1884.03.22

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 73

τῆς 22 Μαρτίου 1884.

(Πέμπτη).

Ὥρα 3 καὶ ½ Μ. Μ. (Ἀπαρτίας γενομένης, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προτεραίας).

§1ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε, ἐπὶ τῶν πρακτικῶν.

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχετε τὸν λόγον.

§3Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἐνθυμεῖσθε, ὅτι χθὲς, ἐνῷ ἦτον ἄγνωστον εἰς τὴν Βουλὴν ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ ὑποβληθῇ νομοσχέδιον περὶ Ἀντιβασιλείας, αἴφνης ὑπεβλήθη ὑπὸ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ καὶ ἐζητήθη ἡ ά ἀνάγνωσις αὐτοῦ πρὶν τῆς τυπώσεως καὶ διανομῆς. Ἐνταῦθα εὑρεθεὶς ἐγὼ εἶπον τὰ ἑξῆς, τὰ ὁποῖα λαμβάνω ἐκ τῶν ἐστενογραφημένων πρακτικῶν· «ὀλίγον μ’ ἐνδιαφέρει ἂν ἀναχωρήσῃ ὁ βασιλεύς, κτλ. (Ἀναγινώσκει ἐκ τοῦ σχεδίου τῶν ἐστενογραφημένων πρακτικῶν). Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως μετ’ ἐμὲ εἶπε τὰ ἑξῆς κατὰ τὰ ἐστενογραφημένα πρακτικά. «Ἐπειδὴ τρεῖς ἡμέραι μᾶς μένουσι, κτλ. (Ἀναγινώσκει). Ἀποφασισθείσης δὲ τῆς ἀναβολῆς τῆς πρώτης συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου περὶ Ἀντιβασιλείας διὰ σήμερον, ἤρξατο εἶτα ἡ ἡμερησία διάταξις· ἐγὼ λόγῳ ἀσθενείας ἀνεχώρησα ἐν τῇ πληρεστάτῃ πεποιθήσει ὅτι δὲν θὰ ἐψηφίζετο τὸ νομοσχέδιον τοῦτο χθὲς εἰς ά ἀνάγνωσιν. Καὶ κατ’ οὐσίαν μὲν δὲν εἶχον οὔτε ἔχω ἀντιῤῥήσεις, ἀλλ’ ἡ ψήφισις αὐτοῦ αὐτοστιγμεὶ ἢ καὶ αὐθημερὸν ἀντέκειτο εἰς οὐσιώδη τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς διάταξιν. Καὶ ἠδύνατο μὲν νὰ ζητηθῇ ἡ μεταβολὴ τοῦ Κανονισμοῦ καὶ μετὰ ταύτην νὰ ἐπιτραπῇ ἡ εἰς ά ἀνάγνωσιν συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου, ἀλλὰ τοιαύτη μεταβολὴ δὲν ἐζητήθη. Σήμερον ἐκ τῶν ἐφημερίδων παραδόξως ἔμαθον ὅτι οἱονεὶ κλεψιδίκως ἀνεγνώσθη τὸ νομοσχέδιον τοῦτο εἰς ά ἀνάγνωσιν χθὲς περὶ τὸ τέλος τῆς συνεδριάσεως.

§4ΚΟΚΚΕΒΗΣ. Ἐγὼ ἔκαμα τὴν πρότασιν ν’ ἀναγνωσθῇ.

§5ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Μὴ διακόπτετε.—Εἰς τὰ Δικαστήρια, κύριοι, συμβαίνει ἀτυχῶς ἐνίοτε δικηγόροι, ὑπερασπιζόμενοι ἀδίκους ὑποθέσεις, νὰ προσθέτωσιν εἰς τὸ περιθώριον τῶν προτάσεων οὐσιώδη ἰσχυρισμὸν ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ ἀντιδίκου, ὅστις μὴ ἀντικρουόμενος θεωρεῖται ὁμολογηθεὶς καὶ οὕτω κερδίζεται ἡ δίκη. Τοῦτο καλεῖται κλεψιδικία. Χθὲς δὲ ἡ Βουλὴ παρὰ τὰ ὁρισθέντα προβᾶσα εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου καθ’ ἣν στιγμὴν ἐγὼ ὁ ὑποβαλὼν τὴν ἀντίῤῥησιν ἤμην ἀπών, ἐτέλεσε, καὶ ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ ἡ λέξις, κλεψιδικίαν. Τοῦτο θεωρῶ, κύριοι, ἐξευτελιστικόν· φρονῶ, ὅτι εἶνε ἀσέβεια πρὸς ἀντιπρόσωπον, τὴν ὁποίαν δὲν ἔπρεπε νὰ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς. Ἡ ἀσέβεια αὕτη ἐγένετο πρὸς τὸ Σῶμα τῆς Βουλῆς ὁλοκλήρου, ἀλλ’ ἰδίᾳ πρὸς τὴν Ἀντιπολίτευσιν· δὲν μὲ πτοεῖ ἐὰν ἦνε 5 ἕως 10 ἢ 2 ἢ 3 οἱ καθήμενοι εἰς τὰς ἕδρας τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, καὶ αὐτὴ ἡ ὀλιγάριθμος Ἀντιπολίτευσις ἐκπληροῖ καθῆκον, ἐκπροσωπεῖ δύναμιν ἰδεῶν· ὅταν ὑπέβαλον πρότασιν καὶ ἔφερον ἀντίῤῥησιν, ὅταν ἡ Βουλὴ δεχθεῖσα τὴν περὶ ἀναβολῆς πρότασίν μου, προέβη εἰς νέαν ἀπόφασιν, δὲν ἠδύνατο κατόπιν ἐν τῇ ἰδίᾳ συνεδριάσει νὰ προβῇ εἰς ἐναντίαν ἀπόφασιν, μάλιστα δὲ ἀπόντος ἐμοῦ, ὅστις εἶχον ὑποβάλει τὰς ἀντιῤῥήσεις. Διὰ νὰ οἰκονομηθῇ τὸ πρᾶγμα, ἐγράφη εἰς τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ ὅτι ὁμοφώνως ἀπεφασίσθη! Τοῦτο δὲν κολάζει τὴν παράβασιν τοῦ Κανονισμοῦ· ἦτο γνωστότατον, ὅτι ἓν μέλος τῆς Βουλῆς, τὸ ὑποβαλὸν τὴν ἀντίῤῥησιν, δὲν ἦτο παρόν, ὅταν ἐψηφίσθη κατόπιν τὸ νομοσχέδιον· καὶ δὲν ἦτον ἀξιοπρεπὲς μετὰ μίαν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, τὴν τελευταίαν στιγμὴν νὰ προβῆτε εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου. Μὴ νομίζετε, ὅτι τὰς παρατηρήσεις ταύτας κάμω χάριν θεωριῶν, ἀλλὰ διὰ τὸν Κανονισμόν, ὅστις ἐξευτελίσθη καὶ ἐξευτελίσθη καθ’ ἃς ἡμέρας ἀπουσιάζουσιν οἱ πλεῖστοι τῶν συναδέλφων μας ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Οὕτω ἐργαζόμενοι θέλετε νὰ ἐπικυρώσητε ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα σᾶς ἐπιῤῥίπτουν εἰς τὴν ράχιν· ἀλλ’ ἔχω καὶ ἄλλον λόγον, προκαλοῦντα τὴν ἀγανάκτησίν μου· διότι ἐπὶ 2 καὶ 3 Συνόδους ἀγωνίζομαι νὰ ψηφισθῇ νομοσχέδιον περὶ κοινοτήτων· καὶ ἐνῷ ἐγένετο παραβίασις τοῦ Κανονισμοῦ διὰ τὸ νομοσχέδιον τῆς Ἀντιβασιλείας ἐπὶ τῇ προσεχεῖ ἀπουσίᾳ τοῦ Βασιλέως, διατί τοὐλάχιστον οἱ κ. Ὑπουργοὶ δὲν ἐζήτησαν νὰ ψηφισθῇ καὶ τὸ περὶ κοινοτήτων νομοσχέδιον, ἵνα ἐξασφαλίσωσι τὰς κοινότητας, αἵτινες κινδυνεύουσι;

§6ΤΙΝΕΣ. Δὲν ἦτο τυπωμένον.

§7ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Διατί νὰ μὴ τυπωθῇ καὶ αὐτὸ συγχρόνως; Ἠθέλησα λοιπὸν ταὐτοχρόνως ν’ ἀσφαλίσω τὸ νομοσχέδιον τοῦτο τὸ χθὲς ὑποβληθὲν περὶ κοινοτήτων ζητήσας τὴν ἀναβολὴν καὶ τοῦ περὶ Ἀντιβασιλείας. Γνωρίζω, ὅτι ἔχετε μεγάλην ἀνυπομονησίαν, διότι πρόκειται ν’ ἀναχωρήσητε εἰς τὰς Ἐπαρχίας σας, ἀλλὰ καὶ τὸ Σάββατον τὸ ἑσπέρας ἀναχωροῦσιν ἀτμόπλοια καὶ δυνάμεθα νὰ συνεδριάσωμεν τὴν πρωΐαν τοῦ Σαββάτου. Ἡμεῖς, κύριοι, οἱ ὁποῖοι ἐδώκαμεν τοσαύτην βοήθειαν εἰς τὴν Βουλὴν εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἀπαρτίας, ἐν τῇ ἐκπληρώσει τοῦ καθήκοντος βεβαίως, δὲν ἀπαιτοῦμεν ἀντάλλαγμα, ἀξιοῦμεν ὅμως σεβασμόν. Ἐγώ, κύριοι, θεωρῶ καὶ ὑπὸ μίαν ἄλλην ἔποψιν τὸ πρᾶγμα ἀτοπώτατον καὶ ἀποτείνομαι μάλιστα εἰς τοὺς ἀντιπροσώπους τῆς Θεσσαλίας, οἵτινες σχεδὸν ὅλοι ἐνδιαφέρονται εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ κοινοτήτων, διὰ τοῦτο παρεκάλεσαν, καθ’ ὅσον ἐγὼ γνωρίζω, οἱονεὶ ὡς ἀντάλλαγμα τῆς πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον βοηθείας των διὰ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, ἡ δὲ Κυβέρνησις ἐξ ἁβρότητος τοὐλάχιστον ἂν οὐχὶ ἐκ καθήκοντος, ἀφοῦ δὲν θέλει νὰ ἐννοήσῃ τὸ κατεπεῖγον, ἔπρεπε νὰ λάβῃ τὴν αὐτὴν πρόνοιαν καὶ διὰ τοῦτο, οἵαν ἔλαβε διὰ τὴν Ἀντιβασιλείαν. Ἀγνοῶ, κύριοι, ἐὰν τὸ Σάββατον θὰ γίνῃ συνεδρίασις ἢ ὄχι· ὅσον τὸ ἐπ’ ἐμοὶ θὰ προσπαθήσω τοῦτο πάσῃ δυνάμει νὰ γίνῃ τὸ Σάββατον συνεδρίασις.

§8ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Τὴν πρωίαν τὸ Σάββατον νὰ γίνῃ ἡ συνεδρίασις.

§9ΜΑΝΔΑΛΟΣ. Θὰ περάσῃ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ (Θόρυβος).

§10ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἐπανερχόμενος δὲ εἰς τὸ σπουδαιότερον ζήτημα, τὸ περὶ παραβάσεως τοῦ Κανονισμοῦ καὶ τῆς ἀσεβείας, ἡ ὁποία ἐδείχθη πρὸς ἕνα ἀντιπρόσωπον, καὶ κατ’ ἐμὲ πρὸς τὴν Βουλήν, νὰ ψηφισθῇ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον δὲν εἶχε διανεμηθῇ πρὸ 24 ὡρῶν καὶ ἀφοῦ μετὰ συζήτησιν ἐγένετο δεκτὴ ἡ πρότασίς μου, ὅπως ἀναγνωσθῇ σήμερον εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν, παρακαλῶ νὰ μὴ ἐπικυρωθῶσι τὰ πρακτικὰ μόνον ὡς πρὸς τὸ μέρος τοῦτο (Θόρυβος). Κύριοι, δύνασθε νὰ κάμητε ὅ,τι θέλετε· γνωρίζω, ὅτι ἡ φωνή μου δὲν ἀντιπροσωπεύει παρὰ μίαν ψῆφον, ἀλλ’ ὑπεράνω τῶν πράξεών σας ἵσταται ὁ Κανονισμὸς καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ κρίνουν τὰς πράξεις σας.

§11ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Κύριοι, ἐπὶ τῇ καταγγελλομένῃ παρεκτροπῇ ὡς πρὸς τὸν Κανονισμόν, καὶ ὑπάρχει παρεκτροπή, εὐθύνεται ὄχι μόνον ἡ Συμπολίτευσις, ἀλλὰ καὶ ἡ παραμένουσα ἐν τῷ περιβόλῳ τούτῳ Ἀντιπολίτευσις. Πρὶν ἢ προβῇ ἡ Βουλὴ εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τῆς προτάσεως περὶ Ἀντιβασιλείας, ἠρωτήθημεν οἱ παραμένοντες ἐν τῷ περιβόλῳ τούτῳ Ἀντιπολιτευόμενοι καὶ συγκατετέθημεν οὐχὶ ἀγόμενοι ἐκ πνεύματος κολακείας, διότι σεβόμεθα μὲν τὸ καθεστὼς, ἀλλὰ δὲν εἴμεθα ἐξ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι μετέρχονται τὴν κολακείαν· τὸ τοιοῦτον εἶναι γνωστὸν τοῖς πᾶσιν· ἐνομίσαμεν ὅμως ὅτι ἠδυνάμεθα νὰ δώσωμεν τὴν συγκατάθεσιν ἡμῶν, ὅπως συζητηθῇ ἡ ἐν λόγῳ πρότασις, διότι πολλάκις ἐγένετο τὸ τοιοῦτον ἐν τῇ Βουλῇ ταύτῃ· μυρία ὅσα παραδείγματα δύναταί τις ν’ ἀναφέρῃ κατὰ τὰ ὁποῖα νομοσχέδια ὑποβληθέντα εἰς τὴν Βουλὴν αὐθημερὸν καὶ πρὶν ἢ τυπωθῶσιν ἔτι συνεζητήθησαν εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν. Τὸ προκείμενον εἶχε τυπωθῇ· ὥστε ὑπάρχει ἐν μέρει ἡ ἐκπλήρωσις τῆς διατυπώσεως, καθ’ ἣν πρέπει νὰ τυποῦνται τὰ νομοσχέδια. Διὰ τοῦτο ἡ Ἀντιπολίτευσις ἐνόμιζεν, ὅτι δὲν ἤθελε πράξει τι, τὸ ὁποῖον ἠδύνατο νὰ θεωρηθῇ ὡς ἐκτάκτως ἀντιβαῖνον εἰς τὰ εἰθισμένα ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ τούτῳ. Καθ’ ὅσον ἀποβλέπει εἰς τὸ νομοσχέδιον περὶ Κοινοτήτων, συμφωνῶ μετὰ τῶν ἐπιζητούντων τὴν ἐπιψήφισιν αὐτοῦ. Θὰ ἐνθυμῆται ἡ Βουλὴ ὅτι, ὅταν ὑπεβλήθη τὸ νομοσχέδιον περὶ τῶν Βακουφίων, ὑπέβαλον εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι πρέπει νὰ ψηφισθῇ συγχρόνως καὶ ὁ νόμος περὶ Κοινοτήτων, διότι καθ’ ὃν τρόπον κανονίζομεν τὸν τρόπον τῆς ἐξασφαλίσεως τῶν ἐκ Θεσσαλίας συμπολιτῶν ἡμῶν διὰ τὰ Βακούφια, πρέπει νὰ προνοήσωμεν καὶ περὶ τῆς ἐξασφαλίσεως τῶν Κοινοτικῶν περιουσιῶν· καὶ ἡ Κυβέρνησις τότε ἐφάνη διατεθειμένη νὰ παραδεχθῇ τὴν γνώμην μου· χθὲς ὅμως ἐν τῇ σπουδῇ μεθ’ ἧς γίνονται αἱ συζητήσεις, διότι πλησιάζει τὸ τέρμα τῆς Συνόδου, δὲν ἠδυνήθην νὰ ἐπιτύχω, ὅπως ἐπιψηφισθῇ εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν τὸ ἐν λόγῳ νομοσχέδιον· φρονῶ ὅμως, ὅτι ἡ Βουλὴ ὀφείλει νὰ προνοήσῃ καὶ περὶ τούτου, καὶ ὅτι τὸ ζήτημα εἶνε σπουδαιότατον. Πρὸ τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ Προϋπολογισμοῦ, δέον νὰ συζητήσῃ ἡ Βουλὴ καὶ τὸ ἐν λόγῳ νομοσχέδιον τὴν μεθαύριον, δύναται δὲ, ἐὰν μετὰ μεσημβρίαν δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ συνέλθῃ, νὰ συνέλθῃ τὴν πρωίαν καὶ νὰ ἐπιψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ οἱονδήποτε ἄλλο ἤθελεν ὑποβληθῆ καὶ θεωρηθῆ ἀναγκαῖον. Ἑπομένως νὰ ἐπικυρωθῶσι τὰ πρακτικὰ τὰ χθεσινά.

§12ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§13Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Μεσσηνέζης ὡμίλησε χθὲς ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἡ ὁποία ἦτο παροῦσα τὴν στιγμὴν ἐκείνην, ἀλλ’ ἐν τούτοις καθ’ ἣν στιγμὴν ἐγὼ εἶχον φέρει τὰς ἀντιῤῥήσεις ὁ κ. Μεσσηνέζης συνεφώνησε πληρέστατα μετ’ ἐμοῦ.

§14ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Μάλιστα, δὲν ἀμφισβητῶ.

§15ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος διὰ νὰ παραστήσῃ ὅτι τὸ πρᾶγμα εἶναι καλὸν, εἶπεν ὅτι καὶ ἄλλοτε ἐγένετο. Καὶ ἄλλοτε σᾶς εἶπον, ὅτι ἐγὼ δὲν εἶμαι ὀπαδὸς τῆς τοιαύτης τακτικῆς τοῦ νὰ ἐγκρίνωνται τὰ παράνομα, διότι καὶ ἄλλοτε παρ’ ἄλλων ὅμοια ἐγένοντο· ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ὤφειλε ν’ ἀποδείξῃ καὶ δὲν ἀπέδειξεν, εἶναι ὅτι ὅ,τι ἐγένετο ἦτο κανονικόν· ἀλλ’ εἰς τὴν προκειμένην περίστασιν ὑπάρχει ρητὴ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, ἥτις παρεβιάσθη.

§16ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Τὰ τῆς ἡμερησίας διατάξεως μεταβάλλονται ὁσάκις θέλει ἡ Βουλὴ (θόρυβος)· δὲν εἶναι παραβίασις τοῦ Συντάγματος τοῦτο. Ἀφήσατε λοιπὸν, κ. Φιλάρετε, νὰ προχωρήσωμεν διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ κάμωμεν καὶ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ περὶ κοινοτήτων.

§17ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Εὐχαριστῶ τὸν ἀξιότιμον κ. βουλευτὴν, διότι ἀπὸ τῆς θέσεώς του θέλει νὰ μοῦ δώσῃ ἓν μάθημα, ν’ ἀφήσω τὰς θεωρίας· τὸν εὐχαριστῶ. Ἀλλ’ ἐγὼ ὁμιλῶ περὶ Κανονισμοῦ, κ. Μεσσηνέζη· τί φρονεῖτε σεῖς περὶ Κανονισμοῦ;

§18ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Περὶ Κανονισμοῦ τηρουμένου ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ τούτῳ· διὰ τοῦτο, λέγω, ὅτι εἶναι θεωρία ὅσα λέγετε.

§19ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκ τῶν μελῶν, κ. Πρόεδρε, τοῦ Κοινοβουλίου τῶν παρόντων ὅτε ὁ ἀξιότιμος κ. Φιλάρετος ἐποιήσατο ἔνστασιν κατὰ τῆς πρώτης ἀναγνώσεως τοῦ νομοσχεδίου περὶ Ἀντιβασιλείας, ἤμην καὶ ἐγὼ καὶ ὁμολογῶ, ὅτι ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὴν ἔνστασίν του ταύτην τοὐλάχιστον σιωπηλῶς. Ἤμην ἐπίσης παρὼν, ὅταν κατόπιν ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισε νὰ προβῇ εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ αὐτοῦ νομοσχεδίου, καὶ ὁμολογῶ, ὅτι οὐδεμίαν ἀπηύθυνα ἀντίῤῥησιν. Οἱ λόγοι ἕνεκα τῶν ὁποίων δὲν ἀντέστημεν εἰς τοῦτο, ἐξετέθησαν ἀρκούντως ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον ἐξ Αἰγιαλείας βουλευτὴν, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι παρελείφθησαν καὶ δύω ἕτεροι λόγοι. Ὁ πρῶτος εἶναι, ὅτι ὁ Κανονισμὸς προβλέπει περὶ νομοσχεδίων πρωτοφανῶν καὶ κατὰ συνέπειαν περὶ τῶν ὁποίων εἶναι ἀναγκαία ἡ δέουσα μελέτη, ἵνα δυνηθῇ ἡ Βουλὴ νὰ προβῇ, ἐνῷ ὁμολογουμένως τὸ νομοσχέδιον, περὶ οὗ πρόκειται, ἦτον ἁπλῆ ἐπανάληψις ἄλλων νομοσχεδίων ψηφισθέντων εἰς ὁμοίας περιστάσεις. Δεύτερος λόγος εἶναι, ὅτι ἀνελθὼν ἐπὶ τὸ βῆμα ὁ ἀξιότιμος πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ δυνάμενος κάλλιον παντὸς ἄλλου νὰ γνωρίζῃ, ἀνεκοίνωσεν εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ἀμφιβολία ἐγείρεται περὶ συγκροτήσεως ἀπαρτίας κατὰ τὸ Σάββατον, ἑπομένως εὑρισκόμεθα εἰς τὴν δύσκολον θέσιν, ἐὰν δὲν προεβαίνομεν εἰς τὴν συζήτησιν, νὰ καταστῇ ἀδύνατος ἡ ψήφισις τοῦ νόμου, διὰ δὲ τῆς τοιαύτης ἡμῶν διαγωγῆς ἠθέλομεν ἀποδείξει ἔλλειψιν ἀνασκοπῆς πρὸς τὴν ἀνωτάτην Ἀρχὴν, εἰς τὴν ὁποίαν εἴτε λόγῳ ὑγείας, εἴτε λόγῳ ἀνωτέρων ἄλλων συμφερόντων ἐπιβάλλεται ν’ ἀναχωρήσῃ. Ἀπέναντι τοιούτου κινδύνου ἐνομίσαμεν ὀρθὸν νὰ ἐπανέλθωμεν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, καὶ νὰ ψηφίσωμεν αὐτὸ εἰς ά ἀνάγνωσιν, παρορῶντες τὴν αὐστηρὰν διάταξιν τοῦ Κανονισμοῦ, ἥτις καὶ ἄλλοτε παρεβιάσθη ἐπὶ τοιούτων περιστάσεων. Ἰδοὺ λοιπὸν, κ. Πρόεδρε, οἱ λόγοι διὰ τοὺς ὁποίους οὐδόλως ἀντέστημεν εἰς τὴν ά ἀνάγνωσιν τοῦ νομοσχεδίου.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἄλλη ἀντίῤῥησις ἐπὶ τῶν πρακτικῶν;

§21ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ πρακτικὰ ἐπικυροῦνται.

§23ΧΟΪΔΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἐρωτήσητε τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς, ἐὰν θέλῃ νὰ ἐπικυρώσῃ τὰ πρακτικά.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἠρώτησα καὶ ἤδη τὰ πρακτικὰ ἐπεκυρώθησαν.

§25ΧΟΪΔΑΣ. Δι’ ἐμὲ εἶναι ἀδιάφορον· ἠμπορεῖτε μάλιστα νὰ κάμητε καὶ ἕνα νόμον (θόρυβος).

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μεσσηνέζης ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§27ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Κύριοι, ἐπειδὴ ἕνεκεν λόγων γνωστῶν καὶ ἀγνώστων δέδοκται τῷ Πανελληνίῳ ἵνα τὴν πολυσήμαντον κατὰ τοὺς νεωτέρους χρόνους ἡμέραν τῆς 25 Μαρτίου πανηγυρίσῃ τὸ ἔτος τοῦτο μετ’ ἐκτάκτου πομπῆς, προτείνω ὅπως ἀποφανθῇ ἡ Βουλή, ὅτι πάντες οἱ ἐν Ἀθήναις διαμένοντες βουλευταὶ θὰ παρευρεθῶσιν εἰς τὴν τελετὴν, προσκαλουμένων πρὸς τοῦτο διὰ καταλλήλου ἐπιστολῆς τοῦ κ. Προέδρου καὶ τῶν ἀπουσιαζόντων ἐκ τοῦ περιβόλου τούτου συναδέλφων ἡμῶν, ἵνα μὴ παραστῇ ἡ Ἀντιπροσωπεία τοῦ Ἔθνους ἐν διχοστασίᾳ διῃρημένη ἐν τοιαύτῃ ἐπισήμῳ στιγμῇ· ὅτι πάντες οἱ κ. βουλευταὶ συνερχόμενοι κατὰ τὴν ὥραν, ἣν θέλει ὁρίσει ὁ κ. Πρόεδρος ἐν τῷ καταστήματι τῆς Βουλῆς, θὰ πορευθῶσιν ἐντεῦθεν πεζῇ εἰς τὸν Ναόν· ὅτι χορηγεῖται εἰς τὸν κ. Πρόεδρον ἀνάλογος πίστωσις, ὅπως διακοσμηθῇ καὶ φωταγωγηθῇ καταλλήλως τὸ κατάστημα τῆς Βουλῆς ἐπὶ τῇ ἐπισήμῳ ταύτῃ ἡμέρᾳ.

§28Δ. ΣΤΑΪΚΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος βεβαίως νὰ εἰδοποιήσῃ ὅλους τοὺς βουλευτὰς νὰ παρευρεθῶσι.

§29ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§30ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Πολὺ καλὰ, καὶ ὁ κ. Πρόεδρος ἂς κανονίσῃ τὴν πίστωσιν τὴν ἀναγκαίαν.

§31ΤΣΑΧΤΣΙΡΗΣ. Πρὸ πολλοῦ καὶ ἐγὼ γινώσκω καὶ ἤδη γράφουσιν ἐκ Καλαμπάκας καὶ Τρικκάλων, ὅτι ὁ Πηνειὸς ποταμὸς παρὰ τὴν Καλαμπάκαν μετὰ δύω ἢ τρεῖς ἀκόμη πλημμύρας κινδυνεύει ν’ ἀλλάξῃ τὴν κοίτην του πρὸς τὰ Τρίκκαλα. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ σύντονα καὶ ταχέα μέτρα· διότι, ἐὰν κατὰ δυστυχίαν συμβῇ τοιοῦτόν τι, ὄχι μόνον 4 ἢ 5 χωρία καὶ πολλαὶ χιλιάδες στρεμμάτων γῆς εὐφόρου θὰ καταστραφῶσιν, ἀλλὰ καὶ τὰ δύω τρίτα τῆς πόλεως Τρικκάλων μετὰ τῆς ἀγορᾶς.

§32ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Τηλεγραφικῶς διετάχθη ὁ μηχανικὸς νὰ μεταβῇ ἐκεῖ καὶ νὰ λάβῃ ὅλα τ’ ἀναγκαῖα μέτρα.

§33ΑΝΤΩΝΙΑΔΗΣ. Ἀποτελῶν μέρος τῆς ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν Ἐπιτροπῆς, παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ ἐπιληφθῇ τῆς συζητήσεως τῶν ἀναφορῶν μετὰ τὸν Προϋπολογισμόν.

§34ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§35ΤΑΡΜΠΑΖΗΣ. Ἄν ὑπάρχωσι πράξεις χαρακτηρίζουσαι τὴν διοίκησιν μιᾶς Κυβερνήσεως, τὸ κάτοπτρον ἐν ᾧ δύναταί τις νὰ ἴδῃ καθαρῶς τὴν καλήν, ἢ κακὴν κίνησιν παντὸς Κυβερνητικοῦ μηχανισμοῦ, εἶναι αἱ παύσεις καὶ μεταθέσεις τῶν ὑπαλλήλων. Ὅταν αἱ μὲν παύσεις γιγνόμεναι ἦναι ἀποχρώντως δεδικαιολογημέναι, αἱ δὲ μεταθέσεις προέρχονται εἴτε ἐξ αἰτίας τινὸς εὐλόγου, εἴτε διὰ τοποθέτησιν μᾶλλον πρόσφορον, τότε βεβαίως οὐδεμία παρέκκλισις ἐπέρχεται εἰς τὴν κανονικὴν λειτουργίαν τῆς Διοικήσεως, τοὐναντίον αὕτη τακτοποιεῖται καὶ ἐνισχύεται ἐπὶ τὸ μᾶλλον βάσιμον καὶ κανονικόν· ὅταν ὅμως αἱ παύσεις ἢ αἱ μεταθέσεις γίνωνται εἴτε ἐξ ἰδέας τινὸς ἐσφαλμένης εἴτε ἐκ πολιτικοῦ συμφέροντος ἀσχέτως τῶν γενικῶν συμφερόντων τοῦ Κράτους, ἡ Διοίκησις παραλύει καὶ μέγιστα ἐπέρχονται τὰ ἐκ τούτου κακὰ ἐν τῇ Πολιτείᾳ. Ἐκ τοιαύτης σκέψεως ὁρμώμενος, ἔρχομαι νὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸν νὰ δώσῃ μίαν ἐξήγησιν εἰς τὴν Βουλήν, διατί κατ’ αὐτὰς μετέθετο τὸν Εἰσαγγελέα τῶν ἐν Λαρίσσῃ Ἐφετῶν. Δὲν ἔχω καμμίαν ἀμφιβολίαν, ὅτι μετάθεσις ἑνὸς σπουδαίου λειτουργοῦ τῆς Θέμιδος δὲν ἠδύνατο νὰ γίνῃ τυχαίως ἢ ἐκ λόγων κομματικῶν· τοὐναντίον ἐκτιμῶ τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν διὰ πολλὰ παραδείγματα, ἅπερ ἔχω, ὡς πρὸς τὸ ἀνένδοτον αὐτῆς εἰς ἀξιώσεις φίλων, ὑπαγορευομένας ἐκ λόγων ἄλλων καὶ οὐχὶ ἐκ τῶν γενικῶν τοῦ Τόπου συμφερόντων. Ὅθεν ἀναντίῤῥητον ὅτι λόγος οὐχὶ ἄσημος προὐκάλεσε τὴν μετάθεσιν, καὶ τὸν λόγον τοῦτον παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ ἐξηγήσῃ. Ἄν ὁ λόγος ἦναι τῆς ὑπηρεσίας ἁπλῶς, τότε θέλομεν πεισθῆ ἐκ τῆς ἐξηγήσεως, τὴν ὁποίαν θέλει δώσει. Ἐὰν ὅμως λόγος τῆς μεταθέσεως ἦναι, καὶ τοῦτο ᾄδεται, ἡ παντὸς ἐπαίνου ἀξία διαγωγή, τὴν ὁποίαν ὁ ἀνὴρ οὗτος ἐτήρησεν εἰς τὰς ἀγροτικὰς διενέξεις, μετὰ λύπης μου παρατηρῶ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐξ ἰδέας ἐσφαλμένως σχηματισθείσης προέβη εἰς τὴν μετάθεσιν. Ἐκ τῆς ἰδέας δὲ ταύτης καὶ τῶν κακῶν εἰσηγήσεων τῶν ἐνδιαφερομένων εἰμὶ ἕτοιμος νὰ ἐξαγάγω αὐτήν, ἀφοῦ ἀκούσω τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ βεβαιοῦντος ὅτι πράγματι τοιοῦτόν τι εἶναι τὸ αἴτιον. Ἐν τῇ τοιαύτῃ περιπτώσει ἡλίου φαεινότερον θέλω καταδείξει, ὅτι τὸ μέτρον ἐκεῖνο τοῦ κ. Διογενίδου ὡς πρὸς τὰς διενέξεις ἐν Ζάρκῳ ἦτο μέτρον νομιμώτατον, μέτρον ἀντάξιον τῆς ὑψηλῆς αὑτοῦ θέσεως, τοῦ ἀμερολήπτου τοῦ χαρακτῆρός του καὶ τῶν εὐγενῶν αὐτοῦ αἰσθημάτων. Τοιοῦτοι ἄνδρες εἶναι ἐχέγγυα τιμαλφῆ διὰ τὴν νόμιμον λειτουργίαν τῆς Πολιτείας, νὰ ἑδραιῶνται δὲ μᾶλλον εἶναι ἀνάγκη καὶ νὰ ἐκτιμῶνται.

§36ΓΡΥΠΑΡΗΣ. Τὸ Ἀπομαχικὸν Ταμεῖον, κύριοι, τρέχει τὸν ἔσχατον κίνδυνον, εὑρίσκεται ἐν πλήρει ἀχρηματίᾳ καὶ τὰ κεφάλαιά του ὁλόκληρα ἐξηντλήθησαν. Νομίζω ὅτι, ὑπολειπομένων εἰς ἡμᾶς τριῶν συνεδριάσεων καὶ μηδεμιᾶς συζητήσεως γενησομένης ἐπὶ τούτου, εἶναι καθῆκον ὑπέρτατον τῆς Βουλῆς νὰ προβῇ εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ Νομοσχεδίου τούτου.

§37ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§38ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν νομίζω, ὅτι ἡ πρότασις τοῦ ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ ἐκ Τροιζηνίας δὲν ἔτυχε καλῆς ὑποδοχῆς παρὰ τῆς Βουλῆς· τοὐναντίον θεωρῶ ὅτι πάντες ἐν τῇ Βουλῇ ἀναγνωρίζουσι τὴν ἀνάγκην τῆς ψηφίσεως τοῦ νόμου περὶ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου, διότι διατρέχει μέγαν κίνδυνον. Τὸ Ταμεῖον τοῦτο, ὑφιστάμενον ἤδη πρὸ χρόνου καὶ ἔχον περιουσίαν πολλὴν νὰ καταστραφῇ, συγκαταστρέφει τὰ συμφέροντα πολλῶν, τῶν ὁποίων ὁ βίος ἐξαρτᾶται κατὰ τὰς τελευταίας αὐτῶν ἡμέρας ἐξ αὐτοῦ. Ἤκουσα παρὰ πολλῶν ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συνεδριάσωμεν καὶ πέραν τοῦ Σαββάτου. Τὸ πρᾶγμα μοὶ φαίνεται δύσκολον, δὲν λέγω ἀδύνατον, ἀλλὰ μοὶ φαίνεται δύσκολον. Ἐν τούτοις ἕως τοῦ Σαββάτου ἔχομεν τρεῖς ἡμέρας. Ἀλλ’ ἂν πρὸ τοῦ Προϋπολογισμοῦ κατὰ τὰς τρεῖς ταύτας ἡμέρας θέτωμεν ἀντικείμενα ὅσῳ κατεπείγοντα, τόσῳ καὶ ἐκτεταμένα, διατρέχομεν τὸν κίνδυνον ἐντὸς τῶν τριῶν τούτων ἡμερῶν νὰ μὴ ψηφισθῇ ὁ Προϋπολογισμός· ἐκ τούτου ἐξηγεῖται ἡ φαινομένη ἀδιαφορία πρὸς τὸ Νομοσχέδιον περὶ Ναυτικοῦ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου, ὅπερ ὅσον εἶναι σπουδαῖον, τόσον δυστυχῶς εἶναι καὶ πολυσέλιδον συνιστάμενον ἐξ 92 ἄρθρων, πολλὰ τῶν ὁποίων εἶναι λίαν μακρά. Τοῦτο ὅμως δὲν πρέπει νὰ μᾶς ἀποθαῤῥύνῃ· νομίζω, ὅτι δυνάμεθα νὰ συνδυάσωμεν ἀμφοτέρας τὰς ἀνάγκας τῆς τε ἐξασφαλίσεως τῆς ψηφίσεως τοῦ Προϋπολογισμοῦ καὶ τῆς ψηφίσεως τοῦ Ναυτικοῦ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου ἐντὸς τῶν τριῶν ἡμερῶν, ἀποφασίζοντες ὅτι περὶ τὴν 8ην ὥραν τῆς ἑσπέρας θέλομεν καταλίπει τὸν Προϋπολογισμὸν εἰς τὸ σημεῖον, εἰς ὃ θέλει εὑρίσκεσθαι κατὰ τὴν ὥραν ἐκείνην, ἵνα ἐπιλαμβανώμεθα τῆς ἀναγνώσεως τοῦ νομοσχεδίου περὶ Ναυτικοῦ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου. Κατὰ τὰς τρεῖς δὲ ταύτας ἡμέρας ἐπιτάττοντες τὸ νομοσχέδιον περὶ Ναυτικοῦ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου μετὰ τὸν Προϋπολογισμόν, θέλομεν δυνηθῆ νὰ ψηφίσωμεν καὶ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο. Οὕτω κανονίζοντες τὰ πράγματα, πιθανὸν καὶ αὔριον νὰ τελειώσωμεν τὸν Προϋπολογισμόν, τότε δὲ τὸ Σάββατον θὰ συζητήσωμεν εἰς γʹ. συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ Ναυτικοῦ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου ἀνετώτερον. Ἀλλὰ δὲν πρέπει ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ νὰ διακόψωμεν κατὰ τὰς ἡμέρας ταύτας τὴν ψήφισιν τοῦ Προϋπολογισμοῦ. Θὰ παρακαλέσω ἄρα τοὺς κ. βουλευτὰς νὰ διαμείνωσιν ὀλίγον περισσότερον τῆς ὀγδόης ἑσπερινῆς ὥρας.

§39ΓΡΥΠΑΡΗΣ. Ὀφείλω νὰ δώσω μίαν ἐξήγησιν πρὸς ἀξιότιμον συνάδελφον· ὁ κ. Ἀντωνιάδης παρεξήγησε τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους ἀνέφερον περὶ τῆς ἀξίας τῆς προτάσεώς του. Συμμερίζομαι πληρέστατα τὴν γνώμην τῆς προτάσεως αὐτῆς· τοὐναντίον ἐγὼ ἠθέλησα νὰ ἐκφράσω τὴν λύπην μου ὅτι πρότασις τόσον σπουδαία δὲν ἔτυχε τῆς ἀμέσου ὑποστηρίξεως τῆς Βουλῆς.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναφορὰ τῶν διευθυντῶν τῶν κατοπτροποιείων παραπονουμένων ὅτι διὰ τοῦ δασμολογίου, ὡς προτείνεται, μέλλει νὰ ἐπέλθῃ μεγίστη βλάβη ἴσως καὶ καταστροφὴ τῶν καταστημάτων των.

§41ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐλήφθη πρόνοια.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναφορὰ πολλῶν ὑποδηματοποιῶν, οἵτινες λέγουσιν ὅτι τὸ ἐπιβαλλόμενον τέλος ἐπὶ τῶν δερμάτων μέλλει νὰ καταστήσῃ τὸ προϊὸν αὐτὸ τῆς βιομηχανίας των πολὺ ἀκριβὸν διὰ τὸν λαόν.—Ἑτέρα ἀναφορὰ ἀδελφῶν Καλοκαιρινῶν παραπονουμένων, ἐπίσης διά τινα εἴδη τοῦ δασμολογίου. Αἴτησις Ἀνδρέου Ἠλιοπούλου, ἀγωνιστοῦ, περὶ βαθμολογίας ἢ αὐξήσεως συντάξεως. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Δευτέρα συζήτησις τοῦ Νομοσχεδίου περὶ Ἀντιβασιλείας. (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον.) (Ὁμοίως τὸ περὶ Κοινοτήτων).

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τελωνιακοῦ δασμολογίου.

§44ΧΟΪΔΑΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§45ΠΑΛΑΜΗΔΗΣ. Κύριοι, πάντες ἐζητήσαμεν τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ δασμολογίου, διότι εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ κανονισθῇ ὁ φόρος τῶν εἰσαγομένων ἐμπορευμάτων, καὶ διὰ τοῦτο καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ἡ Κυβέρνησις πολὺ δικαίως ζητεῖ τὴν ἐπιψήφισιν αὐτοῦ· ἀλλ’ ἐνῷ κατὰ τὸ πλεῖστον τὸ δασμολόγιον εἶνε δικαιότατον καὶ ἰδίως εἰς τὰ διὰ τῆς πρώτης ἀνάγκης καὶ εἰς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐνόμισεν ὅτι πρέπει νὰ ἐπιβληθῇ μέγας φόρος· ὑπάρχουσιν ὅμως καί τινα εἴδη, τὰ ὁποῖα διέφυγον τὴν προσοχὴν τῶν ἁρμοδίων, καὶ ἐπεβλήθη εἰς αὐτὰ φόρος βαρὺς, ἐνῷ δὲν εἶνε εἴδη πολυτελείας, ἀλλ’ εἴδη τῶν ὁποίων ὅλος ὁ κόσμος ἔχει ἀνάγκην. Περὶ αὐτῶν ὑπεβλήθησαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν παραστάσεις, τῶν ὁποίων ἔλαβε γνῶσιν καὶ δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι θέλει φέρει τὴν δέουσαν τροποποίησιν.

§46ΧΟΪΔΑΣ. Προέτεινα πρότασιν ἀναβολῆς.

§47ΠΑΛΑΜΗΔΗΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀναβολὴν εἶμαι ἐναντίος.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλω ἐρωτήσει περὶ τῆς ἀναβολῆς.

§49ΧΟΪΔΑΣ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως (Θόρυβος).

§50ΤΙΝΕΣ. Ἂς γίνῃ, κύριε Πρόεδρε, δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ θέλοντες τὴν ἀναβολὴν λέγουσι ναὶ, οἱ δὲ τοὐναντίον λέγουσιν ὄχι. (Γίνεται δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τοῦ κ. Χοϊδᾶ).

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 133· κατὰ τῆς ἀναβολῆς ἐψηφοφόρησαν 119, ὑπὲρ 11 καὶ εἷς ἠρνήθη ψῆφον. (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 1–24 τοῦ δασμολογίου).

§53ΙΩ. ΓΕΩΡΓΑΝΤΑΣ. Παρακαλῶ νὰ προστεθῇ ἐν τῷ ἄρθρῳ 25 ὅτι ἀκυροῦται καὶ ὁ νόμος ΧΟΕʹ τῆς 21 Ἰανουαρίου 1878. Ἐπιθυμῶ δὲ νὰ δώσω ἐξήγησιν περὶ τούτου. Εἶνε γνωστὸν, κύριοι, ὅτι ἡ Ἐπαρχία, ἥτις ἐξελέξατό με ἀντιπρόσωπον, ὅπως παρακάθημαι μεταξὺ ὑμῶν ἐν τῷ Ἐθνικῷ τούτῳ Συνεδρίῳ, κύριον αὑτῆς προϊόν ἔχει τὸν βάμβακα· ἡ καλλιέργεια αὐτοῦ, ἀπὸ τοῦ Ἀμερικανικοῦ ἰδίως πολέμου, τοιαύτην ἔλαβεν ἀνάπτυξιν, ὥστε ὁ διερχόμενος σήμερον τὴν ἀπὸ Θηβῶν εἰς Λεβαδείαν πεδιάδα δὲν δύναται ἢ νὰ θαυμάσῃ, μὴ εὑρίσκων καθ’ ὅλην ταύτην τὴν μεγάλην ἔκτασιν οὐδὲ σπιθαμὴν γῆς μὴ καλλιεργημένης ἐκ βαμβακοφυτείας. Ἐνῷ ὅμως τοιαύτη εἶνε ἡ ἀνάπτυξις τῆς καλλιεργείας τοῦ βάμβακος ἐν τῇ Ἐπαρχίᾳ Λεβαδείας, δυστυχῶς, ἕνεκα πολλῶν αἰτίων, κινδυνεύει νὰ παύσῃ ἐν τῷ μέλλοντι ἡ καλλιέργεια τοῦ προϊόντος τούτου· διότι καὶ ἕνεκα τῆς ὑπερβολικῆς αὐξήσεως τῶν ἡμερομισθίων, κυρίως ὅμως ἕνεκα τῆς καταργήσεως τοῦ εἰσαγωγικοῦ τέλους ἐπὶ τοῦ εἰσερχομένου ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ βάμβακος, δὲν ὠφελοῦνται πλέον οἱ γεωργοὶ ἐκ ταύτης τῆς καλλιεργείας. Πρὸς τούτοις δὲ ἐνῷ μέχρι τινὸς ἡ τιμὴ τοῦ συσπόρου βάμβακος ἀνήρχετο μέχρι τῆς μιᾶς δραχμῆς κατ’ ὀκᾶν, κατόπιν κατῆλθε μέχρι τῶν 70 ἢ 80 λεπτῶν καὶ νῦν δὲν ὑπερβαίνει τὰ 35 ἢ 45 λεπτά. Νομίζω, ὅτι εἶνε δίκαιον νὰ ἐπιβληθῇ εἰσαγωγικὸν τέλος ἐπὶ τοῦ ἐκ τοῦ Ἐξωτερικοῦ εἰσαγομένου βάμβακος, τοῦ ἐκκοκισμένου οὐχὶ τοῦ συσπόρου, ἵνα οὕτω προστατευθῇ καὶ ἡ τοῦ προϊόντος τούτου καλλιέργεια, ἥτις δυστυχῶς δὲν εἶναι τοσοῦτον μεγάλη ἐν Ἑλλάδι, περιοριζομένη εἴς τινας μόνον Ἐπαρχίας, ἰδίως δὲ ἐν τῇ Ἐπαρχίᾳ Λεβαδείας. Γνωρίζω ὅτι ἀντιῤῥήσεις θὰ προταχθῶσιν εἰς τὴν πρότασίν μου ταύτην, γνωρίζω, ὅτι θὰ λεχθῇ, ὅτι δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ ἐπιβληθῇ εἰσαγωγικὸν τέλος ἐπὶ τοῦ εἰσαγομένου ἐκ τοῦ Ἐξωτερικοῦ βάμβακος, διότι οὕτω θέλει παύσει ἡ μέχρι τοῦδε προστασία τῆς βιομηχανίας τῶν κλωστηρίων καὶ ὑφαντηρίων. Ἐλπίζω ὅμως, κύριοι, ὅτι τοῦτο δὲν δύναται νὰ πείσῃ ὑμᾶς, ὅτι πρέπει νὰ μὴ ἐπιβληθῇ ὁ φόρος οὗτος, διότι ἐπὶ 10 ἤδη ἔτη ἐπροστατεύθησαν ἀρκούντως τὰ καταστήματα ταῦτα καὶ εἶνε πλέον δίκαιον νὰ προστατευθῇ καὶ ἡ παραγωγή. Βεβαίως ὁ βάμβαξ, ὁ ἐν Ἑλλάδι παραγόμενος, δὲν δύναται νὰ ἐπαρκέσῃ εἰς τὰς ἐργασίας τῶν βιομηχανικῶν καταστημάτων· διότι, καθ’ ἃς ἔχω πληροφορίας, μόνον ἓν ἑκατομμύριον ὀκάδων ἐκκοκισμένου βάμβακος παράγεται ἐν Ἑλλάδι, ἐνῷ καταναλίσκονται ὑπὸ τῆς βιομηχανίας 2,000,000 ὀκάδων. Ἀλλὰ διά τινος συνδυασμοῦ φρονῶ, ὅτι ἀμφότεροι οἱ πόθοι δύνανται νὰ πληρωθῶσιν. Πρὸ τοῦ νόμου τοῦ 1878 ἐπεβάλλετο εἰσαγωγικὸν τέλος 30 λεπτῶν κατ’ ὀκᾶν· τὰ 30 λεπτὰ ἃς περιορίσωμεν ἤδη εἰς 15. Δύω ἑκατομμύρια, ὡς προεῖπον, εἶνε τὰ ἀπαιτούμενα διὰ τὰς ἐργασίας τῶν καταστημάτων, τὸ ἓν παράγεται ἐν Ἑλλάδι· ἐὰν ἐλαττώσωμεν καὶ τὰ 30 λεπτὰ τοῦ προτέρου εἰσαγωγικοῦ τέλους εἰς 15, νομίζω, ὅτι πράττομεν ὅ,τι δύναται νὰ θεωρηθῇ δίκαιον, ὅπως καὶ ἡ βιομηχανία μὴ παραπονῆται ὅτι, ἐνῷ ἀφ’ ἑνὸς τῇ ἐπιβάλλεται φόρος, ἀφ’ ἑτέρου δὲν παρέχεται ἐκ τῆς παραγωγῆς τοῦ Τόπου αὐτῇ ὅ,τι ἀπαιτεῖται διὰ τὰς ἐργασίας αὐτῆς, καὶ ἡ παραγωγή, ὅτι διὰ τῆς προστασίας τῆς βιομηχανίας ἐγκαταλιμπάνομεν αὐτήν. Διὰ τοῦτο προτείνω νὰ προστεθῇ εἰς τὸ ἄρθρον 25, ὅτι ἀκυροῦται καὶ ὁ νόμος ΧΟΕʹ τῆς 21 Ἰανουαρίου τοῦ 1878, ὅστις εἶνε ὁ νόμος ἐκεῖνος διὰ τοῦ ὁποίου κατηργήθη τὸ εἰσαγωγικὸν τέλος τὸ μέχρι τῆς ἐποχῆς ἐκείνης ὑφιστάμενον, καὶ ἀφέθη ἐλευθέρα ἡ εἰσαγωγή, κατόπιν δὲ ἐν τῷ πίνακι νὰ τεθῇ ὅτι ἐπὶ τοῦ βάμβακος τοῦ ἐκκοκισμένου ἐπιβάλλεται εἰσαγωγικὸν τέλος κατὰ στατῆρα δραχμῶν 6,60. Κύριοι, μὴ νομίσητε, ὅτι ἀγωνίζομαι μόνον ἐξ ὑπερβαλλούσης στοργῆς πρὸς τὴν Ἐπαρχίαν μου· πιστεύσατε, ὅτι τοῦτο πράττω μετὰ πόνου καὶ μεγάλης λύπης, διότι παρατηρῶ, ὅτι θέλει παύσει καλλιεργούμενον ἐν Ἑλλάδι τὸ προϊὸν τοῦτο, τὸ ὁποῖον καὶ ἐφέτος, ὡς τελευταίαν ἴσως δοκιμασίαν, ἐπείσθησαν οἱ γεωργοὶ νὰ καλλιεργήσωσι. Διὰ ταῦτα παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ δεχθῇ τὴν πρότασίν μου.

§54ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἡ περίληψις ἐν τῷ νομοσχεδίῳ διατάξεως καταργούσης τὸν νόμον τοῦ 1878 ἐν πάσῃ περιπτώσει δὲν εἶναι ἀναγκαία· διότι, καὶ ἂν ἐπρόκειτο νὰ φορολογήσωμεν τὸν ἔξωθεν εἰσαγόμενον βάμβακα, θὰ ἤρκει πρὸς τοῦτο ἡ ἀναγραφὴ τοῦ τέλους ἐν τῷ δασμολογίῳ. Δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ γείνῃ ἐνταῦθα μνεία περὶ καταργήσεως τοῦ νόμου ἐκείνου, ὁ ὁποῖος σκοπὸν εἶχε μόνον νὰ καταργήσῃ τὸν προϋπάρχοντα, καὶ τὸν σκοπὸν τοῦτον ἐξετέλεσεν. Ἂν ἀνεγράφομεν ἤδη τὴν κατάργησιν τοῦ νόμου τοῦ 1878 καὶ δὲν ἀνεγράφομεν συνάμα τὴν ἐκ νέου κατάργησιν τοῦ προϋπάρχοντος, θ’ ἀνεβίου οὗτος. Ἀλλὰ δὲν δύναμαι νὰ παραδεχθῶ τὴν κυρίαν πρότασιν τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ ἐκ Λεβαδείας. Ὁ βάμβαξ ἰδιαζόντως προστατεύεται παρ’ ἡμῖν, διότι εἶναι ἀσύδοτος· ἐν ᾧ ἡ γῆ ἐν Ἑλλάδι φορολογεῖται παράγουσα ὅ,τι δήποτε ἄλλο, διὰ τὸν βάμβακα καὶ δι’ ἐλάχιστα ἄλλα εἴδη διατελεῖ ὑπὸ ἀσυδοσίαν. Ὥστε ἔχει τὴν μεγίστην προστασίαν ὁ βάμβαξ, ἣν ἠδύνατο νὰ ζητήσῃ, ἡ δὲ ἐπιβολὴ εἰσαγωγικοῦ τέλους ἐπὶ τοῦ βάμβακος σήμερον θὰ ἦναι οὐχὶ ἄρνησις προστασίας πρὸς τὰ κατεργαστικὰ τοῦ βάμβακος βιομηχανικὰ καταστήματα, τὰ ὑφιστάμενα καὶ εὐδοκιμοῦντα, ἀλλὰ καὶ ἀδίκημα πρὸς αὐτά· διότι τὸ νέον δασμολόγιον καταργεῖ κατὰ γενικὴν ἀρχὴν τὰ τέλη ἐπὶ τῆς εἰσαγωγῆς τῶν πρώτων ὑλῶν τῆς βιομηχανίας, ὥστε ἐὰν ἐπροτείνομεν ἐξαίρεσιν, ὡς πρὸς τὸ τέως ἀτελὲς εἶδος τοῦτο, οὐ μόνον δὲν θὰ παρείχομεν εἰς τὰ καταστήματα ταῦτα τὴν εἰς τὴν ἄλλην βιομηχανίαν παρεχομένην ὑποστήριξιν, ἀλλὰ καὶ θὰ ἐκηρυττόμεθα πολέμιοι αὐτῶν. Τὴν προστασίαν, κατὰ τὴν ἔννοιαν τῆς λέξεως τὴν εἰδικὴν, δὲν ἀπεδέχθημεν· ἐξαιρετικῶς εὕρηνται ἐν τῷ δασμολογίῳ διατάξεις τινὲς προστατευτικαὶ καὶ τοῦτο, οὐχὶ διότι παραδεχόμεθα κατ’ ἀρχὴν τὴν εὐεργεσίαν ταύτην, ἀλλὰ διότι ὑπάρχουσι βιομηχανίαι συστηθεῖσαι καὶ ἀναπτυχθεῖσαι ὑπὸ τὸ κράτος προστατευτικῶν τελῶν καὶ ἕνεκα τούτων, ἐὰν προηρχόμεθα ἀποτόμως εἰς κατάργησιν αὐτῶν, ἠθέλομεν προξενήσει μεγίστας ζημίας· ἠναγκάσθημεν λοιπὸν ὡς πρὸς ταῦτα νὰ διατηρήσωμεν τὸ προϋπάρχον τέλος ἢ νὰ τροποποιήσωμεν αὐτὸ κλιμακηδὸν ἐν τῷ μέλλοντι, οὐχὶ διότι ἐφρονοῦμεν, ὅτι ἦτο ἀπολύτως ὀρθὸς ὁ τοιοῦτος κανονισμὸς, ἀλλὰ διότι ἐνομίσαμεν ὅτι ἔπρεπε νὰ προνοήσωμεν περὶ τῶν καταστημάτων, τὰ ὁποῖα ὑπὸ τὸ κράτος τῶν μέχρι τοῦδε τελῶν συνεστήθησαν καὶ ἀνεπτύχθησαν, ἐκτεθέντων πολλῶν κεφαλαίων εἰς αὐτά. Μία ἐκ τῶν τοιούτων βιομηχανιῶν, ἥτις ἀνεπτύχθη ἐκ τοῦ δασμολογίου, εἶναι ἡ τῆς ἀλευροποιΐας, ὡς πρὸς τὴν ὁποίαν βλέπετε, ὅτι ἐλάβομεν μέτρα τινὰ περὶ βαθμιαίας καὶ οὐχὶ ἀμέσου ἐλαττώσεως τοῦ δασμοῦ. Ἀλλ’ ἡ προτεινομένη ἐπιβολὴ τέλους ἐπὶ τοῦ εἰσαγομένου βάμβακος, οὐ μόνον τὴν κατεργαστικὴν τοῦ βάμβακος βιομηχανίαν θὰ καταστρέψῃ, ἀλλὰ θ’ ἀποβῇ ἐπιζήμιος καὶ εἰς αὐτὴν τὴν καλλιέργειαν τοῦ βάμβακος, διότι διὰ τῆς ἀτελείας τοῦ ἀκατεργάστου βάμβακος παρέχονται τὰ μέσα εἰς τὴν βιομηχανίαν τῆς νηματοποιΐας τοῦ βάμβακος ν’ ἀναπτυχθῇ, ἡ δὲ ἀνάπτυξις αὐτῆς παρέχει εἰς τὴν παραγωγὴν τοῦ βάμβακος τὴν μεγαλειτέραν ἀσφάλειαν περὶ τῆς καταναλώσεως τοῦ προϊόντος αὐτῆς· ἐν ᾧ λαμβάνοντες τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον συνιστᾷ ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς ἐκ Λεβαδείας, περιορίζομεν τὰ καταστήματα ταῦτα, ἢ, ὅπερ πιθανώτερον, καταστρέφομεν αὐτά, τούτου δὲ ἀποτέλεσμα θὰ ἦναι ἡ ἄμεσος καταστροφὴ τῆς καλλιεργείας τοῦ βάμβακος ἐν Ἑλλάδι, διότι τὸ μόνον διατηροῦν τὴν καλλιέργειαν ταύτην ἤδη, εἶναι ἡ ὕπαρξις τῶν κλωστηρίων. Ταῦτα παρέχουσιν εἰς τὸν ἐντόπιον βάμβακα προνομιοῦχον κατανάλωσιν, τουτέστιν ἀπηλλαγμένην τῶν ἐξόδων τῆς μεταφορᾶς, καὶ ἐν συναγωνισμῷ πρὸς τὸν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ βάμβακα ἐπιβεβαρημένον διὰ τοιούτων ἐξόδων, ἐνῷ ἀποστελλόμενος ὁ Ἑλληνικὸς βάμβαξ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν (θέλει ἔλθει ἐκεῖ εἰς συναγωνισμὸν πρὸς τὸν βάμβακα τῆς Ἀμερικῆς, τῶν Ἰνδιῶν, τῆς Αἰγύπτου ἐπιβεβαρημένος διὰ τῶν τῆς μεταφορᾶς ἐξόδων. Ἀλλὰ καὶ ἂν ἦσαν ὀρθαὶ αἱ σκέψεις τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ, ἐὰν τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα συνιστᾷ ἤθελον ἔχει τ’ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα ἐξ αὐτῶν ἀπεκδέχεται, πάλιν θὰ ἤμην ἐναντίος αὐτῶν, διότι νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει κατ’ ἀρχὴν νὰ ὑποστηρίζωμεν βιομηχανίαν, καὶ ἐν τῇ βιομηχανίᾳ περιλαμβάνομεν καὶ τὴν γεωργίαν, μὴ δυναμένην ν’ ἀναπτυχθῇ ἀφ’ ἑαυτῆς. Εἰς ὑποστήριξιν τῶν ἰσχυρισμῶν αὐτοῦ ὁ κ. βουλευτὴς εἶπεν ὅτι δὲν δύναται νὰ συναγωνισθῇ ἡ ἐγχώριος παραγωγὴ τοῦ βάμβακος πρὸς τὸν ἔξωθεν εἰσαγόμενον, καὶ ὅτι ἐὰν δὲν λάβωμεν ἔκτακτα μέτρα ὑπὲρ αὐτῆς, θέλει καταστραφῆ. Ἀλλ’ οὕτω παριστάμενον τὸν ἐγχώριον παραγωγὸν τοῦ βάμβακος, πρὸς τί τὸν ὑποστηρίζομεν; Πρὸς τί περιθάλπομεν τὸν καχεκτικὸν τοῦτον βιομήχανον ἐν τῇ χώρᾳ ἡμῶν; προτιμότερον νὰ ἐκλείψῃ, ἐὰν ἦναι τοιοῦτος, ὁποῖον ὁ κ. βουλευτὴς τὸν παρέστησε. Ἡ γῆ δὲν θὰ ἐκλείψῃ, ἡ γῆ θὰ μείνῃ παράγουσα ἐκεῖνα τὰ εἴδη, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ ἀναπτυχθῶσιν ἄνευ περιθάλψεως. Διὰ τοὺς λόγους τούτους θεωρῶ τὴν πρότασιν τοῦ κ. βουλευτοῦ ἀποκρουστέαν.

§55Ι. ΓΕΩΡΓΑΝΤΑΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 25.

§57ΧΟΪΔΑΣ. Δὲν ἐπροκαλέσατε τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ κ. Γεωργαντᾶ.

§58ΓΕΩΡΓΑΝΤΑΣ. Ἀφοῦ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς εἶνε ἐναντίος, δὲν ἐπιμένω νὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν, διότι γνωρίζω τὴν τύχην της.

§59ΧΟΪΔΑΣ. Τὴν υἱοθετῶ ἐγώ.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Γεωργαντᾶ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρεται εἷς). Ἀπεῤῥίφθη. (Γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 25 καὶ 26).

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν ἤδη τοὺς πίνακας. (Γίνονται δεκτοὶ τῆς δασμολογικῆς κλάσεως οἱ ἀριθμοὶ 1, 2, 3, 4, 5, 6).

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ κλάσις 7 ἀπαλείφεται «μέταξα ὠμὴ ἢ ἑψημένη ἀκατέργαστος»· ὥστε ἡ κλάσις 8 θὰ γείνῃ 7, καὶ οὕτω καθεξῆς. (Γίνονται κατόπιν δεκταὶ αἱ τάξεις 8–20).

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀριθμὸς 21. Ἄλευρα.

§64ΚΑΡΥΣΤΙΝΑΚΗΣ. Τὸ εἰσαγωγικὸν τέλος τῶν ἀλεύρων εἶνε λίαν ὑπέρογκον ἐπὶ εἴδους τῆς πρώτης ἀνάγκης, ἤτοι εἶνε 20% ἐπὶ τῆς ἀξίας αὐτῶν, ἐνῷ τὸ τοῦ σίτου τέλος εἶνε 8%. Διὰ τοῦτο προτείνω ἢ τὴν ἐλάττωσιν τοῦ εἰσαγωγικοῦ τέλους, ἢ τὴν παραδοχὴν τῆς τροπολογίας μου, καθ’ ἣν ἅπαξ τῆς ἑβδομάδος ἡ τελωνιακὴ Ἀρχὴ τοῦ τόπου καὶ ὁ Οἰκονομικὸς Ἔφορος νὰ συντάσσωσι πρωτόκολλον τῆς ἀγοραίας τιμῆς τοῦ σίτου καὶ νὰ μειοῦται τὸ εἰσαγωγικὸν τέλος ἀναλόγως, ὅταν ἡ τιμὴ τῶν ἀλεύρων εἶνε σχετικῶς ἀνωτέρα τῆς ἀγοραίας τιμῆς τοῦ σίτου. Ἐὰν τοῦτο δὲν γείνῃ, ἡ τιμὴ τοῦ ἄρτου θὰ εἶνε πάντοτε ὑπερτιμημένη. Ἤδη ὁ σῖτος τιμᾶται λεπτὰ 28 ἡ ὀκᾶ, ὁ δὲ ἄρτος λεπτὰ 45, ἐνῷ ἔδει νὰ τιμᾶται λεπτὰ 35· οὐδέποτε δὲ θὰ ὑποτιμηθῇ ὁ ἄρτος, ἐνόσῳ τοσοῦτον βαρὺ εἰσαγωγικὸν τέλος ὑφίσταται.

§65ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Καὶ ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ παραδεχθῶμεν ἤδη τὴν ἰδέαν τοῦ κ. βουλευτοῦ ἐξ Ἄνδρου, νομίζω ὅτι δὲν θὰ ἦτον ἀναγκαῖον νὰ συνταχθῇ πρωτόκολλον, ἵνα γνωσθῇ ἡ ἀναλογία τοῦ παραγομένου ἀλεύρου ἐκ τοῦ σίτου. Ἡ κατὰ μέσον ὅρον ἀναλογία εἶνε γνωστή, θὰ ἠδυνάμεθα δὲ κατὰ τὴν ἀναλογίαν ταύτην νὰ ὁρίσωμεν παγίως τὸ τέλος ἐπὶ τοῦ ἀλεύρου ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ τέλους ἐπὶ τοῦ σίτου. Ἐξ 100 ὀκάδων σίτου παράγονται 86 ἕως 87 ὀκάδες ἀλεύρου· ἀλλὰ πλὴν τούτου ἔχει τὸ ἄλευρον πρόσθετον ἀξίαν ὡς ἐκ τῆς κατεργασίας, ἑπομένως εἰς προσδιορισμὸν τοῦ δασμοῦ ἐπὶ τοῦ ἀλεύρου δέον εἰς τὸ τέλος τὸ ἐπὶ τοῦ σίτου νὰ προστεθῶσι πλὴν τῶν 13 ἐπὶ 87 καὶ τ’ ἀντιστοιχοῦντα ποσοστὰ εἰς τὴν προσκτηθεῖσαν ἀξίαν ἐκ τῆς κατεργασίας· διὰ τοῦτο βλέπομεν εἰς ξένα Δασμολόγια διαφορὰν δασμοῦ τοῦ ἀλεύρου πρὸς τὸν τοῦ σίτου περιστρεφομένην εἰς τὸ διπλάσιον· ἐνταῦθα ὅμως ἔχομεν μέχρι τοῦδε διαφορὰν πολλαπλάσιον, διότι ὁ μὲν σῖτος φορολογεῖται μετὰ τῶν προσθέτων τελῶν 2 λεπτὰ καὶ 70 ἑκατοστά, τῶν δὲ ἀλεύρων μετὰ τῶν προσθέτων τελῶν ὁ δασμὸς ἀνέρχεται εἰς 9 λεπτὰ καὶ 48 ἑκατοστά, καὶ τοῦτο χάριν τῆς προστασίας τῶν ἀλευροποιείων. Ὑπὸ τὸ κράτος τῆς προστασίας ταύτης τῆς ἐκ τοῦ κανονισμοῦ τοῦ ἐπὶ τῶν ἀλεύρων δασμοῦ τοσοῦτον δυσαναλόγως πρὸς τὸν ἐπὶ τοῦ σίτου ἀνεπτύχθησαν ἐν Ἑλλάδι ἁπανταχοῦ ἀλευροποιεῖα, διατιμῶντα τὸ ἄλευρον πολὺ ἀνώτερον τῆς τρεχούσης τιμῆς ἐν τῷ ἔξω κόσμῳ. Ταῦτα τὰ καταστήματα ὅπως δήποτε συνεστήθησαν, λειτουργοῦσι δὲ οὐ μόνον ἐν τῇ πρωτευούσῃ, ἐν Πειραιεῖ, ἐν Σύρῳ, ἐν Πάτραις, ἀλλὰ καὶ εἰς αὐτὰ τὰ ἀπώτατα σημεῖα τοῦ Κράτους, διανεμόμενα τὸ ἐκ τοῦ δασμοῦ τούτου κέρδος. Εἰς βιομηχανίαν δημιουργηθεῖσαν οὕτω διὰ κεφαλαίων οὐχὶ μικρῶν, δὲν ἐπιτρέπεται δι’ ἀποτόμου ἀποφάσεως, στηριζομένης ἐπὶ θεωρητικῆς ἀναλογίας, νὰ φέρωμεν ἐξαπίνης ἀνατροπὴν τῶν θεμελιωδῶν τῆς λειτουργίας αὐτῶν ὅρων. Τούτου ἕνεκα προτείνομεν διὰ τοῦ Δασμολογίου τὴν ἐλάττωσιν τοῦ δασμοῦ, οὐχὶ εὐθὺς ἐφαρμοσθησομένην, ἀλλ’ ἐνῷ ὁ σῖτος φορολογεῖται τὸν στατῆρα κατὰ τὸ νέον Δασμολόγιον 1,20, τὰ ἄλευρα τὸ πρῶτον θὰ ὑποβάλλωνται εἰς δασμὸν 4 λεπτῶν μετὰ πιτύρων ἢ μὴ κατὰ τὴν αὐτὴν δυσαναλογίαν, ἥτις καὶ σήμερον ὑπάρχει· ἀλλὰ κατὰ τὸ 1885 θὰ ἐπέλθῃ ἐλάττωσις εἰς 3,50, κατὰ τὸ 1886 εἰς 3 δραχμάς, κατὰ τὸ 1887 εἰς 2,40, τουτέστιν εἰς τὸ διπλάσιον τοῦ παγίου δασμοῦ ἐπὶ τοῦ σίτου, εἶπον δὲ ὅτι τὸ διπλάσιον εἶνε ὁ συνήθης ἐν ξένοις Δασμολογίοις ὅρος. Κατ’ ἐμὴν δὲ γνώμην, ἀφοῦ φθάσωμεν εἰς τὸν ὅρον ἐκεῖνον κατὰ τὸ 1887, δὲν θὰ εἶνε ἄτοπον νὰ προσέλθωμεν εἴτε εὐθύς, εἴτε μετὰ παρέλευσιν χρόνου τινὸς εἰς ψήφισιν περαιτέρας ἐλαττώσεως, καθιστώσης τὸν φόρον ἐπὶ τῶν ἀλεύρων ἔτι προσεχέστερον τοῦ δασμοῦ ἐπὶ τοῦ σίτου. Μὴ προβαίνοντες ἀποτόμως εἰς τὴν ἐλάττωσιν, ἀλλὰ καθ’ ὃν τρόπον διαγράφει τὸ Δασμολόγιον, δίδομεν καιρὸν εἰς τὰ ὑπάρχοντα καταστήματα νὰ βελτιώσωσι τὰς μηχανὰς αὑτῶν, ὥστε, ὅταν ἐπέλθῃ ἡ πλήρης ἐλάττωσις τοῦ φόρου, νὰ δυνηθῶσι νὰ παλαίσωσι πρὸς τὰ ξένα ἐργοστάσια, διότι σήμερον, ὡς ἔχουσι, δὲν δύνανται νὰ συναγωνισθῶσιν, ἀφοῦ οὐδόλως ἐφρόντισαν νὰ τελειοποιήσωσι τὰς μηχανάς των ἔχοντα ἐπὶ ἑκάστης ὀκᾶς ἀσφαλὲς στάδιον κέρδους, ὡς ἐκ τῆς δασμολογίας ἐπὶ πλέον τῆς ἀναλόγου 4 ἢ 5 λεπτῶν, ἐπανεπαύοντο εἰς αὐτὸ, διανέμοντα μεταξὺ αὑτῶν τὴν διά τοῦ Δασμολογίου ἐπιβαλλομένην εἰς τὸν λαὸν πρόσθετον φορολογίαν. Ἑκὼν ἀέκων ἐπλήρωνε τὴν διαφορὰν ὁ λαὸς, διότι δὲν τῷ ἐπετρέπετο ν’ ἀγοράσῃ ἔξωθεν τὸ ἄλευρον, εἰμὴ ἐπιβεβαρημένον διὰ τῶν 5 λεπτῶν. Ἤδη διὰ τοῦ νόμου τούτου ἐκεῖνα ἐκ τῶν ἐργοστασίων, τὰ ὁποῖα θέλουσι νὰ συναγωνισθῶσι, βελτιοῦντα τὰς μηχανὰς αὑτῶν, θὰ δυνηθῶσι νὰ ζήσωσιν, ὅσα δὲ δὲν ἐννοοῦσι νὰ ἐργασθῶσιν ἢ μόνον χάριν τοῦ δασμολογικοῦ κέρδους καὶ οὐχὶ τοῦ βιομηχανικοῦ, ἐκεῖνα θὰ ἐκλείψωσι, τοῦ καιροῦ προϊόντος, ἀλλὰ θὰ ἐκλείψωσιν ἐπ’ ἀγαθῷ τοῦ Τόπου. (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ τῶν δασμολογικῶν κλάσεων 21–28).

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὸ 28 γίνεται μία προσθήκη· μετὰ τὴν λέξιν «κορίανδρον», νὰ τεθῇ ἡ λέξις «γλικάνισον». (Κατόπιν γίνονται δεκτὰ 28–47).

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. 49. Ξυλεία ναυπηγικῆς.

§68ΧΟΪΔΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω σήμερον, ὅτι προσῆλθον οἱ ξυλέμποροι καὶ σᾶς ἔκαμον παραστάσεις, δὲν θὰ φέρετε θεραπείαν τινά;

§69ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Οἱ ξυλέμποροι σήμερον προσῆλθον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ ὑπέβαλον παραστάσεις, ἐξ ὧν ἀπεδέχθην ἐν μέρει τινάς. Μία παράστασις ἦτο, ὅτι αἱ ὀξυαὶ δι’ ἁμαξοποιΐαν φορολογοῦνται ὑπερβαλλόντως, ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἦτο ἀκριβές, διότι κατὰ τὰς ἐπεξηγήσεις εἰς τὸ ἄρθ. 53, αἱ ὀξυαὶ ὑποβάλλονται εἰς τὸ τέλος, τὸ ὁποῖον ἀκριβῶς ἐζήτουν οἱ προσελθόντες, ἀλλ’ ἐπειδὴ δὲν ἐνοήθη παρ’ αὐτῶν τὸ ἄρθρον, εἰς ὃ αὗται ὑπάγονται, προστίθεται ἄρθρον 53· «ὀξυαὶ λεπτὸν ἓν ἡ ὀκά». Ὡς πρὸς τὰς τράβας....

§70ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Εἰς τὸν ἀριθμὸν 50 λέγει ὡς πρὸς τὰς τράβας ὅτι θὰ πληρόνουν λεπτὰ 2½ τὴν ὀκὰν, αὐταὶ αἱ τράβαι εἶναι μεγάλα πατερὰ, θὰ ζυγίζωνται;

§71ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὁ νόμος ὁρίζει τὸ τέλος κατὰ βάρος, ἡ δὲ ὑπηρεσία θὰ ἑτοιμάσῃ καὶ ἡτοίμασεν ἀπὸ τοῦδε πίνακας ἀναλογικοὺς τοῦ βάρους πρὸς τὸ μέτρον· ἑπομένως ἡ προσαγομένη εἰς τελωνισμὸν ξυλεία συνήθως θὰ μετρῆται, καὶ θὰ γίνεται διὰ τοῦ πίνακος ὁ ἀναλογισμὸς τοῦ βάρους πρὸς τὸ μέτρον, δύναται ὅμως καὶ νὰ ζυγίζηται εἰς ἄρσιν ἀμφισβητήσεως.

§72ΓΟΥΔΗΣ. Μεταξὺ τῶν τραβῶν εἶναι καὶ ξυλεία, ἡ ὁποία χρησιμεύει πρὸς ναυπηγίαν, ἀλλ’ ἡ ναυπηγήσιμος ξυλεία δὲν φορολογεῖται, πῶς θὰ γίνεται ἡ διάκρισις;

§73ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ταῦτα εἶναι ζητήματα ἐκτελέσεως, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ἐν τῷ νόμῳ νὰ διαγραφῶσι κανόνες διακρίσεως. Οἱ ξυλέμποροι μᾶς ἀπηύθυναν παρατηρήσεις καὶ ὡς πρὸς τὰς καστανέας καὶ τὰ μαδέρια, καὶ ἐπηνέγκομεν ἐλάττωσιν ½%, οὐχὶ ὅσην ἐζήτουν· ὡς πρὸς τὰς τράβας ὅμως δὲν δυνάμεθα νὰ δεχθῶμεν ἐλάττωσιν. Ἐζήτησαν ὡσαύτως ἐλάττωσιν ὡς πρὸς τὴν ξυλείαν τὴν ἐκ τοῦ Δουνάβεως εἰσκομιζομένην, ἀλλὰ τοιαύτην διάκρισιν δὲν ἠδυνάμεθα νὰ παραδεχθῶμεν, διότι ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἤθελον παραπονεθῆ ἄλλα Κράτη, ἐκ τῶν ὁποίων εἰσάγεται παρομοία ξυλεία, καὶ ἤθελον θεωρήσει ὅτι ὑποβάλλεται αὕτη εἰς τέλος διαφορικόν. Ἡ Αὐστρία μάλιστα ἄλλοτε ἀπηύθυνε παραστάσεις, διότι τὸ ἰσχῦον δασμολόγιον ἠνόει τὴν ξυλείαν τὴν ἐκ τοῦ Δουνάβεως. Δὲν δυνάμεθα ἄρα νὰ δεχθῶμεν διακρίσεις, διότι θὰ ἐξετιθέμεθα δι’ αὐτῶν εἰς ἐπιβολὴν διαφορικῶν τελῶν κατὰ τῶν Ἑλληνικῶν προϊόντων. Ὥστε ὁ ἀριθμὸς 51 συγχωνεύεται μετὰ τοῦ ἀριθμοῦ 50, ὑποβαλλομένων ἀμφοτέρων εἰς τὸ τέλος τῶν 2 λεπτῶν.

§74ΜΟΥΤΣΟΠΟΥΛΟΣ. Αἱ τράβαι τοῦ Δουνάβεως θὰ ἦναι ὑγραὶ, θὰ ἔχουν λοιπὸν περισσότερον βάρος, ἐνῶ τ’ ἄλλα ξύλα θὰ ἦναι στεγνά.

§75ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Θὰ λαμβάνεται ἐν τῷ πίνακι ὡς βάσις τῆς ἀναλογίας τὸ βάρος τοῦ στεγνοῦ ξύλου.

§76ΓΟΥΔΗΣ. Θὰ ἦτο καλλίτερον ὁ τελωνισμὸς νὰ ἐγίνετο κατὰ μέτρον.

§77ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Κατὰ μέτρον γίνεται τώρα, ἀλλὰ λαμβάνουσι χώραν ἄπειροι καταχρήσεις, διότι εἰσάγονται ξύλα ὀγκώδη φορολογούμενα ὡς ἓν κομμάτιον, τὰ ὁποῖα διαιροῦνται ἐνταῦθα εἰς δύω ἢ τρία, ἀδικουμένων οὕτω τῶν ἐμπόρων, οἵτινες εἰσάγουσιν αὐτὰ ἄνευ τοιαύτης καταδολιεύσεως, ἤτοι κεχωρισμένα. Κατὰ τὸ νέον δασμολόγιον τοιαύτη κατάχρησις δὲν χωρεῖ, ἀφοῦ τὸ τέλος κανονίζεται κατὰ λόγον τοῦ βάρους, τὸ δὲ βάρος δύναται νὰ βεβαιῶται καὶ διὰ τοῦ κυβισμοῦ, ὁριζομένης τῆς ἀναλογίας τοῦ μέτρου πρὸς τὸ βάρος στεγνῆς ξυλείας.

§78ΓΡΥΠΑΡΗΣ. Ἡ ἐπιβαλλομένη φορολογία εἰς τὴν ξυλείαν σήμερον εἶναι πολὺ ἐπαχθεστέρα τῆς πρότερον· ἐνῷ κατὰ τὸ παλαιὸν δασμολόγιον αἱ τράβαι ἐπλήρωνον 1 δραχμὴν πάνω κάτω, σήμερον θὰ πληρόνουν μέχρι 3 δραχμῶν.

§79ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Διότι ὑπολογίζεται τὸ βάρος βεβρεγμένης ξυλείας, ἐνῷ, ὡς εἶπον, θὰ κανονίζεται τὸ τέλος διὰ καταμετρήσεως ἐπὶ τῇ ἀναλογίᾳ τοῦ μέτρου πρὸς τὸ βάρος τῆς μὴ βεβρεγμένης ξυλείας. Τὰ ἄρθρα 50 καὶ 51 συγχωνεύονται ἐν τῷ 50, ἐν δὲ τῷ ἄρθρῳ 50 ἀντὶ τῆς λέξεως «σανίδες» νὰ τεθῇ «δοκοί».

§80ΧΟΪΔΑΣ. Ἀφοῦ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς δὲν ἤκουσε τὴν παράστασιν τῶν πρὸς αὐτὸν ἐλθόντων, ἐγὼ προτείνω εἰς τὴν Βουλὴν νὰ καταστήσῃ ἀτελῆ τὴν οἰκοδομήσιμον ξυλείαν. (Ἐρωτηθεῖσα ἡ Βουλὴ περὶ τῆς προτάσεως ταύτης, ἀπέῤῥιψεν αὐτήν).

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν συνεχωνεύθησαν τὰ ἄρθρα 50 καὶ 51 εἰς ἓν καὶ ἐξηλείφθησαν αἱ πλεῖσται τῶν λέξεων, διότι ἔμειναν μόνον αἱ ἑξῆς: «Πᾶσα ἡ οἰκοδομήσιμος καὶ ἀκατέργαστος ξυλεία λεπτὰ 2». Διαγράφεται τὸ ἄρθρον 52 καὶ προστίθεται ἄρθρον 53, ὀξυαὶ λεπτ. 1· ἐδῶ διαγράφετε ἡ λέξις «σανδαράκι».

§82ΒΑΛΕΤΤΑΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§83ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Διὰ τοὺς αὐτοὺς λόγους νομίζω, ὅτι ἤθελεν εἶσθαι καλὸν νὰ ἐξαιρεθῶσι τοῦ ἀριθμοῦ 61 καὶ τὰ μάρμαρα καὶ αἱ πλάκες, καὶ τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον τὰ μάρμαρα καὶ αἱ πλάκες δὲν εἶναι ἀντικείμενα βιομηχανίας ἐντοπίου, εἶναι δὲ ἀντικείμενα πολυτελείας μᾶλλον παρὰ ἀμέσου ἀνάγκης. Νομίζω λοιπὸν καὶ διὰ τὸν λόγον τοῦτον καὶ διότι ἔχομεν καὶ μάρμαρα ἐν τῷ Τόπῳ ὅτι πρέπει νὰ μείνωσι φορολογημένα ὡς πρίν.

§84ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ κατειργασμένων μαρμάρων ἐνταῦθα, οὐδὲ περὶ κατειργασμένων εἰδῶν ἐν γένει, ἀλλὰ περὶ ἀκατεργάστων· ἑπομένως διὰ τὴν βιομηχανίαν εἶναι πρώτη ὕλη τὰ μάρμαρα ταῦτα, διότι ρητῶς τὸ ἄρθρον τοῦτο ὁμιλεῖ περὶ ἀκατεργάστων μαρμάρων. Ἠθέλομεν περιορίσει τὴν βιομηχανίαν τὴν ἐγχώριον, ἂν τὴν ἐξηναγκάζομεν νὰ κατεργάζηται μόνον τὸ ἐγχώριον μάρμαρον, ὅτε μάλιστα τὸ ἐγχώριον δὲν ἀνταποκρίνεται πρὸς πάσας τὰς ἀνάγκας, ἀφοῦ μόλις ἤδη ἤρχισαν καὶ αὐτὰ τὰ μαρμαρωρυχεῖα τῆς Πάρου νὰ λειτουργῶσι. Δὲν ἔχουσι δὲ ἀνάγκην τὰ παρ’ ἡμῖν μαρμαρωρυχεῖα τοιαύτης προστασίας· καὶ ἂν ὅμως εἶχον ἀνάγκην αὐτῆς, θὰ ἤμην ἐναντίος, διότι φρονῶ ὅτι πρέπει νὰ ἀφήσωμεν τὰς βιομηχανίας ταύτας νὰ ἀναπτυχθῶσιν ἐν τῇ ἐλευθερίᾳ καὶ οὐχὶ ἐν τῇ πνιγηρᾷ ἀτμοσφαίρᾳ τῆς προστασίας. Διὰ τὸν λόγον τοῦτον, καὶ ἂν ἦσαν πραγματικὰ ὅσα κακὰ προβλέπει ὁ κ. βουλευτὴς ἐκ Θήρας διὰ τὴν ἐκεῖ ἐξορυττομένην γῆν, πάλιν θὰ ἤμην ἐναντίος τῆς προτάσεώς του. Ἀλλὰ κατ’ ἐμὲ οὐδὲν κακὸν ἐκ τοῦ νόμου δύναται νὰ προέλθῃ, διότι ἡ πλείστη χρῆσις τῆς Θηραϊκῆς γῆς καὶ τοῦ τσιμέντου τοῦ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαγομένου γίνεται εἰς τὰ δημόσια ἔργα καὶ κυρίως εἰς τὰ λιμενικά. Καὶ ἐὰν ἄρα ἤθελεν ἐπενεχθῆ βλάβη εἰς τὴν Θηραϊκὴν γῆν, θὰ ἐπετρέπομεν αὐτὴν μᾶλλον ἢ νὰ κατασκευάζωμεν τοὺς λιμένας ἡμῶν διὰ κακοῦ ὑλικοῦ, στεροῦντες τὴν ναυτιλίαν καὶ τὸ ἐμπόριον καλῶν λιμένων. Θὰ ἦτο τῳόντι πολιτικὴ ὅλως σαθρὰ, ἡ χάριν βιομηχανίας, μὴ ἐχούσης μεγάλην ἀνάπτυξιν καταδικάζουσα τὴν Ἑλλάδα νὰ ἔχῃ λιμένας οὐχὶ διὰ τοῦ καλλιτέρου ὑλικοῦ κατεσκευασμένους. Ἀλλὰ τοῦτο, ὅτι κυρίως εἰς λιμενικὰ καὶ ἄλλα δημόσια ἔργα γίνεται χρῆσις τοῦ ἔξωθεν εἰσαγομένου τσιμέντου, ἀποδεικνύει ὅτι οὐδὲν ὑπάρχει τὸ διαφέρον ἐν τῷ ζητήματι· διότι τὸ Δημόσιον ἐν ταῖς ἐργολαβικαῖς διακηρύξεσι, περιλαμβάνον τὸ ἓν εἶδος ἢ τὸ ἄλλο, ἐκτιμᾷ ἑκάτερον κατὰ τὴν ἀξίαν αὐτοῦ· ἔχει δὲ ὑπ’ ὄψιν ὅτι, ἂν τὸ τέλος περιλαμβάνεται ἐν τῇ τιμῇ τῆς ἐξωτερικῆς κόνεως, τὸ τέλος τοῦτο θέλει ἀποδοθῆ εἰς τὸ Δημόσιον ὡς παρ’ αὐτοῦ εἰσπραττόμενον· τουτέστιν, ἂν ἀναγκάζεται ὁ ἐργολάβος νὰ πληρώσῃ 4 λεπτὰ ἐπὶ πλέον κατὰ τὸν κείμενον νόμον διὰ τὴν ἔξωθεν εἰσαγομένην κόνιν, ταῦτα τὰ 4 λεπτὰ καταβαλλόμενα παρὰ τοῦ Δημοσίου εἰς τὸν ἐργολάβον, θέλουσιν ἀποδοθῆ παρὰ τοῦ ἐργολάβου εἰς τὸ Δημόσιον διὰ τοῦ τελωνισμοῦ. Ὥστε, προκειμένου νὰ γίνεται χρῆσις ὑπὸ μόνου τοῦ Δημοσίου, οὐδὲν ὠφελεῖται ἡ Θηραϊκὴ γῆ ὅ,τι δήποτε καὶ ἂν προσθέσωμεν εἰς τὸ τέλος ἐπὶ τῆς ἔξωθεν εἰσαγομένης κόνεως. Εἰς δὲ ἄλλα ἔργα ἐκτὸς τῶν Κυβερνητικῶν δὲν γίνεται χρῆσις τοῦ ἔξωθεν εἰσαγομένου τσιμέντου εἰμὴ εἰς ἐλάχιστα ποσά. Κατὰ τοὺς πίνακας, τοὺς ὁποίους ἐδημοσίευσεν ἡ ὑπηρεσία, ἡ ἐκ τῆς ἀτελείας προκύψουσα διαφορὰ καθ’ ὅλον τὸ ἔτος, τουτέστιν ἡ προστασία, τὴν ὁποίαν θὰ ἐπεδιώκομεν ὑπὲρ τῆς Θηραϊκῆς γῆς, διὰ τῆς διατηρήσεως τοῦ τέλους, εἶναι ἀναξία λόγου, ὅταν ἐκ ταύτης ἐκπέσῃ τις τ’ ἀναγόμενα εἰς δημόσια ἔργα· βεβαίως δὲ ἡ προστασία αὕτη δὲν θὰ συντελέσῃ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἐξορύξεως τῆς Θηραϊκῆς γῆς. Ὥστε ὑπὸ ὅλας τὰς ἐπόψεις νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν τὴν πρότασιν τοῦ κ. βουλευτοῦ ἐκ Θήρας.

§85ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Ἡ διαφορὰ εἶναι 24,000. 600 χιλιάδες εἶνε ἡ εἰσαγωγή.

§86ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἔχομεν ἐνταῦθα ἀδιαιρέτως τὰ χάριν δημοσίων ἔργων καὶ τὰ χάριν ἰδιωτικῶν εἰσαγόμενα ποσά· παρετήρησα δὲ ὅτι ὁ τελωνισμὸς τοῦ διὰ δημόσια ἔργα εἰσαγομένου τσιμέντου οὐδεμίαν ἔχει προστατευτικὴν ἐπίδρασιν· ἄλλως, ἡ εἰσαγωγὴ δι’ ἰδιωτικὰς ἐργασίας εἶνε ἐλαχίστη, ἡ μεγάλη δὲ εἰσαγωγὴ γίνεται δι’ ἐργολαβίας τοῦ Δημοσίου.

§87ΜΩΡΑΪΤΙΝΗΣ. Καθόσον ἀφορᾷ τὰ μάρμαρα, ὑπάρχουν πολλὰ μαρμαρωρυχεῖα ἐν Ἑλλάδι, ἀλλ’ ὄχι πρώτης ποιότητος ὡς τὸ τῆς Πάρου. Τώρα θὰ εἰσέρχωνται πολλὰ μάρμαρα ἔξωθεν καὶ ἴσως βλαβῇ ἡ ἐξόρυξις ἡ ἐντοπία.

§88ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Πρῶτον τὰ μάρμαρα τῆς Ἑλλάδος εἶνε ἀρίστης ποιότητος.

§89ΜΩΡΑΪΤΙΝΗΣ. Ἔχει ἡ..... καλλίτερα.

§90ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὰ πλεῖστα εἶνε κατώτερα τῶν τῆς Ἑλλάδος· θὰ ἐπιβαρύνωνται δὲ διὰ τῶν ἐξόδων τῆς μεταφορᾶς. Αὐτὰ ταῦτα τὰ ἔξοδα τῆς μεταφορᾶς, προκειμένου περὶ τοσοῦτον βαρέος εἴδους, καὶ εἴδους τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει μεγάλην ἀξίαν ἐν σχέσει πρὸς τὸ βάρος αὐτοῦ, νομίζω ὅτι ἀποτελοῦσιν ἱκανωτάτην προστασίαν διὰ τὴν ἐγχωρίαν παραγωγήν.

§91ΜΩΡΑΪΤΙΝΗΣ. Ἀλλὰ τὰ ἔξοδα τῆς ἐξορύξεως ἐν Εὐρώπῃ εἶνε πολὺ ὀλιγώτερα παρὰ τὰ ἐδῶ· εἶναι δὲ καὶ εἶδος πολυτελείας διὰ τὰς οἰκοδομάς. (Γίνονται δεκτὰ τὰ ὑπ’ ἀριθμὸν 61, 62, 63, 64. Εἰς τὸν 65 ἀπαλείφονται αἱ λέξεις «εἰς σωλῆνας». Κατωτέρω προστίθεται κλάσις ὑπ’ ἀριθμὸν 86 «χρώματα ἀνιλλίνης»). (Διὰ τὴν βαφὴν τῶν τριχῶν τῆς κεφαλῆς ὁ κ. Χοϊδᾶς προτείνει δασμὸν 2 χιλ. δραχ. κατ’ ὀκᾶν. Ἡ πρότασις αὕτη ἀποῤῥίπτεται).

§92ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. Βύρσαι καὶ δέρματα κατειργασμένα.

§93ΠΑΛΑΜΗΔΗΣ. Ἐδῶ προτείνω νὰ γίνῃ ἐλάττωσις, διότι ἡ ἐγχώριος βιομηχανία τῶν δερμάτων δι’ ὑποδήματα οὐδόλως χρησιμεύει διὰ τὸν τόπον, καὶ διὰ τοῦτο καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ τὸ Δημόσιον, ὁσάκις προμηθεύεται διὰ τὸν στρατὸν ὑποδήματα, πάντοτε ἀπαιτεῖ Γαλλικὰ δέρματα· κατὰ συνέπειαν δὲν πρέπει νὰ αὐξηθῇ ὁ φόρος διὰ πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον εἶνε καὶ κοινῆς χρήσεως. Κατὰ συνέπειαν προτείνω νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὸ πρῶτον δασμολόγιον.

§94ΧΟΪΔΑΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§95ΠΕΤΡΙΤΣΗΣ. Κατόπιν τῶν ὅσων ἐλέχθησαν παρὰ τοῦ προλαλήσαντος κ. Παλαμήδου κατὰ τοῦ προστεθέντος φόρου εἰς τὰ ἐκ τοῦ Ἐξωτερικοῦ κατειργασμένα δέρματα, πρὸς ἀντίκρουσίν του δὲν ἔχω νὰ εἴπω παρὰ ὀλίγα τινά. Βιομηχανία ἑνὸς Τόπου εἶναι τὸ εἶδος ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον, συναγωνισθὲν μὲ τὸ αὐτὸ εἶδος τῶν ἄλλων Κρατῶν, κατώρθωσε διὰ τῆς εὐωνοτέρου πωλήσεως νὰ ἐπικρατήσῃ· ὅθεν ἡ βυρσοδεψικὴ ἐν Ἑλλάδι, χωρὶς οὐδὲ τῆς ἐλαχίστης ποτὲ νὰ τύχῃ δασμολογικῆς προστασίας, μάλιστα καὶ φορολογουμένης οὔσης τῆς πρώτης ἀκατεργάστου ὕλης, αὕτη ἐπὶ τοσοῦτον προήχθη, ὥστε οὐχὶ μόνον ἐντὸς τοῦ Κράτους ἐξεδίωξε διὰ τῆς εὐωνοτέρου πωλήσεως τὸ ἐκ τοῦ Ἐξωτερικοῦ ἐρχόμενον εἶδος αὐτὸ, ἀλλὰ καὶ εἰς ἁπάσας τὰς ἀγορὰς τῆς Ἀνατολῆς, Τουρκίας, Βλαχίας, Βουλγαρίας, Σερβίας, κατώρθωσε διὰ τὸν αὐτὸν, ὡς εἶπον, λόγον νὰ ἐπικρατήσῃ, ἐκδιώκουσα τὸ εἶδος αὐτὸ τῶν ἄλλων Κρατῶν· πλὴν δὲν ἐπεριωρίσθη καὶ μέχρις αὐτοῦ, ἀλλὰ καὶ ὅλα τὰ Ἀνατολικὰ παράλια μέρη τῆς Ἀδριατικῆς, καὶ τῆς Τεργέστης συμπεριλαμβανομένης ἑκατομμυρίων δραχμῶν κατ’ ἔτος δέρματα ἑλληνικῆς κατασκευῆς καταναλίσκουσιν, ἐνθυμοῦμαι δὲ καὶ τὸ ἀκόλουθον, ὅπερ θὰ σᾶς φανῇ καὶ κάπως παράδοξον. Κάποτε εἰς Σῦρον διερχόμενος ἔξωθεν ἑνὸς βυρσοδεψείου παρετήρησα ἀριθμόν τινα δεμάτων ἐκ δέρματος, ἔχοντα ἐπιγραφὴν London· ἠρώτησα ποῦ εἶνε αὐτὸ τὸ London— διότι ὑπέθεσα ὀνομασίαν χωρίου τινὸς καὶ οὐχὶ τὸ πραγματικόν — μοὶ ἀπήντησαν ὅτι χάριν περιεργείας πέμπουν δέρματα εἰς Ἀγγλίαν διὰ νὰ ἴδωσι τί ἐκκαθάρισιν θὰ φέρωσι· παρεκάλεσα τὸν ἐργοστασιάρχην, ὅταν θὰ τοῦ ἔλθῃ ἡ ἐκκαθάρισις, νὰ τὴν ἀνακοινώσῃ καὶ εἰς ἐμὲ, καὶ πράγματι μετὰ παρέλευσιν χρόνου τινὸς μὲ ἐπληροφόρησεν ὅτι εὑρίσκει συμφερωτέρας ἀγορὰς ἐπὶ τῆς Ἀνατολῆς, οὐχ ἧττον ὅμως καὶ ἐξ Ἀγγλίας δὲν ἐζημιώθη. Φαντασθῆτε λοιπὸν, κύριοι, εἰς ποίαν περιωπὴν εὑρίσκεται προηγμένη ἡ βυρσοδεψικὴ παρ’ ἡμῖν, χωρὶς, ὡς πρὸ ὀλίγου εἶπον, νὰ τύχῃ οὐδὲ τῆς ἐλαχίστης δασμολογικῆς προστασίας· ὥστε, ὡς βλέπετε, τὸ εἶδος αὐτὸ υἱοθετηθὲν ἐν τῷ Τόπῳ, προήχθη εἰς τοσοῦτον βαθμὸν, ὥστε προμηθεύει σήμερον πλοῦτον πολὺν καὶ βέβαιον. Δὲν ὑπάρχει λοιπὸν οὐδεμία ἀνάγκη νὰ προστατευθῇ τὸ εἶδος· ὁ προστιθέμενος φόρος κάθε ἄλλο σκοπεῖ ἢ προστασίαν· ἔχει σκοπὸν ταμιευτικόν, βασίζεται δὲ εἰς τὴν γενικὴν ἀρχὴν τοῦ ὑπὸ συζήτησιν δασμολογίου, ἤτοι τῆς φορολογίας ἐπὶ τῶν εἰδῶν τῆς πολυτελείας, καθόσον καὶ τὸ ἐλάχιστον ποσὸν, ὅπερ εἰσάγεται ἐκ τοῦ εἴδους αὐτοῦ, χρησιμεύει ἀποκλειστικῶς διὰ τὴν ἀνωτέραν πολυτέλειαν καὶ συνεπῶς ὁ φόρος πολὺ δικαίως, καὶ πολὺ συνετῶς προσετέθη. Ὁ προλαλήσας πρὸς ἐπίῤῥωσιν τῶν λόγων του μᾶς εἶπεν, ὅτι πρό τινος καὶ ἡ Κυβέρνησις ἔχουσα ἀνάγκην προμηθείας ὑποδημάτων τοῦ στρατοῦ, ὡς ὅρον ἔθετεν εἰς τοὺς ἐργολάβους τὰ δέρματα νὰ ὦσι Γαλλικά. Ὄντως, κύριοι, ἡ τότε Κυβέρνησις ἔθετε τὸν ὅρον αὐτὸν, καὶ ἠνάγκαζε τοὺς ἐργολάβους αὐτοὺς νὰ καταφεύγωσιν εἰς Σῦρον καὶ νὰ ζητῶσι καὶ ἀγοράζωσι δέρματα ἀπομιμούμενα τὰ Γαλλικὰ, ἅτινα ἦσαν κατωτέρας ποιότητος παρὰ τὰ τῆς συνήθους ἐγχωρίου κατεργασίας, ἐκ τῶν ὑστέρων δὲ ἀπεδείχθη, ὅτι ἔσφαλον σφάλμα ἀσυγχώρητον οἱ τὸν ὅρον θέσαντες τοῦ νὰ ὦσι Γαλλικὰ τὰ δέρματα πρὸς κατασκευὴν τῶν ὑποδημάτων τοῦ στρατοῦ· πλὴν νομίζω, ὅτι ἐκ τῶν ὅσων ἐλέχθησαν εἰς οὐδένα παραμένει ἔστω καὶ ἡ ἐλαχίστη ἀμφιβολία περὶ τῆς προόδου τοῦ εἴδους αὐτοῦ κατά τε ποιότητα καὶ κυκλοφορίαν, ὥστε εἰς οὐδὲν τοῦ προλαλήσαντος τὰ ἐπιχειρήματα θὰ εὕρωσιν ἀκρόασιν.

§96ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν εἶμαι ὑπὲρ τοῦ τέλους τοῦ ἐν τῷ δασμολογίῳ χάριν τῆς προστασίας τῆς ἐγχωρίου βιομηχανίας, διότι νομίζω, ὅτι ἡ ἐγχώριος βιομηχανία πρέπει ν’ ἀποδείξῃ, ὅτι δύναται νὰ προοδεύσῃ καὶ ἄνευ τοιαύτης προστασίας, ἀποδεικνύει δὲ τοῦτο καταλαμβάνουσα ὁσημέραι εὐρυτέραν θέσιν ἐν ταῖς ἀγοραῖς, ἰδίως τῆς Ἀνατολῆς. Ἀλλὰ δὲν δύναμαι νὰ παραδεχθῶ τὴν σκέψιν τῶν χαρακτηριζόντων τὸν φόρον τοῦτον ὡς φόρον ἐπιβαλλόμενον εἰς τοὺς ὑποδηματοποιούς. Εἶναι φόρος ἐπιβαλλόμενος εἰς τοὺς καταναλωτάς· οἱ δ’ ὑποδηματοποιοὶ οὐδόλως ζημιοῦνται. Ἐκ τῶν καταναλωτῶν, οἱ τῶν ἀπορωτέρων τάξεων δὲν ζημιοῦνται, διότι οὗτοι δὲν ποιοῦνται χρῆσιν δερμάτων ἐκ τῶν ἐπιβαρυνομένων· περὶ στρατοῦ ἐπίσης δὲν πρόκειται, διότι οἱ ὁπλῖται προμηθεύονται παρὰ τοῦ Δημοσίου, τουτέστιν ἀτελῶς. Ὁ φόρος ἐπιβαρύνει τὴν εὐπορωτέραν καὶ τὴν μεσαίαν τάξιν· ὁμολογῶ δὲ ὅτι ἐπιθυμητὸν θὰ ἦτο νὰ μὴ ἐπιβαρύνωμεν τὴν μεσαίαν τάξιν, νὰ περιορισθῶμεν δὲ περὶ τὰς ἐπιβαρύνσεις εἰς μόνην τὴν εὐπορωτέραν· ἀλλ’ οἱ εὔποροι ἁπανταχοῦ καὶ μάλιστα ἐν Ἑλλάδι εἶναι λίαν ἀραιοί· ἐδέησεν ἄρα νὰ ἐπιβάλωμεν καί τινας φόρους εἰς τὴν μεσαίαν τάξιν, μεταξὺ δὲ αὐτῶν καὶ τοῦτον.

§97ΠΑΛΑΜΗΔΗΣ. Τουλάχιστον κατὰ τὸ ἥμισυ.

§98ΧΟΪΔΑΣ. Νὰ ψηφισθῇ κατ’ ἄρθρον.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι, ὥστε ὁ ἀριθμὸς 109 ἀντὶ δραχμῆς νὰ ὑποβάλλεται εἰς τέλος 50 λεπτῶν, νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἀπεῤῥίφθη.

§100ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. 110.

§101ΧΟΪΔΑΣ. Προτείνω αἱ 2,50 νὰ περιορισθῶσιν εἰς 1,90.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παροδεχόμενοι ἀντὶ 2,50 νὰ γίνῃ 1,90 νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἀπεῤῥίφθη.

§103ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. 111.

§104ΧΟΪΔΑΣ. Προτείνω αἱ 4 δραχμαὶ νὰ γίνωσι 1,90 κατὰ τὸ παλαιὸν δασμολόγιον. (Ἀποῤῥίπτεται δι’ ἀναστάσεως).

§105ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. 112.

§106ΧΟΪΔΑΣ. Αἱ 6 δραχμαὶ νὰ γίνουν 3,90. (Ἀποῤῥίπτεται δι’ ἀναστάσεως).

§107ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. «Ἀντικείμενα ὑποδήσεως».

§108ΧΟΪΔΑΣ. Ὅλα, κύριε Πρόεδρε, προτείνω κατὰ τὸ παλαιὸν δασμολόγιον νὰ ἐφαρμοσθῶσι. (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 113–128 μετὰ τὴν ἀπόῤῥιψιν ἐπὶ ἑκάστου τῆς προτάσεως τοῦ κ. Χοϊδᾶ τοῦ νὰ ἐφαρμοσθῇ ἐπ’ αὐτῶν τὸ παλαιὸν δασμολόγιον καὶ τὴν διόρθωσιν τῶν παροραμάτων).

§109ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. 129. «Παιγνίδια παίδων ξύλινα» 4 δραχμάς.

§110ΧΟΪΔΑΣ. Ν’ ἀπαλειφθῇ. (Ἀποῤῥίπτεται ἡ ἀπάλειψις δι’ ἀναστάσεως). (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 129–133).

§111ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. 134. «Ζάκχαρις».

§112ΧΟΪΔΑΣ. Ν’ ἀπαλειφθῇ ὁ φόρος τῆς ζακχάρεως, διότι γνωρίζω οἰκογενείας, αἵτινες μὲ ὀλίγην ζάκχαριν ἐντὸς ζωμοῦ χόρτου, τιλίου ἢ ἄλλου, κάμνουσι τὸ γεῦμά των, διότι εἶναι πτωχαί· ἐρωτήσατε καὶ τοὺς ἰατροὺς ἐὰν ἡ ζάκχαρις δὲν ὠφελῇ εἰς τὴν θρέψιν καὶ ὑγείαν. (Ἀποῤῥίπτεται ἡ ἀπάλειψις τοῦ φόρου τῆς ζακχάρεως ἐν γένει δι’ ἀναστάσεως. Γίνονται δὲ δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 134–148).

§113ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. «Νήματα καὶ κλωσταὶ ἐκ βάμβακος».

§114ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐνταῦθα προτείνομεν ν’ αὐξηθῶσι καθ’ ἕνα ἀριθμὸν οἱ αὔξοντες ἀριθμοὶ τῶν κλάσεων.

§115ΓΡΥΠΑΡΗΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ νήματα καὶ τὰ ὑφάσματα νομίζω, ὅτι δὲν στεροῦνται ὑποστάσεως τὰ ἐξενεχθέντα ἀπὸ τὸν ἐμπορικὸν κόσμον τῆς Ἑρμουπόλεως· καὶ ἀναγνωρίζω, ὅτι διὰ τοῦ συστήματος τούτου ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐπεδίωξε τὴν ἰσότητα, ἀλλ’ ὁ λόγος αὐτὸς δὲν δύναται νὰ καταστρέψῃ τὸ ἐπιχείρημα τῶν ἐμπόρων, ὅτι εἰς μεγίστας θὰ περιέλθῃ δυσχερείας τὸ ἐμπόριον καὶ πολλοὶ διαπληκτισμοὶ θέλουσι λαμβάνει χώραν πρὸς τοὺς τελώνας, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸν καθορισμὸν τῶν νημάτων καὶ ὑφασμάτων. Δὲν προτείνω τρόπον ἐναντίον τῶν προσόδων τοῦ Δημοσίου, νομίζω ὅμως, ὅτι ἡ πρότασίς μου θέλει ὠφελήσει καὶ τὸ ἐμπόριον καὶ τὸ Δημόσιον. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ παραδεχθῇ τὴν πρότασίν μου ταύτην, ἥτις θὰ ὠφελήσῃ ἀρκετὰ τὸ ἐμπόριον τῶν εἰδῶν τούτων.

§116ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὸ κείμενον δασμολόγιον ἔχει ἀναντιῤῥήτως ὡς πρὸς τὰ τῆς κατηγορίας ταύτης τὸ μέγα πλεονέκτημα τῆς ἁπλότητος· ἡ δ’ ἁπλότης παρέχει πολλὰ ἀγαθὰ καὶ πρὸς τὸ Δημόσιον καὶ πρὸς τοὺς ἐμπορευομένους, διότι καὶ τὰς καταχρήσεις προλαμβάνει καὶ τὴν περὶ τὸν τελωνισμὸν ταχύτητα ἐπιτρέπει. Ταῦτα ἔχοντες ὑπ’ ὄψει, τίνος ἕνεκα λόγου προέβημεν εἰς μεταῤῥύθμισιν τῶν κειμένων; ὁ λόγος εἶναι ὅτι αἱ ἐκ τῆς ἁπλότητος ἀποῤῥέουσαι ὠφέλειαι ἐξαγοράζονται πάντοτε διὰ τῶν μειονεκτημάτων καὶ τῶν ἀδικημάτων τῆς ἀνισότητος, ἀλλ’ ἰδίως ἐν τῷ προκειμένῳ εἶναι ἐπαισθητὰ τὰ ἄτοπα ταῦτα. Ἡ Ἀγγλικὴ Κυβέρνησις ἀπηύθυνε παραστάσεις πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν καὶ ἀνεκοίνωσε πρὸς αὐτὴν ἐκθέσεις καταδεικνυούσας ὅτι τὰ κείμενα παρ’ ἡμῖν τέλη ἐπὶ τῶν ὑφασμάτων καὶ νημάτων εἶναι τοσούτῳ ἄνισα, ὥστε τῶν αὐτῶν εἰδῶν αἱ μὲν κατώτεραι ποιότητες φορολογοῦνται μέχρις 27%, ἐνῷ αἱ ἀνώτεραι φορολογοῦνται μόνον πρὸς 6%· τοῦτο δὲ διότι τὸ αὐτὸ τέλος ἐπιβάλλεται εἰς εἶδος ἔχον ἀξίαν ἑνὸς σελληνίου τὴν ὑάρδαν, ὅπερ ἐπιβάλλεται εἰς ἀνωτέραν ποιότητα τοῦ αὐτοῦ εἴδους, ἔχουσαν ἀξίαν 4 σελληνίων τὴν ὑάρδαν. Εἶναι ἀδύνατον τοιοῦτον σύστημα νὰ διατηρηθῇ· οὐδὲν Κράτος ἠδυνήθη νὰ κανονίσῃ τὸν φόρον ἐπὶ τῶν νημάτων καὶ τῶν ὑφασμάτων ὅπως ἡμεῖς εἴχομεν κανονίσει αὐτήν, τουτέστιν ἄνευ διακρίσεως ποιοτήτων. Φέρω ἐνταῦθα συγκριτικὸν πίνακα τῶν διακρίσεων τῶν νημάτων καὶ ὑφασμάτων ἐν διαφόροις ξένοις δασμολογίοις. Ὡς πρὸς τὰ βαμβακερὰ νήματα αἱ διακρίσεις ἐν Γαλλίᾳ εἶναι 14, ἐνῷ ἡμεῖς παρεδέχθημεν μόνον δύω, τουτέστι τῶν κατωτέρω ἢ ἀνωτέρω τοῦ Ἀγγλικοῦ ἀριθμοῦ 24. Ἄλλα Κράτη ἔχουσιν ἕνδεκα διακρίσεις, ἄλλα δέκα, ἄλλα τέσσαρας· ἡμεῖς δὲ τὸ ἥμισυ τοῦ κατωτάτου τούτου ὅρου. Ὡς πρὸς τὰ βαμβακερὰ ὑφάσματα παραδεχόμεθα τέσσαρας διακρίσεις, ἐνῷ τὸ Γαλλικὸν δασμολόγιον ἀναγράφει δεκαπέντε. Ὑποτίθεται ὅτι παρ’ ἡμῖν θὰ ἦναι νῦν δύσκολος ἡ ἐφαρμογὴ τῶν διακρίσεων, καίτοι ὑπάρχουσιν εὔχρηστα μηχανήματα, δι’ ὧν ἁπλοποιεῖται ἡ ἐργασία αὕτη. Ὡς πρὸς τὰ ὑφάσματα ὑπάρχουσι μικροσκόπια, περιέχοντα καὶ τὸ μέτρον, ὥστε παρατηρῶν τις τὸ ὕφασμα δι’ αὐτῶν βλέπει πόσαι ἐντὸς τοῦ μέτρου ὑπάρχουσι κλωσταί. Εἰς τοὺς ἐμπόρους ἡ ἐξέτασις αὕτη οὐδεμίαν παρέχει δυσκολίαν, διότι αὐτοὶ καὶ ἤδη ἀγοράζουσι τὰ ὑφάσματα ἐξελέγχοντες αὐτὰ διὰ τοῦ τρόπου τούτου, θὰ παράσχῃ ὅμως δυσκολίας τινὰς ἐν ἀρχῇ εἰς τοὺς Τελώνας καὶ Ἐλεγκτάς, πρὸς οὓς ὅμως θὰ σταλῶσιν ἐπιθεωρηταὶ, ἵνα ἐξηγήσωσιν αὐτοῖς πῶς θὰ γείνῃ ἡ ἐξακρίβωσις τῶν διακρίσεων τῶν ὑφασμάτων, εἴτε διὰ τοῦ μικροσκοπίου, εἴτε διὰ τῆς ζυγίσεως, εἴτε διὰ τῆς χημικῆς σκευασίας. Ὡς πρὸς τὰ νήματα δὲν ὑπάρχει δυσκολία, διότι ταῦτα φέρουσιν ἐπὶ τῶν δεμάτων τὸν ἀριθμόν. Δὲν ἀρνοῦμαι ὅτι τὸ νέον σύστημα δύναται νὰ προσκόψῃ ἐν ἀρχῇ, ἴσως καὶ ὡς πρὸς τὴν ταχύτητα θὰ ὑπάρξῃ κατὰ τὴν πρώτην ἐφαρμογὴν διαφορά τις, καὶ διὰ τοῦτο ἐννοῶ τοὺς ἐκφραζομένους ἐνδοιασμοὺς ἐπὶ τῇ καινοτομίᾳ. Τὸ κατ’ ἐμὲ ὅμως δὲν δύναμαι νὰ παραδεχθῶ ὅτι οἱ παρ’ ἡμῖν ὑπάλληλοι εἶναι τοσούτῳ ἀνεπίδεκτοι μαθήσεως, ὥστε νὰ μὴ δυνηθῶσι νὰ ἐφαρμόσωσι σύστημα ἀπροσκόπτως λειτουργοῦν ἀπανταχοῦ ἄλλοθι, καίπερ διαῤῥυθμισμένον ἀσυγκρίτως περιπλοκώτερον ἢ παρ’ ἡμῖν. Ἀναγνωρίζοντες ὅτι ὑπάρχει δυσχέρειά τις ἐν τῷ νέῳ συστήματι, πρέπει ν’ ἀναγνωρίσωμεν συγχρόνως ὅτι αὕτη εἶναι ἀναπόδραστος, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτρέπωμεν ἐπὶ πλέον, ὅπως τὰ εἴδη τῶν ἀπορωτέρων τάξεων φορολογῶνται πολλαπλασίως τῶν εἰδῶν τῶν εὐπορωτέρων τάξεων.

§117ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣ. Δὲν ὑπάρχει, κύριε Πρόεδρε, διαφορά· οἱ μὲν πληρώνουσιν 60 οἱ δὲ 80· ἂν ἑνώσωμεν ἀμφότερα καὶ λάβωμεν τὸν μέσον ὅρον, παρέχεται ἄνευ οὐδεμιᾶς ζημίας μεγίστη εὐκολία.

§118ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Νομίζω, κύριοι, ὅτι τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον εἰσάγεται διὰ τοῦ νέου δασμολογίου, εἶναι σύστημα δυνάμενον νὰ λειτουργῇ ἐπιτυχῶς μόνον ἔνθα γίνονται μεγάλαι ἐπιχειρήσεις, ἐν Γαλλίᾳ, ἐν Ἀγγλίᾳ ὅπου προμηθεύονται τὰ πάντα εἰς μεγάλας ποσότητας, ἀλλ’ ἐν Ἑλλάδι ὅπου τὸ ἐμπόριον εἶναι μικρὸν, περιωρισμένον, ἐὰν θελήσωμεν νὰ ἐπιβάλωμεν αὐτὸ τὸ σύστημα τῆς φορολογίας, τότε τὸ ἐμπόριον θὰ τὸ φέρωμεν εἰς νέκρωσιν, τότε αἱ δαπάναι, εἰς τὰς ὁποίας θὰ ὑποβάλλεται ὁ ἔμπορος, θὰ ἦναι τόσον μεγάλαι, ὥστε ἀντὶ νὰ ὠφεληθῇ ἐκ τούτου ὁ καταναλωτὴς τοὐναντίον θὰ ἐπέλθῃ ζημία καὶ δι’ αὐτόν. Διὰ τὸν ἔμπορον καὶ σήμερον παρουσιάζεται μεγάλη δυσκολία κατὰ τοῦ τελωνισμοῦ τῶν διαφόρων αὐτοῦ ἐμπορευμάτων· πρέπει νὰ περιμένῃ 15 καὶ 20 ἡμέρας, ὅπως τελωνίσῃ τὰ εἴδη του. Κατὰ δὲ τὸ προτεινόμενον σύστημα, ἐὰν πρόκηται νὰ παρατηρῆται διὰ μικροσκοπίου πόσας κλωστὰς περιέχει τὸ ἓν τεμάχιον ὑφάσματος καὶ πόσας τὸ ἄλλο, τότε θὰ παρέρχεται μὴν ὁλόκληρος, ὅπως ὁ ἔμπορος κατορθώσῃ νὰ τελωνίσῃ τὸ ἐμπόρευμά του. Εἰς ἑκάστην χώραν δέον νὰ γίνεται διαφορὰ κατὰ τὴν εἰσαγωγὴν τῶν διαφόρων συστημάτων, καὶ νομίζω ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἤθελε πράξει ἔργον σύμφωνον μὲ τὸ συμφέρον τῶν ἐμπόρων καὶ τῶν καταναλωτῶν, ἐὰν παρεδέχετο τὴν ἀπαίτησιν τῶν ἐμπόρων καὶ τῶν ἐν Σύρῳ καὶ τῶν ἐν Ἀθήναις, ἐὰν παρεδέχετο τὸ ὁμοιόμορφον τῆς φορολογίας ὡς πρὸς ὅλα τὰ εἴδη. Ὅσον δ’ ἀποβλέπει τὴν φορολογίαν ἀντικειμένων τῆς χρήσεως τῶν κατωτέρων τάξεων, τὴν ὁμοιόμορφον, νομίζω ὅτι ἐπέρχεται συμψηφισμὸς ἐν τῇ πρακτικῇ εἰς τὰ διάφορα εἴδη τοῦ ἐμπορίου· ὥστε τὸ ζήτημα τοῦτο δὲν εἶναι τόσον σπουδαῖον, ὅσον παρουσιάζεται κατὰ πρῶτον.

§119ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Εἰς τὸν ἔμπορον εἶναι ἀδιάφορον, ἐὰν ἡ ἀπορωτέρα τάξις φορολογῆται πολλαπλασίως τῆς εὐπορωτέρας, πρόκειται ὅμως περὶ αὐτῶν τῶν ἀπόρων, οἵτινες εἶναι οἱ περισσότεροι, καὶ περὶ ὧν ὀφείλομεν νὰ προνοῶμεν, διότι περὶ τῶν εὐπόρων προνοεῖ τὸ χρῆμα. Οἱ ἔμποροι εἶναι ἁπλοῖ μεσάζοντες· ἐὰν τὰ τέλη ἦναι βαρέα, θέλουσιν αὐτοὶ φροντίσει ὅπως ἀποδοθῇ αὐτοῖς τὸ τέλος ἐν τῇ τιμῇ τοῦ ἐμπορεύματος, καὶ πρὸς τῷ τέλει πλήρης ἀποζημίωσις ἐπὶ τῇ προκαταβολῇ αὐτοῦ. Τὸ ζήτημα, περὶ οὗ πρέπει νὰ προνοῶμεν, εἶναι τὸ τῆς ἐπιπτώσεως τοῦ φόρου ἐπὶ τοὺς καταναλωτάς. Τὸ ποσοστὸν τοῦ τέλους δέον νὰ κανονίζηται ἀναλόγως πρὸς τὰς δυνάμεις τοῦ καταναλωτοῦ, ἵνα φέρῃ αὐτὸν, καὶ τῆς παρεχομένης εἰς τὴν χώραν ὠφελείας ἐκ τῆς μεγαλειτέρας ἢ μικροτέρας καταναλώσεως ἑκάστου εἴδους. Ὅταν τὸ τέλος ἐπιβάλλεται ὁμοιομόρφως ἄνευ τοιούτων διακρίσεων, καθίσταται μάστιξ τῆς χώρας, κατεπιέζον τοὺς πολλοὺς καὶ στειρεῦον τὰς πηγὰς τῆς παραγωγῆς. Ταῦτα παρεγνωρίσθησαν ἐν τῷ κειμένῳ δασμολογίῳ, καὶ τοῦτο ἐξηγεῖ τὴν πρόθυμον ἀποδοχὴν παρὰ τῆς κοινωνίας τοῦ νέου δασμολογίου. Παρετηρήθη ὅτι τὸ σύστημα, τὸ ἰσχῦον ἐν Γαλλίᾳ, δὲν δύναται νὰ ἐφαρμοσθῇ ἐν Ἑλλάδι, διότι ἐν Γαλλίᾳ οἱ ἔμποροι προμηθεύονται τὰ πάντα κατὰ μεγάλα ποσά. Μοὶ φαίνεται, ὅτι ἡ παρατήρησις αὕτη δὲν εἶναι ὀρθή, διότι ἐν Γαλλίᾳ δὲν ὑπάρχουσι μόνον μεγαλέμποροι, ὑπάρχουσι καὶ ἔμποροι, ὧν ἡ ἐργασία ἀντιστοιχεῖ πρὸς τὴν τῶν ἡμετέρων, ὑπάρχουσι καὶ τελωνεῖα μικρότερα τῶν παρ’ ἡμῖν μεγάλων, καὶ παρὰ τοῖς μικροῖς δὲ τούτοις τελωνείοις λειτουργεῖ τὸ σύστημα τῆς φορολογίας διὰ τῶν πολλαπλῶν διακρίσεων ἐπίσης ὁμαλῶς ὡς καὶ παρὰ τοῖς μεγάλοις. Ἄλλως τε τὸ σύστημα τοῦτο τῶν διακρίσεων δὲν ἰσχύει μόνον ἐν Γαλλίᾳ, ἀλλὰ παρ’ ἅπασι τοῖς Κράτεσι, μεγάλοις καὶ μικροῖς· μόνον παρ’ ἡμῖν ἐπικρατεῖ ἔτι τὸ σύστημα τοῦ ἐν ἑκάστῃ γενικῇ κατηγορίᾳ ἑνιαίου τῆς φορολογίας. Ἀνεγνώρισα καὶ ἐγὼ ὅτι θὰ ὑπάρξῃ περὶ τὴν πρώτην ἐφαρμογὴν μικρά τις δυσχέρεια, ἀλλ’ ὄχι τοσαύτη, ὅσην παρέστησεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς ἐξ Αἰγιαλείας. Ἡ βεβαίωσις τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἐν τῷ ὑφάσματι κλωστῶν δὲν θὰ ἐνεργῆται κατὰ κανόνα· τοὐναντίον, αὕτη εἶναι τρόπον τινὰ ἡ ποινικὴ ρήτρα. Χρῆσις τοῦ μικροσκοπίου ἢ τοῦ ζυγοῦ, ἢ τῆς χημικῆς παρασκευῆς πρὸς ἐξακρίβωσιν τῆς κλάσεως τοῦ ὑφάσματος θὰ γίνηται μόνον ὅταν ἐγείρωνται ἀμφισβητήσεις· αὗται δὲ θὰ ὦσι σπανιώταται, διότι αἱ ἐν τῷ δασμολογίῳ διακρίσεις εἶναι γνωσταὶ εἰς τὸ ἐμπόριον καὶ ἐκ πρώτης ὄψεως τὸ ὕφασμα θὰ κατατάσσεται εἰς τὴν τάξιν εἰς ἣν ἀνήκει. Καὶ ἐν ταῖς Ἐπικρατείαις, ἔνθα αἱ διακρίσεις εἶναι πολλαί, οἱ τελωνιακοὶ ὑπάλληλοι σπανίως προσφεύγουσιν εἰς τὴν μηχανικὴν ἢ χημικὴν βεβαίωσιν τῆς ποιότητος, πολλῷ δὲ μᾶλλον θὰ ἐπιτευχθῇ τοῦτο παρ’ ἡμῖν, ἀφοῦ αἱ διακρίσεις τοῦ δασμολογίου εἶναι ὀλίγαι καὶ ἀντιστοιχοῦσι πρὸς γνωστὰς ἐν τῷ ἐμπορίῳ κατηγορίας. Εἰμὶ πεπεισμένος ὅτι μετ’ οὐ πολὺ καὶ ἡ ὑπηρεσία καὶ τὸ ἐμπόριον θ’ ἀναγνωρίσωσιν ἐν τῇ ἐφαρμογῇ τὰ πλεονεκτήματα τοῦ νέου συστήματος τῆς τῶν ὑφασμάτων καὶ τῶν νημάτων δασμολογίας.

§120ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Νομίζω, ὅτι τὸ σύστημα αὐτὸ θὰ βλάψῃ σπουδαίως τὸ μικρὸν ἐμπόριον, καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα μέγα ἐμπόριον δὲν ἔχομεν, καὶ οὔτε ἴσως συμφέρει νὰ πλάσωμεν τοιοῦτον, καὶ οὕτω νὰ καταστραφῶσιν ὅλοι οἱ μικροὶ ἔμποροι, διότι αἱ μεγάλαι ἐπιχειρήσεις ἔχουσι τὸ κακὸν, ἵνα ἀποῤῥοφῶσιν ὅλον τὸ κέρδος καὶ εἰς τὰς δευτερευούσας περιουσίας δὲν ἀφίνουσιν ἢ ἐλάχιστον κέρδος. Ἐὰν καθιερώσητε τὸ σύστημα αὐτὸ, παραδέχομαι ὅτι ἐπὶ τέλους θὰ λειτουργήσῃ ὅπως καὶ ἐν Γαλλίᾳ, ἀλλὰ θὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα ὅτι τὸ ἐμπόριον θὰ περιορισθῇ εἰς ὀλίγας χεῖρας καὶ ἐνταῦθα, καὶ αἱ χεῖρες αὐταὶ θὰ ἦναι ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι θὰ ἀποφασίζωσι περὶ τῶν τιμῶν, καὶ αὐταὶ μὲν θὰ πλουτῶσι, ὅλοι οἱ ἄλλοι ὅμως θὰ πάσχωσιν. Ἔχω τὴν ἰδέαν ὅτι ἔχομεν ἀνάγκην ὅσον τὸ δυνατὸν εὐρυτέρου συναγωνισμοῦ ἐν Ἑλλάδι, ὅταν δὲ οἱ πολλοὶ συναγωνίζωνται, τότε τὰ κέρδη διανέμονται μεταξὺ τῶν πολλῶν καὶ δὲν περιέρχονται εἰς χεῖρας τῶν ὀλίγων πρὸς μεγίστην τῆς ὅλης κοινωνίας ζημίαν.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Γρυπάρη ὅπως τὰ νήματα φορολογῶνται κατὰ τὸ ὑφιστάμενον σύστημα παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ πρότασις ἀπεῤῥίφθη. (Εἶτα ψηφίζονται αἱ λοιπαὶ κλάσεις τῆς σελ. 19 μετὰ τῆς αὐξήσεως καθ’ ἕνα τῶν αὐξόντων ἀριθμῶν τῶν κλάσεων).

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ὑφάσματα ἐκ βάμβακος».

§123ΠΑΛΑΜΗΔΗΣ. Τὸ δασμολόγιον περιέχει 4 τάξεις ὑφασμάτων, ὡς ἐκ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν κλωστῶν· ἀλλὰ κυρίως τρεῖς εἶναι αἱ τάξεις αὐταί, διότι ἄνω τῶν 44 κλωστῶν δὲν ἔρχονται ἐδῶ ὑφάσματα· λοιπὸν ἡ διαφορὰ τῶν τριῶν τούτων τάξεων δὲν ὑπάρχει ἢ μεταξὺ τῶν ἀριθμῶν 66 καὶ 46, ὥστε μέσος ὅρος εἶναι ὁ ἀριθμὸς 80. Κατὰ συνέπειαν οἱ ἔμποροι προτιμῶσι νὰ πληρώνωσιν 80 λεπτὰ ἀδιακρίτως διὰ τὰ ὑφάσματα ἀπὸ τῆς 1ης κλάσεως μέχρι τῆς 3ης τὰ ἀλεύκαστα.

§124ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Οἱ ἔμποροι τὸ προτιμῶσι, διότι δὲν ἐνδιαφέρονται, δὲν τὸ προτιμᾷ ὅμως ὁ καταναλωτὴς, διότι ὁ ἄπορος καταναλωτὴς δὲν δύναται νὰ ἐπιβαρυνθῇ πλειότερον τοῦ εὐπόρου.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐν τῇ κλάσει 156 ἐν τῇ παραγράφῳ 4 προτείνεται νὰ διορθωθῇ ἀντὶ «ἄνω 44 ἀριθμοῦ» εἰς «μέχρι 56».

§126ΓΡΥΠΑΡΗΣ. Νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλὴ ἐπὶ τῆς προτάσεώς μου, κ. Πρόεδρε.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι ἐπὶ τῶν ὑφασμάτων νὰ ἰσχύῃ τὸ ὑφιστάμενον σύστημα τοῦ τελωνισμοῦ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἀπεῤῥίφθη. (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ τῆς κλάσεως 157– 162).

§128ΧΟΪΔΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἴδωμεν, καὶ ἂν εἴμεθα ἐν ἀπαρτίᾳ· κάμνω ἔνστασιν. (Γίνεται ἡ ἀνάγνωσις τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου).

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρόντες 130. Ἐξακολουθοῦμεν. (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 163–166).

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀριθμὸς 167· Ἐνταῦθα γίνεται διόρθωσις εἰς τὴν παράγραφον 1 «μείων τῶν 8» ἀντὶ «μείων τῶν 6», εἰς τὴν παράγραφον 2αν «ἀπὸ 9–12» ἀντὶ «ἀπὸ 6–10», εἰς τὴν παράγραφον 3ην «ἄνω τῶν 13» ἀντὶ «11–20».

§131ΧΟΪΔΑΣ. Ἐγὼ ὑποβάλλω πρότασιν νὰ μείνῃ ὁ δασμὸς ὡς εἶχεν ἐν τῷ παλαιῷ.

§132ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Χοϊδᾶ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἀπεῤῥίφθη. (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 167–174).

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀριθμὸς 175.

§134ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐνταῦθα μετὰ τὰς λέξεις «καὶ ἕτοιμα ἐνδύματα» νὰ προστεθῇ «πατατούκαις». (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 175, 176 καὶ 177).

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀριθμὸς 178. Ἐνταῦθα γίνεται διόρθωσις ἡ ἑξῆς· Ἐν κλάσει 178 μετὰ τὰς λέξεις «ὑπενδύται (φλανέλλαι) παντὸς χρώματος χονδρόπλεκτοι» νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις «ἢ χονδρούφαντοι»· εἰς τὸ τέλος δὲ τῆς αὐτῆς κλάσεως αἱ λέξεις «καὶ καλύμματα κλινῶν καὶ τραπεζῶν μαλλινοβάμβακα». Ἐν κλάσει 180 μετὰ τὰς λέξεις «ὑπενδύται (φλανέλλαι) παντὸς χρώματος λεπτόπλεκτοι» νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις «ἢ λεπτούφαντοι»· ἐν τέλει δὲ τῆς αὐτῆς κλάσεως αἱ λέξεις «καὶ καλύμματα κλινῶν καὶ τραπεζῶν ὁλομάλλινα». Ἐν κλάσει 184 § δʹ νὰ διορθωθῇ εἰς «ἄνω 350 γραμμαρίων (δραμίων 109.38)» ἀντὶ «ἄνω 500 γραμμαρίων (δραμίων 156.25)». Οἱ αὔξοντες ἀριθμοὶ τῶν κλάσεων τῆς σελίδος ταύτης θ’ αὐξήσωσι καθ’ ἕνα ἀριθμόν. (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 178 καὶ 179).

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὸν 179 νὰ τεθῇ «πιλήματα διὰ πίλους ἀνδρῶν καὶ παίδων ἀτελῆ». (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 180, 181, 182).

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. 183.

§138ΧΟΪΔΑΣ. Προτείνω κατὰ τὸ παλαιὸν Δασμολόγιον.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Χοϊδᾶ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἀπεῤῥίφθη. (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 183 καὶ 184· ἐν τῷ 184 ἀπαλείφεται ἐκ τῆς στήλης τῶν δασμῶν ὁ ἀριθμὸς 4, ὡς παρεισφρήσας κατὰ λάθος). Εἰς τὸ 185 γίνεται διόρθωσις ὡς ἑξῆς· «Ἔτοιμα ἐνδύματα ἀνδρῶν καὶ παίδων 1) ὁλομάλλινα λεπτὰ (θερινὰ) ἡ ὀκᾶ 6,50, 2) ὁλομάλλινα χονδρὰ (χειμερινὰ) ἡ ὀκᾶ 4,50, 3) βαμβακομάλλινα ἐν γένει ἡ ὀκᾶ 2 δραχμάς». Ἀριθμὸς 186. «Ἐνδύματα γυναικῶν καὶ κορασίων δραχμὰς 20.

§140ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἀντὶ 20, 15.

§141ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀριθμὸς 187. Μέταξα ὠμὴ καὶ ἀκατέργαστος.

§142ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Νὰ τεθῇ μέταξα ὠμὴ ἢ ἐψημένη. (Γίνεται δεκτὸς ὁ ἀριθμὸς 188).

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀριθμὸς 189. Ἐνταῦθα προστίθενται εἰς τὸ τέλος αἱ λέξεις «μετὰ ἢ ἄνευ μεταλλικῶν ποικιλμάτων». (Κατόπιν γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 190–207.)

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀριθ.208. Πιλήματα. Ἀντὶ διὰ πιλοποιΐαν ἐν γένει» προστίθενται αἱ λέξεις «διὰ πίλους γυναικείους» (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 208 καὶ 209).

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀριθμὸς 210. Ἐνταῦθα μετὰ τὰς λέξεις ἄνθη μιμητὰ προστίθενται αἱ λέξεις «ἐξ ὑφάσματος», καὶ ἐν τῇ κλάσει 211 μετὰ τὰς λέξεις «πτερὰ στολισμῶν» ἡ λέξις «κατειργασμένα». (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 210, 211–219).

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὸν ἀριθμὸν 220 εἰς τὸ τέλος νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις «ἶνες ἀθανάτου καὶ εἴδη ἐξ ἀμιάντου». (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 220–222–223).

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀριθμὸς 224.

§148ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐνταῦθα νὰ προστεθῇ «ἢ μονόχροα, φέροντα ἀποτυπώσεις πρὸς τὸ λευκόν»· ὡσαύτως τὸ 225, ὅμοια ὡς ἄνω πολύχροα ἀντὶ δὲ 80 λεπτῶν νὰ τεθῇ 50. (Γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 224–232).

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀριθμὸς 233.

§150ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Νὰ προστεθῇ «ὅμοια ὡς ἄνω πεποικιλμένα χρυσῷ ἢ χρώμασιν, ὡς καὶ κρυστάλλινα».

§151ΠΕΤΡΙΤΣΗΣ. Σχετικῶς πρὸς τὸν φόρον τῶν ὑάλων, θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ, ὅπως εἴπω τινὰ, ἅτινα σπουδαίως συνδέονται μὲ τὴν βιομηχανίαν τὴν ἐγχώριον τοῦ εἴδους αὐτοῦ. Πρὸ δωδεκαετίας ἱδρύθη ἐν Σύρῳ ὑαλουργικὸν ἐργοστάσιον ὑπὸ τοῦ κ. Ἀργυροπούλου, ὅπερ μετὰ παρέλευσιν ὀλιγίστου χρόνου ἤρχισε σπουδαίως νὰ ἐργάζηται καὶ ἀποκρούῃ τὸ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαγόμενον εἶδος αὐτὸ, οἱ πάντες δὲ ἐσχημάτισαν πεποίθησιν ὅτι τὸ βιομηχάνημα αὐτὸ θὰ ἐγκλιματισθῇ ἐν τῷ τόπῳ, καὶ συγχρόνως ἄλλοι ἐπιχειρηματίαι ἤρχισαν νὰ ἱδρύουν παρόμοια ἐργοστάσια· μετὰ παρέλευσιν δὲ διετίας ἀπὸ τοῦ πρώτου ἱδρυθέντος ὑαλουργείου, ἐλειτούργουν πληρέστατα δύω εἰς Πειραιᾶ καὶ δύω εἰς Σῦρον, ἐλειτούργουν δὲ ἀπασχολοῦντα πλέον τῶν 600 ἐργατῶν καὶ μεγίστην ἐμπορικὴν κίνησιν παρέχοντα εἰς τὰς ἀγορὰς ἁπάσης τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Ἀνατολῆς. Τὸ δὲ ἐξ Εὐρώπης βιομηχάνημα αὐτὸ, ἀφοῦ κατ’ ἀρχὰς ἐζήτησε νὰ συναγωνισθῇ μὲ τὸ ἐπίσης καλῆς ποιότητος ἡμέτερον, ἠναγκάσθη νὰ ἀπόσχῃ ἀφίνον ἐλεύθερον τὸ πεδίον εἰς τὰ ἡμέτερα ἐργοστάσια· ἀλλὰ βαρέως φέροντες τὴν τοιαύτην ἧτταν οἱ Εὐρωπαῖοι ἐργοστασιάρχαι, προέβησαν εἰς συνασπισμὸν, ὅστις ἀλληλεγγύως ὑπεχρέου αὐτοὺς νὰ ἀρχίσωσι τὸν πόλεμον κατὰ τῶν ἡμετέρων ἐργοστασίων, ὁ δὲ πόλεμός των ἦτο νὰ πέμπωσιν εἰς Ἑλλάδα καὶ πωλῶσι τὴν ὕαλον δέκα καὶ εἴκοσι τοῖς ἑκατὸν εὐθηνότερα παρ’ ὅσον θὰ πωλῶσι τὰ ἐγχώρια ἐργοστάσια, καὶ οὕτω μετὰ παρέλευσιν ὀλιγίστου χρονικοῦ διαστήματος οἱ ἡμέτεροι ἐργοστασιάρχαι ἤρχισαν σπουδαίως νὰ σκέπτωνται περὶ τῆς τύχης των, διότι προφανῶς πλέον ἔβλεπον ὅτι κατόπιν τοῦ συνασπισμοῦ αὐτοῦ οὐδὲν ἄλλο τοῖς ὑπελείπετο εἰμὴ ἡ χρεωκοπία. Ἐσκέφθησαν λοιπὸν ἀπὸ κοινοῦ ν’ ἀποταθῶσι πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως τοὺς προστατεύσῃ κατὰ τῆς τοιαύτης ἐπιβούλου ἐπιθέσεως, λέγω δὲ ἐπιβούλου, διότι αὐτοὶ οἱ Εὐρωπαῖοι ἐργοστασιάρχαι ἐπεφυλάττοντο μετὰ τὴν ἐξόντωσιν τῶν ἐργοστασίων μας νὰ αὐξήσωσι πάλιν τὰς τιμὰς, καὶ οὕτως ὄχι μόνον λάβωσι τὰ ὅσα πρὸς ἐξόντωσίν μας κατηνάλωσαν, ἀλλὰ καὶ νέα ἐξακολουθητικὰ κέρδη προσπορίζωνται· ἀπετάθησαν λοιπὸν καὶ εἰς ἐμὲ, ὅστις ἀντεπροσώπευα καὶ τότε τὴν ἐπαρχίαν μου, λαβὼν δὲ ὑπὸ σπουδαίαν ἔποψιν τὰ δίκαια παράπονα τῶν ἐν λόγῳ ἐργοστασιαρχῶν, ἐζήτουν παρὰ τῆς τότε Κυβερνήσεως νὰ ἀμυνθῇ ὑπὲρ τῶν ἡμετέρων διὰ δασμολογικοῦ τρόπου, καὶ ἀποκρούσῃ τὸν συνασπισμὸν τῶν Εὐρωπαίων, ὅστις δὲν ἦτο συναγωνισμὸς πλέον, ἀλλὰ ἐπίβουλος ἐπίθεσις πρὸς πορισμὸν κακῶς προμηθευομένου κέρδους. Δυστυχῶς ἡ πρὸ δεκαετίας τότε Κυβέρνησις δὲν εἰσήκουσε τὰς ἐν συναυλίᾳ γενομένας δικαίας παραστάσεις μας, διότι, ὡς αὐτὴ ἔλεγεν, ἡ ἐπιστήμη τὴν προστασίαν ἀποκρούει καὶ ἄλλα παρόμοια, ὡς ἂν ἡμεῖς νὰ ἐζητούσαμεν προστασίαν, ἐνῷ προφανῶς ἐφαίνετο ὅτι νὰ ἀμυνθῇ ἐζητοῦμεν. Τέλος, κύριοι, κωφευσάσης τῆς Κυβερνήσεως, τὸ ἐκ τοῦ συνασπισμοῦ τῶν Εὐρωπαίων ἀποτέλεσμα ἐπῆλθεν, ἤτοι τὸ νὰ χρεωκοπήσωσι τὰ ἐργοστάσιά μας ἅπαντα τὸ ἓν μετὰ τὸ ἄλλο, τὸ νὰ ἐπέλθωσιν ἑκατομμυρίων ζημίαι εἰς τὰς ἀγοράς μας, καὶ τὸ νὰ μείνωσιν ἄνευ ἐργασίας ἑκατοστύες ἐργατῶν· κατόπιν ὅλων αὐτῶν τῶν περιπετειῶν, ὁ κ. Ἀργυρόπουλος ὁ πρῶτος τοῦ ἔργου αὐτοῦ ἱδρυτής, ὅστις ἀπώλεσε πλέον τῶν 300,000 φράγκων ἰδίαν περιουσίαν, δι’ ἐπιμονῆς ἀκαταβλήτου ἤρχισε τῇ βοηθείᾳ φίλων του νὰ ἐργάζεται καὶ νὰ ἐξάγῃ ἐλάχιστα ποσὰ ὑελίνων σκευῶν· ἔκτοτε μετὰ στενοχωρίας καὶ κόπου πολλοῦ, καὶ διὰ τῆς νοημοσύνης του κατώρθωσε σήμερον νὰ ἀναστήσῃ ὄντως ἐκ τῆς τέφρας του τὸ ἐργοστάσιόν του καὶ νὰ χορηγῇ ἐργασίαν εἰς πλέον τῶν 100 ἐργατῶν καὶ νὰ ἐξαγάγῃ ὕελον καὶ διὰ ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν ὡς καὶ σπουδαῖον ποσὸν διὰ τὸ ἐξωτερικόν. Πλὴν μέχρι πρό τινος καιροῦ ἔμενεν ἐργαζόμενος ἀπαρατήρητος ἀπὸ τοὺς Εὐρωπαίους ὁμοτέχνους του· ἀλλὰ δυστυχῶς σήμερον ὅτε πάλιν εἶδον ὅτι τὸ παρὸν τοῦ ἐργοστασίου αὐτοῦ ἐγγυᾶται πρόοδον καὶ μέλλον, ἤρξαντο καὶ αὐτοὶ τοῦ ἔργου αὐτῶν, ἤτοι τὴν ἐξόντωσίν του διὰ τοῦ αὐτοῦ τρόπου, ὡς καὶ προτοῦ εἰργάσθησαν. Ἀποτείνομαι ὅθεν καὶ νῦν εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βουλὴν ζητῶν οὐχὶ καὶ πάλιν προστασίαν, ἀλλὰ νὰ θέσῃ φραγμὸν εἰς τὴν τοιαύτην δι’ ἡμᾶς καταστρεπτικὴν ἐπίθεσιν, δύναται δὲ ὁ φραγμὸς αὐτὸς νὰ ᾖ ἀποτελεσματικός, ἐάν εἰς τὸν ὑπάρχοντα φόρον τῶν 20 λεπτῶν ἐπὶ τοῦ εἴδους τῆς κατωτέρας ποιότητος προσθέσῃ καὶ πεντάλεπτον ἀκόμη. Κατόπιν δὲ τῶν ὅσων εἶπον σχετικῶς πρὸς τὴν τύχην τῆς βιομηχανίας ταύτης πέποιθα ὅτι οὔτε ἡ Βουλή, οὔτε ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀντείπωσι.

§152ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὰ συνήθη ἐδῶ εἶνε τὰ τῆς πιέσεως, τὰ τῆς βούλας κοινῶς λεγόμενα. (Ἀποῤῥίπτεται ἡ πρότασις τοῦ κ. Πετρίτση καὶ γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθμοὶ 231, 232, 233, 234. Ἐκ τοῦ 235 διαγράφεται τὸ «ἢ μή» ὁμοίως οἱ ἀριθμοὶ 236 ἕως 322.)

§153ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. Ἀριθ. 323.

§154ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Εἰς τὴν ἐπιγραφὴν τοῦ ΣΤʹ ἀντὶ «Ἀντικείμενα διασκεδάσεως» νὰ τεθῇ «Παίγνια διασκεδάσεως». (Γίνεται δεκτὸς ὁ ἀριθ. 323 μὲ τὴν τροποποίησιν ταύτην· ὁμοίως οἱ ἀριθμοὶ 324 καὶ 325, προστεθείσης εἰς τὸ ἐδάφιον 3 τοῦ ἀριθ. 325 τῆς φράσεως «ὡς καὶ πιλόγυροι βαμβακεροὶ ἐμβεβαπτισμένοι εἰς κόμμι.» Ὁμοίως γίνονται δεκτοὶ οἱ ἀριθ. 326 ἕως 328).

§155ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. Ἀριθ. 329. ΙΒʹ «Κάτοπτρα μικρὰ ἐν γένει.»

§156ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ κλάσις αὕτη διορθοῦται οὕτως· «Γʹ. κάτοπτρα ἄνευ πλαισίου.»

«Κάτοπτρα μετὰ πλαισίου ἁπλοῦ ἢ πολυτελείας ὑπόκεινται εἰς δασμὸν διπλάσιον δι’ ἑκάστην τῶν ἄνω ὑποδιαιρέσεων. Ὅταν δὲ εἰσάγωνται κεχωρισμένως τὰ πλαίσια καὶ τὰ κρύσταλλα, τότε ἑκάτερον τῶν εἰδῶν τούτων ὑπόκειται εἰς τὸν δασμὸν τῆς σχετικῆς κατηγορίας εἰς ἣν ἀνήκει.» (Γίνεται δεκτὴ ἡ κλάσις αὕτη οὕτω διορθωθεῖσα). (Ὁμοίως ὁ ἀριθμὸς 331 καὶ ὁ ἀριθ. 332, εἰς οὗ τὴν 2αν παράγραφον προσετέθησαν αἱ λέξεις «καὶ ἐνδύματα ἕτοιμα ἐκ κηρωτοῦ ἐν γένει.» Ὁμοίως οἱ ἀριθμοὶ 333 μέχρι 363, εἰς τὸν ὁποῖον κατὰ πρότασιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Καραπάνου παρεντίθεται μεταξὺ τῶν λέξεων «ἐντομολογικαὶ καὶ ἀρχαιολογικαὶ» ἡ λέξις «ἀρχαιότητες.»)

§157ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπειδὴ αἱ γραμματικαὶ παρατηρήσεις γίνονται ἐξ ἀνάγκης ἐπὶ τοῦ συνόλου, παρατηρῶ ὅτι εἰς τὸ ἄρθρον 18 μᾶς διεξέφυγε μία ἔλλειψις, ἡ ὁποία ἔχει ἀνάγκην διορθώσεως, ὅτι δηλαδὴ ἐνῷ ὁμιλοῦμεν ἐν ἀρχῇ εἰς αἰτιατικὴν, κατόπιν στρέφομεν εἰς ὀνομαστικήν.

§158ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Θὰ διορθωθοῦν αὐτά.

§159ΧΟΪΔΑΣ. Τὸ σύνολον δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως κ. Πρόεδρε.

§160ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα. (Γίνεται ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§161ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψήφισαν ἐν ὅλῳ 123· 119 εἶπον ναί, 3 ὄχι καὶ εἷς ἠρνήθη ψῆφον. Ὥστε τὸ σύνολον τοῦ δασμολογίου ἐγένετο δεκτὸν διὰ 119 ψήφων.

§162ΠΟΛΛΟΙ. Εἰς τὸν Προϋπολογισμόν.

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐδόθη μία πρότασις παρὰ διαφόρων βουλευτῶν, οἵτινες προτείνουν νὰ ψηφισθῇ εἰς γʹ ἀνάγνωσιν τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀπαγορεύσεως βοσκῆς καὶ νὰ ἰσχύῃ μόνον εἰς τὰς ἑξῆς ἐπαρχίας· «Ναυπλίου, Μεσσηνίας, Αἰγιαλείας, Ἠλείας, Πυλίας, Τριφυλίας, Ἄργους, Πατρῶν. Θέλει δοθῇ εἰς τύπωσιν, ὥστε αὔριον νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν. (Ὅρα Παράρτημα).

§164ΠΟΛΛΟΙ. Προϋπολογισμὸν, κ. Πρόεδρε.

§165ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ ψηφισθῇ εἰς ά. ἀνάγνωσιν τὸ νομοσχέδιον περὶ Ναυτικοῦ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου.

§166ΧΟΪΔΑΣ. Συνεδριάζομεν ἀπὸ τῆς 2ας ὥρας· εἴμεθα κεκμηκότες. Μὴ βιάζεσθε, θὰ πάρετε τὸν Προϋπολογισμόν· θὰ συζητήσωμεν ὅμως ἐδῶ. Ὁ Προϋπολογισμὸς θὰ συζητηθῇ ἐν πλάτει αὔριον ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τῆς συνεδριάσεως μέχρι βαθείας πρωΐας.

§167ΠΟΛΛΟΙ. Ἀπόψε, ἀπόψε.

§168ΧΟΪΔΑΣ. Καθῆστε, ἀλλ’ ἡμεῖς θὰ φύγωμεν, καὶ δὲν θὰ ἔχετε ἀπαρτίαν.

§169ΠΟΛΛΟΙ. Θὰ ἔχωμεν· ἦλθον τέσσαρες ἀκόμη. Ἀπόψε.

§170ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Νομίζω, ὅτι καθ’ ἃ εἴπομεν ἐν ἀρχῇ τῆς συνεδριάσεως θὰ ἦνε καλὸν νὰ ψηφίσωμεν ἕνα Προϋπολογισμόν, καὶ εὐθὺς κατόπιν νὰ ἀναγνώσωμεν τὸ περὶ Ἀπομαχικοῦ ναυτικοῦ ταμείου νομοσχέδιον.

§171ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§172ΧΟΪΔΑΣ. Διατί νὰ μὴ προταχθῇ;

§173ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Οὕτω ἀπεφασίσαμεν.

§174ΠΟΛΛΟΙ. Πρέπει νὰ ψηφίσωμεν τὸν Προϋπολογισμόν· (Θόρυβος).

§175ΧΟΪΔΑΣ. Καθὼς πᾶτε θὰ πωλήσετε τὴν Ἑλλάδα.

§176ΕΤΕΡΟΣ. Τὴν ἀγοράζετε σεῖς.

§177ΧΟΪΔΑΣ. Ἐγώ;...

§178ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν. (Γίνεται δεκτὸς ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν κατὰ κεφάλαιον καὶ ἄρθρον ἄνευ τινὸς τροποποιήσεως· τὸ ὅλον τοῦ Προϋπολογισμοῦ δραχμαὶ 2,573,146).

§179ΧΟΪΔΑΣ. Τὸ Ἀπομαχικὸν Ταμεῖον.

§180ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. Προϋπολογισμὸς τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης. (Γίνεται δεκτὸν τὸ κεφάλαιον 1 «Προσωπικὸν» 2,229, 120).

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κεφ. 2. «Ὑλικὸν» 345,516 καὶ 51)00.

§182ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Βλέπω αὔξησιν Πρωτοδικῶν, διατί γίνεται ἡ αὔξησις; διότι δὲν εἶδον οὔτε ἔκθεσιν, οὔτε τοὺς λόγους ἤκουσα.

§183ΚΟΝΤΟΣΤΑΥΛΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς ἠρώτησε διατί ἡ προσθήκη 10 Πρωτοδικῶν. Γνωρίζετε, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ δικαστικὴ ὑπηρεσία ἐκτὸς τῆς τακτικῆς ἐργασίας αὐτῆς ἔχει ἐπιβαρυνθῆ καὶ ἐκτάκτως δι’ ὑπηρεσιῶν, αἵτινες ἐπεβλήθησαν εἰς αὐτήν· ὡς ἐκ τούτου πάσχει ἡ τακτικὴ ὑπηρεσία, ἰδίως ἡ ἀνακριτική. Ἕνεκα τούτου καθίσταται ἀναγκαία ἡ προσθήκη δικαστῶν χάριν τῆς δημοσίου τάξεως, χάριν τῆς ποινικῆς δικαιοσύνης, χάριν τῶν ἀνακρίσεων. Ὑπάρχει ἀνάγκη ἀνακριτῶν, καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ ἀποσπῶμεν τοὺς δικαστὰς ἀπὸ τὰ δικαστήρια, κατ’ αὐτὸν δὲ τὸν τρόπον ἐκτὸς τῆς ταχύτητος περὶ τὴν ἀνακάλυψιν τῶν ἐγκλημάτων, ἐπέρχεται καὶ οἰκονομία, διότι τὰ μαρτυρικὰ ἔξοδα ἐλαττοῦνται ἐπὶ πολύ.

§184ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Ἐὰν ἔκαμνε φειδωλὴν χρῆσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἤθελε προσθέσει μόνον 5, διότι τόσοι ἀρκοῦν, ἐὰν ἐργάζωνται ὡς δεῖ.

§185ΚΟΝΤΟΣΤΑΥΛΟΣ. Ἡ παρατήρησις εἶναι ὀρθὴ, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν πολιτικὴν δικαιοσύνην, καθ’ ὅσον ὅμως ἀφορᾷ τὴν ποινικὴν δικαιοσύνην, δύναται νὰ παρατηρηθῇ, ὅτι εἶνε ἀνάγκη προσθήκης ἀνακριτῶν, διότι ἄλλως ἡ κατάστασις τῆς ποινικῆς δικαιοσύνης εἶνε ἀθλία. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν σύστασιν, τὴν ὁποίαν εὐηρεστήθη νὰ κάμῃ περὶ τῆς φειδοῦς, εὐχαριστῶ τὸν κ. βουλευτὴν τῆς Ναυπλίας, καὶ δύναμαι νὰ τὸν διαβεβαιώσω, ὅτι βεβαίως μετὰ φειδοῦς θέλω προβῆ, ὡς τοῦτο προκύπτει καὶ ἐκ τῶν μέχρι τοῦδε. Καὶ ἤδη ὑπάρχει ἔλλειψις δύω δικαστῶν, ἀλλ’ ἐπειδὴ δὲν ἐνομίσαμεν κατάλληλα, ὅτι εὕρομεν πρόσωπα, δὲν προέβημεν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ Κεφάλ. 2 μετὰ προσθήκης 2,022 καὶ 60)00 ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 4, «Ὑλικὸν Πρωτοδικείων». Ἐπίσης τὸ Κεφάλ. 3. «Ὑποδίκων φυλακαὶ» 394,339 καὶ 19)00. Τὸ Κεφ. 4. «Ἔξοδα ποινικῆς Δικαιοσύνης» 993, 544 καὶ 29)00. Τὸ Κεφάλ. 5. «Διάφορα ἔξοδα» 40,450. Τὸ Κεφάλ. 6 μετὰ δύω προσθηκῶν κατὰ τὴν δήλωσιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ὥστε ἀνέρχεται τὸ Κεφάλαιον «ἔξοδα κεκλεισμένων χρήσεων» εἰς δραχμὰς 4,370 καὶ 43)00. Τὸ Κεφάλ. 7. «Ἔξοδα διαγεγραμμένων χρήσεων» μετὰ προσθήκης τοῦ ποσοῦ 144 καὶ 5)00. Τὸ Κεφάλ. 8. «Δαπάναι διὰ τὴν μελέτην κτλ.» 15,000. Ἑπομένως ὁλοκλήρου τοῦ Ὑπουργείου τὸ ὅλον 4,020,321 καὶ 48)00 σὺν ταῖς γενομέναις προσθήκαις. (Κατόπιν ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀπομαχικοῦ Ταμείου κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον. Ὁμοίως γίνεται δεκτὸν εἰς πρώτην συζήτησιν νομοσχέδιον περὶ κλητήρων Ἐπαρχείων καὶ Νομαρχιῶν). Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρᾳ 9½ μ. μ.)