1887.05.06

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 51

Τῆς 6 Μαΐου 1887

(Τετάρτη).

Ὥρᾳ 3 μ. μ.

(Εὑρεθείσης τῆς Βουλῆς ἐν ἀπαρτίᾳ, ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Αʹ τμῆμα τῆς Βουλῆς κατέθεσε τὴν ἔκθεσίν του ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς τοῦ νομοῦ Ἀττικῆς καὶ Βοιωτίας. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 197.) Τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον Σκιάθου διὰ ψηφίσματός του παρακαλεῖ τὴν Βουλὴν νὰ ἐπιψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον εἶχεν ὑποβληθῆ ὑπὸ τῶν βουλευτῶν κ.κ. Βουδούρη καὶ Καλογεροπούλου, περὶ ὑπαγωγῆς τῆς ἐπαρχίας Σκοπέλου εἰς τὸ Πρωτοδικεῖον Βόλου.

§2ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει καὶ ἕτερον ψήφισμα τοῦ Ἐπαρχιακοῦ Συμβουλίου τῆς ἐπαρχίας Σκοπέλου, τὸ ὁποῖον ἐπιφυλάσσομαι, ὅταν ἔλθῃ ἡ σειρὰ τοῦ νομοσχεδίου, νὰ προσαγάγω.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψει κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου. Κάτοικοί τινες τῆς πλατείας Ἐλευθερίας καὶ τῶν φυλακῶν Τριγγέτα παραπονοῦνται κατὰ τῆς ἀθλίας καταστάσεως, εἰς ἣν διατελοῦσιν, ὡς ἐκ τῆς μὴ καθαριότητος τῆς συνοικίας ἐκείνης.

§4ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§5ΤΖΑΝΕΣ. Ἔχω καθῆκον, φρονῶ, κ. Πρόεδρε, νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν ἐπὶ τῆς ἑξῆς ὑποθέσεως. Ἦλθον σήμερον ἐκ Καλαμῶν ἐπεσκέφθην τὰ ἔργα τοῦ λιμένος Καλαμῶν, καὶ εἶδον, ὅτι αἱ ἀνάγκαι αὐτοῦ μὲ ἀναγκάζουσι νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς. Γνωρίζω, ὅτι ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐμελέτησε τὸ ζήτημα τοῦ λιμένος σπουδαίως καὶ ἐμπεριστατωμένως, καὶ γνωρίζω πρὶν ἀναχωρήσω, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐσχημάτισε τὴν ἰδέαν, ὅτι εἶναι ἀνάγκη τὸ ταχύτερον νὰ ἐπαναληφθῇ τὸ ἔργον. Γνωρίζω, ὅτι ὁ αὐτὸς κ. Πρόεδρος ἐδικαίωσεν ἐκείνους, πρὸς τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ ἀποδοθῇ τὸ δίκαιον, δηλονότι ἀπεδέχθη, ὅτι ὁ ἐργολάβος δὲν εἶναι ἔνοχος τῆς ἀμελείας, οὕτως εἰπεῖν, ἥτις καταδείχθη μέχρι τοῦδε, ἐκ τῆς ὁποίας διακινδυνεύει τὸ ἔργον, δηλ. διακινδυνεύει νὰ ἀπολεσθῇ ἓν ἑκατομμύριον δραχμῶν, ἐὰν τὸ ἔργον δὲν ἐπαναληφθῇ ὡς τάχιστα. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ γίνῃ σήμερον, εἶναι, ὅτι, μετὰ τὰς μελέτας τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ μετὰ τὰς δαπάνας ἐν γένει τῆς ἐργασίας, εἶναι ἀνάγκη, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ διατάξῃ, ὥστε, εἰ δυνατόν, αὔριον νὰ ἐπαναληφθῶσιν αἱ ἐργασίαι, διότι, διὰ νὰ ἐπαναληφθῶσιν αἱ ἐργασίαι, αἱ ἀφορῶσαι εἰς τὴν ἀποπεράτωσιν τοῦ βραχίονος καὶ τὴν κατασκευὴν τῆς δεξαμενῆς, πρέπει νὰ προταχθῶσι προκαταρτικὰ ἔργα, διότι ἡ πλημμύρα τοῦ ποταμοῦ ἠφάνισε τοὺς σιδηροδρόμους καὶ ὅλα τὰ τοιαῦτα ἔργα. Λέγω λοιπὸν, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν πρέπει τὸ ταχύτερον, εἰ δυνατὸν, ἐπειδὴ ἐμελετήθη τὸ ζήτημα, νὰ ἐξενέγκῃ τὴν ἀπόφασίν του, καὶ νὰ εἴπῃ, τί πρέπει νὰ γίνῃ, καὶ ν’ ἀνακοινώσῃ τὰς ἀποφάσεις τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὰς σκέψεις εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, καὶ ἂν ταῦτα ἔλαβον χώραν, εἶναι καλὸν, εἶναι δίκαιον, νὰ διατάξῃ τὴν ἐξακολούθησιν τοῦ ἔργου. Τὸ ἔργον τοῦτο, Κύριοι, εἶναι περιττὸν νὰ εἴπω, ὅτι εἶναι ἔργον, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ εἰς τὴν ζωὴν τῶν Καλαμῶν, καὶ ὄχι μόνον εἰς τὴν ζωὴν τῶν Καλαμῶν, ἀλλ’ εἶναι ἔργον, τὸ ὁποῖον δίδει μεγίστην ἐκδούλευσιν εἰς τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα, διότι, ὡς ἐσχάτως ἀκόμη ἐλέχθη καὶ διετυμπανίσθη διὰ τοῦ τύπου, αἱ Καλάμαι εἶναι πόλις ἐμπορικωτάτη καὶ βιομηχανικωτάτη. Πλὴν τούτου, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἐπειδὴ, ἐρχόμενος ἐκεῖθεν, εἶδον ποία εἶναι ἡ κατάστασις τῶν ἐν Καλάμαις φυλακῶν, νὰ ἐπιστήσωσι ἀμφότεροι τὴν προσοχήν των εἰς τὴν ἀξιοδάκρυτον ὄντως κατάστασιν τῶν φυλακῶν τούτων· 300 κατάδικοι καὶ ὑπόδικοι, συσωρευμένοι εἰς ὀλίγα μόνον δωμάτια, παραπονοῦνται, κινδυνεύοντες ν’ ἀποθάνωσιν ἐξ ἀσφυξίας. Μίαν πρότασιν ὑπέβαλον εἰς τὴν Βουλὴν, περὶ καταργήσεως τῆς προσωπικῆς κρατήσεως. Μὴ θεωρῆτε, Κύριοι, ὅτι παίζω. Νομίζω, ὅτι θὰ ὑποστηρίξωμεν τὴν δημοσίαν πίστιν καὶ τὴν δημοσίαν τάξιν διὰ τῆς προτάσεως ταύτης· εἶναι πρότασις, τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ μελετήσητε καὶ νὰ τὴν δεχθῆτε. Θὰ παρακαλέσω νὰ ἐγγραφῇ ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, διότι κομίζω, ὅτι εἶναι ἐσχάτη τῆς κοινωνίας ἀνάγκη· ὅπου ἔφθασαν τὰ πράγματα σήμερον, δὲν δύναται τὸ ἄτοπον τοῦτο τῆς προσωπικῆς κρατήσεως νὰ ἐξακολουθῇ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρόεδρον, ν’ ἀναγράψῃ αὐτὴν ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, ὅπως ἔλθῃ εἰς συζήτησιν, διότι πιστεύω ὅτι εἶναι καιρός.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγκρίνει ἡ Βουλὴ νὰ ἀναγραφῇ ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει;

§7ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Βεβαίως.

§8ΤΣΑΡΛΑΜΠΑΣ. Ὑποβάλλω τὰς ἑξῆς εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ἐπερωτήσεις. 1) Ἡ παρὰ τῆς Ἰονίου Κυβερνήσεως ἐπαρχιακὴ ὁδὸς ἀπὸ τὸ χωρίον Χορτάτα τῆς ἐπαρχίας Λευκάδος τοῦ δήμου Ἀπολλωνίων, ἡ ὁποία διευθύνεται πρὸς τὸν λιμένα Βασιλικῆς, ἐλλείψει ἐπισκευῆς, ἐγένετο ἀδιάβατος καὶ θέλει ἐξ ὁλοκλήρου καταστραφῆ, ἐὰν δὲν γίνωσιν αἱ πρὸς συντήρησιν ἀναγκαῖαι ἐπισκευαί. 2) Τὴν αὐτὴν τύχην θέλει λάβει καὶ τὸ τεμάχιον τῆς ἐθνικῆς ὁδοῦ ἀπὸ Βασιλικῆς πρὸς τὴν πόλιν, ἐὰν δὲν ληφθῇ καὶ περὶ αὐτῆς πρόνοια. 3) Ἡ ἐπαρχιακὴ ὁδὸς ἀπὸ τὸ χωρίον Ἐγκλουβὰ, τοῦ δήμου Καρυᾶτο, διευθυνομένη πρὸς τὸν λιμένα τῆς πόλεως Λευκάδος, καὶ αὐτή, ἐλλείψει ἐπισκευῆς, ἐγένετο ἀδιάβατος· ἑπομένως παρακαλῶ ἐκ νέου τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν, ἵνα τὸ ταχύτερον λάβῃ τὰ πρὸς ἐπισκευὴν μέτρα, καθότι δὲν εἶναι δίκαιον, ἔργα εὐεργετικὰ, κατασκευασθέντα παρὰ τῶν ξένων, νὰ καταστραφῶσιν ὑπὸ μιᾶς Ἐθνικῆς Κυβερνήσεως.

§9ΤΥΠΑΛΔΟΣ. Ἔχω μίαν ἔγγραφον πρότασιν τὴν ἑξῆς (ἀναγινώσκει). «Ἐτησίως ἱκαναὶ συμβαίνουσιν ἐν Ἑλλάδι περιπτώσεις ὑδροφοβίας. Δύσκολος δὲ καὶ συχνάκις ἀνέφικτος ἀποβαίνει ἡ ἀποστολὴ τῶν δηχθέντων εἰς τὸ θεραπευτήριον τοῦ ἐνδόξου Pasteur. Ὅθεν προτείνω, ὅπως ἡ Κυβέρνησις λάβῃ τὰ πρόσφορα μέτρα πρὸς ἐφαρμογὴν τῆς θεραπευτικῆς μεθόδου τοῦ Pasteur ἐν Ἑλλάδι».

§10ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§11ΤΖΑΝΕΣ. Τὸ νομοσχέδιον περὶ βοσκῆς, τὸ ὁποῖον εἰσήγαγεν ἡ Κυβέρνησις, κοιμᾶται ἀκόμη εἰς τὸ Γραφεῖον, δὲν εἶναι ἀναγεγραμμένον ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, δὲν διενεμήθη, εἶναι δὲ ἐκ τῶν ἀναγκαιοτάτων.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ποῦ εἶναι αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον;

§13ΤΖΑΝΕΣ. Ὑπέβαλον καὶ ἐγὼ μίαν πρότασιν νόμου.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ὑπέβαλεν.

§15ΤΖΑΝΕΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὑπέβαλε νομοσχέδιον περὶ τούτου, τὸ ὁποῖον δὲν βλέπω ἀναγεγραμμένον· μόνον ἡ ἰδική μου πρότασις εἶναι ἀναγεγραμμένη, ἐνῷ τὸ νομοσχέδιον εἶναι γενικώτερον.

§16ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Νὰ θέσητε τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν ὁ κ. Ὑπουργός.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπεβλήθη.

§18ΒΑΛΣΑΜΑΚΗΣ. Πρὸ τῆς διακοπῆς δὲν τὸ ὑπεβάλετε, κ. Ὑπουργέ;

§19ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Θὰ τὸ φέρω.

§20ΒΑΛΣΑΜΑΚΗΣ. Δὲν ἐτυπώθη, δὲν διενεμήθη ἀκόμη;

§21ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Δὲν ἐτυπώθη ἀκόμη.

§22ΒΑΛΣΑΜΑΚΗΣ. Ὑπεβλήθη;

§23ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Μάλιστα.

§24ΤΖΑΝΕΣ. Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, ἐὰν τὸ νομοσχέδιον τῆς Κυβερνήσεως ἀναγραφῇ ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει καὶ συζητηθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς καὶ ψηφισθῇ, ὅπως δήποτε, ἔχει καλῶς· ἄλλως, θὰ παρακαλέσω νὰ προταχθῇ ἡ πρότασίς μου διὰ τὴν ἐπαρχίαν Καλαμῶν. Δὲν ἔχετε ἰδέαν, κ. Πρόεδρε, περὶ τῶν κακῶν, τὰ ὁποῖα ὑφίστανται οἱ πολῖται ἀπὸ χωροφύλακας καὶ ἀγροφύλακας· ἀφαιροῦσι τὰ ζῶα ἀπὸ τὰς αὐλὰς τῶν δυστυχῶν χωρικῶν, — τὸ εἶδον ἰδίοις ὀφθαλμοῖς — τὰ μετάγουσιν εἰς τὴν ἀστυνομίαν, καὶ τοῖς κάμουν πρωτόκολλα, καὶ ἀναγκάζονται νὰ πληρόνουν ποσὰ τόσα, ὅσα δὲν δύνανται νὰ πληρώσουν οἱ δυστυχεῖς χωρικοί. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ προταχθῇ ἡ ἰδική μου πρότασις, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις δὲν θέλῃ νὰ ὑποβάλῃ τὸ νομοσχέδιον.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Αὐστροουγγαρίας προσωρινῆς ἐμπορικῆς συμβάσεως.

§26ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Μολονότι εἰς τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν τοῦ νομοσχεδίου ἐζήτησα πληροφορίας τινὰς, καὶ ἡ αἴτησίς μου δὲν ἔτυχε καλῆς ὑποδοχῆς, οὐχ ἧττον δὲν μὲ ἀποθαῤῥύνει τοῦτο, ὅπως ζητήσω ἐκ νέου τοιαύτας. Εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου 2 τῆς συμβάσεως ὑπάρχει διάταξις, καθ’ ἣν ἡ σύμβασις αὕτη δὲν ἰσχύει διὰ τὰ Κράτη, ἅτινα εὑρίσκονται εἰς τελωνιακὴν ἕνωσιν μετὰ τῆς Αὐστρίας. Ἐν τῇ συμβάσει μετὰ τῆς Γερμανίας ἀκριβῶς ὑπάρχει διάταξις, ὁρίζουσα τὸ ἐναντίον, ὅτι ἡ σύμβασις ἐκείνη ἰσχύει καὶ εἰς τὰ Κράτη, τὰ ὁποῖα ἔχουσι τελωνιακὴν ἕνωσιν μετ’ αὐτῆς. Ἐπιθυμῶ, πρὸς πληρεστέραν ἔννοιαν τῆς συμβάσεως ταύτης, νὰ μάθω, ποῖοι εἶναι οἱ λόγοι, διὰ τοὺς ὁποίους ἡ μὲν Γερμανία ἀπέκρουσε τὴν διάταξιν ταύτην, ἡ δὲ Αὐστρία ἐζήτησε νὰ τεθῇ αὕτη ἐν τῇ συμβάσει.

§27ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ὑποθέτω, ὅτι ἡ διαφορὰ προέρχεται ἐκ τῆς διαφορᾶς τῶν διαθέσεων, ἀλλὰ παρατηρῶ, ὅτι ἡ Γερμανία ἔχει τελωνιακὴν ἕνωσιν, ἐνῷ ἡ Αὐστρία δὲν ἔχει. Ἐν Γερμανίᾳ ὑπάρχει τὸ γνωστὸν Zollverein, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὴν βάσιν τῆς τελωνιακῆς αὐτῆς νομοθεσίας, ἔχει ἄρα καὶ συμφέρον καὶ καθῆκον νὰ φροντίσῃ, ὥστε αἱ χῶραι, αἵτινες ἐν τῷ μέλλοντι θέλουσιν ἑνωθῆ μετ’ αὐτῆς τελωνιακῶς, ν’ ἀπολαύωσι καὶ αὗται τῶν πλεονεκτημάτων, τῶν ἀποῤῥεόντων ἐκ τοῦ ὅρου τοῦ μᾶλλον εὐνοουμένου Ἔθνους. Ἡ Αὐστρία δὲν ἔχει τοιαύτην ἕνωσιν, ὡς οὐδ’ ἡ Ἀγγλία, ἀλλ’ αὕτη μὲν ἐν τῇ συνθήκῃ, τὴν ὁποίαν συνωμολόγησε μεθ’ ἡμῶν, προὐτίμησε νὰ δεχθῇ τὸν ὅρον τῆς Γερμανικῆς συνθήκης, ἡ δὲ Αὐστρία φαίνεται, ὅτι εἶχε λόγους νὰ μὴ δεχθῇ αὐτόν. Εἰς ἡμᾶς δὲ τοῦτο ἦτο ἀδιάφορον.

§28ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἐγὼ φρονῶ μετὰ τοῦ ἀξιοτίμου προαγορεύσαντος, ὅτι δὲν εἴμεθα εἰς θέσιν ἀκόμη, νὰ μορφώσωμεν γνώμην περὶ τῶν ὑποχρεώσεων, τὰς ὁποίας ἀναλαμβάνομεν διὰ τῆς παρούσης συμβάσεως καὶ ἰδίως περὶ τῶν ὠφελειῶν, τὰς ὁποίας θέλομεν ἀπολαύσει ἐξ αὐτῆς· καὶ διὰ τοῦτο ἐπεθύμουν νὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν, ἵνα, εἰ δυνατόν, ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλὴν τοὺς λόγους, ἐξ ὧν ἐπείσθη, ὅτι πράγματι εἶναι συμφέρουσα ἡ προκειμένη σύμβασις διὰ τὰ δημόσια τῆς Ἑλλάδος συμφέροντα. Ἔχομεν, Κύριοι, ἐμπορικὰς σχέσεις μετὰ τῆς Αὐστρίας, ἀποστέλλομεν ἐμπορεύματα, δεχόμεθα ἐμπορεύματα καὶ ἅπασαι αἱ ταχεῖαι ἀποστολαὶ ἐνεργοῦνται διὰ θαλάσσης. Ἤδη διὰ τῆς συμβάσεως βεβαίως ἐπιδιώκομεν τὴν ἐνίσχυσιν αὐτῶν τῶν ἐμπορικῶν σχέσεων, καὶ ἡ σπουδαιοτέρα πρὸς τοῦτο διάταξις τῆς συμβάσεως εἶναι, ὅτι ὑποχρεούμεθα νὰ μὴ ἐπιβάλωμεν εἰς τὰ Αὐστριακὰ ἐμπορεύματα δασμοὺς μείζονας ἐκείνων, τοὺς ὁποίους ἐπιβάλλουσιν εἰς τὰ ἐμπορεύματα τοῦ μᾶλλον εὐνοουμένου Κράτους. Αἱ ὠφέλειαι, αἱ ὁποῖαι παρέχονται ἐντεῦθεν ὑπὲρ τῆς Αὐστρίας, εἶναι, νομίζω, σαφεῖς καὶ ὡρισμέναι, διότι τὰ Αὐστριακὰ ἐμπορεύματα ἐν Ἑλλάδι θὰ εὑρεθῶσιν εἰς τὴν αὐτὴν ἀκριβῶς θέσιν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκονται ὅλα τὰ ὁμοειδῆ ἐμπορεύματα, τὰ ὁποῖα ἔρχονται ἐξ ἄλλων Κρατῶν. Οὐδὲν δηλ. ἐμπόρευμα Αὐστριακὸν τρέχει τὸν κίνδυνον, νὰ πληρώσῃ δασμοὺς μεγαλειτέρους ἐκείνων, τοὺς ὁποίους ὁμοειδὲς ἐμπόρευμα θέλει πληρώσει. Ὅλα τὰ τοιαῦτα ὁμοειδῆ ἐμπορεύματα εἰσάγονται παρ’ ἡμῖν ἐπίσης διὰ θαλάσσης. Ἔχομεν ἀληθῶς τελωνιακάς τινας διατάξεις περὶ τῶν ἡμετέρων μεθορίων, ἀλλὰ δὲν ἀνελάβομεν δι’ αὐτῶν ὑποχρεώσεις πρὸς ἑτέραν Δύναμιν Αὐταὶ αἱ διατάξεις εἶναι μέτρα, τὰ ὁποῖα ἡμεῖς ἐλάβομεν ἕνεκα τοπικῶν σκοπῶν, καὶ δὲν πιστεύω, ὅτι ἀνάγονται εἰς ἐμπορεύματα, ἐξ ἐκείνων, ἅτινα εἰσάγονται διὰ θαλάσσης ἐξ Αὐστρίας. Ἑπομένως φρονῶ, ὅτι τὸ κέρδος τῶν Αὐστριακῶν προϊόντων εἶναι προφανές· δύνανται τοῦ λοιποῦ νὰ συναγωνίζωνται πρὸς πάντα τὰ ὁμοειδῆ ἐμπορεύματα, καὶ δὲν τρέχουσι τὸν κίνδυνον νὰ πληρώσωσι δασμοὺς μείζονας. Τώρα ἂς ἴδωμεν, ποίας ὠφελείας λαμβάνομεν. Ἐν Αὐστρίᾳ ἡμεῖς, εἰσάγοντες διὰ θαλάσσης, δὲν θέλομεν ὑποχρεωθῆ νὰ πληρώσωμεν δασμοὺς μείζονας ἐκείνων, τοὺς ὁποίους πληρόνουσιν ὁμοειδῆ ἐμπορεύματα, εἰσαγόμενα ἐν Αὐστρίᾳ διὰ θαλάσσης. Ἀλλ’ ἐὰν ὁμοειδῆ πρὸς τὰ ἡμέτερα ἐμπορεύματα εἰσάγωνται διὰ παντοίων ὁδῶν τῆς ξηρᾶς εἰς τὴν Αὐστρίαν, αἱ δὲ ὁδοὶ αὗται παρέχωσιν εἰς αὐτὰ ὠφελείας πολὺ μεγαλειτέρας ἀπὸ ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι παρέχονται εἰς αὐτὰ, εἰσαγόμενα διὰ θαλάσσης, τότε τὰ ἐμπορεύματά μας δὲν θὰ εὑρεθῶσιν εἰς τὴν αὐτὴν θέσιν, εἰς ἣν εἶναι τὰ ὁμοειδῆ ἐμπορεύματα ἐν Αὐστρίᾳ. Ὑποθέτω, ὅτι ἡμεῖς εἰσάγομεν εἰς Αὐστρίαν δέρματα καὶ θὰ πληρώσωμεν μίαν δραχμὴν δασμόν, φέρ’ εἰπεῖν· ἐὰν ὅμως διὰ ξηρᾶς εἰσάγωνται ἐν Αὐστρίᾳ ὁμοειδῆ ἐμπορεύματα, τὰ ὁποῖα πληρόνουσι 50 λεπτά, 25 λεπτὰ μόνον, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει τὰ ἡμέτερα ἐμπορεύματα οὐδόλως ὠφελοῦνται ἐκ τῆς συμβάσεως ταύτης. Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι εἶναι πολὺ ἀναγκαία καὶ ὀρθὴ ἡ παρατήρησις τοῦ κ. ἐξ Ἄρτης βουλευτοῦ, νὰ γνωρίσωμεν ἀκριβῶς, ποῖαι εἶναι αἱ εὐκολίαι, αἱ παρεχόμεναι εἰς ὁμοειδῆ τῶν ἡμετέρων ἐμπορευμάτων, εἰσερχομένων ἐν Αὐστρίᾳ διὰ ξηρᾶς. Τότε θὰ ὦμεν εἰς θέσιν νὰ ἐννοήσωμεν, τί παραχωροῦμεν, καὶ τί ὠφελούμεθα, ἄλλως ψηφίζομεν τὴν σύμβασιν ταύτην ἐν ἀγνοίᾳ, ἐὰν ἦναι ὠφέλιμος, ἢ ὄχι. Ἐπὶ τῶν ζητημάτων τούτων ἐπιθυμῶ νὰ δώσῃ ἡ Κυβέρνησις πληροφορίας τινάς.

§29ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ Ἑλλὰς ἐν ταῖς ἐμπορικαῖς συμβάσεσι κυρίως ἐπιδιώκει τὴν ἀμοιβαιότητα ὡς πρὸς τὰ πλεονεκτήματα τῶν μᾶλλον εὐνοουμένων Ἐθνῶν, καὶ, ὅσον τὸ δυνατὸν, ἀποφεύγει εἰδικὰς περὶ δασμολογίου συμφωνίας. Ἀναγκαζόμεθα ἐνίοτε νὰ συνομολογῶμεν καὶ τὰς τοιαύτας συμφωνίας, διότι ἄλλως δὲν δυνάμεθα ν’ ἀποκτήσωμεν τὴν γενικὴν ἀμοιβαιότητα περὶ τῶν πλεονεκτημάτων τῶν μᾶλλον εὐνοουμένων Ἐθνῶν, ἀλλ’ ὁσάκις δυνάμεθα ν’ ἀποκτήσωμεν τὴν ἀμοιβαιότητα ταύτην, δηλαδὴ ἐπὶ τοῖς ὅροις, καθ’ οὓς εἰσάγονται τὰ ὁμοειδῆ ἐμπορεύματα τῶν μᾶλλον εὐνοουμένων Ἐθνῶν, τοῦτο ἀρκεῖ εἰς ἡμᾶς. Καὶ ἤδη ὡς πρὸς τὴν Αὐστρίαν ἡ ἐφαρμογὴ τῆς ἀρχῆς ταύτης ἔχει ὡς ἀποτέλεσμα, ὅτι τὰ σῦκα, τὰ ὁποῖα, κατὰ τὸ γενικὸν δασμολόγιον τῆς Αὐστρίας, ὑποβάλλονται εἰς δασμὸν 12 φιορινίων, θέλουσιν ὑποβάλλεσθαι εἰς δασμὸν 5 φιορινίων, ὅταν ἀπολαύῃ ἡ Ἑλλὰς τῶν πλεονεκτημάτων τῶν μᾶλλον εὐνοουμένων Ἐθνῶν. Ὁ κ. βουλευτὴς ἐξ Ἀρκαδίας λέγει: ἀδιάφορον, τὰ σῦκα ἂς πληρόνωσι 12 φιορίνια κατὰ τὴν εἰσαγωγὴν, ἀρκεῖ μόνον νὰ μὴ ἀναγνωρίσωμεν διὰ τῆς συμβάσεως προνόμια ὑπὲρ τοῦ μεθοριακοῦ ἐμπορίου τῆς Αὐστρίας, ὅπως καὶ ἐκείνη ἀναγνωρίζει προνόμια ὑπὲρ τοῦ μεθοριακοῦ ἐμπορίου τῆς Ἑλλάδος. Ἀλλὰ, τὸ ἐπαναλαμβάνω, ἐὰν εἰσάγωμεν ἄνευ τῶν πλεονεκτημάτων τῶν μᾶλλον εὐνοουμένων Ἐθνῶν, θὰ εἰσάγωμεν κατὰ τὸ γενικὸν δασμολόγιον τῆς Αὐστρίας, τὸ δὲ γενικὸν δασμολόγιον τῆς Αὐστρίας ἐπιβάλλει δασμὸν 12 φιορινίων εἰς τὰ σῦκα, ἐνῷ τὸ συμβατικὸν δασμολόγιον, ἕνεκα τῶν συμφωνιῶν τῆς Αὐστρίας πρὸς τὴν Ἰταλίαν, ἐπιβάλλει δασμὸν 5 φιορινίων, ἢ καὶ μόνον 40 ἑκατοστῶν τοῦ φιορινίου ὡς πρὸς τὰ προωρισμένα εἰς βιομηχανικὴν χρῆσιν. Κατὰ τὴν σύμβασιν ἄρα ταύτην ἀπολαύομεν καὶ ἡμεῖς τοῦ πλεονεκτήματος τῆς εἰσαγωγῆς ἀντὶ δασμοῦ 5 φιορινίων, ἐξαιρετικῶς δὲ καὶ 40 ἑκατοστῶν τοῦ φιορινίου, ἐνῷ κατὰ τὸ γενικὸν δασμολόγιον ὑποβαλλόμεθα εἰς 12 φιορινίων δασμόν. Ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ εἰσέλθωμεν εἰς λεπτομερείας, ἠδύνατο νὰ γίνῃ ἑτέρα τις διάκρισις, ὅτι, ὡς ἐκ τῶν προνομίων τῶν λιμένων Τεργέστης καὶ Φιοῦμε, δύνανται καὶ ἄλλαι ἐπικράτειαι, αἵτινες δὲν ἀπολαύουσι τῶν πλεονεκτημάτων τοῦ συμβατικοῦ δασμολογίου, εἰσάγουσαι διὰ τῶν λιμένων Τεργέστης καὶ Φιοῦμε, ν’ ἀπολαμβάνωσι τοῦ εὐεργετήματος τοῦ ἐλαφροτέρου δασμοῦ· τοῦτο ὅμως δὲν ἀποτελεῖ δικαίωμα ἡμῶν, θέλει δὲ διαρκέσει μόνον, ἐφ’ ὅσον ὑφίστανται τὰ προνόμια τῶν δύο ἐκείνων λιμένων. Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τὸ προκείμενον, λέγομεν, ὅτι, ὅσαι ἐπικράτειαι ἔχουσι σύμβασιν, ἐξασφαλίζουσαν αὐταῖς τὰ πλεονεκτήματα τῶν μᾶλλον εὐνοουμένων Κρατῶν, εἰσάγουσαι εἰς Αὐστροουγγαρίαν σῦκα, πληρόνουσι μόνον 5 φιορινίων δασμὸν ἐπὶ τῶν προωρισμένων εἰς ἄμεσον κατανάλωσιν, ἐπὶ δὲ τῶν προωρισμένων εἰς τὴν βιομηχανίαν, ὑποβάλλονται εἰς τὸν ἐλάχιστον δασμὸν 40 ἑκατοστῶν τοῦ φιορινίου, ἀντὶ τῶν 12 φιορινίων, τῶν κατὰ γενικὸν κανόνα ἐπιβαλλομένων. Τὰ δὲ ἐξ Ἑλλάδος εἰσαγόμενα, κατὰ τὰ ¾ σχεδόν, εἰσάγονται πρὸς βιομηχανικὴν χρῆσιν, τουτέστι πρὸς τὴν διὰ τῆς φρύξεως παρασκευὴν κόνεως χρησίμου ἀντὶ καφφέ. Ὑπάρχουσι καὶ ἄλλαι ὠφέλειαι μικροτέρου λόγου, ἐκ τῶν εἰσαγομένων ἐλαιῶν, τοῦ ἐλαίου, τῶν ἀμυγδάλων, τῶν πορτοκαλλίων, λεμονίων καὶ κίτρων, καὶ ἄλλων τοιούτων εἰδῶν, ὑποβαλλομένων εἰς δασμὸν διάφορον, κατὰ τὸ γενικὸν δασμολόγιον καὶ κατὰ τὸ συμβατικόν· ἀλλὰ τῶν εἰδῶν τούτων ἡ ἐκ τῆς Ἑλλάδος εἰσαγωγὴ δὲν εἶναι σπουδαία. Ἀντιτάσσει ὁ κ. βουλευτὴς ἐξ Ἀρκαδίας, ὅτι ὑπάρχουσι τμήματά τινα παρὰ τὸ σύνορον τῆς Αὐστρίας, τὰ ὁποῖα ἀπολαύουσι πλεονεκτημάτων τινῶν δασμολογικῶν. Βεβαίως τὰ τμήματα ἐκεῖνα δὲν παράγουσι σῦκα. Χορηγεῖ ἡ Αὐστροουγγαρία δασμολογικάς τινας προνομίας εἰς τὰς παραμεθορίους ἐπαρχίας, ὡς τοῦτο γίνεται καὶ παρ’ ἡμῖν ὑπὲρ τῶν παραμεθορίων ἐπαρχιῶν, ἐν δὲ τῇ συμβάσει ἀνεγράφη διάταξις περὶ ἀμοιβαίας ἀναγνωρίσεως τῶν προνομιῶν τούτων. Ἑπομένως, ἐνῷ διὰ τῆς συμβάσεως παραχωροῦνται ἀμοιβαίως τὰ πλεονεκτήματα τοῦ συμβατικοῦ δασμολογίου, δὲν παραχωροῦνται καὶ τὰ πλεονεκτήματα, τὰ εἰδικῶς ἐν ἑκατέρᾳ τῶν ἐπικρατειῶν χορηγηθέντα λόγῳ τῆς γειτνιάσεως εἴς τινα μικρὰ διαμερίσματα παρὰ τὴν ὁροθετικὴν γραμμήν. Ἀλλὰ τὰ πλεονεκτήματα ταῦτα δὲν εἶναι σπουδαῖα, εἶναι πλεονεκτήματα ἀνάξια λόγου διὰ τὴν Ἑλλάδα. Ἡ Ἑλλὰς, συνομολογοῦσα σύμβασιν δασμολογικὴν πρὸς τὴν Αὐστρίαν, ἀφορᾷ πρωτίστως εἰς τὰ σῦκα. Ὅταν ὡς πρὸς τὰ σῦκα ἐξασφαλίσωμεν δασμὸν κατώτερον τοῦ ἀναγεγραμμένου ἐν τῷ γενικῷ δασμολογίῳ, ὀλίγον μᾶς ἐνδιαφέρει εἰς τί ἀφορῶσι τὰ δασμολογικὰ προνόμια τῶν γειτνιακῶν τῆς Αὐστρίας διαμερισμάτων· ἀρκεῖ, ὅτι μᾶς πείθουσι τὰ περὶ τοῦ Αὐστριακοῦ δασμολογίου δεδημοσιευμένα, καὶ αἱ ἰδιαίτεραι ἡμῶν πληροφορίαι, ὅτι τὰ προνόμια ταῦτα οὐδεμίαν ἔχουσι σημασίαν ὡς πρὸς τὴν ἑλληνικὴν παραγωγὴν καὶ τὸ ἑλληνικὸν ἐμπόριον. Αἱ προνομίαι αὗται ἀφορῶσιν ἁπλῶς εἰς διαμερίσματά τινα παρὰ τὰ μεθόρια, ὡς πρὸς τὰ ὁποῖα, καὶ ἂν ἤθελεν ἡ Αὐστρία νὰ ἐπιβαρύνῃ τὴν παραγωγὴν αὐτῶν διὰ τοῦ δασμολογίου, θὰ ἦτο λίαν δύσκολον νὰ πραγματοποιήσῃ τὸ μέτρον κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν, ἕνεκα τῆς εὐκολίας, τῆς διὰ ξηρᾶς ἐπικοινωνίας. Ἡ σύμβασις αὕτη πρὸς τὴν Αὐστρίαν ἔχει τοῦτο τὸ ἀγαθὸν, ὅτι ἀποκτῶμεν ὑπὲρ τῶν ἐκ τῆς Ἑλλάδος προελεύσεων τὰ πλεονεκτήματα τοῦ συμβατικοῦ τῆς Αὐστρίας δασμολογίου, ἀντὶ τῆς ἁπλῆς παραχωρήσεως τῶν πλεονεκτημάτων τοῦ ὑφισταμένου παρ’ ἡμῖν συμβατικοῦ δασμολογίου, ἄνευ οὐδεμιᾶς χάριν τῆς συνομολογήσεως τῆς συμβάσεως προσθήκης εἰς αὐτό. Ἐὰν ἡ Αὐστρία, ὅπως μᾶς παραχωρήσῃ τὰ πλεονεκτήματα τοῦ συμβατικοῦ αὐτῆς δασμολογίου, ἐζήτει, ὅπως συμβαίνει ἐνίοτε, νὰ παραχωρήσωμεν εἰς αὐτὴν καὶ εἰδικά τινα πλεονεκτήματα, θὰ ἐνόουν τότε τὴν πρόκλησιν πρὸς τὴν Βουλὴν, ὅπως δειχθῇ ζηλότυπος τῶν δικαιωμάτων της, καὶ ἐξετάσῃ διατὶ ἡ Ἑλλὰς παραχωρεῖ εἰδικὰς ὠφελείας, λαμβάνουσα μόνον τὴν γενικὴν ὠφέλειαν, τὴν ἐκ τοῦ ξένου συμβατικοῦ δασμολογίου· ὅταν ὅμως ἡμεῖς παραχωρῶμεν γενικῶς τὰς ὠφελείας τοῦ συμβατικοῦ ἡμῶν δασμολογίου, μηδόλως μεταβαλλομένου, καὶ ἀπολαμβάνωμεν ἀντὶ τούτου ἁπάντων τῶν πλεονεκτημάτων τοῦ συμβατικοῦ δασμολογίου τῆς ἐπικρατείας, πρὸς ἣν συναλλασσόμεθα, νομίζω, ὅτι ἐνδείκνυται εἰς τὴν Βουλὴν, ὅπως ψηφίζουσα ἀνυπερθέτως τὴν σύμβασιν, μὴ ἀναβάλῃ τὴν ἀπόλαυσιν τῆς ἐκ ταύτης ὠφελείας, ἕνεκα μικρολόγων ἀποριῶν.

§30ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ δὲν ἰσχυρίσθην, ὅτι ἡ σύμβασις οὐδεμίαν θὰ φέρῃ ὠφέλειαν εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὡς ἐνόμισεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐπεχείρησε νὰ ἀναιρέσῃ, ἀλλ’ εἶπον μόνον, ὅτι ἐνδέχεται νὰ παρέχωμεν εἰς τὴν Αὐστρίαν ὠφελείας πολὺ μείζονας ἐκείνων, ἃς ἡμεῖς ἐκ τῆς συμβάσεως ταύτης προσδοκῶμεν. Ὁ κ. Πρόεδρος ἀπηρίθμησεν ἡμέτερα προϊόντα, ὠφελούμενα ἐκ τῆς συμβάσεως. Ἀλλ’ ἠδύνατό τις ν’ ἀπαριθμήσῃ πολὺ πλειότερα, δεκαπλάσια, εἰκοσαπλάσια, Αὐστριακὰ ἐμπορεύματα, ἅτινα ὠφελοῦνται ἐκ τῆς συμβάσεως, καὶ ὧν ἐξασφαλίζεται ἡ εἰς τὴν Ἑλλάδα εἰσαγωγή. Ὀφείλομεν ἑπομένως νὰ γνωρίζωμεν τὸ σύνολον τῶν λαμβανομένων καὶ παρεχομένων ὠφελειῶν, ἵνα ἐκτιμήσωμεν ὀρθῶς τὴν σύμβασιν. Πρὸς τοῦτο ἔδει νὰ γνωρίζωμεν, τίς ἡ θέσις τῶν ἡμετέρων προϊόντων ἀπέναντι τῶν διὰ ξηρᾶς εἰσαγομένων εἰς τὴν Αὐστρίαν ὁμοειδῶν. Καὶ ὁ κ. Πρόεδρος ὤφειλε νὰ χορηγήσῃ ἡμῖν ἀκριβεῖς περὶ τούτων πληροφορίας, νὰ δηλώσῃ ἡμῖν πῶς ἐσχημάτισε τὴν γνώμην, ὅτι τὰ εἰς τὰ μεθοριακὰ Τελωνεῖα τῆς Αὐστρίας παραχωρούμενα πλεονεκτήματα εἶναι ἀνάξια λόγου. Ἐν ἐλλείψει τῶν τοιούτων πληροφοριῶν, ἐγὼ θὰ ἐξακολουθῶ φρονῶν, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ σχηματίσω ἀσφαλῆ γνώμην περὶ τοῦ ἐπωφελοῦς τῆς συμβάσεως, ἣν ψηφίζομεν. (Ψηφίζεται εἶτα, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον, εἰς γʹ συζήτησιν, τὸ νομοσχέδιον περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Αὐστροουγγαρίας προσωρινῆς ἐμπορικῆς συμβάσεως. Ἐπίσης ψηφίζονται κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον, ἄνευ ἀντιῤῥήσεως, εἰς ά συζήτησιν, τὸ νομοσχέδια: Περὶ ἀτελείας εἰσαχθέντων σωλήνων κλπ. διὰ τὴν κατασκευὴν τοῦ ὑδραγωγείου Γαργαλιάνων, καθὼς καὶ σιδηρᾶς γεφύρας διὰ τὸν ἐν Καλάμαις ποταμὸν Νέδοντα. Περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ τηλεγραφικοῦ ἐργοστασίου, καὶ περὶ ἀποζημιώσεως καὶ ὁδοιπορικῶν ἐξόδων τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων καὶ τῶν κατὰ τὰς ἐκλογὰς ἀντιπροσώπων).

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ χορηγίας ἀναπληρωτικῆς πιστώσεως ἐπὶ τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν τῆς χρήσεως τοῦ 1886 ἐκ δραχ. 112,000.

§32ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἀνεβλήθη χθὲς διὰ σήμερον ἡ ἐξακολούθησις τῆς συζητήσεως, ἢ μᾶλλον ἡ ψῆφος τῆς Βουλῆς ἐπὶ τῆς πιστώσεως ταύτης, ἕνεκα παρατηρήσεων, τὰς ὁποίας ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος βουλευτὴς ἐκ Λακωνίας καὶ ἀγαπητός μοι προκάτοχος καὶ ἄλλοτε διάδοχος ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐσωτερικῶν ἠθέλησε νὰ μοὶ ἀπευθύνῃ ἐν ὅλῃ τῇ ἁβρότητι. Ἰδίως ἐπέστησε τὴν προσοχήν του ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος ἐπὶ τῆς ἐκτυπώσεως τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων, εἰπὼν εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι εἶχε ψηφίσει 30,000 δραχ. δι’ αὐτὴν τὴν δαπάνην, καὶ ὅτι ἐνόμισεν, ὅτι κατὰ τοὺς ὑπολογισμοὺς, τοὺς ὁποίους ἔκαμε, καὶ ἐκ τῶν συμβολαίων, τὰ ὁποῖα εἶχεν ἐνώπιόν του, δὲν ἐδαπανήθησαν οὔτε τὰ ἡμίση.

§33ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶπον αὐτό· ἐγὼ εἶπον, ὅτι, ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι οἱ ἐκλογικοὶ κατάλογοι τῶν ἄλλων νομῶν, περὶ τῶν ὁποίων δὲν προσήχθησαν συμβόλαια, ἐτυπώθησαν καὶ αὐτοὶ πρὸς 7 λεπτὰ τὸ ἄτομον, τότε ἡ δαπάνη ἤθελεν ἀνέλθει εἰς 33,585 καὶ 58/00, καὶ παρεκάλεσα ὑμᾶς νὰ προσαχθῶσι καὶ τὰ συμβόλαια τῶν ἄλλων νομῶν, τὰ ὁποῖα δὲν εἴχετε προσαγάγει χθὲς, καὶ τὰ ὁποῖα, ἐὰν εἴχετε προσαγάγει, θὰ καθίστων περιττὴν τὴν συζήτησιν ὡς πρὸς τὸ ἀντικείμενον τοῦτο.

§34ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Καὶ ἐὰν τυχὸν οἱ τῶν ἄλλων νομῶν κατάλογοι ἐτυπώθησαν δι’ ὀλιγώτερα, τότε ἡ πίστωσις αὕτη δὲν θὰ ἐξηντλήθη ὁλόκληρος. Δεύτερον κονδύλιον, εἰς τὸ ὁποῖον ἠθέλησε νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς μὲ τὴν αὐτὴν τρυφερότητα καὶ τὸ αὐτὸ χαμόγελον, μὲ τὸ ὁποῖον ὁμιλεῖ καὶ τώρα, εἶναι τὸ κονδύλιον, τὸ ὁποῖον ἀποβλέπει εἰς τὸ Φρενοκομεῖον Κερκύρας· μάλιστα παρουσίασε μίαν ἔκθεσιν, καὶ παρετήρησεν, ὅτι, καθ’ ἃ συνειθίζει αὐτὸς, σημειώνει μὲ ὅλην τὴν φειδὼ, καὶ ἐξέφρασε τὴν ἀπορίαν του, πῶς ζητοῦνται 20,000 δραχ. περισσότεραι. Ἕνεκα τούτου θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλήν, νὰ μοὶ παράσχῃ μικρὰν ἀκρόασιν, διὰ νὰ πείσω αὐτήν, ὄχι τὸν κ. Παπαμιχαλόπουλον, διότι αὐτὸς εἶναι διδάσκαλος εἰς αὐτὰ καὶ εἶναι πεπεισμένος, ἀλλὰ νὰ πείσω τὴν Βουλήν, ὅτι τὰ πράγματα δὲν εἶναι ὅπως παρεστάθησαν. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε ν’ ἀκολουθήσω μίαν πρὸς μίαν τὰς πιστώσεις. Πρώτη πίστωσις εἶναι, «ἔξοδα ὑπηρεσίας Ὑπουργείου»· ζητοῦνται 2,200 δραχ. Κατὰ τὸ 1886 ἀνεγράφη εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν πίστωσις δραχ. 15,900 δι’ αὐτὰ τὰ ἔξοδα, ἐνῷ κατὰ τὸ 1885 ἀνεγράφη πίστωσις 16,625, καὶ ὁ ἀξιότιμος προκάτοχός μου δὲν ἠρκέσθη εἰς αὐτὴν τὴν πίστωσιν, ἀλλ’ ἐζήτησεν ἀναπληρωτικὴν πίστωσιν 2,000 ἔτι δραχ., ἑπομένως ἀνεβιβάσθη ἡ πίστωσις εἰς 19,000 περίπου. Κατὰ τὸ 1885 αἱ 16,000 δὲν ἤρκεσαν, ἐνῷ δὲ αἱ ἀνάγκαι δὲν μετεβλήθησαν, ὁ ἀξιότιμος προκάτοχός μου ἐξέφρασε τὴν ἀπορίαν του, πῶς κατὰ τὸ 1886 δὲν ἤρκεσαν αἱ 15,000, ἐνῷ μάλιστα ἐκ τούτων ἐδαπάνησεν ὁ ἀξιότιμος προκάτοχος μέχρι τῆς 8 Μαΐου τοῦ ἔτους 1886 τὰς 5,000 δραχμῶν, ὥστε ἔμειναν αἱ 10,000 δι’ ὅλον τὸ χρονικὸν διάστημα μέχρι τέλους. Κεφάλαιον 2, ἄρθρον 2: «Ἔξοδα ὑπηρεσίας Νομαρχῶν»· ζητεῖται προσθήκη 800 δραχ., ζητοῦνται δὲ αἱ 800 αὗται δραχμαί, διότι, ἀφοῦ δίδεται βοήθημα διὰ τὰ ἐνοίκια εἰς τοὺς ὑπαλλήλους τῶν Νομαρχιῶν ἔπρεπε νὰ δοθῇ τὸ βοήθημα τοῦτο εἰς ὅλους, ὅσοι δὲν ἔχουσιν οἴκημα· ἐνόμισα, ὅτι δὲν ἦτο πρέπον ὁ εἷς νὰ λαμβάνῃ καὶ ὁ ἕτερος νὰ μὴ λαμβάνῃ· ἐκ τούτου δὲ ἔλειψαν αἱ 800 αὗται δραχμαί, περὶ τῶν ὁποίων ζητοῦνται ἐξηγήσεις. «Ἔκτακτοι ἀνάγκαι Διοικητικῶν Γραφείων»· ζητοῦνται νὰ προστεθῶσι 1200 δραχμαί, καὶ ζητοῦνται νὰ προστεθῶσι, διότι κατὰ τὸ 1885 τὰ καταστήματα τῶν Ἐπαρχείων ἦσαν προμηθευμένα ἀπὸ ὅλα τὰ ἀναγκαῖα ἔπιπλα, κατὰ τὸ διάστημα ὅμως τοῦ ἔτους 1886 εἶχον ἀνάγκην νέων ἐπίπλων. «Ἐκτέλεσις ἐκλογικοῦ νόμου, ἀνατύπωσις ἐκλογικῶν καταλόγων». Καθὼς σᾶς εἶπε καὶ ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος, πραγματικῶς 33,849 δραχμαὶ ἔπρεπε νὰ πληρωθῶσι διὰ τὰ συμβόλαια, τὰ ὁποῖα ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος εἶχε κάμει. Ἐδῶ ὑποχρεοῦμαι νὰ κάμω καὶ ἐγὼ μίαν φιλικὴν παρατήρησιν, ὅτι, ὅτε εἰσῆλθον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, εὗρον αὐτὰ τὰ συμβόλαια συνωμολογημένα, καὶ ἐνόμισα, ὅτι, ἂν ἦτο δυνατόν, ἔπρεπε νὰ ζητήσω τὴν ἀκύρωσίν των, διότι ἔβλεπον εἰς αὐτὰ δύη παρατυπίας, διὰ νὰ μὴ εἴπω τίποτε ἄλλο· πρῶτον, ὅτι παρεχωρήθη ἡ τύπωσις πρὸς ἑπτὰ λεπτὰ δι’ ἕκαστον ὄνομα, καὶ ἐδόθη εἰς μερικοὺς τυπογράφους χονδρικῶς, δηλαδὴ εἰς ἕνα 200,000, εἰς ἄλλον 50,000 καὶ οὕτω καθεξῆς· ἤθελον, ἂν ἦτο δυνατόν, νὰ παραχωρηθῇ ἡ τύπωσις ἀντὶ 6½, 6, 5½, 5 λεπτῶν, καθὼς παρεχώρησα ἐγὼ ἐφέτος διὰ 5, 5½ καὶ 6. Εἷς μόνον Πρόεδρος Δικαστηρίου ἐφέτος ἔτρεξε καὶ συνωμολόγησε πρὸς 7 λεπτὰ καὶ εἷς πρὸς 8, πρὸς τὸν ὁποῖον εἶπον, ὅτι αὐτὸς θὰ πληρώσῃ τὸ περιπλέον 1 λεπτόν, διότι εἶχον εἰδοποιήσει τοὺς Προέδρους, ὅτι, κατ’ ἀνώτατον ὅρον, ἔπρεπε νὰ πληρώσουν 7 λεπτά· δεύτερον, κατὰ τὸν ἐκλογικὸν νόμον, οἱ ἐκλογικοὶ κατάλογοι τυποῦνται ὑπὸ τὴν ἐπίβλεψιν τοῦ Προέδρου τοῦ ἁρμοδίου Πρωτοδικείου, καὶ τοῦτο διότι, ἐκτὸς τῆς οἰκονομίας, ἥτις δύναται νὰ γίνῃ, πρέπει νὰ τυπώνωνται εἰς τὰς ἐπαρχίας, δι’ ἃς ἐκδίδονται, διότι, ἂν τυπώνωνται ἐκτὸς τῆς ἐπαρχίας, συμβαίνουν λάθη εὐκόλως εἰς τὰ ὀνόματα τῶν ἐκλογέων. Ἀλλ’ οἱ Νομικοὶ Σύμβουλοι μοὶ ἀντέταξαν, ὅτι, ναὶ μὲν δὲν εἶναι τυπικῶς καλὴ ἡ ἐργασία, ἀλλ’ ἀφοῦ τὸ Δημόσιον ἀνέλαβεν ὑποχρεώσεις ἀπέναντι τῶν τυπογράφων, ἔπρεπε νὰ τὰς ἐκτελέσῃ· καθ’ ἃς δ’ ἔχω σημειώσεις ἐκ τῆς ὑπηρεσίας, τὸ σύνολον τῶν ὀνομάτων, τὰ ὁποῖα ἐτυπώθησαν πρὸς 7 λεπτὰ, εἶναι 483,561, τὸ ὁποῖον πραγματικῶς φέρει 33,849 δραχμάς. Τοῦτο μοὶ προκύπτει ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου. Ἑπομένως, ἂν ὄχι ἄλλο, μόνον ἐδῶ βλέπετε, ὅτι ἡ πίστωσις τῶν 30,000 δὲν ἠδύνατο νὰ φθάσῃ. Ἔχομεν ἀκόμη ἀπαιτήσεις· ἕως τώρα ἔχομεν πληρώσει 27,770· ἔχομεν λοιπὸν αἰτήσεις ἀπὸ τυπογράφους διὰ 4,178 δραχμάς. Πρὸς τούτοις ἐδαπανήθησαν διὰ βιβλία, καὶ δι’ ἄλλας δαπάνας, ἀναγομένας εἰς τὸ κονδύλιον αὐτὸ περὶ τὰς 9,000, καὶ διὰ τοῦτο ἡ ὑπηρεσία ἐνόμισεν, ὅτι ὤφειλε νὰ ζητήσῃ τὴν ἀναπληρωτικὴν ταύτην πίστωσιν, ἡ ὁποία ἴσως ἠμπορεῖ νὰ μὴ καταναλωθῇ ὅλη, καὶ ἂν δὲν καταναλωθῇ, θὰ ἦναι ἐπὶ ἀποδόσει λογαριασμοῦ. «Ἀποζημίωσις καὶ ὁδοιπορικὰ δικαστικῶν ἀντιπροσώπων.»

§35ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Περὶ αὐτῶν δὲν ἔγινε λόγος.

§36ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Πολὺ καλά.—«Φρενοκομεῖον Κερκύρας». Ἀξιοπαρατήρητον πῶς ζητοῦνται αἱ 20,500 δραχμαί. Ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος ἐφρόντισε νὰ τὰ σημειώσῃ καλῶς καὶ χθὲς ἐπέσυρε τὴν προσοχήν σας. Ἂν αἱ 20,500 δραχμαὶ ἐδαπανήθησαν ἀπερισκέπτως, πῶς συμβαίνει αὐτό; Διὰ τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ 1886 ἐδόθη πίστωσις διὰ τὸ Φρενοκομεῖον Κερκύρας 66,168. δρ. Διὰ τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ 1885 ἐχορηγήθη πίστωσις ἴση. Ἀλλὰ διὰ τὸ 1885, ὅπερ διεχειρίσθη ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος, ἐδόθη ἀναπληρωτικὴ πίστωσις 7,965 δραχμῶν. Νὰ θαυμάσω καὶ ἐγὼ, διατὶ τὴν ἐζήτησεν ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος; Ὄχι. Βεβαίως, ἦτο ἀνάγκη καὶ προσετέθη αὐτὴ ἡ πίστωσις καὶ ἔγιναν 74,000 δραχμαὶ, ἐζητήθη τροφοδοσία καὶ ἐνδυμασία αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων, καὶ ἦτο φυσικὸν, σᾶς ἔδειξε δὲ χθὲς ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος μὲ θαυμασμὸν, ὅτι ἐδῶ εἶναι 15 καὶ 30% ὀλιγώτερον, συμφωνῶ, ἀπὸ τὸν τελευταῖον ὅρον, ἀπὸ τὸν ὁποῖον προσδιώρισε διὰ τὴν δημοπρασίαν. Παρουσιάσθη ἐργολάβος, ὁ ὁποῖος ἀνεδέχθη μὲ 30% ὀλιγώτερον μερικὰ ἀντικείμενα, ἀλλ’ οὗτος ὁ ἐλάχιστος ὅρος, τὸν ὁποῖον ἀνεδέχθη ὁ ἐργολάβος, εἶναι ἀνώτερος ἀπὸ ἐκεῖνον, τὸν ὁποῖον ἀνεδέχθη κατὰ τὸ 1885, καὶ ἑπομένως ἔπρεπε νὰ προστεθῇ. Ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος ἐνέκρινε τοῦτο, καὶ ἐγὼ δὲν ἔκαμα κἀμμίαν παρατήρησιν διὰ τὴν διαφορὰν τῆς δαπάνης, ἡ ὁποία προέρχεται ὡς πρὸς τὸ 1885, διότι ἦτο ἐκ τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας· ἀλλὰ τὸ πρᾶγμα εἶναι, ὅτι προσετέθη δαπάνη εἰς τὸ προκείμενον κονδύλιον· πόση δὲ εἶναι ἡ δαπάνη; Ἀκριβῶς ἐπερίσσευσεν ὅσον ἀντιστοιχεῖ διὰ τὴν τιμὴν τῆς ἐνδυμασίας καὶ τῆς τροφῆς. Ἔχω ἐδῶ τὴν δαπάνην, ἡ ὁποία ἐγένετο μῆνα πρὸς μῆνα κατὰ τὸ 1885 καὶ 1886, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Παπαμιχαλόπουλον, νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει αὐτοὺς τοὺς καταλόγους, καθότι ἡ ὑπηρεσία μοῦ ἐγγυήθη, ὅτι ἀκριβῶς τὸ περίσσευμα, τὸ ὁποῖον προκύπτει, εἶναι ἐκ τῆς τροφοδοσίας καὶ τῆς ἐνδυμασίας, διότι οἱ μισθοὶ εἶναι ὡς οἱ τοῦ 1885. Ἐγὼ ὁμολογῶ, ὅτι δὲν εἶχον ἀνάγκην νὰ ἐξετάσω ὅλα αὐτά· ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος ἂς τὰ ἐξετάσῃ καὶ ἂς φωτίσῃ τὴν Βουλήν· ἀλλ’, ὡς ἐνθυμεῖται, ὅ,τι ἐπερίσσευσε κατὰ τὸ 1886 ἐπερίσσευσεν ἐκ τῆς ἐνδυμασίας καὶ τροφῆς τῶν καταδίκων. Ἐκτὸς τοῦ καταλόγου τούτου, ἔχομεν σημείωσιν τῶν κατὰ τὸ 1885 καὶ 1886 δαπανηθέντων, 54,000 διὰ τὸ 1885, καὶ 67,000 διὰ τὸ 1886, καὶ ἑτέραν σημείωσιν τῆς διαφορᾶς τῶν εἰδῶν, τὰ ὁποῖα ἐδόθησαν κατὰ τὸ 1886, π. χ. κατὰ τὸ 1885 ἡ τιμὴ τοῦ ἄρτου ἦτο 18 λεπτὰ, κατὰ τὸ 1886 λ. 20. Κρέας πρόβειον, 64 τὸ 1885, 70 τὸ 1886· ὄσπρια, 36 κατὰ τὸ 1885, 40 κατὰ τὸ 1886 κτλ. Ἐπαναλέγω, ἐδῶ εἶναι μὴν πρὸς μῆνα τοῦ 1885 καὶ τοῦ 1886, καὶ ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ ἀκριβεστέρα ἔρευνα. «Ἔξοδα Ὑγειονομικά». Δὲν πιστεύω νὰ ἔγινε παρατήρησίς τις, οὐδὲν ἧττον καὶ εἰς αὐτὰ ἐν κεφαλαίῳ παρατηρῶ, ὅτι κατὰ τὸ 1885 ἦσαν ὑγειονομικὰ ἔξοδα 55,500, κατὰ τὸ 1886 ἦσαν μόνον 44,500, καίτοι κατὰ τὸ 1886 εἶχον περισσότερα λοιμοκαθαρτήρια καὶ διετηρήθησαν περισσότερον χρόνον.

§37ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τοῦ 1885 αἱ καθάρσεις ἦσαν διαρκεῖς, εἴχομεν καθ’ ὅλον τὸ θέρος.

§38ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Αἱ καθάρσεις τοῦ 1886 εἶναι πολὺ περισσότεραι· εἰς τοῦτο ἀπατᾶσθε· μάλιστα εἰς τὰ 1886 ἐλειτούργησε καὶ τὸ λοιμοκαθαρτήριον τοῦ Κανθάρου, τὸ ὁποῖον εἰς τὰ 1885 δὲν ἐλειτούργει. Ἰδοὺ, καταθέτω κατάλογον περὶ τῶν Λοιμοκαθαρτηρίων, τὰ ὁποῖα συνεστήθησαν κατὰ τὰ 1885 καὶ 1886, θὰ ἰδῆτε δὲ, ὅτι διετηρήθησαν περισσότερον καιρὸν τὰ τοῦ 1886. «Ἔξοδα Διευθύνσεως Δημοσίων ἔργων». Καταθέτω λεπτομερῆ πίνακα, ἐξηγοῦντα ποῦ, πῶς καὶ διατὶ ἐγένοντο αἱ δαπάναι αὗται. «Διαγραφὴ σχεδίων πόλεων». Ὅλα τὰ ἄλλα εἶναι ἐδῶ. Ἐλπίζω, ὅτι ηὐχαριστήθη ὁ ἀξιότιμος προκάτοχός μου.

§39ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἦτο ἀνάγκη, Κύριοι, νὰ γίνῃ τόση συζήτησις ἐπὶ τῆς πιστώσεως ταύτης, ἀφοῦ τέλος πάντων συζητοῦμεν καὶ ψηφίζομεν μ’ ὀλιγωτέραν προσοχὴν καὶ ἐπιμέλειαν ἴσως πιστώσεις ἑκατομμυρίων καὶ Προϋπολογισμοὺς 100,000,000. Ἀλλ’ ἐπειδή, κατ’ ἀτυχίαν καὶ ὡς μὴ ὤφειλεν, ἡ Ἐπιτροπὴ τοῦ Προϋπολογισμοῦ, ἡ ὁποία προεξήτασε τὸ νομοσχέδιον τῆς πιστώσεως ταύτης, ἠθέλησε κἄπως νὰ ἐπιῤῥίψῃ τὴν εὐθύνην τῆς ὑπερβάσεως διὰ τὴν ἐκτύπωσιν τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων εἰς ἐμὲ, ἠναγκάσθην κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν νὰ κάμω τὴν παρατήρησιν, ὅτι, ὡς νομίζω, δὲν εὐθύνομαι ἐγὼ διὰ τὴν ὑπέρβασιν ταύτην, καὶ παρεκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ προσαγάγῃ τὰ συμβόλαια, ἐπὶ τῶν ὁποίων στηρίζεται ἡ ζητουμένη πίστωσις, συμβόλαια, τὰ ὁποῖα, κατὰ τὴν ἔκθεσιν τῆς Ἐπιτροπῆς, συνωμολογήθησαν παρ’ ἐμοῦ· παρέργως δὲ τότε ἀνέφερον καὶ περὶ τῶν ἄλλων πιστώσεων. Ὁ κ. Ὑπουργὸς χθὲς ἢ προχθὲς προσήγαγε 4 συμβόλαια. Εἶπον καὶ χθὲς, ἐπαναλαμβάνω καὶ σήμερον, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς παρέστησε τὰ πράγματα μέλι καὶ γάλα, κατὰ τὴν κοινὴν φράσιν, καθόσον ἀφορᾶ εἰς τὸν ἑαυτόν του, ἐνῷ δὲν ἔχουσιν οὕτως, εἶπον χθὲς, Κύριοι, ὅτι τὰ συμβόλαια, τὰ ὁποῖα προσήγαγεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὡς συνομολογηθέντα κατ’ ἐντολήν μου, ὡς Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀφορῶσιν εἰς τὴν ἐκτύπωσιν τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων τῶν ἐπαρχιῶν Μαντινείας καὶ Κυνουρίας, 8 δήμων τῆς ἐπαρχίας Λευκάδος, 2 δήμων τῆς ἐπαρχίας Παξῶν, καὶ προσέτι εἰς τὴν ἐκτύπωσιν τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων 6 νομῶν πρὸς 7 λεπτὰ τὸ ὄνομα. Ὁ κ. Ὑπουργὸς λέγει σήμερον, ὅτι τὰ συμβόλαια, τὰ ὁποῖα προσήγαγεν, ὡς παρ’ ἐμοῦ συνομολογηθέντα, ἀφορῶσιν εἰς ἐκτύπωσιν καταλόγων περιεχόντων ὀνόματα 483,000 ἐκλογέων· ἀλλὰ τὰ συμβόλαια, τὰ ὁποῖα προσήγαγεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἀφορῶσιν εἰς τὴν ἐκτύπωσιν καταλόγων 6 νομῶν, 2 ἐπαρχιῶν τοῦ νομοῦ Ἀρκαδίας καὶ 10 δήμων τοῦ νομοῦ Κερκύρας· ὑπολείπονται ὅμως ἄλλοι δέκα νομοί, τῶν ὁποίων ἡ ἐκτύπωσις τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων ἐγένετο ἐπὶ τῇ βάσει συμφωνίας, ἢ παρ’ ἐμοῦ συνομολογηθείσης, ἢ παρὰ τοῦ διαδόχου μου. Ἀλλὰ τοιαῦτα συμβόλαια δὲν προσάγει, διὰ ν’ ἀποδειχθῇ τέλος πάντων, τίς ἐκ τῶν δύο ἡμῶν εἶναι ὁ διατάξας τὴν ἐκτύπωσιν τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων τῶν ὑπολειπομένων 10 νομῶν. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ ἐργασία αὕτη ἐπιβαρύνει ἐμὲ, κατὰ τὰ προσαχθέντα συμβόλαια, μόνον δι’ 6 νομοὺς, διὰ 2 ἐπαρχίας καὶ διὰ 10 δήμους· ἡ ἐργασία τῆς ἐκτυπώσεως τῶν καταλόγων τῶν ἄλλων 10 νομῶν ἐπιβαρύνει τὸν διάδοχόν μου.

§40ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Δὲν ἔχω εἴδησιν.

§41ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ποῖος ἔκαμε τὴν συμφωνίαν;

§42ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ὅλα ἀπὸ σᾶς παρουσιάζονται.

§43ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ διακηρύττω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὅτι ἡ εὐθύνη, καθόσον ἀφορᾷ εἰς ἐμὲ, ἀνάγεται εἰς τοὺς 6 νομοὺς, τοὺς ἀναφερομένους ἐν τοῖς συμβολαίοις, τὰ ὁποῖα ἐπαρουσιάσατε χθὲς, εἰς τὰς 2 ἐπαρχίας τοῦ νομοῦ Ἀρκαδίας, καὶ εἰς τοὺς 10 δήμους Κερκύρας, τῶν ὁποίων οἱ ἐκλογεῖς ἀνέρχονται εἰς 200,000· πρὸς 7 λεπτὰ κατ’ ἐκλογέα, φέρουν δραχμὰς 14,000· ἡ ἄλλη δαπάνη προέρχεται ἐξ ἐνεργείας τοῦ διαδόχου μου βεβαίως.

§44ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Διόλου, διόλου.

§45ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐξακριβωθῇ αὐτὸ τέλος πάντων. Μᾶς φέρετε συμβόλαια, ἐκ τῶν ὁποίων προκύπτει αὐτὸ, τὸ ὁποῖον ἐγὼ σᾶς λέγω.

§46Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Γνωρίζετε πόσος εἶναι ὁ ὁλικὸς ἀριθμὸς τῶν ἐκλογέων τοῦ Κράτους;

§47ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὅτι εἶναι 483,000, ἀλλὰ κατὰ τὴν ἐπίσημον ἔκθεσιν τοῦ Δικαστικοῦ Συμβουλίου, ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ὁποίας ἐγένετο ἡ ἀναλογία τῶν Βουλευτῶν κατὰ τὴν πρὸ ὀλίγου γενομένην βουλευτικὴν ἐκλογὴν, εἶναι 479,794, καὶ ἐὰν ὑποθέσωμεν, ὅτι ἐξετυπώθησαν ὅλα τὰ ὀνόματα πρὸς 7 λεπτὰ ἕκαστον, φέρουν δραχ. 34,285 καὶ 58)00. Ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι συνεφώνησε πρὸς 5½ καὶ πρὸς 6 λεπτὰ, καὶ ἕνα μόνον Πρόεδρον ἀνέφερεν, ὅτι συνεφώνησε πρὸς 8 λεπτὰ. Ἀλλ’ ἐγὼ πέρυσιν ἐβεβαιώθην ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν, ὅτι ἡ ἐκτύπωσις τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων τοῦ 1885, ὑπουργοῦντος τοῦ κ. Λομβάρδου, ἐγένετο πρὸς 15 ἢ 16 λεπτὰ κατ’ ἄτομον, καὶ ἐθεωρήθη κατόρθωμα μάλιστα ἐκ μέρους τῆς ὑπηρεσίας, διότι ἐπὶ τῆς ὑπουργίας μου συνεφωνήσαμεν νὰ ἐνεργηθῇ ἡ ἐκτύπωσις τῶν καταλόγων τοῦ 1886 πρὸς 7 λεπτά. Τὸ πρᾶγμα, ἐπαναλαμβάνω, εἶναι ἀσήμαντον καὶ δὲν ἔπρεπε νὰ γίνῃ αὐτὴ ἡ συζήτησις, ἀλλ’ ἐπειδὴ ἡ Ἐπιτροπὴ τοῦ Προϋπολογισμοῦ, χωρὶς νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει της ἔγγραφα, ἐκ τῶν ὁποίων νὰ προκύπτῃ αὐτὸ, τὸ ὁποῖον βεβαιοῖ, ἀναφέρει ἐν τῇ ἐκθέσει της, ὅτι ἡ χορηγουμένη διὰ τοῦ Προϋπολογισμοῦ πίστωσις ἐκ δραχμῶν 30,000 εἶναι ἐλάσσων ἐκείνης, τὴν ὁποίαν εἶχεν ἀναλάβει τὸ προκάτοχον Ὑπουργεῖον δι’ ἰδιαιτέρων μετὰ τυπογραφείων συμφωνιῶν, διὰ τοῦτο ἠναγκάσθην νὰ προκαλέσω αὐτὴν τὴν συζήτησιν, διὰ νὰ ἐξακριβωθῇ τίς εἶναι ὁ παραίτιος αὐτῆς τῆς ὑπερβάσεως. Ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς, εἰς ἀπάντησιν τῆς παρακλήσεώς μου, προσήγαγε τὰ συμβόλαια, τὰ ὁποῖα ἔχει ὑπ’ ὄψει του τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς, καὶ ἐκ τῶν ὁποίων προκύπτει αὐτὸ, τὸ ὁποῖον κατ’ ἐπανάληψιν σᾶς ἀνέφερα. Ἡ παρ’ ἐμοῦ ἄρα γενομένη δαπάνη δὲν ὑπερβαίνει οὔτε τὰς 14,000, ἀλλὰ σήμερον ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἢ δὲν εἶπε τὰ πράγματα, ὡς ἔχουσιν, ἢ δὲν εἶπε τίποτε, διότι ἁπλῶς ἰσχυρίζεται, ὅτι ἡ ὑπέρβασις ἐπιβαρύνει τὴν εὐθύνην μου, ὅτι ἡ δαπάνη πρὸς ἐκτύπωσιν τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων εἶναι δραχ. 38,000, ἢ «κἄτι τι περισσότερον, ἢ κἄτι τι ὀλιγώτερον», ἀλλὰ δὲν ἀποδεικνύεται τοῦτο ἐκ τῶν προσαχθέντων συμβολαίων. Ὁ κ. Ὑπουργὸς παρεξενεύθη, μολονότι ἐγὼ δὲν ἔκαμα λόγον περὶ τούτου, διατὶ ἤγειρα αὐτὴν τὴν συζήτησιν προκειμένου περὶ τῶν γραφικῶν ἐξόδων τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, πρὸς συμπλήρωσιν τῶν ὁποίων ζητεῖ πίστωσιν δραχ. 2,200, ἐνῷ ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ εἶχεν ἀναγραφῆ πίστωσις 15,900, καὶ ἐνῷ μέχρι τῆς 8 Μαΐου 1886, δηλ. διὰ 4 μῆνας καὶ 8 ἡμέρας, εἶχον δαπανηθῆ 5 χιλιάδες· ἀφοῦ λοιπὸν τόσον ποσὸν εἶχε δαπανηθῆ διὰ 4 μῆνας καὶ 8 ἡμέρας, ἐχρειάζοντο ἄλλαι 10,000 διὰ τοὺς ὑπολειπομένους 8 μῆνας παρὰ 8 ἡμέρας· ἑπομένως ἡ δαπάνη δὲν ἤθελεν ὑπερβῆ τὰς 15,000, ἐὰν ἐτηρεῖτο ἡ αὐτὴ ἀναλογία, ἥτις ἐτηρήθη διὰ τοὺς πρώτους 4 μῆνας, καθ’ οὓς ἐγὼ διηύθυνα τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν.

§48ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Εἰς τὰ 1885 ἐζητήσατε ἀναπληρωτικὴν πίστωσιν σεῖς.

§49ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὰ 1885 ἐζήτησα πίστωσιν, διότι, ὅτε ἀνέλαβον τὴν διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργείου περὶ τὰ τέλη Ἀπριλίου, εἶχε δαπανηθῆ πλειότερον τοῦ ἡμίσεος, ἐνῷ δὲν εἶχον παρέλθει 4 μῆνες, καὶ δι’ αὐτὸ ἠναγκάσθην νὰ ζητήσω ἀναπληρωτικὴν πίστωσιν. Ἀλλὰ διὰ τὸ 1886, ὅτε ἐγὼ προϋπελόγισα τὴν δαπάνην δι’ ὅλον τὸ ἔτος, τὴν προϋπολόγισα ἐπὶ τῇ βάσει ἀσφαλῶν δεδομένων, καὶ ἀπόδειξις εἶναι, ὅτι διὰ τοὺς πρώτους 4 μῆνας ἐδαπάνησα μόνον 5 χιλιάδας δραχμάς· ἂν λοιπὸν καὶ διὰ τοὺς ἄλλους μῆνας ἐδαπανᾶτε ἀναλόγως, θὰ εἴχετε καὶ περίσσευμα. Ἀλλὰ, ἐπαναλαμβάνω, τὸ πρᾶγμα εἶναι ἀσήμαντον, ἐπειδὴ ὅμως ἠθελήσατε νὰ ῥίψητε τὴν εὐθύνην εἰς ἐμὲ, ὤφειλον νὰ μὴ σιωπήσω. Ἐπειδὴ ἐγένετο λόγος καὶ περὶ ὑγειονομικῶν ἐξόδων, εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ εἴπω καὶ περὶ αὐτῶν δύο λέξεις. Ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ τοῦ 1886 ἀναγράφονται ὑγειονομικὰ ἔξοδα ἐν γένει 51,000, καὶ 12,000, ἃς ἔλαβε διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος ὁ κ. Ὑπουργὸς, 63,000, καὶ 12,000, ὅσας ζητεῖ σήμερον, 75,000, καὶ 5,000 διὰ μισθοὺς καὶ λοιπὰ, ἐν ὅλῳ δραχ. 80,000 καὶ οὐχὶ 44,500, ὅσας ἀναφέρει ἐν τῇ προσαχθείσῃ σημειώσει. Ἄρα δὲν ἐδαπανήθησαν ὀλιγώτερα τῶν δαπανηθέντων κατὰ τὸ 1885, ἀλλ’ ἐδαπανήθησαν πολὺ πλειότερα, διότι τότε μὲν ἐδαπανήθησαν δραχ. 55,000, ἐνῷ κατὰ τὸ 1886 ἐδαπανήθησαν δραχ. 80,000.

§50ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἀπατᾶσθε, νομίζω, διότι εἶναι καὶ τοῦ Φρενοκομείου Κερκύρας, καὶ τὰ συγχέετε.

§51ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν, νὰ προσαγάγῃ σημείωσιν τῶν ὑγειονομικῶν δαπανῶν ἐν γένει τοῦ 1885 καὶ τοῦ 1886. Καθόσον ἀφορᾷ εἰς τὴν δαπάνην τοῦ Φρενοκομείου Κερκύρας, δὲν εἶχον ἀφορμὴν νὰ κάμω οὐδεμίαν παρατήρησιν, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἤθελε στηρίξει τὴν ὑπέρβασιν τῆς δαπάνης ταύτης εἰς μίαν εἰδικὴν διαταγὴν τοῦ Ὑπουργείου, φέρουσαν τὴν ὑπογραφήν μου, δι’ ἧς ἐνεκρίθη τὸ ἀποτέλεσμα τῆς δημοπρασίας περὶ προμηθείας τῶν χρειωδῶν τοῦ καταστήματος, διὰ νὰ δικαιολογήσῃ τὴν ὑπέρβασιν τῆς δαπάνης, τὴν λαβοῦσαν χώραν κατὰ τὸ 1886, καὶ ἡ ὁποία ἀνέρχεται εἰς 41% ἐπὶ τοῦ προϋπολογισθέντος ποσοῦ, διότι, ἐνῷ προϋπελόγισα ἐγὼ ποσὸν 50,000 δραχμῶν δι’ ἔξοδα τροφῆς, ἐνδυμασίας κτλ., ζητεῖ πίστωσιν προσέτι 20,500. Ἀλλὰ τίνα σχέσιν ἔχει ἡ διαταγὴ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ἡ ἐκδοθεῖσα τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1885, περὶ ἐγκρίσεως τῆς μειοδοτικῆς δημοπρασίας διὰ τὴν προμήθειαν τῶν χρειωδῶν αὐτῶν, καὶ καθ’ ἣν δημοπρασίαν προσεφέρθησαν τιμαὶ συμφερώταται, μὲ τὴν ὑπέρβασιν τῆς δαπάνης, διὰ τὴν ὁποίαν ζητεῖ τὴν πίστωσιν; Οὐδεμίαν σχέσιν ἔχει, καὶ ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἤθελε στηρίξει τὴν αἴτησιν τῆς δαπάνης ταύτης εἰς τὴν διαταγὴν ἐκείνην, δὲν ἤθελον κάμει λόγον, διότι δὲν εἶναι ἀξία συζητήσεως δαπάνη 10 καὶ 20 χιλιάδων δραχμῶν, ἀφοῦ ψηφίζονται ἀνεξετάστως ποσὰ ἑκατομμυρίων. Λοιπὸν, διὰ νὰ εἴμεθα ἐν ἐν καλῇ πίστει, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν, νὰ ὑποβάλῃ κατάστασιν τῶν ὑγειονομικῶν δαπανῶν τοῦ 1885 καὶ τοῦ 1886 τοῦ κεφαλαίου πέμπτου τοῦ Προϋπολογισμοῦ, ἄρθρ. 8, 9, 10, 11 καὶ 12. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν ὑπέρβασιν τῆς δαπάνης τοῦ Φρενοκομείου, προσήγαγεν ὁ κ. Ὑπουργὸς καταστάσεις τινὰς, τὰς ὁποίας δὲν ἔχω ἀνάγκην νὰ μελετήσω, ἀφοῦ γνωρίζω, ὅτι ἡ διαταγὴ ἐκείνη, ἡ παρ’ ἐμοῦ ἐκδοθεῖσα πρὸς ἔγκρισιν τῆς μειοδοτικῆς δημοπρασίας, δὲν ἔδιδε δικαίωμα εἰς τὸν Ὑπουργὸν νὰ κάμῃ ὑπέρβασίν τινα.

§52ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Δύο εἶναι τ’ ἀντικείμενα, εἰς τὰ ὁποῖα διέτριψεν ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος: α) ἐπὶ τοῦ καταλόγου· καὶ ἐπιμένει νὰ λέγῃ, ὅτι ἐγὼ ἐτύπωσα καταλόγους τοῦ 1886. Ἐγὼ τὸν βεβαιῶ μὲ τὸν πλέον ἐπίσημον τρόπον, ὅτι οὐδεμίαν ἄλλην δαπάνην ἔκαμα ἀπὸ τὸ κονδύλιον ἐκεῖνο, παρὰ 200 δραχμῶν, τὰς ὁποίας ἐπλήρωσα εἴτε διὰ χαρτὶ, εἴτε δι’ ἄλλο ἔξοδον, ἀναφερόμενον εἰς τοὺς καταλόγους. Ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος, ἐπειδὴ ὁμιλεῖ περὶ καλῆς πίστεως, διατὶ δὲν ἀναφέρει τὰ συμβόλαια, τὰ ὁποῖα ἔχει ἐνώπιόν του; Ἓν ἀπ’ ἐκεῖνα τὰ συμβόλαια λέγει: τύπωσε 200,000 ὀνόματα. Ἠμπορεῖ τὰ ἄλλα τρία συμβόλαια νὰ συμπληρώνωσι τὸν ἀριθμὸν τῶν 400,000 ἐκλογέων. Ἀλλὰ μείνατε ἥσυχος, κ. Παπαμιχαλόπουλε, καὶ θὰ ἐπιβάλω εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου ν’ ἀνιχνεύσῃ νὰ τὰ εὕρῃ ὅλα. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον διαβεβαιῶ μὲ τὸν πλέον ἐπίσημον τρόπον ἐντεῦθεν, εἶναι, ὅτι δὲν εἶναι, δὲν λέγω καλῆς πίστεως, ἀλλὰ καλῆς μνήμης, νὰ λέγητε, ὅτι ἐγὼ ἐτύπωσα 100 ἢ 200 χιλιάδας ὀνόματα, ἐνῷ ὅλη ἡ Βουλὴ γνωρίζει, ὅτι ἡ μνήμη σας εἶναι στερεὰ καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ γνωρίζητε, ὅτι οὐδὲν ἐτύπωσα. Ἀλλ’ ἐπιφυλάσσομαι νὰ φέρω τὰ ἔγγραφα. Ὡς πρὸς τὰ ὑγειονομικὰ ἔξοδα, φοβοῦμαι, ὅτι ἐσύγχυσε τὰ ἔξοδα μὲ τὸ Φρενοκομεῖον Κερκύρας, ἀλλὰ θὰ φέρω καὶ τὰ περὶ τούτων ἔγγραφα. Ἐν τῷ δυσκόλῳ τῆς θέσεώς μου παλαίων πρὸς τὸν κύριον Παπαμιχαλόπουλον, εἰς ἓν μόνον θέμα ἐπερίμενα νὰ τὸν καταβάλω, εἰς τὸ ζήτημα τῆς κινίνης. Ἐκεῖ ἠμπορῶ καὶ ἄνευ ἐγγράφων νὰ τὸν πολεμήσω, ἐδῶ ὅμως εἶναι ἔγγραφα καὶ ἡσυχάσατε, κ. Παπαμιχαλόπουλε, καὶ θὰ τὰ φέρω ὅλα.

§53ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν ὡμίλησα περὶ ἐκλογικῶν καταλόγων καὶ ἀριθμοῦ ἐκλογέων, ὡμίλησα ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἐπισήμων ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα ὁ κ. Ὑπουργὸς προσήγαγεν εἰς τὴν Βουλὴν, καὶ ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω, ὅτι συνεφώνησα τὴν ἀνατύπωσιν τῶν καταλόγων ἐξ νομῶν, τῶν ὁποίων ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐκλογέων ὑποτίθεται ὡς ἀνερχόμενος εἰς 200,000. Ὑπάρχει ἀληθῶς τοιοῦτον ἔγγραφον, ἀλλὰ τὴν ἐπαύριον εἰδικεύθη τὸ ἔγγραφον τοῦτο καὶ ἐγνώσθη εἰς τὸν τυπογράφον Πρίντεζην διὰ μεταγενεστέρου ἐγγράφου, ὅτι τῷ ἀνατίθεται ἡ ἀνατύπωσις τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων τῶν νομῶν Ἀττικῆς καὶ Βοιωτίας, Εὐβοίας, Φθιώτιδος καὶ Φωκίδος, Αἰτωλίας καὶ Ἀκαρνανίας, Ἀργολίδος καὶ Κορινθίας πρὸς 7 λεπτὰ τὸ ἄτομον. Αὐτὴ ἡ διαταγὴ ἐξεδόθη τὴν ἐπαύριον τῆς πρώτης διαταγῆς μὲ τὸν αὐτὸν ἀριθμὸν πρὸς τὸν διευθυντὴν τῆς Διοικητικῆς Ἀστυνομίας Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς, ἵνα τὴν κοινοποιήσῃ εἰς τὸν Πρίντεζην, τυπογράφον ἐν Σύρῳ. Ἀντίγραφον τοῦ ἐγγράφου τούτου ὑπῆρχε χθὲς συνημμένον ἐνταῦθα, ἀλλὰ σήμερον δὲν ὑπάρχει.

§54ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἐὰν ἦτο, δὲν ἐχάθη· θὰ ἦναι εἰς τὸ Γραφεῖον.

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα κατέθεσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἐτέθησαν εἰς τὸ Γραφεῖον· ἐζητήθησαν δ’ αὐτοστιγμεὶ ἀπὸ τὸν κ. Παπαμιχαλόπουλον, εἰς τὸν ὁποῖον καὶ ἐδόθησαν. Ἐγὼ δὲν τὰ ἔθιξα.

§56ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Χθὲς ὑπῆρχε τὸ ἔγγραφον, ἐπειδὴ δὲ ὁ κ. Ὑπουργὸς θέλει νὰ παραστήσῃ ἐδῶ, ὅτι ἀορίστως ἀνέθεσα τὴν τύπωσιν 200,000 ὀνομάτων ἐκλογέων, ἐπιμένω νὰ εἴπω, ὅτι τὴν ἐπαύριον τῆς διαταγῆς αὐτῆς ἐξέδωκα εἰδικὴν διαταγὴν, ἐν ᾗ ἐσημειοῦντο ὀνομαστὶ οἱ κατάλογοι.

§57ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ποσὸν τῶν ἐκλογέων δὲν εἶναι τὸ ἴδιον;

§58ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Περίπου.—Περὶ κινίνης συζητοῦμεν ἄλλοτε. Ἀπαντῶ εἰς τὸν κ. Λομβάρδον σήμερον.

§59ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§60ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§61ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὅρα Παράρτημα). (Ψηφίζεται τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον. Ἐπίσης ψηφίζονται εἰς γʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὰ νομοσχέδια: Περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐσωτερικῶν γραφέων κτλ. Περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 4 τοῦ νόμου ΑΣΝΖʹ περὶ φυλακῶν ἐν γένει καὶ τῆς διοικήσεως αὐτῶν· καὶ Περὶ τῆς ἐν ἀποδημίᾳ τοῦ Βασιλέως Ἀντιβασιλείας ἢ διαχειρίσεως τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας).

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἑνώσεως τῆς ταχυδρομικῆς καὶ τηλεγραφικῆς ὑπηρεσίας.

§63ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Παρακαλῶ, αὐτὸ ν’ ἀναβληθῇ δι’ αὔριον. (Γίνονται δεκτὰ εἰς γʹ συζήτησιν, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον, τὰ νομοσχέδια: Περὶ ταχυδρομικῶν δεμάτων ἐν τῷ ἐσωτερικῷ τοῦ Κράτους. Περὶ ταχυδρομικῶν ἐπιταγῶν, ὡς ἐτροπολογήθη ἐν τῇ βʹ συζητήσει· καὶ Περὶ τοῦ προσωπικοῦ τῆς ὑπηρεσίας τῶν ταχυδρομικῶν ἐπιταγῶν καὶ δεμάτων.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ συμπληρώσεως τῶν διατάξεων τοῦ νόμου περὶ γραμματοσήμου. (Γίνεται δεκτὴ ἡ ἀρχὴ καὶ τὸ ἄρθρον 1).

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 2. (Ἀναγινώσκεται).

§66ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐνταῦθα ὑπάρχει μία τροποποίησις: εἰς τὰς λέξεις «τῶν ἐσφραγισμένων γραμμάτων καὶ μὴ» νὰ λείψῃ τὸ «καὶ μὴ», καὶ εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου νὰ προστεθῇ ἡ παράγραφος: «ἡ ἀλληλογραφία, ἣν φέρουσιν ἰδιῶται μεθ’ ἑαυτῶν ἐκ μερῶν, ἔνθα δὲν ὑπάρχουσι ἐγκατεστημένα ταχυδρομεῖα». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2 μὲ τὰς τροποποιήσεις, ὡς καὶ τὰ ἄρθρα 3–6).

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 7. (Ἀναγινώσκεται).

§68ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Καὶ ἐνταῦθα εἰς τὰς λέξεις «ἐσφραγισμένων καὶ μὴ» νὰ λείψῃ τὸ «καὶ μή». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 7 μὲ τὴν τροποποίησιν, καὶ τὰ ἄρθρα 8 καὶ 9).

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 10. (Ἀναγινώσκεται).

§70ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Εἶπον καὶ χθὲς, ὅτι δὲν πρέπει ν’ ἀφήσωμεν ἐλεύθερον τὸν τυχόντα ἐπιστάτην Ταχυδρομείου νὰ ἀνοίγῃ τὰς ἐπιστολὰς, ἐπὶ τῇ προφάσει, ὅτι περιέχουσιν ἀντικείμενα ὑπαγόμενα εἰς τὸ τελωνιακὸν δασμολόγιον· ἐπιμένω εἰς τὸ νὰ γίνῃ διόρθωσις.

§71ΡΙΚΑΚΗΣ. Δυνάμεθα νὰ θέσωμεν, ὅτι, ἐὰν ὁ παραλήπτης ἀρνηθῇ νὰ ἀποσφραγίσῃ τὴν ἐπιστολὴν, ἡ ἐπιστολὴ νὰ μένῃ εἰς τὸ Ταχυδρομεῖον, ὅπως γίνεται ἐπὶ τῶν ἐχουσῶν ἐλλειπὲς γραμματόσημον.

§72ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὸ ζήτημα εἶναι εἰς τὴν βεβαίωσιν· ὅταν ὁ παραλήπτης προσκληθῇ ἐπισήμως καὶ ἀρνῆται νὰ παρευρεθῇ, τότε ὑπάρχει κίνδυνος ν’ ἀφήσωμεν εἰς τὸν ὑπάλληλον νὰ ἀνοίγῃ τὴν ἐπιστολήν.

§73ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Νὰ προστεθῇ, ὅτι ἐνεργεῖται ὑπὸ τοῦ Εἰρηνοδίκου· οὗτος θέλει φέρει ὁλόκληρον τὴν εὐθύνην.

§74ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι πανταχοῦ Εἰρηνοδίκης.

§75ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Νομίζω, ὅτι ὅλαι αἱ ἐγγυήσεις ὑπάρχουσιν, ἐὰν τεθῇ, ὅτι «ἐνεργεῖται ἐξ ἐπαγγέλματος ὑπὸ τοῦ Προέδρου τῶν Πρωτοδικῶν, ἢ, ἐκτὸς τῆς ἕδρας τοῦ Πρωτοδικείου, ὑπὸ τῶν Εἰρηνοδικῶν». Νὰ προστεθῇ δὲ, «ὅτι ἡ ἄρνησις, ἢ ἡ μὴ παράστασις τοῦ παραλήπτου ἀναπληροῦται ὑπ’ αὐτῶν». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 10 ὡς ἐτροπολογήθη, καὶ τὰ ἑπόμενα ἄρθρα, ὡς καὶ τὸ σύνολον).

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατετέθη ἡ ἔκθεσις ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Ἀχαΐας καὶ Ἤλιδος. Θέλει τυπωθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 198). (Γίνεται δεκτὸν εἰς γʹ. συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὸ νομοσχέδιον περὶ φυλάξεως καὶ συντηρήσεως τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν δι’ ἀνδρῶν τῆς χωροφυλακῆς).

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ διατιμήσεως τῶν τελῶν τῶν ἐσωτερικῶν τηλεγραφημάτων. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, ἄνευ ἀντιῤῥήσεως, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον).

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τοῦ μισθοῦ τοῦ παρὰ τῷ Ἰατροσυνεδρίῳ γραμματέως. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, ἄνευ ἀντιῤῥήσεως, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον).

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ κυρώσεως τοῦ ἐν Βερολίνῳ διεθνοῦς κανονισμοῦ τῆς τηλεγραφικῆς ὑπηρεσίας. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, ἄνευ ἀντιῤῥήσεως, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον).

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ καταργήσεως τῆς θέσεως τοῦ Συμβούλου τῆς ἐν Κωνσταντινουπόλει Πρεσβείας. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, ἄνευ ἀντιῤῥήσεως, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον).

§81ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει ἔρχονται ἀμέσως τὰ στρατολογικὰ νομοσχέδια, ἐπὶ τῶν ὁποίων ὑπάρχει ἐπιτροπὴ ἐργαζομένη, ἥτις δὲν ἐτελείωσε τὰς ἐργασίας της.

§82ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ν’ ἀρχίσωμεν τὸ περὶ Βασιλικῆς οἰκογενείας αὔριον, ἀφοῦ δὲν ἔχομεν ἄλλην ἐργασίαν.

§83ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Νὰ συζητηθῶσι τὰ ἄλλα πρῶτον, τὰ περὶ γεωργικῶν Σχολῶν κτλ.

§84ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐγὼ φρονῶ, ὅτι ὑπάρχουσι πολλὰ ἐκ τῶν στρατολογικῶν, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ συζητηθῶσι.

§85ΡΙΚΑΚΗΣ. Τὸ 22ον ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει δύναται ν’ ἀναγνωσθῇ.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ 22ον εἶναι «βʹ. συζήτησις τοῦ περὶ ἀποδοχῶν τῶν ὁπλιτῶν τῶν εὐζωνικῶν ταγμάτων, τῶν πεζῶν χωροφυλάκων καὶ τῶν ὡς ὑπηρετῶν τῶν ἀξιωματικῶν στρατιωτῶν». (Γίνεται δεκτὴ ἡ ἀρχὴ καὶ τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2).

§87ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐν τῷ ἄρθρῳ 3 ἡ λέξις «ὁπλῖται» ν’ ἀντικατασταθῇ διὰ τῆς λέξεως «χωροφύλακες», αἱ δὲ κατόπιν λέξεις «τῆς τε πεζῆς καὶ ἐφίππου χωροφυλακῆς» ν’ ἀντικατασταθῶσι διὰ τῶν λέξεων «πεζῆς χωροφυλακῆς».

§88ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Μίαν παρατήρησιν θὰ κάμω μόνον, διὰ νὰ δείξω, ὅτι καὶ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο στενῶς συνδέεται μὲ τὰ ἄλλα στρατολογικὰ νομοσχέδια, καὶ ὅτι, ἐπὶ τῇ ὑποθέσει, ὅτι θέλουσι ψηφισθῆ τὰ ἄλλα νομοσχέδια, τὸ νομοσχέδιον τοῦτο θέλει εἶναι ἐπιβλαβές· διότι, ἐὰν ὑποθέσωμεν, ὅτι τὰ εὐζωνικὰ τάγματα θὰ συγκροτῶνται ἐξ ἐθελοντῶν, βεβαίως θὰ εἴπῃ, ὅτι διαλύομεν ταῦτα διὰ τῆς διατάξεως ταύτης.

§89ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ δὲ ἄρθρον 4 καταργεῖται. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 3, ὡς διωρθώθη, καὶ τὸ 5, ταχθὲν ὡς 4, ὡς καὶ τὸ σύνολον). Λύεται ἡ συνεδρίασις Ὥρα 7½ μ. μ.