1885.10.28
736 στίχοι · 5.309 λέξεις · 82 παρεμβάσεις
§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 14
Τῆς 28 Ὀκτωβρίου 1885.
(Δευτέρα)
Ὥρα 3 μ. μ.
(Ἀπαρτίας, γενομένης, ἀνεγνώσθησαν καὶ ἐνεκρίθησαν τὰ πρακτικὰ τῶν δύω προηγουμένων συνεδριάσεων).
§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς ἐκ Τριφυλίας κύριος Σωτηρόπουλος ὑπέβαλεν ἐγγράφως ἐπερώτησίν τινα σχετικὴν μὲ τὸ νομοσχέδιον τοῦ ἅλατος καὶ τοῦ πετρελαίου. Θέλει σταλῆ εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν διὰ νὰ τὴν λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του. Ὁ κύριος Μανοῦσος βουλευτὴς ἐπίσης ἐκ Τριφυλίας ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἀνανεώσεως τῆς πληρωμῆς τῶν μέχρι τοῦ 1876 ὀφειλομένων ἐσόδων. (Ὅρα Παράρτημα). Πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως ἐζήτησε τὸν λόγον ὁ κύριος Χατζῖσκος.
§2Κ. ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ. Ὅτε κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Σύνοδον συνεζητεῖτο τὸ νομοσχέδιον περὶ φόρου ἐπὶ τοῦ καπνοῦ, προσεπάθησα καὶ ἐγὼ μεταξὺ ἄλλων συναδέλφων νὰ καταδείξω εἰς τὴν Βουλὴν τὰς πλημμελεῖς αὐτοῦ διατάξεις, καὶ ἔλεγον τότε, ὅτι ἡ κατὰ τὰ ἄρθρα 2 καὶ 3 προθεσμία πρὸς παράδοσιν τῆς δηλώσεως, καὶ ζυγίσεως εἶναι ἀνεπαρκὴς καὶ προσέθηκα μάλιστα, ὅτι ἔπρεπε νὰ δοθῇ μεγαλειτέρα προθεσμία· τὴν παρατήρησίν μου δὲ ταύτην ὁ ἀξιότιμος κύριος Πρωθυπουργὸς ἐθεώρησε λίαν ὑπερβολικήν· ἐν τούτοις τὰ πράγματα ἐδικαίωσαν τὴν γνώμην μου. Προχθές, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ἔλαβον τηλεγράφημα, ἀπευθυνόμενον πρὸς ὅλους τοὺς ἀντιπροσώπους Φθιώτιδος, ἔχον ἐπὶ λέξεσι τὰ ἑξῆς: «Παρατεινομένη δι’ ὑποβληθέντος νομοσχεδίου πρὸς ζύγισιν καπνοῦ προθεσμία μέχρι δεκάτης πέμπτης Δεκεμβρίου λίαν ἀνεπαρκής, καθόσον οὐ μόνον μέχρις ἐποχῆς ταύτης δὲν μεταποιοῦνται ὡς συνήθως εἰς ταμπάκον, οὔτε ἐπαλήθευσις ἐντὸς μηνὸς δύναται ἐξαρκέσει διὰ μόνην πόλιν Ὑπάτης. Παρακαλοῦμεν ὑποστηρίξατε ἐκθέτοντες ἀνάγκην παρατάσεως προθεσμίας ζυγίσεως μέχρι τέλους Ἰανουαρίου τοὐλάχιστον πρὸς ἀποφυγὴν ἐπιζημίων συνεπειῶν παραγωγῶν». Νομίζω, κύριε Πρωθυπουργέ, ὅτι εἰς τὴν ἐποχήν, καθ’ ἣν ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ὑφίσταται βάρη καὶ θυσίας, εἶναι ἀνάγκη νὰ προνοήσητε σπουδαιότερον περὶ τῆς προθεσμίας καὶ νὰ παρατείνητε αὐτὴν ἔτι πλέον. Αὐτὰς τὰς παρατηρήσεις ὑποβάλλω, ὅπως ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ παρατάσεως προθεσμίας.
§3ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Προσῆκε, νομίζω πρὸς τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου, ὅπερ δὲν ἐψηφίσθη οὐδ’ εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν.
§4ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ. Συνεπείᾳ τοῦ τηλεγραφήματος ὑπέβαλον ὑπ’ ὄψιν ὑμῶν τὴν παρατήρησιν ταύτην, ὅπως λάβητε αὐτὴν ὑπ’ ὄψει κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου.
§5ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ εἰσαγάγω εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον περὶ πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 380 περίπου χιλιάδων δραχμῶν εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων τῆς χρήσεως τοῦ 1885 διὰ τὰ ἔξοδα τοῦ Προϋπολογισμοῦ τῆς ἐκτάκτου Συνόδου τῆς Βουλῆς. Κατὰ τὸν νόμον περὶ προσόντων τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων, καθίσταται λίαν δύσκολον εἰς τὴν διοίκησιν νὰ ἀνεύρῃ ὑπάλληλον ὡρισμένου βαθμοῦ, ἰδίως διὰ τὸν βαθμὸν τοῦ Ἐφόρου ἀ. τάξεως καὶ τοῦ Ταμίου ἀ. τάξεως. Ἡ Ταμιακὴ ὑπηρεσία ἰδίως πρὸ πολλοῦ χρόνου πάσχει σπάνιν μεγάλην, οὐδ’ εἶναι δυνατὸν νὰ εὕρῃ τις ἐκ τῶν ἐν τῇ Ταμιακῇ ὑπηρεσίᾳ ὑπαρχόντων πολλούς, οἵτινες νὰ ἔχωσι τὰ προσόντα διὰ νὰ λάβωσι τὴν θέσιν τοῦ Ταμίου ἀ. τάξεως, ὡς ἐπίσης ἀποβαίνει ἀδύνατον νὰ ὑπάρχωσι τοιοῦτοι, ἔχοντες τὰ προσόντα νὰ καταλάβωσι τὴν θέσιν τοῦ Ἐφόρου ἀ. τάξεως. Δὲν εἶναι ἄλλως δυνατὸν κατὰ τὸν νόμον περὶ προσόντων τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων νὰ προαχθῇ τις εἰς τὴν θέσιν τοῦ Ἐφόρου αʹ. τάξεως ἀπὸ τὴν τοῦ Ἐφόρου βʹ. τάξεως, καὶ εἰς τὴν θέσιν τοῦ Ταμίου ἀ. τάξεως ἀπὸ τὴν τοῦ Ταμίου βʹ. τάξεως, ἂν δὲν ἔχῃ δίπλωμα τοῦ Πανεπιστημίου, προσὸν τὸ ὁποῖον δὲν ἔχουσιν οἱ δυνάμενοι νὰ προαχθῶσι. Μοὶ ἐφάνη ἐπικίνδυνον νὰ προτείνω πρότασιν, δι’ ἧς νὰ ζητήσω τὴν κατάργησιν τῆς διατάξεως ταύτης, ζητῶ δὲ μόνον ὅπως ἐξοικονομήσω τὴν ἀνάγκην διὰ τοῦ ὑποβαλλομένου νομοσχεδίου. (Ὅρα Παράρτημα). Ἐζητήθη πίναξ τῶν εἰσπραχθέντων ἐκ τοῦ σιγαροχάρτου καὶ τὸν πίνακα τοῦτον καταθέτω. (Ὅρα Παράρτημα).
§6ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΚΗΣ. Ἐπειδὴ ἐδόθη ἀφορμὴ ἀπὸ τὸν κύριον Πρωθυπουργὸν περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου περὶ προσόντων, νὰ τεθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἐγὼ ὑπέβαλον περὶ τούτου.
§7ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλον, δὲν ἀποκλείει τὸ ὑμέτερον, διότι τοῦτο ἀφορᾷ μόνον εἰς τροποποίησιν τοῦ νόμου περὶ προσόντων τῶν Ταμιῶν καὶ Ἐφόρων αʹ. τάξεως.
§8ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΚΗΣ. Παρακαλῶ νὰ τεθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τὸ νομοσχέδιον αὐτό.
§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔλαβον ἐπιστολὴν ἐκ Μεσολογγίου ἐκ μέρους τῶν ὁπλιτῶν τοῦ 24 Τάγματος, οἵτινες παραπονοῦνται κατὰ τοῦ Διοικητοῦ των· τὴν ἐπιστολὴν ταύτην θέλω διαβιβάσει εἰς τὸ ἁρμόδιον Ὑπουργεῖον.
§10ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Κατὰ τὴν τελευταίαν Σύνοδον τῆς διαλυθείσης Βουλῆς ὑπεβλήθη καὶ ἐπεψηφίσθη ἡ σύμβασις περὶ ὑποβρυχίων καλωδίων· μετ’ αὐτῆς ἐπίσης ὑπεβλήθη διεθνὴς σύμβασις, ἤτοι νομοσχέδιον περὶ τῶν ἀδικημάτων κατὰ τῆς ἀσφαλείας τῶν τοιούτων καλωδίων, ὅπερ δὲν ἐψηφίσθη· εἶνε δὲ ἀπολύτως ἀναγκαία ἡ ἐπιψήφισις αὐτοῦ, ὅπως ἐφαρμοσθῇ ἡ διεθνὴς σύμβασις, τῆς ὁποίας ἡ ἰσχὺς ἄρχεται ἀπὸ 1 Φεβρουαρίου ἐνεστῶτος ἔτους. Κατά τινα νόμον, ψηφισθέντα κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Σύνοδον ἐσυστήθησαν ταχυδρομικαὶ ἐπιστασίαι εἰς μόνας τὰς πρωτευούσας τῶν Ἐπαρχιῶν, εἰς δὲ τὰ ἄλλα μέρη ὑποεπιστασίαι, τῶν ὁποίων ἡ διεύθυνσις ἀνετέθη εἰς τηλεγραφητὰς ἢ ἄλλους ὑπαλλήλους· ἀλλὰ εἰς τὸν νόμον ἐκεῖνον δὲν συμπεριελήφθησαν αἱ πρωτεύουσαι τεσσάρων Ἐπαρχιῶν, τῆς Κέας, τοῦ Πόρου, τοῦ Κρανιδίου καὶ τῆς Σάμης. Καὶ ἐπειδὴ δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ διεξαχθῇ δεόντως ἡ ὑπηρεσία, λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου συνιστῶνται ἐπιστασίαι εἰς τὰ μέρη ταῦτα. Κατά τινα τῶν ἰσχυόντων νόμων αἱ ἐπιδόσεις διαφόρων ἐγγράφων, ἀναγομένων εἰς τὴν ἀναθεώρησιν τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων, ἐνεργοῦνται διὰ δικαστικῶν κλητήρων ἐπὶ ἀποζημιώσει, ἐγγράφεται δὲ πρὸς τοῦτο καὶ δαπάνη τις, καὶ τὸ σύστημα τοῦτο ἀπασχολεῖ τὴν ὑπηρεσίαν πλέον τοῦ δέοντος. Διὰ τοῦτο ἐνομίσαμεν, ὅτι τοιαῦται ἐπιδόσεις τῶν ἐγγράφων, ἅτινα ἐπιδίδονται πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον, πρέπει νὰ ἐνεργῶνται ἄνευ ἀποζημιώσεως ἐκ μέρους τῶν ἐμμίσθων δικαστικῶν κλητήρων. Διὰ τοῦτο λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω τὸ προσῆκον νομοσχέδιον. Περὶ τὰς ἀρχὰς τοῦ ἐλευσομένου ἔτους λήγει ἡ διάρκεια τῶν Ἐπαρχιακῶν Συμβουλίων, ἑπομένως εἶνε ἀνάγκη ἐντὸς τοῦ Φεβρουαρίου νὰ ἐνεργηθῶσιν αἱ ἐκλογαὶ αὗται. Θεωρῶ ἥκιστα κατάλληλον τὴν ἐποχὴν ταύτην, καὶ διὰ τοῦτο προτείνω εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον περὶ ἀναβολῆς τῆς ἐκλογῆς Ἐπαρχιακῶν Συμβουλίων καὶ ἰσχύος τῶν ὑπαρχόντων μέχρις ἀνανεώσεως αὐτῶν, ἥτις ἀνανέωσις θέλει προσδιορισθῆ διὰ Β. Διατάγματος. (Ὄρα Παράρτημα).
§11ΤΙΝΕΣ. Διὰ τὰς νέας Ἐπαρχίας συγχρόνως;
§12Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Κατὰ τοὺς ἰσχύοντας νόμους δὲν δύναται νὰ γίνῃ ἐκλογὴ ἐνόρκων ἄνευ τῶν Ἐπαρχιακῶν Συμβουλίων, τοιούτων δὲ μὴ ὑπαρχόντων ἐν ταῖς νέαις Ἐπαρχίαις, αὗται μένουσιν ἄνευ Κακουργοδικείων πρὸς μεγίστην ζημίαν οὐ μόνον τῆς Θεσσαλίας καὶ τῆς Ἠπειρωτικῆς λωρίδος, ἀλλὰ καὶ τῶν Ἐπαρχιῶν τῆς περιφερείας τοῦ Ἐφετείου Ἀθηνῶν, διότι ὡς ἐκ τῆς συσσωρεύσεως πολλῶν δικῶν παρατείνεται φρικωδῶς ἡ ὑποδικία τῶν δικαζομένων εἰς τὰ πέντε Κακουργοδικεῖα τῆς περιφερείας τοῦ Ἐφετείου Ἀθηνῶν, ταὐτοχρόνως δὲ οἱ ἐκ τῶν νέων Ἐπαρχιῶν τὰ πάνδεινα ὑφίστανται, δικαζόμενοι εἰς οὕτω μακρινὰ μέρη. Τὸ κακὸν τοῦτο προέρχεται ἐξ ἐλλείψεως τοῦ νόμου τῆς ἀφομοιώσεως, ἣν ἐζήτησα δι’ ἐπανειλημμένων ἐπερωτήσεων νὰ θεραπεύσω, ἀλλὰ δὲν τὸ κατώρθωσα· διότι ὁ μὲν κ. Λομβάρδος ὡς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸς εὐηρεστήθη νὰ ὑποβάλῃ νομοσχέδιον περὶ τῆς ἐκλογῆς τῶν Ἐπαρχιακῶν Συμβουλίων εἰς τὰς νέας Ἐπαρχίας, πλὴν δὲν ἐπέμενε καὶ νὰ συζητηθῇ. Τοῦτ’ αὐτὸ ἔπραξε καὶ ὁ κ. Κοντόσταυλος ὡς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸς, διότι συνήνεσεν ἐπὶ τέλους νὰ προσθέσῃ πρὸς τοῦτο διαβατικάς τινας διατάξεις εἰς τὸ περὶ ἐνόρκων νομοσχέδιόν του, πλὴν καὶ οὗτος δὲν ἐπέμενε νὰ συζητηθῇ. Οὕτω ἀνεμένετο ἡ κατὰ τὴν λῆξιν τῆς Περιόδου ἐνέργεια τῆς ἐκλογῆς τῶν Ἐπαρχιακῶν Συμβουλίων, ἀλλὰ διὰ τοῦ πρὸ μικροῦ ὑποβληθέντος νομοσχεδίου παρατείνεται, ὡς ἤκουσα αὕτη. Ἑπομένως, θεωρῶ καθῆκόν μου νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἵνα θεραπεύσῃ τὸ μέγα τοῦτο ἀδίκημα ἐν ταῖς νέαις Ἐπαρχίαις πρὸς ζημίαν καὶ τῶν παλαιῶν Ἐπαρχιῶν, ὡς σᾶς ἐξήγησα.
§13ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐλήφθη ὑπ’ ὄψιν ἡ περίστασις, περὶ ἧς ἔκαμε λόγον ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας, καὶ νομίζω ὅτι δύναται νὰ οἰκονομηθῇ ἡ περίστασις αὕτη διὰ τῆς ἐκλογῆς τῶν ἐνόρκων ἐκ μέρους τῶν Δημοτικῶν Ἀρχῶν. Θὰ ὑποβάλω δὲ εἰς τὴν Βουλὴν νὰ προστεθῇ εἰς τὸ νομοσχέδιον διάταξις, ὅτι οἱ ἔνορκοι νὰ προτείνωνται ὑπὸ τῶν Δημοτικῶν Συμβουλίων, καὶ τοιουτοτρόπως θὰ εἶναι ἐφικτὴ ἡ σύστασις Κακουργιοδικείων. Ἀλλ’ ἐκτὸς τούτου, εἶνε ἀνάγκη νὰ γίνῃ ἡ ἐξέτασις τῶν ἐχόντων τὰ προσόντα τοῦ ἐκλεξίμου. Ἔχομεν τοιοῦτον νόμον καὶ νομίζω, ὅτι αὐτὸς ἰσχύει καὶ διὰ τὰς νέας Ἐπαρχίας. Θὰ διαταχθῇ λοιπὸν, ὅπως ἀντὶ τῶν Ἐπαρχιακῶν Συμβουλίων ἀνατεθῇ τὸ ἔργον τοῦτο εἰς τοὺς Ἐπάρχους, ἐπὶ τῇ προτάσει τῶν Δημοτικῶν Συμβουλίων, ὁ καταρτισμὸς τοῦ καταλόγου τῶν ἐνόρκων, διὰ νὰ ἐκλείψῃ αὕτη ἡ δυσκολία. Διὰ τοῦτο καὶ τὸ νομοσχέδιον προνοεῖ περὶ αὐτοῦ ὡς ἐπίσης προνοεῖ καὶ περὶ τῆς συγχωνεύσεως ἢ διαιρέσεως τῶν Δήμων, ἥτις προαπαιτεῖ ἀπόφασιν Ἐπαρχιακοῦ Συμβουλίου, περιέχον διάταξιν, ὅτι ἐπὶ τῇ προτάσει τῶν Δημοτικῶν Συμβουλίων καὶ τῶν Διοικητικῶν Ἀρχῶν δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ προβῇ εἰς τὴν συγχώνευσιν ἢ τὴν διαίρεσιν Δήμων.
§14ΤΖΑΝΕΣ. Δὲν ἐννοῶ διατὶ νὰ ἐπιμένωμεν εἰς σύστημα σφαλερὸν καὶ ἐπιζήμιον. Δὲν θέλω νὰ εἴπω περὶ τοῦ συστήματος τῶν Ἐπαρχιακῶν Συμβουλίων καὶ περὶ τῆς ἐξ αὐτῶν προερχομένης ὠφελείας, καθόσον αὐτὸς εἶναι θεσμὸς, ὅστις δὲν ἰσχύει πλέον καὶ κατέπεσεν εἰς τὴν συνείδησιν ἐπὶ τέλους πάντων, πρέπει δὲ νὰ σκεφθῶμεν πῶς πρέπει νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὴν δικαιοσύνην ὅσον ἐκ τοῦ θεσμοῦ τούτου ἐξήρτηται αὕτη. Εἰς τὸ Γραφεῖον τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης ὑπάρχει, ἐὰν δὲν ἀπωλέσθη, σχέδιον κατηρτισμένον, τὸ ὁποῖον ἐξεπονήθη μάλιστα ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς, τὴν ὁποίαν ὁ πρώην Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης εἶχε συγκαλέσει, καὶ ἐν τῇ ὁποίᾳ εἶχον τὴν τιμὴν καὶ ἐγὼ νὰ λάβω μέρος. Τὸ σχέδιον τοῦτο εἶναι τέλειον ὅσον ἔνεστι, καὶ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ εἰσαχθῇ εἰς τὴν Βουλὴν διὰ νὰ δυνηθῶμεν πλέον νὰ βελτιώσωμεν τὴν σπουδαιοτέραν τοῦ Κράτους λειτουργίαν, καὶ νὰ ἀπαλλαχθῶμεν ἐκ τῶν ἀνθρώπων ἐκείνων, οἵτινες ἀπεμπολοῦσι τὴν δικαιοσύνην. Ἐὰν, κύριοι, εἶναι καιρὸς νὰ συζητήσωμεν περὶ τούτου, νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ὀφείλει καὶ ἔχει καθῆκον νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὸ νομοσχέδιον τοῦτο. Ἀπεύχομαι δὲ ἐν τούτοις, κύριοι, ὥστε καὶ αἱ νέαι Ἐπαρχίαι νὰ ὑποκύψωσιν ὑπὸ τὸ φάσγανον ἐκεῖνο, ὑπὸ τὸ ὁποῖον ὑποκύπτουσιν ἔτι καὶ νῦν αἱ παλαιαί. Τέλος ἐπαναλαμβάνω καὶ παρακαλῶ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ ὑποβάλῃ τὸ εἰρημένον σχέδιον, τὸ ὁποῖον ἐξεπονήθη ὑπὸ τῆς λεχθείσης Ἐπιτροπῆς, ἧς καὶ ὁ κύριος Φιλάρετος ἀπετέλεσε μέρος. Φρονῶ μάλιστα, ὅτι καλὸν εἶναι νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, εὐθὺς ὅτε ὁ κύριος Ὑπουργὸς τὸ προσαγάγῃ εἰς τὴν Βουλήν.
§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Πρῶτον ἀντικείμενον εἶνε ἡ τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου περὶ σιγαροχάρτου.
§16ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἤθελον παρακαλέσει νὰ ἀναβληθῇ δι’ αὔριον, διὰ νὰ μοὶ δώσῃ ἡ Κυβέρνησις τὴν πληροφορίαν πόσα εἰσέπραξεν ἀπὸ τὸν Σεπτέμβριον ἢ τὸν Αὔγουστον.
§17ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἔχω ἀντίῤῥησιν.
§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται δι’ αὔριον. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τῆς ὑπηρεσίας τῶν παρὰ τῷ Β. Ναυστάθμῳ, τῇ Σχολῇ τῶν ναυκλάστρων καὶ τοῖς ἐπακτίοις ὀχυρώμασιν ὑπηρετούντων ἀξιωματικῶν ἐφ’ ὅσον χρόνον ὁ κατὰ θάλασσαν στρατὸς διατελεῖ ἐν ἐπιστρατεύσει.
§19ΚΟΡΠΑΣ. Πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω τροπολογίαν. Παρακαλῶ τὸν κύριον Ὑπουργὸν νὰ ἀποφανθῇ ἐπ’ αὐτῆς.
§20ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Δέχομαι τὴν τροπολογίαν.
§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εὐθὺς κατόπιν θέλει ἀναγνωσθῆ τὸ νομοσχέδιον μέχρις οὗ εὕρωμεν τὴν τροπολογίαν. (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον εἰς τρίτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ διορισμοῦ ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τοῦ Β. Ναυτικοῦ).
§22ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (Ἀναγινώσκει τὸ μοναδικὸν ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου περὶ τῆς ὑπηρεσίας τῶν παρὰ τῷ Β. Ναυστάθμῳ, τῇ Σχολῇ τῶν ναυκλάστρων καὶ τοῖς ἐπακτίοις ὀχυρώμασιν ὑπηρετούντων ἀξιωματικῶν ἐφ’ ὅσον χρόνον ὁ κατὰ θάλασσαν στρατὸς διατελεῖ ἐν ἐπιστρατεύσει).
§23ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Δὲν πρόκειται περὶ σπουδαίου πράγματος, μικρόν τι λάθος ἐγένετο· παρελείφθη ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τὸ «ἐν Πειραιεῖ»· δὲν πρόκειται ἢ περὶ δύο προσώπων. Μὴ νομίσῃ ἡ Βουλή, ὅτι πρόκειται περὶ σπουδαίου τινός, καὶ διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ προστεθῶσιν εἰς τὸ νομοσχέδιον αἱ ἑξῆς λέξεις «καὶ οἱ ὑπηρετοῦντες ἐν τῷ Νοσοκομείῳ τοῦ Πειραιῶς». (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον μετὰ τῆς προσθήκης εἰς τρίτην συζήτησιν).
§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ προσλήψεως διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ναυτικῆς ὑπηρεσίας ἡμεδαπῶν ἐπικούρων μηχανικῶν.
§25Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἔχω τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε. Ὁ νόμος ΑΡΟΣΤʹ τοῦ 1881, προβλέπων καὶ περὶ τῶν ἐκτάκτων μηχανικῶν, διὰ τοῦ ἄρθρου 24, ὥρισεν, ὅπως Ἐπιτροπὴ ἐξετάσῃ αὐτούς, συμφώνως δὲ πρὸς τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐξετάσεών των κανονισθῇ ἡ θέσις ἑκάστου αὐτῶν. Οἱ ἔκτακτοι μηχανικοὶ ὑπεβλήθησαν πρὸ πολλοῦ εἰς τὰς ἐξετάσεις, ἀλλὰ παραπονοῦνται, ὅτι ἀδικοῦνται, διότι δὲν ἀπεφασίσθη ἔτι ἡ τύχη των. Ἤδη δὲ ἔχουσι πολὺ μεγαλείτερον δίκαιον νὰ παραπονῶνται διότι, ἐνῷ εἰσέτι δὲν ἀπεφασίσθη ἡ τύχη αὐτῶν, ἔρχεται νομοσχέδιον, τὸ ὑπὸ συζήτησιν, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ προσλάβῃ ἐπικούρους μηχανικούς. Παρακαλῶ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὴν ἐρώτησίν μου, διατί δὲν ἀποφασίζεται ἡ τύχη τῶν ἐκτάκτων μηχανικῶν συμφώνως μὲ τὸν Νόμον.
§26ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ἡ ὑπόθεσις τῶν Μηχανικῶν τούτων εἶναι ἤδη τετελεσμένη καὶ ἀπόψε ἢ αὔριον πέμπεται τὸ Διάταγμα πρὸς ἐπικύρωσιν. Ἤδη πρόκειται περὶ προσωρινῆς ὑπηρεσίας, τὴν ὁποίαν ἀποβλέπει τὸ νομοσχέδιον.
§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.
§28ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Πῶς δὲν προσλαμβάνονται καὶ ἐκ τῆς Σχολῆς τῶν τεχνῶν οἱ τελειόφοιτοι τῆς Σχολῆς τοῦ Μηχανουργείου;
§29ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ἅμα θὰ ψηφισθῇ ὁ Νόμος, Βασιλικὸν Διάταγμα θέλει κανονίσει τὰς λεπτομερείας, θέλει δὲ συγκροτηθῆ καὶ Ἐπιτροπὴ, ἥτις νὰ κρίνῃ τοὺς ἁρμοδίους. (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον).
§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ διορισμοῦ ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τοῦ Βασιλικοῦ Ναυτικοῦ. (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν ἄρθρον καὶ σύνολον).
§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δευτέρα συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ χορηγήσεως ἐκτάκτου πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 21,779,674 καὶ 88(00 ἐπὶ τοῦ Προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως τοῦ 1885.
§32ΡΑΛΛΗΣ. Ὑπάρχει μία δήλωσις ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν.
§33ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός.). Ἡ πίστωσις αὕτη διαιρεῖται εἰς πίστωσιν, ἀναγομένην εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν καὶ εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν. Ἡ πίστωσις, ἡ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν ἀναγομένη, ἀνέρχεται εἰς 5,027,000, προσδιωρίσθη δὲ τὸ ποσὸν αὐτὸ ἐπὶ τῇ βάσει Προϋπολογισμοῦ καὶ μελετῶν, αἵτινες εἶχον γίνει ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ναυτικῶν· ἀλλ’ ὁ νῦν Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν μετέβαλε τὰς μελέτας ταύτας, καὶ ἐκ μὲν τῆς πιστώσεως τῶν 5,027,000 ἐζήτησε μόνον 917,900, ἀφοῦ ἔλαβεν ἤδη δι’ ἄλλου νομοσχεδίου πίστωσιν 12,000,000. Ὥστε ἡ πίστωσις τῶν 21,779,674 καὶ 88(00 πρέπει νὰ μεταβληθῇ εἰς πίστωσιν 17,670,574 καὶ 88(00, δηλαδὴ εἰς πίστωσιν 16,752, 674, καὶ 88(00 τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ εἰς πίστωσιν δραχμῶν 917,900 τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν. Ὑπάρχει ἡ δήλωσις τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν ἀπὸ 19 Ὀκτωβρίου, ἡ ὁποία ἐτυπώθη καὶ διενεμήθη ἤδη εἰς τοὺς βουλευτάς.
§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ 1 ἄρθρον ὡς ἐτροπολογήθη νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ὁμοίως γίνεται δεκτὸν τὸ 2 καὶ 3 ἄρθρον, ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου). (Γίνεται δεκτὸν εἰς βʹ. συζήτησιν τὸ περὶ χορηγίας δραχμῶν 12,000 ἐτησίως ἐκ τοῦ Λιμενικοῦ Ταμείου Ληξουρίου πρὸς συντήρησιν τοῦ ἐν τῇ αὐτῇ πόλει Πετριτσείου Ἑλληνικοῦ Γυμνασίου).
§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 23 Ὀκτωβρίου 1885 συνομολογηθείσης συμβάσεως μεταξὺ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς ἀνωνύμου Ἑταιρίας τῶν σιδηροδρόμων Πειραιῶς, Ἀθηνῶν, Πελοποννήσου.
§36ΙΩ. ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ νὰ γίνῃ ἔκπτωτος Ἑταίρία τις σιδηροδρόμου, θὰ γείνῃ παράλειψις ὑποχρεώσεώς τινος ἐκ μέρους αὐτῆς καὶ πρὸ πάντων παράλειψις κατασκευῆς τμήματός τινος. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ὑποκαθίσταται αὕτη ἢ ἀπὸ τὸν ὑπερθεματιστὴν ἢ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν· τὸ ἐκτελεσθησόμενον Τμῆμα ὑπόκειται εἰς ὑποθήκην εἰς τοὺς δανειστάς;
§37ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Εἰς τὴν δευτέραν συζήτησιν ἐξετάζομεν τὸ ζήτημα τοῦ κυρίου Βαλασσοπούλου. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον).
§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δευτέρα συζήτησις τῆς προτάσεως νόμου περὶ οἰνοπνευμάτων.
§39ΦΛΩΡΙΑΣ. Ἡ Κυβέρνησις τί λέγει περὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ; Ἂς ἐξηγηθῇ εἰς τὴν Βουλήν.
§40ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπειδὴ ἡ πρότασις αὐτὴ εἶναι ὑπογεγραμμένη ὑπὸ τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς, ὁ κ. Πρόεδρος πρέπει ν’ ἀποσυρθῇ ἀπὸ τὴν ἕδραν του. (Ὁ κ. Πρόεδρος ἐγείρεται, καταλαμβάνει δὲ τὴν ἕδραν αὐτοῦ ὁ Ἀντιπρόεδρος κ. Συνοδινός).
§41ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Πρὶν ἢ ὁ κ. βουλευτὴς ἐκ Σάμης δηλώσῃ τὴν ἐπιθυμίαν του ν’ ἀποφαίνηται γνώμην ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἡ Κυβέρνησις, ἐσκόπουν ν’ ἀπευθύνω μίαν παρατήρησιν εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι, ἵνα αἱ ὑπὸ τῶν βουλευτῶν προβαλλόμεναι εἰς τὴν Βουλήν προτάσεις διεξάγωνται ὅσον εἶναι δυνατὸν ταχέως εἰς συζήτησιν καὶ τυγχάνωσι τῆς ψηφίσεως καὶ τῆς κυρώσεως, πρέπει νὰ μελετῶνται ἀποχρώντως ὑπὸ τῶν Ὑπουργῶν, πρὶν ἔλθωσιν εἰς συζήτησιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Αὐτῆς τῆς προτάσεως δὲν ἔλαβον ἐγὼ οὐδεμίαν γνῶσιν.
§42ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ κάμω μίαν ἄλλην παρατήρησιν. Ἡ πρότασις αὕτη εἶναι καλὸν νὰ τυπωθῇ ἐκ νέου· διότι, ὡς μὲ ἐπληροφόρησεν εἷς ἐκ τῶν βουλευτῶν Πατρῶν, εἶναι γεμάτη ἀπὸ τυπογραφικὰ σφάλματα. Ἐκτὸς τούτου, πρέπει νὰ τεθῇ καὶ ἡμερομηνία εἰς τὴν πρότασιν αὐτὴν, διὰ νὰ γνωρίζωμεν καὶ πότε ἐγένετο.
§43ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Μάλιστα νομίζω, ὅτι δυνάμεθα νὰ θέσωμεν γενικόν τινα κανόνα, ὡς πρὸς τὴν κατάταξιν τῶν ὑπὸ τὴν συζήτησιν τῆς Βουλῆς τιθεμένων προτάσεων καὶ νομοσχεδίων, καὶ νομίζω ὅτι ὁ κανὼν, τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ θέσωμεν, εἶναι, ὅτι πρὸ τῶν ἄλλων νομοσχεδίων καὶ προτάσεων πρέπει νὰ προηγῶνται αἱ προτάσεις, διὰ τῶν ὁποίων ζητεῖται ἡ ἄδεια τῆς Βουλῆς πρὸς δαπάνας, καὶ αἱ προτάσεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι συναφεῖς μὲ τὴν βεβαίωσιν τῶν ἐσόδων τοῦ Κράτους. Ὅθεν νομίζω, ὅτι πρὸ πάσης ἄλλης προτάσεως πρέπει νὰ κατατάσσωνται ταῦτα.
§44Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἡ παρατήρησις τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ εἶναι ὀρθοτάτη, ἀλλ’ ἔχω νὰ προσθέσω τὰ ἑξῆς. Ἐνῷ ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ καὶ τοῦ Συντάγματος οἱ βουλευταὶ ἔχουσι τὸ δικαίωμα τῆς ὑποβολῆς νομοσχεδίων, τὸ δικαίωμα τοῦτο κατέστη γράμμα νεκρόν· νομοθετοῦσιν οἱ Ὑπουργοὶ καὶ οὐδεὶς ἄλλος. Νομίζω καλὸν νὰ ὁρισθῇ μία ἡμέρα τῆς ἑβδομάδος, καθ’ ἣν νὰ προτάσσωνται αἱ προτάσεις καὶ τὰ νομοσχέδια τῶν κ. βουλευτῶν, διὰ δὲ τὰς ἄλλας ἡμέρας ἃς κανονίζῃ τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ὅπως θέλει ἡ Κυβέρνησις.
§45ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ παρατήρησις τοῦ ἐκ Βώλου ἀξιοτίμου βουλευτοῦ, νομίζω, ὅτι δὲν εἶχε χώραν σήμερον. Ἂν τὸ δικαίωμα, τὸ ὑπὸ τοῦ Συντάγματος ἀπονεμόμενον εἰς τοὺς κ. βουλευτάς, δὲν λειτουργεῖ ἐντελῶς, τοῦτο προκύπτει, διότι οἱ προτείνοντες τὰ πρὸς συζήτησιν εἰς τὴν Βουλὴν δὲν ἔχουσι τὰς αὐτὰς γνώμας μὲ τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία εἰσηγεῖται τῆς πλειονοψηφίας. Ἐντεῦθεν ἡ πλειονοψηφία ἀναβάλλει πολλάκις νὰ εἰσαγάγῃ εἰς συζήτησιν τὰς προτάσεις ταύτας, διότι ἡ Κυβέρνησις νομίζει, ὅτι δὲν εἶναι συμφέρον τοῦ Κράτους νὰ συζητηθῶσι καὶ ψηφισθῶσι. Κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Σύνοδον τρεῖς προτάσεις βουλευτῶν ὑπεβλήθησαν εἰς τὴν Βουλὴν, αἱ ὁποῖαι ἐψηφίσθησαν καὶ ἐκυρώθησαν, διότι εἴχομεν τὰς αὐτὰς γνώμας μὲ τὰς τῶν προτεινάντων.
§46ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΚΗΣ. Ἀπὸ τοῦ μακαρίτου Ὄθωνος χρονολογεῖται αὐτὴ ἡ τάσις τοῦ νὰ μὴ ἔρχηται οὐδεμία πρότασις ἐκ μέρους τῶν βουλευτῶν, καὶ μάλιστα οὔτε οἱ Ὑπουργοὶ εἶχον δικαίωμα τοιοῦτον, ἀλλ’ ἔπρεπε νὰ γείνῃ Διάταγμα διὰ νὰ τὸ παρουσιάσουν εἰς τὴν Βουλήν. Τὸ σύστημα αὐτὸ κατὰ δυστυχίαν εἰσήγαγον οἱ Ὑπουργοὶ ἀπὸ τοῦ 1864 καὶ ἐντεῦθεν, εἰ καὶ οὐδεμίαν ὁ Γεώργιος εἶχε δείξει πρὸς τοῦτο ἀξίωσιν. Οὐδεὶς Ὑπουργὸς ἠθέλησέ ποτε νὰ ὑποστηρίξῃ πρότασιν βουλευτοῦ· τοὐναντίον, τὴν ἐπολέμησε, καὶ ἄν ποτε ἐψηφίσθη τοιαύτη, σπανίως τὴν ἐκύρωσαν. Λοιπὸν ἐὰν ἔχῃ τὸ δικαίωμα ἢ ὄχι ὁ βουλευτὴς, πρέπει νὰ γίνῃ πραγματικόν· ἄλλως, πρέπει νὰ θέσωμεν εἰς τὸν Κανονισμὸν μίαν διάταξιν, ὅτι διὰ νὰ εἰσαγάγῃ εἷς βουλευτὴς νόμον εἰς τὴν Βουλήν, πρέπει προηγουμένως νὰ λαμβάνῃ τὴν ἄδειαν ἀπὸ τοὺς Ὑπουργοὺς, ὅπως συμβαίνει εἰς τὴν Αὐστρίαν, νὰ μεταβαίνῃ Ἐπιτροπὴ εἰς τὸν Πρωθυπουργὸν νὰ ἐπιδεικνύῃ τὸ νομοσχέδιον, καὶ ἄν ἀρέσῃ εἰς αὐτὸν, τότε νὰ τὸ ὑποβάλλουν εἰς τὴν Βουλήν. Λοιπὸν προτείνω καὶ ἐγὼ καὶ ὑποστηρίζω τὴν πρότασιν τοῦ κυρίου Φιλαρέτου, ὅ ἐστὶ νὰ ὁρισθῇ ἡμέρα τις τῆς ἑβδομάδος διὰ νὰ συζητῶμεν τὰ ὑπὸ τῶν βουλευτῶν προτεινόμενα νομοσχέδια.
§47ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Συμβαίνει κἄτι τι εἰς τὴν συζήτησιν αὐτὴν, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἐφελκύσῃ τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς. Ἕως τώρα ὅλαι αἱ μερίδες ὅλων τῶν Βουλῶν εἶχον τὴν ἰδέαν, ὅτι τὴν ἡμερησίαν διάταξιν κανονίζει ἡ Κυβέρνησις. Σήμερον βλέπομεν, ὅτι ἔρχεται νὰ συζητηθῇ πρότασις εἰς δευτέραν συζήτησιν καὶ ἀκούομεν ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι δὲν ἐγνώριζεν, ὅτι εἰσήχθη εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Κάμνω αὐτὴν τὴν παρατήρησιν, ὥστε τὸ Προεδρεῖον νὰ μὴν ἐπιτρέψῃ τοιοῦτόν τι νὰ συμβαίνῃ ἄλλοτε. Ἐρχόμεθα ἐδῶ ἔχοντες τὴν πεποίθησιν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον κανονίζει τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Ἄν τοῦτο ἐγένετο, κύριοι, εἰς ὅλας τὰς Συνόδους, πολὺ περισσότερον πρέπει νὰ γίνῃ τώρα εἰς τὴν ἔκτακτον Σύνοδον, διότι πρέπει νὰ εἰξεύρωμεν, ὅτι θὰ ἔχωμεν νὰ συζητήσωμεν ἀντικείμενον, τὸ ὁποῖον συνδέεται μὲ τὸ ἀντικείμενον, διὰ τὸ ὁποῖον ἐκλήθημεν νὰ συνεδριάσωμεν, καὶ διὰ τὸ ὁποῖον ἕως τώρα τί ἐκάμαμεν; Διὰ τοῦτο παρακαλῶ νὰ τακτοποιῆται ἡ ἡμερησία διάταξις.
§48ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὴν ἡμερησίαν διάταξιν κανονίζει ἡ Βουλή, ἐπειδὴ δὲ ἡ ἔκφρασις τῆν Βουλῆς παριστᾶται διὰ τῆς γνώμης τῆς πλειονοψηφίας, ἡ ἡμερησία διάταξις κανονίζεται κατὰ τὴν γνώμην τῆς πλειοψηφίας τῆς Βουλῆς, καὶ ἐπειδὴ τῆς πλειοψηφίας τῆς Βουλῆς εἰσηγεῖται τὸ Ὑπουργεῖον, ἡ ἡμερησία διάταξις συντάσσεται καὶ κανονίζεται τῇ συναινέσει τοῦ Ὑπουργείου. Αἱ παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας ὁ ἐκ Ζακύνθου βουλευτὴς ἐξήνεγκεν, εἶνε κατὰ τοῦτο ὀρθαί. Συνέβη ὅμως τὰς ἡμερησίας διατάξεις δύω ἢ τριῶν ἡμερῶν νὰ συντάξωσι χωρὶς νὰ λάβωμεν γνῶσιν. Παρατηρῶ ὅμως εἰς τὸν κύριον συνάδελφον, ὅτι ἠδίκησε τὴν Βουλὴν εἰπὼν, ὅτι μέχρι τοῦδε δὲν ἔπραξε τίποτε δι’ ἐκεῖνο δι’ ὅ ἐκλήθη. Ἡ Βουλὴ μέχρι τοῦδε περὶ οὐδὲν ἄλλο ἠσχολήθη, εἰμὴ περὶ τούτου, καὶ ὅ,τι μέχρι τοῦδε ἐγένετο, ἐγένετο πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον. Ἡ Βουλὴ τῷ ὄντι πολλὰ θέλει πράξει ἀκόμη καὶ θέλει πράξει αὐτά. Δὲν ὑπεβλήθησαν τελευταῖον νομοσχέδια, τινὰ ὅμως εἰσὶν ὑποβεβλημμένα· δὲν ἀμφιβάλλω δὲ, ὅτι ὅλα θέλομεν συζητήσει καὶ ἐκφέρει τὰς γνώμας μας περὶ αὐτῶν.
§49ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι τὴν ἡμερησίαν διάταξιν κανονίζει ἡ πλειοψηφία τῆς Βουλῆς κατ’ εἰσήγησιν τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλ’ εἶναι ἐπίσης ἀληθές, ὅτι αἱ παρουσιαζόμεναι εἰς τὴν Βουλὴν προτάσεις εἰς νομοσχέδια ἐγγράφονται εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, ἐνόσῳ τοὐλάχιστον δὲν γίνεται ἀντίῤῥησις κατὰ τῆς σειρᾶς, καθ’ ἣν παρουσιάζονται. Ἑπομένως δὲν εἶναι καθόλου θαυμαστόν, ἂν ἡ περὶ ἧς ὁ λόγος πρότασις ἔλαβε σειράν, καὶ δὲν δύναται διὰ τοῦτο νὰ μεμφθῇ τις τὸ Προεδρεῖον, οὐδὲ ἄλλον τινά. Φρονῶ δὲ ὅτι, ἀφοῦ ἡ πρότασις αὕτη ἐνεγράφη εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ ἦλθεν ἡ σειρά της, πρέπει νὰ συζητηθῇ τοὐλάχιστον, διὰ ν’ ἀκούσωμεν ἀπό τινα τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων, οἵτινες ὑπέγραψαν τὴν πρότασιν αὐτήν, ποῖοι λόγοι ὑπεχρέωσαν τοὺς συναδέλφους του καὶ αὐτὸν νὰ φέρουν εἰς τὴν Βουλὴν τοιαύτην πρότασιν, διότι οἱ περισσότεροι ἐξ ἡμῶν βλέποντες τὴν πρότασιν αὐτήν, ἡ ὁποία ἐτυπώθη καὶ μὲ πολλὰ τυπογραφικὰ σφάλματα, δὲν δυνάμεθα νὰ τὴν ἐννοήσωμεν καλῶς ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἂν ἡ Κυβέρνησις θέλῃ, δύναται νὰ περάσῃ εἰς δευτέραν ἀνάγνωσιν, ἂν δὲ θέλῃ τὴν ἀναβολήν, βεβαίως ἡ ἀναβολὴ αὕτη πρέπει νὰ γίνῃ.
§50ΤΙΝΕΣ. Ἂς ἀναβληθῇ, κύριε Πρόεδρε, δι’ αὔριον.
§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ πρότασις αὕτη εἶναι εἰς δευτέραν συζήτησιν ἐγγεγραμμένη, διότι κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Σύνοδον ἦτο ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, καὶ κατὰ τὸν Κανονισμόν, ὅταν ζητηθῇ νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν νέας Συνόδου, ἐγγράφεται εἰς ἣν θέσιν εὑρίσκετο τότε. Ὁ κ. Γεροκωστόπουλος τότε ἔκαμε μακρὸν λόγον περὶ αὐτῆς καὶ ἀνέπτυξε τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους ὑποβάλλεται ἡ πρότασις αὕτη, ἥτις τότε εἶχεν ἐγγραφῇ εἰς δευτέραν συζήτησιν. Τώρα ἐζητήθη νὰ ἐγγραφῇ ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει· λοιπὸν τὴν ἐνεγράψαμεν εἰς δευτέραν συζήτησιν, μένει δὲ εἰς τὴν Βουλήν, ἂν θέλῃ, νὰ τὴν ἀναγνώσωμεν.
§52ΡΑΛΛΗΣ. (Ὅρα Παράρτημα).
§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γεροκωστόπουλος ἂς συζητήσῃ, ἂν θέλῃ, τὴν ἐγγραφήν.
§54Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ περὶ οὗ πρόκειται νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἤγειρε τόσον θόρυβον καὶ τόσην ὑποψίαν, στρεφομένην, δὲν εἰξεύρω κατὰ τίνος, δὲν ἔχει τὴν ἔννοιαν, τὴν ὁποίαν ὑποθέτουν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἤγειραν τὸν θόρυβον, χωρὶς νὰ ἐξετάσουν περὶ τίνος πρόκειται. Ἰδοὺ τὸ γεγονός, ὅπερ συνέβη, καὶ τὸ ὁποῖον ἀφοῦ σᾶς διηγηθῶ ἐν συντόμῳ, θὰ ἐνθυμηθῆτε, ὅτι εἶναι αὐτὸ ἐκεῖνο, ὅπερ ἀνέφερον καὶ κατὰ τὴν προηγουμένην Σύνοδον. Κατὰ τὸν νόμον, ὁ φόρος τῆς καταναλώσεως διὰ τὰ οἰνοπνεύματα καὶ τὸν ζῦθον, ἅτινα εἰσάγονται ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, πληρώνεται ὁμοῦ μὲ τὸ τέλος τῆς εἰσαγωγῆς ἀπὸ τὸν εἰσάγοντα. Οἱ δὲ ἁρμόδιοι ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Οἰκονομικῶν ἐποιήσαντο παράδοξον ἑρμηνείαν τοῦ Νόμου τούτου, γνωματεύσαντες, ὅτι ἐὰν ὁ εἰσαγαγὼν καὶ πληρώσας τὸν φόρον τῆς καταναλώσεως μεταπωλήσῃ τὸ ἐμπόρευμα τοῦτο εἰς δεύτερα πρόσωπα καὶ οὗτος εἰς ἄλλα, ὅτι τὰ δεύτερα ταῦτα καὶ τρίτα πρόσωπα πρέπει νὰ πληρώνουν καὶ πάλιν φόρον καταναλώσεως. Τοῦτο εἶναι ὅλως διόλου παράλογον, καὶ ἐν τούτοις ὑπάρχουν σήμερον ἀκόμη πρόσωπα ἐν Πάτραις καταζητούμενα νὰ πληρώσουν τοιοῦτον φόρον καταναλώσεως. Τὸ προκείμενον λοιπὸν νομοσχέδιον εἶναι νόμος ἑρμηνευτικός, δι’ οὗ ἐξηγεῖται, ὅτι ὁ νόμος δὲν ὑποχρεοῖ εἰς δευτέραν πληρωμὴν τοῦ φόρου αὐτοῦ. Μία λογικὴ ἑρμηνεία ἄνευ τῆς ἀνάγκης νόμου ἤρκει πρὸς τοῦτο, ἀλλ’ ἐπειδὴ ἡ Κυβέρνησις εἶπε κατὰ τὴν προηγουμένην Σύνοδον, ὅτι δὲν δύναται διοικητικῶς νὰ ἑρμηνεύσῃ τὸν Νόμον, ἀφοῦ οὗτος δίδει ἀφορμὴν εἰς διαφόρους ἐννοίας, δι’ αὐτὸ ὑπεβάλαμεν τὴν πρότασιν αὐτήν.
§55ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη νομοθετικῆς ἑρμηνείας, διότι δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ ἀμφιβολία.
§56ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, ν’ ἀποφανθῇ ἡ Βουλὴ ἐὰν θέλῃ νὰ ψηφισθῇ εἰς δευτέραν ἀνάγνωσιν ἢ νὰ ἀναβληθῇ δι’ αὔριον.
§57ΠΟΛΛΟΙ. Ν’ ἀναβληθῇ.
§58Δ. ΣΠΙΝΕΛΛΗΣ. Εἴπομεν, κύριε Πρόεδρε, ν’ ἀναβληθῇ, διότι δὲν εἴμεθα ἐν γνώσει τῆς προτάσεως, δὲν ἔχομεν δὲ πρόχειρον τὸν Νόμον περὶ οἰνοπνευμάτων, τοῦ ὁποίου σκοπεῖ τροπολογίαν ἡ τῶν συναδέλφων ἐκ Πατρῶν πρότασις. Ὁ Νόμος περὶ οἰνοπνευμάτων ἔχει πολλὰς ἐλλείψεις, καὶ ἑπομένως πλεῖσται διατάξεις του χρήζουσι τροποποιήσεως. Εἶναι ὅμως, κύριοι βουλευταὶ, ἀτοπώτατον ἕκαστος ἐξ ἡμῶν νὰ φέρῃ ἰδιαιτέρως πρότασιν τροπολογίας ἑνὸς ἄρθρου νόμου τινός. Τῶν τροπολογιῶν δέον νὰ λαμβάνῃ γνῶσιν ἡ Κυβέρνησις, ὅπως γίνεται ἡ διόρθωσις τοῦ Νόμου τελεία· διότι ἐπὶ τοιούτων νομοθετημάτων μόνη ἡ Κυβέρνησις, ἥτις ἐφαρμόζει τὸν νόμον, δύναται διὰ τῆς ὑπηρεσίας νὰ μανθάνῃ ἀκριβέστερον τὰ ἐλαττώματά του. Βεβαίως καὶ οἱ βουλευταὶ ἔχομεν δικαίωμα καὶ καθῆκον νὰ ὑποβάλωμεν τὰς προτάσεις μας, οὐδέποτε ὅμως ἐπιτρέπεται ἐξ ἐφόδου νὰ προσάγωμεν τροπολογίαν ἑνὸς μόνου ἄρθρου, ὅπως γίνῃ νόμος ἰδιαίτερος, διότι τοιουτοτρόπως κατηντήσαμεν περὶ ἑνὸς θέματος νὰ ἔχωμεν πλείστους νόμους, καὶ κώδικας νόμων, καὶ πολλοὶ ἀγνοοῦν ποῖοι ἰσχύουσι καὶ ποῖοι δὲν ἰσχύουσι. Τοῦτο, κύριοι, δὲν ἀποτελεῖ σπουδαίαν νομοθετικὴν ἐργασίαν. Ὅθεν ὀρθῶς ὁ ἐκ Σάμης συνάδελφος ἐζήτησεν εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς νὰ μᾶς εἴπῃ ἡ Κυβέρνησις ποίαν ἔχει γνώμην περὶ τῆς προτάσεως. Ὡς εἶπον, κύριοι, ὁ νόμος περὶ οἰνοπνευμάτων ὁμολογουμένως ἔχει πλείστας ἐλλείψεις, διότι κατέστρεψε καὶ καταστρέφει ἰδίως τὴν μικρὰν παραγωγὴν, καὶ ἄπειρα παράπονα γίνονται ἐν ταῖς Ἐπαρχίαις καθ’ ἑκάστην. Κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Σύνοδον ὑπεβλήθησαν πολλαὶ προτάσεις, αἵτινες δὲν ἐσυζητήθησαν. Κατ’ ἐμὲ ἡ ὑπὸ συζήτησιν πρότασις, ὡς καὶ αἱ προηγούμεναι προτάσεις, πρέπει νὰ παραπεμφθῶσιν εἰς τὴν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ἐπιτροπὴν τῆς Βουλῆς, ἥτις νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα μετὰ τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ, καὶ τοιουτοτρόπως προσαχθῇ τάχιστα νομοσχέδιον πλῆρες καὶ τέλειον πρὸς διόρθωσιν τῶν ἐλλείψεων τοῦ νῦν ἰσχύοντος Νόμου.
§59ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ ἀναβληθῇ.
§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται λοιπὸν καὶ προβαίνομεν. Πρώτη συζήτησις τῆς προτάσεως νόμου περὶ ἀπαλλαγῆς ἀπολύτου ἀπὸ τῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας.
§61ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Κύριε πρόεδρε, μοὶ φαίνεται πρὸ παντὸς ὅτι οἱ ὑποβαλόντες τὴν πρότασιν καὶ οἱ ἐπιθυμοῦντες νὰ μετάσχωσι τῆς συζητήσεως αὐτῆς, καλὸν εἶναι νὰ παρακληθῶσι καὶ νὰ συναινέσωσι ν’ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος θὰ ἔχῃ γνώμην βαρύνουσαν, εἶναι ἀπών.
§62ΦΟΡΕΣΤΗΣ. Νὰ συζητηθῇ σήμερον εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν προφορικῶς μοὶ εἶπεν ὅτι δὲν ἔχει ἀντίῤῥησιν.
§63ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, νὰ ἀναβληθῇ.
§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τότε θ’ ἀναβληθῶσι καὶ αἱ ἄλλαι σχετικαὶ προτάσεις. (Ψηφίζονται ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὰ ἑξῆς νομοσχέδια Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ χορηγήσεως προκαταβολῆς ἐκ δραχμῶν 600,000 εἰς τὴν ἑταιρίαν τοῦ σιδηροδρόμου Πελοποννήσου. Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ χορηγήσεως ἐκτάκτου πιστώσεως ἐκ δραχ. 500,000 ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τῆς χρήσεως 1884. Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ χορηγήσεως ἀναπληρωτικῶν πιστώσεων ἐκ δραχμῶν 722,357 ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τῆς χρήσεως 1884. Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ χορηγήσεως ἐκτάκτου πιστώσεως δραχμῶν 1,117,000 ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως 1884. Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ ἐκτάκτου πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 2,710 ἐπὶ τῆς χρήσεως 1884. Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ χορηγήσεως προκαταβολῆς δραχμῶν 900,000 ὑπὲρ τῶν κατὰ γῆν καὶ θάλασσαν δυνάμεων τοῦ Κράτους. Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀνανεώσεως καὶ πληρωμῆς τῶν μέχρι τοῦ 1876 ὀφειλομένων ἐσόδων. Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ χορηγίας ἀναπληρωτικῆς πιστώσεως ἐκ δραχ. 60,000 ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν τῆς χρήσεως 1885. Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ χορηγίας πιστώσεως ἐκ δραχ. 105,065 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν τῆς χρήσεως 1884. Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῆς πιστώσεως ἐκ δραχ. 18,000 ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν τῆς χρήσεως 1885. Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ τροποποιήσεως τῶν ἄρθρων 2, 3 καὶ 4 τοῦ ἀπὸ 26 Ἰουλίου 1885 νόμου ᾼΣΖʹ περὶ φορολογίας τοῦ καταναλισκομένου καπνοῦ. Εἰς πρώτην συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ συστάσεως ἐκτάκτων ἐπαρχιακῶν ταμείων).
§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ εἰσφορῶν).
§66ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Κατὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν θέλουσι προταθῆ εἰς τὴν Βουλὴν τροπολογίαι τινὲς πρὸς διασάφησιν τῶν διατάξεων τοῦ νόμου, ὡς π. χ. τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 1, ἡ ὁποία πραγματεύεται περὶ κρατήσεως μισθῶν. Θὰ γείνῃ διασάφησις ἀφορῶσα τοὺς μισθοὺς τῶν κ. ἀξιωματικῶν· ἐπίσης ὡς πρὸς τὸν τελευταῖον ὅρον, ἀπὸ τοῦ ὁποίου ἄρχεται ἡ κράτησις· θὰ ἀφαιρεθῇ κατὰ τὴν τροπολογίαν ἓν ὡρισμένον ποσὸν, τὸ ὁποῖον νὰ μὴ ὑπάγεται εἰς κράτησιν.
§67ΜΑΥΡΟΚΕΦΑΛΟΣ. Ὅτε εἰσήχθη, κύριοι, τὸ νομοσχέδιον περὶ εἰσφορῶν, πολλοὶ τῶν κυρίων βουλευτῶν ἔσπευσαν νὰ εἴπωσιν, ὅτι εἶναι καλὸν τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, ἀλλ’ ὅτι πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ ἐν Ἑπτανήσῳ, τινὲς μάλιστα ἔσχον τὴν καλωσύνην νὰ προκαλέσωσι τηλεγραφήματα περὶ τούτου. Νομίζω, ὅτι αὐτοὶ προέτρεξαν, διότι οἱ βουλευταὶ τῆς Ἑπτανήσου δὲν νομίζω, ὅτι θὰ ἤθελον νὰ μείνωσιν οἱ ἐντολεῖς των ἀμέτοχοι τῆς γενικῆς εἰσφορᾶς· ἀλλ’ ὡς γνωρίζετε, ἐν Ἑπτανήσῳ δὲν ἔχομεν φόρον ἐπιτηδευμάτων καὶ οἰκοδομῶν. Νομίζω λοιπὸν καλὸν, ὅπως ὁ φόρος οὗτος διανεμηθῇ ἀναλόγως τοῦ πληθυσμοῦ καὶ νὰ ἐφαρμοσθῇ εἴτε εἰς τὴν εἰσαγωγὴν εἴτε εἰς τὴν ἐξαγωγὴν, μᾶλλον εἰς τὴν εἰσαγωγὴν, διότι ἡ εἰσαγωγὴ ἐπιβαρύνει ἰδίως τὴν γεωργίαν καὶ, ὡς γνωρίζετε, ἐν Ἑπτανήσῳ ἡ γεωργία εἶνε λίαν ἐπιβεβαρημένη, πληρώνουσα 18 καὶ 20 τοῖς ἑκατόν.
§68Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ ἐξηγηθῇ εἰ δυνατὸν ἡ ἔννοια τοῦ ἄρθρου 1, ἐὰν δηλαδὴ εἰς αὐτὸ συμπεριλαμβάνωνται αἱ βουλευτικαὶ ἀποζημιώσεις καὶ ἡ Βασιλικὴ χορηγία· ἐὰν προσέτι συμπεριλαμβάνωνται αἱ πληρωμαὶ, αἵτινες γίνονται συνεπείᾳ συμβάσεως. Πρὸ μικροῦ ἐγένετο λόγος περὶ τῆς Ἀγγλικῆς Τηλεγραφικῆς Ἑταιρίας· αὕτη ἔχει νὰ λαμβάνῃ χρήματα· ἐξ αὐτῶν, θὰ γίνῃ εἰσφορά;
§69ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὁ Νόμος δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ μεταβάλῃ τὰ διαταχθέντα ὑπὸ τοῦ Συντάγματος. Ἑπομένως, ἐπειδὴ ἡ Βασιλικὴ χορηγία προσδιορίζεται ὑπὸ τοῦ Συντάγματος ὡσαύτως καὶ ἡ ἀποζημίωσις ἡ διδομένη εἰς τοὺς βουλευτὰς, ὁ νόμος δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπεκταθῇ ἐπ’ αὐτῶν, ἑπομένως εἰς τὸ ἄρθρον 1 δὲν περιλαμβάνεται ἡ Βασιλικὴ χορηγεία ὡς καὶ ἡ ἀποζημίωσις ἡ διδομένη εἰς τοὺς κυρίους βουλευτάς. Περὶ δὲ συμφωνιῶν, γενομένων δι’ ἄλλων συμβάσεων, οὔτε αὗται δύνανται νὰ ὑπαχθῶσιν εἰς τὰς διατάξεις τοῦ νόμου τούτου. Ἡ σύμβασις, περὶ ἧς ἀναφέρατε, κανονίζει βεβαίως συμφωνίας γενομένας μεταξὺ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἀγγλικῆς Τηλεγραφικῆς Ἑταιρίας, τῆς μὲν παρεχούσης ὑπηρεσίας, τῆς δὲ πληρωνούσης τὸ ἀντίτιμον τῆς ὑπηρεσίας ταύτης, δὲν εἶναι δὲ δυνατὸν νὰ περιληφθῇ ἐν τῷ νόμῳ τούτῳ. Ὅταν γίνεται λόγος περὶ ἀποζημιώσεων, ἐννοοῦνται αἱ ἀποζημιώσεις, αἱ γινόμεναι δυνάμει νόμου εἰς ὑπαλλήλους, δημοσίους λειτουργοὺς, ὑπηρέτας, ὡς ἐπίσης αἱ ἀποζημιώσεις, αἱ διδόμεναι διὰ παροχὴν ὑπηρεσίας.
§70Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κύριον Πρόεδρον νὰ σημειωθῶσιν αἱ ἐξηγήσεις αὗται εἰς τὰ ἐπίσημα πρακτικά.
§71ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Θὰ φέρω τροπολογίας καὶ περὶ τούτων, ὡς εἶπον προηγουμένως.
§72Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἀφοῦ θὰ φέρητε τροπολογίας, παρακαλῶ νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι διὰ τοῦ νόμου τούτου οἱ ὑπάλληλοι τῶν Ἑταιριῶν καὶ τῶν ἄλλων ἐμπορικῶν καταστημάτων θὰ πληρώνωσι διπλοῦν φόρον, διότι ὑποβάλλονται εἰς συνεισφορὰν, ἀλλὰ προσέτι διπλασιάζεται καὶ τὸ ἐπιτήδευμά των.
§73ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Θὰ φέρω τροπολογίαν καὶ ἐπ’ αὐτοῦ.
§74Ε. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΔΗΣ. Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, νὰ ἐρωτηθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἐὰν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τούτῳ περὶ εἰσφορῶν περιλαμβάνωνται καὶ αἱ χορηγίαι, αἱ διδόμεναι εἰς τὰς τρεῖς Ναυτικὰς νήσους, καθόσον φρονῶ, ὅτι τὰ χορηγήματα ταῦτα ἀποτελοῦσι δάνειον δοθὲν πρὸς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον καὶ κατὰ συνέπειαν οὐδόλως πρέπει νὰ ὑπάγωνται εἰς εἰσφοράν.
§75ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Αἱ χορηγίαι, περὶ ὧν ἐρωτᾷ ὁ κύριος συνάδελφος, δὲν εἶναι συντάξεις, καὶ διὰ τοῦτο, ὅταν εἰς τὴν παρελθοῦσαν Σύνοδον προὐτάθη τὸ νομοσχέδιον περὶ μεταβολῆς τῶν διδομένων συντάξεων ἀπὸ παλαιῶν δραχμῶν εἰς νέας, ἠρνήθην νὰ δεχθῶ πρότασιν περὶ ὑπαγωγῆς καὶ τῶν χορηγιῶν τούτων εἰς τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο αἱ χορηγίαι εἶναι ποσοστὰ, διδόμεναι ἐπὶ κεφαλαίων καταβληθέντων κατὰ τὸν ἀγῶνα.... (Εἶτα γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον εἰς πρώτην συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον).
§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ κυρώσεως συμβάσεως περὶ ἐργολαβίας τῆς διαχειρίσεως τοῦ πετρελαίου κτλ. καὶ περὶ καλλιεργείας τῶν ἁλυκῶν τοῦ Κράτους.
§77Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κύριον ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργὸν, ἐπειδὴ βεβαίως ἐγὼ δὲν δύναμαι ἢ κατ’ ἀρχὴν νὰ εἶμαι ἐναντίος τῆς συμβάσεως ταύτης, νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὰς ἑξῆς πληροφορίας· τί εἰσέπραττε τὸ Δημόσιον διὰ τῶν τελωνείων τοῦ Κράτους ἐκ τοῦ εἰσαγομένου πετρελαίου κατὰ τὰ ἔτη 1882 καὶ 1883 κατὰ μῆνα καὶ πόσα εἰσπράττει τὸ Δημόσιον ἐκ τοῦ εἰσαχθέντος μονοπωλίου καὶ πόσας δαπάνας ὑφίσταται ὡς ἐκ τῆς ἀγορᾶς τοῦ ἐμπορεύματος καὶ τῶν διαφόρων παροχῶν. Ἐλπίζω, ὅτι εἰς τὴν δευτέραν συζήτησιν θὰ ἔχωμεν πληροφορίας ταύτας.
§78ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐλπίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι εἰς τὴν δευτέραν συζήτησιν θὰ ἔχωμεν καὶ τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἐζήτησα ἐγώ.
§79ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐζητήθη πίναξ τῶν εἰσπραχθέντων ἐκ τοῦ μονοπωλίου τοῦ πετρελαίου καὶ ἐκ τῶν μονοπωλίων τῶν πυρείων καὶ τῶν παιγνιοχάρτων, τὸν πίνακα τοῦτον καταθέτω. Εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν δὲ τοῦ 1885, εἰς τὴν στήλην τῶν παρατηρήσεων, ὑπάρχουσιν αἱ πληροφορίαι περὶ τοῦ ποσοῦ τοῦ εἰς τὸ Κράτος εἰσαχθέντος πετρελαίου καὶ τοῦ δι’ αὐτὸ πληρωθέντος. Ἐὰν ὁ κύριος βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς θέλῃ πληροφορίας ἐκτενεστέρας, δύναμαι νὰ τὰς δώσω. (Εἶτα ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, ὡς ἐπίσης εἰς πρώτην συζήτησιν καὶ ἡ πρότασις νόμου περὶ τῶν οἰκοπέδων τοῦ ἐν Πάτραις ἱεροῦ ναοῦ τοῦ Ἁγίου Ἀνδρέου).
§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τῆς προτάσεως νόμου περὶ διαθέσεως τῶν εἰσπράξεων τοῦ ἱεροῦ ἱδρύματος τῆς ἐν Τήνῳ Εὐαγγελιστρίας.
§81ΓΡ. ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Τὰ δύο ταῦτα νομοσχέδια περὶ τοῦ ἱεροῦ ναοῦ τῆς Εὐαγγελιστρίας, παρακαλῶ κύριε Πρόεδρε, ν’ ἀναβληθῶσι, διότι σκοπεύω νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τῆς ἀρχῆς αὐτῶν.
§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά. Ἑπομένως δὲν ἔχομεν οὐδὲν ἕτερον ἀντικείμενον, ἐξηντλήθη ἡ ἡμερησία διάταξις. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρᾳ 5 καὶ 35 Μ. Μ.)