπὸν μὴ ἠθικὸν ἀπέβλεπεν ἡ σύστασις τοῦ σχολείου. Ἡ παράκλησις ἡμῶν αὕτη δυστυχῶς δὲν εἰσηκούσθη, ἠναγκάσθημεν δὲ νὰ ζητήσωμεν τὴν προσαγωγὴν τῶν ἐγγράφων, ἵνα ἐπὶ τῇ βάσει τούτων διὰ δημοσίας συζητήσεως ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου πείσωμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅτι εἶχε δίκαιον ἡ κοινωνία τῆς Λαρίσσης νὰ ἀνησυχῇ διὰ τὴν σύστασιν τοῦ σχολείου αὐτοῦ, καὶ ὅτι οἱ εἰσηγησάμενοι παρὰ τῷ κ. Ὑπουργῷ τὴν χορήγησιν τῆς ἀδείας, ἂν μὴ ἐξ ἄλλων λόγων, βεβαίως ἐξ ἀσυγγνώστου ἐπιπολαιότητος εἰσηγήσαντο τὴν τοιαύτην πρότασιν. Ὑπεμνήσαμεν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τὰ ἑξῆς· ὅτι ὁ κύριος οὗτος, ὁ λαβὼν τὴν ἄδειαν πρὸς σύστασιν σχολείου, ἐπὶ 8 μῆνας περιήρχετο ὅλην τὴν Ἑλλάδα, ὅτι ἐξεδιώχθη διὰ νυκτὸς ἐκ Χαλκίδος, ἔφυγε διὰ νυκτὸς ἐκ Βώλου καὶ διὰ Λαμίας καὶ Τρικκάλων ἦλθε καὶ ἐγκατεστάθη εἰς τὴν Λάρισσαν, ὅπου τῷ ἐπετράπη νὰ συστήσῃ σχολεῖον.

§54Α. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἀπέκτησε προσόντα (ἱλαρότης).

§55ΚΑΡΑΣΤΕΡΓΙΟΣ. Ἤθελον, Κύριοι, διὰ τῶν ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα ἐζητήσαμεν, ν’ ἀποδείξω τὴν ἀλήθειαν τῶν λεγομένων μου. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἐπὶ τῇ αἰτήσει, τὴν ὁποίαν ὑπεβάλομεν, κατέθεσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔγγραφά τινα, σχετιζόμενα μὲ τὴν χορηγηθεῖσαν διὰ τὴν σύστασιν τοῦ σχολείου Λαρίσσης ἄδειαν, ἀλλ’ ἐξ αὐτῶν ἐλλείπουσιν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται πρὸς τὴν ἄδειαν τὴν χορηγηθεῖσαν διὰ τὸ σχολεῖον Τρικκάλων, τὰ ὁποῖα ἀπεκάλυψαν τὴν ἀληθῆ τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ ποιότητα. Δυστυχῶς, εἶπον, ἐκ τῶν ἐγγράφων ἐλλείπουσι τὰ οὐσιωδέστερα, ἐγὼ ὅμως ηὐτύχησα νὰ κατορθώσω νὰ λάβω εἰς χεῖράς μου δύο ἐξ ὅλων τῶν ἐγγράφων, περὶ τῶν ὁποίων σᾶς ὁμιλῶ, ἐξ αὐτῶν δὲ, καίπερ ὄντων τηλεγραφημάτων, τὰ ὁποῖα ἐστάλησαν παρὰ τοῦ τότε νομάρχου Τρικκάλων πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας, καταδεικνύεται ὁποῖος εἶναι ὁ ἄνθρωπος οὗτος (ἀναγινώσκει): «Ἀριθ. 6288. «Ὑπουργεῖον Ἐκκλησιαστικῶν «Ἀθήνας. «Κατόπιν 6241 ἀπὸ 7 τρέχοντος μηνὸς ἀναφορᾶς Νομαρχίας, πληροφορῶ, ὅτι ὁ αἰτῶν ἄδειαν πρὸς σύστασιν ἰδιωτικῆς ἐνταῦθα σχολῆς Γεώργιος Μοντελιάνος οὔτε Ἕλλην, οὔτε Γάλλος πολίτης εἶναι, ὡς τοῦτο βεβαιοῦται ἐξ ἀμειφθείσης μεταξὺ Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν καὶ Νομαρχίας Φθιώτιδος ἀλληλογραφίας, φερούσης ἀριθ. 8612 σχετικῆς Ὑπουργείου διαταγῆς. Καὶ συνεπῶς προτείνω, ἵνα ἀποῤῥιφθῇ αἴτησίς του, ὡς μὴ κεκτημένου οὐδὲν πρὸς σύστασιν Σχολῆς προσὸν καὶ διάγοντος βίον τυχοδιωκτικόν. «Τρίκκαλα, 27 Ὀκτωβρίου 1891. «Ὁ νομάρχης «Δ. Θεοχάρης.» Δεύτερον ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον δὶς δι’ ἐπερωτήσεώς μου παρεκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ καταθέσῃ, εἶναι τὸ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ἀριθ. 6559. «Ὑπουργεῖον Ἐκκλησιαστικῶν «Ἀθήνας. «Ἀναστείλατε, παρακαλῶ, κοινοποίησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 302 ἐν «Ἐφημερίδι Κυβερνήσεως» καταχωρισθείσης ἐπ’ ὀνόματι Γεωργίου Μοντελιάνου ἀδείας περὶ συστάσεως ἐνταῦθα ἰδιωτικοῦ ἐκπαιδευτηρίου, καθόσον, ὡς ἀνεφέραμεν δι’ ἀριθ. 6288 ἀπὸ 27 Ὀκτωβρίου ἐ. ἔ. τηλεγραφικῆς ἀναφορᾶς μας, οὔτε ἑλληνικὴν ἰθαγένειαν κέκτηται, οὔτε Γάλλος πολίτης τυγχάνει οὗτος, ἀλλὰ τυχοδιώκτης Ἰσραηλίτης, ἐξαπατῶν τὰς Κοινότητας. «Τρίκκαλα, 6 Νοεμβρίου 1891. «Ὁ νομάρχης «Δ. Θεοχάρης.» Φαίνεται ὅτι τὰ τότε σταλέντα πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐκκλησιαστικῶν τηλεγραφήματα ἔκαμον πρὸς αὐτὸν τὴν ἐντύπωσιν, τὴν ὁποίαν ὁμολογουμένως πρέπει νὰ κάμωσιν εἰς πάντα ἐκ τοιούτων ἐπισήμων ἐγγράφων λαμβάνοντα πληροφορίας περὶ τῆς ἠθικῆς ποιότητος ἀνθρώπου, ὁ ὁποῖος ἠθέλησε νὰ συστήσῃ σχολεῖον ἰδιωτικὸν, διὰ νὰ ἠθικοποιήσῃ τὴν κοινωνίαν. Φαίνεται ὅμως, ὅτι ἐκτὸς τῶν ἐγγράφων αὐτῶν ἐν τῷ ἀρχείῳ τοῦ Ὑπουργείου ὑπάρχουσι καὶ ἄλλα, πολὺ οὐσιωδέστερα, τὰ ὁποῖα, ληφθέντα ὑπ’ ὄψιν ἐκ μέρους τοῦ τότε Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας, τὸν ἔκαμον νὰ προβῇ εἰς τὴν ἀπόφασιν, τὴν ὁποίαν προὐκάλει ὁ τότε νομάρχης Τρικκάλων. Ἐξ ἐπερωτήσεως, τὴν ὁποίαν κατὰ τὴν δευτέραν σύνοδον τῆς προηγουμένης Βουλευτικῆς περιόδου ὑπέβαλεν ὁ τότε βουλευτὴς Τρικκάλων κ. Γεωργόπουλος, ἐπερωτήσεως ἀναφερομένης εἰς αὐτὸ τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ καὶ ἡμᾶς σήμερον, — διότι δυστυχῶς ὁ κ. Μοντελιάνος ἐπρόκειτο ν’ ἀπαθανατισθῇ εἰς τὸ Κοινοβούλιον τὸ Ἑλληνικὸν, — ἐκ τῆς ἐπερωτήσεως, λέγω, τῆς προηγουμένης, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ τότε βουλευτὴς κ. Γεωργόπουλος, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐκπαιδεύσεως λαβὼν ἀφορμὴν, ἀπαντᾷ ὡς ἑξῆς (Συνεδρίασις Ιʹ τῆς Βʹ Συνόδου τῆς ΙΒʹ Βουλευτικῆς Περιόδου) (ἀναγινώσκει): «...Ἐν τῷ μεταξὺ ὅμως συνέβη, ὥστε ν’ ἀντικατασταθῇ ὁ νομάρχης Λαρίσσης δι’ ἄλλου, ὅστις καὶ νῦν διευθύνει τὴν Νομαρχίαν ταύτην. Μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ἔλαβον ἐμπιστευτικὸν ἐπίσημον γράμμα τοῦ νέου τούτου νομάρχου, δι’ οὗ μοὶ ἐξέθετε γεγονότα τοιαῦτα, τὰ ὁποῖα μὲ ἔκαμον νὰ πεισθῶ, ὅτι ἔπρεπεν, ἂν ὄχι νὰ ἀνακαλέσω, τοὐλάχιστον νὰ ἀναστείλω τὴν κοινοποίησιν τῆς ὑπουργικῆς πράξεως, διὰ τῆς ὁποίας ἐχορηγεῖτο ἡ ἄδεια, ἵνα, ἐὰν ἐξακριβωθῶσι καὶ ἀποδειχθῶσι βάσιμα τὰ ὑπὸ τοῦ κ. νομάρχου ἐκτιθέμενα, προβῶ εἰς τὴν ἀνάκλησιν τῆς περὶ ἀδείας πράξεως. Πρόχειρος μελέτη τῶν ὑπὸ τοῦ κ. νομάρχου ἀνακοινωθέντων μοι μὲ ἔπεισεν, ὅτι τὰ παρ’ αὐτοῦ ἐκτιθέμενα κατὰ τοῦ αἰτοῦντος τὴν σύστασιν ἰδιωτικοῦ ἐκπαιδευτηρίου δὲν ἦσαν ἐντελῶς ἀβάσιμα. Ἀλλὰ καὶ ἐπ’ ἐλάχιστον ἀληθεύοντα, ἦσαν ἱκανὰ, ὥστε νὰ μοὶ ἐπιβάλωσι τὸ καθῆκον νὰ μὴ ἐπιτρέψω εἰς τὸν κ. Μοντελιάνον νὰ συστήσῃ τὸ ἰδιωτικὸν ἐκπαιδευτήριον, ὅπερ καὶ ἔπραξα. Τηλεγραφικῶς εἰδοποίησα τὸν κ. νομάρχην, ὅτι ἀνεκάλεσα τὴν πρᾶξιν, δι’ ἧς ἐχορήγουν τὴν ἄδειαν, καὶ τὸν παρήγγειλα νὰ μὴ ἐπιτρέψῃ εἰς τὸν Μοντελιάνον νὰ προβῇ εἰς τὴν σύστασιν τοῦ ἐκπαιδευτηρίου.» Ἐκ τῆς ἀπαντήσεως ταύτης, Κύριοι, τοῦ τότε Ὑπουργοῦ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν, καὶ ἐκ τῶν ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα ἀνέγνωσα ὑμῖν, τοῦ τότε νομάρχου Τρικκάλων, τὰ ὁποῖα ἀναφέρουσι καὶ ἕτερα ἔγγραφα, σταλέντα παρ’ αὐτοῦ τοῦ ἰδίου πρὸς τὸν τότε Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, πειθόμεθα πάντες, ὅτι τὰ κατατεθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἔγγραφα εἶναι ἐλλιπῆ. Τούτου δὲ οὕτως ἔχοντος, καὶ τῆς ὑποθέσεως ἐχούσης, φρονῶ, ἀρκετὴν σπουδαιότητα, προκειμένου, ὡς εἶπον καὶ προηγουμένως, ν’ ἀναθέσωμεν τὴν ἠθικοποίησιν τῶν τέκνων τῆς Λαρίσσης εἰς ἄνθρωπον χαρακτηριζόμενον τυχοδιώκτην παρὰ τοῦ νομάρχου, νομίζω ὅτι τὸ θέμα εἶναι ἄξιον τῆς συστάσεως, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον, ἵνα καὶ τὰ ἔγγραφα κατατεθῶσιν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ συγχρόνως μελετηθῶσιν, ὅπως ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἐγγράφων τούτων καὶ τῶν διατάξεων τοῦ νόμου, τοῦ ὁρίζοντος τὰς διατυπώσεις, ἀποφανθῇ τὸ Ὑπουργεῖον ὅπως πρέπει ν’ ἀποφανθῇ. Φρονῶ δὲ, ὅτι ἡ ἀπόφασίς του δὲν θὰ ἦναι ἀλλοία ἐκείνης, τὴν ὁποίαν ἕτερος Ὑπουργὸς εἶχεν ἐκδώσει. Δευτέραν ἐπερώτησιν, κύριε Πρόεδρε, ὑπέβαλον ἀπὸ κοινοῦ καὶ πάλιν μετὰ τοῦ συναδέλφου μου, ἔχουσαν οὕτως (ἀναγινώσκει): «Παρακαλεῖται ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν ὅλα τὰ ἐν τῷ Ὑπουργείῳ εὑρισκόμενα ἔγγραφα, τὰ ἀναφερόμενα εἰς τὴν χορηγηθεῖσαν τῷ Ἀλῆ–Μουσταφᾷ ἄδειαν πρὸς σύστασιν ἰδιωτικοῦ ὀθωμανικοῦ σχολείου ἐν Λαρίσσῃ.» Ἐν Λαρίσσῃ, Κύριοι, ἔχομεν σχολεῖον δημόσιον Ὀθωμανικὸν ἐκ τῶν κάλλιστα συντηρουμένων, διὰ τὸν ὁποῖον τὸ δημόσιον ταμεῖον καταβάλει ἀρκετὰ χρήματα. Τὸ σχολεῖον συνέστη ἀπὸ τοῦ 1882, τακτικώτατα δ’ ἐλειτούργει καὶ λειτουργεῖ. Ὁ Ἀλῆ Μουσταφᾶς ἢ ὁ Μπερμπὲρ Ἀλῆ Μουσταφᾶς, ὡς ὀνομάζεται ἐν Λαρίσσῃ, διορισθεὶς κατ’ ἀρχὰς βοηθὸς τοῦ σχολείου τούτου, κατόπιν προήχθη εἰς διευθυντὴν, ἀλλ’ ἡ προαγωγή του ἦτο παράνομος, ἀντέκειτο εἰς ῥητὴν διάταξιν τοῦ διατάγματος τοῦ 1882, τὸ ὁποῖον ἐξεδόθη ἐπὶ τοῦ μακαρίτου Λομβάρδου, καὶ τὸ ὁποῖον ὥριζε τὰ προσόντα τῶν δυναμένων νὰ διορισθῶσι διευθυνταὶ σχολείων. Ἡμεῖς παρετηρήσαμεν, ὅτι ἡ προαγωγή του εἰς διευθυντὴν σχολείου ἦτο παράνομος, καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τὸν ἀπέλυσεν. Ἀπολυθεὶς ὁ Ἀλῆ Μουσταφᾶς, εἰς οὐδὲν ἄλλο ἀπέβλεπεν ἢ πῶς νὰ ἐπιδιώξῃ τὴν παράλυσιν τοῦ δημοσίου σχολείου, τὸ ὁποῖον ἐνόει, ὅτι μόνον ἐφ’ ὅσον διηυθύνετο παρ’ αὐτοῦ ἔπρεπε νὰ λειτουργῇ ἐν Λαρίσσῃ, ὅτι δὲ τούτου ἀπελθόντος ἐκεῖθεν ὤφειλε τὸ σχολεῖον νὰ παραλύσῃ. Ἐσκέφθη, ὅτι τὸ καταλληλότερον μέσον ἦτο ἡ σύστασις σχολείου ἰδιωτικοῦ, πρὸς τοῦτο δὲ συνεννοηθεὶς μετὰ δεκαπέντε προσώπων Ὀθωμανῶν, ὑπέβαλεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας αἴτησιν, ἵνα τῷ χορηγηθῇ ἄδεια πρὸς σύστασιν τοιούτου σχολείου. Ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ἐθεώρει, ὅτι ἦτο ἀτύχημα ἐθνικὸν, ὅτι ἦτο λάθος πολιτικὸν, ἐν ᾗ περιστάσει δὲν ἤθελε γείνῃ δεκτὴ ἡ αἴτησις τοῦ Ἀλῆ Μουσταφᾶ καὶ δὲν ἤθελε τῷ ἐπιτραπῆ ἡ ἄδεια, καὶ διὰ τοῦτο, ἐνῷ ὁ γυμνασιάρχης, κληθεὶς νὰ γνωμοδοτήσῃ, ἐὰν τῷ ὄντι πρέπῃ νὰ ἱδρυθῇ σχολεῖον ἰδιωτικὸν, ἀπεφάνθη, ὅτι ἡ αἴτησις περὶ συστάσεως τοῦ σχολείου δὲν ἦτο νόμιμος,—καὶ δὲν ἦτο νόμιμος, διότι, διὰ νὰ ἐπιτραπῇ σύστασις σχολείου, ἀπαιτεῖται νὰ ὑπάρχῃ ἀναφορὰ 40 τοὐλάχιστον πολιτῶν ἐχόντων τέκνα διὰ νὰ ἐκπαιδεύσωσιν, —ἀπεφάνθη, λέγω, ὅτι ἡ αἴτησις ἦτο παράνομος, διότι δὲν ἐτηρήθη οὐδεμία τῶν διατάξεων ἐγκυκλίου κανονιστικῆς, σχετιζομένης πρὸς τὰ ἰδιωτικὰ σχολεῖα, ἀπεφάνθη δὲ, ὅτι ἦτο καὶ ἐντελῶς ἄσκοπος ἡ σύστασις ἰδιωτικοῦ σχολείου, ἀφοῦ ἔχομεν πλῆρες τοιοῦτον δημόσιον. Ἐν τούτοις, παραδόξως, τὸ Ὑπουργεῖον κατελήφθη ὑπὸ τοιαύτης προθυμίας πρὸς χορήγησιν τῆς ἀδείας, ὥστε ἐδέησεν ἡ ὑπηρεσία αὐτοῦ, ὁ κ. Λάππας, πεντάκις νὰ τηλεγραφήσῃ εἰς τὸν νομάρχην, διατὶ βραδύνει καὶ δὲν ἐκδίδει τὴν ἄδειαν. Ἡμεῖς παρετηρήσαμεν τότε, ὅτι δὲν εἶναι νόμιμον τὸ γινόμενον, ὅτι εἰς οὐδὲν ἄλλο ἀποβλέπει, εἰμὴ εἰς τὸ νὰ παραλύσῃ τὸ δημόσιον σχολεῖον, καὶ δὲν ἦτο ὀρθὸν ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως, τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζομεν, νὰ συμβῇ τοῦτο, νὰ φανῶμεν ἡμεῖς εἰς τοὺς φίλους ἡμῶν, ὅτι εἴμεθα οἱ ὑπαίτιοι τῆς παραλυσίας τοῦ δημοσίου σχολείου. Ἀλλὰ δυστυχῶς ἐδόθη ἡ ἄδεια καὶ κατωρθώθη δι’ ὅλων τῶν μέσων ν’ ἀποσπασθῶσι περὶ τοὺς 15 μαθηταὶ ἐκ τῶν μέχρι τῆς ἐποχῆς ἐκείνης φοιτώντων εἰς τὸ δημόσιον σχολεῖον. Ἀλλὰ εἰς τίνα, Κύριοι, ἐδόθη ἡ ἄδεια; Αὐτὸς ἀπελύθη κατὰ τὸν Αὔγουστον, σὺν τῇ ἀπολύσει του δ’ ἐνόμισε καλὸν νὰ λάβῃ μεθ’ ἑαυτοῦ καὶ τὸ κλειδίον τοῦ δημοσίου σχολείου καὶ πάντα τὰ ἐν αὐτῷ ἔπιπλα. Εἴκοσι πέντε ἡμέρας μετὰ τὴν κοινοποίησιν τῆς παύσεως ἐπεζήτησεν ἡ Ἀστυνομία αὐτὸν, διὰ νὰ ἀνοίξῃ τὸ σχολεῖον, καὶ δὲν ἠδυνήθη νὰ τὸν εὕρῃ. Εἰς τὰς 27 Αὐγούστου ἐδέησε νὰ ἐκδοθῇ ἐκ μέρους τοῦ νομάρχου πρὸς τὸν δήμαρχον καὶ τὸν ἀστυνόμον Λαρίσσης διαταγὴ, διὰ τῆς ὁποίας παρηγγέλλοντο ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Παραγγέλλω ὑμῖν νὰ μεταβῆτε πάραυτα μετὰ τῶν εἰρημένων διδασκάλων εἰς τὸ σχολεῖον καὶ ἐγκαταστήσητε εἰς τὰ χρέη των, παραδίδοντες αὐτοῖς καὶ τὰ τοῦ σχολείου διὰ πρωτοκόλλου, οὗτινος ἀντίγραφον θέλετε μοὶ ὑποβάλει, κατάσχητε δὲ πᾶν ὅ,τι θέλετε πληροφορηθῆ καὶ ἀνακαλύψει ὡς ὑπεξαιρεθὲν τυχὸν παρὰ τῶν προκατόχων των, καὶ ἀναφέρητε τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐνεργειῶν σας.» Εἰσέρχεται ἡ ἐξουσία μετὰ τῶν διδασκάλων εἰς τὸ δημόσιον σχολεῖον καὶ δὲν εὑρίσκει κἀνὲν ἔπιπλον, καὶ ἔπρεπε νὰ ἀπειλήσῃ ὁ νομάρχης καταδίωξιν, καὶ νὰ εἰσέλθῃ ἀστυνομικὴ ἀρχὴ κατὰ μῆνα Ὀκτώβριον εἰς τὴν οἰκίαν αὐτοῦ, ὅπου ἀνεκάλυψαν ὅλα τὰ ἔπιπλα τοῦ σχολείου, τὰ ὁποῖα καὶ κατέσχον. Αὐτὸς εἶναι ὁ ἥρως, διὰ τὸν ὁποῖον σᾶς εἶπον, ὅτι ἔπρεπε νὰ σιγήσουν οἱ νόμοι, νὰ μὴ ἐφαρμοσθῇ κἀμμία διάταξις οὔτε τοῦ νόμου, οὔτε τῆς ἐγκυκλίου, τῆς κανονιζούσης τὰς διατυπώσεις, ὑπὸ τὰς ὁποίας εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ ἱδρυθῇ ἰδιωτικὸν σχολεῖον. Ὅταν, Κύριοι, ἔχων ὑπ’ ὄψιν τὰ πραγματικὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἐξέθηκα ὑμῖν, ἀνεγίνωσκον ἐγκύκλιον ἐκδοθεῖσαν κατὰ τὸ 1871 ὑπὸ τοῦ μακαρίτου Πετιμεζᾶ τοῦ Κυβερνήτου, τότε Ὑπουργοῦ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν, ἐνόμιζον, ὅτι ἡ ἐγκύκλιος αὕτη ἐξεδόθη διὰ τὸ συμβεβηκὸς ἐκεῖνο· τόσον συνέπιπτον τὰ πραγματικὰ γεγονότα. Ἔγραφε τότε ὁ Πετιμεζᾶς (ἀναγινώσκει): «Τὸ περὶ συστάσεως ἰδιωτικῶν σχολείων ἀντικείμενον ἐφείλκυσεν οὐκ ἐν παρέργῳ τὴν προσοχὴν ἡμῶν, παρατηρούντων ὅτι ἀπό τινος μάλιστα χρόνου τοσοῦτον πλῆθος τοιαύτης φύσεως αἰτήσεων ἐπισωρεύεται καθ’ ἡμέραν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, οὗ προϊστάμεθα, ὥστε, ἂν ἡ αὐτὴ ῥύμη ἐξακολουθήσῃ, τὸ ἀποτέλεσμα δύναται νὰ θεωρηθῇ ἀπὸ τοῦδε βέβαιον· τοῦτο δ’ ἔσται ἡ παραλυσία οὐ μόνον τῶν δημοσυντηρήτων, περὶ τῶν ὁποίων ὀφείλομεν ἰδίως νὰ μεριμνῶμεν, ἀλλὰ καὶ αὐτῶν τῶν ἰδιοσυντηρήτων δημοτικῶν σχολείων, τῶν πλείστων ἐκ τῶν ὁποίων ὁ καθαυτὸ σκοπὸς εἶναι νὰ οὐδετερώσωσιν, εἴτε ὑπὸ κερδοσκοπίας, εἴτε ἔστιν οὗ καὶ ὑπὸ ἀτομικῆς ἀντεκδικήσεως, τὴν ἐνέργειαν τῶν δημοσυντηρήτων, ἀπὸ τῶν ὁποίων ἀγωνίζονται παντοιοτρόπως ν’ ἀποσπῶσι βαθμηδὸν τοὺς μᾶλλον προκεχωρημένους μαθητὰς, ἐκμεταλλευόμενοι τὴν ἀκρισίαν καὶ κουφότητα πολλῶν γονέων....» Καὶ τῷ ὄντι, Κύριοι, ἐξ ἐκδικήσεως, διότι ἀπελύθη, εἰς οὐδὲν ἄλλο ἀπέβλεψεν, εἰμὴ πῶς νὰ παραλύσῃ τὸ δημόσιον σχολεῖον, δυστυχῶς δὲ θὰ τὸ κατορθώσῃ, ἐν ᾗ περιπτώσει ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπιμείνῃ νὰ νομίζῃ, ὅτι δὲν δύναται νὰ ἀνακαλέσῃ τὴν ἄδειαν. Νομίζω ὅμως, ὅτι μετὰ τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἀνέπτυξα, θὰ πεισθῇ καὶ ὁ ἴδιος, ὅτι καὶ παράνομος ἦτο ἡ παραχώρησις τῆς ἀδείας καὶ κακὴν χρῆσιν τῆς θέσεως αὑτῶν ἔκαμον οἱ εἰσηγησάμενοι αὐτὴν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, παραστήσαντες ἴσως, ὅτι κινδυνεύει ἡ Ἑλλὰς, ἐὰν δὲν δοθῇ ἡ ἄδεια. Ἐπὶ τῆς τελευταίας ἐπερωτήσεως, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, δὲν ἔχω παρὰ ὀλίγα νὰ εἴπω. Παρεκαλέσαμεν «νὰ καταθέσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰς τὴν Βουλὴν τὰ ἔγγραφα τὰ ἀναφερόμενα εἰς τὴν ὑπὸ τοῦ Δημοσίου ἐνοικίασιν τῆς αὐλῆς τῆς οἰκίας τοῦ Ἀντωνίου Χατζηκώστα πρὸς διαφύλαξιν τῶν ἐν Λαρίσῃ ἀνακαλυφθεισῶν ἀρχαιοτήτων, καὶ νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, ἂν ὑπάρχῃ ἐν Λαρίσσῃ δημόσιον οἴκημα, ἐντὸς τοῦ ὁποίου δύνανται ν’ ἀποτεθῶσι καὶ διαφυλαχθῶσιν ἀρχαιότητες, οἷαι αἱ ἐν Λαρίσσῃ ἀνακαλυφθεῖσαι.» Ἀλλ’ αἱ πληροφορίαι δὲν ἐδόθησαν. Ἐγὼ, Κύριοι, ἐν Ἀθήναις εὑρισκόμενος, πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἔμαθον, ὅτι ἡ Λάρισσα εἶναι πεπροικισμένη μὲ Μουσεῖον ἀρχαιοτήτων, συγχρόνως δ’ ἐπληροφορήθην, ὅτι ἔχομεν καὶ ἐπιμελητὴν τοῦ Μουσείου καὶ οἴκημα ἐνοικιασμένον, καὶ ἕνεκα τοῦ λόγου τούτου ἐζήτησα τὰς πληροφορίας, αἵτινες ὅμως δὲν ἐδόθησαν. Φαίνεται ὅτι ἡ ὑπηρεσία δὲν ἔδωκεν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τὰς πληροφορίας, ἐὰν τῷ ὄντι ὑπάρχῃ ἐν Λαρίσσῃ οἴκημα δημόσιον, ἐντὸς τοῦ ὁποίου νὰ ἐναποτεθῶσιν αἱ ἀρχαιότητες· διότι, ἐὰν ἤθελεν ὀλίγον ἐξετάσει, ἤθελε βεβαιωθῆ, ὅτι ἐν Λαρίσσῃ ὑπάρχει ἓν ἐκ τῶν λαμπροτέρων δημοσίων κτιρίων, εἰς τὸ ὁποῖον κάλλιστα ἠδύναντο νὰ ἐναποτεθῶσιν ὄχι αὐταὶ αἱ ἀρχαιότητες, αἱ ἀνάξιαι λόγου, ἀλλὰ μία μεγάλη συλλογή. Ἀλλὰ ὑποκρύπτεται κἄτι τι, τὸ ὁποῖον δὲν νομίζω εὐπρεπὲς εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν. Τὸ ἀξίωμα τοῦτο τοῦ ἐπιμελητοῦ τῶν ἀρχαιοτήτων εἶναι ἄμισθον, ἀλλ’ εἷς ἐκ τῶν καθηγητῶν ἐνόμισε καλὸν νὰ ἐξεύρῃ τρόπον, ἵνα μὴ μόνον ἐπὶ ψιλῷ ὀνόματι ἀπολαμβάνῃ τὸν τίτλον τοῦτον, ἀλλὰ νὰ ἔχῃ καὶ ὑλικόν τι ὄφελος. Παρέστησε λοιπὸν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ὅτι δημόσιον οἴκημα διὰ τὰς ἀρχαιότητας δὲν ὑπάρχει, καὶ ἐσκέφθη νὰ εὕρῃ τὴν αὐλὴν τοῦ πρώτου του ἐξαδέλφου, ἵνα τὴν ἐνοικιάσῃ ὡς Μουσεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον νὰ ἐναποθέσῃ τὰ μὴ ὑπάρχοντα, τὰ ἄγνωστα τοὐλάχιστον ἀρχαῖα. Ὅταν βλέπωμεν καθηγητὴν οὕτως ἀπρεπῶς φερόμενον ἀπέναντι τοῦ Δημοσίου, διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὴν ἐνοικίασιν τοῦ κτήματος τοῦ πρώτου ἐξαδέλφου του, τοῦτο εἶναι ἀπελπιστικὸν, λόγῳ τῆς τάσεως, τὴν ὁποίαν ἐπιδεικνύουν οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι, ἵνα καταστρέφωσι τὰ δημόσια συμφέροντα. Ὑπάρχει προηγούμενον κακοήθους καὶ σκανδαλώδους ἐνοικιάσεως, γενομένης ἐν Λαρίσσῃ, τὸ ὁποῖον ἐνόμισε καλὸν νὰ ἀκολουθήσῃ καὶ ὁ κ. ἐπιμελητὴς τοῦ ἐν Λαρίσσῃ Μουσείου. Τὸ σκανδαλῶδες καὶ κακόηθες συνίσταται ἐν τούτῳ, ὅτι ἐνῳκιάσθη ἐν Λαρίσσῃ οἰκία, τῆς ὁποίας ἡ ἀξία ἔχει προσδιορισθῆ παρὰ τοῦ ἰδιοκτήτου εἰς δραχμὰς 6,000, ἀντὶ δραχμῶν 275 μηνιαίως διὰ μίαν πενταετίαν διὰ Γυμνάσιον Λαρίσσης.

§56ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πότε ἔγεινεν αὐτό;

§57ΚΑΡΑΣΤΕΡΓΙΟΣ. Ἐπὶ τῆς προπροκατόχου Κυβερνήσεως, τὸ συμβόλαιον δὲ μετὰ τοῦ ἐξαδέλφου εἶναι ἐπὶ τῆς προκατόχου. Ἐπὶ τοῦ θέματος λοιπὸν τούτου ὁ κ. Ὑπουργὸς ὀφείλει νὰ ἐξετάσῃ, νὰ προκαλέσῃ δὲ τὴν αὐστηρὰν τιμωρίαν τοῦ κυρίου ἐκείνου, ὁ ὁποῖος οὕτως ἀνευλαβῶς ἐφέρθη, καὶ νὰ διατάξῃ τὴν διάλυσιν τῆς ἐνοικιάσεως τόσον τοῦ ἑνὸς καταστήματος, ὅσον καὶ τοῦ ἑτέρου, διότι εἶναι ἐντελῶς παράνομος ἡ ἐνοικίασις, καθόσον ὑπάρχει δημόσιον οἴκημα κατάλληλον πρὸς τὰς ἀνάγκας αὐτάς.

§58ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἰς ποῖον ἀνήκει τὸ πρῶτον οἴκημα;

§59ΚΑΡΑΣΤΕΡΓΙΟΣ. Τὸ πρῶτον ἀνήκει εἰς ἕνα πρώην συνάδελφον, τὸν κ. Ἰωάννην Φίλιον.

§60ΚΟΣΣΟΝΑΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως). Καὶ ἐπὶ τῶν τριῶν ἐπερωτήσεων, τὰς ὁποίας σήμερον ἀνέπτυξεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Λαρίσσης συνάδελφος καὶ τὰς ὁποίας ἐγγράφως ὑπέβαλε μετ’ ἄλλου συναδέλφου, προσεκόμισα τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἡ ὑπηρεσία μοὶ παρέσχεν. Ἐὰν δὲ ὑπάρχωσι καὶ ἄλλαι πληροφορίαι σχετικαὶ, θὰ σπεύσω νὰ ὑποβάλω ταχέως εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ταύτας καὶ νὰ συμπληρώσω πάσας τὰς πληροφορίας, ὅπως καὶ ἡ Βουλὴ καὶ οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι λάβωσι πλήρη γνῶσιν τῶν πραγμάτων, περὶ τῶν ὁποίων νῦν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἀπησχόλησε τὴν Βουλὴν. Ὁ Μοντελιάνος, περὶ τοῦ ὁποίου πρῶτον ἀνέφερεν ὁ κ. Βουλευτὴς, ὁ διατηρῶν ἰδιωτικὸν ἑλληνικὸν σχολεῖον ἐν Λαρίσσῃ, μοὶ εἶναι ἐντελῶς ἄγνωστος. Εὗρον αὐτὸν ἐγκατεστημένον ἐν τῇ διευθύνσει τοῦ ἰδιωτικοῦ ἐκείνου σχολείου, συστηθέντα διὰ τῶν προτάσεων τῶν ἁρμοδίων ἀρχῶν, τοῦ νομάρχου καὶ γυμνασιάρχου, οἵτινες εἶναι ἁρμόδιοι ν’ ἀποφανθῶσι περὶ τοῦ αἰτοῦντος τὴν σύστασιν ἰδιωτικοῦ σχολείου.

§61ΡΑΛΛΗΣ. Κατὰ ποίαν ἐποχὴν ἐδόθη ἡ ἄδεια;

§62ΚΟΣΣΟΝΑΚΟΣ. Δὲν ἐνθυμοῦμαι τὰς χρονολογίας ἀκριβῶς· ἀλλὰ θὰ τὰς φέρω αὔριον...

§63ΚΑΡΑΣΤΕΡΓΙΟΣ. Τὸ σχολεῖον συνεστήθη κατὰ τὰς 22 Νοεμβρίου 1892.

§64ΚΟΣΣΟΝΑΚΟΣ. .. διότι οἱ κύριοι συνάδελφοι, οἱ ἐπερωτήσαντες τὸν Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας περὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου, δὲν ἀνήγγειλαν ὅτι ἤθελον ἀναπτύξει τὴν ἐπερώτησιν ταύτην εἰς τὴν Βουλὴν, διὰ νὰ ἦμαι ἐφωδιασμένος δι’ ὅλων τῶν λεπτομερειῶν, αἱ ὁποῖαι ἀναφέρονται εἰς τὴν ἐπερώτησιν ταύτην. Αὔριον θὰ ἔλθω ἐφωδιασμένος μὲ τὰς πληροφορίας περὶ τῶν χρονολογιῶν, καθ’ ἃς συνεστήθησαν τὰ ἰδιωτικὰ ταῦτα σχολεῖα, καὶ περὶ ὅλων ἐν γένει τῶν σχετικῶν λεπτομερειῶν. Ὁ Μοντελιάνος λοιπὸν οὗτος ἐτύγχανεν ἐγκατεστημένος εἰς τὴν διεύθυνσιν τοῦ ἰδιωτικοῦ τούτου σχολείου, τοῦ ὁποίου τὴν ἄδειαν δὲν ἠδύνατο βεβαίως ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου νὰ ἀρνηθῇ, ἀφοῦ ἐπαρουσιάζοντο ὅλα τὰ προσόντα, τ’ ἀπαιτούμενα ὑπὲρ τῆς συστάσεως τοῦ σχολείου. Δὲν δύναται τὸ Ὑπουργεῖον νὰ ἀρνηθῇ τὴν σύστασιν ἰδιωτικοῦ σχολείου, ὅταν ἁρμοδίως προτείνηται αὕτη, διότι τὸ δικαίωμα τοῦτο εἶναι συνταγματικόν· ἔχει ἕκαστος τῶν πολιτῶν Ἑλλήνων τὸ δικαίωμα συμφώνως πρὸς τοὺς νόμους νὰ συστήσῃ ἰδιωτικὸν σχολεῖον. Πῶς ἠδύνατο τὸ Ὑπουργεῖον νὰ ἀρνηθῇ τὴν σύστασιν τοῦ σχολείου τούτου, ὅταν ὁ αἰτῶν Μοντελιάνος συνιστᾶτο ὑπὸ τοῦ νομάρχου, συνιστᾶτο ὑπὸ τοῦ γυμνασιάρχου, ὡς ἔχων τὰ προσόντα, ὡς συμμορφούμενος πρὸς τοὺς κειμένους νόμους, ὡς συμμορφούμενος πρὸς τὸ πρόγραμα τοῦ Ὑπουργείου, καὶ ἑπομένως δυνάμενος ν’ ἀσκήσῃ τὸ δικαίωμα τοῦτο, τὸ ὁποῖον παρέχουσιν αὐτῷ οἱ νόμοι τῆς Πολιτείας; Ἐὰν τὰ περὶ τῆς διαγωγῆς αὐτοῦ ἐκτεθέντα ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου βεβαιῶνται, βεβαίως τὸ Ὑπουργεῖον θὰ λάβῃ πρόνοιαν περὶ τούτου, καὶ θὰ ἄρῃ τὴν ἄδειαν, τὴν ὁποίαν ἔχει προηγουμένως δώσει πρὸς αὐτόν· διότι ἄνθρωποι τοιαύτης διαγωγῆς βεβαίως δὲν ἐπιτρέπεται νὰ προΐστανται σχολείων, διδάσκοντες ἑλληνόπαιδας. Δὲν ἠξεύρω, ἐὰν οἱ Λαρισαῖοι ἀδιαφορῶσι περὶ τῆς παιδαγωγήσεως τῶν ἰδίων τέκνων καὶ ἀποστέλλωσι ταῦτα εἰς σχολεῖα διευθυνόμενα ὑπ’ ἀνθρώπων τοιαύτης ποιότητος. Ὑποθέτω ὅμως, ὅτι, ἐὰν ἡ διαγωγὴ τοῦ Μοντελιάνου ἦναι οἷα παρεστάθη ὑπὸ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων, οὐδεὶς ἐκ τῶν πατέρων θ’ ἀποφασίσῃ ν’ ἀποστείλῃ τὸ τέκνον του εἰς τοιοῦτον διδάσκαλον, καὶ νὰ ζητήσῃ φῶτα παρὰ τοιούτου διδασκάλου καὶ παιδαγωγοῦ. Ἀλλὰ τέλος πάντων θὰ ἐξετάσω ἀκριβῶς καὶ λεπτομερῶς, καὶ ἂν βεβαιωθῶσι ταῦτα, ἐννοεῖται ὅτι θὰ σπεύσω νὰ ἄρω τὴν ἄδειαν, διότι βεβαίως δὲν ἐπιτρέπεται οὐδ’ ἐπὶ μίαν στιγμὴν νὰ διατελῇ ἐν ἐνεργείᾳ σχολεῖον, τὸ ὁποῖον διευθύνει τοιαύτης ποιότητος ἄνθρωπος. Ἐπὶ τῆς δευτέρας ἐπερωτήσεως....

§65ΔΑΛΛΑΣ. Πρὶν ἢ μεταβῆτε εἰς τὴν δευτέραν ἐπερώτησιν, μοὶ ἐπιτρέπετε νὰ σᾶς κάμω μίαν ἐρώτησιν;

§66ΚΟΣΣΟΝΑΚΟΣ. Μάλιστα.

§67ΔΑΛΛΑΣ. Εἴπετε ὅτι δὲν ἠδύνασθε νὰ ἀρνηθῆτε τὴν ἄδειαν τῆς συστάσεως τῆς ἰδιωτικῆς Σχολῆς, ἀφοῦ ἐγένετο ἡ πρότασις ἐκ μέρους τῶν ἁρμοδίων ἐκ Λαρίσσης. Νομίζω ὅμως, ὅτι ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Λαρίσσης, ἀναπτύσσων τὴν ἐπερώτησίν του πρὸ μικροῦ, ὑπεστήριξεν ὅτι ἡ ὑπηρεσία εἶχε γνῶσιν ἐγγράφου ἐπισήμου, ὅτι ὁ αἰτῶν τὴν ἄδειαν καὶ τῆς ἑλληνικῆς ἰθαγενείας ἐστερεῖτο καὶ τυχοδιώκτης ἐχαρακτηρίσθη.

§68ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς σᾶς εἶπεν, ὅτι δὲν ἠξεύρει καὶ θὰ ἐξετάσῃ.

§69ΚΟΣΣΟΝΑΚΟΣ. Βεβαίως ἀγνοῶ τὰς λεπτομερείας ταύτας, καὶ διὰ τοῦτο εἶπον, ὅτι θὰ προσκομίσω ἀκριβεῖς πληροφορίας αὔριον εἰς τὴν Βουλήν. Ἀλλ’ ὅστις καὶ ἂν ἦναι ὁ ἐκδοὺς τὴν ἄδειαν ταύτην, εἴτε ἐγώ, εἴτε ἄλλος προϊστάμενος τοῦ Ὑπουργείου, βεβαίως εἶχε τὸ συμφέρον νὰ ἐξετάσῃ, ἐὰν ὁ αἰτήσας τὴν ἄδειαν ταύτην εἶχε τὰ στοιχειώδη προσόντα, τῶν ὁποίων τὴν ἔλλειψιν κατηγορεῖ ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος. Οἱοσδήποτε καὶ ἂν ἦτο Ὑπουργὸς, ἐὰν ἐβεβαιοῦντο τὰ τοιαῦτα, βεβαίως ἤθελεν ἀρνηθῆ τὴν ἄδειαν· ἐὰν δὲ ἐτίθεντο ἐν ἀμφιβόλῳ ἢ διεψεύδοντο, ὤφειλε νὰ ἐκδώσῃ τὴν ἄδειαν, καὶ δὲν ἠδύνατο νὰ μὴ τὴν ἐκδώσῃ. Ὡς πρὸς τὴν δευτέραν ἐπερώτησιν, τὴν ἀφορῶσαν εἰς τὴν σύστασιν ἐν Λαρίσσῃ ἰδιωτικοῦ ὀθωμανικοῦ σχολείου, λέγω ὅτι ἐν Λαρίσσῃ ὑπάρχει, ὡς γνωστὸν, δημόσιον ὀθωμανικὸν σχολεῖον, καλῶς λειτουργοῦν καὶ συγκεντροῦν ἱκανὸν ἀριθμὸν μαθητῶν ὀθωμανόπαιδων· ἀλλ’ ὁ Ἀλῆς ἐκεῖνος Μουσταφᾶς....

§70ΚΑΡΑΣΤΕΡΓΙΟΣ. Βερβέραγας.

§71ΡΑΛΛΗΣ. Χορχόραγας (ἱλαρότης).

§72ΚΟΣΣΟΝΑΚΟΣ. ... ὁ ὁποῖος φαίνεται, ὅτι συγκεντρόνει ὀθωμανόπαιδας εἰς τὸ ἰδιαίτερον αὐτοῦ σχολεῖον καὶ ὅστις ὑποστηρίζεται ὡς διευθυντὴς ἰδιαιτέρου σχολείου ὀθωμανικοῦ ὑπὸ ἱκανοῦ ἀριθμοῦ ὀθωμανικῶν οἰκογενειῶν, ἠτήσατο τὴν ἄδειαν, ὅπως ἱδρύσῃ τὸ ἰδιωτικὸν τοῦτο σχολεῖον ἐν τῇ αὐτῇ πόλει τῆς Λαρίσσης, ὅπου ἑδρεύει καὶ τὸ δημόσιον ὀθωμανικὸν σχολεῖον. Ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ἠρώτησε τοὺς ἁρμοδίους, καθ’ ὅσον ἦτο δυνατὸν νὰ ἐρωτήσῃ αὐτοὺς καὶ νὰ λάβῃ τὴν ἀπάντησίν των, προκειμένου περὶ συστάσεως ἰδιωτικοῦ ὀθωμανικοῦ σχολείου, ἡ ὁποία βεβαίως δὲν δύναται νὰ ὑπαχθῇ εἰς τὰς λεπτομερείας καὶ τὰς αὐστηρότητας, εἰς τὰς ὁποίας ὑπάγεται ἡ σύστασις ἑλληνικοῦ ἰδιωτικοῦ σχολείου, διότι καὶ περὶ τὰ προγράμματα θὰ γεννηθῇ ἀμηχανία, καὶ οἱ ἄλλοι ὅροι, οἱ ὁποῖοι ἀπαιτοῦνται περὶ ποινῶν, βεβαίως θ’ ἀτονήσωσι, προκειμένου περὶ τοιαύτης συστάσεως· ἐθεώρησε δὲ ἄδικον νὰ ἀρνηθῇ εἰς τοὺς Ὀθωμανοὺς ἐκείνους Ἕλληνας ὑπηκόους τὴν ἄδειαν, τὴν ὁποίαν ἠτήσατο ὁ εἰρημένος Ἀλῆ–Μουσταφᾶ, ὑποστηριζόμενος ὑπὸ τοσούτου ἀριθμοῦ ὀθωμανικῶν οἰκογενειῶν. Βεβαίως τὸ Ὑπουργεῖον ὤφειλε νὰ σκεφθῇ, ὅτι καὶ οἱ Ὀθωμανοὶ Ἕλληνες ὑπήκοοι καὶ ὅλοι οἱ Ὀθωμανοὶ, οἱ κατοικοῦντες ἐν τῷ ἐλευθέρῳ Ἑλληνικῷ Κράτει, ἔχουσι τὰ αὐτὰ δικαιώματα, οἷα καὶ οἱ ἄλλοι ὑπήκοοι Ἕλληνες καὶ κάτοικοι τοῦ Βασιλείου. Δὲν δυνάμεθα τοὺς Ὀθωμανοὺς καὶ τὰς ὀθωμανικὰς οἰκογενείας νὰ ἀποκλείσωμεν τῶν δικαιωμάτων, τὰ ὁποῖα ἀσκοῦσιν οἱ λοιποὶ πολῖται Ἕλληνες. Ἐὰν αἱ οἰκογένειαι, αἱ ὁποῖαι ἀποστέλλουσι τὰ τέκνα των εἰς τὸ σχολεῖον τὸ ἰδιωτικὸν τοῦ Ἀλῆ–Μουσταφᾶ, δὲν θέλωσι νὰ στέλλωσι τὰ τέκνα των εἰς τὸ σχολεῖον τὸ ὀθωμανικὸν τὸ δημόσιον, διατὶ νὰ στερήσωμεν αὐτὰς τοῦ σχολείου, τὸ ὁποῖον ζητοῦσι νὰ ἱδρύσωσιν ὑπὸ τὸ κράτος τῶν νόμων τῶν ἑλληνικῶν; Θέλω ὅμως καὶ περὶ τούτου ἐξετάσει ἀκριβῶς καὶ θέλω λάβει ὅλας τὰς δυνατὰς πληροφορίας, ὅπως ἀπαντήσω κατηγορηματικῶς εἰς μίαν ἑκάστην τῶν αἰτιάσεων τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, ὅστις ἴσως ἔχει δίκαιον, διότι εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο συνέβησαν καὶ ἔκτροπά τινα κατὰ τὴν ἀρχικὴν τοῦ σχολείου σύστασιν, τὰ ὁποῖα βραδύτερον ἐκανονίσθησαν κατὰ τὸ δυνατόν. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι καὶ ὁ ἴδιος ἐὰν προΐστατο τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας, δὲν ἤθελε δυνηθῆ νὰ ἀρνηθῇ εἰς τοὺς συμπολίτας αὑτοῦ Ὀθωμανοὺς τὴν παροχὴν τοιούτου σχολείου, τὸ ὁποῖον συλλήβδην πολλοὶ ἐζήτησαν. Ὡς πρὸς τὴν τρίτην ἐπερώτησιν, τὴν ἀφορῶσαν εἰς τὸ οἴκημα, εἰς τὸ ὁποῖον ἀπετέθησαν αἱ εὑρεθεῖσαι καὶ προηγουμένως καὶ ἐσχάτως ἀρχαιότητες ἐν Λαρίσσῃ, ὁμολογουμένως αἱ ἀρχαιότητες αὗται εἶχον τοποθετηθῆ ἀρχικῶς εἰς τὸ κατάστημα τοῦ ἐκεῖ Διδασκαλείου, ἀλλ’ ὁ ἐπιφορτισθεὶς τὴν ἐπιμέλειαν τῶν ἀρχαιοτήτων τούτων καθηγητὴς ἐβεβαίου ἐπανειλημμένως, ὅτι ἐν τῷ ὑπογείῳ τοῦ Διδασκαλείου, ἔνθα ἐτοποθετήθησαν αἱ εὑρεθεῖσαι ἀρχαιότητες, ἐκινδύνευον νὰ καταστραφῶσι, διότι τὸ ὑπόγειον ἐκεῖνο εἶναι κάθυγρον, εἶναι ἑτοιμόῤῥοπον, καὶ ἠδύνατο νὰ καταπέσῃ καὶ νὰ βλάψῃ τὰς ἀρχαιότητας ἐκείνας, περὶ τῆς διατηρήσεως τῶν ὁποίων ὤφειλε καὶ ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος νὰ ἐνδιαφέρηται ἰδιαιτέρως, διότι εὑρέθησαν εἰς τὴν ἰδιαιτέραν αὑτοῦ πατρίδα καὶ ὤφειλεν ἐκ τῶν πρώτων νὰ γινώσκῃ τὴν ἀνεύρεσιν αὐτῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον ἠρώτησεν ἐπανειλημμένως καὶ τὸν ἐπιμελητὴν, εἰς τὸν ὁποῖον ἀνέθηκε τὴν φροντίδα τῆς φυλάξεως τῶν ἀρχαιοτήτων τούτων, καὶ τὸν διευθυντὴν τοῦ ἐν Λαρίσσῃ Διδασκαλείου, παρ’ ἀμφοτέρων δ’ ἐπληροφορήθη, ὅτι αἱ ἀρχαιότητες δὲν πρέπει νὰ μείνωσιν εἰς τὸ μέρος ἐκεῖνο, εἰς τὸ ὁποῖον ἐτέθησαν καὶ φυλάσσονται, διότι κινδυνεύουσιν, ἐπρότειναν δὲ, ὅπως ἐνοικιασθῇ ἕτερον οἴκημα ἀσφαλὲς, εἰς τὸ ὁποῖον νὰ τοποθετηθῶσιν αἱ ἀρχαιότητες αὗται, τὸ δὲ Ὑπουργεῖον προέβη εἰς τὴν ἐνοικίασιν τοῦ οἰκήματος ἐκείνου, εἰς τὸ ὁποῖον μετέφερε τὰς ἀρχαιότητας καὶ τὰς ἐτοποθέτησεν ἀσφαλῶς καὶ ἐκτὸς παντὸς κινδύνου. Νομίζω ὅτι τοῦτο ἦτο μέτρον, τὸ ὁποῖον ἐπεβάλλετο εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, καὶ διὰ τὴν ἔλλειψιν τοῦ ὁποίου ἠδύνατο νὰ γείνῃ ἐπερώτησις κατὰ τῆς ὑπηρεσίας. Δὲν ἠδυνάμεθα ν’ ἀδιαφορήσωμεν, νὰ μὴ λάβωμεν πᾶσαν φροντίδα πρὸς προστασίαν τῶν ἀρχαίων αὐτῶν κειμηλίων, τὰ ὁποῖα εὑρέθησαν ἐν τῇ πρωτευούσῃ τῆς Θεσσαλίας, ὡς ἔχομεν καθῆκον νὰ φροντίζωμεν περὶ διασώσεως καὶ διατηρήσεως παντὸς κειμηλίου τῆς ἀρχαιότητος. Ἐλπίζω δὲ, ὅτι ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος δὲν θέλει κατηγορήσει τὴν τοιαύτην τοῦ Ὑπουργείου ἐνέργειαν ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου, περὶ τοῦ ὁποίου ὑποβάλω προχείρους τινὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας εἶχον λάβει σήμερον ἐκ τοῦ Ὑπουργείου, καὶ αἱ ὁποῖαι ἐλπίζω, ὅτι θὰ πείσωσι τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον ἐνήργησεν ὅ,τι ἐνήργησε κατ’ ἀνάγκην καὶ πρὸς τὸ συμφέρον τῆς ὑπηρεσίας καὶ πρὸς διάσωσιν τῶν εὑρεθεισῶν ἐν Λαρίσσῃ ἀρχαιοτήτων.

§73ΧΟΪΔΑΣ. Ἡ διοικητικὴ ἀρχὴ ἐν Πάτραις, ἕνεκα τῶν καταστροφῶν τῆς Ζακύνθου, ἐπρομηθεύθη μεγάλην ποσότητα ἄρτου διὰ τὰς ἀνάγκας τῶν κατοίκων τῆς νήσου· κατ’ ἀρχὰς ἐπλήρωσε τακτικῶς τοὺς ἀρτοπώλας, ἀλλὰ τελευταῖον ἔπαυσε νὰ πληρόνῃ, καὶ ἐκ τούτου ἠναγκάσθησαν πολλοὶ νὰ ἀνενεχθῶσι τηλεγραφικῶς εἰς τὴν Κυβέρνησιν, οἵτινες καὶ ἐπληρώθησαν ἀμέσως. Ἐν τούτοις εἰς ἄλλους, — καὶ εἶναι ἀρκετοὶ οὗτοι, — καθυστεροῦνται περὶ τὰς 1400 δραχμαὶ ἐξ ἀντιτίμου ἄρτου, τὸν ὁποῖον ἐχορήγησαν. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ μεριμνήσῃ, ὅπως πληρωθῶσιν οὗτοι, διότι εἶναι ἄδικον, καὶ εἰς τοιαύτην μάλιστα κατάστασιν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ἡ ἀγορὰ τῶν Πατρῶν, νὰ προέρχηται ἡ καθυστέρησις ἐκ μέρους τοῦ Δημοσίου.

§74ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐννοεῖται ὅτι ἀμέσως θὰ δοθῇ διαταγὴ, ὅπως ἐξοφληθῇ ὁ λογαριασμός· ὑποθέτω δ’ ὅτι, ἐὰν δὲν ἐξωφλήθη μέχρι τοῦδε, θὰ ὑπῆρξε διαφορὰ ὡς πρὸς τὸν προσδιορισμὸν τῆς ἀξίας τοῦ ἄρτου.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον, εἰς βʹ συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον, περὶ Ἀντιβασιλείας ἢ διαχειρίσεως τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας ἐν ἀποδημίᾳ τοῦ Βασιλέως ἐκτὸς τοῦ Κράτους κατὰ τὸ ἔτος 1893).

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ μεταβολῆς τοῦ συστήματος τῆς ἀστυνομικῆς διοικήσεως.

§77Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου εἰσήγαγε τετάρτην ἤδη φορὰν εἰς τὴν Βουλὴν τὸ νομοσχέδιον περὶ μεταβολῆς τῆς νομοθεσίας, ἥτις ἐκανόνιζε μέχρι τοῦδε τὰ τῆς ἀστυνομίας ἐν τῷ Κράτει. Εἰσήγαγε τὸ νομοσχέδιον πρῶτον κατά τινα τῶν τεσσάρων συνόδων, ἐφ’ ἃς παρετάθη ἡ πρωθυπουργία αὐτοῦ πρὸ τῆς 14 Ὀκτωβρίου 1890, ἀλλ’ οὐδεμίαν ἐδήλωσε τότε ἐπιθυμίαν, ἵνα ἐπισπεύσῃ τὴν συζήτησιν αὐτοῦ, ἂν καὶ ἡ δύναμις τὴν ὁποίαν εἶχεν ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ, ἐξησφάλιζεν ἀναντιῤῥήτως τὴν ἐκτέλεσιν τοιαύτης ἐπιθυμίας αὐτοῦ. Εἰσήγαγε τὸ δεύτερον τὸ νομοσχέδιον τοῦτο καὶ κατὰ τὴν ἑπομένην σύνοδον ἐν τῇ περιόδῳ ἐκείνῃ, ἀλλὰ διαφέρον κατά τι τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον εἶχεν εἰσαγάγει κατὰ τὴν πρώτην φορὰν, ἀμφότερα ὅμως ἐστηρίζοντο ἐπὶ τῆς αὐτῆς βάσεως, ἤτοι ἀντὶ τῆς ὑπαρχούσης δημοτικῆς ἀστυνομίας ἐγκαθίστων ἐν τῷ Κράτει ἀστυνομίαν στρατιωτικήν. Καὶ κατὰ τὴν δευτέραν δὲ ταύτην φορὰν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς δὲν ἐπέδειξε προθυμίαν, ἵνα ἐπιζητήσῃ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου· οὕτω δ’ ἐπῆλθεν ἡ 14 Ὀκτωβρίου, καθ’ ἣν ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς διετράνωσε τὴν ἐπιθυμίαν νὰ καταλίπῃ τὴν ἀρχὴν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, δὲν εἶχε δ’ ἔτι συζητηθῆ οὔτε μεταβληθῆ εἰς νόμον τοῦ Κράτους τὸ νομοσχέδιόν του τοῦτο. Κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον, καθ’ ἣν εἶχεν ἐπαναχθῆ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, εἰσήγαγεν ἐκ τρίτου τὸ νομοσχέδιον περὶ στρατιωτικῆς ἀστυνομίας· ἀλλὰ κατὰ τὴν φορὰν ταύτην ἐφάνη ὀλιγώτερον ἀδρανὴς, διότι μετὰ πόθου ἐπεζήτησε καὶ ἀκαμάτως κατέγεινεν, ἵνα κατορθώσῃ νὰ συζητηθῇ καὶ ἐπιψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον. Καὶ τὸ νομοσχέδιον ἐπεψηφίσθη ὑπὸ τῆς Βουλῆς, ἐκυρώθη ὑπὸ τοῦ Βασιλέως καὶ ἐγένετο νόμος τοῦ Κράτους, ὅστις ὅμως δὲν ἐξετελέσθη. Ἐφέτος, τετάρτην φορὰν εἰσήγαγεν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς τὸ νομοσχέδιον, καὶ καλούμεθα σήμερον νὰ συζητήσωμεν αὐτὸ εἰς τρίτην ἀνάγνωσιν. Ἡ ἀφήγησις τῶν γεγονότων τούτων ἐμποιεῖ εἰς ἕκαστον τὴν ἐπιθυμίαν νὰ ἐξετάσῃ καὶ νὰ ἀνεύρῃ, διατὶ τάχα ὁ Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ὅτε τὸ πρῶτον εἰσήγαγε τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, δὲν ἐπεθύμησε νὰ ἴδῃ αὐτὸ ψηφιζόμενον; Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποτεθῇ, ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς εἰσήγαγεν αὐτὸ ἄκων, ἐπεθύμει δὲ νὰ μὴ συζητηθῇ καὶ ψηφισθῇ νομοσχέδιον, ὅπερ αὐτὸς εἶχεν εἰσαγάγει. Καὶ δὲν ἔδειξεν ὅτι ἐπεθύμησε νὰ συζητηθῇ καὶ ψηφισθῇ οὐδὲ κατὰ τὴν φορὰν ταύτην· δὲν εἰκάζω δὲ, ὅτι κατελίμπανεν οὕτως αὐτὸ, διὰ νὰ μεταδοθῶσιν εἰς τὸ κοινὸν αἱ διατάξεις, τὰς ὁποίας τὸ νέον νομοσχέδιον περιεῖχε, προκληθῇ δ’ οὕτως ἡ δημοσία ἐπ’ αὐτῶν συζήτησις, καὶ ἀποφήνηται τὸ κοινὸν τὰς γνώμας του, εἴτε διὰ τῆς δημοσιογραφίας, εἴτε δι’ ἄλλων τρόπων ἀνακοινώσεως, ἑπομένως δυνηθῇ ἐξ αὐτῶν νὰ φωτισθῇ πληρέστερον περὶ τῆς λυσιτελείας τοῦ νέου ἀστυνομικοῦ συστήματος. Καὶ ὄντως τὸ διάλειμμα τὸ μεσολαβῆσαν μεταξὺ τοῦ πρώτου νομοσχεδίου καὶ τοῦ δευτέρου ἦτο διάλειμμα ἕξ καὶ ἑπτὰ μηνῶν, ἤρκει δὲ πάντως νὰ προκαλέσῃ καὶ τὰς ἐν τῇ κοινωνίᾳ συζητήσεις καὶ τοῦ κοινοῦ τὰς γνώμας, ἂν ταύτας ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἐπεθύμει νὰ μάθῃ· εἴπετο ἑπομένως, ὅτε τὴν δευτέραν φορὰν εἰσήγαγε τὸ νομοσχέδιον, ὅτι θὰ ἐπεθύμει νὰ συζητηθῇ καὶ ἐπιψηφισθῇ, ἀλλ’ οὔτε τότε ἐπέσπευσε τὴν συζήτησιν. Πέρυσιν ὅμως ἐπέσπευσε τὴν ἐπιψήφισιν αὐτοῦ, δὲν ἐξετέλεσε δὲ αὐτὸ, γενόμενον νόμον, καθ’ ἃ, εἰσάγων τὸ τέταρτον τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν, εἶπε, διότι ὑπῆρχον ἐν αὐτῷ ἀτέλειαι, ἕνεκα τῶν ὁποίων δὲν καθίστατο δυνατὸν νὰ ἐκτελεσθῇ. Καὶ τὸ νομοσχέδιον, ὅπερ ἐπεψηφίσθη καὶ μετεποιήθη εἰς νόμον, εἶχεν εἰσαχθῆ τὸ τρίτον, καὶ ὑπετίθετο ὅτι εἰς τριπλῆν εἶχεν ὑποβληθῆ μελέτην, ἀφοῦ τρὶς εἶχεν ἐπιθεωρηθῆ καὶ εἰσαχθῆ· ἀλλὰ καὶ τοῦτο κατηγγέλθη ὑπ’ αὐτοῦ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ ὡς ἀμελέτητον, διότι εἶχον εἰσφρήσει καὶ ἐν αὐτῷ αἱ ἀτέλειαι, ὧν ἕνεκα δὲν καθίστατο δυνατὴ ἡ ἐκτέλεσις αὐτοῦ. Καὶ ἕνεκα τούτου ἐματαιώθη ἡ ἐργασία τῆς Βουλῆς, ἐματαιώθη καὶ ἡ κύρωσις τοῦ Βασιλέως, καὶ καλούμεθα καὶ αὖθις εἰς τὴν συζήτησιν τῆς ὑποθέσεως ταύτης. Ἐγὼ κατὰ πᾶσαν περίπτωσιν, καθ’ ἣν ἐτέθη ἐν ἀμφιβόλῳ ἡ διατήρησις τῶν νενομοθετημένων ἀνέκαθεν ἀστυνομικῶν θεσμῶν, ἐδήλωσα θετικὴν γνώμην, ὅτι ὀφείλομεν νὰ ἐμμείνωμεν εἰς αὐτούς· καὶ νῦν δ’ ὀφείλω νὰ μὴ παραλίπω νὰ λάβω ὡσαύτως τὸν λόγον, ἂν καὶ πέρυσι διὰ μακρῶν ἐπὶ τοῦ τότε ψηφισθέντος νομοσχεδίου ἠγόρευσα. Κατὰ τὴν χθεσινὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου, καθ’ ἣν συνεζητήθη καὶ ἡ ἀρχὴ καὶ αἱ κατὰ μέρος διατάξεις αὐτοῦ, ἤκουσα πάσας τὰς ἐξενεχθείσας ἐπὶ τῶν διατάξεων αὐτοῦ γνώμας. Ὁμολογῶ δ’ ὅτι ἡ μελέτη τῶν καθ’ ἕκαστον τοῦ νομοσχεδίου παράγει καὶ ἐν ἐμοὶ πολλὰς ἀπορίας· τὴν ἀπορίαν παραδείγματος χάριν, διατὶ ἐν τῷ δευτέρῳ ἄρθρῳ τοῦ συζητουμένου νομοσχεδίου ἀφῃρέθη ἡ ἐν τῷ ἄρθρῳ δευτέρῳ τοῦ ἐκδοθέντος κατὰ τὴν 21 Ἰουλίου 1892 νόμου περιεχομένη διάταξις, ὅτι οἱ ἀποσπώμενοι εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν ἀξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ πρέπει νὰ ἀποσπῶνται τῇ συναινέσει αὐτῶν. Ἀφῃρέθη τάχα ἡ διάταξις ἐκ τοῦ νέου νομοσχεδίου, διότι οἱ κατὰ τὸν τροποποιούμενον δι’ αὐτοῦ νόμον δηλώσαντες ὅτι συναινοῦσι νὰ ἀποσπασθῶσιν ἀπὸ τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν, νὰ καταλίπωσι τὰ κύρια αὐτῶν στρατιωτικὰ ἔργα καὶ νὰ γένωνται ἀστυνόμοι ἐν τῷ Κράτει, δὲν ἦσαν τόσοι, ὅσοι ἀπῃτεῖτο νὰ ἦναι, ὅπως πληρωθῶσι πᾶσαι αἱ ἀνάγκαι τῆς ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας; Τὴν ἀπορίαν ταύτην ἤθελον προβάλει ὡς ἐρώτημα, ἐὰν δὲ ἡ λύσις ἦναι καταφατική, ἐὰν πράγματι δὲν ἐδηλώθη ἡ συναίνεσις τοσούτων ἀξιωματικῶν, ὅσοι ἦσαν ἀναγκαῖοι, ἵνα ἀναλάβωσιν αὐτὴν τὴν ὑπηρεσίαν, δὲν κρύπτω ἀπὸ τὴν Βουλήν, ὅτι μὲ εὐφραίνει ἡ τοιαύτη πληροφορία, διότι ἀποδεικνύει, ὅτι οἱ κ. κ. ἀξιωματικοὶ μετὰ δυσκολίας ἔστεργον ν’ ἀποδεχθῶσιν ὑπηρεσίαν, ἥτις δὲν προσῆκεν εἰς τὴν ἀνατροφὴν καὶ ἐκπαίδευσιν αὐτῶν.

§78ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε μικρὰν διακοπήν. Ἐπειδὴ προεβλήθη ἡ ἐπερώτησις καὶ κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν, ἔφερον σημείωσιν, ἐν ᾗ ἐμφαίνεται ὁ ἀριθμὸς τῶν δηλωσάντων ἀξιωματικῶν, ἵνα καταταχθῶσιν εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν. Τὸ ὅλον εἶναι 237.

§79ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Εἶναι κατὰ σῶμα;

§80ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Μάλιστα (ἀναγινώσκει): Ἐκ τῆς χωροφυλακῆς 24, ἐκ τοῦ πεζικοῦ 163, ἐκ τοῦ πυροβολικοῦ 3, ἐκ τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ 12, ἐκ τοῦ ἱππικοῦ 3, ἐκ τοῦ ὑγειονομικοῦ 13, ἐκ τοῦ οἰκονομικοῦ 19. Τὸ ὅλον 237.

§81ΡΑΛΛΗΣ. Κατὰ βαθμοὺς ἔχετε;

§82ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ὄχι.

§83ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐὰν ἐξαιρέσητε τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ἀνηκόντων εἰς τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν τοῦ στρατοῦ, ἀνερχόμενον, καθ’ ἃ λέγετε, εἰς 13, καὶ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ἀνηκόντων εἰς τὸ ὑλικὸν πυροβολικόν, ἀνερχόμενον καὶ τοῦτον εἰς 12, καὶ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ οἰκονομικοῦ, ἀνερχόμενον εἰς 19, ὁ ἀριθμὸς τῶν δηλωσάντων, ὡς λέγετε, 237 ἀξιωματικῶν περιορίζεται εἰς 193, ἀριθμὸς δ’ ἀξιωματικῶν τοσοῦτος ἐπαρκεῖ εἰς τὰς ἀνάγκας τῆς ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας ὅλου τοῦ Κράτους;

§84ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Μάλιστα.

§85ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Τότε διατὶ ἀφῃρέσατε τὸν ὅρον τῆς συναινέσεως;

§86ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Διότι ἐκρίθη λυσιτελέστερον ἡ ὑπηρεσία νὰ διορίζῃ οὓς νομίζει καταλλήλους, καὶ ὄχι ὅλους τοὺς ἐπιθυμοῦντας νὰ καταταχθῶσι.

§87ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν εἴχετε ἀριθμὸν ἀρκοῦντα διὰ νὰ καταστήσητε ἐν τῷ Κράτει στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, ἀφοῦ 193 μόνον ἀξιωματικοὶ ἐδήλωσαν τοιαύτην συναίνεσιν. Ἀλλὰ καὶ ἂν ὁ ἀριθμὸς τῶν 193 δηλωσάντων ἐπήρκει, δὲν ἕπεται ἐκ τούτου καὶ ἡ συναίνεσις πάντων τῶν μὴ δηλωσάντων.

§88ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Διότι δυνατὸν οὗτοι νὰ ἐκρίνοντο ἀκατάλληλοι διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῆς ἀστυνομίας.

§89ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἀλλ’ ἂν συνέπιπτεν οἱ δηλώσαντες νὰ ἦσαν καὶ ἀκατάλληλοι διὰ τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, τότε καὶ διὰ τὸν λόγον τοῦτον δὲν εἴχετε ἀριθμὸν ἐπαρκῆ.

§90ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Διότι ἐκρίναμεν νὰ διορίσωμεν τοὺς καταλληλοτέρους. Κατάλληλοι ἠδύναντο νὰ ἦναι καὶ αὐτοὶ, ἀλλ’ ἡ ὑπηρεσία ἤθελε τοὺς καταλληλοτέρους.

§91ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Μεταξὺ τῶν δηλωσάντων συναίνεσιν ἵνα ἀποσπασθῶσιν εἰς ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν ἀξιωματικῶν καὶ τῶν μὴ δηλωσάντων ὁ ἀριθμὸς τῶν δηλωσάντων, ὅτι συναινοῦσι ν’ ἀναλάβωσι τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν, εἶναι πολλῷ μικρότερος τοῦ ἀριθμοῦ τῶν μὴ δηλωσάντων’ ἐπειδὴ δὲ δὲν ἐδήλωσαν, εὐλόγως συνάγεται, ὅτι δὲν ἐδήλωσαν διότι δὲν ἔστεργον ν’ ἀναδεχθῶσιν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν. Ἑπομένως ἡ πληροφορία, ὅτι πολλῷ μεγαλείτερος ἀριθμὸς ἀξιωματικῶν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν δηλωσάντων δὲν ἔστερξε νὰ ἀναλάβῃ ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν, ὄντως μὲ εὐφραίνει, ὄχι μόνον διότι δηλοῖ, ὅτι μέγας ἀριθμὸς ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ δὲν κρίνει προσῆκον εἰς αὐτὸν νὰ ἀναδεχθῇ ὑπηρεσίαν, ἥτις εἶναι ἀσυμβίβαστος πρὸς τὴν ἀνατροφὴν καὶ τὴν ἐκπαίδευσιν αὐτοῦ, ἀλλὰ μὲ εὐφραίνει, καὶ ἂν τοῦτο εἶχεν ἄλλην ἔννοιαν, ἤτοι τὴν ἔννοιαν, ὅτι κρίνουσιν ἑαυτοὺς μὴ ἱκανοὺς εἰς τὸ προσφερόμενον αὐτοῖς νέον ὑπούργημα, διότι καὶ τοῦτο δηλοῖ ἰδιότητα ἄλλην τῶν ἀξιωματικῶν τούτων, τὴν μετριοφροσύνην, ἥτις εἶναι ἀρετὴ στρατιωτική. Ἐν τῷ ἄρθρῳ 4 τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν, γίνεται λόγος περὶ ἐπιθεωρητῶν τῆς ἀστυνομίας, ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ νόμῳ τῆς 21 Ἰουλίου 1892, καὶ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τῷ εἰσαχθέντι τὸ πρῶτον ἐφέτος, καὶ ἐν τῷ χθὲς προταθέντι πρὸς ἀντικατάστασιν ἐκείνου, δὲν εὗρον διατάξεις κανονιζούσας οὐδὲ πόσοι εἰσὶν οἱ ἐπιθεωρηταὶ, οὐδὲ κατὰ τίνα τρόπον διορίζονται, οὐδὲ τοὺς βαθμοὺς, τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ ἔχωσιν. Εὗρον ὅμως ἐν τοῖς νομοσχεδίοις τούτοις, τῷ τε συζητηθέντι χθὲς καὶ τῷ σήμερον προταθέντι, εὗρον ἄλλο τι, τὸ ὁποῖον μοὶ ἐνεποίησεν ἀπορίαν· εὗρον, ὅτι ὁ προσδιορισμὸς τῶν ἀστυνομικῶν περιφερειῶν γίγνεται διὰ Β. Διατάγματος, τὸ ὁποῖον ἐκδίδεται τῇ προτάσει τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῇ προτάσει τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, μοὶ ἐφάνη δὲ, ὅτι ἦτο ἐντελῶς ἄτοπος ἡ ἀνάμιξις τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν εἰς ὑπόθεσιν, περὶ τῆς ὁποίας ἡ ἰδιότης αὐτοῦ δὲν παρέχει αὐτῷ οὐδεμίαν γνῶσιν ἢ πληροφορίαν, ὅτι ἀπετέλει ἐπέκτασιν τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ἐπὶ σχέσεων ἐσωτερικῆς καθαρῶς διοικήσεως, ἐπὶ τῶν ὁποίων οὐδεμίαν ἔχει ἁρμοδιότητα. Ἀλλὰ παραπλήσιον τάχα δὲν περιέχει καὶ ἑτέρα διάταξις τοῦ νομοσχεδίου, ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 33; Ἐὰν ἤθελε δοθῇ ἀναφορὰ κατά τινος ἀστυνόμου, εἴτε ὑπὸ δημάρχου, εἴτε ὑπὸ ἄλλης τινὸς ἀρχῆς, ἡ ἀναφορὰ αὕτη, κατὰ τὸ εἰρημένον 33 ἄρθρον, προεξετάζεται ὑπό τινος Συμβουλίου, τὸ ὁποῖον συνιστᾶται κατὰ τρόπον κανονιζόμενον ὑπὸ τοῦ ἄρθρου τούτου, ἤτοι ὑπὸ Συμβουλίου, συγκροτουμένου ἐκ διαφόρων ὑπαλλήλων, μεταξὺ τῶν ὁποίων ἀναφέρεται καὶ ὁ τμηματάρχης τοῦ ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Στρατιωτικῶν τμήματος τῆς δικαιοσύνης· καὶ ἠρώτησα ἐμαυτὸν, ποίαν εἰδικότητα ἔχει, ποίαν σχέσιν ἔχει ἡ ὑπηρεσία ἐκείνου, ὁ ὁποῖος εἰσηγεῖται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν τὰς πράξεις ἢ τὰς ἀποφάσεις, διὰ τῶν ὁποίων δίδοται κατὰ νόμον ἡ ὤθησις εἰς τὴν λειτουργίαν τῆς στρατιωτικῆς δικαιοσύνης, πρὸς τὴν ἀναφορὰν, δι’ ἧς καταγγέλλονται παραβάσεις ἀστυνόμων ὑπὸ δημάρχων ἢ ὑπὸ ἄλλης ἀρχῆς; Τὸ ἄρθρον 9 τοῦ νομοσχεδίου δίδωσιν ἀφορμὴν εἰς οὐσιαστικωτέραν τινὰ παρατήρησιν, τὴν ὁποίαν δύναταί τις νὰ ἀναβιβάσῃ μέχρι τῆς σφαίρας τῶν ἀπαγορεύσεων, τὰς ὁποίας τὸ Σύνταγμα ἔχει ἀναγράψει. Κατὰ τὸ ἄρθρον 9 (ἀναγινώσκει): «Τὰ ἐν ταῖς ἀστυνομίαις καθήκοντα τῶν μέχρι τοῦδε ἀστυνομικῶν κλητήρων ἐκτελοῦνται, ἐν μὲν ταῖς συνιστωμέναις κατὰ τὴν πρώτην παράγραφον τοῦ ἄρθρου 2, ὑπὸ στρατιωτικοῦ σώματος, καλουμένου Ἀστυφυλακὴ, καὶ ἀποτελουμένου ἐξ ἐνωμοταρχῶν βʹ τάξεως, ὑπενωμοταρχῶν καὶ ἀστυφυλάκων, ἐν δὲ ταῖς συνιστωμέναις κατὰ τὴν δευτέραν παράγραφον τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου ὑπὸ ὁπλιτῶν τῆς Χωροφυλακῆς....» Καὶ ἐν πρώτοις ἠρώτων ἐμαυτὸν, διατὶ ὁ συντάξας τὸ νομοσχέδιον παρέλιπε νὰ ἐπαναλάβῃ καὶ διὰ τὸ σῶμα τῶν ὁπλιτῶν τῆς χωροφυλακῆς, τὸν χαρακτηρισμὸν, διὰ τοῦ ὁποίου ἐχαρακτήρισε τὸ πρῶτον σῶμα, τὸν χαρακτηρισμὸν, ὅτι εἶναι σῶμα στρατιωτικόν; Τίνος ἕνεκεν ἀπεδέχθη τὴν διαίρεσιν ταύτην μεταξὺ τοῦ πρώτου σώματος καὶ τοῦ δευτέρου, καὶ τὸ μὲν πρῶτον ὠνόμασε στρατιωτικὸν, τὸ δὲ δεύτερον παρέλιπε νὰ ὀνομάσῃ οὕτω; (ἀναγινώσκει): «Ἐν μὲν ταῖς συνιστωμέναις κατὰ τὴν πρώτην παράγραφον τοῦ ἄρθρου 2 ὑπὸ στρατιωτικοῦ σώματος, καλουμένου Ἀστυφυλακή... ἐν δὲ ταῖς συνιστωμέναις κατὰ τὴν δευτέραν παράγραφον τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου ὑπὸ ὁπλιτῶν τῆς Χωροφυλακῆς....» Ἔπειτα ἐξεπλησσόμην, πῶς, ἀφοῦ ἡ ἀστυφυλακὴ εἶναι στρατιωτικὸν σῶμα, δηλαδὴ σῶμα ὁπλοφόρων, ἀποτελοῦν μέρος τοῦ στρατοῦ, ἀποτελούμενον δὲ καὶ τοῦτο ἐξ ἀνδρῶν τοῦ στρατοῦ, καὶ ἀφοῦ τὸ δεύτερον σῶμα εἶναι ἐπίσης σῶμα ὁπλοφόρων, ἀποτελοῦν μέρος τοῦ στρατοῦ καὶ συγκείμενον ἀπὸ ὁπλίτας τῆς χωροφυλακῆς, πῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς ὑπέλαβεν, ὅτι δὲν εἶναι ἀναγκαῖον νὰ προσδιορισθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀνδρῶν ἑκατέρου τῶν σωμάτων τούτων διὰ νόμου, ὡς ἔλεγε χθὲς, καὶ ὅτι εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ ἀφεθῇ εἰς τὸν Ὑπουργὸν νὰ προσδιορίζῃ τὸν ἀριθμὸν αὐτῶν, ὡς αὐτὸς ἐγκρίνει, ἐνῷ ὑπάρχει διάταξις τοῦ Συντάγματος, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ προσδιορισμὸς τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως γίνεται κατ’ ἔτος διὰ νόμου; Ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 60 τοῦ Συντάγματος, καθ’ ἣν «Κατ’ ἔτος ἡ Βουλὴ ψηφίζει τὸν προσδιορισμὸν τῆς στρατιωτικῆς καὶ ναυτικῆς δυνάμεως, τὴν στρατολογίαν καὶ ναυτολογίαν», ἔχει μεγάλην σημασίαν, διότι ἀφορμὴν ἔχει τὴν δυσπιστίαν πρὸς τοὺς ἐκτελοῦντας τοὺς νόμους· ἀπῄτησε δὲ τὸ Σύνταγμα, οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ λαοῦ νὰ προσδιορίζωσι πόσοι εἰσὶν ἀναγκαῖοι, ἵνα ὑπάρχωσιν ὑπὸ τὰ ὅπλα ἄνδρες, νὰ ἀσφαλίσωσι τὴν ἀκεραιότητα τοῦ Κράτους, νὰ ὑποστηρίξωσι τὰ δικαιώματα αὐτοῦ, νὰ ἀγωνισθῶσιν ὑπὲρ τῶν πόθων του, δὲν ἐπέτρεψεν ὅμως εἰς τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν νὰ ἔχῃ ὅσους θέλει ὁπλοφόρους, καὶ διὰ τοῦτο ἀπῄτησε νὰ ψηφίζηται κατ’ ἔτος νόμος περὶ προσδιορισμοῦ τῆς ἐτησίας στρατιωτικῆς δυνάμεως. Ἀλλ’ ὁ κατὰ τὴν διάταξιν ταύτην τοῦ Συντάγματος ψηφιζόμενος κατ’ ἔτος νόμος εἶναι γελοῖος, ἡμεῖς δὲ μάτην ἀσχολούμεθα, ψηφίζοντες νόμον τοιοῦτον, καὶ μάτην ἀπασχολοῦμεν καὶ τὸν Ἡγεμόνα, παρακαλοῦντες αὐτὸν νὰ κυρώσῃ τοιαῦτα νομοθετήματα, ἀφοῦ οἱ Ὑπουργοὶ δύνανται νὰ στρατολογῶσιν ὡς ἀστυφύλακας ὅσους θέλουσι, καὶ νὰ σχηματίζωσιν ὅσα στρατιωτικὰ σώματα θέλουσι, καὶ νὰ προσδιορίζωσιν αὐτοὶ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀνδρῶν, ἐκ τῶν ὁποίων ἕκαστον τούτων θέλει σύγκεισθαι, μηδόλως προσέχοντες εἰς τὸν ἀριθμὸν, εἰς ὃν προσδιωρίσθη ἀπὸ τὸν ἐτήσιον νόμον ἡ στρατιωτικὴ δύναμις τῆς χώρας. Καὶ ἐνῷ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς οὐδέποτε παρέλιπε νὰ εἰσαγάγῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὸν ἐτήσιον νόμον περὶ τοῦ προσδιορισμοῦ τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως, προχθὲς μάλιστα ἠκούσατε αὐτοῦ παριστῶντος μετὰ πόσης ἀγωνίας ἔσπευδε νὰ καταστήσῃ δῆλον εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ὀφείλει νὰ σπεύσῃ νὰ προσδιορίσῃ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἑδρῶν τῶν καθηγητῶν τοῦ Πανεπιστημίου, διότι ὑπῆρχε μία ἀθέτησις τοῦ Συντάγματος παρατεινομένη, ἐν τῇ ἐκτελέσει ὅμως καὶ τοὺς νόμους τούτους ἐμπαίζομεν καὶ τοῦ Συντάγματος τὰς διατάξεις γελωτοποιοῦμεν. Ἤκουσα χθὲς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, προθυμοποιουμένου νὰ ἐνισχύσῃ τὴν πλειονοψηφίαν τῆς Βουλῆς, ἵνα μὴ διστάσῃ νὰ ψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον, περὶ τοῦ ὁποίου συζητοῦμεν. Ὁ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸς ἐβεβαίου πρὸς τοῦτο τὴν Βουλὴν, ὅτι οἱ στρατιωτικοὶ νόμοι εἶναι αὐστηρότεροι ἀπὸ τοὺς κοινοὺς ποινικοὺς νόμους· ἑπομένως, καὶ ἐὰν δὲν κανονίζωνται ἐπακριβῶς, καὶ ἐὰν προσδιορισθῶσι δι’ ὅρων ἀμφιβόλων καὶ διφορουμένων αἱ ἀξιόποινοι τῶν ἀστυνόμων πράξεις, αἵτινες θέλουσι δικάζεσθαι ἀπὸ τὰ κοινὰ ποινικὰ δικαστήρια, τοῦτο δὲν συντελεῖ εἰς ἐλάττωσιν τῶν ἐγγυήσεων περὶ τῆς ἀπονομῆς τῆς δικαιοσύνης, ἐξ ἐναντίας τοῦτο συμφέρει εἰς τοὺς πολίτας, διότι, ἂν ἕνεκα τούτου οἱ ἀστυνόμοι ἤθελον δικασθῆ ἀπὸ τὰ στρατιωτικὰ δικαστήρια, αἱ αὐστηραὶ ποιναὶ, τὰς ὁποίας τὰ Στρατοδικεῖα ἐπιβάλλουσι, θέλουσι περιστέλλει τοὺς ἀστυνόμους ἐκτρεπομένους, καὶ θέλουσιν ἐξασφαλίζει οὕτω τοὺς πολίτας ἀπὸ τῶν παρεκτροπῶν τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων. Ἡ παρατήρησις αὕτη ἴσως ἥρμοζεν εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, οὐχὶ δ’ εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὁ ὁποῖος εἶναι ἐπιμελητὴς τῆς κοινῆς δικαιοσύνης, καὶ ὁ ὁποῖος γνωρίζει, ὅτι, ἐὰν αἱ ποιναὶ αἱ ὑπὸ τοῦ στρατιωτικοῦ ποινικοῦ νόμου ἐπιβαλλόμεναι, ἦναι αὐστηραὶ, αὗται ἐπιβάλλονται ἐπὶ τῶν στρατιωτικῶν ἐγκλημάτων, ἀφ’ ἑτέρου δὲ ἡ διαδικασία τῆς κοινῆς ποινικῆς δικαιοσύνης παρέχει ἐγγυήσεις, αἵτινες δὲν ἀνευρίσκονται ἐν τῇ λειτουργίᾳ τῆς ἐξαιρετικῆς δικαιοσύνης. Ἐν πάσαις σχεδὸν ταῖς διατάξεσι τοῦ νομοσχεδίου καταδηλοῦται τάσις ἁρπακτικὴ, οὐχὶ κτημάτων ἢ γαιῶν, ἀλλὰ δικαιωμάτων καὶ ἐγγυήσεων, ἐγκατάλειψις δὲ τῶν πολιτῶν εἰς τὴν διάκρισιν τῆς αὐθαιρεσίας. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶπε χθὲς, ἂν καλῶς ἐνθυμῶμαι, ὅτι αἱ διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τοῦ τρόπου, κατὰ τὸν ὁποῖον διορίζονται οἱ ἀγροφύλακες, ὅταν δὲν συνέρχηται νὰ διορίσῃ αὐτοὺς ὁ σύλλογος τῶν κτηματιῶν, ὅτι αἱ διατάξεις εἰσὶν αὐταὶ αὗται, αἵτινες ὑπῆρχον καὶ ἐν τῷ νόμῳ τοῦ 1856. Ἀλλ’ ὁ ταῦτα λέγων Ὑπουργὸς δὲν προσεῖχεν εἰς τὴν ἐν τῷ ἄρθρῳ 21 τοῦ νομοσχεδίου ἀναγραφομένην ὑποχρέωσιν τοῦ νομάρχου, ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ, νὰ διορίζῃ τούτους μόνον τῇ προτάσει τοῦ ἀστυνόμου. Καὶ τί ἐστὶν ὁ ἀστυνόμος ἐν τῷ δήμῳ, ἐπὶ τῇ προτάσει τοῦ ὁποίου θέλει διορίζει τοὺς ἀγροφύλακας ὁ νομάρχης; Καὶ γνωρίζει ὁ πρὸ μικροῦ διορισθεὶς ἐν τῇ ἀστυνομικῇ ἐκείνῃ περιφερείᾳ ἀστυνόμος τοὺς ἐπιτηδείους, ἵνα ἐπιτελέσωσι τὰ ἔργα τοῦ ἀγροφύλακος; γνωρίζει τὰς ἕξεις αὐτῶν, ἢ τὴν ἀκρίβειαν περὶ τὴν ἐκπλήρωσιν τῶν καθηκόντων των, διὰ νὰ προτείνῃ τοὺς διοριστέους καὶ νὰ δεσμεύσῃ διὰ τῆς προτάσεως αὐτοῦ τὸν νομάρχην; Καὶ κατὰ τὸν νόμον τοῦ 1856 ὁ νομάρχης διώριζε τοὺς ἀγροφύλακας, ὅταν οἱ κτηματίαι δὲν συνήρχοντο, ἀλλ’ ὁ νομάρχης εἶχε πηγὰς, ἐκ τῶν ὁποίων ἠδύνατο νὰ πορισθῇ περὶ αὐτῶν πληροφορίας· εἶχε πηγὴν τὸν δήμαρχον, τοῦ ὁποίου τώρα μόνον ἡ γνώμη ἀκούεται ἁπλῶς, δὲν ἐδόθη δ’ αὐτῷ δικαίωμα νὰ προτείνῃ, ἀλλ’ ὁ διορισμὸς γίνεται τῇ προτάσει τοῦ ἀστυνόμου· εἶχε τοὺς ἐφημερίους τῶν χωρίων, τοὺς κατοικοῦντας ἐν ταῖς ἀγροτικαῖς περιφερείαις, ἐν αἷς κατοικοῦσιν ὡσαύτως ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ζητοῦσι τὸ ὑπούργημα τοῦ ἀγροφύλακος· εἶχε τοὺς ἀντιθέτους τοῦ δημάρχου, οἵτινες ἤθελον σπεύσει νὰ φωτίσωσιν αὐτὸν, ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ διορισθῶσιν ἄνδρες ἀνίκανοι ἢ ἀνάξιοι ἐμπιστοσύνης. Τότε, ἐὰν ὁ νομάρχης ἐπεθύμει νὰ μάθῃ τὴν ἀλήθειαν, ἠδύνατο εὐκόλως νὰ τὴν μάθῃ, ἀλλὰ νῦν ὁ νομάρχης ὀφείλει νὰ ἀποδέχηται τὴν πρότασιν τοῦ ἀστυνόμου, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι γνωστὸν, πόθεν θέλει πορισθῆ τὰ κατὰ τοὺς ἄνδρας, τοὺς ὁποίους θέλει προτείνει διὰ τὸ ὑπούργημα τοῦ ἀγροφύλακος.

§92ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πρέπει νὰ ἦναι νομάρχης ὁ Κατσικαπῆς.

§93ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης μοὶ ἐφάνη περιπεσὼν εἰς σύγχυσιν, ὅτε ἐπραγματεύετο περὶ τῶν διαταγμάτων, τὰ ὁποῖα ἐκδίδονται πρὸς ἐκτέλεσιν τοῦ νόμου. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐσύγχισε τὰ διατάγματα τὰ ἐκτελεστικὰ καὶ τὰ διατάγματα τὰ νομοθετικά.

§94Α. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ὁ Κατσικαπῆς...

§95ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὁ Κατσικαπῆς ἦτο μέλος τοῦ Κοινοβουλίου ἐπὶ σειρὰν περιόδων, ἴσως πλειοτέρων ἀπὸ τὰς περιόδους, ἐφ’ ἃς διετέλεσα ἐγὼ μέλος τοῦ Κοινοβουλίου. Ἦτο ἄνθρωπος γενόμενος πένης ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τῆς Πολιτείας. Ἐὰν ἐπρότεινα τὸν διορισμὸν τοῦ κ. Κατσικαπῆ ὡς νομάρχου, διέπραξα πρᾶξιν ἐπιβαλλομένην ὑπὸ τοῦ καθήκοντος, διότι ὤφειλον νὰ μὴ καταλείπω ἐν στερήσεσι τοὺς ἕνεκα τῆς ὑπηρεσίας τῶν κοινῶν περιελθόντας εἰς πενίαν.

§96ΑΣΗΜ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι καὶ γενναῖον, κύριε Δημητριάδη, νὰ ὑβρίζητε ἄνθρωπον ἀπόντα.

§97Ι. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ (πρὸς τὸν Δημητριάδην). Αὐτὸς εἶναι καλλίτερος ἀπὸ πολλοὺς ἄλλους καὶ ἀπὸ σὲ αὐτὸν ἀκόμη.

§98ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αὐτὸς ἀνεκάλυψε καὶ κατήγγειλε τὸ ἔλλειμμα τοῦ ταμείου Θηβῶν.

§99ΑΣ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (πρὸς τὸν Δημητριάδην). Ἐπιδείξατε τοὺς ἰδικούς σας τοὺς καλλιτέρους.

§100ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐπειδὴ ὅμως ἐγὼ δὲν ἀνέβην εἰς τὸ βῆμα, ἵνα διαπληκτίζωμαι, παρακαλῶ τοὺς κ. Βουλευτὰς, ὅσοι βαρύνονται εἴτε δυσφοροῦσι νὰ μὲ ἀκούωσιν ἀγορεύοντα, νὰ ἀποσύρωνται τῆς αἰθούσης· παρακαλῶ δὲ τὸν κ. Πρόεδρον νὰ ἐπιβάλλῃ σιγὴν εἰς ἐκείνους ἐξ αὐτῶν, οἵτινες δὲν θέλουσι νὰ ἀπέλθωσι τῆς αἰθούσης. Διατάγματα ἐκτελεστικὰ ἔχει τὸ δικαίωμα καὶ τὸ καθῆκον νὰ προκαλῇ ἡ ἐκτελεστικὴ ἐξουσία, ὅταν θέλῃ καὶ οἷα ἂν θέλῃ, ὑπὸ τὴν εὐθύνην αὐτῆς, διότι εἰς αὐτὴν ἀνετέθη ἡ ἐκτέλεσις τῶν νόμων, καὶ αὕτη ὀφείλει νὰ προνοήσῃ περὶ τοῦ τρόπου, καθ’ ὃν θέλει ἐκτελέσει τὰ ὑπὸ τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας εἰς αὐτὴν παραδεδομένα νομοθετήματα, καὶ νὰ κανονίσῃ τὸν τρόπον τῆς ἐκτελέσεως αὐτῶν, ὅπως ὁδηγῶνται τὰ ὄργανα αὐτῆς. Ἀλλὰ διατάγματα νομοθετικὰ δὲν δύναται ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία νὰ ἐκδίδῃ, εἰμὴ μόνον ἐὰν ἐπέτρεψεν εἰς αὐτὴν τὸ δικαίωμα τοῦτο ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία, εἴθισται δὲ ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία νὰ μεταβιβάζῃ τὸ δικαίωμα τοῦ νομοθετεῖν διὰ διαταγμάτων εἰς τὴν νομοτελεστικὴν ἐξουσίαν ἐπὶ ὡρισμένων θεμάτων, καὶ τοῦ νομοθετεῖν ἐπ’ αὐτῶν ἐφ’ ἅπαξ. Καὶ λέγω εἴθισται, διότι ἡ μεταβίβασις αὕτη ἀποβαίνει ἀναγκαία, ὁσάκις ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία δὲν ἔχῃ πάντα τὰ φῶτα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ἔχῃ, ἵνα διὰ τοῦ νόμου κανονίσῃ ἐκ τῶν προτέρων ἐν ὡρισμέναις περιστάσεσιν ὡρισμένας σχέσεις. Ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία κατὰ τὴν περίπτωσιν ταύτην δὲν δύναται ἕνεκα τούτου νὰ νομοθετήσῃ, ἀνατίθησι δὲ τὸ ἔργον εἰς τὴν νομοτελεστικὴν ἐξουσίαν, ἵνα αὕτη τὸ ἐνασκήσῃ κατὰ τὴν ἰδίαν αὐτῆς γνώμην, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν πληροφοριῶν, τὰς ὁποίας δύναται νὰ λάβῃ. Καὶ ἡ πρᾶξις αὕτη τῆς νομοτελεστικῆς ἐξουσίας φέρει καὶ αὕτη τὴν ὑπογραφὴν τοῦ Βασιλέως καὶ τὴν προσυπογραφὴν τοῦ Ὑπουργοῦ, ἀλλ’ εἶναι πρᾶξις νομοθετικὴ, εἶναι νόμος τοῦ Κράτους· καὶ ἐὰν αἱ μεταγενέστεραι περιστάσεις ἤθελον καταδείξει εἰς τὴν νομοτελεστικὴν ἐξουσίαν, ὅτι δὲν ἐκανόνισε καλῶς ἢ καταλλήλως διὰ τοῦ νομοθετήματος αὐτοῦ τὰς σχέσεις, τῶν ὁποίων ὁ κανονισμὸς εἶχεν ἀνατεθῇ εἰς αὐτὴν, τὸ ἐκδοθὲν νομοθετικὸν διάταγμα δὲν δύναται νὰ τὸ μεταβάλῃ, εἰμὴ μόνον διὰ προτάσεως τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως τοῦτο ψηφισθῇ καὶ γένηται νόμος, ὡς μεταβάλλονται ὑπὸ τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας πάντες οἱ νόμοι, ἢ διὰ νομοσχεδίου χορηγοῦντος αὐτῇ τὴν ἄδειαν νὰ μεταβάλῃ τὸ διάταγμα τοῦτο δι’ ἄλλου διατάγματος, καὶ κανονίσῃ δι’ αὐτοῦ ἄλλως τὰ τῶν σχέσεων, τῶν ὁποίων ὁ κανονισμὸς εἶχεν ἀνατεθῆ εἰς αὐτήν. Ἠπόρησα μάλιστα, διότι ἤκουσα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἄνδρα μὴ νομικὸν μὲν κατ’ ἐπάγγελμα, οἷός εἰμι καὶ ἐγὼ, ἀλλὰ διακρινόμενον ἐπὶ νοημοσύνῃ, ἠπόρησα, πῶς ὑπέλαβεν, ὅτι ἠδύνατο νὰ θαυμάσῃ ἐπινόησιν, τὴν ὁποίαν εἶπε πρὸς τὴν Βουλὴν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, τῆς ὁποίας ἀποτελεῖ μέρος, εἶχεν ἐπινοήσει κατὰ τὴν τελευταίαν ὀκταετίαν, ὅπως ἄρῃ τὴν δυσκολίαν ταύτην, καὶ καταστήσῃ νόμιμον οὐ μόνον τοῦ νομοθετεῖν διὰ διατάγματος, ἀλλὰ καὶ τὸ μεταβάλλειν ἐκδεδομένον νομοθετικὸν διάταγμα δι’ ἁπλοῦ βασιλικοῦ διατάγματος, ἄνευ νέας ἐντολῆς τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας. Καὶ εἶπεν ὅτι κατώρθωσε τοῦτο ἡ Κυβέρνησις, διότι ἐν ταῖς διατάξεσι τῶν νόμων, δι’ ὧν ἐδίδετο ἡ πρώτη ἐντολὴ πρὸς τὸ νομοθετῆσαι, δὲν ἀνέγραφεν ἡ Κυβέρνησις ἁπλῶς «διὰ διατάγματος», ἀλλὰ «διὰ διαταγμάτων», διὰ τῆς χρήσεως δὲ τοῦ πληθυντικοῦ ἐπέτρεπεν οὕτως εἰς τὴν νομοτελεστικὴν ἐξουσίαν νὰ δύναται νὰ ἐκδίδῃ οὐχὶ ἕν, ἀλλὰ πολλὰ διατάγματα, ἐὰν ἦναι ἀναγκαῖον νὰ μεταβάλῃ τὸ πρῶτον διάταγμα. Ὁμολογῶ ὅτι τοιαύτη θεωρία δύναται νὰ μᾶς ἀπαλλάξῃ πολλῶν πραγμάτων. Ἐὰν ἀποδεχθῶμεν, ὅτι ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία, ὡς μεταβιβάζει εἰς τὴν νομοτελεστικὴν ἐξουσίαν τὸ δικαίωμα νὰ νομοθετήσῃ ἐφ’ ἅπαξ ἐπὶ ὡρισμένων σχέσεων, δύναται νὰ μεταβιβάσῃ αὐτὸ, ἵνα νομοθετῇ καὶ διαρκῶς ἐφ’ ὅλον τὸ μέλλον ἐπὶ τῶν σχέσεων τούτων, ἀποδεχόμεθα ὅτι ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία δύναται δι’ ἑνὸς νόμου νὰ ἀπογυμνωθῇ ἀπὸ τὸ δικαίωμα τοῦ νομοθετεῖν οὐχὶ μόνον ἐπὶ τῆς ὡρισμένης ταύτης σχέσεως, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ ἄλλων σχέσεων, καὶ ἐπὶ πασῶν τῶν δεομένων νομοθετικοῦ κανονισμοῦ σχέσεων. Τότε θέλει εἶσθαι δυνατὸν κατὰ πᾶσαν ἔναρξιν περιόδου ἢ συνόδου νὰ ψηφίζηται νόμος τοιοῦτος, παρέχων εἰς τὴν νομοτελεστικὴν ἐξουσίαν τὸ δικαίωμα νὰ νομοθετῇ διὰ διαταγμάτων ἀνθ’ ἡμῶν, νὰ ἀπαλλασσώμεθα δ’ ἡμεῖς ἀπὸ τοῦ κόπου νὰ συνεργώμεθα καὶ νὰ συζητῶμεν νομοθετήματα, νὰ ἀπαλλάσσηται δὲ καὶ τὸ κοινὸν νὰ προσδοκᾷ παρ’ ἡμῶν νὰ ἀκούσῃ νέον τι καὶ λυσιτελές. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὁ ὁποῖος εἶναι ὁ ἀνώτερος ἐπιμελητὴς τῆς ἀπονομῆς τῆς δικαιοσύνης, καὶ εἰς τὸν ὁποῖον ἡ Πολιτεία ἐνεπιστεύθη τὴν διαφύλαξιν τοῦ κύρους τῆς δικαστικῆς ἐξουσίας καὶ τὴν αὐθεντίαν τῶν πράξεων αὐτῆς, ἀνεμνήσθη ὑποθέσεώς τινος, ἥτις εἶχε μεταλάβει τὸν χαρακτῆρα σκανδάλου, τῆς ὑποθέσεως τοῦ Παπαῤῥώδη. Καὶ εἶπεν εἰς τὴν Βουλὴν χθὲς, ὅτι ἡ ὑπόθεσις αὕτη ἐδήλωσε τὴν σύγχυσιν, εἰς τὴν ὁποίαν περιέπεσαν τὰ δικαστήρια, τὰ ὁποῖα εἶχον ἐκδώσει τὰς ἀποφάσεις. Φαίνεται ὅτι ἐκρίθη δίκαιον νὰ προσθέσωμεν καὶ τὴν ὕβριν εἰς τὰ δικαστήρια, ἀφοῦ, ἀνευλαβῶς πρὸς αὐτὰ καὶ πρὸς τοὺς νόμους, ἠρνήθημεν νὰ ἐκτελέσωμεν τὰς ἀποφάσεις αὐτῶν, ἄν καὶ αὗται εἶχον ἐκδοθῆ ἐν ὀνόματι τοῦ Βασιλέως. Ἀληθῶς ἀνευλάβεια κατεδηλώθη εἰς τὸ Πλημμελειοδικεῖον, τὸ ὁποῖον ἐξέδοτο τὴν περὶ Παπαῤῥώδη ἀπόφασιν ἐν ὀνόματι τοῦ Βασιλέως, δι’ ἧς προεκλήθη ἡ νομοτελεστικὴ ἐξουσία νὰ ἐκτελέσῃ αὐτὴν, ἀνευλάβειαν κατεδήλωσεν ἡ νομοτελεστικὴ ἐξουσία, ἀρνηθεῖσα νὰ ἐκτελέσῃ αὐτὴν, ἢ διστάζουσα περὶ τῆς ἐννοίας τοῦ νόμου. Τοῦτο συνέβη τότε διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν διέταξε νὰ ἐκτελεσθῇ τὸ ἓν μέρος τῆς ἀποφάσεως, ἀλλὰ δὲν ἔστερξε νὰ ἐκτελέσῃ καὶ τὸ δεύτερον μέρος αὐτῆς, διότι ἔκρινε τὴν ἀπόφασιν πλημμελῆ. Ἀλλ’ οὕτως ἡ ἐφαρμογὴ τῶν δικαστικῶν νόμων, τῶν τε πολιτικῶν καὶ τῶν ποινικῶν, μεταβιβάζεται ἀπὸ τὰς χεῖρας τῶν δικαστηρίων, τῶν δικαζόντων καὶ ἀποφασιζόντων, εἰς τὰς χεῖρας τῶν καλουμένων νὰ ἐκτελέσωσιν αὐτὰς Ὑπουργῶν. Ἐπίστευον ὄντως, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἤθελε σπεύσει νὰ προτάξῃ τὸ στῆθός του, ἀμυνόμενος κατὰ τοιαύτης ἀσεβείας πρὸς τοὺς νόμους. Ὅτε ἡ περὶ Παπαῤῥώδη ὑπόθεσις συνεζητεῖτο, ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἐζήτει νὰ δικαιολογηθῇ διὰ τὴν μὴ ἐκτέλεσιν πασῶν τῶν διατάξεων τῆς περὶ τοῦ Παπαῤῥώδη ἀποφάσεως, προσφυγὼν εἰς τὸ 7ον ἄρθρον τοῦ νόμου περὶ στρατολογίας, τοῦ ὁποίου ἐμνήσθη χθὲς ἢ προχθὲς καὶ ὁ Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς, εἰρωνευόμενος, ὡς προσῆκε, τὴν χυδαιότητα τῆς ὑπεκφυγῆς. Ἐὰν ἐν τοῖς νόμοις ὑπῆρχεν ἀντινομία, ἐὰν αἱ διατάξεις αὐτῶν ἦσαν ἀσαφεῖς, ἐὰν ἡ πεποίθησις ὑμῶν δὲν ἦτο πλήρης, ὅτι τὰ ὑπ’ αὐτῶν διατασσόμενα διατάσσονται εὐλόγως καὶ ἐν τῷ συμφέροντι τῆς δικαιοσύνης, εἴχετε καθῆκον, οἱ τοὺς νόμους ἐκτελοῦντες Ὑπουργοί, οὐχὶ νὰ μὴ ἐκτελέσητε τὴν ἀπόφασιν τοῦ δικαστηρίου, ἀλλὰ νὰ προσέλθητε ἐνώπιον τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας καὶ νὰ ζητήσητε τὴν μεταβολὴν ἢ τὴν συμπλήρωσιν τῶν παραλόγων ἢ ἀτελῶν νόμων, εἴτε τὴν ἄρσιν τῆς ἀντινομίας. Δὲν συνέβησαν ταῦτα τότε ἕνεκα συγχύσεως τῶν δικαστηρίων, ἀλλὰ σύγχυσις κατέλαβε τοὺς ἐκτελέσαντας τοὺς νόμους. Ὅσα διέταξεν ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως τοῦ Παπαῤῥώδη ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν τῆς ἐποχῆς ἐκείνης,—καὶ τότε δὲν ἦτο Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ὕδρας,—αὐτὸ, τὸ ὁποῖον διέτασσεν ἐπὶ τοῦ Παπαῤῥώδη, δὲν διετάχθη ὑπ’ αὐτοῦ ἐπὶ ὁμοίας καταδίκης ἄλλου, ὑπαγομένου καὶ τούτου εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν, ἀλλὰ διετάχθη, ἵνα οὗτος παραπεμφθῇ εἰς τὴν ἑστίαν του, διότι εἶχε καταδικασθῆ εἰς στέρησιν τῶν δικαιωμάτων. Καὶ ἐπειδὴ παρίσταται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ἀναγινώσκω τὸ ὑπ’ ἀριθ. 41736 ἔγγραφον τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν πρὸς τὴν Μοιραρχίαν Λακωνίας (ἀναγινώσκει): «Λαβόντες ὑπ’ ὄψιν τὰς διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 13666 ἐ. ἔ. ἀναφορᾶς τοῦ Εἰσαγγελέως τῶν ἐν Σπάρτῃ Πλημμελειοδικῶν ὑποβληθείσας ἡμῖν πρὸς ἐκτέλεσιν ὑπ’ ἀριθ. 1558 καὶ 1562 ἐ. ἔ. ἀποφάσεις τοῦ δικαστηρίου τῶν αὐτῶν Πλημμελειοδικῶν, δι’ ὧν κατεδικάσθησαν, διὰ μὲν τῆς πρώτης ὁ ἐνωμοτάρχης Δημήτριος Μαργιόλης εἰς φυλάκισιν δεκαπέντε ἡμερῶν ἐπὶ ἀδίκῳ ἐπιθέσει, καὶ διὰ τῆς δευτέρας ὁ ὑφ’ ὑμᾶς ἐπίσης ὑπενωμοτάρχης Ἀντώνιος Ὀρφανάκος εἰς φυλάκισιν ἑνὸς μηνὸς, καὶ εἰς ἔκπτωσιν καὶ στέρησιν ὅλων τῶν μετὰ τῆς ἀρχῆς καὶ ὑπηρεσίας δικαιωμάτων καὶ πλεονεκτημάτων, καὶ εἰς πρόσκαιρον ἀνικανότητα ἐπὶ ἓν ἔτος, ἐπὶ παραβάσει καθήκοντος κτλ. «Ἰδόντες τὸ ἄρθρον 186 τῆς στρατιωτικῆς ποινικῆς νομοθεσίας, διατάσσομεν τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἐν λόγῳ ἀποφάσεων, καταστασῶν ἀμετακλήτων. «Οἱ καταδικασθέντες ἐκτίσουσι τὴν καταγνωσθεῖσαν αὐτοῖς ποινὴν ἐν ταῖς φυλακαῖς ὑμῶν, ἀποστελλομένης ἑκατέρου τῆς ἐκθέσεως φυλακίσεως τῷ οἰκείῳ Εἰσαγγελεῖ, καὶ γνωστοποιουμένης ἡμῖν τῆς ἡμέρας τῆς ἐνάρξεως τῆς ποινῆς των. Τὸν ὑπενωμοτάρχην Ὀρφανάκον, μετὰ τὴν ἔκτισιν τῆς ποινῆς του, θέλετε ἀποστείλει εἰς τὴν ἑστίαν του, δυνάμει τῆς προμνησθείσης ἀποφάσεως, δι’ ἧς κατεγνώσθη ἔκπτωσις ἀπὸ τῆς θέσεως καὶ ἀνικανότης πρὸς ἀνάκτησιν αὐτῆς ἐπὶ ἓν ἔτος». «Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν «Χ. Τρικούπης.» Εἰς σύγχυσιν βεβαίως τοῦ ἐκτελοῦντος τοὺς νόμους, καὶ οὐχὶ εἰς σύγχυσιν τῶν δικαστηρίων, ὡς εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, πρέπει ν’ ἀποδώσω τὸν πολλαπλοῦν τοῦτον τρόπον, καθ’ ὃν ἐξετέλει τὰς δικαστικὰς ἀποφάσεις· διότι, ἂν δὲν διετέλει ἐν συγχύσει, ἤθελε μετρήσει μὲ τὸ αὐτὸ μέτρον δύο ὑπαξιωματικοὺς εἰς τὴν αὐτὴν περιελθόντας κατάστασιν, ἐνῷ διὰ τὸν ἕνα μὲν ἀπηγόρευσεν, ἵνα ἐκτελεσθῇ ἡ ἀπόφασις, ἡ στεροῦσα αὐτὸν τῶν δικαιωμάτων αὐτοῦ, τὸν δὲ ἄλλον ἀπεγύμνωσε τῶν δικαιωμάτων τούτων, ἀπέλυσεν αὐτὸν ἐκ τοῦ στρατοῦ καὶ τὸν παρέπεμψεν εἰς τὴν οἰκίαν του, διότι οὕτω διέτασσεν ἡ ἀπόφασις,

§101ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ποία εἶναι ἡ χρονολογία, ἂν ἐπιτρέπητε;

§102ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν ἔχω τὴν χρονολογίαν, διότι τὸ ἀντίγραφον τῆς ἀποφάσεως, ὅπερ ἔχω, δὲν ἀνέγραψε καὶ τὴν ἡμερομηνίαν ἐκ τοῦ πρωτοτύπου ἐγγράφου. Τὸ ἀντίγραφον τοῦτο φέρει εἰς ἐπικύρωσιν τῆς ἀκριβείας τὴν ὑπογραφὴν τοῦ ταγματάρχου Παπαδοπούλου, μοὶ ἐχορηγήθη δὲ ὑπὸ τῆς Καταχωρίσεως τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν καθ’ ὃν χρόνον ἐτύγχανον Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν καὶ εἶχον δικαίωμα νὰ τὸ λάβω, καὶ φέρει χρονολογίαν 14 Ὀκτωβρίου 1890. Λέγω δὲ ταῦτα, ἵνα μὴ τυχὸν πάθῃ ὁ εἰρημένος προϊστάμενος τῆς Καταχωρίσεως τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, διότι μοὶ ἐπρομήθευσε τοῦτο.

§103ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ὀκτωβρίου ἢ Νοεμβρίου;

§104ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Νοεμβρίου. Ἐπειδὴ δὲν τὸ ἔγραφεν ὁλογράφως, ἀνέγνων κατὰ λάθος Ὀκτωβρίου, ἀντὶ νὰ ἀναγνώσω Νοεμβρίου.

§105ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Δὲν σημαίνει τίποτε.

§106ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Σημασίαν θὰ εἶχεν ἡ χρονολογία τῆς ἐκδόσεως τοῦ ἐγγράφου, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχομεν, ἡ ἀρχικὴ χρονολογία.

§107ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δύνασθε νὰ ζητήσητε ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν πληροφορίας. Ἐγὼ, ἐπειδὴ ποιοῦμαι χρῆσιν ἐγγράφου, τὸ ὁποῖον ἐπορίσθην ἐκ τοῦ δημοσίου ἀρχείου, ὤφειλον νὰ ἀναφέρω, πῶς ἐπορίσθην αὐτὸ, ἵνα μὴ ὑποτεθῇ, ὅτι τὸ ἐπορίσθην διὰ παραβάσεως τῶν νόμων.

§108ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ὑπῆρχε φόβος τοιοῦτος.

§109Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἴσως δὲν ἔπρεπε νὰ ποιήσωμαι λόγον περὶ τοῦ ἄρθρου 51 τοῦ νομοσχεδίου. Ἀλλ’ ἐὰν ἀναγνώσῃ τις τὸ ἄρθρον τοῦτο, θέλει ἐννοήσει διὰ ποῖον λόγον δὲν ἔχομεν χωροφυλακὴν, διὰ ποῖον λόγον ἐκτελοῦνται τοσοῦτον ἀτελῶς καθήκοντα λεπτῆς καὶ ἀκροσφαλοῦς φύσεως, οἷά εἰσι τὰ καθήκοντα, τὰ ὁποῖα οἱ νόμοι ἀνέθεντο εἰς τὴν χωροφυλακὴν (ἀναγινώσκει): «Πρὸς συμπλήρωσιν τῆς ὑπὸ τοῦ νόμου περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ ὁριζομένης δυνάμεως τῆς χωροφυλακῆς, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν δύναται νὰ μεταθέσῃ εἰς τὴν χωροφυλακὴν, κατὰ μὲν τὴν πρώτην ἐφαρμογὴν τοῦ παρόντος νόμου τοὺς ἀναγκαιοῦντας ἐκ τῶν δι’ αὐτὴν προωρισμένων κληρωτῶν τοῦ 1892 πρὸ τῆς λήξεως τοῦ χρόνου τῆς ἐν τῷ πεζικῷ ὑπηρεσίας αὐτῶν, κατὰ δὲ τὸ 1893 τοὺς ἀναγκαιοῦντας ἐκ τῶν κληρωτῶν τοῦ πεζικοῦ παρελθούσης ἀπογραφῆς». Κατὰ τὸ 1892, κατ’ ἐξαίρεσιν, δύνανται νὰ ταχθῶσιν εἰς τὴν χωροφυλακὴν ἄνδρες μηδόλως διαμείναντες εἰς τὰς τάξεις τοῦ πεζικοῦ, ἑπομένως ἀτελῆ καὶ ἁπλουστάτην ἔχοντες ἰδέαν καὶ τῆς στρατιωτικῆς πειθαρχίας καὶ τοῦ καθήκοντος, τοῦ ὁποίου ἡ συνείδησις εἶναι τὸ κυριώτατον προσὸν, εἶναι ἡ πολύτιμος ἰδιότης παντὸς δημοσίου λειτουργοῦ. Ἀλλ’ ὡς εἶπον, πᾶσαι αὗται αἱ λεπτομέρειαι, αἱ ὁποῖαι μοὶ ἤγειραν τὰς ἐκτεθείσας ἀπορίας, δὲν μοὶ ἐφάνησαν ἱκαναὶ, ἵνα μὲ ἀναγκάσωσι νὰ ἐμμείνω ζητῶν τὴν λύσιν αὐτῶν. Ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος Βουλευτὴς ἐκ Κυθήρων χθὲς ἐζήτει διόρθωσιν τῆς φράσεως ἑνὸς ἄρθρου τοῦ νομοσχεδίου, τὴν ὁποίαν εὕρισκεν οὐχὶ γραμματικῶς συντεταγμένην, ἦτο δ’ ἐνδεχόμενον νὰ ὑποληφθῇ, ὅτι παραπλήσιόν τι ἐζήτουν καὶ ἐγὼ, ὁ ὁποῖος δὲν ἀνήκω εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Κυθήρων, διότι ἐκεῖνος ὑποθέτω, ὅτι θέλει ψηφίσει ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου, ἐνῷ ἐγὼ ἀποκρούω αὐτὸ κατ’ ἀρχήν. Ἂν κατέδειξα τὰς διατάξεις καὶ παρέστησα τὰς ἀπορίας, τὰς ὁποίας ἡ ἀσάφεια ἢ ἡ ἀτέλεια αὐτῶν μοὶ ἐνεποίησαν, τὸ ἔπραξα ἴσως καὶ μετὰ τινος κακίας, διὰ νὰ ἐκδικηθῶ τὸν κ. Βουλευτὴν ἐκ Μεσολογγίου, ὁ ὁποῖος χθὲς ἐδυσφήμει τὰ πενιχρὰ νομοθετικὰ ἔργα ἡμῶν, καταγγέλλων αὐτὰ ὡς ἀνάξια βελτιώσεως, ἀφοῦ οὗτος εἶχε προηγουμένως ὠφεληθῆ ἐξ αὐτῶν, ἀναγράψας ἐν τῷ νομοσχεδίῳ περὶ φόρου ἐπὶ τοῦ καπνοῦ τὰς διατάξεις τοῦ ὑπ’ ἐμοῦ προταθέντος νομοσχεδίου. Ἀλλ’ οὐδόλως ἐνδιαφέρομαι νὰ ἐμμείνω εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν λεπτομερειῶν τούτων, διότι μὲ ἀπασχολεῖ κυρίως ἡ ἐξέτασις καὶ ἡ ἔρευνα τῆς οὐσίας τοῦ νομοθετήματος, καὶ ἐπὶ ταύτης ζητῶ τὴν ἄδειαν νὰ σᾶς ἀπασχολήσω ἀμέσως. Ἡ ἔρευνα τῶν διατάξεων τοῦ νομοσχεδίου μοὶ γεννᾷ δύο ἀπορίας, τὰς ὁποίας πρέπει νὰ προβάλω εἰς τὴν Βουλήν, ὅπως αὕτη ζητήσῃ τὴν λύσιν, ἐὰν δὲν ἐμφορῆται ὑπὸ ἀπολύτου πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον ἐμπιστοσύνης, τὸ ὁποῖον μέχρι τοῦδε κατεδήλωσεν ἡ πλειοψηφία· διότι, ἐὰν πληρῶται ἡ πεποίθησίς της ὑπὸ τοιούτου αἰσθήματος, βεβαίως μάτην ἀγορεύω, μόνα δὲ τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς θέλουσι διασώσει τὰς ἀπορίας, τὰς ὁποίας προβάλλω. Ἡ πρώτη ἀπορία μου εἶναι, ἂν διὰ τῆς ἐφαρμογῆς τῶν διατάξεων τοῦ νομοσχεδίου τούτου δὲν λῃστεύωμεν τὰ δημοτικὰ ταμεῖα. Μὴ παραξενευθῆτε διὰ τὸν ὅρον, τὸν ὁποῖον μετεχειρίσθην. Εἶναι τῷ ὄντι αὐστηρὸς καὶ δριμύς· ἀλλὰ λῃστεία ἀληθὴς εἶναι ἡ πρᾶξις, ἣν ἐπιτρέπομεν διὰ τοῦ νομοσχεδίου. Τὰ δημοτικὰ ταμεῖα πληροῦνται χρημάτων ἐκ πόρων ὡρισμένων, ὅσοι δὲ τῶν δήμων δὲν ἔχουσιν ἰδιοκτησίαν, ἵνα εἰσρέωσιν εἰς τὰ ταμεῖά των χρήματα προερχόμενα ἐκ τῶν προϊόντων τῶν κτημάτων των, οὗτοι πορίζονται χρήματα εἴτε δι’ ἀμέσων φόρων, εἴτε δι’ ἐμμέσων· οἱ φόροι δὲ οὗτοι δὲν εἶναι φόροι δημόσιοι, εἰσφερόμενοι ὑπὸ τῶν πολιτῶν διὰ τὰς ἀνάγκας τοῦ Κράτους, εἶναι φόροι εἰσφερόμενοι ὑπὸ τῶν κατοικούντων ἐν τῷ δήμῳ πρὸς ὡρισμένον σκοπὸν, πρὸς τὸν σκοπὸν ἵνα δι’ αὐτῶν ἡ διοίκησις τῶν δήμων θεραπεύῃ τὰς ἀνάγκας τῶν δήμων. Ὅταν δὲ οἱ διαχειριζόμενοι τὴν νομοτελεστικὴν ἐξουσίαν ἐμφανίζωνται ἐνώπιον τῆς Βουλῆς προβάλλοντες νομοθέτημα, διὰ τοῦ ὁποίου λαμβάνουσι τὴν ἄδειαν ν’ ἁρπάσωσι τὰ χρήματα ταῦτα, καὶ διαθέσωσιν αὐτὰ εἰς ἄλλην ἀνάγκην, συμβαίνῃ δὲ ἡ πλειοψηφία τῆς Βουλῆς νὰ μὴ ἀνησυχῇ διὰ τοῦτο, ἀλλὰ νὰ εὑρίσκῃ εὔλογον τὴν ἀξίωσιν καὶ νὰ ἐπιψηφίζῃ τοιοῦτο νομοσχέδιον, καὶ ἡ Βασιλικὴ ἐξουσία νὰ περιβάλλῃ αὐτὸ διὰ κυρώσεως, τί ἄλλο γίνεται ἢ ὅτι τὸ Κράτος σύσσωμον εὑρίσκει ἕνα ἀσθενῆ καὶ ἀνάπηρον δῆμον, μίαν κοινότητα ἐνδεῆ καὶ ἀδύνατον, ὅτι ἡ Πολιτεία δι’ ὅλου τοῦ ὄγκου τῆς δυνάμεως αὐτῆς ἐπιπίπτει ἐπ’ αὐτοῦ, ἁρπάζει ἀπὸ τὸ ταμεῖόν του ὅ,τι ἐν αὐτῷ ὑπάρχει, ὅπως ταῦτα καρπωθῇ αὐτή; Ὁ ὅρος, τὸν ὁποῖον μετεχειρίσθην, ὅτι λῃστεύομεν τὰ δημοτικὰ ταμεῖα, εἶναι δριμὺς, ἀλλ’ ἡ διὰ τῆς βίας ἁρπαγὴ τῆς περιουσίας ὑπὸ τοῦ ἄλλου, ὅστις σκοπεῖ νὰ κρατήσῃ καὶ μεταχειρισθῇ αὐτὴν ὡς ἰδίαν αὑτοῦ περιουσίαν, δὲν εἶναι ληστεία; Τί ἄλλο δ’ ἢ τοῦτο πράττει τὸ Κράτος; Ἡ διαφορὰ εἶναι, ὅτι τὸν μὲν λῃστεύει ἄνθρωπός τις, τὸν ὁποῖον διὰ τοῦτο καταδιώκουσιν οἱ νόμοι, τὸν δῆμον δὲ ληστεύει ἡ Πολιτεία, ὑπὸ τὴν αἰγίδα τῶν νόμων καὶ τὴν δύναμιν τῶν νόμων. Οἱ δῆμοι τῆς Ἑλλάδος εἰσὶ κοινωνίαι πτωχαὶ, καὶ διότι εἰσὶ πτωχαὶ, προσῆκε νὰ ζῶσιν ἐν λιτότητι καὶ οἰκονομίᾳ. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἡ δανειστικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως μετεδόθη καὶ εἰς τοὺς δήμους, παρεστάθησαν δὲ δημοτικαὶ ἀρχαὶ, ζητήσασαι νὰ δοθῇ αὐταῖς ἡ ἄδεια διὰ νόμων, ἵνα δανεισθῶσι χρήματα, λόγῳ ὅτι πρόκειται νὰ ἐκτελέσωσι δημόσια ἔργα. Καὶ διάφοροι δῆμοι ἐδανείσθησαν οὕτω χρήματα καὶ ἐπεβάρυναν ὁλοκλήρους γενεὰς, αἵτινες ἐν τῷ μέλλοντι θέλουσιν ὑπέχει τὰ βάρη τῶν χρεῶν, τὰ ὁποῖα ἐσπαταλήθησαν κατὰ τὴν περίοδον ταύτην. Ἐγὼ ὁμολογῶ, ὅτι, ὅτε διεχειριζόμην τὴν νομοτελεστικὴν ἐξουσίαν, δυσηρέστησα φίλους μου καὶ δημάρχους φιλικώτατα πρὸς με διακειμένους, διότι τοιαύτην ἐπιθυμίαν αὐτῶν ἠρνήθην νὰ ὑποβοηθήσω, μὴ στέρξας νὰ συμπράξω, οὐδὲ παρέσχον αὐτοῖς συνδρομὴν, ὄχι διότι δὲν ἠγάπων ἢ διότι ἐμίσουν ἀνθρώπους, οἵτινες μὲ ἠγάπων καὶ οἵτινες πολλάκις μὲ ὑπεστήριξαν, ἀλλὰ διότι ἠγάπων τοὺς δήμους, τῶν ὁποίων προΐσταντο ὡς διοικηταὶ αὐτῶν. Εἶναι δὲ τοσοῦτον πενιχρὰ τὰ μέσα τῶν δήμων τῆς Ἑλλάδος, ὥστε πρὸ 50 ἐτῶν ἡ νομοτελεστικὴ ἐξουσία ἠναγκάσθη ν’ ἀνασχηματίσῃ αὐτοὺς διὰ συγχωνεύσεως πολλῶν δήμων εἰς ἕνα καὶ νὰ συγκροτήσῃ οὕτω δήμους μεγάλους, οἵτινες νὰ πορίζωνται ἐξ ἐμμέσων καὶ ἐξ ἀμέσων φόρων καὶ ἐκ τῶν ἄλλων δικαιωμάτων χρηματικὰ ποσὰ, ἀρκοῦντα εἰς τὰς ἀνάγκας αὐτῶν, ὅπως ὑπάρξωσι καὶ λειτουργήσωσι. Κατὰ τοὺς χρόνους ἐκείνους τὰ πράγματα δὲν ἦσαν τοσοῦτον μεταβλητὰ κατὰ πᾶσαν νουμηνίαν, ὅπως μεταβλητὰ κατέστησαν κατὰ τοὺς τελευταίους τούτους χρόνους, ἀφοῦ καὶ αὐτοὶ οἱ νόμοι παρεσύρθησαν ὑπὸ τοῦ ῥεύματος τούτου. Κατὰ τοὺς χρόνους ἐκείνους, δυσκόλως μετεβάλλετο τὸ ἅπαξ γενόμενον, ἐνθυμοῦμαι δ’ ὅτι, ὅτε διηύθυνα τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, ἠγωνίσθην ἐπὶ πολὺν καιρὸν, ἴσως ἐπὶ δύο ἔτη, ἵνα πείσω τὴν νομοτελεστικὴν ἐξουσίαν νὰ προβῇ εἰς τὴν διαίρεσιν δήμων τινῶν Θήρας καὶ κατώρθωσα νὰ διαιρέσω δύο ὀγκώδεις δήμους, τὸν δῆμον Θήρας καὶ τὸν δῆμον Οἴας, καὶ νὰ σχηματίσω ἐξ αὐτῶν τέσσαρας δήμους, οἵτινες ἔκτοτε λειτουργοῦσι, τὸν δῆμον Θήρας, τὸν δῆμον Οἴας, τὸν δῆμον Καλλίστης καὶ τὸν δῆμον Ἐμπορείου. Τὸ σύστημα τῆς συγχωνεύσεως τῶν δήμων, ὁ σχηματισμὸς μεγάλων δήμων παρακωλύει ἀληθῶς τὴν ἐντελῆ ἐκπλήρωσιν τῶν σκοπῶν τῶν δήμων, διότι, ἂν τῶν ἀγαθῶν, τὰ ὁποῖα οἱ δῆμοι πορίζονται ἐκ τῶν ἐσόδων, τῶν ὑπὸ τῶν δημοτῶν εἰσφερομένων, πρέπῃ νὰ μετέχωσι πᾶσαι αἱ τὸν δῆμον συνιστῶσαι κοινότητες, —καὶ τοῦτο ἐπιβάλλει ἡ δικαιοσύνη, τοῦτο δὲ προτίθεται καὶ ὁ σκοπὸς τῶν δήμων, — δὲν μετέχουσιν ὅμως τῶν ἀγαθῶν τούτων πάντες οἱ δημόται τοῦ δήμου, ἢ πᾶσαι αἱ συνιστῶσαι αὐτὸν κοινότητες, ὅταν οἱ δῆμοι ἦναι μεγάλοι καὶ ἐκτεταμένοι, ὑπὸ πληθύος χωρίων ἀποτελούμενοι, διότι καρποῦται τῶν ἀγαθῶν ἡ πρωτεύουσα, τὰ δὲ ἄκρα τῶν δήμων μένουσιν ἀτροφικὰ, οὔτε δαπανᾶται διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς κοινωνικῆς καταστάσεως αὐτῶν, ἢ διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς χώρας, ἢ διὰ τὴν θεραπείαν τῶν ἄλλων ἀναγκῶν των, εἰμὴ ἐλάχιστόν τι ποσόν. Διὰ τοῦτο καθῆκον εἶχον νὰ ἐγκαταστήσω λιτότητα ἐν τῷ βίῳ τῶν δήμων, καὶ νὰ ἐπιβάλω τὴν οἰκονομίαν εἰς τὰς δαπάνας αὐτῶν. Ἡ ἀστυνομικὴ διοίκησις τυγχάνει λειτουργία συναφὴς μὲ τὸ δημαρχικὸν ἀξίωμα, ἐπέτρεψαν ὅμως οἱ νόμοι νὰ διορίζηται εἰδικὸς ἀστυνόμος, ὁσάκις ὁ δήμαρχος δὲν ἐπαρκῇ, ἵνα ἐκπληροῖ καὶ τὰ ἀστυνομικὰ καθήκοντα. Ἀλλὰ οἱ δῆμοι τρίτης τάξεως εἶναι τοσοῦτον ἄποροι καὶ μικροὶ, ὥστε ἦτο δυνατὸν νὰ ἀπαλλάξῃ τις αὐτοὺς τῆς διὰ σύστασιν εἰδικῆς ἀστυνομίας δαπάνης, καὶ νὰ μὴ ἐπιτρέψῃ ἀπολύτως εἰς τοὺς δήμους τρίτης τάξεως νὰ ἔχωσιν ἴδιον ἀστυνόμον, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐπιβάλῃ ἀναγκαίως τὰ ἀστυνομικὰ καθήκοντα εἰς τὸν δήμαρχον. Ἐπεθύμουν νὰ περιστείλω τὰ ῥουσφέτια, καὶ νὰ ἐμποδίσω τὰ χρήματα τῶν δήμων νὰ δαπανῶνται εἰς μισθολόγια μὴ ἀναγκαῖα, ἀφοῦ καὶ αὐτὸς ὁ νόμος περὶ δήμων δὲν ἀνέγραψε μισθὸν διὰ τὸν δήμαρχον, ἀλλ’ ἀνέγραφεν ἁπλῶς ἀποζημίωσιν. Λοιπὸν εἰσήγαγον εἰς τὴν Βουλὴν νόμον, ὁ ὁποῖος ἐψηφίσθη καὶ ἐδημοσιεύθη, καθ’ ὃν οἱ δῆμοι τρίτης τάξεως δὲν πρέπει νὰ ἔχωσιν ἀστυνόμον εἰδικόν. Ἀλλὰ καὶ οἱ δῆμοι πρώτης καὶ δευτέρας τάξεως κατὰ τὸν νόμον τοῦτον τότε μόνον δύνανται νὰ ἔχωσιν εἰδικὸν ἀστυνόμον, ὅταν τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον, τὸ ὁποῖον ἀντιπροσωπεύει τοὺς δήμους, ἤθελεν ἀναγνωρίσει τὴν ἀνάγκην τῆς συστάσεως εἰδικῆς ἀστυνομίας. Εἰς πεντήκοντα ἀνέρχονται οἱ δῆμοι τρίτης τάξεως. Οἱ 50 οὗτοι δῆμοι ᾠκονόμουν μέχρι τοῦδε κατὰ τὸν εἰρημένον νόμον τὰ χρήματα, τὰ ὁποῖα ἔμελλον νὰ δαπανηθῶσι διὰ τὴν ἀστυνομίαν, καὶ ἂν ἡ διοίκησις αὐτῶν ἤθελεν ἐπιτηρεῖσθαι ὑπὸ τῆς κεντρικῆς διοικήσεως, τὰ χρηματικὰ μέσα αὐτῶν ἤθελον ἐπαρκεῖ πάντως εἰς τὰς ἀνάγκας αὐτῶν. Ἀλλὰ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν, καταργεῖ πάντα ταῦτα, διότι διατάσσει νὰ ὑπάρχωσιν ἀστυνόμοι πανταχοῦ καὶ ἐν τοῖς δήμοις πᾶσι τῆς γʹ τάξεως, καὶ μάλιστα, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχωσι μὲ δαπάνην ὄχι τόσην, ὅση ἐγένετο μέχρι τοῦδε, ἀλλὰ μὲ δαπάνην ὅσην ἡ Κυβέρνησις ἐγκρίνει. Καὶ ἀνῆλθεν ἡ ὑπόθεσις μέχρι τοῦ σημείου νὰ νομοθετῆται, ὅτι πρέπει νὰ ἀφαιρῶνται ἀπὸ τοὺς δήμους τὰ τρία τέταρτα τῶν ἐσόδων των, καὶ μόνον ὅταν δὲν συμπληρῶται τὸ ποσὸν τῶν 2,000 δραχμῶν, τότε μόνον νὰ γίνηται εἰς αὐτοὺς χάρις μέχρι συμπληρώσεως αὐτῶν. Ἀλλ’ οἱ δῆμοι ἔχουσι μόνον τάχα ἀνάγκην νὰ ἔχωσιν ἀστυνομίαν καὶ ἀστυφύλακας; Ἔχουσι καὶ δήμαρχον καὶ γραμματέα τοῦ δήμου, ἔχουσι καὶ εἰσπράκτορα, ἔχουσιν ἀνάγκην νὰ πληρόνωσι καὶ ἐνοίκια Εἰρηνοδικείων, πολλῶν ἔχουσιν ἀνάγκην. Μεγίστην δαπάνην ἐπιβάλλει εἰς αὐτοὺς ἡ ἀγροτικὴ ἀστυνομία, ὄχι ἡ ἀστυνομία ἡ τεταγμένη πρὸς πρόληψιν τῶν ζημιῶν τῶν κτημάτων καὶ πρὸς καταστολὴν αὐτῶν, ἀλλ’ ἡ ἀστυνομία ἡ σκοποῦσα συγχρόνως τὴν τακτοποίησιν τῆς ἀρδεύσεως τῶν ἀγρῶν καὶ τῶν κτημάτων, τὴν προφύλαξιν αὐτῶν ἀπὸ τῶν ζημιῶν τῶν ποταμῶν καὶ τῶν χειμάῤῥων κτλ., διότι πάντα ταῦτα τὰ ἔργα ἀπαιτοῦσι χρήματα. Ἡ ἀστυνομία, ἥτις ἐξασφαλίζει τοὺς πολίτας κατὰ τοῦ πυρὸς, ἀπαιτεῖ καὶ αὕτη σύστημα πυροσβεστικὸν, ἡ δὲ ἀνάγκη αὕτη ὑφίσταται νῦν ἐν πάσαις ταῖς πόλεσιν, αἱ ὁποῖαι ἔχουσι πληθυσμόν. Ἀλλὰ μήπως δὲν πρέπει νὰ ὑπάρχωσι καὶ ἐν τοῖς μικροτέροις δήμοις ὀλίγα χρήματα διὰ δύο ἀνθρώπους, διὰ νὰ τοὺς μεταχειρισθῇ ὁ δήμαρχος πρὸς κατάσβεσιν πυρκαϊῶν ἐν θημονίαις; Μήπως ἡ φιλανθρωπία δὲν ἐπιβάλλει δαπάνας εἰς τοὺς δήμους καὶ πρὸς ἵδρυσιν φιλανθρωπικῶν καταστημάτων καὶ πρὸς προστασίαν τῶν πενήτων; Διὰ τίνων χρημάτων θέλουσι πληρώσει τὰς ἀνάγκας των ταύτας οἱ δῆμοι; Διὰ τῶν 2,000 δραχμῶν; Τὰ περὶ τούτου ἐν Γαλλίᾳ κανονίζει τὸ ἄρθρον 49 τοῦ Décret τῆς 14 Δεκεμβρίου 1789, εὑρίσκει δέ τις λεπτομερεστέραν ἀνάλυσιν ἐν λόγῳ, τὸν ὁποῖον ὁ κ. Rémusat ἀπήγγειλε πρὸς τὴν Βουλὴν κατὰ τὸ 1837 καὶ τὸν ὁποῖον ἀνέγνων ἐν τῷ «Moniteur» τῆς 3 Φεβρουαρίου 1837 (ἀναγινώσκει): «Ἡ πρὸς ἐκπλήρωσιν τοῦ κοινωνικοῦ σκοποῦ τῶν δήμων ἐνέργεια αὐτῶν εἶναι ποικίλη καὶ εὐρεῖα, τὰ δὲ ὅρια αὐτῆς ὑπάρχουσι τεθειμένα εἰς τὸ σημεῖον, μέχρι τοῦ ὁποίου φθάνουσιν αἱ ἐνέργειαι εἴτε τῶν ἄλλων δήμων, πρὸς ἐκπλήρωσιν ὡσαύτως τοῦ κοινοῦ σκοποῦ των, εἴτε τοῦ ὅλου τῆς Πολιτείας πρὸς προστασίαν τῶν συμφερόντων της.» Καὶ ὁ περὶ δήμων ἡμέτερος νόμος τοιαύτην περιέλαβε διάταξιν ἐν ἄρθρῳ 17. «Ἀνατίθεται εἰς τοὺς δήμους (διατάσσει τὸ εἰρημένον ἄρθρον) ἡ ἀκριβὴς ἐκτέλεσις ὅλων τῶν ὑποχρεώσεων, ὅσαι πηγάζουσιν ἢ ἐκ τοῦ κοινοῦ σκοποῦ των ἢ ἐκ νομίμων εἰδικῶν λόγων». Μεταξὺ δὲ τῶν ὑποχρεώσεων, αἵτινες ἐπεβλήθησαν εἰς τοὺς δήμους πρὸς ἐκπλήρωσιν τῶν κοινῶν αὐτῶν σκοπῶν, τὸ ἄρθρον 18 τοῦ εἰρημένου περὶ δήμων νόμου ἀναγράφει τὴν σύστασιν καὶ διατήρησιν τῶν δημοτικῶν ὁδῶν καὶ γεφυρῶν, τῶν ἀναγκαίων ὑδραγωγείων καὶ φρεάτων, τὴν τοποθέτησιν καὶ διατήρησιν τῶν ὁροθετικῶν σημείων τῶν ἀγρῶν τοῦ δήμου, τὴν σύστασιν καὶ διατήρησιν τῶν κατὰ τὰς ὄχθας καὶ τὰ νερὰ ὑδραυλικῶν ἔργων, καθόσον ἡ περὶ τούτων φροντὶς ἀπόκειται εἰς τὸν δῆμον, τὴν συμπλήρωσιν τῶν ἀναγκαίων ἐξόδων δι’ ἐκεῖνα τὰ κατὰ τόπον ἀγαθοεργὰ καταστήματα, τῶν ὁποίων ἡ δαπάνη πίπτει εἰς βάρος τοῦ δήμου. Κατὰ τὸ 1891 ἐψηφίσθη ὡσαύτως καὶ ἐξεδόθη νόμος, καθ’ ὃν τὰ ἐπαρχιακὰ συμβούλια ἔμελλον νὰ προσδιορίζωσι τὸν ἀριθμὸν τῶν δημοτικῶν σχολείων, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ ὑπάρχωσιν ἐν ἑκάστῳ δήμῳ, ὁ δὲ νόμος προέβλεψεν, ὅτι τὸν προσδιορισμὸν τοῦτον τὰ ἐπαρχιακὰ συμβούλια ὤφειλον νὰ διαπράττωσι στηριζόμενα ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων ἑκάστου δήμου. Ἀλλὰ καὶ ἡ διάταξις αὕτη ἀνηρέθη διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου, καὶ οὐ μόνον ἀνηρέθη, ἀλλ’ εἰσήχθη καὶ σύστημα κοινωνιστικὸν, ἵνα μεταχειρισθῶ τὴν αἰτίασιν, τὴν ὁποίαν μοὶ ἀπηύθυνε Βουλευτὴς ἐξ Εὐβοίας κατὰ 1886, ἀντιλέγων πρὸς νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον εἶχον τότε προτείνει εἰς τὴν Βουλὴν, περὶ εἰσαγωγῆς τοῦ προοδευτικοῦ φόρου ἐν τῷ νόμῳ περὶ χαρτοσήμου. Ἡ Πολιτεία κατὰ τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον τείνει τὴν χεῖρα εἰς τὰ δημοτικὰ ταμεῖα, λαμβάνει ποσὸν χρημάτων ὅσον θέλει, καὶ δὲν διαθέτει κἄν ὑπὲρ τῶν σχολείων τοῦ δήμου, τοῦ ὁποίου λαμβάνει τὸ χρῆμα, ἀλλ’ ὑπὲρ τῶν σχολείων πάντων τῶν δήμων, καὶ ἑπομένως οἱ φόροι π. χ. τοῦ χωρίου Λιόπεσι εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ δαπανηθῶσιν εἰς τὴν συντήρησιν τοῦ δημοτικοῦ σχολείου τοῦ δήμου Ἀρακυνθίων τῆς Εὐρυτανίας, ἢ τοῦ δήμου Εὐπαλίων τῆς Δωρίδος, ἢ τοῦ δήμου Δημητσάνης τῆς Γόρτυνος. Ὁ Πρωθυπουργὸς, ἀποκρινόμενος εἰς τὰς παρατηρήσεις τὰς παραπλησίας, αἵτινες ἀπηυθύνθησαν αὐτῷ χθὲς, ἔλεγεν ὅτι κατὰ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν, πρόκειται νὰ λαμβάνωνται τὰ ¾ τῶν εἰσπραττομένων ἐκ τῶν ἀμέσων καὶ ἐμμέσων φόρων, ἀλλὰ πλὴν τῶν ἀμέσων καὶ ἐμμέσων φόρων πολλὰ ἄλλα καὶ ποικίλα εἰσπράττουσιν οἱ δῆμοι ἔσοδα, καὶ ἀνέφερε μάλιστα, ὅτι ἐν πίνακί τινι, ὅστις ἐκοινοποιήθη εἰς τοὺς Βουλευτὰς, ὑπάρχουσι 13 ἢ 15 στῆλαι, ἐν ἑκάστῃ τῶν ὁποίων ἀναγράφεται ἓν ἐκ τῶν ἐσόδων τοῦ δήμου. Ὁμολογῶ, ὅτι δὲν γνωρίζω ὅτι οἱ δῆμοι ἔχουσιν ἄλλα ἔσοδα ἀπὸ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ὁ νόμος περὶ δήμων προσδιώρισε· κατὰ τὸν νόμον δὲ περὶ δήμων, δὲν εἶναι ἀναγκαῖον νὰ ἐξηγήσω τίνες οἱ ἄμεσοι φόροι· ἂν ἀναγνώσω ὅμως τὸ κείμενον τῆς διατάξεως τοῦ νόμου περὶ δήμων, θέλει γείνῃ γνωστὸν ποῖοι χαρακτηρίζονται ἐν αὐτῇ ὡς ἔμμεσοι δημοτικοὶ φόροι, καὶ θέλει γνωσθῇ, ἂν μετὰ τὴν ἀφαίρεσιν τῶν δημοτικῶν φόρων ὑπολείπηται ἔσοδόν τι. Τὸ ἄρθρον 27 τοῦ περὶ δήμων νόμου, ἀναφέρει, ὅτι «ἔμμεσοι δημοτικοὶ φόροι θεωροῦνται οἱ ἀπὸ ἀντικείμενα καταναλώσεως δασμοὶ, τὰ ἐκ τῆς ἐκδόσεως ἐπισήμων ἐγγράφων δικαιώματα, τὰ διὰ τὰς γεφύρας καὶ τοὺς λιθοστρώτους δρόμους διόδια, οἱ ἐκ τῶν πανηγύρεων καὶ τῶν κατ’ αὐτὰς παραπηγμάτων πόροι, τὰ ἐκ τῶν στατήρων, τῶν ἀποθηκῶν, τῶν μακελλείων καὶ κρεωπωλείων δικαιώματα.» Ποῖα ἄλλα ἔσοδα ἀναγράφουσιν αἱ 13 ἢ 15 στῆλαι τοῦ πίνακος, οὗ ἐμνήσθη ὁ κ. Πρωθυπουργός; Ὑπάρχει ἄλλο ἔσοδον ἐκτὸς τοῦ ἀνωτέρω, πλὴν τοῦ ἐσόδου ἐκ τῆς ἰδιοκτησίας τοῦ δήμου; Καὶ δὲν ἀφῃρέθησαν ἀπὸ τὰ δημοτικὰ ταμεῖα μόνον τὰ χρήματα, τὰ ὁποῖα εἰσήχθησαν ἐν αὐτοῖς μετὰ ὡρισμένου εἰδικοῦ σκοποῦ καὶ συνηνέχθησαν ὑπὸ τῶν πολιτῶν πρὸς τὸν εἰδικὸν τοῦτον σκοπὸν, ἀλλ’ ἀφῃρέθη ἀπὸ τοὺς δήμους τὸ δικαίωμα νὰ εἰσπράττωσι τὰ ἔσοδα, καὶ τὸ δικαίωμα νὰ πληρόνωσι τὰ ἔξοδά των. Καὶ ἐνθυμεῖσθε κατ’ ἄλλην συζήτησιν μεταξὺ ἐμοῦ καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐμοῦ διαφωνοῦντος πρὸς τὴν ἑρμηνείαν, τὴν ὁποίαν ἔδιδεν ἐκεῖνος εἰς τὸν νόμον τὸν ψηφισθέντα καὶ ἐκδοθέντα κατὰ τὸ 1891. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἰσχυρίσθη, ὅτι ἡ διάταξις ἡ ἐν τῷ νόμῳ ἐκείνῳ ἀναγεγραμμένη, ὅτι τὰ ταμεῖα τῶν δήμων διοικοῦνται ὑπὸ δημοτικοῦ εἰσπράκτορος, δὲν ἔχει οὐδεμίαν σημασίαν, διότι, ἂν καὶ διατάσσει, ὅτι τὰ εἰρημένα ταμεῖα διοικοῦνται ἀπολύτως ὑπὸ δημοτικοῦ εἰσπράκτορος, δύναται ὅμως ἡ ἐκτελεστικὴ ἐξουσία νὰ καταργῇ δημοτικὰ ταμεῖα καὶ νὰ ἀναθέτῃ αὐτὰ εἰς τοὺς ἐπαρχιακοὺς ὑποταμίας. Καὶ ἰσχυρίζετο ταῦτα ἐπὶ τῷ λόγῳ, ὅτι ὁ νόμος ὁ καταργήσας τὴν διάταξιν τοῦ περὶ ἐπαρχιακῶν ὑποταμείων νόμου τοῦ 1887 ἐν τῇ τελευταίᾳ διατάξει δὲν διέτασσεν, ὅτι καταργοῦνται, ἀλλ’ ὅτι τροποποιοῦνται αἱ διατάξεις τοῦ νόμου περὶ ἐπαρχιακῶν ὑποταμείων, ἐνῷ ἡ διάταξις ἐκείνη δὲν διέτασσεν ὅτι καταργοῦνται, ἀλλ’ ὅτι τροποποιοῦνται, διότι δὲν ἀνεφέρετο εἰς μόνην τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ περὶ ἐπαρχιακῶν ὑποταμείων νόμου, ἀλλὰ καὶ εἰς ἄλλας πολλὰς διατάξεις τοῦ νόμου περὶ δήμων, τὰς ὁποίας δὲν ἐσκόπει νὰ καταργήσῃ, ἀλλὰ νὰ τροποποιήσῃ. Δυνάμει δὲ τῆς τοιαύτης ἑρμηνείας τοῦ κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργοῦ οἱ μὲν δῆμοι τῆς Ἑλλάδος ἐκρίθησαν ἀνίκανοι νὰ εἰσπράττωσι τὰ ἔσοδά των καὶ νὰ πληρόνωσι τὰ ἔξοδά των, καὶ ἐτέθησαν ὑπὸ τὴν κηδεμονίαν τῆς νομοτελεστικῆς ἐξουσίας, ἣν ὁ περὶ δήμων νόμος ῥητῶς ἀπέκρουσε μετ’ ἀγανακτήσεως, περιορίσας τὴν κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν νόμων ἐνασκουμένην ἐπ’ αὐτῶν ὑπὸ τῆς διοικητικῆς ἀρχῆς ἐπιτήρησιν, ὁ νόμος περὶ ἐπαρχιακῶν ὑποταμείων ἀνεβίωσεν ἄνευ νόμου, ἀλλὰ μόνον τῇ θελήσει τῆς νομοτελεστικῆς ἐξουσίας, καὶ ἀνῃρέθη ὁ κατὰ τὸ 1891 ἐκδοθεὶς νόμος περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ περὶ δήμων νόμου. Καὶ ἔλεγον κατὰ τὴν 10 Νοεμβρίου 1888 πρὸς τὴν Βουλὴν (ἀναγινώσκει): «Τὸ δικαίωμα τοῦ εἰσπράττειν ἔσοδα καὶ ἔχειν ἴδιον ταμεῖον εἶναι δικαίωμα στενῶς συνδεόμενον μετὰ τῆς αὐτοτελείας τῶν δήμων. Ἂν αὐτοὶ δὲν εἰσπράττωσι δι’ ἰδίων ὀργάνων τὰ χρηματικὰ μέσα, ὧν χρήζουσιν, ἀλλ’ εἰσπράττει αὐτὰ ἄλλη ἀρχὴ, καὶ ἀνατεθῇ εἰς αὐτὴν ὑπὸ τοῦ νόμου νὰ δίδῃ εἰς τοὺς δήμους τὰ ἀναγκαιοῦντα χρήματα, ἡ αὐτοτέλεια τῶν δήμων περιορίζεται, διότι δὲν δύνανται νὰ δαπανῶσιν, εἰμὴ ὅταν ἡ ἀρχὴ, ἡ κληθεῖσα νὰ δίδῃ αὐτοῖς τὰ χρήματα, ἐγκρίνῃ νὰ προβῶσιν εἰς δαπάνας. Τὸν περιορισμὸν τῆς αὐτοτελείας τῶν δήμων ἐσκόπει ὁ περὶ συστάσεως ὑποταμείων νόμος.» Ἀληθῶς ἀνετράπη θεμελιώδης βάσις τῆς δημοτικῆς διοικήσεως, ἀναγεγραμμένη ἐν ἄρθρῳ 15 τοῦ νόμου περὶ δήμων, καθ’ ἣν ἕκαστος δῆμος ἔχει τὸ δικαίωμα καὶ τὴν ὑποχρέωσιν «νὰ διοικῇ ἀνεξαρτήτως τὰς ὑποθέσεις του καὶ νὰ διαχειρίζηται τὴν δημοτικὴν περιουσίαν», καὶ διὰ τῶν διατάξεων τοῦ συζητουμένου νομοσχεδίου κατηνέχθη θανατηφόρον τραῦμα οὐ μόνον εἰς τὴν αὐτοτέλειαν, ἀλλὰ καὶ εἰς αὐτὴν τὴν ὕπαρξιν τῶν δήμων. Ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν εἶναι μόνον τὸ τραῦμα τοῦτο, ἀλλὰ καὶ ἄλλο ἐπίσης θανατηφόρον κατηνέχθη διὰ τῆς ἁρπαγῆς τῆς ἀστυνομικῆς διοικήσεως, τὴν ὁποίαν οἱ νόμοι εἶχον ἀναθέσει εἰς τὸν δῆμον, καὶ τῆς ἀναθέσεως αὐτῆς εἰς ἀξιωματικοὺς τοῦ στρατοῦ. Οἱ ἀξιωματικοὶ ἀνατρέφονται ἐν τῷ στρατεύματι καὶ ἐκπαιδεύονται καὶ καθίστανται ἄριστοι μεταξὺ τῶν ὁμοταγῶν των, ἀλλ’ ἄριστος ἀξιωματικὸς δὲν εἶναι καὶ ἄριστος ἀστυνόμος. Ἡ ἀνατροφὴ καὶ ἡ ἐκπαίδευσις τοῦ ἀξιωματικοῦ ἐμποιεῖ εἰς αὐτὸν τὴν ὑπερηφάνειαν καὶ μεταδίδωσιν αὐτῷ τὴν συναίσθησιν τῆς τιμῆς, ἡ δὲ αὐστηρὰ πειθαρχία, ὑπὸ τὴν ὁποίαν ζῇ, διδάσκει αὐτὸν τὴν ἕξιν τοῦ προστάσσειν καὶ τὸν καθιστᾷ ἀγέρωχον, μὴ ἀνεχόμενον οὐδὲ νὰ συζητηθῇ, οὐδὲ ν’ ἀμφισβητηθῇ τὸ ὀρθὸν τῆς γνώμης αὐτοῦ, ἢ τὸ χρήσιμον καὶ εὔλογον τῶν προσταγμάτων του. Πᾶσα ἄλλη τάξις δημοσίων λειτουργῶν ἐνδέχεται νὰ ἦναι ἐπιτηδεία, ἵνα ἐνασκήσῃ τὴν ἀστυνομικὴν λειτουργίαν, ὄχι ὅμως οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ. Ἂν ὁμολογῆτε, ὅτι δὲν εἶναι ἐπιτήδειοι, ἀποδίδετε εἰς αὐτοὺς τιμὴν, διότι ὁ στρατιωτικὸς χαρακτὴρ, τὸ ὑπερήφανον ὕφος, ἡ εὐτολμία, ἡ πεποίθησις ἐπὶ τὴν θέλησιν καὶ ἡ ἐπιμονὴ εἰς τὴν παραγγελίαν, ἣν δίδει, καὶ ἡ ἀξιοπρέπεια, μεθ’ ἧς ἐπιζητεῖ τὴν ἐκτέλεσιν αὐτῆς, ταῦτα πάντα ἀναιροῦσιν ὅλως τὸν μειλίχιον, τὸν προτρεπτικὸν, τὸν συνδιαλλακτικὸν χαρακτῆρα, τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ ἔχωσιν οἱ ἀστυνόμοι ἐν ταῖς σχέσεσιν αὐτῶν πρὸς τοὺς πολίτας. Ἐν μιᾷ μόνον περιπτώσει οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ δύνανται νὰ διαχειρισθῶσι τὴν ἀστυνομικὴν ἐξουσίαν, ἐν τῇ περιπτώσει, καθ’ ἣν πρόκειται ἡ διάλυσις στάσεως ἐκραγείσης. Ἀλλὰ περὶ στάσεων καὶ περὶ συσσωματώσεων ἐπικινδύνων, ἀπειλουσῶν τὴν δημοσίαν τάξιν, προβλέπει τὸ διάταγμα περὶ ἀστυνομίας, ὡς προέβλεψε καὶ περὶ δημιουργίας σώματος, τὸ ὁποῖον ἐτάχθη ὑπὸ διοίκησιν στρατιωτικὴν, ἔχει προαγωγὴν καὶ δικαιώματα στρατιωτικὰ, ἀλλὰ τυγχάνει συγχρόνως καὶ σῶμα πολιτοφυλακῆς φρουρούσης τὴν χώραν· τὸ σῶμα τοῦτο εἶναι ἡ χωροφυλακὴ, καὶ ἡ χωροφυλακὴ εἶχε ταχθῆ βοηθὸς τῆς ἀστυνομίας. Ὁ ἀστυνόμος, ὅταν ἐκαλεῖτο νὰ ἐκτελέσῃ καθήκοντα, τὰ ὁποῖα δὲν ἠδύνατο νὰ ἐκτελέσῃ ὁ ἴδιος, διότι ἀπῄτουν τὴν παρουσίαν ἐνόπλου δυνάμεως, ἀπηυθύνετο εἰς τὸν διοικητὴν τῆς χωροφυλακῆς, ὅστις διέτασσε χωροφύλακας νὰ μεταβῶσι καὶ διαλύσωσι τὴν στάσιν, ἐὰν δ’ ἦτο ἀνάγκη, ἐποιοῦντο χρῆσιν καὶ τοῦ ὅπλου, καὶ ὁ κανονισμὸς τῆς χωροφυλακῆς ἐπέτρεψε νὰ πυροβολῶσι κατὰ τοῦ πλήθους, ὅταν τοῦτο τρὶς προσκληθὲν νὰ διαλυθῇ, δὲν ὑπήκουσεν. Ἀλλὰ ἀξιωματικὸς πάσης χώρας νὰ ἀποστέλληται, ἵνα γένηται ἀγορανόμος ἔν τινι περιφερείᾳ ἀστυνομικῇ, ἵνα ἐνασκήσῃ τὴν ὑγιειονομικὴν ἀστυνομίαν, ἵνα ἐπιτηρῇ τὰ ἐδώδιμα, ἐὰν ἦναι σεσηπότα ἢ ὑγιᾶ, ἵνα φροντίζῃ νὰ διοχετεύηται ἐν τάξει τὸ ὕδωρ εἰς τοὺς ἀγροὺς, ἢ νὰ φροντίζῃ περὶ προλήψεως κατακλυσμῶν ἐκ χειμάῤῥων καὶ ποταμῶν, εἶναι πρᾶγμα πρωτάκουστον καὶ ἀνάρμοστον. Οἱ νόμοι, οἱ μέχρι τοῦδε ἰσχύοντες, εἶχον ἐκλέξει ὡς καταλλήλους, ἵνα ἐκτελέσωσι τὰ καθήκοντα ταῦτα, ὅσον ἦτο δυνατὸν ἀνωδύνως καὶ σκοπίμως, τοὺς κατοίκους αὐτῆς ταύτης τῆς ἀστυνομικῆς περιφερείας, διότι οὗτοι, τὴν ἐπιοῦσαν τῆς ἡμέρας, καθ’ ἣν ἤθελον ἐκτελέσει τὸ καθῆκον αὐτῶν ὡς ἀστυνόμοι, ἤθελον συναντηθῆ μετὰ τῶν συγχωρίων των, εἶχον δὲ συμφέρον νὰ προσπαθήσωσι νὰ μὴ ἀδικήσωσιν αὐτούς, ὅπως μὴ μειωθῇ ἡ πρὸς αὐτοὺς ἀγάπη καὶ ἐμπιστοσύνη ἐκείνων, ἐφ’ ὧν ἐνήσκουν τὰ ἀστυνομικὰ καθήκοντά των. Ἔμελλον νὰ γείνωσι μετ’ ὀλίγον οἱ ἀστυνόμοι οὗτοι πολῖται, οὐδ’ ἦτο δυνατὸν νὰ συμβιώσωσι μετὰ τῶν συγχωρίων των, ἂν ἠδίκουν ἢ κατέθλιβον αὐτούς. Ἀλλὰ νομοθετοῦντες νὰ ἀφαιρεθῇ ἡ ἀστυνομία ἀπὸ τοὺς δήμους, ἔχετε πλήρη γνῶσιν ποίαν τινὰ ἐξουσίαν ἀφαιρεῖτε; Ἡ ἀστυνομία διαιρεῖται εἰς 70 κλάδους, ἀστυνομία εἶναι διοίκησις· ἀφαιρεῖτε λοιπὸν ἀπὸ τῶν δήμων τὴν διοίκησιν καὶ μεταβάλλετε τὸν ἄρχοντα τοῦ δήμου τὸ πολὺ εἰς καταλυματίαν, ὀφείλοντα νὰ εὑρίσκῃ καὶ διανέμῃ ἐπὶ τῶν συγχωρίων του τὰ καταλύματα, τὰ ὁποῖα θέλουσι χορηγηθῆ εἰς τὰ στρατιωτικὰ ἀποσπάσματα. Καὶ τί ἐπέρχεται ἐκ ταύτης τῆς καταστάσεως τῶν δήμων; Κατάπτωσις χρηματικὴ, ἀφοῦ τοὺς ἀφαιρεῖτε πᾶσαν διαχείρισιν τῶν χρημάτων καὶ τοῖς δίδετε μικρὰν ἐλεημοσύνην, κατάπτωσις πολιτικὴ, ἀφοῦ ἀφαιρεῖτε ἀπὸ αὐτοὺς πᾶσαν ἐξουσίαν καὶ μεταποιεῖτε αὐτοὺς εἰς εὐτελέστατον ὄργανον πρὸς ἐκτέλεσιν ταπεινοτάτων ὑπηρεσιῶν. Τί ὑπολείπεται εἰς τοὺς δήμους; Οὐδέν. Καὶ ὅταν οὐδὲν μένῃ εἰς αὐτοὺς, ὅταν οὗτοι ἀπογυμνωθῶσι παντὸς δικαιώματος, πάσης προνοίας, ὅταν συντρίβητε τὴν βάσιν ταύτην τῶν πολιτικῶν ἐλευθεριῶν, νομίζετε ὅτι ἔχετε πλέον πολιτικὰς ἐλευθερίας; Σφάλλεσθε, καὶ τὸ σφάλμα σας θέλει στιγματίσει ἡ ἱστορία. Θλίβομαι ὄντως. Ἐνθυμοῦμαι ἄρθρον τι, δημοσιευθὲν ὑπὸ ἐφημερίδος οἰκειότατα διακειμένης πρὸς τὸν Πρωθυπουργὸν, κατὰ μίαν μεγάλην ἐθνικὴν πανήγυριν, τὴν τῆς εἰκοσιπενταετηρίδος τοῦ Βασιλέως. Ἔγραφε τότε ἡ ἐφημερὶς ἐκείνη, ὅτι, ἐνῷ πάντες ἐδίσταζον, ἂν οἱ συνταγματικοὶ θεσμοὶ δύνανται νὰ συμβιβασθῶσι μὲ τὴν κατάστασιν τῆς χώρας, εὑρέθη τρόπος νὰ κατασταθῶσιν οἱ θεσμοὶ οὗτοι ἀκίνδυνοι καὶ ἀζήμιοι διὰ νομοθετημάτων, τὰ ὁποῖα περιέκοπτον τὰς διατάξεις, ἢ τὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα οἱ συνταγματικοὶ θεσμοὶ περιεῖχον. Καὶ τί ἄλλο ἐγένετο ἐπὶ τῆς παρελθούσης δυναστείας; Ἀλλὰ τότε ταῦτα ἔπραττεν ὁ Βασιλεὺς, τώρα δὲν παρίσταται ἐν τῷ μέσῳ ὁ Βασιλεὺς, ἀλλ’ οἱ Ὑπουργοί. Τότε ὁ Βασιλεὺς ἔλεγεν, ὅτι «δὲν κρίνει παρασκευασθέντα ἀρκούντως τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν, ἵνα ἐνασκήσῃ τὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα τὸ Σύνταγμα τοῦ 1843 ἀνέθηκεν εἰς αὐτόν.» Καὶ διὰ τοῦτο δὲν ἄφινεν αὐτὸν ἐλεύθερον νὰ ἐκλέγῃ τοὺς Βουλευτὰς, ἀλλὰ τὰ ὄργανα τῆς διοικήσεως ἀντικαθίστων τὴν ψῆφον τοῦ λαοῦ διὰ ψηφοδελτίων, τὰ ὁποῖα περιεῖχον τὰ ὀνόματα τῶν βασιλικῶν ὑποψηφίων. Δὲν γνωρίζω, ἂν εἶχε δίκαιον ἢ ὄχι ὁ ἀείμνηστος Βασιλεὺς, τοῦ ὁποίου πάντες μετὰ σεβασμοῦ πρέπει νὰ μνημονεύωμεν· ἀλλ’ εἴτε δίκαιον, εἴτε ἄδικον εἶχεν, ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν ἔστεργε τὴν γνώμην αὐτοῦ ταύτην, καὶ διὰ τοῦτο ὁ λαὸς καὶ ὁ στρατὸς προέβησαν εἰς πρᾶξιν τολμηροτάτην, καὶ ἤγαγον τὴν χώραν εἰς μεγίστην κρίσιν, καὶ τότε ἐκανονίσθησαν πλέον αἱ τύχαι τοῦ ἔθνους κατ’ ἄλλον τρόπον. Ἀλλ’ οἱ Ὑπουργοὶ, οἵτινες μᾶς παρουσιάζουσι τοιούτους νόμους, ἔχουσι τάχα τὴν γνώμην, ἣν εἶχεν ὁ ἀείμνηστος Βασιλεὺς; Νομίζω ὅτι σφάλλονται, ἂν ἔχωσι τὴν γνώμην ταύτην. Οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ εἶναι Ἑλληνόπαιδες, ὡς πάντες ἡμεῖς, ὅτε ἤγομεν τὴν ἡλικίαν ἐκείνην· εἶναι τέκνα γονέων, οἱ ὁποῖοι ἔχυσαν καὶ αἷμα καὶ ἱδρῶτα διὰ νὰ καταστήσωσι τὴν ἐλευθερίαν, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς καρπούμεθα νῦν. Ἀπήντησα τὸν στρατὸν κατὰ τὴν ἐκπνέουσαν ἑξηκονταετίαν, τὸν ἀπήντησα πάντοτε πρόμαχον τῶν ἑλληνικῶν ἐλευθεριῶν. Ἀλλ’ ἐνῷ ἔχω τὴν πεποίθησιν ταύτην, ἐρωτῶ, διὰ ποῖον λόγον, πρὸς ποῖον σκοπὸν, ποῖον ὄφελος ἐθνικὸν ἢ πολιτικὸν ζητοῦσιν, ἐκτιθέντες τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν εἰς τοιαύτην δοκιμασίαν, ἐὰν ἡ ἐμὴ πεποίθησις δὲν ἦναι ὀρθή; Ἀλλὰ καὶ ἀνεξαρτήτως τούτων, ποῖον δημόσιον καλὸν, ποῖον γενικὸν ὄφελος προσδοκῶσιν, ἐὰν ἀναλάβωσι τὴν ἀστυνομίαν ἄνδρες ἀνήκοντες εἰς τὸν στρατὸν, καὶ κατέχοντες ἐν αὐτῷ καλὴν θέσιν, μὴ παρασκευασθέντες ὅμως νὰ γένωνται ἀστυνόμοι, νὰ ἐπιτηρῶσι τοὺς ἀγροὺς καὶ τοὺς ἐν τοῖς ἀγροῖς πληθυσμοὺς, ἢ τὰς ἀγορὰς καὶ τὰ ἐν αὐταῖς πωλούμενα ἐδώδιμα, ἀλλὰ παρασκευασθέντες νὰ ἦναι ἀξιωματικοί, νὰ διοικῶσι στρατιώτας, καὶ νὰ ἀσκῶνται τὴν τέχνην τοῦ πολέμου; Ἀφαιρεῖτε τὰ χρήματα τῶν δήμων, διὰ νὰ παραστήσητε ὅτι ἔχετε ἔσοδα περισσότερα ἢ ὅσα πράγματι ἔχετε, διότι, ἁρπάζοντες τὰ χρήματα ἀπὸ τὰ δημοτικὰ ταμεῖα καὶ εἰσάγοντες αὐτὰ εἰς τὸ δημόσιον, τοῦτο προβάλλετε ὡς λόγον, τὰς ἐκτάκτους οἰκονομικὰς περιστάσεις, ὡς ἐὰν αὗται ἐπιτρέπωσι τὴν παρανομίαν καὶ τὴν ἀδικίαν. Ποῖον ἄλλον ἢ τοῦτον τὸν λόγον προβάλλουσι καὶ οἱ ἐκτρεπόμενοι εἰς πράξεις ἐκβιάσεως καὶ οἱ λαφυραγωγοῦντες τοὺς ἄλλους; Ἀλλὰ ποῖος μέχρι τοῦδε παρέστη πολιτικὸς ἢ κοινωνικὸς κίνδυνος ἐκ τῆς ἀνεπαρκοῦς διοικήσεως τῶν ἀστυνόμων, καθ’ οὗ ζητοῦμεν νὰ ἀμυνθῶμεν δαπανῶντες ὅ,τι ἔχομεν πολύτιμον, τοὺς ἀξιωματικοὺς τοῦ στρατοῦ, καὶ σπαταλῶντες αὐτό; Διότι σπαταλῶμεν τοὺς ἀξιωματικούς, παραπέμποντες αὐτοὺς εἰς τοιαύτην ὑπηρεσίαν, κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ὁποίας θέλουσιν ἀπομάθει τὰς εὐγενεῖς ἕξεις τοῦ στρατιώτου. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ἀγορεύων ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου κατὰ τὸν Ἰούλιον τοῦ 1892, ἔλεγεν ὅτι ὑπάρχει ληστεία. Καὶ ἀπαιτεῖτε ἀπὸ τοὺς ἀστυνόμους τῶν πόλεων καὶ τῶν κωμῶν νὰ ἐξαφανίσωσι τὴν ληστείαν! Καὶ διότι δὲν ἐξώντωσαν οὗτοι αὐτήν, διώκετε τοὺς ἀστυνόμους, καὶ ἀντικαθιστᾶτε αὐτοὺς δι’ ἀξιωματικῶν! Τὴν ληστείαν καταδιώκουσι τὰ μεταβατικὰ ἀποσπάσματα, ὅπου ἤθελεν ἀναφανῆ τὸ μυσαρὸν ἔγκλημα, ἀλλὰ τὴν τάξιν ἐν ταῖς πόλεσιν ἠσφάλιζεν ἐπὶ ἑξήκοντα ἔτη ἡ τοπικὴ ἀστυνομία, ἄνευ τοῦ ὄγκου τοῦ στρατιωτικοῦ, εἰς τὸν ὁποῖον προσφεύγετε ἄνευ ἀνάγκης. Ἰδοὺ ἡ εὔλογος ἀνησυχία, τὴν ὁποίαν ἐνέπνευσε καὶ εἰς ἐμὲ καὶ εἰς πάντας τὸ νομοσχέδιον τοῦτο. Τὴν ἀνησυχίαν ταύτην ὤφειλον νὰ δηλώσω πρὸς τὸ Κοινοβούλιον τῆς πατρίδος μετὰ πάσης εἰλικρινείας, οὐχὶ διότι προσεδόκων, ὅτι θέλω ἐπηρεάσει αὐτὸ, ἵνα μὴ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, — διότι εἰμὶ βέβαιος, ὅτι θέλει τὸ ψηφίσει μετὰ μεγάλης πλειοψηφίας, ὡς ἐδιδάχθην ὑπὸ τοῦ παρελθόντος, — οὐχὶ διότι ἦτο ἀναγκαῖον νὰ φωτίσω τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν, οὐχὶ ὅπως ἀκουσθῶσιν οἱ λόγοι μου οὗτοι εἰς τὸν ἁπανταχοῦ Ἑλληνισμὸν, καὶ προκληθῶσι σκέψεις περὶ τῶν πραγμάτων τῆς χώρας, διότι καὶ ὁ ἐντὸς τοῦ Βασιλείου καὶ ὁ ἐκτὸς αὐτοῦ Ἑλληνισμὸς ἐφωτίσθη ἤδη ἐπαρκῶς, ἀφοῦ οὐχὶ ἐπὶ ἑξάμηνον, ἀλλ’ ἐπὶ περίοδον μακρὰν κυβερνᾶται τὸ Κράτος ὡς κυβερνᾶται, περίοδον, οἵα ἦτο ἐκείνη, τὴν ὁποίαν ἀγωνιῶντες καὶ ἀσθμαίνοντες διηνύσαμεν. Ἀλλ’ ὤφειλον νὰ εἴπω ὅσα εἶπον, ἵνα δηλώσω τὸ φρόνημά μου· διότι, ἐὰν δὲν ἐδήλουν αὐτὸ, ἦτο ἐνδεχόμενον νὰ ὑποληφθῶ, ὅτι καὶ ἐγὼ ηὐτομόλησα πρὸς τοὺς ὑπονομεύοντας τὰς πολιτικὰς ἐλευθερίας τῆς χώρας, ἢ ὅτι καὶ ἐγὼ ἐγκατέλιπον θεσμὸν τοσοῦτον θεμελιώδη τοῦ πολιτικοῦ οἰκοδομήματος, τὸ ὁποῖον οἱ πατέρες ἡμῶν ἀνήγειραν διὰ θυσιῶν καὶ αἱμάτων.

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει ἄλλος τις τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου;

§111ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Καλὸν εἶναι, νομίζω, νὰ γείνῃ μικρὰ διακοπή.

§112ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις ἐπὶ μίαν ὥραν. (Ὥρα 10 καὶ 20′ ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις).

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου;

§114ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω ὅτι προτοῦ διακοπῇ ἡ συνεδρίασις ἐγένετο λόγος, ὅτι ἤθελεν ἀναγνωσθῇ ὁ κατάλογος.

§115ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν λέγετε ὅτι ὑποβάλλετε ἔνστασιν περὶ μὴ ἀπαρτίας;

§116ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Νὰ ἀναγνωσθῇ ὁ κατάλογος, ἀλλὰ νὰ γνωσθῇ ἡ καλὴ πίστις τῶν κυρίων αὐτῶν. (Ἀναγινώσκεται ὁ ὀνομαστικὸς κατάλογος τῶν Βουλευτῶν, καὶ εἶτα γίνεται ἡ διαλογή).

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἶναι ἐν ἀπαρτίᾳ. Παρόντες 117. Ὁ κ. Ράλλης ἔχει τὸν λόγον.

§118ΡΑΛΛΗΣ. Ἀπὸ τῆς παρελθούσης συνόδου καὶ ὅτε πρῶτον ὑπεβλήθη εἰς τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς τὸ νομοθέτημα, εἰς τὴν μεταῤῥύθμισιν τοῦ ὁποίου ἀποβλέπει τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, ἀντετάχθην εἰς τὴν ἐπιψήφισιν αὐτοῦ, προβαλὼν ὅτι ἀντίκειται προφανῶς πρὸς τὸ ἄρθρον 105 τοῦ Συντάγματος, τὸ ὁποῖον καθιεροῖ τὴν διὰ καθολικῆς μυστικῆς ψηφοφορίας ἐκλογὴν τῶν δημοτικῶν ἀρχῶν. Ἔλεγον τότε πρὸς τὴν Βουλήν, ὅτι, ὅτε ὁ συντάκτης τοῦ Συντάγματος τοῦ 1864 καθιέρου τὴν ἀρχὴν τῆς διὰ καθολικῆς καὶ μυστικῆς ψηφοφορίας ἐκλογῆς τῶν δημοτικῶν ἀρχῶν, προετίθετο ἀναμφισβητήτως νὰ καθιερώσῃ τὴν τοπικὴν αὐτοδιοίκησιν, τὴν αὐτοδιοίκησιν τῶν δήμων. Ἐὰν, ἀφοῦ ἀφῃρέθη τοὐλάχιστον πρὸς ὥραν ἀπὸ τοῦ δημάρχου ἡ διοίκησις τῶν δημοτικῶν προσόδων, ἤθελεν ἀφαιρεθῆ ἀπὸ τῶν χειρῶν αὐτοῦ καὶ ἡ τοπικὴ ἀστυνομία, ὁ δήμαρχος θὰ ἔπαυεν ἀπὸ τοῦ νὰ ἦναι πράγματι τοιοῦτος καὶ θ’ ἀπέβαινεν ἁπλῆ σκιά, μὴ ἔχουσα τὴν δύναμιν ν’ ἀντιταχθῇ εἰς τὸ βούνευρον τοῦ ἀστυνόμου. Εἰς τὸ καίριον τοῦτο ἐλάττωμα τοῦ ἀρχικοῦ νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον καθιστᾷ αὐτὸ ὅλως ἀντισυνταγματικὸν, προσετέθησαν ἤδη διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου νέα τοιαῦτα, ἕνεκα τῶν ὁποίων ἡ Βουλὴ ὀφείλει ν’ ἀποκρούσῃ τὸ νομοσχέδιον. Ὁ ἀρχικὸς νόμος, ὡς παρετήρησε πρὸ ὀλίγου καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐκ Γόρτυνος Βουλευτὴς, ἀπέδιδεν εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς τὸ δικαίωμα νὰ δεχθῶσιν ἢ νὰ μὴ δεχθῶσι τὴν θέσιν τὴν ἀστυνομικήν. Τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον τὴν συναίνεσιν τῶν ἀξιωματικῶν θεωρεῖ ὅλως περιττήν. Ἀλλ’ ὁ ἀξιωματικὸς, ὡς ἐκ τοῦ ὅρκου, ὃν ἔδωκε, καὶ τῆς ἀποστολῆς του, δὲν ἐκλήθη νὰ ἐκτελῇ καθήκοντα ἀστυνομικὰ, οὐδ’ ὑποχρεοῦται νὰ ἐξέλθῃ ἐκ τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ, ὅπως ἀναλάβῃ ὑπηρεσίαν ἀλλοτρίαν εἰς τὰ καθήκοντα τοῦ ἀξιωματικοῦ. Ἀφαιρέσαντες ἐκ τοῦ ἀρχικοῦ νομοθετήματος τὴν ἀνάγκην τῆς συναινέσεως τοῦ ἀξιωματικοῦ διὰ τὴν εἴσοδόν του εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν, κατεστήσατε τὸ νομοσχέδιον χάρτην ἄγραφον, ἀνεκτέλεστον, διότι οὐδεὶς ἀξιωματικὸς ὑποχρεοῦται, ὡς εἶπον, νὰ ὑπηρετήσῃ ἐκτὸς τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ εἰς ἑτέραν ὑπηρεσίαν ἐκείνης, ἥτις τῷ ἐπιβάλλεται ἐκ τοῦ ἀξιώματός του. Πῶς εἶναι δυνατὸν ἀξιωματικὸς νὰ θεωρηθῇ ὡς ὑπόχρεως εἰς ἐπιτέλεσιν ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας ἐπὶ κεφαλῆς σώματος, ὅπερ οὐδὲν τὸ κοινὸν ἔχει πρὸς τὸν τακτικὸν στρατόν; Ἡ ὑποχρεωτικὴ ὑπηρεσία τοῦ ἀξιωματικοῦ εἰς τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν θὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα νὰ καταστήσῃ τὸν στρατὸν ἀπεχθῆ πρὸς τὴν τάξιν τῶν πολιτῶν, θὰ ἐγκαταστήσῃ τὴν στρατοκρατίαν. Περιπλέον ὅμως καθιστῶντες τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν ὑποχρεωτικὴν διὰ τοὺς ἀξιωματικούς, φέρετε τὴν παράλυσιν τοῦ στρατοῦ, καὶ πᾶσαι δ’ αἱ τροποποιήσεις, αἵτινες ἀναγράφονται εἰς τὸ ἄρθρον 2 τοῦ νομοσχεδίου, εἰς οὐδὲν ἕτερον βεβαίως σκοποῦσιν ἢ εἰς τὴν παράλυσιν τοῦ στρατοῦ. Πῶς εἶναι δυνατὸν πλέον νὰ θεωρήσητε ὡς ἀξιωματικόν, τεχνικοῦ μάλιστα ὅπλου, ἐκεῖνον, ὅστις ἤθελε διέλθει ὁλόκληρον διετίαν ἐκτὸς τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ, μὴ ἔχων ἄλλην ἀποστολὴν καὶ ἕτερον ἔργον ἢ τὴν προληπτικὴν τῶν ἀδικημάτων ἐνασχόλησιν τοῦ ἀστυνομικοῦ ὀργάνου; Πῶς δὲ ὁ ἀξιωματικὸς οὗτος, ἐπανερχόμενος εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ, θέλει θεωρηθῆ ὡς δυνάμενος νὰ ἐπιτελέσῃ τὸ πρὸς τὴν πατρίδα καὶ πρὸς τὸν στρατὸν καθῆκον; Τὸ νομοθέτημα τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, ὑπὸ τοὺς ὅρους, ὑφ’ οὓς σήμερον πρόκειται νὰ λειτουργήσῃ, ἀποδεικνύεται μᾶλλον ἐλαττωματικόν, ἀφ’ ὅ,τι ἀπ’ ἀρχῆς ἦτο. Σήμερον ἔχομεν σῶμα μισθοφόρων, τοὺς ἀστυφύλακας, οἵτινες ἐξαρτῶνται ἐκ τῆς θελήσεως τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς. Δυνάμει ἁπλῆς διαταγῆς αὐτοῦ καὶ τῇ γνωμοδοτήσει ἑνὸς ἐκ τῶν ἐπιθεωρητῶν πᾶς ἀστυφύλαξ ἢ ὑπαξιωματικὸς τῆς ἀστυφυλακῆς, καίτοι ὑπαγόμενος εἰς τὴν στρατιωτικὴν πειθαρχίαν, δύναται ν’ ἀποβληθῇ ἐκ τῶν τάξεων. Τοῦτο ἀποτελεῖ ἀκριβῶς τὸν χαρακτῆρα τῶν μισθοφόρων, ἡ δὲ διάταξις ἐκείνη, δυνάμει τῆς ὁποίας ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν τῇ συμπράξει καὶ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, δύναται νὰ προαγάγῃ οἱονδήποτε ἀστυφύλακα, δύναται ν’ αὐξήσῃ οἱουδήποτε τοιούτου πρώτης τάξεως τὸν μισθόν, καθιστᾷ τὸ σῶμα καθαρῶς σῶμα μισθοφόρων. Τὸ ποιὸν τῶν ἀνδρῶν, οἵτινες θέλουσι συγκροτήσει τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς, ὑπὸ τὸ νέον νομοθέτημα, κατέστι ἔτι χειρότερον· διότι, ἐνῷ κατὰ τὸ ἀρχικὸν νομοθέτημα, διὰ νὰ εἰσαχθῇ τις εἰς τὰς τάξεις τῶν ἀστυφυλάκων, ὤφειλε νὰ ἔχῃ ὑπηρετήσει ἐπὶ τριετίαν ὅλην εἰς τὸν τακτικὸν στρατὸν, οὐδ’ ἠδύνατο νὰ γείνῃ δεκτὸς, εἰμὴ ἐντὸς τριετίας ἀπὸ τῆς ἀπολύσεως, σήμερον ἔχομεν τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 49, δυνάμει τῆς ὁποίας ὁποτεδήποτε καὶ μετὰ δωδεκαετίαν ὅλην, καὶ ὁ ὑπηρετήσας ἐπὶ ἓν μόνον ἔτος δύναται νὰ προσληφθῇ εἰς τὰς τάξεις τῶν ἀστυφυλάκων, αἵτινες οὕτω θὰ συλλέξωσι πάντας τοὺς ἀέργους. Ἕτερον ἐλάττωμα τοῦ νομοσχεδίου εἶναι, ὅτι τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀστυφυλάκων καὶ τὸν ἀριθμὸν τῶν ὑπαξιωματικῶν τὸν ἀφίησιν ἐντελῶς ἀόριστον. Ἔχομεν οὕτω διὰ τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 9 τοῦ νομοσχεδίου προσβολὴν ἄμεσον τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 34 τοῦ Συντάγματος, καθ’ ἣν δὲν δύναταί τις νὰ διορισθῇ εἰς μὴ νενομοθετημένην θέσιν. Ἐὰν δέ τις ἤθελε παρατηρήσει, ὅτι πρόκειται περὶ στρατιωτικοῦ σώματος, τότε ἔχομεν τὴν ἄλλην συνταγματικὴν διάταξιν, καθ’ ἣν ἡ Βουλὴ ψηφίζει κατ’ ἔτος τὴν δύναμιν τοῦ κατὰ γῆν καὶ κατὰ θάλασσαν στρατοῦ. Ἐπεθύμουν δὲ νὰ μὲ πληροφορήσῃ ἡ Κυβέρνησις, εἰς τί θέλει τῇ χρησιμεύσει τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, ψηφιζόμενον καὶ κυρούμενον παρὰ τοῦ Βασιλέως, ὅταν ἔχωμεν ἤδη δημοσιευμένον τὸν νόμον περὶ δυνάμεως τοῦ κατὰ γῆν καὶ κατὰ θάλασσαν στρατοῦ διὰ τὸ ἔτος 1893, ὅστις ὁρίζει, ὅτι ἡ τακτικὴ δύναμις τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ ὁρίζεται τὸ ἔτος 1893 εἰς 22,667 ἀξιωματικούς, ὑπαξιωματικοὺς καὶ στρατιώτας. Καὶ ὁ νόμος οὗτος ἰσχύει δι’ ὁλόκληρον τὸ ἔτος 1893. Δυνάμει τίνος νόμου θέλετε κατορθώσει νὰ κάμητε νὰ λειτουργήσῃ τὸ νομοθέτημά σας; Λέγετε ὅτι πρόκειται περὶ σώματος στρατιωτικοῦ, ἀλλ’ ἡ δύναμις τοῦ στρατιωτικοῦ τούτου σώματος ἔπρεπε νὰ περιληφθῇ ἐν τῷ νόμῳ τῷ ὁρίζοντι τὴν δύναμιν τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ. Μὴ περιλαβόντες τοῦτο εἰς τὸν νόμον τὸν περὶ τῆς δυνάμεως τοῦ στρατοῦ, τὸν ἐπέτειον, κατεστήσατε τὸ νομοθέτημά σας ἀνεκτέλεστον. Ἐντὸς τοῦ 1893 τὸ νομοθέτημα τοῦτο δύναται νὰ λειτουργήσῃ; ἐὰν δὲ ἤθελε λειτουργήσῃ, θὰ ἐγίνετο τοῦτο ἐν καταφανεστάτῃ ἀντιθέσει πρὸς τὴν διάταξιν τὴν σχετικὴν τοῦ Συντάγματος. «Αὔξησις τῆς δυνάμεως ταύτης ἐπιτρέπεται μόνον πρὸς κατάταξιν τῶν ὑπὸ τῶν νόμων στρατολογίας καὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ καὶ κατὰ τὰ ὑπ’ αὐτῶν κεκανονισμένα». Ταῦτα ὁρίζει ἡ δευτέρα παράγραφος τοῦ ἄρθρου 1. Πῶς δὲ θέλετε συμβιβάσει τὴν διάταξιν ταύτην, ἣν ἄλλοτε ἡ ἀντιπολίτευσις ἐπέβαλεν εἰς τὸν καὶ τότε καὶ νῦν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, τότε δὲ καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, πῶς θέλετε συμβιβάσει τὴν διάταξιν ταύτην μὲ τὴν λειτουργίαν τοῦ νομοθετήματός σας; Τὸ νομοθέτημα τοῦτο εἰς χεῖράς σας δι’ ὅλον τὸ ἔτος 1893 εἶναι νεκρὸν, οὐδὲ εἶναι δυνατὸν νὰ λειτουργήσῃ. Ἀλλ’ ὡς εἶπον, ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀστυφυλάκων εἶναι ἄγνωστος καὶ ἀόριστος, καὶ ἔχομεν οὕτω σῶμα στρατοῦ, τοῦ ὁποίου τὴν δύναμιν δὲν ἐψήφισε διὰ τοῦ ἐπετείου νόμου περὶ τῆς δυνάμεως τοῦ στρατοῦ ἡ Βουλή. Ἀλλ’ ἔχομεν καί τι πλέον, ἔχομεν θέσεις ὑπαξιωματικῶν, ὑπενωμοταρχῶν καὶ ἐνωμοταρχῶν, αἵτινες δὲν ἀναγράφονται εἰς οὐδένα νόμον, καὶ τῶν ὁποίων ὁ ἀριθμὸς εἶναι ἐπίσης ἀόριστος. Διότι τὸ ἄρθρον 9 ὁρίζει, ὅτι «ὁ ὁλικὸς ἀριθμὸς τῶν ὑπαξιωματικῶν τῆς ἀστυνομίας ἑκατέρου τῶν βαθμῶν τούτων ὁρίζεται ἐπὶ τῇ βάσει ἀναλογίας ἑνὸς ἐνωμοτάρχου καὶ ἑνὸς ὑπενωμοτάρχου πρὸς δέκα ἀστυρύλακας». Ἀλλὰ πῶς θὰ ὁρίσητε τὸν ἀριθμὸν τῶν ὑπαξιωματικῶν, ἀφοῦ ἔχετε τοιούτους κατ’ ἀναλογίαν ἑνὸς ἐνωμοτάρχου μεθ’ ἑνὸς ὑπενωμοτάρχου πρὸς δέκα ἀστυφύλακας, καὶ ἀφοῦ δὲν ἔχετε ὡρισμένον τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀστυφυλάκων; Καθ’ ὅσον θὰ αὐξάνητε τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀστυφυλάκων, θὰ αὐξάνητε ἀναγκαίως καὶ τὸν ἀριθμὸν τῶν ὑπαξιωματικῶν. Δύνασθε νὰ δημιουργήσητε κατὰ βούλησιν θέσεις ὑπαξιωματικῶν; Ἤδη κατὰ τὴν προλαβοῦσαν ἀνάγνωσιν ἀνέπτυξα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὅτι πᾶσα διάταξις, ἥτις ἀπέβλεπεν εἰς τὴν ἐγγύησιν τοῦ πολίτου κατὰ τῶν παραβάσεων τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων τῆς οὕτως ὠργανωμένης ἀστυνομίας, πᾶσα τοιαύτη διάταξις περιλαμβανομένη ἐν τῷ ἀρχικῷ νομοθετήματι ἀπηλείφθη. Οὕτως ἀπηλείφθη ἡ διάταξις, καθ’ ἣν αἱ ἐγκλήσεις κατὰ τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων ἐξεδικάζοντο δι’ ἀπ’ εὐθείας κλήσεως ἐντὸς 15 ἡμερῶν, ἀπηλείφθη ἡ διάταξις, δυνάμει τῆς ὁποίας ὁ ἰδιωτικῶς κατηγορῶν ἀστυνομικὸν ὄργανον δὲν ὑπεχρεοῦτο εἰς ἐγγύησιν, ἀπηλείφθη δὲ, ἢ τοὐλάχιστον ἐθεωρήθη μὴ ἐφαρμοζομένη, ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 24 τοῦ ποινικοῦ νόμου εἰς τὰ ὄργανα τῆς ἀστυνομίας. Ἔχομεν οὕτω τὴν κοινωνίαν ὁλόκληρον παραδεδομένην, ἀπὸ τοῦ δημάρχου μέχρι τοῦ τελευταίου πολίτου, εἰς χεῖρας ἑνὸς σώματος μισθοφόρων, ἐξαρτωμένων ἐκ τῆς θελήσεως ἑνὸς ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς, μισθοφόρων δυναμένων ν’ ἀποβληθῶσι κατὰ πᾶσαν στιγμὴν ἐκ τῶν τάξεων, καθ’ ὅσον δὲν ἤθελον ὑπακούσει εἰς τὴν διαταγὴν τοῦ ἀρχηγοῦ καὶ τῶν προϊσταμένων αὐτῶν, ἄνευ ἐγγυήσεως ὑπὲρ τοῦ πολίτου, ἄνευ οἱασδήποτε ἀσφαλείας, διότι θὰ ἐξαρτᾶται πλέον ἐκ τῆς θελήσεως αὐτῶν τῶν ἀστυνόμων, οἵτινες μόνοι εἰς τὸ ἑξῆς θὰ ἦναι κατώτεροι ἀνακριτικοὶ ὑπάλληλοι, θὰ ἐξαρτᾶται, λέγω, ἐκ τῆς θελήσεως αὐτῶν τῶν ἀστυνόμων ἡ ἀνάκρισις καὶ ἐκδίκασις τῶν ἀδικημάτων, διὰ τὰ ὁποῖα κατηγγέλθησαν τὰ ἀστυνομικὰ ὄργανα. Τοιαύτη εἶναι ἡ ἐν γένει ὄψις τοῦ νομοσχεδίου, τοιαῦτα τὰ ἐλαττώματα, παλαιὰ καὶ νέα. Ἀφαιρεῖται ἀπὸ τοῦ ἀξιωματικοῦ τὸ δικαίωμα νὰ ὑπηρετῇ εἰς τὰς τάξεις του, ἀφαιρεῖται ἀπὸ τοῦ δημάρχου καὶ τῆς δημοτικῆς ἀρχῆς τὸ δικαίωμα τοῦ προΐστασθαι εἰς τὰ τῆς δημοτικῆς ἀστυνομίας, ἥτις συνδέεται ἀναποσπάστως μετὰ τῆς αὐτονομίας τῆς τοπικῆς. Ὡς κατώτερα ὄργανα ἀστυνομικὰ καλοῦνται μισθοφόροι, οἵτινες θ’ ἀποβῶσι λυμεῶνες τῆς κοινωνίας καὶ τοῦ δημοσίου ταμείου· ἀπὸ τῶν δήμων ἀφαιρεῖται καὶ τὸ τελευταῖον ἀκόμη λεπτὸν χάριν τῆς λειτουργίας τοῦ νομοθετήματος τούτου. Καὶ ὅταν τοιαύτη ἦναι ἡ ὄψις τοῦ νομοθετήματος καὶ τοιαῦτα τὰ ἐλαττώματα αὐτοῦ, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ θεωρήσῃ τις, ὅτι θέλει τοῦτο ἐξυπηρετήσει τὴν δημοσίαν τάξιν, τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν; Παρετήρησα ἤδη ἀπὸ τῆς παρελθούσης συνόδου, ὅτι παρεδίδετο καὶ ἡ τοπικὴ ἀστυνομία εἰς χεῖρας ἐκείνων, οἵτινες διεχειρίσθησαν κατὰ τὸ παρελθὸν τὴν γενικὴν ἀστυνομίαν, καὶ εἰς οὓς ὀφείλεται ἡ νῦν κατάστασις τῆς δημοσίας ἀσφαλείας, ἐκεῖνοι δὲ, οἵτινες ἀπεδείχθησαν ἐντελῶς ἀνίκανοι εἰς τὴν ἐξασφάλισιν τῆς δημοσίας τάξεως, τῆς προσωπικῆς ἐλευθερίας, τῆς τιμῆς τοῦ πολίτου κατὰ τὸ παρελθὸν, κέκληνται δυνάμει τοῦ νομοθετήματος τούτου εἰς τὸ ν’ ἀναλάβωσι καὶ τὴν δημοτικὴν ἀστυνομίαν. Ἠθέλησαν νὰ ἐπιῤῥίψωσι τὴν πλημμελῆ λειτουργίαν τῆς δημοτικῆς ἀστυνομίας κατὰ τὸ παρελθὸν ἐπὶ τῶν δημοτικῶν ἀρχῶν, ἀλλὰ σεῖς πάντες γνωρίζετε, ἐὰν δύναται νὰ λειτουργήσῃ οἱαδήποτε δημοτικὴ ἀρχὴ ἐναντίον τῆς θελήσεως τῆς προϊσταμένης διοικητικῆς ἀρχῆς, σεῖς γνωρίζετε, ὅτι τὸν προϋπολογισμὸν τῶν δήμων καταστρώνει κατὰ βούλησιν ἡ διοικητικὴ ἀρχὴ, σεῖς γνωρίζετε, ὅτι ὁ δήμαρχος, ἀκόμη ὑφισταμένης καὶ τῆς ἀστυνομικῆς του δικαιοδοσίας καὶ ἐντεῦθεν τῆς αὐτονομίας τῆς τοπικῆς, ἦτο διαρκῶς ὑποχείριος εἰς τὴν διοίκησιν. Σήμερον δὲ τί θὰ ἀποβῇ; Τίς εἶναι ἐκεῖνος ὅστις θέλει δυνηθῆ νὰ προστατεύσῃ τὸν δημότην κατὰ τῶν παραβάσεων τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων; Ἐνόσῳ ὑπῆρχεν ἡ τοπικὴ αὐτονομία, ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία, ὁ φατριασμὸς δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ φθάσῃ μέχρι τῶν ἄκρων· σήμερον καὶ τὸ πρόχωμα τοῦτο κατὰ τοῦ φατριασμοῦ ἐξαφανίζεται, σήμερον παραδίδεται ἡ ὅλη κοινωνία εἰς τὴν κεντρικὴν ἐξουσίαν, ἥτις ἀπεδείχθη πάντοτε ἀποβλέπουσα εἰς φατριαστικὰ συμφέροντα, καὶ ἥτις οὐδέποτε ἠθέλησε νὰ προστατεύσῃ τὸν πολίτην κατὰ τῶν φατριαστικῶν ἐνεργειῶν τῶν ὀργάνων της, κατὰ τῶν καταπιέσεων καὶ τῶν βανδαλισμῶν, καθ’ ὅλων ἐκείνων τῶν ἀδικημάτων, περὶ τῶν ὁποίων καθ’ ἡμέραν ἀκούομεν ἐντεῦθεν ἱερεμιάδας. Ἡ Βουλὴ ἀληθῶς δύναται νὰ ψηφίζῃ νόμους ἔστω καὶ ἄντικρυς ἀντιθέτους πρὸς συνταγματικὰς διατάξεις, ἀλλὰ ψηφίζουσα τοιούτους νόμους, πρέπει νὰ γνωρίζῃ, ὅτι καταδικάζει ἑαυτήν. Περιελήφθη ἐν τῷ νομοσχεδίῳ προσωρινὴ διάταξις, ἥτις θέλει ἰσχύσει διὰ τρία ἔτη, ὡς νὰ ἐπρόκειτο τὸ νομοθέτημα τοῦτο ν’ ἀποβῇ αἰώνιον· ἀλλὰ τὸ νομοθέτημα τοῦτο θέλει συντελέσει εἰς τὸ νὰ ἐπισπευσθῇ ἡ κρίσις, πρὸ τῆς ὁποίας εὑρισκόμεθα ἤδη· βεβαίως θέλει συντελέσει εἰς τὸ νὰ σαρωθῇ ἡ Κυβέρνησις, φοβοῦμαι ὅμως ὅτι θέλει συντελέσει καὶ εἰς τὸ νὰ σαρωθῇ καὶ ἡ Βουλή.

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Βουλὴν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου.

§120ΡΑΛΛΗΣ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἐγένετο πρότασις νὰ ψηφοφορηθῇ ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως. Κατὰ τὸν Κανονισμὸν, ἀνάγκη τοῦτο νὰ ζητηθῇ παρὰ 15. Παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν οἱ ἐπιθυμοῦντες τὴν ὀνομαστικὴν κλῆσιν. (Ἐγείρονται 15). Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου λέγουσι Ναὶ, οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν Ὄχι. (Γίνεται ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν, ὡς ψηφολέκτου, τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Μερλοπούλου, κατὰ τὸ ἑπόμενον πρωτόκολλον ψηφοφορίας).

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 116. Ἐκ τούτων 97 εἶπον Ναὶ καὶ 19 εἶπον Ὄχι. Ἑπομένως ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου ἐγένετο δεκτὴ διὰ ψήφων 99 κατὰ 19. Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται).

§123ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ, Κύριοι, κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον τῆς Βουλῆς ἐξέθηκα τοὺς λόγους, ἕνεκα τῶν ὁποίων ἐφρόνουν καὶ φρονῶ, ὅτι ἡ ἐπιψήφισις τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου δὲν συνᾴδει πρὸς τὸ δημόσιον συμφέρον. Ἐθεώρησα περιττὸν νὰ ἐπαναλάβω τὰ τότε λεχθέντα, γνωρίζων ὅτι δὲν ἤθελον μεταβάλει οὔτε τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς οὔτε τὴν γνώμην τῆς Κυβερνήσεως. Περιορίζομαι μόνον νὰ ὑποβάλω παρατηρήσεις, τροποποιήσεις τινὰς, τὰς ὁποίας θεωρῶ ἐν μέρει ὡς τὸ πόρισμα τῶν τότε παρ’ ἐμοῦ λεχθέντων. Ὡς εἶχον παρ’ ἡμῖν τὰ τῆς ἀστυνομίας πρὸ τῆς ψηφίσεως τοῦ νόμου, τοῦ ὁποίου τὴν τροποποίησιν ἀφορᾷ τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, κατὰ τοὺς τότε ἰσχύοντας νόμους, τὸ ἀστυνομεῖν καθιεροῦτο ὡς δικαίωμα καὶ καθῆκον τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας, ἡ ὁποία ἐξήσκει αὐτὸ διὰ τῶν διαφόρων διοικητικῶν ἀρχῶν τοῦ Κράτους καὶ ἰδίως διὰ τοῦ στρατιωτικοῦ σώματος, τοῦ γνωστοῦ ὑπὸ τὸ ὄνομα χωροφυλακή. Ἐκτὸς τῆς γενικῆς ταύτης καθ’ ὅλον τὸ Κράτος ἀστυνομίας, τὴν ὁποίαν εἶχε δικαίωμα καὶ καθῆκον νὰ ἐξασκήσῃ ἡ ἐκτελεστικὴ ἐξουσία, οἱ νόμοι εἶχον καθιερώσει συγχρόνως καὶ τοπικήν τινα ἀστυνομίαν, δημοτικήν τινα ἀστυνομίαν, ἡ ὁποία ἐξησκεῖτο ἀπὸ τὰς δημοτικὰς ἀρχὰς, ἀπὸ τὸν δήμαρχον, ἀπὸ τοὺς παρέδρους ἢ τὸν εἰδικὸν ἐπὶ τούτῳ διοριζόμενον ἀστυνόμον. Τὰ καθήκοντα, τὰ ὁποῖα ἐξήσκει ἡ χωροφυλακή, καὶ τὰ καθήκοντα τὰ ὁποῖα ἐξήσκουν αἱ δημοτικαὶ ἀρχαί, κατὰ τὸ πλεῖστον ἐταυτίζοντο· καὶ αἱ μὲν καὶ αἱ δὲ εἶχον νὰ μεριμνήσωσι περὶ συντηρήσεως τῆς τάξεως, περὶ ἐξασφαλίσεως τῶν δικαιωμάτων τῶν πολιτῶν, περὶ προλήψεως πάσης ἀξιοποίνου πράξεως, ἢ διατηρήσεως τῆς κοινῆς τάξεως. Ἀλλ’ ἰδιαίτερον δικαίωμα καὶ καθῆκον τῶν δημοτικῶν ἀρχῶν, τὸ ὁποῖον δὲν εἶχεν οὐδεμία ἄλλη ἀρχὴ τοῦ Κράτους, ἦτο ποῖον; νὰ λαμβάνωσι μέτρα συντελοῦντα εἰς τὴν ἀσφάλειαν οὐ μόνον τῶν δικαιωμάτων τῶν πολιτῶν, ἀλλὰ καὶ τῆς ὑγείας αὐτῶν καὶ τῆς προαγωγῆς τῆς εὐζωΐας καὶ τῆς εὐημερίας τῶν δημοτῶν. Τὸ δικαίωμα τοῦτο, τὸ ἰδιαιτέρως ἀνατεθειμένον εἰς τὰς δημοτικὰς ἀρχὰς καὶ μόνον εἰς αὐτὰς, ἐξησκεῖτο διὰ τῆς ἐκδόσεως τῶν ἀστυνομικῶν διατάξεων, ὡμοίαζε δὲ πρὸς τὸ ἐν Γαλλίᾳ pouvoir réglémentaire. Τοιαύτην ἐξουσίαν, ἐπαναλαμβάνω, ἐν τῷ ἡμετέρῳ Κράτει οὐδεμία ἄλλη ἀρχὴ εἶχε, παρὰ μόνον αἱ δημοτικαὶ ἀρχαὶ, καὶ διὰ τοῦ δικαιώματος τούτου κατώρθουν νὰ ἐπιβάλωσι πότε μὲν τὴν τάξιν, ἄλλοτε δὲ μέτρα ὑγιεινῆς, νὰ ἐπιβλέπωσι τὴν ποιότητα τῶν τροφίμων, νὰ λαμβάνωσι μέτρα περὶ τῆς ἀγροτικῆς ἀστυνομίας, ὡς συντελοῦντα εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς εὐζωΐας τῶν δημοτῶν. Τοιαῦτα δικαιώματα οὐδεμία ἄλλη ἀρχὴ εἶχεν, οὔτε ἡ Νομαρχία οὔτε ἡ Χωροφυλακή. Οὕτως εἶχον τὰ πράγματα, ἐπαναλαμβάνω, κατὰ τοὺς νόμους, οἱ ὁποῖοι ἴσχυον κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον. Τί σκοπεῖ ἤδη νὰ μεταβάλῃ τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, ὅπως καὶ τὸ τότε ὑπὸ τὴν συζήτησιν τῆς Βουλῆς; Θέλει νὰ ἀφαιρέσῃ τὸ ἀστυνομεῖν ἀπὸ τὰς δημοτικὰς ἀρχὰς, καὶ νὰ τὸ ἀναθέσῃ εἰς στρατιωτικὰς ἀρχάς. Δὲν θέλω νὰ ἐπέμβω εἰς τὴν ἐξέτασιν τοῦ ἂν ἦναι συμφέρον τοῦ Κράτους καὶ τῆς κοινωνίας νὰ ἀφαιρεθῇ τὸ δικαίωμα αὐτὸ ἀπὸ τὰς δημοτικὰς ἀρχάς· ἀλλ’ ἂν πρόκηται νὰ γείνῃ τοῦτο, καὶ πρόκειται ν’ ἀνατεθῇ τὸ δικαίωμα τοῦτο εἰς τὰς στρατιωτικὰς ἀρχὰς, διατὶ δὲν ἀνατίθεται εἰς ἐκείνας τὰς ἀρχὰς, αἱ ὁποῖαι εἶχον ἀρχῆθεν τὸ δικαίωμα τῆς ἀστυνομίας, ἀλλ’ ἐπιζητοῦσι τὴν σύστασιν καὶ ἑτέρου νέου σώματος, ἀγνώστου εἰς ὅλα τὰ μέρη τοῦ κόσμου, τὸ ὁποῖον ὀνομάζομεν νῦν ἀστυφυλακήν; Ἡ χωροφυλακὴ ἐξήσκει μέχρι τοῦδε τὸ δικαίωμα τοῦ ἀστυνομεῖν· εἰς αὐτὴν λοιπὸν ἂς ἀναθέσωμεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θέλομεν νὰ ἀφαιρέσωμεν ἀπὸ τὴν δημοτικὴν ἐξουσίαν, καὶ οὕτω πως δὲν ἔχομεν ἀνάγκην νὰ ζητήσωμεν τὰ προσόντα τῶν ἀστυφυλάκων κλπ. Πρέπει βεβαίως νὰ βελτιώσωμεν τὴν χωροφυλακήν μας καὶ τὸν ὀργανισμὸν αὐτῆς, καὶ νὰ ἀναθέσωμεν εἰς αὐτὴν τὸ δικαίωμα τῆς ἀστυνομίας. Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, καὶ ἂν ἦναι ὀρθὴ ἡ ἀρχή του, δὲν ἠκολούθησε τὴν ὁδὸν, τὴν ὁποίαν ἔπρεπε νὰ παρακολουθήσῃ πρὸς πραγματοποίησιν τῆς ἀρχῆς αὐτῆς. Ἀλλ’ ἐὰν συμφέρῃ ν’ ἀφαιρέσωμεν ἀπὸ τὰς δημοτικὰς ἀρχὰς τὸ δικαίωμα τῆς ἀστυνομίας ἐν γένει, εἶναι ἆρά γε συμφέρον ν’ ἀφαιρέσωμεν καὶ τὸ δικαίωμα τοῦ ἐκδίδειν ἀστυνομικὰς διατάξεις, τὰς ὁποίας ὀφείλουσιν οἱ πολῖται νὰ ἐκτελῶσιν, ἄλλως τιμωροῦνται κατὰ τοὺς νόμους; Ἡ ἔκδοσις αὕτη τῶν διατάξεων ἀπαιτεῖ γνώσεις ἄλλας, παρὰ ἐκείνας, τὰς ὁποίας ἔχουσιν οἱ μεριμνῶντες περὶ συλλήψεως τῶν κακούργων καὶ φυγοδίκων, ἀπαιτεῖ γνώσεις τῶν κοινωνικῶν ἀναγκῶν ἑκάστου δήμου. Ἄλλα μέτρα ἀστυνομικὰ ἐπιβάλλονται ἐν Ἀθήναις, ἄλλα εἰς τὰς μικροτέρας πόλεις, ἄλλα εἰς τὰ χωρία. Ἡ ἀνάπτυξις τῶν κατοίκων καὶ αἱ κοινωνικαὶ καὶ τοπικαὶ περιστάσεις ὑπαγορεύουσι ποῖα μέτρα πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῶσιν εἰς ἕκαστον δῆμον. Ἀλλὰ περὶ τούτων πάντων μόναι αἱ ἐπιτόπιοι ἀρχαὶ δύνανται νὰ μορφώσωσιν ἀσφαλῆ γνώμην. Καὶ ἂν παραδεχθῶμεν, ὡς φρονεῖ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι καταρτίζοντες στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, δὲν πρέπει νὰ μεταχειρισθῶμεν τὴν ὑπάρχουσαν χωροφυλακὴν, ἀλλὰ νὰ μορφώσωμεν ἰδιαίτερον σῶμα, ἂς ἀναθέσωμεν εἰς τὸ σῶμα τοῦτο πᾶσαν τὴν ἀστυνομίαν, πλὴν τοῦ δικαιώματος τοῦ ἐκδίδειν ἀστυνομικὰς διατάξεις, διότι εἰς ταύτας εἶναι ἁρμοδιωτέρα ἡ δημοτικὴ ἀρχὴ, ἡ ὁποία γνωρίζει τὰς ἀνάγκας τῶν δήμων. Ἐκ τῆς ἐνασκήσεως τοῦ δικαιώματος τούτου δὲν ὑπάρχει φόβος νὰ ἐμπέσωμεν εἰς ἐλλείψεις. Διὰ τοῦτο ἐπὶ τοῦ πρώτου ἄρθρου φρονῶ, ὅτι πρέπει νὰ ἐπέλθῃ περιορισμός τις καὶ νὰ μὴ ἀναγραφῇ, ὅτι αἱ δημοτικαὶ ἀρχαὶ ἀπαλλάσσονται τῶν ἀστυνομικῶν καθηκόντων. Τοῦτο νὰ περιορισθῇ διὰ τῶν λέξεων «πλὴν τοῦ δικαιώματος τοῦ ἐκδίδειν ἀστυνομικὰς διατάξεις». Οὕτω δὲ καὶ ἡ θέσις τῶν δημάρχων θὰ ἔχῃ μείζονα σπουδαιότητα ἐκείνης, εἰς τὴν ὁποίαν ἤθελε περιέλθει μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νόμου. Πλὴν τούτου ἔχω καὶ ἑτέραν τινὰ παρατήρησιν. Παρατηρῶ, ὅτι πλὴν τῶν ἀστυνομικῶν καθηκόντων ἀφαιροῦνται ἀπὸ τὰς δημοτικὰς ἀρχὰς καὶ τὰ ἀνακριτικά. Πολλάκις ἐγένετο λόγος ἐν τῇ Βουλῇ, ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῶν παρ’ ἡμῖν ἐκκρεμῶν ἀνακρίσεων ἐπλεόνασεν εἰς βαθμὸν ἀποτελοῦντα σχεδὸν δικαιοστάσιον τῆς ἀπονομῆς τῆς ποινικῆς δικαιοσύνης, εἰς τοῦτο δὲ συντελεῖ καὶ ἡ ἔλλειψις ἐπαρκῶν ὀργάνων πρὸς ἀποπεράτωσιν αὐτῶν τῶν ἀνακρίσεων. Μεταξὺ τῶν ὀργάνων τούτων εἶναι καὶ οἱ δήμαρχοι καὶ πάρεδροι. Διατὶ, ἐρωτῶ, ἀφαιρεῖτε ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους τούτους τὸ δικαίωμα τοῦ ἐπιχειρεῖν ἀνακριτικὰς πράξεις; Ὑπάρχουσι δῆμοι, εἰς τοὺς ὁποίους οὐδεμία ἀρχὴ ὑπάρχει, ὁ δὲ διορισθησόμενος ἀστυνόμος ἐνδέχεται νὰ ἔχῃ περιφέρειαν πλειόνων δήμων. Ἐὰν εἰς μέρος τι τῶν δήμων τούτων λάβῃ χώραν ἀξιόποινος πρᾶξις, ποῖος θὰ σπεύσῃ εἰς βεβαίωσιν τῆς πράξεως καὶ σύλληψιν τῶν κατηγορουμένων; Οὐδείς. Εἴχομεν τὰς δημοτικὰς ἀρχὰς, αἱ ὁποῖαι ἠδύναντο νὰ ἐκτελέσωσι τὸ καθῆκον τοῦτο. Διατὶ τὸ ἀφαιροῦμεν; Νομίζω ὅτι ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νομοσχεδίου εἶναι καλὸν νὰ ἐπέλθῃ τροποποίησις κατὰ τὰς παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας προέβαλον.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1 τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται).

§125ΕΥΤΑΞΙΑΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§126ΡΑΛΛΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μοὶ ἐξηγήσῃ, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ συμβιβασθῇ ἡ ἀποστολὴ τοῦ ἀξιωματικοῦ μὲ τὰ καθήκοντα τῆς ἀστυνομίας. Πρέπει νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου μεταβάλλεται καὶ αὐτὴ ἡ δικαιοδοσία ὡς πρὸς τοὺς ἀξιωματικοὺς ἀστυνόμους· ἐνῷ οἱ ἀξιωματικοὶ ἔχουσι κεκτημένον δικαίωμα νὰ δικάζωνται ἀπὸ τὰ στρατοδικεῖα, σήμερον θὰ ὑπάγωνται εἰς τὰ τακτικὰ δικαστήρια. Πῶς δύναται ὁ ἀξιωματικὸς νὰ γείνῃ διοικητικὸν ὄργανον;

§127ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ ὑπηρετῶσιν ἐκεῖ, ὅπου ἡ πατρὶς τοὺς θεωρεῖ καταλλήλους πρὸς ὑπηρεσίαν, ἐκεῖ, ὅπου τὸ Κράτος ἀναζητεῖ τὴν ὑπηρεσίαν αὐτῶν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀρνηθῶσι τὴν ὑπηρεσίαν τῆς δημοσίας ἀσφαλείας. Οἱ ἀξιωματικοὶ καὶ σήμερον ὑπηρετοῦσιν εἰς τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν, καὶ ὑπάγονται, ὑπηρετοῦντες εἰς αὐτὴν, εἰς τὰ τακτικὰ δικαστήρια. Σήμερον ἀσχολοῦνται εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς δημοσίας ἀσφαλείας ἀξιωματικοὶ ὑπὲρ τοὺς 70, εἴτε εἰς ἐνίσχυσιν τῆς χωροφυλακῆς, εἴτε εἰς τὴν μεταβατικὴν ὑπηρεσίαν· δὲν βλέπω τὸν λόγον, διατὶ οἱ ἀξιωματικοὶ αὐτοὶ νὰ μὴ διορισθῶσι πρὸς ἐνίσχυσιν τῆς χωροφυλακῆς εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, τὴν ὁποίαν οἱ νόμοι τῆς πατρίδος ἀναθέτουσιν εἰς τὴν χωροφυλακήν. Ὡς πρὸς τοὺς ἀξιωματικοὺς τοὺς εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς ἀστυνομίας, ἂν οὗτοι ἀνήκωσιν εἰς πάντα τὰ ὅπλα, τοῦτο εἶναι ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἠδύνατο νὰ ἀμφισβητήσῃ τις· διότι ἀληθῶς τὸ μέγα μέρος τῶν ἀξιωματικῶν, οἵτινες θὰ διορισθῶσιν εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν, θὰ ληφθῇ ἐκ τοῦ πεζικοῦ, καθόσον οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ πεζικοῦ ἀσχολοῦνται ἐκ περιτροπῆς εἰς τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν καὶ εἶναι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζωσι τὰ τῆς ὑπηρεσίας κάλλιον παντὸς ἄλλου. Ἀλλ’ ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠδύνατο ποτὲ νὰ κάμῃ τὴν διάκρισιν ταύτην μεταξὺ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ, διότι δύνανται καὶ μεταξὺ τῶν ἄλλων ὅπλων νὰ εὑρεθῶσί τινες ἀξιωματικοὶ κατάλληλοι, ἵνα ἐκτελέσωσι τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν. Περὶ τοῦ ἀκαταλλήλου καὶ τῆς ἠθικῆς ὑπὸ στρατιωτικὴν ἔποψιν καταστροφῆς, ἣν οἱ ἀντιλέγοντες νομίζουσιν ὅτι θέλουσιν ὑποστῆ οἱ ἀξιωματικοὶ, ἐργαζόμενοι εἰς τὴν ἀστυνομίαν, καὶ ἄλλοτε εἶπον εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ὅλως τὸ ἐναντίον συμβαίνει. Οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ ὑπηρετοῦντες εἰς τὴν ἀστυνομίαν δὲν ἕπεται ὅτι θὰ παύσωσιν ὄντες ἀξιωματικοὶ τοῦ ἑλληνικοῦ στρατοῦ, καὶ ὅτι θὰ παύσωσιν ἀσχολούμενοι περὶ τὰ στρατιωτικὰ. Ἄλλως τε ἡ ἀπουσία αὐτῶν ἐκ τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ δὲν θὰ ἦναι μακροτέρα τῶν δύο ἐτῶν. Παρέχουσι δὲ μέγα ὠφέλημα εἰς τὸν στρατὸν, διότι αὐτοὶ ἀναλαμβάνουσι τὰ τῆς δημοσίας ἀσφαλείας, εἰς ἣν ἀσχολοῦνται πλείονες τῶν 2,000 ἀνδρῶν, δυνάμενοι ἐλευθέρως νὰ συγκεντρωθῶσιν εἰς τὰς ἕδρας τῶν συνταγμάτων καὶ ἀσχοληθῶσι περὶ τὴν ἐκπαίδευσιν αὐτῶν. Τοῦτο δ’ ἐζήτησαν οἱ ἀξιότιμοι Βουλευταὶ, νὰ μὴ ἀναμιγνύηται τὸ στράτευμα εἰς τὰ τῆς Πολιτείας. Ἰδοὺ λοιπὸν, ὅτι ὁ σκοπὸς πληροῦται. Καὶ εἶναι μὲν ἀληθές, ὅτι περὶ τοὺς 200, ἴσως καὶ ἔλαττον, ἀξιωματικοὶ θὰ ἀσχοληθῶσιν εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν, ἀλλὰ θὰ ἀσχοληθῶσι μόνον ἐπὶ δύο ἔτη, θὰ ἀφήσωσι δὲ πάντας τοὺς ἄλλους ἐλευθέρους εἰς τὴν ἐκπαίδευσιν τοῦ στρατοῦ· τὸ στράτευμα δὲν θ’ ἀναμιχθῇ εἰς τὰ τῆς δημοσίας ἀσφαλείας, θὰ ἐκτελῇ μόνον τὴν ὑπηρεσίαν τῶν φρουρῶν ἐν ταῖς πόλεσιν, ἔνθα ἑδρεύει.

§128ΕΥΤΑΞΙΑΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§129ΡΑΛΛΗΣ. (Ὅρα Παράρτημα). (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2, ὡς ἔχει, ἄνευ ἑτέρας ἀντιῤῥήσεως).

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται).

§131ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἤθελον νὰ μάθω, ποία εἶναι ἡ ἁρμοδιότης καὶ τίς ὁ σκοπὸς τῆς συμμετοχῆς τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν εἰς τὸν προσδιορισμὸν τῶν ἀστυνομικῶν περιφερειῶν.

§132ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Νὰ διαγραφῶσιν αἱ λέξεις «καὶ Στρατιωτικῶν Ὑπουργῶν», νὰ μείνῃ δὲ μόνον «προτάσει τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργοῦ». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 3 μετὰ τῆς τροποποιήσεως ταύτης).

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4 (ἀναγινώσκεται).

§134ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐκ Γόρτυνος Βουλευτής, πρὸ ὀλίγου ἀγορεύων, καὶ ἐγὼ ἤδη ἠρώτησα τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν, τίνες εἶναι αὐτοὶ οἱ ἐπιθεωρηταὶ τῆς ἀστυνομίας καὶ τῆς χωροφυλακῆς, περὶ τῶν ὁποίων οὐδὲν ἄλλο ἄρθρον τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου πραγματεύεται, ἵνα ὁρίσῃ εἴτε τοὺς βαθμοὺς εἴτε τὰ καθήκοντα αὐτῶν, τὸ δὲ προκείμενον ἄρθρον ὁμολογουμένως ἀποδίδει εἰς αὐτοὺς τὸ δικαίωμα νὰ βεβαιῶσι πᾶσαν ἀξιόποινον πρᾶξιν τῶν ἐν ταῖς ἀστυνομίαις ὑπηρετούντων. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ λοιπὸν τὰς πράξεις τῶν ἐν ταῖς ἀστυνομίαις ὑπηρετούντων, οἱ ἐπιθεωρηταὶ αὐτοὶ τῆς χωροφυλακῆς γίνονται καὶ ἀνακριτικοὶ ὑπάλληλοι. Ἐρωτῶ λοιπὸν κατὰ προσθήκην, μόνον τῶν ὑπηρετούντων ἐν ταῖς ἀστυνομίαις τὰς ἀξιοποίνους πράξεις δύνανται νὰ βεβαιῶσιν, ἢ ὡς ἀνακριτικοὶ ὑπάλληλοι δύνανται νὰ βεβαιῶσι καὶ πᾶσαν ἄλλην ἀξιόποινον πρᾶξιν, ἡ ὁποία δὲν τελεῖται ἐν τῇ περιφερείᾳ των;

§135ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον ἐψηφίσθη νόμος, διὰ τοῦ ὁποίου καθορίζεται θέσις τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς καὶ τῆς ἀστυνομίας.

§136ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐν τῷ ὀργανισμῷ τοῦ στρατοῦ;

§137ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Μάλιστα. Σὺν αὐτῇ δὲ ὡρίζοντο καὶ δύο θέσεις ἐπιθεωρητῶν τῆς ἀστυνομίας συνταγματαρχῶν ἢ ἀντισυνταγματαρχῶν, καὶ περὶ αὐτῶν ὁμιλεῖ τὸ νομοσχέδιον. Ἀλλὰ πλὴν τούτων ὑπάρχουσιν ἐν τῷ παλαιῷ ὀργανισμῷ, τῷ καὶ κρατοῦντι νῦν ἔτι, τρεῖς ἐπιθεωρηταὶ τῆς χωροφυλακῆς, καὶ τούτους τάσσομεν εἰς τὸ ἀρχηγεῖον αὐτὸ τῆς χωροφυλακῆς. Οὕτω πως οἱ πέντε οὗτοι ἐπιθεωρηταὶ θὰ ἐπιθεωρῶσι τὰς ἀστυνομίας τῆς τε ἀστυφυλακῆς καὶ τῆς χωροφυλακῆς, καὶ ἐντεῦθεν θὰ προτείνωσι πάντα τὰ ἀπαιτούμενα πρὸς ἔλεγχον τῶν καθηκόντων τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων.

§138ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄλλας ἀξιοποίνους πράξεις δὲν δύνανται νὰ βεβαιῶσι;

§139ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Τῶν ὑπηρετούντων.

§140ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν συμβῇ καθ’ ὁδὸν νὰ γείνῃ εἷς φόνος, εἶναι ἀνακριτικοὶ αὐτοὶ ὑπάλληλοι, ἵνα τὸν βεβαιῶσι;

§141ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Βεβαίως· πᾶς ἀξιωματικὸς τῆς χωροφυλακῆς ἔχει τὸ δικαίωμα τοῦτο.

§142ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι τῆς χωροφυλακῆς αὐτοί.

§143ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Οἱ τρεῖς εἶναι τῆς χωροφυλακῆς, οἱ δύο εἶναι ἀστυνομικοί, οἱ ὁποῖοι ἐξομοιοῦνται πρὸς τὴν χωροφυλακήν.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 4 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 5 (ἀναγινώσκεται).

§145ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὸ ἄρθρον τοῦτο καὶ εἰς τὸ ἑπόμενον ἄρθρον 6 γίνεται πρόνοια περὶ τῶν ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι ἐκπληροῦσι καθήκοντα χωροφυλακῆς. Ποῦ θὰ ὑπάγωνται οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι; Ἐκ τῶν ἀξιωματικῶν ὅμως τούτων οἱ μὲν ἀναφερόμενοι εἰς τὴν αʹ παράγραφον τοῦ ἄρθρου 2 εἶναι ἀξιωματικοὶ ἢ τῆς χωροφυλακῆς ἢ τοῦ στρατοῦ. Οὗτοι τώρα οἱ ἀξιωματικοὶ τῆς χωροφυλακῆς ἢ τοῦ στρατοῦ, οἱ ὑπηρετοῦντες εἰς τὴν ἀστυνομίαν, κατὰ τὴν αʹ παράγραφον τοῦ ἄρθρου τούτου, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν χωροφυλακήν, δὲν ἔχουσι καθήκοντα χωροφυλακῆς, ἐκπληροῦσι καθήκοντα μόνον ἀστυνομικά. Ποῦ ὑπάγονται λοιπὸν οὗτοι, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἀστυνομικὰ καθήκοντα, καὶ διατὶ περὶ αὐτῶν γίνεται λόγος ἐν τῇ παραγράφῳ ταύτῃ, ὅτι δύναται νὰ τοῖς ἀνατεθῇ καὶ ἡ ἐκτέλεσις καθηκόντων χωροφυλακῆς; Ὅπου ὑπάρχει διοικητὴς μοιραρχίας, διορίζεται ἀξιωματικὸς τοῦ πεζικοῦ ἀστυνόμος· εἰς αὐτὸν τὸν ἀστυνόμον θ’ ἀνατεθῶσι τὰ καθήκοντα τῆς χωροφυλακῆς.

§146ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Βεβαίως εἰς τὴν ἀστυφυλακὴν, εἰς ἣν δύνανται νὰ ἀνατεθῶσι καὶ τὰ καθήκοντα τῆς χωροφυλακῆς, διότι χωροφυλακὴ δὲν ὑπάρχει ἔνθα ὑπάρχει ἀστυφυλακή.

§147ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅπου δὲν ὑπάρχει χωροφυλακή.

§148ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ὅπου δὲν ὑπάρχει,—καὶ τοιαῦται πόλεις εἶναι αἱ πρωτεύουσαι νομῶν καὶ αἱ ἔχουσαι πληθυσμὸν πλέον τῶν 5,000,—ἐκεῖ εἶναι ἡ ἀστυφυλακή. Ὅπου ὑπάρχει ἀστυφυλακή, δὲν ὑπάρχει χωροφυλακή. Εἰς ταύτην λοιπὸν τὴν ἀστυφυλακὴν δύνανται ν’ ἀνατεθῶσι καὶ τὰ καθήκοντα τῆς χωροφυλακῆς. Τοῦτο λέγει τὸ ἄρθρον.

§149ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἀστυνομικὰ καθήκοντα, ὑπάρχει κἀμμία ἀνωτέρα ἀρχὴ, πλὴν τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς, ἥτις νὰ ἐπιβλέπῃ τὰς διαφόρους ἀστυνομίας τοῦ νομοῦ;

§150ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Εἰς μὲν τοὺς δήμους, ἔνθα ἡ χωροφυλακὴ ἐκτελεῖ τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν, ἐκεῖ ἡ μοιραρχία τοῦ νομοῦ ἔχει τὴν δικαιοδοσίαν τῆς ἐποπτείας...

§151ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τῆς χωροφυλακῆς, ὄχι τῆς ἀστυνομίας.

§152ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Μάλιστα, ἐκτὸς ἐὰν ἀνατεθῶσιν εἰς τὴν ἀστυφυλακὴν καθήκοντα χωροφυλακῆς.

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 5, ὡς ἔχει, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 6–8 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§154ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 9 (ἀναγινώσκεται).

§155ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Πρόκειται περὶ δημιουργίας νέου στρατιωτικοῦ σώματος. Κατὰ τὸ Σύνταγμα, κατ’ ἔτος ἡ Βουλὴ ψηφίζει τὸν προσδιορισμὸν τῶν στρατιωτικῶν καὶ ναυτικῶν δυνάμεων. Ἤδη ἐψηφίσθη ἡ τακτικὴ δύναμις τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ διὰ τὸ 1893. Δὲν ἐννοῶ, πῶς εἶναι δυνατὸν νῦν νὰ ψηφίσωμεν ἐκ νέου νέαν στρατιωτικὴν δύναμιν, χωρὶς μάλιστα νὰ ὁρίζηται οὐδὲ ἡ δύναμις τῶν ὁπλιτῶν αὐτῶν, οὐδὲ ἡ δύναμις τῶν ἀξιωματικῶν. Ἡ παρατήρησις αὕτη ἐγένετο κατὰ τὴν γενικὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου, ἡ Κυβέρνησις δὲ δὲν ἐθεώρησε τοῦ κόπου ἄξιον ν’ ἀπαντήσῃ εἰς τοῦτο. Νομίζω ὅμως, ὅτι πρέπει νὰ δώσῃ ἐξηγήσεις τινὰς περὶ τοῦ πράγματος, καθόσον πρόκειται καθαρῶς περὶ διατάξεως ἀντικειμένης εἰς τὸ σαφὲς γράμμα τοῦ Συντάγματος.

§156ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μίαν στιγμήν, κύριε Πρόεδρε. Ἐν τῷ τελευταίῳ ἐδαφίῳ τοῦ ἄρθρου, τὸ ὁποῖον πραγματεύεται περὶ τῶν ἐνωμοταρχῶν καὶ ὑπενωμοταρχῶν τῆς ἀστυφυλακῆς, καὶ κατὰ τὸ ὁποῖον ἔχουσι καὶ αὐτοὶ οἷα καὶ οἱ ἀξιωματικοὶ τῆς χωροφυλακῆς ἀνακριτικὰ καθήκοντα, προστίθεται «ἐν ᾧ τόπῳ δὲν ὑπάρχει ἀστυνόμος». Καὶ ἂν ὑπάρχῃ ἀστυνόμος, δὲν βλέπω τὸν λόγον, διατὶ οἱ ὑπαξιωματικοὶ αὐτοὶ τῆς χωροφυλακῆς νὰ μὴ ἔχωσι νὰ ἐκπληρώσωσι καθήκοντα ἀνακριτικά. Οἱ ἐνωμοτάρχαι καὶ ὑπενωμοτάρχαι ἔχουσιν ἀνακριτικὰ καθήκοντα καὶ ἐν ᾧ τόπῳ ὑπάρχει ἀνώτερος ἀξιωματικὸς τῆς χωροφυλακῆς.

§157ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Εἶναι μείζων ἐγγύησις.

§158ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅπου εἶναι ἀστυνόμος, δὲν εἶναι οἱ ὑπαξιωματικοὶ οὗτοι, διότι λέγει «ἐν ᾧ τόπῳ δὲν ὑπάρχει ἀστυνόμος».

§159ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ὅταν ἦναι ἀστυνόμος, εἶναι ὁ ἀστυνόμος, ὅταν δὲν ἦναι ἀστυνόμος, εἶναι αὐτοί.

§160ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἀστυνόμος εὑρίσκεται εἰς τὸ ἓν ἄκρον τῆς πόλεως, ὁ ὑπαστυνόμος εὑρίσκεται εἰς τὸ ἄλλο ἄκρον.

§161ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἔθιξε πρὸ ὀλίγου ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Λοκρίδος καὶ τὸ ὁποῖον κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν καὶ σήμερον εἰς τὴν κατ’ ἀρχὴν συζήτησιν συνεζητήθη, εἶναι ζήτημα πολὺ σπουδαῖον· διότι, ἐὰν παραδεχθῶμεν, ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀστυφυλάκων δύναται νὰ προσδιορίζηται διὰ μόνου τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἄνευ νόμου τακτικοῦ, ὅπως προσδιορίζεται ἡ τακτικὴ δύναμις τοῦ στρατοῦ τοῦ Κράτους, ἐὰν, λέγω, παραδεχθῶμεν τοιαύτην ἀρχὴν ἐπὶ τοῦ νομοθετήματος τούτου, τίς θὰ ἐμποδίσῃ αὔριον ἄλλην Βουλὴν καὶ ἐπὶ ὅλου τοῦ στρατοῦ νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν ἀρχὴν ταύτην; Ἐνταῦθα πρόκειται περὶ σώματος στρατιωτικοῦ. Τὸ Σύνταγμα λέγει, ὅτι ἡ στρατιωτικὴ δύναμις ὁρίζεται διὰ νόμου, ὁρίζεται παρὰ τῆς Βουλῆς, ἡ ἑρμηνεία δὲ αὕτη ἐδόθη, ὅτι ὁρίζεται οὐχὶ διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ παρὰ τῆς Βουλῆς, ἀλλ’ ὁρίζεται δι’ εἰδικοῦ νόμου, τρὶς συζητουμένου καὶ ψηφιζομένου παρὰ τῆς Βουλῆς, ἐνῷ ὁ προϋπολογισμὸς, ὅπως γνωρίζομεν, δὲν εἶναι νόμος ψηφιζόμενος ὅπως οἱ ἄλλοι νόμοι, εἶναι νόμος περιλαμβάνων τὰ συμπεράσματα τῆς ἰσχυούσης νομοθεσίας καὶ ψηφιζόμενος ἅπαξ. Ἐὰν σήμερον παραδεχθῶμεν τὴν ἀρχὴν ταύτην, βεβαίως εὑρισκόμεθα εἰς ἀντίθεσιν ῥητῆς διατάξεως τοῦ Συντάγματος, ὅπως αὕτη ἡρμηνεύθη ἀφ’ ὅτου τὸ Σύνταγμα τοῦτο ἰσχύει· διότι ἀφ’ ὅτου τὸ Σύνταγμα ἰσχύει, δι’ εἰδικοῦ νόμου ψηφίζεται κατ’ ἔτος ἡ δύναμις τοῦ στρατοῦ καὶ εἰς ὡρισμένας περιστάσεις ἐπιτρέπεται ἡ αὔξησις αὐτοῦ. Ὥστε τὸ ζήτημα δὲν εἶναι τοσοῦτον ἐλαφρὸν, ὥστε νὰ τὸ διερχώμεθα ἄνευ προσοχῆς καὶ ἄνευ συζητήσεώς τινος, ἀλλὰ δέον νὰ ἐξετασθῇ, ὅπως καὶ ἡμεῖς τοὐλάχιστον φωτισθῶμεν, ποῦ βασιζομένη ἡ Κυβέρνησις θέλει νὰ εἰσαγάγῃ μίαν νέαν ἑρμηνείαν τῶν διατάξεων τοῦ Συντάγματος, ἀντικειμένη εἰς ἐκείνην, ἥτις ἐφηρμόσθη μέχρι σήμερον.

§162ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι τὸ ζήτημα δὲν εἶναι τοσαύτης σπουδαιότητος, ὅπως θέλουσι νὰ τὸ παραστήσωσι· διότι ἀληθῶς ἡ ἀστυφυλακὴ ὀργανοῦται στρατιωτικῶς, ἀλλὰ δὲν εἶναι καὶ στράτευμα, εἶναι σῶμα στρατιωτικὸν, εἰδικὸν διὰ τὴν ἀστυνομίαν, ἀλλὰ δὲν εἶναι καὶ στρατός.

§163ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Τὸ ἀποκαλεῖτε στρατιωτικὸν σῶμα.

§164ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Τὸ ἀποκαλῶ σῶμα στρατιωτικῶς ὠργανωμένον. Ἀλλὰ μήπως ἦναι ἡ πρώτη φορὰ, κατὰ τὴν ὁποίαν βλέπομεν τοιοῦτον σῶμα στρατιωτικῶς ὠργανωμένον; Τοιαῦτα εἶναι ἡ τελωνοφυλακή, ἡ δασοφυλακή, καὶ ἄλλα τινὰ στρατιωτικῶς ὠργανωμένα, ἀλλὰ δὲν εἶναι στρατὸς οὐδὲ προσδιορίζεται ἡ ἐτησία δύναμις αὐτῶν διὰ νόμου. Ἑπομένως ἡ ἀπαίτησις, ὅπως περιληφθῇ εἰς τὸ στράτευμα ἡ δύναμις τῆς ἀστυφυλακῆς, δὲν εἶναι δικαία· δὲν ἔχομεν ἄρα ἀνάγκην νὰ ὁρίσωμεν διὰ νόμου τὴν δύναμιν τῆς ἀστυφυλακῆς, ὡς ὁρίζομεν τὴν ἐνιαυσίαν δύναμιν τοῦ στρατοῦ.

§165ΡΑΛΛΗΣ. Μήτε ἡ δασοφυλακή, μήτε ἡ τελωνοφυλακὴ δύναται νὰ ἐξομοιωθῇ πρὸς τὸ στρατιωτικὸν σῶμα, τὸ ὁποῖον σήμερον καταρτίζεται διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου. Καὶ ἡ δασοφυλακὴ καὶ ἡ τελωνοφυλακὴ ἔχουσιν ὡρισμένα καθήκοντα· δὲν ἀποτελοῦσι στρατιωτικὸν σῶμα, οὐδὲ ἀποκαλοῦνται στρατιωτικὰ σώματα διὰ τῶν νομοθετημάτων, διὰ τῶν ὁποίων ἱδρύθησαν τὰ σώματα ταῦτα. Σήμερον διὰ τοῦ νομοθετήματος αὐτοῦ καὶ δυνάμει τοῦ ἄρθρου 9 καθορίζεται, ὅτι πρόκειται περὶ καταρτισμοῦ στρατιωτικοῦ σώματος. Ἐὰν δὲ τὸ σῶμα τοῦτο ἦναι στρατιωτικὸν, ἀναγκαίως ὑπάγεται εἰς τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 60 τοῦ Συντάγματος, καὶ διὰ τοῦ ἐπετείου νόμου πρέπει νὰ προσδιορισθῇ ἡ δύναμις αὐτοῦ. Διὰ τοῦ ἐπετείου νόμου καθωρίσθη ἡ δύναμις ἡ στρατιωτικὴ τοῦ κατὰ γῆν καὶ θάλασσαν στρατοῦ, ἐν τῷ ἐπετείῳ νόμῳ δὲν περιελήφθη τι περὶ ἀστυφυλακῆς. Οἱαδήποτε πίστωσις, περιληφθεῖσα ἐν τῷ προϋπολογισμῷ, δὲν δύναται νὰ λειτουργήσῃ ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν ὁ ἐπέτειος νόμος δὲν ἤθελε καθορίσει τὸν ἀριθμόν. Ἀλλ’ ἤδη παρετήρησα, ὅτι πράττετε καί τι πλέον, δὲν καθορίζετε κἂν τὸν ἀριθμὸν τῶν ὑπαξιωματικῶν, διότι τὸν ἀριθμὸν τὸν προσδιορίζετε κατὰ λόγον 10 ἀστυφυλάκων πρὸς ἕνα ἐνωμοτάρχην καὶ ἕνα ὑπενωμοτάρχην. Τοῦτο ὅμως δὲν εἶναι νόμιμον, καὶ ἂν δὲν δύνασθε νὰ πράξητε τοῦτο προκειμένου περὶ δασοφυλακῆς, πολλῷ μᾶλλον δὲν δύνασθε νὰ τὸ πράξητε προκειμένου περὶ σώματος καθαρῶς στρατιωτικοῦ. Τὸ σῶμα τοῦτο τὸ ὑπάγετε εἰς ὅλους τοὺς κανόνας τῆς πειθαρχίας τῆς στρατιωτικῆς. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ ἐξαιρέσητε τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 60 τοῦ Συντάγματος, καὶ νὰ θεωρήσητε, ὅτι εἶσθε ἀπηλλαγμένος τῆς ὑποχρεώσεως τοῦ νὰ ὑποβάλητε τὴν ὅλην δύναμιν αὐτοῦ καὶ εἰς στρατιώτας καὶ εἰς ὑπαξιωματικοὺς εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τῆς Βουλῆς;

§166ΕΥΤΑΞΙΑΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§167ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ἡ ἰδέα ἡμῶν εἶναι, ὅτι ἡ ἀστυφυλακὴ δὲν ἀποτελεῖ σῶμα στρατιωτικὸν, ἀλλ’ ὅτι ἀποτελεῖ σῶμα στρατιωτικῶς ὠργανωμένον, καὶ τοιουτοτρόπως θέλομεν τὸ διατυπώσει· διότι, ἵνα ᾖ σῶμα στρατιωτικὸν, δέον νὰ περιλαμβάνηται εἰς τὸν ὀργανισμὸν τοῦ στρατοῦ, νὰ συμπληροῖ δὲ τὴν δύναμιν αὐτοῦ ἐκ τῶν κληρωτῶν τῆς ἐτησίας ἀπογραφῆς.

§168ΡΑΛΛΗΣ. Εἶναι στρατὸς μισθοφόρων.

§169ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Τοῦτο εἶναι σῶμα στρατιωτικῶς ὠργανωμένον.

§170ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν νομίζω ὅτι κατὰ τὸ γράμμα καὶ τὸ πνεῦμα τοῦ νομοσχεδίου δύναται νὰ ὑποστηριχθῇ ἡ γνώμη, ἣν ὑποστηρίζει ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν.

§171ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν). Τὸ γράμμα τὸ τροποποιοῦμεν.

§172ΡΑΛΛΗΣ. Ἡ χωροφυλακὴ πρὸ τριῶν ἢ τεσσάρων ἢ πέντε ἐτῶν δὲν συνεπληροῦτο ἐκ κληρωτῶν· ἡ χωροφυλακὴ ἐσχηματίζετο ὑπὸ ἐθελοντῶν καὶ δι’ ἀνακατατάξεως, ἀπετέλει οὐχ ἧττον σῶμα ὑπαγόμενον εἰς τοὺς στρατιωτικοὺς νόμους καὶ κανονισμοὺς καὶ περιλαμβανόμενον ἐν τῇ στρατιωτικῇ δυνάμει τῇ κατ’ ἔτος ψηφιζομένῃ. Ὅτι δὲ τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς, ὅπως σήμερον ὀργανοῦται, εἶναι καθαρῶς στρατιωτικὸν σῶμα, τὸ δεικνύει ἐκτὸς τοῦ ἄρθρου 9 καὶ τὸ ἄρθρον 29. Τὸ ἄρθρον 29 ῥητῶς λέγει, ὅτι «ἅπαντες οἱ ἀστυνόμοι καὶ οἱ ἐκτελοῦντες ἀστυνομικὰ καθήκοντα ὁπλῖται ὑπάγονται ἐν γένει εἰς τοὺς στρατιωτικοὺς νόμους καὶ κανονισμούς». Ὅταν ἓν σῶμα ὀργανῶται στρατιωτικῶς, ὅταν ὑπάγηται εἰς τοὺς νόμους τοὺς στρατιωτικοὺς καὶ τοὺς κανονισμούς, δὲν εἶναι τὸ σῶμα τοῦτο πλέον κἄτι τι ἀνάλογον πρὸς τοὺς τελωνοφύλακας καὶ τοὺς δασοφύλακας, εἶναι σῶμα καθαρῶς στρατιωτικόν. Ἐγὼ βεβαίως δὲν θὰ ηὐχόμην τὸ σῶμα τοῦτο νὰ γείνῃ στρατιωτικόν, διότι στρατιωτικὸν γενόμενον τὸ σῶμα τοῦτο, ἀνατρέπει θεμελιώδεις βάσεις τοῦ πολιτεύματος ἡμῶν· ἀλλ’ εἶναι τοιοῦτον, ἀφοῦ δὲ εἶναι τοιοῦτον, βεβαίως δὲν θὰ δυνηθῆτε νὰ τὸ σχηματίσητε ἄνευ παραβάσεως τοῦ Συντάγματος, χωρὶς νὰ περιλαμβάνηται ἡ δύναμις αὐτοῦ ἐν τῷ νόμῳ τῷ ὁρίζοντι τὴν στρατιωτικὴν δύναμιν τοῦ Κράτους.

§173ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Νὰ γείνῃ ἡ ἑξῆς τροπολογία, κύριε Πρόεδρε· «ὑπὸ στρατιωτικῶς ὠργανωμένου σώματος».

§174ΡΑΛΛΗΣ. Βεβαίως δὲν διορθοῦται τὸ ἄρθρον οὕτω πως.

§175ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Παίζομεν μὲ τὰς λέξεις.

§176ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Πρὸ ὀλίγου ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς ἐκ Λοκρίδος ἔλεγεν, ὅτι, ἐὰν ἦτο διατετυπωμένον τὸ ἄρθρον κατὰ τρόπον ἐμφαίνοντα, ὅτι πρόκειται περὶ σώματος στρατιωτικῶς ὠργανωμένου, ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, θὰ εἶχον ὑπόστασιν. Μεταῤῥυθμίζομεν τὸ ἄρθρον κατὰ τὰς ὑποδείξεις τοῦ ἐκ Λοκρίδος Βουλευτοῦ, ἐγείρεται ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἄρτης καὶ λέγει, ὅτι δὲν ἐννοοῦμεν αὐτὸ, καὶ ὅτι παίζομεν μὲ τὰς λέξεις, καὶ συμφωνεῖ ἴσως καὶ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Λοκρίδος.

§177ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν ἠξεύρω, τί φρονοῦσιν ἄλλοι, ἀλλὰ βεβαίως θέλομεν νὰ παίξωμεν μὲ τὰς λέξεις.

§178ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἀποταθῆτε πρὸς τὸν κ. Βουλευτὴν ἐκ Λοκρίδος.

§179ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν ἔχω ν’ ἀποταθῶ πρὸς κἀνένα. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Λοκρίδος εἶναι ἀρκετὰ ἐνήλικος, ὅπως ἀναπτύξῃ τὰς γνώμας του. Ἐὰν νομίζητε, ὅτι δυνάμεθα ν’ αὐξήσωμεν τὴν δύναμιν τοῦ στρατοῦ ἄνευ τοῦ ἐπετείου νόμου, πράξατέ το.

§180ΡΑΛΛΗΣ. Ἡ μεταβολὴ τοῦ ὀνόματος, τὴν ὁποίαν ἐπήνεγκεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν διὰ τῆς τροπολογίας του ἐπὶ τοῦ ἄρθρου, οὐδόλως μεταβάλλει τὰ πράγματα, διότι τὸ σῶμα μένει πάντοτε στρατιωτικὸν, ὑπαγόμενον εἰς τὴν στρατιωτικὴν πειθαρχίαν καὶ τὴν στρατιωτικὴν ἱεραρχίαν, εἰς ὅλους τοὺς κανονισμοὺς τοῦ στρατοῦ. Καὶ τοῦτο ἀκριβῶς διακρίνει τὸ σῶμα τοῦτο ἀπὸ τὸ σῶμα τῆς τελωνοφυλακῆς καὶ τὸ σῶμα τῆς δασοφυλακῆς. Ἅμα ὡς δεχθῆτε, ὅτι τὸ σῶμα τοῦτο ὑπάγεται εἰς τὰς στρατιωτικὰς διατάξεις, ἀναγκαίως πρόκειται περὶ σώματος στρατιωτικοῦ, τοῦ ὁποίου τὴν δύναμιν πρέπει νὰ ἀναγράψητε ἐν τῷ ἐπετείῳ νόμῳ περὶ δυνάμεως τοῦ κατὰ γῆν καὶ θάλασσαν στρατοῦ. Ἐὰν κάμητε μίαν περιστροφὴν, βεβαίως δὲν θὰ ἱκανοποιήσητε τὸ γράμμα τοῦ Συντάγματος, οὐδὲ θ’ ἀποδείξητε, ὅτι εἶσθε εὐλαβεῖς πρὸς τὸ γράμμα αὐτοῦ, διότι, ἅμα ὡς ὑπαγάγητε ἓν σῶμα εἰς τὰς διατάξεις περὶ πειθαρχίας καὶ ἱεραρχίας στρατιωτικῆς, τὸ σῶμα αὐτὸ εἶναι καθαρῶς στρατιωτικὸν, ὑπάγεται ἑπομένως ἡ δύναμις αὐτοῦ εἰς τὸν ἔλεγχον τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας.

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 9, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσι ....

§182ΡΑΛΛΗΣ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, παρακαλῶ. Πρόκειται περὶ διατάξεως, τὴν ὁποίαν ἄλλοτε ἐπεβάλομεν εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως...

§183ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ποτὲ δὲν ἐπεβάλετε.

§184ΡΑΛΛΗΣ. .. Καὶ ἠναγκάσθη τότε νὰ τὴν δεχθῇ.

§185ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Οὐδόλως ἐπεβάλετε· σᾶς ἐπέβαλον.

§186ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἄλλοτε ἡ Κυβέρνησις ἠναγκάσθη νὰ ὑποκύψῃ εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Συντάγματος, εἶναι ἀναμφισβήτητον, καίτοι, ὅπως διεῤῥυθμίσθη τότε ἡ διάταξις ἐκείνη, πάλιν δὲν ἦτο κατὰ πάντα σύμφωνος πρὸς τὸ Σύνταγμα. Ἀλλ’ ἡ ἱστορία ἐκείνη εἶναι μακρὰ καὶ παλαιὰ, καὶ δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐπαναλάβωμεν αὐτήν. Ἡ διόρθωσις, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, νὰ μεταβάλῃ «τὸ στρατιωτικὸν σῶμα» εἰς «σῶμα στρατιωτικῶς ὠργανωμένον» νομίζω ὅτι εἶναι εὐφυὴς ἀπάντησις εἰς τὴν παρατήρησιν τοῦ ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ ἐκ Λοκρίδος, δὲν μεταβάλλει ὅμως καὶ τὸ πρᾶγμα. Βεβαίως πρόκειται περὶ αὐξήσεως τῶν στρατιωτικῶν δυνάμεων τοῦ Κράτους ἁπλῶς, ἄνευ ἐνιαυσίου νόμου. Δὲν συμφωνῶ, ὅτι δὲν δύναται ὁ παρὼν νόμος ν’ αὐξήσῃ τὰς στρατιωτικὰς δυνάμεις κατὰ τὸ 1893. Δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν, ὅτι κατὰ τὸ 1893 προσδιορίζεται ἡ δύναμις τοῦ στρατοῦ εἰς ὡρισμένον ἀριθμόν. Τοῦτο δὲν ἐμποδίζει, διότι ἐψηφίσθη ὁ ἐνιαύσιος νόμος περὶ δυνάμεως τοῦ στρατοῦ, ἀλλὰ πρέπει ἐνιαυσίως νὰ ψηφίζηται ἡ αὔξησις αὕτη.

§187ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν δύναται νὰ προσδιορισθῇ πλέον.

§188ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐν τῷ νομοσχεδίῳ δυνάμεθα νὰ θέσωμεν ὡρισμένον ἀριθμὸν, μὲ τὴν ὑποχρέωσιν, ὅπως ἐνιαυσίως προσθέτῃ διὰ τῆς ψήφου αὑτῆς ἡ Βουλὴ εἰς τὴν δύναμιν τοῦ στρατοῦ τὴν αὔξησιν ταύτην.

§189ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Διὰ νόμου ἐτησίου.

§190ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Βεβαίως· ἐνιαυσίως. Δι’ ἐφέτος, διὰ τὸ 1893, δὲν εἶναι ἀντισυνταγματικὴ ἡ διάταξις, ἐὰν ταχθῇ ὡρισμένος ἀριθμός. Ἐὰν δὲν ταχθῇ ὡρισμένος ἀριθμὸς, βεβαίως ἡ διάταξις εἶναι ἀντισυνταγματική. Νομίζω, ὅτι ἡ πρόθεσις τῆς Κυβερνήσεως δὲν εἶναι νὰ παραβῇ καὶ εἰς τοῦτο τὰς συνταγματικὰς διατάξεις, ὅπως εἰς πολλὰ ἄλλα παραβαίνει τὸ Σύνταγμα. Ὥστε πρέπει νὰ τάξῃ ὡρισμένον ἀριθμόν.

§191ΡΑΛΛΗΣ. Ὁ ἐπέτειος νόμος περὶ δυνάμεως τοῦ κατὰ γῆν καὶ θάλασσαν στρατοῦ εἶναι ἐντελῶς διάφορος τοῦ νόμου, τὸν ὁποῖον ψηφίζομεν· ἐκεῖνος ὁ νόμος πραγματεύεται μόνον περὶ τῆς δυνάμεως τοῦ κατὰ γῆν καὶ θάλασσαν στρατοῦ, οὐδὲ εἶναι δυνατὸν διὰ μιᾶς προσθήκης ἐν τῷ παρόντι νομοσχεδίῳ νὰ τροποποιηθῇ ὁ νόμος ἐκεῖνος, διότι πᾶσα διάταξις ἀφορῶσα εἰς τὴν δύναμιν τοῦ κατὰ ξηρὰν καὶ θάλασσαν στρατοῦ πρέπει νομοθετικῶς νὰ ψηφισθῇ εἰς τρεῖς ἀναγνώσεις· δὲν δύναται τὸ νομοσχέδιον, ἀποβλέπον εἰς τὸν καταρτισμὸν παγίου νόμου, νὰ θεωρηθῇ ὡς νόμος τροποποιῶν νόμον ἐπέτειον.

§192ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐνιαυσίως εἶπον ὅτι πρέπει νὰ ψηφίζηται.

§193ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπιθυμεῖτε νὰ γείνῃ ἡ ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως;

§194ΡΑΛΛΗΣ. Βεβαίως.

§195ΡΙΚΑΚΗΣ. Ἐπειδὴ θὰ γείνῃ ψηφοφορία, θὰ δικαιολογήσω τὴν ψῆφόν μου. Οἱ ἀξιωματικοί, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀποτελῶσι μέρος τῆς χωροφυλακῆς, οἱ ἐνωμοτάρχαι, οἱ ὁπλῖται, οἱ ὁποῖοι τοποθετοῦνται εἰς τὴν ἀστυφυλακὴν, ἀποτελοῦσι μέρος τῆς δυνάμεως τοῦ στρατοῦ, διότι ἐξακολουθοῦσι νὰ ἦναι εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ καὶ τοποθετοῦνται διὰ τοῦ νόμου αὐτοῦ εἰς εἰδικὴν ὑπηρεσίαν. Νομίζω, ὅτι κατ’ ἔτος εἰς τὴν δύναμιν τοῦ στρατοῦ θὰ συμπεριλαμβάνωνται οὗτοι· μόνον δὲ οἱ ἀστυφύλακες, οἱ ὁποῖοι ὡς πολῖται θὰ τοποθετῶνται εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς ἀστυφυλακῆς, μὴ ὄντες ὁπλῖται, οὐδ’ ἐνωμοτάρχαι, οὐδ’ ἀνθυπασπισταί, οὐδ’ ἀξιωματικοί, μόνον οὗτοι δὲν θὰ περιέχωνται εἰς τὴν ἐτησίαν δύναμιν τοῦ στρατοῦ.

§196ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἐνωμοτάρχαι.

§197ΡΙΚΑΚΗΣ. Οὗτοι ἀναφέρονται εἰς τὴν δύναμιν τοῦ στρατοῦ κατ’ ἔτος. Ἐν ᾗ δὲ περιπτώσει παρουσιασθῇ μία ἀνάγκη τοῦ Κράτους, οἱ ἀξιωματικοί, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦσι μέρος τῆς ἀστυφυλακῆς, δύνανται νὰ λάβωσι μέρος εἰς τὸν στρατὸν καὶ νὰ ἐκπληρώσωσι στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν, ἐνῷ οἱ ἀστυφύλακες δὲν θὰ δύνανται νὰ λάβωσι μέρος.

§198ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ ἐνωμοτάρχαι;

§199ΡΙΚΑΚΗΣ. Οὐδὲ οἱ ἐνωμοτάρχαι. Αὐτὸς εἶναι βαθμὸς ἀστυφυλακῆς, δὲν εἶναι στρατιωτικὸς βαθμός. Κατὰ συνέπειαν διὰ τὸν λόγον τοῦτον νομίζω, ὅτι ἐμπεριέχεται ἡ δύναμις αὐτὴ εἰς τὴν κατ’ ἔτος ψηφιζομένην δύναμιν τοῦ στρατοῦ, καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον θὰ ψηφίσω ὑπὲρ τοῦ ἄρθρου.

§200ΡΑΛΛΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον προβλέπει περὶ ἐνωμοταρχῶν καὶ περὶ ἀστυφυλάκων ὑπαγομένων εἰς τὸν ὀργανισμὸν καὶ τὸν κανονισμὸν τοῦ στρατοῦ.

§201ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Βουλευτὰ, ἔληξεν ἡ συζήτησις. Θὰ γείνῃ ψηφοφορία. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 9, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, λέγουσι Ναὶ, οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν Ὄχι...

§202ΡΑΛΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, σᾶς παρακαλῶ, αὐτὸς ὁ κύριος φρούραρχος εἶναι διὰ νὰ τηρῇ τὴν τάξιν ἐν τῇ Βουλῇ, ἢ διὰ νὰ ἐπιβλέπῃ τοὺς Βουλευτὰς, ἱστάμενος ἐπὶ τοῦ Προεδρείου;

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Βουλευτὰ, τὸν ἐκάλεσα ἐγὼ, ὅπως τῷ ἀναθέσω ὑπηρεσίαν.

§204ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν τὸν ἐκαλέσατε ὑμεῖς, ἀλλὰ καθ’ ἑκάστην τοῦτο ἐπαναλαμβάνεται.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅταν βεβαιῶ ἐγὼ, ὅτι τὸν ἐκάλεσα, εἰς οὐδένα ἐπιτρέπεται ν’ ἀμφισβητῇ τοῦτο.

§206ΡΑΛΛΗΣ. Πρέπει νὰ γνωρίζῃ νὰ τηρῇ τινα ἀξιοπρέπειαν ὡς ἐκ τῆς θέσεώς του, δὲν τῷ ἐπιτρέπεται δὲ νὰ ἵσταται ὄπισθεν τοῦ Προεδρείου.

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς εἶπον, ὅτι τὸν ἐκάλεσα ἐγώ. Γνωρίζω νὰ ἐκπληρῶ τὰ καθήκοντά μου, καὶ εἶναι περιττὸν νὰ θέλητε σεῖς νὰ μοῦ δώσητε μαθήματα. Καθήσατε κάτω!

§208ΡΑΛΛΗΣ. Πρέπει νὰ φροντίζητε νὰ ἐκτελῆτε τὸ καθῆκόν σας ἀξιοπρεπῶς. Αὐτὸ δὲν ὑποφέρεται πλέον.

§209ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως δὲν ὑποφέρεται αὐτὸ, τὸ ὁποῖον κάμνετε ἐδῶ, νὰ βασανίζητε 150 ἀνθρώπους μὲ τὰς ἀλλεπαλλήλους ἐνστάσεις σας.

§210ΡΑΛΛΗΣ. Ἡμεῖς ἐκτελοῦμεν τὸ καθῆκόν μας, συζητοῦντες τοὺς νόμους, καθ’ ὃ ἔχομεν δικαίωμα.

§211ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ νὰ σιωπήσητε καὶ νὰ μὴ κτυπᾶτε τὸ χέρι σας, διότι οὐδεὶς σᾶς φοβεῖται.

§212ΡΑΛΛΗΣ. Τὸ καθῆκόν σας πρέπει νὰ ἐκτελῆτε ἀξιοπρεπῶς.

§213ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ (πρὸς τὸν Ράλλην). Κάθησε κάτω!

§214ΠΡΟΕΔΡΟΣ (ἐπίσης). Δὲν θὰ δώσητε σεῖς μαθήματα ἀξιοπρεπείας, διότι εἶσθε ὁ ἀναξιοπρεπέστατος πάντων! (Γίνεται ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν, ὡς ψηφολεκτῶν, τῶν βουλευτῶν κκ. Ρούκη καὶ Μερλοπούλου, κατὰ τὸ ἑπόμενον πρωτόκολλον ψηφοφορίας).

§215ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 109. Ἐκ τούτων 98 εἶπον Ναὶ, 8 εἶπον Ὄχι, καὶ 3 ἠρνήθησαν ψῆφον. Ἑπομένως τὸ ἄρθρον 9 ἐγένετο δεκτὸν διὰ ψήφων 98 κατὰ 8. Ἄρθρον 10 (ἀναγινώσκεται).

§216ΠΙΚΟΥΛΑΚΗΣ. Εἰς τὸ ἐδάφιον γʹ ἀναγράφεται ἡλικία διὰ τὴν θέσιν ἀστυφύλακος ἐτῶν 36 ὡς πρὸς τοὺς προϋπηρετήσαντας ἁπλοῦς στρατιώτας ἢ ναύτας, ἐνῷ ὡς πρὸς τοὺς πρώην ὑπαξιωματικοὺς ὁρίζεται εἰς τὸ ἐδάφιον αʹ ἡλικία ἐτῶν 40. Ἐπειδὴ καὶ οἱ πρώην ἁπλοῖ στρατιῶται ἢ ναῦται, ἵνα καταταχθῶσιν ἀστυφύλακες, ὀφείλουσι νὰ γνωρίζωσι γραφὴν καὶ ἀνάγνωσιν καὶ νὰ ἔχωσι διαγωγὴν ἐξαίρετον ἢ καλήν, νομίζω, ὅτι εἶναι δίκαιον ἡ ἡλικία αὐτῶν νὰ κανονισθῇ συμφώνως μὲ τὴν τῶν πρώην ὑπαξιωματικῶν, ἢ τουλάχιστον ν’ ἀναβιβασθῇ κατὰ δύο ἔτη, ἀπὸ 36 εἰς 38. Παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ δεχθῇ τὴν πρότασιν ταύτην. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 10, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτά, ὡς ἔχουσι, τὰ ἄρθρα 11–15 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§217ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 16 (ἀναγινώσκεται).

§218ΡΑΛΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν παρατηρῶ, ὅτι, ὅπως ἔχει τὸ ἄρθρον, δὲν ἀποβλέπει εἰς ἐκτάκτους ὑπηρεσίας, καὶ ὅτι ἐντεῦθεν εἶναι ἀνάγκη νὰ τροποποιηθῇ τὸ γράμμα.

§219ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Μάλιστα· νὰ τεθῇ: «Εἰς δὲ τοὺς διακριθέντας δι’ ἐκτάκτους ὑπηρεσίας». Ἐν τέλει δὲ τοῦ ἐδαφίου ἡ αὔξησις μισθοῦ ἀντὶ «ἐκ δραχμῶν 10» νὰ γείνῃ «ἐκ δραχμῶν 5».

§220ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 16, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 17–20 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§221ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 21 (ἀναγινώσκεται).

§222ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Διὰ τοὺς ἀγροφύλακας ἐζήτησα πληροφορίας τινὰς ὡς πρὸς τὸν διορισμὸν καὶ τὴν παῦσιν, καὶ ἐὰν ἦναι δυνατόν, νὰ τροποποιηθῇ τὸ ἄρθρον, διότι καὶ οἱ ἰδιωτικοὶ ἀγροφύλακες καὶ τὸ ζήτημα τοῦ μισθοῦ καὶ τὸ ζήτημα τῆς παύσεως εἶναι τοιοῦτον, ὥστε ὁ ἀστυνόμος δὲν εἶναι εἰς κατάστασιν νὰ γνωρίζῃ, ποῖος εἶναι ὁ ἁρμόδιος. Τὰ ἄρθρα αὐτὰ νὰ λείψουν. Νὰ ἐπιτραπῇ δὲ εἰς τὸν ἰδιοκτήτην νὰ δύναται νὰ παύσῃ τὸν ἀγροφύλακα, ὁ ὁποῖος τὸν κλέπτει.

§223ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Βεβαίως δύναται.

§224ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἀλλὰ δὲν τὸ λέγει ὁ νόμος.

§225ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Σήμερον παύεται ἢ ὄχι;

§226ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Βεβαίως.

§227ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Λοιπὸν ὅταν παύηται σήμερον καὶ δὲν ἔχωμεν ἢ τὴν ἀντικατάστασιν τοῦ ἀστυνόμου εἰς τὸν δήμαρχον, ἕπεται ὅτι δύναται νὰ πράξῃ ὁ ἀστυνόμος ὅ,τι ἔπραττεν ὁ δήμαρχος.

§228ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Τὸ ζήτημα τῆς ἐκλογῆς καὶ τῆς παύσεως νὰ ἀφεθῇ εἰς τὸν ἰδιοκτήτην καὶ οὐχὶ εἰς τὸν ἀστυνόμον...

§229ΚΟΡΟΜΑΝΤΖΟΣ. Ἀλλὰ σήμερον δὲν διορίζει ὁ δήμαρχος.

§230ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁμιλεῖ ἄλλος, Κύριε, καὶ δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ὁμιλῆτε ὅλοι μαζί.

§231ΚΟΡΟΜΑΝΤΖΟΣ. Παρακαλῶ νὰ μεταχειρίζησθε ἄλλον τρόπον (θόρυβος).

§232ΠΡΟΕΔΡΟΣ....

§233ΡΑΛΛΗΣ (ἐν ὀργῇ). Δὲν εἶναι ἀπαρτία· διότι δὲν εἶναι τέλος πάντων κατάστασις αὐτή!

§234ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι εἴμεθα συνάδελφοι ὅλοι, μὲ ἴσα δικαιώματα, καὶ δὲν εἶναι πράγματα αὐτά...

§235ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔκαμα τὴν παρατήρησιν, ὅτι πρέπει νὰ τελειώσῃ ὁ εἷς, διὰ νὰ ὁμιλήσῃ ὁ ἄλλος.

§236ΚΟΡΟΜΑΝΤΖΟΣ. Ἀλλὰ μὲ τρόπον, παρακαλῶ.

§237ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ κουνεῖς τὸ χέρι!

§238ΡΑΛΛΗΣ. Ἀλλὰ νὰ μὴ κουνῆτε καὶ σεῖς τὸ ἰδικόν σας.

§239ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ. Ἐκάμετε ἔνστασιν περὶ μὴ ἀπαρτίας;

§240ΡΑΛΛΗΣ. Μάλιστα!

§241ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θ’ ἀναγνωσθῇ ὁ κατάλογος. (Ἀναγινώσκεται ὁ ὀνομαστικὸς κατάλογος, ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν, ὡς ψιφολέκτου, τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἀχ. Χοϊδᾶ, καὶ εἶτα γίνεται ἡ διαλογή).

§242ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρόντες Βουλευταὶ 105. Ἡ Βουλὴ εἶναι ἐν ἀπαρτίᾳ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 21, ὡς ἔχει, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκεται εἶτα καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 22 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§243ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 23 (ἀναγινώσκεται).

§244ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Νομίζω ὅτι κατὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶχε παραδεχθῆ τροποποίησιν τοῦ ἄρθρου τούτου τοιαύτην, ἡ ὁποία νὰ ἐξασφαλίζῃ τὸν ἰδιοκτήτην περὶ τῆς παύσεως ἀγροφύλακος, ὅστις δὲν ἤθελεν ἐκτελεῖ τὰ καθήκοντα αὑτοῦ πρὸς φύλαξιν τῆς ἰδιοκτησίας του. Καὶ ἐὰν μὲν ἐν τῷ παρελθόντι νόμῳ δὲν ὑπῆρχεν εἰδικὴ διάταξις, δὲν ἐνθυμοῦμαι καλῶς· ἀλλ’ εἶναι ἀνάγκη νὰ τεθῇ ἐν τῷ νόμῳ τούτῳ, διότι τότε μὲν ἐπρόκειτο περὶ δημάρχου, τὴν σήμερον δὲ πρόκειται περὶ ἀστυνόμου. Ὁ ἀστυνόμος εἶναι στρατιωτικὸς ὑπάλληλος καὶ ὄχι δήμαρχος, ἑπομένως πρέπει νὰ δοθῇ μία τις ἐξασφάλισις εἰς τὸν ἰδιοκτήτην, ὅτι, ἐν ᾗ περιπτώσει ὁ διορισθεὶς εἴτε κατὰ τὸν ἕνα εἴτε κατὰ τὸν ἄλλον τρόπον ἀγροφύλαξ δὲν ἐκτελεῖ τὰ καθήκοντά του, θέλει εἰσακούεσθαι ἡ αἴτησις τοῦ ἰδιοκτήτου πρὸς παῦσίν του.

§245ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Κατὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου ἐγένετο ἐκ μέρους τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐξ Ἄρτης παρατήρησίς τις, ἀφορῶσα εἰς τὸν παρὰ ἰδιοκτήτου τινὸς διοριζόμενον ἀγροφύλακα. Εἶπον τότε εἰς τὸν κ. Βουλευτὴν, ὅτι οἱ ἀγροφύλακες, περὶ τῶν ὁποίων ἀσχολεῖται τὸ ἄρθρον 23, εἶναι οἱ ἀγροφύλακες, περὶ τῶν ὁποίων ἀσχολεῖται τὸ ἄρθρον 21 καὶ τὸ ἄρθρον 22, οἱ ἀγροφύλακες δὲ, περὶ τῶν ὁποίων ἀσχολεῖται τὸ ἄρθρον 23 καὶ τὰ ἄρθρα 21 καὶ 22, εἶναι ἀκριβῶς ἐκεῖνοι περὶ τῶν ὁποίων ἀσχολεῖται καὶ ὁ νόμος τοῦ 1856, ὁ κανονίζων τὰ τῆς ἀγροφυλακῆς. Ἐκεῖ γίνεται διάκρισις· ὅταν οἱ ἰδιοκτῆται ἐκ συμφώνου προτείνουν τοὺς ἀγροφύλακας, διορίζονται οὗτοι παρὰ τοῦ δημάρχου· εἰς τὸν δήμαρχον τὸ ἄρθρον 21 ἀντικαθιστᾷ τὸν ἀστυνόμον· ὑπάρχει ἡ δευτέρα περίπτωσις, ἡ προβλεπομένη ὑπὸ τοῦ αὐτοῦ νόμου, δηλ. ὅταν οἱ ἰδιοκτῆται δὲν συμφωνοῦν περὶ τοῦ προσώπου τοῦ ἀγροφύλακος, καὶ τότε κατὰ τὸν νόμον διορίζει αὐτὸν ὁ δήμαρχος μετὰ τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου, καὶ τὸ ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου ἀντικαθιστᾷ εἰς τὸν δήμαρχον καὶ τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον τὸν νομάρχην, ὅστις διορίζει τὸν ἀγροφύλακα προτάσει τοῦ ἀστυνόμου. Οἱ ἀγροφύλακες οὗτοι, περὶ τῶν ὁποίων ἀσχολεῖται ὁ νόμος τῆς 15 Σεπτεμβρίου 1856, παύονται ὑπὸ τοῦ νομάρχου προτάσει τοῦ ἀστυνόμου. Ἀλλ’ ἐν αὐτοῖς δὲν περιλαμβάνονται οἱ ἀγροφύλακες οἱ διοριζόμενοι ὑφ’ ἑνὸς ἰδιοκτήτου, μὴ περιλαμβανομένων τῶν τελευταίων τούτων ἐν ταῖς κατηγορίαις τοῦ ἄρθρου 21, δὲν περιλαμβάνονται οὔτε εἰς τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 23, ἄρα ἐξακολουθοῦν διεπόμενοι ὑπὸ τῆς ἐγκυκλίου, ἡ ὁποία κανονίζει τὰ κατ’ αὐτούς, δυνάμει δὲ τῆς ἐγκυκλίου ταύτης δύναται ὁ ἰδιοκτήτης νὰ διορίσῃ οἱονδήποτε θέλει ἀγροφύλακα, ὅπως φυλάξῃ τὰ κτήματά του, ἐὰν δὲ δύναται νὰ διορίσῃ, ἔχει καὶ τὸ δικαίωμα τῆς παύσεως αὐτοῦ, ἑπομένως εἰς τίποτε τὸ νομοσχέδιον δὲν καινοτομεῖ, ὅσον ἀφορᾷ τὴν περίστασιν, τὴν ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐξ Ἄρτης μνημονευομένην. Ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ἀντικατεστάθησαν αἱ διατάξεις αἱ ὑφιστάμεναι ὑπὸ τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 21, εἶναι γνωστὸς εἰς ἅπαντας, ὅσοι ἔχουν ὀλίγην πεῖραν τῶν συμβαινόντων περὶ ἀγροφυλάκων· ὅσοι γινώσκουν πόσαι δυσχέρειαι ἀπαντῶνται εἰς τὸν διορισμὸν αὐτῶν, ὡς ἐκ τῶν φατριαστικῶν πολλάκις ἐνεργειῶν τῶν δημάρχων, πιστεύω ὅτι θέλουν παραδεχθῆ, ὅτι ἡ τροποποίησις αὕτη ἐπιβάλλεται πρὸς τὸ συμφέρον ἀκριβῶς τῶν ἰδιοκτητῶν. Δὲν βλέπω λοιπὸν τὴν ἀνάγκην, ὅπως τροποποιήσωμεν τὰς διατάξεις εἴτε τοῦ ἄρθρου 21, εἴτε τοῦ ἄρθρου 22.

§246ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ποία εἶναι ἡ διάταξις, ἡ ἀφορῶσα τὸν ἕνα ἰδιοκτήτην;

§247ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Δὲν ὑπάρχει κἀμμία διάταξις ἐν τῷ νόμῳ τοῦ 1856 περὶ ἀγροφύλακος διοριζομένου παρ’ ἰδιοκτήτου, καὶ δι’ αὐτὸ εἶπον, ὅτι, μὴ ὑπαρχούσης διατάξεως τοιαύτης ἐν τῷ νόμῳ ἐκείνῳ, καὶ τοῦ ἄρθρου 21 τοῦ νομοσχεδίου λέγοντος ῥητῶς, ὅτι «οἱ κατὰ τὸν νόμον τῆς 15 Σεπτεμβρίου 1856 προτεινόμενοι ὑπὸ τῶν ἰδιοκτητῶν ἀγροφύλακες διορίζονται ὑπὸ τοῦ ἀστυνόμου», δὲν περιλαμβάνονται ἐν τῇ διατάξει τοῦ ἄρθρου 21 οἱ ἀγροφύλακες οἱ διοριζόμενοι παρ’ ἰδιοκτήτου· ἑπομένως ὡς πρὸς τοῦτο οὐδεμία καινοτομία γίνεται ἐν τῷ νομοσχεδίῳ.

§248ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Κατὰ τὸν νόμον αὐτὸν τοῦ 1856, καθὼς ἐφαρμόζεται, συμβαίνει τὸ ἑξῆς· ὅταν οἱ ἰδιοκτῆται συνέλθωσι καὶ ἐκλέξωσιν ἀγροφύλακα, ὑποβάλλουσιν ἔγγραφα εἰς τὸν δήμαρχον, οὗτος ὑποβάλλει ταῦτα εἰς τὸν νομάρχην, ὁ δὲ νομάρχης ἐπικυροῖ τὴν ἐκλογὴν καὶ διατάσσει τὸν δήμαρχον νὰ ἐγκαταστήσῃ τὸν ἀγροφύλακα, βεβαιῶν, ὅτι οἱ ἀναφερόμενοι εἶναι ἰδιοκτῆται, καὶ ὅτι ἀποτελοῦσι τὸ ⅓. Σᾶς ἐρωτῶ, ἤδη δύναται ὁ ἀστυνόμος νὰ ἐνεργήσῃ αὐτὴν τὴν ὑπηρεσίαν;

§249ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Βεβαίως.

§250ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ποῦ γνωρίζει τοὺς ἰδιοκτήτας;

§251ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Κάλλιστα δύναται νὰ ἐνεργήσῃ ὁ ἀστυνόμος, διότι ὑποτίθεται, ὅτι ὁ ἀστυνόμος, ὁ ἐξασκῶν ἀστυνομικὰ καθήκοντα ἐν περιφερείᾳ τινὶ, ἔχει ὡς πρῶτον καθῆκον νὰ γινώσκῃ τοὺς ἰδιοκτήτας. Ἔχομεν δὲ κἄτι τι καλὸν ἐν τῇ διατάξει ταύτῃ, διότι ὁ ἀστυνόμος δὲν θὰ ἔχῃ τὰ συμφέροντα τὰ κομματικὰ, τὰ ὁποῖα ἔχει ὁ δήμαρχος. Τί συμβαίνει σήμερον ἐν τῇ ἐκτελέσει τοῦ νόμου; Ὁ δήμαρχος πολλάκις λέγει, ὅτι συγκαλεῖ τοὺς ἰδιοκτήτας, καὶ δὲν τοὺς συγκαλεῖ, ἢ μᾶλλον συγκαλεῖ τοὺς φίλους του, καὶ τῇ ὑποδείξει αὐτῶν διορίζει ἀγροφύλακας· τοῦτο γινώσκω ἐκ πείρας, ἔχομεν δὲ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν πλεῖστα παράπονα, γενόμενα παρ’ ἰδιοκτητῶν κατὰ φατριαστικῶν ἐνεργειῶν δημάρχων.

§252ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἐλησμονήσατε τὸ ἑξῆς· ὅτι αἱ περιφέρειαι τῆς ἀγροφυλακῆς δὲν εἶναι αἱ αὐταὶ μὲ τὰς περιφερείας τὰς ἀστυνομικάς· ἡ ἀστυνομικὴ περιφέρεια δύναται νὰ περιλαμβάνῃ δύο ἢ τρεῖς δήμους, ἐνῷ ἡ περιφέρεια τῆς ἀγροφυλακῆς εἶναι ἴσως τὸ δέκατον ἢ τὸ ἑκατοστὸν τοῦ δήμου, πῶς δὲ θὰ γνωρίζῃ σήμερον ὁ ἀστυνόμος, ὁ ὁποῖος ἔχει δύο ἢ τρεῖς δήμους, ἐὰν εἰς τὴν περιφέρειαν Α ἦναι ἱκανὸς ὁ Α νὰ ἦναι ἀγροφύλαξ; Διὰ τοῦτο, παρακαλῶ, τὰ χρέη μὲν τοῦ δημάρχου ὡς πρὸς τοῦτο νὰ τὰ ἐκπληροῖ ὁ ἀστυνόμος, ἀλλὰ τὴν ἐκλογὴν νὰ τὴν ἐπικυροῖ ὁ νομάρχης.

§253ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὅταν ὑπάρχῃ συμφωνία μεταξὺ τῶν ἰδιοκτητῶν, ποῖον ἔχομεν λόγον παρεμβάσεως τοῦ νομάρχου;

§254ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ὑποθέσατε, ὅτι ὁ ἀστυνόμος δὲν γνωρίζει, ὅτι εἶναι ἰδιοκτῆται· πῶς θὰ τὸ βεβαιώσῃ; Δὲν δύναται νὰ βεβαιώσῃ.

§255ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Καὶ σήμερον ἔχομεν τὸ ἴδιον κακόν. Ὑμεῖς κάμνετε τὴν ὑπόθεσιν, ὅτι ὁ ἀστυνόμος δὲν γνωρίζει τοὺς ἰδιοκτήτας· δύναμαι καὶ ἐγὼ νὰ ὑποθέσω, ὅτι καὶ ὁ δήμαρχος δὲν τοὺς γνωρίζει. Εἴμεθα λοιπὸν εἰς τὸ αὐτὸ, μὲ τὴν διαφορὰν, ὅτι ὁ ἀστυνόμος δὲν θὰ ἐνεργῇ φατριαστικῶς, ὡς οἱ δήμαρχοι πολλάκις πράττουσι τοῦτο.

§256ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὸ ζήτημα τῆς ἀντικαταστάσεως τοῦ δημάρχου ὑπὸ τοῦ ἀστυνόμου εἶναι ἀπόῤῥοια τῆς γενικῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου· εἶναι βεβαίως μία ἐκ τῶν κακῶν ἀποῤῥοιῶν, ὅπως εἶναι πλεῖσται ἄλλαι, ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ τούτου, διότι περὶ τούτου ἀνεπτύξαμεν ἤδη τὰς γνώμας μας, εἰς τὸ ζήτημα δὲ τῶν ἀγροφυλάκων δὲν διαφωνοῦμεν οὐσιαστικῶς μὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶπε τὸ ἑξῆς· ὅτι εἰς τὸν διορισμὸν τῶν ἀγροφυλάκων καὶ εἰς τὴν παῦσιν αὐτῶν δὲν θέλομεν νὰ νεωτερίσωμεν κατ’ οὐδὲν ἄλλο, εἰμὴ μόνον, ὅτι ὁ ἀστυνόμος ἀντικαθιστᾷ τὸν δήμαρχον. Ἐνταῦθα ὁ ἀστυνόμος, κατὰ τὸ ἄρθρον 23, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν παῦσιν τῶν ἀγροφυλάκων, ἀποκτᾷ ἐξουσίαν πολὺ ἀνωτέραν. Ὁ νόμος τοῦ 1856, μὴ ἀναφέρων τὰ ἄτομα τῶν ἰδιοκτητῶν, δὲν ἕπεται, ὅτι δὲν ἐφαρμόζεται καὶ ἐπ’ αὐτῶν κατὰ τὴν ἐκλογὴν τῶν ἀγροφυλάκων, διότι εἴτε πλείονες εἴτε εἷς εἶναι οἱ ἰδιοκτῆται, διὰ νὰ διορίσουν ἀγροφύλακα, ἐὰν θέλωσιν ὁ ἀγροφύλαξ οὗτος νὰ φέρῃ τὸν ἐπίσημον χαρακτῆρα τοῦ ἀγροφύλακος, θὰ διέλθωσι διὰ τῶν διατυπώσεων τοῦ νόμου τοῦ 1856...

§257ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τοῦ διατάγματος τοῦ 1836.

§258ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐν συνδυασμῷ... Οἱ ἰδιοκτῆται λοιπὸν θὰ ζητήσωσι τὸν διορισμὸν τῶν ἀγροφυλάκων παρὰ τοῦ ἀστυνόμου, καὶ οὗτος θὰ τὸν διορίσῃ· ἐὰν δὲ δὲν ζητήσωσι, θὰ γείνουν τὰ ὁριζόμενα ἐν τῇ βʹ παραγράφῳ τοῦ ἄρθρου 21. Δὲν πρόκειται περὶ τούτου, πρόκειται περὶ τῆς παύσεως· εἴτε πολλοὶ εἶναι οἱ ἰδιοκτῆται, εἴτε εἷς, νομίζω ὅτι, ὅταν ὁ ἀγροφύλαξ, ἀντὶ νὰ ὠφελήσῃ τὰ προϊόντα τῶν κτημάτων των καὶ τὰ κτήματά των, ἀπ’ ἐναντίας βλάπτει ταῦτα, εἴτε κακῶς συμπεριφέρεται ἄλλως, πρέπει οἱ ἰδιοκτῆται νὰ ἔχωσι δικαίωμά τι, ὅπως συναινέσει τοῦ ἀστυνόμου ἐπιτυγχάνωσι τὴν ἀπαλλαγήν των ἀπὸ ἑνὸς κακοῦ ἀγροφύλακος, ὅστις ἔτυχε νὰ διορισθῇ εἴτε τῇ προτάσει των, εἴτε καὶ ἄνευ τῆς προτάσεώς των, διότι ἐνδέχεται καὶ αὐτοὶ νὰ πλανηθῶσι καὶ ὁ νομάρχης. Καθιστᾶτε κύριον τῆς φυλάξεως τῶν κτημάτων τῶν ἰδιοκτητῶν τὸν ἀστυνόμον· καὶ ἐὰν ὁ ἀστυνόμος ἐξ ἰδιοτροπίας δὲν θέλῃ νὰ παύσῃ ἕνα κακὸν ἀγροφύλακα, ὁ ἰδιοκτήτης εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ὑφίσταται τὰς συνεπείας. Εἰς τοῦτο δὲν δύνασθε νὰ διαφωνήσητε, διότι δὲν πιστεύω διὰ τοῦ νόμου τούτου νὰ θέλητε νὰ θίξητε τὰ δικαιώματα τοῦ ἰδιοκτήτου, καὶ διὰ τοῦτο ζητῶ διόρθωσιν τοῦ ἄρθρου τοιαύτην, ἡ ὁποία νὰ ἐπιτρέπῃ εἰς τὸν ἰδιοκτήτην, τὸν ἕνα ἢ τοὺς πλείονας, νὰ ἀπαλλάττωνται ἑνὸς κακοῦ ἀγροφύλακος, χωρὶς νὰ ὑπόκηται εἰς τὴν ἰδιότροπον κρίσιν τοῦ ἀστυνόμου.

§259ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Φαίνεται, ὅτι δὲν ἔλαβον τὴν εὐτυχίαν νὰ ἐξηγήσω σαφῶς τὴν ἰδέαν μου. Λέγω, ὅτι τὰ ἄρθρα αὐτὰ δὲν ἀσχολοῦνται διόλου περὶ ἀγροφυλάκων διοριζομένων ὑπὸ ἑνὸς ἰδιοκτήτου. Ὅταν πρόκηται περὶ πλειόνων ἰδιοκτητῶν, πρέπει νὰ δώσητε τὸ δικαίωμα τῆς ἀπολύσεως εἰς τὸν νομάρχην προτάσει τοῦ ἀστυνόμου.

§260ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Καὶ προτάσει τῶν ἰδιοκτητῶν.

§261ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Οἱ ἰδιοκτῆται θὰ ὑποβάλουν τὰ παράπονά των εἰς τὸν νομάρχην. Νομίζετε ἴσως, ὅτι σήμερον οἱ ἰδιοκτῆται προτείνουν τὴν παῦσιν; Βεβαίως ὄχι.

§262ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὁ δήμαρχος.

§263ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὁ δήμαρχος, μάλιστα. Λοιπὸν αὐτὸ τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον εἶχε μέχρι τοῦδε ὁ δήμαρχος, τὸ ἔχει ἤδη ὁ ἀστυνόμος. Ἤδη πρόκειται περὶ τῶν ἀγροφυλάκων, περὶ τῶν ὁποίων ἀσχολεῖται ὁ νόμος τοῦ 1856, καὶ ὁ νόμος τοῦ 1856 δὲν ἀσχολεῖται περὶ τοῦ ἀγροφύλακος τοῦ διοριζομένου ὑπὸ ἑνὸς ἰδιοκτήτου.

§264ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν ἠτύχησα νὰ σᾶς δώσω νὰ ἐννοήσητε, ὅτι ὁ διορισμὸς ὁ γενόμενος παρ’ ἑνὸς ἰδιοκτήτου πρέπει νὰ ἔχῃ τὸν αὐτὸν χαρακτῆρα, τὸν ὁποῖον ἔχει ὁ διορισμὸς ἀγροφύλακος διοριζομένου παρὰ πλειόνων ἰδιοκτητῶν. Ἑπομένως ἡ παράγραφος ἡ σχετικὴ μὲ τὸν διορισμὸν ἀγροφύλακος διοριζομένου παρὰ πλειόνων ἰδιοκτητῶν πρέπει νὰ διέπῃ καὶ τὸν διορισμὸν τοῦ ἀγροφύλακος τοῦ διοριζομένου παρ’ ἑνὸς ἰδιοκτήτου. Δὲν ἀμφισβητῶ τοῦτο. Ἀλλ’ ἐννοῶ ὅτι, ὅπως, ὅταν ὁ ἰδιοκτήτης προτείνῃ τὸν διορισμὸν ἀγροφύλακος, οὗτος διορίζεται, οὕτω νὰ δύναται ὁ ἰδιοκτήτης νὰ προτείνῃ καὶ τὴν παῦσιν ἑνὸς κακοῦ ἀγροφύλακος, εἴτε εἷς εἶναι ὁ ἰδιοκτήτης οὗτος, εἴτε πλείονες.

§265ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Πάλιν ἐπανερχόμεθα εἰς τὸ αὐτὸ ζήτημα. Ἐγὼ λέγω, ὅταν πρόκηται περὶ διορισμοῦ ἀγροφύλακος ὑπὸ ἑνὸς ἰδιοκτήτου, οὗτος δὲν ἔχει παρὰ νὰ τὸν ὑποδείξῃ, καὶ ὑποχρεοῦται ἡ ἀρχὴ νὰ τὸν περιβάλῃ μὲ τὴν ἐπισημότητα τοῦ νόμου· περὶ αὐτοῦ, λέγω, τοῦ ἀγροφύλακος δὲν ἀσχολεῖται ὁ νόμος, καὶ ἑπομένως ὁ ἰδιοκτήτης ὁ αὐτὸν διορίσας ἔχει καὶ τὸ δικαίωμα νὰ τὸν παύσῃ. Ἐὰν λάβητε τὴν διάταξιν τοῦ νόμου τοῦ 1856, θὰ ἴδητε, ὅτι πρόκειται πάντοτε περὶ ἀγροφυλάκων προτεινομένων παρὰ πολλῶν ἰδιοκτητῶν, καὶ δι’ αὐτὸ βλέπετε τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ νόμου ἐκείνου, ἥτις λέγει, ὅτι «ὅπου ἡ κατάστασις τοῦ ταμείου δὲν ἐπιτρέπει τὴν παρὰ τοῦ δήμου πληρωμὴν ὁλοκλήρου τοῦ μέρους τῆς ἀντιμισθίας τῶν ἀγροφυλάκων, πληρόνονται οὗτοι παρὰ τῶν ἰδιοκτητῶν». Οὐδεὶς δὲ δύναται νὰ φαντασθῇ, ὅτι ὁ νόμος ἤθελεν ἐπιβάλει εἰς τὸν δῆμον τὴν πληρωμὴν τοῦ ἀγροφύλακος τοῦ ὑπὸ ἑνὸς ἰδιοκτήτου διοριζομένου. Ἑπομένως μὴ ἀσχολουμένου τοῦ νόμου τοῦ 1856 περὶ αὐτοῦ τοῦ ἀγροφύλακος, δὲν ἀσχολεῖται περὶ τούτου καὶ τὸ νομοσχέδιον.

§266ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Νὰ τεθῇ λοιπὸν, ὅτι ὁ διορισμὸς καὶ ἡ παῦσις τοῦ ἀγροφύλακος γίνεται παρ’ αὐτοῦ τοῦ ἰδιοκτήτου.

§267ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἡ πρότασις τοῦ ἀστυνόμου εἶναι ὑποχρεωτική;

§268ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Βεβαίως.

§269ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Οἱ ἀγροφύλακες οἱ ὑπάρχοντες ἤδη τί θὰ γείνουν;

§270ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὅταν δημοσιευθῇ ὁ νόμος, τότε ὁ διορισμὸς τῶν ἀγροφυλάκων θὰ γίνηται συμφώνως μὲ τὸν νέον νόμον. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 23, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ, ὡς ἔχουσι, τὰ ἄρθρα 24–29 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§271ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 30 (ἀναγινώσκεται).

§272ΡΙΚΑΚΗΣ. Τὸ ἄρθρον 30, ὡς παρατηρεῖτε, κύριε Πρόεδρε, ἐπιβάλλει στέρησιν κατὰ τοῦ ἀστυνομικοῦ ὑπαλλήλου, ὅστις ἤθελε καταδικασθῆ ἐπὶ παραβάσει καθήκοντος εἰς ποινὴν φυλακίσεως ἀνωτέρας τῶν 6 μηνῶν, ἐνῷ ὁ ποινικὸς νόμος τοιαύτην διάκρισιν δὲν ὁρίζει· ἀπ’ ἐναντίας ἐπιβάλλει στέρησιν κατὰ παντὸς, ὅστις ἤθελε καταδικασθῆ ἐπὶ παραβάσει καθήκοντος. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι τὸ ἄρθρον αὐτὸ δὲν εἶναι σύμφωνον μὲ τὸν νόμον, οὔτε ὑπάρχει λόγος τις, ἵνα φανῶμεν ἐπιεικέστεροι τῆς γενικῆς διατάξεως τοῦ νόμου, προκειμένου περὶ νόμου, τὸν ὁποῖον ἔχομεν καθῆκον νὰ περιφρουρήσωμεν μὲ ὅσον τὸ δυνατὸν περισσοτέρας ἐγγυήσεις. Κατὰ συνέπειαν προτείνω νὰ ὑποβάλλωνται εἰς ἀνικανότητα ἐν γένει οἱ ἀστυνομικοὶ ὑπάλληλοι, οἱ ὁποῖοι ἤθελον καταδικασθῆ εἰς φυλάκισιν μέχρις ἕξ μηνῶν ἐπὶ παραβάσει καθήκοντος, συμφώνως μὲ τὸ ἄρθρον 24 τοῦ ποινικοῦ νόμου, δι’ ἐκείνους δὲ, οἱ ὁποῖοι ἤθελον καταδικασθῆ εἰς ποινὴν ἀνωτέραν τῶν 6 μηνῶν, νὰ ἐπέρχωνται αἱ συνέπειαι, τὰς ὁποίας ὁρίζει τὸ ἄρθρον 30 ὑπὸ τὴν στρατιωτικὴν ἰδιότητα. Τὸ ἄρθρον 30 λέγει, ὅτι οἱ μὲν ἀξιωματικοὶ τίθενται εἰς ἀργίαν ἢ ἀπόταξιν, οἱ δὲ ὑπαξιωματικοὶ καὶ ἐνωμοτάρχαι ἀπολύονται τῆς ὑπηρεσίας συμφώνως μὲ τοὺς στρατιωτικοὺς κανονισμούς. Ἀλλ’ ὁ χρόνος τῆς ἀργίας εἶναι ἀόριστος, ὥστε δύναται ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν μετὰ τρεῖς μῆνας νὰ ἐπαναφέρῃ τὸν ἀξιωματικὸν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν. Ἀλλ’ ἐπειδὴ πρόκειται περὶ ἀνικανότητος εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν, εἶναι ἀνάγκη νὰ ὁρίσωμεν χρονικὸν διάστημα, κατὰ τὸ ὁποῖον συμφώνως μὲ τὸ ἄρθρον 24 τοῦ ποινικοῦ νόμου νὰ μένῃ ὁ καταδικασθεὶς ἀπομεμακρυσμένος ἀπὸ τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν. Οἱ ἀνθυπασπισταὶ, οἱ ἐνωμοτάρχαι καὶ οἱ ὑπενωμοτάρχαι ὑπάγονται ἐπίσης κατὰ τοὺς στρατιωτικοὺς κανονισμούς εἰς τὰς συνεπείας τῆς ποινῆς τῆς ἑξαμήνου φυλακίσεως, καὶ συνέπεια εἶναι ἡ ἀπόταξις. Ἀλλὰ πρέπει νὰ τεθῇ καὶ διάταξις, ὅτι δὲν δύνανται νὰ ἐπανέλθουν πλέον εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν. Ὑπὸ τὰς περιπτώσεις ταύτας ἔχω τροποποιήσει τὸ ἄρθρον εἰς τρόπον, ὥστε περιλαμβάνονται ἐν αὐτῷ αἱ γνῶμαί μου, ἐὰν θέλητε νὰ τὸ παραδεχθῆτε.

§273ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος ἐκ Πατρῶν Βουλευτὴς προέβαλε καὶ πάλιν τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ ἄρθρου 24 τοῦ ποινικοῦ νόμου. Ἐν τῇ χθεσινῇ συνεδριάσει ἐγένετο περὶ τούτου συζήτησις, ῥητῶς δὲ κατ’ αὐτὴν εἶπον, ὅτι δὲν ὑπάρχει λόγος πρὸς ἐφαρμογὴν τοῦ ἄρθρου 24, ἀφοῦ ἡ στρατιωτικὴ νομοθεσία προέβλεψε τὰς συνεπείας τῆς ἐπιβληθείσης τυχὸν ποινῆς· ἑπομένως καὶ ἡ μνεία τοῦ ἄρθρου 24 ἐν τῷ ἄρθρῳ 30, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν, εἶναι ἐντελῶς περιττή. Ἐσκόπουν ὅμως, ἀνεξαρτήτως τῆς τροπολογίας τοῦ κ. ἐκ Πατρῶν Βουλευτοῦ, νὰ προτείνω νὰ προστεθῇ εἰς τὸ ἄρθρον 30 ἐδάφιον γʹ, ἔχον ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ἀξιωματικὸς καταδικασθεὶς εἰς φυλάκισιν ὑπερβαίνουσαν τοὺς ἕξ μῆνας ἐπὶ πράξει ἀναγομένῃ εἰς τὰ καθήκοντα αὐτοῦ ὡς ἀστυνόμου καὶ ἀστυνομικοῦ ὑπαλλήλου δὲν δύναται νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν, πρὶν ἢ παρέλθῃ ἀπὸ τῆς ἐκτίσεως τῆς ποινῆς διετία.» Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τοὺς ὑπαξιωματικούς, οὗτοι θ’ ἀποπεμφθῶσι τῆς ὑπηρεσίας, καὶ ὡς μὴ ἔχοντες ἄμεμπτον διαγωγὴν δὲν δύνανται νὰ ἐπανέλθωσιν, οἱ ὁπλῖται δὲ πάλιν δὲν δύνανται νὰ ἐπανέλθωσι κατ’ ἄλλην διάταξιν τοῦ νόμου.

§274ΡΙΚΑΚΗΣ. Ἐγὼ εἶπον περὶ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι τιμωροῦνται εἰς ποινὴν ἐλάσσονα τῶν ἓξ μηνῶν· διότι, ἂν εἷς ἀστυνομικὸς ὑπάλληλος καταδικασθῇ εἰς τριῶν μηνῶν φυλάκισιν, ἅμα συμπληρωθῶσιν οἱ τρεῖς μῆνες, τὴν ἐπιοῦσαν θέλει παρουσιασθῆ εἰς τὴν ἀστυνομίαν, ἵνα διευθύνῃ πάλιν τὰ τῆς τάξεως καὶ ἀσφαλείας, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀνάρμοστον καὶ ἀναξιοπρεπές.

§275ΡΑΛΛΗΣ. Παρακαλῶ νὰ ἀναγνωσθῇ ἡ τροπολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§276ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει τὴν τροπολογίαν).

§277ΡΑΛΛΗΣ. Ἀφοῦ ἡ Κυβέρνησις παρεδέχθη τὴν τροπολογίαν ταύτην διὰ τοὺς ἀξιωματικούς, νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνακόλουθον νὰ μὴ παραδεχθῇ τὴν αὐτὴν διάταξιν διὰ τοὺς ὑπαξιωματικούς. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης εἶπεν, ὅτι εἰς αὐτοὺς θὰ ἐφαρμοσθῶσιν αἱ διατάξεις περὶ ἀπολύσεως· ἀλλ’ αἱ διατάξεις αὗται ἐφαρμόζονται κατὰ τὴν διάθεσιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἴδομεν ἐπὶ τῆς προηγουμένης πρωθυπουργίας τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, θὰ τὸ ἴδωμεν καὶ ἐπὶ τοῦ προκειμένου· διότι ἐνθυμεῖσθε πάντες, ὅτι κατεδικάσθησαν ὑπαξιωματικοὶ δι’ ἐκλογικὰς παραβάσεις, καὶ ὅμως ἐτηρήθησαν εἰς τὰς τάξεις των καὶ ἐπανῆλθον μετὰ τὴν ἔκτισιν τῆς ποινῆς των εἰς τὸ αὐτὸ μέρος, ὅπου εἶχον ἐκτελέσει τὴν πρᾶξιν, πρὸς ἐκτέλεσιν ὑπηρεσίας.

§278ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Τὸ ἄτοπον, τὸ ὁποῖον ὁ κ. Βουλευτὴς ἰσχυρίζεται, ὅτι θὰ παρουσιασθῇ ἐπὶ τῶν ὑπαξιωματικῶν, δὲν εἶναι ἐνδεχόμενον, διότι ὑπαξιωματικὸς καταδικαζόμενος εἰς ἑξάμηνον φυλάκισιν παραπέμπεται εἰς τὸ ἀνακριτικὸν συμβούλιον, τὸ ὁποῖον ἀποφαίνεται περὶ τῆς ἐκπτώσεως ἢ τοῦ ὑποβιβασμοῦ αὐτοῦ, πᾶς δὲ ὑπαξιωματικός, ὁ ὁποῖος ἤθελε καταδικασθῇ εἰς μίαν τῶν ποινῶν τούτων, συνεπάγεται διαγωγὴν μὴ ἐπιτρέπουσαν τὴν ἀνακατάταξιν.

§279ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἀφοῦ ἀπολυθῇ.

§280ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ἡ θητεία τοῦ ὑπαξιωματικοῦ ἐθελοντοῦ εἶναι μονοετής· δὲν δύναται δὲ ν’ ἀπολυθῇ τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ πρὸ τῆς λήξεως τοῦ ἔτους· ἐὰν δὲ ἦναι κληρωτὸς, δὲν δύναται νὰ ἀπολυθῇ πρὶν ἢ παρέλθῃ ἡ ὑποχρέωσις τοῦ κληρωτοῦ, διότι δὲν δυνάμεθα νὰ ἀποπέμψωμεν τὸν ὑπαξιωματικὸν ἢ τὸν ὁπλίτην ἐν γένει πρὸ τῆς λήξεως τῆς θητείας του, καθόσον τότε θὰ καθιερώσωμεν τὸ ἔγκλημα ἐν τῷ στρατῷ.

§281ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἀποφεύγοντες τοῦτο, καθιεροῦτε τὸ ἔγκλημα κατὰ τῆς κοινωνίας.

§282ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ὄχι· διότι ὁ ὑπαξιωματικὸς ἢ ὁ ὁπλίτης ἐν γένει θὰ ἐκτίσῃ τὴν ποινήν του, μετὰ τὴν ἔκτισιν δὲ τῆς ποινῆς του θὰ ἐπανέλθῃ, ἵνα ὑπηρετήσῃ τὸ ὑπόλοιπον τῆς θητείας του. Ἡ διάταξις λοιπὸν, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης ἐπρότεινεν, εἶναι συντελεστική, διότι τοὺς ὑπαξιωματικούς, τοὺς ὑποπεσόντας εἰς πρᾶξιν ἀξιόποινον καὶ καταδικασθέντας εἰς φυλάκισιν πλέον τῶν ἓξ μηνῶν, τοὺς ἀπομακρύνει τῆς ὑπηρεσίας ἐπὶ δύο ἔτη.

§283ΡΙΚΑΚΗΣ. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ἀξιωματικούς, νομίζω ὅτι ὁ νόμος δὲν ἐξασφαλίζει ἐν τῇ περιπτώσει, καθ’ ἣν ἡ ποινὴ εἶναι ἐλάσσων τῶν ἓξ μηνῶν. Ἀλλὰ τοῦτο εἶναι τὸ ὀλιγώτερον· ἐκεῖνο, εἰς τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ προσέξωμεν, εἶναι, ὅπως οἱ ὑπαξιωματικοί, οἱ ἐνωμοτάρχαι καὶ οἱ ὑπενωμοτάρχαι, τιμωρούμενοι ὀλιγώτερον τῶν ἓξ μηνῶν, στερῶνται τοῦ δικαιώματος νὰ ἐπανέλθωσιν εἰς τὴν ἀστυνομίαν· ἄλλως φαντασθῆτε τὰς συνεπείας. Ποῖος θὰ τολμήσῃ νὰ καταγγείλῃ τὸν παρανομήσαντα, ὅταν γνωρίζῃ, ὅτι θὰ ἐπανέλθῃ πολὺ ἰσχυρότερος, ἴσως αὐθαδέστερος καὶ ἀγριώτερος;

§284ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ὁ ὑπαξιωματικὸς τῆς χωροφυλακῆς δὲν δύναται νὰ μετατεθῇ εἰς ἄλλην ὑπηρεσίαν· ἑπομένως ἐὰν καταστήσωμεν ἀνίκανον τὸν ὑπαξιωματικὸν νὰ ὑπηρετήσῃ εἰς τὴν ἀστυνομίαν, θὰ τὸν καταστήσωμεν ἄχρηστον.

§285ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Μεταθέσατέ τον.

§286ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Βεβαίως δὲν δύναται νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν θέσιν, ἐν ᾗ ἐξετέλεσε πρᾶξιν ἀξιόποινον.

§287ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Δυνάμει τοῦ νόμου ὁ ἀξιωματικὸς εἶναι ἀξιωματικὸς καὶ ἐν ταὐτῷ καὶ ἀστυνόμος. Τιμωρούμενος διὰ πταῖσμα ἀστυνομικὸν, βεβαίως δὲν πρέπει νὰ ἐκπίπτῃ τοῦ βαθμοῦ του, ἀλλ’ ὡς ἀστυνόμος πρέπει νὰ ὑπέχῃ τὰς συνεπείας τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 24, κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν δύναται πλέον νὰ ἦναι ἀστυνόμος. Ἐπειδὴ δὲ διὰ τὸν ὑπαξιωματικὸν λέγετε, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ στερηθῶμεν τῆς ὑπηρεσίας αὐτοῦ, ἂς ὁρισθῇ νὰ μετατίθηται εἰς ἑτέραν θέσιν.

§288ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐπειδὴ προβάλλεται ἐν τῷ μέσῳ ἡ πρότασις περὶ μεταθέσεως εἰς ἄλλην θέσιν, ἂν καὶ νομίζομεν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ Ὑπουργὸς ἢ ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς μετὰ μίαν καταδίκην νὰ ἐπαναφέρῃ τὸν καταδικασθέντα εἰς τὴν αὐτὴν θέσιν, ἐν ᾗ ἐξετέλεσε τὴν πρᾶξιν, ἐν τούτοις, ἵνα ἐκλείψῃ πᾶσα ἀμφιβολία, δεχόμεθα νὰ προστεθῇ καὶ τετάρτη παράγραφος, ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ἀξιωματικὸς, ὑπαξιωματικὸς καὶ ὁπλίτης τῆς χωροφυλακῆς καὶ τῆς ἀστυφυλακῆς, καταδικασθέντες εἰς βαθμὸν πλημμελήματος ἐπὶ πράξει ἀναγομένῃ εἰς τὰ καθήκοντά των, δὲν δύνανται νὰ ἐκτελέσωσιν ἀστυνομικὰ καθήκοντα ἐν ᾧ νομῷ ἐξετελέσθη ἡ πρᾶξις, ἐφ’ ᾗ κατεδικάσθησαν, πρὶν ἢ παρέλθῃ διετία ἀπὸ τῆς ἐκτίσεως τῆς ποινῆς».

§289ΡΑΛΛΗΣ. Ἐν τῇ φράσει «ἀξιωματικὸς, ὑπαξιωματικὸς καὶ ὁπλίτης τῆς χωροφυλακῆς» περιλαμβάνονται μόνον οἱ ἀξιωματικοὶ τῆς χωροφυλακῆς, ὅπως διατυποῦται ἡ προσθήκη αὕτη· οἱ ἀξιωματικοὶ τῶν ἄλλων σωμάτων δὲν περιλαμβάνονται.

§290ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ὅταν λέγωμεν «ἀξιωματικὸς», ἐννοοῦμεν ὅτι περιλαμβάνονται πάντες οἱ ἀξιωματικοί, οἱουδήποτε ὅπλου. Ἐπίσης «ὑπαξιωματικὸς καὶ ὁπλίτης», οἱουδήποτε ὅπλου· περιλαμβάνονται πάντες.

§291ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφαιρέσατε τὸ «καί», διὰ νὰ λείψῃ πᾶσα ἀμφιβολία.

§292ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἀφαιρεῖται ὁ σύνδεσμος «καί». Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 30 μετὰ τῆς προσθήκης τῶν δύο παραγράφων, τῶν προταθεισῶν ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 31 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§293ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 32 (ἀναγινώσκεται).

§294ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Πρὸς τὸν ἀστυνόμον δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ κάμνῃ παρατηρήσεις ὁ δήμαρχος;

§295ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Βεβαίως ὄχι.

§296ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Λοιπὸν θὰ τοῦ λέγῃ ὁ ἀστυνόμος «κάμε τὴν ἀναφοράν σου εἰς τὸν νομάρχην» (ἱλαρότης). (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 32, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 33 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§297ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 34 (ἀναγινώσκεται).

§298ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Κατὰ τὴν τελευταίαν παράγραφον «κατὰ τὴν διάταξιν τοῦ ἀμέσως ἀνωτέρω ἐδαφίου καὶ διὰ τὸν αὐτὸν λόγον δύνανται νὰ ἀπαλλαγῶσι τῶν ἀστυνομικῶν καθηκόντων οἱ ἀνώτεροι τοῦ ὑπομοιράρχου ἀξιωματικοὶ τῆς χωροφυλακῆς». Διατὶ αὐτὸ τὸ «δύνανται»; διατὶ νὰ μὴ μετατίθηνται ἢ ἀπαλλάσσωνται τῶν ἀστυνομικῶν καθηκόντων των, ὡς καὶ οἱ ἄλλοι ἀξιωματικοί; διατὶ τὸ δυνητικὸν τοῦτο;

§299ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Αὐτοὶ εἶναι ἀξιωματικοὶ τῆς χωροφυλακῆς, εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ ἐκτελῶσι τὴν ὑπηρεσίαν τῆς ἀστυνομίας, καὶ ἑπομένως ἀπόκειται εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἂν θέλῃ, νὰ ἀποδεχθῇ τὴν ἀπὸ τῆς ὑπηρεσίας ἀπαλλαγήν των. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 34, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 35, 36 καὶ 37 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§300ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 38 (ἀναγινώσκεται).

§301ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Χθὲς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶπεν, ὅτι θὰ ἐπιφέρῃ τροπολογίαν τινὰ, κατὰ τὴν ὁποίαν νὰ ἐμφαίνηται σαφέστερον καὶ ἀναμφισβητήτως, ὅτι εἰς τὰς ποινικὰς διατάξεις τῶν κοινῶν δικαστηρίων ὑπάγεται καὶ ὁ διευθυντὴς τῆς Ἀστυνομίας, ὄχι μόνον τὸ λοιπὸν προσωπικόν.

§302ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Δι’ αὐτὸ προσετέθη ἐν τέλει τοῦ νομοσχεδίου ἡ διάταξις, δι’ ἧς καταργεῖται τὸ ἄρθρον 17 τοῦ νόμου τοῦ 1884 περὶ ἰδιαζούσης δικαιοδοσίας ὡς πρὸς τὸν διευθυντήν· ἑπομένως ὑπάγεται καὶ αὐτός.

§303ΡΑΛΛΗΣ. Ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν οὐδόλως ἱκανοποιεῖ τὴν παρατήρησιν τοῦ Βουλευτοῦ Ἀττικῆς· διότι, ἐκ τοῦ ὅτι ἡ εἰδικὴ δικαιοδοσία καταργεῖται, δὲν ἕπεται, ὅτι ὑπάγεται εἰς τὰ πολιτικὰ δικαστήρια· μένει πάντοτε ἡ δικαιοδοσία ἡ στρατιωτική.

§304ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἀντὶ τῆς λέξεως «ἅπαν» νὰ τεθῇ «τὸν διευθυντὴν καὶ τὸ λοιπόν». Ἐπίσης ἐν τῇ δευτέρᾳ παραγράφῳ ἀντὶ τῆς λέξεως «κτηνιατρικοῦ» νὰ τεθῇ «ὑγειονομικοῦ».

§305ΡΑΛΛΗΣ. Τί σημαίνει τὸ «διατηρεῖται ἡ διοικητικὴ ἀστυνομία Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς»; Διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς δὲν ὑπάγεται εἰς τὴν ἱεραρχίαν, εἰς τὸ ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς;

§306ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὑπάγεται.

§307ΡΑΛΛΗΣ. Ἄν ὑπάγηται, τότε δὲν τὴν διατηρεῖτε, διότι, καθ’ ὅσον τὴν διατηρεῖτε, τὴν ἀφαιρεῖτε ἀπὸ τῆς δικαιοδοσίας τοῦ ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς. Ἡ διατήρησις δὲ τῆς διοικητικῆς ἀστυνομίας εἶναι ἀντιφατικὴ πρὸς τὰς λοιπὰς διατάξεις, κυρίως πρὸς τοὺς ἀστυφύλακας τοῦ νομοσχεδίου, διότι πάντες οἱ κλητῆρες τῆς διοικητικῆς ἀστυνομίας μετατρέπονται δυνάμει τοῦ νομοσχεδίου εἰς ἀστυφύλακας, ἐνῷ δὲ τὸ κατώτερον προσωπικὸν τῆς διοικητικῆς ἀστυνομίας Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς κατατάσσεται εἰς τὴν ἀστυφυλακὴν, ἔχομεν αἴφνης τὴν διοίκησιν ἀνεξάρτητον ἀπὸ τῆς ἱεραρχίας τῆς ἀστυνομικῆς, ἥτις καθιεροῦται διὰ τοῦ νομοσχεδίου.

§308ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 38, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§309ΡΑΛΛΗΣ. Μένει λοιπὸν αὐτοτελὴς ἡ διοικητικὴ ἀστυνομία.

§310ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὄχι.

§311ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν ἔχω τὴν ἀπαίτησιν νὰ τροποποιηθῇ τὸ νομοσχέδιον, ἀλλὰ δύναμαι νὰ ἔχω τὴν ἀπαίτησιν, ὅπως τὸ γράμμα τοῦ νομοσχεδίου ἑρμηνευθῇ ἤδη, σὺν τῇ ἐπιψηφίσει αὐτοῦ.

§312ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἡ διοικητικὴ ἀστυνομία θὰ μείνῃ ὡς ἔχει, ἀλλ’ ὁ διευθυντὴς αὐτῆς θὰ ἐξαρτᾶται καὶ αὐτὸς ἐκ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς.

§313ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 39 (ἀναγινώσκεται).

§314ΡΑΛΛΗΣ. Ἐνταῦθα ὑπάρχει μία διάταξις ὅλως διόλου ἀντίθετος εἰς τὴν ἐξήγησιν, τὴν ὁποίαν ἔδωκεν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 38 ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν (ἀναγινώσκει): «... ἡ δὲ ἐκτέλεσις τῶν καθηκόντων τῶν ὑπαλλήλων τούτων ἀνατίθεται ὑπὸ τοῦ διευθυντοῦ εἰς ἀξιωματικοὺς κλπ.» Λοιπὸν ὁ διευθυντὴς εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἐκλέγει τοὺς ἀστυνόμους; Παρακαλῶ νὰ ἐξηγηθῇ αὐτό.

§315ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Εἶναι σαφὴς ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου τούτου· διότι λέγει, ὅτι «πᾶσαι αἱ παρὰ τῇ διοικητικῇ ἀστυνομίᾳ θέσεις πολιτικῶν ὑπαλλήλων καταργοῦνται, ἡ δὲ ἐκτέλεσις τῶν καθηκόντων τῶν ὑπαλλήλων τούτων ἀνατίθεται ὑπὸ τοῦ διευθυντοῦ εἰς ἀξιωματικούς, οἵτινες διορίζονται εἰς τὰς οἰκείας θέσεις κατὰ τὴν διάταξιν τῆς πρώτης παραγράφου τοῦ ἄρθρου 2» Τί ἀποδεικνύει τοῦτο; ὅτι διατηρεῖται ἡ διοικητικὴ ἀστυνομία Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς, καὶ ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ ἐν αὐτῇ ὑπηρετοῦντες διορίζονται κατὰ τὴν διάταξιν τῆς πρώτης παραγράφου τοῦ ἄρθρου 2, ἤτοι τῇ προτάσει τῶν δύο Ὑπουργῶν, τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τοῦ τῶν Στρατιωτικῶν.

§316ΡΑΛΛΗΣ. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐφαρμόσητε τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 2, ὅταν ἀνατίθηται ἡ ἐκτέλεσις τῶν καθηκόντων ὑπὸ τοῦ διευθυντοῦ εἰς ἀξιωματικοὺς κατὰ τὸ ἄρθρον 39; Ἢ ὁ διευθυντὴς θὰ ἀναθέτῃ εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς τὴν ἐκτέλεσιν τῶν καθηκόντων αὐτῶν, ἢ ὁ διορισμὸς αὐτῶν θὰ προκαλῆται κατὰ τὸ ἄρθρον 2.

§317ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Διορίζονται παρὰ τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργῶν, τὰ δὲ τῆς ἐσωτερικῆς ὑπηρεσίας κανονίζει ὁ διευθυντὴς τῆς ἀστυνομίας, ἀναθέτων εἰς ἕνα ἕκαστον τῶν διορισθησομένων τὴν ἀνάλογον ὑπηρεσίαν.

§318ΡΑΛΛΗΣ. Ὀρθοτάτη ἡ ἰδέα, ἀρκεῖ νὰ τὴν ἐκφράσητε καλλίτερον ἐν τῷ νομοσχεδίῳ· διότι ἐκφράζετε τὸ ἐναντίον, λέγοντες «οἵτινες διορίζονται εἰς τὰς οἰκείας θέσεις κατὰ τὰς διατάξεις τῆς πρώτης παραγράφου τοῦ ἄρθρου 2». Τοῦτο σημαίνει, ὅτι τὸ βασιλικὸν διάταγμα ὁρίζει τὰς θέσεις.

§319ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Εἰς τὴν ἀστυνομίαν ὑπάρχουσι πολλαὶ θέσεις, καὶ τὸ «οἰκείας θέσεως» ἀναφέρεται εἰς τὰς διαφόρους θέσεις. Ἡ τοποθέτησις δὲ τῶν διαφόρων ὑπαλλήλων ἢ τῶν διαφόρων ἀξιωματικῶν εἰς τὰς διαφόρους θέσεις, αὕτη γίνεται ὑπὸ τοῦ διευθυντοῦ τῆς ἀστυνομίας.

§320ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. «Τὰς οἰκείας θέσεις» σημαίνει τὰς θέσεις, τὰς ὁποίας θὰ καθορίσῃ βασιλικὸν διάταγμα.

§321ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν δύνασθε νὰ δώσητε εἰς τὸν διευθυντὴν τῆς Ἀστυνομίας τὸ δικαίωμα τοῦ μεταθέτειν ἕνα ἀστυνόμον ἀπὸ δικαιοδοσίας εἰς δικαιοδοσίαν.

§322ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸ ἔχει σήμερον. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 39, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 40, 41 καὶ 42 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§323ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 43 (ἀναγινώσκεται).

§324ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Νομίζω, ὅτι ἤθελεν εἶσθαι καλὸν, ἂν εἰς τὰς αὐτὰς διατάξεις τοῦ ΦΜʹ νόμου περὶ ἐντοπίων ὑπήγοντο καὶ οἱ ὑπαξιωματικοὶ τῆς ἀστυνομίας.

§325ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Δὲν ἔχω ἀντίῤῥησιν νὰ προστεθῶσι καὶ οἱ ὑπαξιωματικοί.

§326ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν διαγράφεται ὁ σύνδεσμος «καὶ» πρὸ τῆς λέξεως «ἀξιωματικοί», μετὰ δὲ τὴν λέξιν «ἀνθυπασπισταὶ» προστίθενται αἱ λέξεις «καὶ ὑπαξιωματικοί». Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 43, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκεται εἶτα καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 44 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§327ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 45 (ἀναγινώσκεται).

§328ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πῶς θὰ θεωρηθῶσι πάντες πεπαυμένοι, ἀφοῦ δύναται νὰ ἀρχίσῃ καὶ μερικὴ ἐφαρμογὴ τοῦ νόμου;

§329ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Θὰ παύωνται ὅπου ἀρχίσῃ ἡ ἐφαρμογή. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 45, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 46 καὶ 47 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§330ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 48 (ἀναγινώσκεται).

§331ΘΕΜ. Α. ΚΑΝΑΡΗΣ. Νομίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι πρέπει νὰ ἀπολαύσουν τῶν εὐεργετημάτων τῆς προκειμένης προσωρινῆς διατάξεως καὶ οἱ προϋπηρετήσαντες ὡς ὑπαξιωματικοὶ ἢ στρατιῶται, ἀφοῦ ἀπολαμβάνουσι τούτων οἱ δημοτικοὶ καὶ ἀστυνομικοὶ κλητῆρες, καὶ συνεπῶς προτείνω νὰ προστεθῶσιν ἐν ἀρχῇ τοῦ πρώτου ἐδαφίου αἱ λέξεις «οἱ μὴ ὑπερβάντες τὸ 45 ἔτος τῆς ἡλικίας αὐτῶν». Ὡσαύτως ἐν τέλει τοῦ ἐδαφίου, ἀντὶ τῆς φράσεως «οἱ ἔχοντες τὰ ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 10 προσόντα», νὰ τεθῇ «καὶ ἔχοντες τὰ λοιπὰ ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 10 προσόντα». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 48 μὲ τὰς τροποποιήσεις ταύτας. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 49 καὶ 50 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§332ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 51 (ἀναγινώσκεται).

§333ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δύναται νὰ μᾶς εἴπῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, εἰς ποῖον ἀριθμὸν ὑποθέτει, ὅτι θὰ ἀνέλθωσιν οἱ προωρισμένοι διὰ τὴν χωροφυλακὴν κληρωτοὶ τοῦ 1892;

§334ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Εἰς χιλίους περίπου.

§335ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δηλαδὴ θὰ ἔχωμεν 4,000 μέχρι συμπληρώσεως τῆς ἀπαιτουμένης δυνάμεως. Τότε πρέπει νὰ φέρητε δήλωσιν εἰς τὴν Βουλήν, δι’ ἧς νὰ ζητήσητε αὔξησιν τῆς πιστώσεως, ἣν ἔχετε ἀναγεγραμμένην ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν.

§336ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν θὰ αὐξήσῃ τὸ κονδύλιον τοῦ προϋπολογισμοῦ· τὸ περιπλέον θὰ τὸ λάβωμεν ἐκ τοῦ στρατεύματος.

§337ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν ἐννοῶ τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου. Λέγει ὅτι κατὰ τὴν πρώτην ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου, τοὺς ἀναγκαιοῦντας ἐκ τῶν διὰ τὴν χωροφυλακὴν προωρισμένων κληρωτῶν τοῦ 1892 δύναται νὰ μεταθέσῃ εἰς τὴν χωροφυλακὴν πρὸ τῆς λήξεως τοῦ χρόνου τῆς ἐν τῷ πεζικῷ ὑπηρεσίας αὐτῶν, κατὰ δὲ τὸ 1893 τοὺς ἀναγκαιοῦντας κτλ. Ἀλλ’ εὑρισκόμεθα εἰς τὸ 1893.

§338ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Κατὰ τὴν πρώτην ἐφαρμογήν, ἐπειδὴ οἱ τῆς ἀπογραφῆς τοῦ 1892 προωρισμένοι διὰ τὴν χωροφυλακὴν συμπληροῦσι τὸν χρόνον τῆς ὑπηρεσίας ἐν τῷ στρατεύματι τὴν 15 Σεπτεμβρίου, δυνάμεθα καὶ πρὸ τῆς προθεσμίας ταύτης νὰ τοὺς μεταθέσωμεν εἰς τὴν χωροφυλακήν· κατὰ δὲ τὸ 1893, τουτέστι κατὰ τὸν Ὀκτώβριον τοῦ 1893, καθ’ ἣν ἐποχὴν ἀφίεται ἡ ἡλικία τοῦ 1891, ἡ ὑπηρετοῦσα εἰς τὴν χωροφυλακὴν, δυνάμεθα πρὸς ἀναπλήρωσιν τῆς δυνάμεως ταύτης νὰ ἀποσπάσωμεν ἐκ τοῦ πεζικοῦ ἄνδρας παρελθούσης ἀπογραφῆς.

§339ΡΑΛΛΗΣ. Τότε δὲν ἐκφράζεται καλῶς τὸ ἄρθρον.

§340ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἀντὶ τῶν λέξεων «κατὰ δὲ τὸ 1893 κλπ.», ὅπως γείνῃ σαφέστερον, ἂς τεθῇ «ἀπὸ δὲ τοῦ Ὀκτωβρίου τοῦ 1893 τοὺς ἀναγκαιοῦντας ἐκ τῶν ἐν ταῖς τάξεσι τοῦ στρατοῦ ὑπηρετούντων κληρωτῶν κτλ.» (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 51, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 52, ὡς καὶ ἡ τελευταία διάταξις, ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§341ΡΑΛΛΗΣ. Τὸ σύνολον αὔριον.

§342ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ψήφισις τοῦ συνόλου ἀναβάλλεται δι’ αὔριον. Λύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρα 2 καὶ 50′ μετὰ τὸ μεσονύκτιον.