1880.11.11

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 20

τῆς 11 Νοεμβρίου 1880.

Ὥρᾳ 2¼ μ. μ.

Ἀπαρτίας γενομένης, ἀνεγνώσθησαν καὶ ἐνεκρίθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προτεραίας.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναγινώσκεται ἡ ἀντιφώνησις τοῦ Βασιλέως ἐπὶ τῆς ἀπαντήσεως εἰς τὸν Βασιλικὸν Λόγον. «Εὐχαρίστως ἀκούω, ὅτι οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ ἔθνους, δεόντως ἐκτιμῶντες τὰς κρισίμους περιστάσεις τῆς φίλης ἡμῶν πατρίδος, θέλουσι προθύμως παρέξει τὴν συνδρομὴν αὐτῶν, πρὸς ἐπίτευξιν πλήρους καὶ ἀναποφεύκτου στρατιωτικῆς ὀργανώσεως τοῦ τόπου. «Ἀποβλέπων εἰς τὴν κρισιμότητα ταύτην καὶ τὸ ἐπεῖγον τῶν περιστάσεων, συνιστῶ καὶ αὖθις εἰς τοὺς ἀντιπροσώπους τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἔθνους ν’ ἀσχοληθῶσιν ἐπειγόντως καὶ κατὰ προτίμησιν εἴς τε τὰ στρατιωτικὰ καὶ ναυτικά, ὡς καὶ εἰς τὰ τούτοις συναφῆ νομοθετήματα.» Ὁ βουλευτὴς κ. Κωνσταντᾶς ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τῶν νομοσχεδίων περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 9 Αὐγούστου ε. ε. διατάγματος, τοῦ ἀφορῶντος εἰς τὴν ἀναβολὴν κατατάξεως. Θὰ τυπωθῇ. Ὁ δικηγόρος Φιλάρετος, πληρεξούσιος τοῦ Στεφάνου Μανιτάκη, ὑποβάλλει ὑπόμνημα περὶ τῆς Κωπαΐδος λίμνης μετ’ ἀναφορᾶς.

§2ΡΙΚΑΚΗΣ. Ἡ ἀναφορὰ αὕτη πρέπει νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὰς ἐπιτροπὰς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ Ἐσωτερικῶν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι θὰ καταθέσῃ τὰ σχετικὰ ἔγγραφα· καὶ αὐτὰ πρέπει νὰ σταλῶσιν εἰς τὰς ἰδίας ἐπιτροπὰς.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγκρίνει ἡ Βουλή;

§4ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§5ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΚΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀποστράτων, περὶ οὗ εἴπομεν χθές, δὲν εἶναι εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Συνεζητήθη δὶς πέρυσι· δὲν ὑπάρχει λοιπὸν δυσκολία νὰ ἐγγραφῇ εἰς γʹ συζήτησιν ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐπ’ αὐτοῦ ἔκθεσις τῆς ἐπιτροπῆς ὑπεβλήθη. Θὰ τυπωθῇ καὶ θὰ διανεμηθῇ.

§7ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Τουλάχιστον νὰ τεθῇ αὔριον.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν ἐγκρίνῃ ἡ Βουλή.

§9ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§10ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Σημείωσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν μᾶς ἔφερε μέχρι τῆς 8ης. Παρακαλῶ νὰ φέρῃ καὶ τῆς 9ης καὶ τῆς 10ης.

§11ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν.) Νὰ παρακληθῇ τὸ γραφεῖον τῆς Βουλῆς νὰ στέλλῃ καὶ λαμβάνῃ καθημερινῶς ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τὰς σημειώσεις, διότι πολλάκις, ἕνεκα ἄλλων ἀσχολιῶν, δὲν εἶναι εὔκολον εἰς ἐμὲ νὰ φέρω ταύτας.

§12ΒΑΛΣΑΜΑΚΗΣ. Τί γίνεται, κ. Πρόεδρε, τὸ νομοσχέδιον πρὸς κύρωσιν τοῦ περὶ ἐπιστρατείας Βασ. Διατάγματος; Τοῦτο εἶναι λίαν κατεπεῖγον, ὡς ὁμολογεῖται παρὰ πάντων. Ἡ ἐπιτροπὴ πρέπει νὰ ἐργασθῇ· εἰς περίπτωσιν δὲ, καθ’ ἣν ἔχει ἄλλας ἐργασίας, τότε νὰ τεθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§13Δ. ΣΤΑΪΚΟΣ. Τὸ δίκαιον τῶν παραστάσεων τοῦ προλαλήσαντος ἔχουσαι ὑπ’ ὄψιν αἱ ἐπιτροπαὶ τῶν στρατιωτικῶν καὶ ἐσωτερικῶν, συνῆλθον, καὶ αὔριον θὰ ὑποβληθῇ ἡ ἔκθεσις.

§14Α. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Συνῆλθεν ἡ ἐπιτροπὴ διὰ τὰ νομοσχέδια τῶν πιστώσεων;

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰδοποίησα χθὲς τὸν πρόεδρον τῆς ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπιτροπῆς, τὸν παρεκάλεσα δὲ καὶ σήμερον· παρακαλῶ λοιπὸν καὶ πάλιν αὐτὸν νὰ συγκαλέσῃ τὰ μέλη ἐντὸς τῆς αὔριον, ἵνα λάβωσιν ὑπ’ ὄψιν τὰς πιστώσεις. — Πρῶτον ἀντικείμενον τῆς ἡμερησίας διατάξεως εἶναι ἡ γʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τῶν ὑπηρετούντων εἰς τὰς λιμενικὰς ἀρχὰς καὶ εἰς τοὺς φάρους καὶ φανούς ναυτῶν.

§16Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον τοῦ κ. ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν ὑπουργοῦ ἀφορᾷ τοὺς ναύτας τοὺς ὑπηρετοῦντας εἰς τὰ λιμεναρχεῖα καὶ λιμενοφυλακεῖα, καὶ τοὺς φαροκόρους, ἤτοι τοὺς φύλακας τῶν φάρων καὶ φανῶν. Ἐπεθύμουν νὰ ἦτο χωριστὸν τὸ περὶ ναυτῶν τῶν λιμεναρχείων ἀπὸ τοῦ τῶν φαροκόρων, καθότι καὶ ὅλως διάφορος εἶναι ἡ ὑπηρεσία αὐτῶν, καὶ ἐπεθύμουν πλειοτέραν μελέτην ὡς πρὸς τὸ τελευταῖον, σχετιζόμενον μὲ τὸν φωτισμὸν τῶν παραλίων, ὑπηρεσίας, ἥτις δεῖται τῆς ἰδιαιτέρας μερίμνης τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ τῆς προσοχῆς ἡμῶν, ὡς ἐκ τῆς καταστάσεως, ἐν ᾗ διατελεῖ, καὶ τοῦ μεγάλου ἐνδιαφέροντος ναυτικοῦ τόπου, ὡς ἡ Ἑλλάς. Ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπιμένῃ νὰ μὴ διαιρέσῃ τὸ νομοσχέδιον, ἀναγκάζομαι νὰ ὑποβάλω καὶ ἑτέρας τινὰς συμπληρωτικὰς τροπολογίας, διδούσας εἰς αὐτὸ γενικώτερον χαρακτῆρα, ὅπως κατορθωθῇ νὰ ψηφισθῇ νόμος, ὀργανίζων τὴν ὑπηρεσίαν τῶν φάρων καὶ φανῶν. Θὰ παρακαλέσω δὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μελετήσῃ ταύτας, ἀφοῦ τυπωθῶσι, καὶ δεχθῇ ν’ ἀναβληθῇ σήμερον ἡ συζήτησις ἐπί τινας ἡμέρας, ἵνα καταρτισθῇ νομοσχέδιον, ἀνάλογον τῆς σπουδαιότητος τοῦ ἀντικειμένου. Δὲν ἐτόλμησα νὰ φέρω ἴδιον νομοσχέδιον, καθότι δὲν ἤθελεν ἐπιψηφισθῆ, ἀρνουμένου τοῦ κ. Ὑπουργοῦ νὰ τὸ υἱοθετήσῃ, καὶ διὰ τοῦτο προτείνω τροπολογίας συμπληρούσας καὶ διασκευαζούσας τὸ ὑπάρχον. Καὶ κατὰ πρῶτον περὶ τῆς ἐπικεφαλίδος. Νὰ διαγραφῇ ἡ λέξις «ναυτῶν», διότι τὸ νομοσχέδιον προβλέπει καὶ περὶ ὀργανισμοῦ τῆς ὑπηρεσίας τῶν φάρων. Δεύτερον εἰς τὸ 1 ἄρθρον παρατηρῶ, ὅτι λέγεται περὶ φάρων καὶ φανῶν. Δὲν λαμβάνεται δὲ πρόνοια περὶ οὐδενὸς ἄλλου ὑπηρέτου, ἐνῷ εἰς ἄλλο νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν γίνεται μνεία περὶ ἐπιστατῶν τῶν φανῶν, καὶ τοῦτο εἶναι τὸ νομοσχέδιον περὶ μηχανικῶν. Ἄρθρον 8. Ἰδοὺ τί λέγει τὸ ἄρθρον 8 τοῦ νομοσχεδίου τούτου: «ἐν περιπτώσει διαλύσεως πλοίου ἢ καταργήσεως θέσεως οἱ εἰρημένοι ὑπηρετοῦσιν εἰς τοὺς φάρους.» Σᾶς εἶναι δὲ γνωστόν, ὅτι καὶ τὸ πλοῖον, τὸ ὁποῖον ἐξυπηρετεῖ εἰς τοὺς φάρους, εἶναι ἰδιαίτερον πλοῖον. Ἐπεθύμουν δὲ καὶ τοῦτο νὰ μένῃ ἀποκλειστικῶς εἰς τὴν ὑπηρεσίαν αὐτῶν, καὶ ἑπομένως οἱ ἐν αὐτῷ ναῦται νὰ ἦσαν χρήσιμοι διὰ τὴν ὑπηρεσίαν αὐτήν. Καὶ ἐξηγοῦμαι· ἀλλὰ παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν νὰ προσέχῃ καὶ νὰ μὴ γελᾷ δι’ ὅσα λέγω.

§17ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΤΩΝ ΝΑΥΤΙΚΩΝ. Ἐξ ἐναντίας εὐχαριστοῦμαι μὲ τὰς γνώσεις, τὰς ὁποίας ὑποβάλλετε· τὸ λέγω τοῦτο σοβαρώτατα.

§18Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Θὰ σᾶς ἐξηγήσω αὐτὸν τὸν λόγον δι’ ὀλιγίστων ἢ καλλίτερον δι’ ἑνὸς παραδείγματος. Δὲν θ’ ἀνατρέξω εἰς μεμακρυσμένην ἐποχήν, ἀλλ’ εἰς ἐποχὴν, ἡ ὁποία εἶναι πολλὰ πλησίον ἡμῶν. Ὑπῆρχε φανὸς εἰς μίαν νῆσον τοῦ Αἰγαίου πελάγους, καὶ ὑμεῖς, κ. ὑπουργὲ τῶν Ναυτικῶν, εἶσθε ἐκ τῶν νήσων ἐκείνων ἀντιπρόσωπος. Παρεστάθη, ὅτι ὁ φανὸς αὐτὸς βλαβεὶς ἦτο ἀνεπίδεκτος διορθώσεως, καὶ ἐστάλη ὁ νομομηχανικὸς Σύρου μὲ ἕνα σιδηρουργὸν τῆς Ἑταιρίας. Μετέβησαν ἐκεῖ, καὶ ἐνῷ τὸ Ὑπουργεῖον ἐνόμιζεν, ὅτι πρόκειται ἡ ἀντικατάστασις τοῦ φανοῦ ὁλοκλήρου, καὶ ἑπομένως ἀπῃτεῖτο δαπάνη μεγάλη, αἴφνης ὁ σιδηρουργὸς, ὅστις ἐπῆγε μὲ τὸν νομομηχανικόν, παρετήρησεν, ὅτι δὲν ἦτο ἀνάγκη παρὰ μικρᾶς ἐπιδιορθώσεως. Τὴν ἔκαμεν εἰς ὀλίγα λεπτὰ τῆς ὥρας, καὶ ὁ φανὸς ἀποκατέστη καὶ ἐφώτιζε λειτουργῶν ὡς πρότερον, ἐνῷ τὸ Ὑπουργεῖον ἐνόμιζεν, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ διορθωθῇ παρὰ ἀντικαθισταμένου ὁλοκλήρου τοῦ μηχανισμοῦ αὐτοῦ. Εἰς τὴν τροπολογίαν μου λοιπὸν τοῦ 1 ἄρθρου λέγω: «οἱ ἔχοντες τὰ ἀνωτέρω προσόντα καὶ γνωρίζοντες τὴν σιδηρουργικὴν ἢ τὴν ξυλουργικὴν ἢ τὴν κτιστικὴν τέχνην, δέον νὰ προτιμῶνται.»

§19Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Λέγετε, ὅτι πρέπει νὰ λείψῃ ἡ λέξις «ναυτῶν;»

§20ΡΟΥΦΟΣ. Μάλιστα, διότι τὸ συνδέω μὲ τὸ περὶ φάρων καὶ φανῶν. Νὰ προστεθῇ δὲ μετὰ τὴν λέξιν «φανοὺς» εἰς τὸ ἄρθρ. 1 καὶ τὰ ἑξῆς «εἰς τὸ ἐξυπηρετοῦν αὐτοὺς πλοῖον». Εἶναι πλοῖόν τι, τὸ ὁποῖον ἠγόρασαν ἐπίτηδες. Ἔρχομαι εἰς τὸ 2 ἄρθρον. Ζητῶ εἰς τὴν πρώτην παράγραφον νὰ προστεθῇ τὸ ἑξῆς· «Τὸ πλήρωμα τοῦ πλοίου, τοῦ ἐξυπηρετοῦντος τοὺς φάρους καὶ φανούς, δέον ν’ ἀποτελῆται ἀποκλειστικῶς ἐκ ναυτῶν, γινωσκόντων τὰς ἀνωτέρω ῥηθείσας τέχνας.» Νὰ προστεθῇ δὲ ὡς παράγραφος 5 εἰς τὸ ἄρθρον 2 τὸ ἑξῆς· «Οἱ ἐν τῷ κατωτέρῳ πίνακι σημειούμενοι, ἔχοντες τ’ ἀνωτέρω προσόντα καὶ διατελέσαντες μέχρι τοῦδε εἰς τοιαύτας θέσεις ἐπὶ τριετίαν τοὐλάχιστον, καίτοι μὴ ὑπηρετήσαντες κατὰ θάλασσαν, ἐπιτρέπεται νὰ διορίζωνται καὶ πάλιν εἰς τοιαύτας θέσεις». Ἡ ἐξήγησις, διὰ τὴν ὁποίαν σᾶς εἶπα, ὅτι καὶ τὸ πλήρωμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἔχῃ ἡ «Αὔρα», ἔπρεπε νὰ ἦναι ἐκ ναυτῶν δυναμένων νὰ χρησιμεύσωσι διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῶν φάρων καὶ φανῶν....

§21ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Αὐτὸ ἐννοεῖτε διὰ τοὺς φάρους.

§22ΡΟΥΦΟΣ. Τὸ ἄρθρον λέγει «οἱ διοριζόμενοι εἰς τὰς ἐν τῷ ἀνωτέρω ἄρθρῳ ἀναφερομένας θέσεις, δέον νὰ ἔχωσι τὰ ἀκόλουθα προσόντα».

§23ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Σᾶς ὁμιλῶ περὶ τοῦ εʹ ἐδαφίου.

§24ΡΟΥΦΟΣ. Αὐτὸ προστίθεται διὰ τοὺς ναύτας τοὺς ἐξυπηρετήσαντας, ὥστε, γνωρίζοντες μίαν ἐκ τῶν ἀναφερομένων τεχνῶν, θὰ ἦναι χρήσιμοι, καὶ ἑπομένως, ἐπιθεωρουμένων τῶν φανῶν, θὰ δύνανται νὰ κάμωσι τὰς μικρὰς διορθώσεις τῶν φανῶν καὶ φάρων.

§25ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Μόνον διὰ τὸ πλοῖον αὐτό;

§26ΡΟΥΦΟΣ. Μάλιστα, διὰ τὸ πλοῖον αὐτό· ὥστε ἐξ ἀναλογίας δηλαδή, ἐὰν τὸ πλήρωμα αὐτὸ ἀποφασίσῃ ὁ Ὑπουργὸς νὰ σύγκηται ἀπὸ 6 ναύτας, οὗτοι νὰ ἦναι δύο ἱκανοὶ ἐξ ἑκάστης τέχνης. Τώρα, κύριοι, ζητῶ νὰ τροποποιηθῇ ἡ τελευταία παράγραφος τοῦ 2 ἄρθρου, καὶ τὸ ζητῶ, διὰ νὰ λείψουν εἰς τὸ μέλλον αἱ καταχρήσεις· καὶ λέγω «οἱ ἐν τῷ κατωτέρω πίνακι σημειούμενοι», διὰ νὰ συντάξῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς πίνακα, ὅστις νὰ ἦναι παράρτημα τοῦ νόμου, καὶ μὴ εὑρεθῶσιν εἰς τὸ μέλλον πάντες ὡς ἔχοντες τὰ προσόντα, καὶ οὕτω ὁ νόμος ὁ ψηφιζόμενος μένει ἐν ἀχρηστίᾳ. Πᾶς Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν θὰ φέρῃ ἀντίῤῥησιν ἄλλως, ὅτι δὲν δύναται νὰ εὕρῃ τοὺς ἀναγκαίους ἀνθρώπους πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν φάρων καὶ φανῶν. Ἐπιμένω δὲ παρακαλῶν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ χωρίσῃ τοὺς ναύτας ἀπὸ τοὺς φαροκόρους, διότι νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ γείνῃ ἐπὶ τέλους ἓν σύστημα πλῆρες διὰ τοὺς φάρους. Καὶ ἄλλοτε ὁ κ. Τρικούπης ὑπέβαλε δύο νομοσχέδια κατὰ τὸ 1875 καὶ 79 ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου καὶ οἱ κύριοι Κουμουνδοῦρος, Σωτηρόπουλος καὶ Αὐγερινὸς εἶχον ὑποβάλει κατὰ τὸ 1876 σύμβασιν περὶ φάρων καὶ φανῶν, ἡ ὁποία ἐπρόβλεπε περί τινων ἐκ τῶν προτεινομένων μέτρων, ἂν ἐνθυμοῦμαι καλῶς. Εἰς τὸ 4 ἄρθρον θὰ ζητήσω ἡ θητεία νὰ μὴ ἦναι δεκτή, διότι δὲν εἶναι ἐπαρκής, καὶ νομίζω, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ τὴν κάμωμεν ἀνωτέραν, καὶ διὰ τοῦτο ἔθεσα πενταετῆ. Ἔρχομαι εἰς τὸ 5 ἄρθρον τὸ προτελευταῖον, καὶ ζητῶ νὰ διασκευασθῇ οὕτω. Τὸ ἄρθρον αὐτὸ λέγει: «ὅτι παύονται προσκαίρως μέχρις ἑνὸς μηνός·» ἀλλὰ τότε τίς θὰ τοὺς ἀναπληρώνῃ; Διὰ τοῦτο τὸ τροποποιῶ οὕτω: «τιμωροῦνται μὲ ἀπόλυσιν δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν ἐπὶ τῇ ἐγκλήσει τῶν ἁρμοδίων λιμενικῶν ἀρχῶν καὶ τοῦ ἐπιθεωρητοῦ τῶν φάρων καὶ φανῶν.» Περὶ ἐπιθεωρητοῦ κατόπιν θὰ ὁμιλήσω. Ἐν ταῖς τροπολογίαις μου προβλέπω περὶ θέσεως ἐπιθεωρητοῦ. Τώρα, κύριοι, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ προστεθῶσιν ἄρθρα τινὰ λίαν ἀναγκαῖα καὶ χρήσιμα, ἐὰν θέλωμεν νὰ ἔχωμεν τακτικὴν ὑπηρεσίαν φάρων καὶ φανῶν, καὶ τὰ ἄρθρα αὐτὰ εἶναι τὰ ἑξῆς· Νὰ προστεθῇ ἓν 7 ἄρθρον εἰς τὸν νόμον, ὅστις σύγκειται ἤδη ἀπὸ 6 ἄρθρα, τὸ ἑξῆς· «εἰς τοὺς φάρους ά, βʹ καὶ γʹ τάξεως διορίζονται ἐπὶ κεφαλῆς τῶν φυλάκων»· καὶ περὶ τούτου προβλέπετε, κ. Ὑπουργέ, διότι κάμνετε λόγον διὰ τοὺς λιμενικοὺς μηχανικοὺς «διορίζονται ἐπὶ κεφαλῆς.» Ἐγὼ τοὺς ὀνομάζω ἀνθυπομηχανουργοὺς «μὲ μισθὸν ὅμοιον τῶν κελευστῶν», εἰς τοὺς φάρους δʹ τάξεως βοηθοὺς ἀνθυπομηχανουργοῦ, καὶ εἰς τοὺς φάρους τῆς έ καὶ ϛʹ τάξεως νὰ διορίζωνται ἀρχιφαροκόροι, ὡς ἐπιστατοῦντες καὶ ἔχοντες τὰ προσόντα τοῦ ἄρθρου 2, μὲ μηνιαῖον μισθὸν δραχμῶν 65». Ὑπάγονται δὲ ὡς καὶ οἱ ναῦται εἰς τὸν νόμον περὶ συντάξεως καὶ ἐξομοιοῦνται οἱ ἀνθυπομηχανουργοὶ κτλ. μὲ τὰς τάξεις ἐκείνας. Ἐκτὸς τοῦ ἄρθρου 7 νομίζω ἀναγκαῖον νὰ προστεθῇ 8 ἄρθρον ἔχον ὡς ἑξῆς· «Τὸ προσωπικὸν τῶν φάρων καὶ φανῶν, λιμεναρχείων καὶ λιμενοφυλακείων ἀποτελεῖται ὡς ἑξῆς·

Φανοὶ λιμένος 1 φαροκόρος ἔγγαμος, ὑποχρεούμενος νὰ διαμένῃ ἐν τῷ φανῷ μετὰ τῆς συζύγου του.» Ἡ ὑπηρεσία τοῦ ὑπουργείου ἂς ὁρίσῃ τὸν ἀπαιτούμενον ἀριθμὸν φαροκόρων. Κύριοι, εἰς τὴν Γαλλίαν, διὰ νὰ ἐλαφρύνουν τὸ Κράτος ἀπὸ δαπάνας μεγαλειτέρας, οἱ φύλακες τῶν φανῶν, κατοικοῦντες εἰς πόλεις, εἶναι ἔγγαμοι καὶ κατοικοῦσι μὲ τὰς συζύγους των ἐν τοῖς κτιρίοις τῶν φανῶν, ὥστε εἰς ὥρας, καθ’ ἃς ἀπουσιάζει ὁ φύλαξ, εἶναι ἡ σύζυγός του, ἡ ὁποία ἐπιβλέπει Μετὰ τὸ ἄρθρον αὐτὸ, νομίζω, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς πρέπει νὰ προσθέσῃ τὸν κατάλογον τοῦ ἀναγκαίου προσωπικοῦ διὰ τὰ λιμεναρχεῖα, ἀναλόγως τῆς τάξεως αὐτῶν. Νὰ προστεθῇ δὲ ὡς ἄρθρον 9 τὸ ἑξῆς· «Τὰ ζητήματα, τ’ ἀφορῶντα εἰς τὴν κατασκευὴν καὶ φωταψίαν τῶν φάρων καὶ φανῶν, ἐξετάζονται ἀπὸ ἐπιτροπὴν, ἀπαρτιζομένην ἀπὸ τὸν Διευθυντὴν τῶν δημοσίων ἔργων, ἀπὸ δύω ἀξιωματικοὺς τοῦ Ναυτικοῦ, διοριζομένους ὑπὸ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν, ἀπὸ τὸν ἐπιθεωρητὴν τῶν φάρων καὶ ἀπὸ τοὺς καθηγητὰς τοῦ Πανεπιστημίου τῆς Φυσικῆς, τῆς Χημείας καὶ τῆς Ἀστρονομίας.» Σᾶς παρακαλῶ δὲ, κύριε ὑπουργὲ, νὰ προσέξητε εἰς τοῦτο, διότι εἶναι ζήτημα σπουδαιότατον. Δὲν πιστεύω ν’ ἀγνοῆτε, ὅτι εἰς τὴν Καββαλιανὴν ἀνηγέρθη φάρος ἀπὸ τὸ τμῆμα τῶν δημοσίων ἔργων, καὶ ἐλειτούργησεν ἐπί τινα χρόνον. Ἠξεύρετε τί ἔγεινεν; Οἱ ναυτιλλόμενοι ἐφώναξαν «μᾶς καταστρέφετε, ἂν διατηρήσητε αὐτὸν τὸν φάρον, διότι ἐτοποθετήθη εἰς σημεῖον, ὅπου δὲν ἔπρεπε, καὶ μᾶς κάμνῃ νὰ κινδυνεύωμεν. Ἠναγκάσθη δὲ τὸ Ὑπουργεῖον νὰ ζητήσῃ τὴν κατεδάφισιν αὐτοῦ.

§27ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖος ὑπουργός;

§28Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Δὲν γνωρίζω.

§29Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Τὰ ἔργα αὐτὰ τὰ κάμνει τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν.

§30ΡΟΥΦΟΣ. Βεβαίως τὸ τμῆμα τῶν δημοσίων ἔργων εἶναι ὁ αἴτιος τοῦ κακοῦ. Εἰς τὴν Γαλλίαν ἀπὸ τὰ 1811 ὑπάρχει μία τοιαύτη ἐπιτροπὴ, ἡ ὁποία συνέκειτο πάντοτε ἀπὸ ἀνθρώπους ἐξόχους, καὶ ἐν τῇ βιβλιοθήκῃ τῆς Βουλῆς ἔχετε μετάφρασιν εἰς τὸ ἀγγλικὸν τοῦ συγγράμματος τοῦ κ. Reynaud, περὶ φωτισμοῦ τῶν παραλίων τῆς Γαλλίας, συγγράμματος μεγάλης σημασίας. Ὁ κ. δὲ Reynaud, ἀποβιώσας πρὸ μικροῦ, ἦτο μέλος τῆς ἐπιτροπῆς ταύτης. Ἔκτοτε λοιπὸν ἀπὸ τοῦ 1811 ὑπάρχει εἰς τὴν Γαλλίαν ἡ ἐπιτροπὴ αὐτὴ, διότι καθ’ ἡμέραν παρουσιάζονται ζητήματα περὶ τῆς τοποθετήσεως, εἴδους τῶν φάρων, δυνάμεως, λάμψεως, ὧν τὴν λύσιν μόνον ἐπιστήμονες δύνανται νὰ δώσωσιν. Ὁ φάρος, τοποθετούμενος εἰς ἓν σημεῖον, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἔχῃ τὴν αὐτὴν λάμψιν, ὡς εἰς ἄλλην. Ἔπειτα πόσα ζητήματα γεννῶνται φυσικά; Καταιγίς, ἄνεμος, βροχή, ὁμίχλη, ὅλα πρέπει νὰ λαμβάνωνται ὑπ’ ὄψιν πρὸς τοποθέτησιν καὶ κατασκευὴν φάρου. Ἡ ἐπιστήμη δὲ μόνον λύει αὐτὰ τὰ ζητήματα. Πιστεύω δὲ, ὅτι δὲν πρόκειται ἡμεῖς νὰ ἐξακολουθήσωμεν αὐτὸ τὸ προκατακλυσμιαῖον σύστημα, τὸ ὁποῖον ἔχομεν· καὶ οἱονδήποτε ἄλλο σύστημα ἠθέλετε δεχθῆ, πρέπει νὰ ἔχητε τοὺς ἄνδρας, οἱ ὁποῖοι νὰ δύνανται νὰ κάμωσι τὴν ὑπηρεσίαν. Εἶναι ἀπαραίτητον νὰ λάβητε πρόνοιαν περὶ φάρων καὶ φανῶν. Πρέπει νὰ συμπληρώσητε τὸν φωτισμὸν τῶν παραλίων ἢ μᾶλλον νὰ ὑπάρξῃ φωτισμὸς αὐτῶν, διὰ νὰ χορηγήσητε εἰς τὴν ναυτιλίαν καὶ τὴν ἰδικήν μας καὶ τὴν ξένην τὰ μέσα, τὰ ὁποῖα χορηγοῦν τὰ πεπολιτισμένα Κράτη. Προσθέτω, κύριοι, καὶ 10 ἄρθρον, ὅτι «τὸ πλοῖον τὸ ἐξυπηρετοῦν τοὺς φάρους καὶ φανοὺς διοικεῖται ἀπὸ ἀξιωματικοὺς καὶ ὑπαξιωματικοὺς τοῦ Β. Ναυτικοῦ.» Περὶ τῶν ναυτῶν ἐπρονόησα εἰς ἄλλο μέρος τοῦ νομοσχεδίου καὶ σᾶς ἔφερα τὸ παράδειγμα τῆς βλάβης, τὴν ὁποίαν ὑπέστη ὁ φάρος τῆς Κέας, ὅπου τὸ ὑπουργεῖον τῶν ἐσωτερικῶν ἐνόμιζεν, ὅτι ἀπαιτεῖται μεγάλη δαπάνη. Τὴν δὲ ἐπισκευὴν ἐνήργησεν ἐντὸς ὀλίγων λεπτῶν τῆς ὥρας εἷς τῶν σιδηρουργῶν τῆς Ἀτμοπλοϊκῆς Ἑταιρίας, καὶ ἤδη ὁ φάρος ἀποκατεστάθη καὶ λειτουργεῖ ὅπως καὶ πρίν. Μεθ’ ὅλα αὐτὰ πρέπει νὰ προστεθῇ καὶ 11 ἄρθρον. Ἐπιθεωρητὴς τῶν φάρων καὶ φανῶν, καὶ διατυπῶ τὸ ἄρθρον κατὰ τὸν ἑξῆ τρόπον· «Ὁ ἐπιθεωρητὴς τῶν φάρων καὶ φανῶν προσλαμβάνεται ἐκ τοῦ σώματος τῶν πολιτικῶν μηχανικῶν κτλ. Τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν ἔχει ἀνάγκην νὰ ἔχῃ ἕνα μηχανικόν, διότι ἐκτελεῖ πολλὰς ἐργασίας, καὶ πρέπει νὰ ἔχῃ ἕνα ὑπὸ τὰς διαταγάς του πρόχειρον, ὅστις καὶ τὴν ἐπιθεώρησιν τῶν φάρων νὰ κάμνῃ καὶ τὰς λοιπὰς ἐργασίας τοῦ ὑπουργείου». Αὐτὰ ἐνόμισα, ὅτι ἦτο ἀνάγκη νὰ προσθέσω πρὸς συμπλήρωσιν τοῦ νομοσχεδίου τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν, δὲν ἐπιμένω εἰς τὸ νὰ συμπεριληφθῶσιν εἰς τὸν Νόμον· παρακαλῶ δὲ τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ τὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν, καὶ ἂν ἦναι δυνατὸν, νὰ διασκευάσῃ νομοσχέδιον χωρίζον τοὺς λιμενοφύλακας ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν τῶν φάρων καὶ φανῶν. Πιστεύω, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς θὰ συγκατατεθῇ καὶ δοθῇ ὁ ἀπαιτούμενος καιρὸς πρὸς τύπωσιν καὶ μελέτην ἐκ μέρους τῶν κυρίων βουλευτῶν τῶν τροπολογιῶν, ἃς ὑπέβαλον.

§31ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν.) Μετετέθη, κύριοι, τὸ ζήτημα. Ἐὰν ἐμελέτα τὸν σκοπὸν τοῦ νομοσχεδίου ὁ προλαλήσας, δὲν ἤθελε φθάσει εἰς ὃ σημεῖον ἔφθασε. Δὲν πρόκειται περὶ ὀργανισμοῦ τῶν φάρων καὶ φανῶν· ὁ σκοπὸς τοῦ προκειμένου νόμου εἶναι ἄλλος. Οἱ ὑπηρετοῦντες εἰς τοὺς φάρους καὶ τοὺς λιμένας δὲν ἐκγυμνάζονται πολεμικῶς ὡς πρέπει, ὁ δὲ νόμος περὶ τούτων προέβλεψε, καὶ διὰ τοῦτο τὸ προκάτοχον Ὑπουργεῖον διὰ προσωρινοῦ διατάγματος ἐζήτησε νὰ κανονίσῃ προσωρινῶς τὰ τῶν φάρων καὶ φανῶν, μέχρις οὗ κανονίσῃ τὸ ζήτημα. Κατ’ ἐμὲ τὸ διάταγμα ἐκεῖνο ἦτο ἐναντίον τοῦ νόμου, ἡ δὲ Κυβέρνησις εὑρέθη εἰς τὴν ἀναπόδραστον ἀνάγκην νὰ οἰκονομήσῃ τὰς περιστάσεις.

§32ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Πῶς, ἀντέκειτο εἰς τὸν νόμον;

§33ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Διότι οἱ ναῦται τῶν φάρων καὶ φανῶν ἔπρεπε νὰ ὦσιν ἐκ τῆς δυνάμεως τοῦ ναυτικοῦ, καὶ οἱ διοριζόμενοι δὲν εἶναι ἐκ τῆς δυνάμεως αὐτῆς.

§34ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐν τούτοις εἰς τὴν δύναμιν τοῦ ναυτικοῦ δέχεσθε ἐθελοντάς, οἱ ὁποῖοι δύνανται νὰ ἔχωσι πᾶν προσόν.

§35ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὁ στρατολογικὸς νόμος ὁρίζει ποῖοι εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δύνανται νὰ καταταχθῶσιν ὡς ἐθελονταί. Οἱ διορισθέντες λοιπὸν εἰς τοὺς φάρους καὶ φανοὺς καὶ εἰς τὴν λιμενικὴν ὑπηρεσίαν δὲν ἔχουν τὰ προσόντα τὰ προβλεπόμενα ὑπὸ τοῦ στρατολογικοῦ νόμου. Ὅθεν διὰ τοῦ ὑποβαλλομένου νόμου ἤθελον νὰ προλάβω τὸ ἄτοπον. Ἑπομένως τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον σήμερον πρόκειται νὰ συζητήσωμεν, δὲν πρόκειται νὰ ὀργανώσῃ τοὺς φάρους καὶ φανούς, ἀλλὰ νὰ προσδιορίσῃ τὰ προσόντα τῶν φυλάκων ἐκείνων, οἵτινες ὑπηρετοῦσιν. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὴν ἐπισκευὴν καὶ τὴν κατασκευὴν τῶν φάρων καὶ φανῶν, τοῦτο δὲν ἀνήκει εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν, ἀλλ’ εἰς τὴν ὑπηρεσία τῶν δημοσίων ἔργων τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν ἔχει ἁπλῶς τὴν συντήρησιν, καὶ διὰ τοῦτο ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι ἡ ὑπηρεσία αὕτη πρέπει καθολοκληρίαν νὰ ὑπαχθῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν.

§36ΡΟΥΦΟΣ. Θὰ ἦτο πολὺ ὀρθότερον εἰς τὸ τῶν Ναυτικῶν.

§37ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἐγὼ ἔρχομαι εἰς ὑποστήριξιν τῶν ἰδεῶν, ἃς ἐξεφέρετε ἀπὸ τοῦ βήματος, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχωσι μερικοὶ τεχνῖται· διὰ τοῦτο εἶπον νὰ ὑπαχθῇ ἡ ὑπηρεσία εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, τὸ ὁποῖον εἶναι ἁρμοδιώτερον περὶ τὰ τοιαῦτα. Ἡ ὑπηρεσία ὅμως αὕτη καλὸν εἶναι νὰ μὴ ἦναι κεχωρισμένη, ἀλλὰ ὁλόκληρος, ἢ εἰς τὸ ἓν Ὑπουργεῖον ἢ εἰς τὸ ἄλλο. Δὲν πρόκειται λοιπὸν ἐνταῦθα περὶ ὀργανώσεως, ἀλλὰ περὶ τοῦ ζητήματος τῶν ὑπηρετούντων εἰς τοὺς φάρους καὶ εἰς τὴν λιμενικὴν ὑπηρεσίαν. Ἀλλ’ ὁ σκοπὸς τοῦ νόμου περὶ στρατολογίας ἦτο ἡ ἐκγύμνασις καὶ ἡ ἐκπαίδευσις περὶ τὰ ναυτικά, καὶ διὰ τοῦτο ἠθέλησα, φέρων τὸν νόμον τοῦτον, νὰ θεραπεύσω τὴν ὑπάρχουσαν ὑπηρεσίαν, καὶ νὰ χωρίσω αὐτὴν ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν τὴν στρατολογικήν. Ἔχω δὲ ἕτερον νομοσχέδιον ἕτοιμον περὶ ὀργανισμοῦ φάρων καὶ φανῶν. Ἐπειδὴ ὅμως ἡ ὑπηρεσία τῶν φάρων εἶναι διεθνὴς, καὶ πρέπει εἰς αὐτὴν νὰ καταβάλωμεν πᾶσαν προσπάθειαν, ἵνα μὴ μηκτυριζώμεθα, δέον νὰ διοικῶσιν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι αἰσθάνονται τοὺς κινδύνους καὶ τοὺς πόνους τῶν ναυτιλλομένων. Καθ’ ὅσον δ’ ἀφορᾷ τοὺς διοικοῦντας τοὺς φάρους, τοῦτο εἶναι ἄλλο ζήτημα, συμφωνῶ δὲ καὶ ἐγώ, ὅτι πρέπει νὰ ἦναι μηχανουργοί, ἢ βοηθοὶ μηχανουργῶν· θὰ φέρω δὲ καὶ περὶ τούτου κατόπιν νόμον. Ἤδη ὁ ἀριθμὸς τῶν μηχανικῶν καὶ τῶν δοκίμων βοηθῶν μηχανικῶν δὲν εἶναι ἀρκετὸς διὰ νὰ συμπληρώσω καὶ τὰς θέσεις τῶν φάρων καὶ φανῶν, καὶ δὲν πρέπει νὰ ἐπιφορτίσωμεν τὸν προϋπολογισμὸν μὲ τόσον ἀριθμὸν μηχανικῶν καὶ ὑπομηχανικῶν, ἐνῷ δυνάμεθα, ὡς ἐκ τῶν περιστάσεων, νὰ οἰκοδομήσωμεν τὴν ὑπηρεσίαν διὰ κελευστῶν καὶ ὑποκελευστῶν, οἱ ὁποῖοι κατόπιν τῶν ἀναγκῶν θὰ ἦναι ὑπεράριθμοι. Ἀλλὰ περὶ τούτου δὲν πρόκειται ἤδη· ἁπλῶς τὸ ἀνέφερον, διότι προτίθεμαι νὰ φέρω νόμον. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ προορισμοῦ του. Ὁ σκοπός του δὲν εἶναι ἄλλος παρὰ νὰ νομιμοποιήσῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις καλῶς, κατ’ ἐμὲ, ἔπραξεν, εὑρεθεῖσα εἰς τὴν ἀναπόδραστον ἀνάγκην. Τὰ ἄλλα θὰ κανονισθῶσι δι’ ἰδίου ὀργανισμοῦ, τὸν ὁποῖον θὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλήν.

§38Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὸ διάταγμα τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως οὐδεμιᾶς χρήζει νομιμοποιήσεως, διότι οὐδόλως εἶναι παράνομον. Ὁ κ. ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν ὑπουργὸς παρετήρησεν, ὅτι ὁ νόμος περὶ δυνάμεως τοῦ ναυτικοῦ ἀναφέρει ἐν τῷ ἀριθμῷ τῆς δυνάμεως καὶ τὴν ὑπηρεσίαν τῶν φάρων καὶ φανῶν· ἀλλ’ ὁ νόμος περὶ δυνάμεως ἁπλῶς ἀναφέρει ἀριθμούς. Ὁ νόμος περὶ δυνάμεως δὲν εἶναι νόμο, περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ ναυτικοῦ καὶ δὲν ἀρκεῖ, ἵνα ὑπαγάγῃ τὴν ὑπηρεσίαν τῶν φάρων καὶ φανῶν εἰς τὰς ὑποχρεώσεις τοῦ περὶ στρατολογίας νόμου. Ἂν ἡ Κυβέρνησις θελήσῃ νὰ προσλάβῃ ἄνδρας ἐκ τοῦ πολεμικοῦ ναυτικοῦ διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῶν φάρων, ὀφείλει νὰ προσλάβῃ ναύτας ἔχοντα τὰ προσόντα τοῦ νόμου περὶ στρατολογίας· ἀλλ’ οὐδεὶς ὑπάρχει νόμος, ὅστις ἐμποδίζει τὴν Κυβέρνησιν νὰ προσλάβῃ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῶν φάρων καὶ μὴ ναύτας. Ἐπειδὴ ὁ νόμος περὶ δυνάμεως ἀναφέρει ἐν τῷ ἀριθμῷ καὶ ναύτας προσδιωρισμένους διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῶν φάρων, δὲν ἕπεται, ὅτι δὲν δύνανται εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῶν φάρων νὰ προσληφθῶσι καὶ μὴ ναῦται. Τότε θὰ ἠδύνασθε νὰ ἰσχυρισθῆτε τοῦτο, ἂν ὑπῆρχε νόμος, λέγων, ὅτι ἡ ὑπηρεσία τῶν φάρων καὶ φανῶν ἐκτελεῖται μόνον ὑπὸ ναυτῶν τοῦ πολεμικοῦ ναυτικοῦ· ἀλλὰ τοιοῦτος νόμος δὲν ὑπάρχει, ἑπομένως δύναται ἡ Κυβέρνησις τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην νὰ ἐκτελέσῃ καὶ δι’ ἄλλων· ἀρκεῖ νὰ ἔχῃ τὴν ἀναγκαίαν πίστωσιν. Τὴν πίστωσιν ἔχει καὶ τὴν μεταχειρίζεται μισθοδοτοῦσα ναύτας ἢ ἄλλους, ἐφ’ ὅσον τούτων ἢ ἐκείνων τὴν ὑπηρεσίαν θεωρεῖ χρησιμωτέραν. Δὲν ὑπάρχει ἄρα λόγος, ὅπως τὸ διάταγμα τοῦτο διὰ νόμου κατασταθῇ κανονικόν. Τὸ διάταγμα εἶναι κανονικώτατον ὡς ἔχει, ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἐμποδίζει τὸ νὰ διαῤῥυθμισθῶσι τὰ περὶ τούτου διὰ νόμου, διότι ὁ νόμος εἶναι παγιώτερος τοῦ διατάγματος καὶ δὲν δύναται νὰ μεταβληθῇ ὑπὸ ἑτέρου ὑπουργοῦ, ἔχοντος τυχὸν ἀλλοίαν γνώμην. Συνέπεσε τὸ ὑπουργεῖον τὸ νῦν νὰ συμμερίζηται τὴν γνώμην τῶν προκατόχων, καὶ δὲν διατρέχει κίνδυνον τὸ διάταγμα νὰ καταργηθῇ σήμερον, ἂν δὲν γείνῃ νόμος. Οὐχ ἧττον, οἱ ἐκδόντες τὸ διάταγμα εὐχαρίστως θέλουσιν ἴδει τὰ ἐν αὐτῷ ὁριζόμενα, καθιερούμενα διὰ νόμου. Ἤδη ὁ κ. βουλευτὴς Πατρῶν ἔφερε τροπολογίας εἰς τὸ νομοσχέδιον, τινὲς τῶν ὁποίων ἀνάγονται εἰς αὐτὰς τὰς διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου, ἄλλαι δὲ εἶναι συμπληρωτικαί, δίδουσαι εἰς αὐτὸ γενικώτερον χαρακτῆρα. Ὁμολογῶ, ὅτι κατ’ ἐμὲ θὰ ἦτο ὀρθότερον νὰ εἶχεν ἐξ ὑπαρχῆς τὸ νομοσχέδιον γενικὸν χαρακτῆρα, καὶ θὰ ἤμην συνεπὴς πρὸς ἐμαυτὸν ζητῶν αὐτὸ, περιλαμβάνον οὐ μόνον τὰ ὀργανιστικὰς διατάξεις, τὰς ὁποίας προτείνει ὁ κ. βουλευτὴς Πατρῶν, ἀλλὰ καὶ τὰς φορολογικάς, τὰς ὁποίας περιελάμβανον τὰ σχέδια, τὰ ὁποῖα προηγουμένως ἐγὼ εἶχον ὑποβάλει καὶ δι’ ὧν καθίστατο ἐφικτὴ ἡ ἀνάπτυξις τοῦ συστήματος τῶν φάρων καὶ φανῶν καθ’ ὅλον τὸ κράτος. Ἀλλὰ τὸ γενικὸν ἐκεῖνο μέτρον, δὲν ἔχω ἐλπίδα, ὅτι δύναται νὰ ψηφισθῇ ἤδη, διότι τοιαῦτα μέτρα πρέπει νὰ προτείνωνται ὑπὸ τῶν Κυβερνήσεων, αἵτινες προΐστανται πλειονοψηφίας· ὥστε δὲν φέρω τὴν πρότασιν, τὴν ὁποία ἄλλοτε ὑπέβαλον. Εὐχαρίστως ὅμως θὰ ὑπεστήριζον τοιαύτην πρότασιν προσαγομένην ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, καὶ εὐχαρίστως θέλω ὑποστηρίξει τὴν περιωρισμένην πρότασιν, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν ὁ κ. βουλευτὴς Πατρῶν, τοσούτῳ μᾶλλον, ὅσῳ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν εἶπεν, ὅτι θέλει ὑποβάλει τοιοῦτον νομοσχέδιον περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ κλάδου τούτου. Ἀφοῦ δὲ ὁπωσδήποτε ὑπεβλήθησαν ὡς τροπολογίαι τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου αἱ προτάσεις αὗται, αἵτινες εἶναι μικταὶ καὶ κατά τινα μὲν σχετίζονται πρὸς τὸ νομοσχέδιον, κατ’ ἄλλα δ’ ἀνήκουσιν εἰς γενικώτερον νομοσχέδιον περὶ ὀργανισμοῦ τῆς ὑπηρεσίας ταύτης, ἐνῷ οὐδεὶς ὑπάρχει λόγος κατεπείγοντος, ὅπως μὴ ἀναβάλωμεν ἐπὶ μίαν ἢ δύο ἡμέρας τὴν ψήφισιν τοῦ ἀναγνωσθέντος νομοσχεδίου, νομίζω, ὅτι εἶναι καλὸν ν’ ἀναμείνωμεν, ὅπως τυπωθῶσιν αἱ τροπολογίαι καὶ μελετηθῶσιν· ἴσως δέ, μέχρις οὗ τυπωθῶσιν, ὑποβάλῃ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὸ νομοσχέδιον περὶ οὗ ὡμίλησεν, ὥστε νὰ δυνηθῶμεν ἐν γνώσει τοῦ ὅλου συστήματος ν’ ἀποφασίσωμεν, εἴτε ἂν θὰ συγχωνεύσωμεν τὸ νομοσχέδιον τοῦτο εἰς τὸ γενικώτερον νομοσχέδιον, εἴτε ἂν θὰ θεωρήσωμεν καλὸν νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον κεχωρισμένον, ἀλλὰ τροπολογημένον κατά τινα, σύμφωνα πρὸς τὰς προτάσεις τοῦ κ. βουλευτοῦ Πατρῶν. Ἑπομένως προτείνω τήν ἀναβολήν, μέχρις οὗ τυπωθῶσιν αἱ τροπολογίαι.

§39ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν.) Δὲν ἔχω καμμίαν δυσκολίαν.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγκρίνει ἡ Βουλὴ ν’ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου μέχρι τῆς ἐκτυπώσεως τῶν τροπολογιῶν;

§41ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μεταβαίνομεν εἰς τὴν βʹ. συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ συστάσεως σώματος πολιτικῶν μηχανικῶν διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῶν πολεμικῶν ἀτμοκινήτων πλοίων. (Γίνεται δεκτὴ ἡ ἀρχὴ καὶ τὰ ἄρθρα 1, 2 καὶ 3 τοῦ νομοσχεδίου.) Ἄρθρον 4.

§43ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Κύριε ὑπουργὲ τῶν Ναυτικῶν, κατὰ τὸ ἄρθρον τοῦτο, ὁ γινώσκων ἁπλῶς ἀνάγνωσιν, γραφὴν καὶ ἀριθμητικὴν δύναται νὰ γείνῃ πλωτάρχης, διότι ὁ θερμαστὴς, ὅπως προβιβασθῇ, ὑποβάλλεται εἰς ἁπλᾶς ἐξετάσεις ἀναγνώσεως, γραφῆς καὶ ἀριθμητικῆς, καὶ ἂν εὐδοκιμήσῃ, δύναται κατόπιν νὰ προαχθῇ μέχρι τοῦ ἀνωτάτου βαθμοῦ, ἔχοντος μισθὸν 340 δραχ. καὶ ὅστις ἀντιστοιχεῖ πρὸς τὸν τοῦ πλωτάρχου. Μοὶ φαίνεται, ὅτι δὲν εἶναι πρέπον ν’ ἀποκτᾷ τις τοιοῦτον βαθμόν, ἐὰν μὴ ἀποδείξῃ πρότερον, ὅτι ἔχει κεκτημένα προσόντα ἀνώτερα ἐκείνων, τὰ ὁποῖα τὸ νομοσχέδιον ἀπαιτεῖ· δὲν ἀρκεῖ δὲ αἱ ἀπαιτήσεις τοῦ νόμου νὰ ἦναι μεγαλείτεραι, ἀλλὰ πρέπει ἐκ τοῦ νόμου νὰ ὑπάρχῃ ἐγγύησις, ὅτι αἱ ἀπαιτήσεις αὗται θέλουσι πραγματοποιηθῆ, τουτέστι πρέπει ἐν τῷ νόμῳ νὰ περιληφθῶσι τὰ τῶν ἐξετάσεων, ἢ νὰ παραπεμφθῇ ὑπὸ τοῦ νόμου εἰς διάταγμα ὁ κανονισμὸς αὐτῶν.

§44ΚΟΡΙΖΗΣ. Θὰ κανονίσῃ τὸ διάταγμα.

§45ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι καὶ τὰ ἀπαιτούμενα δὲν εἶναι ἐπαρκῆ καὶ περὶ τῆς ἀποδείξεως τῆς ὑπάρξεως τῶν προσόντων ἀνεπαρκῶς προνοεῖ τὸ νομοσχέδιον· φέρω δὲ τὴν παρατήρησιν ἐπὶ τῆς βʹ. ἀναγνώσεως, ὅπως ὁ κ. ὑπουργὸς μελετήσῃ αὐτὴν καὶ προτείνῃ αὐτὸς κατὰ τὴν τρίτην ἀνάγνωσιν ὅ,τι θεωρήσῃ πρέπον.

§46ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. Τὸ ἄρθρον βον ὁμιλεῖ περὶ ἐξετάσεων.

§47ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὸ ἄρθρον βον ὁμιλεῖ περὶ ὑπαλλήλων, καὶ τίνας ἐννοεῖ ὑπαλλήλους ἀγνοῶ.

§48Γ. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἡμεῖς ἐννοοῦμεν αὐτοὺς ὡς ὑπαλλήλους.

§49ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἂν πάντας τοὺς ἐν τῷ νόμῳ ἐννοῆτε ὑπαλλήλους, δέον νὰ ἐκφράσητε τοῦτο δι’ ἄλλης λέξεως. Νομίζω δέ, ὅτι, καὶ ἂν παραπεμφθῇ ὁ κανονισμὸς τῶν ἐξετάσεων εἰς διάταγμα, δέον νὰ κανονισθῶσιν ἐν αὐτῷ τῷ νόμῳ βάσεις τινὲς, καὶ ἰδίως νὰ τεθῇ ὡς βάσις ὁ συναγωνισμός. Οὗτος ἤθελεν εἶσθαι ἡ ἀρίστη ἐγγύησις διὰ τὴν εἰσαγωγὴν καὶ τὴν προαγωγὴν εἰς τοὺς κατωτέρους βαθμούς, διότι εἰς τοὺς ἀνωτέρους βαθμοὺς δὲν χωρεῖ συναγωνισμός.

§50Γ. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Μάλιστα κ’ εὐχαρίστως δέχομαι πᾶσαν βελτίωσιν.

§51ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Φέρω καὶ παρατήρησιν ἐπὶ ἄλλου ἄρθρου, διὰ νὰ μὴ ἐπανέλθω εἰς τὸ βῆμα. Κατὰ τὸ ἄρθρον 9 «οὐδεὶς προβιβασμὸς εἰς τὸ Σῶμα τοῦ μηχανικοῦ ἐπιτρέπεται, θέσεως κενῆς μὴ ὑπαρχούσης· κατ’ ἔτος δὲ ὁρίζεται διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος ὁ ἀναγκαῖος ἀριθμὸς τοῦ προσωπικοῦ αὐτοῦ καὶ σημειοῦται ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ Κράτους ἡ ἀπαιτουμένη δαπάνη.» Κατὰ τὸ ἄρθρον τοῦτο διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ θὰ κανονίζηται ἑκάστοτε ὁ ἀριθμός, πλὴν τοῦ διατάγματος, ἀλλὰ τὸ διάταγμα δὲν ἀποτελεῖ ἐγγύησιν· τὴν ἐξουσίαν ἡ Βουλὴ ἐνασκεῖ διὰ μόνου τοῦ προϋπολογισμοῦ......

§52Γ. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, ὑπέβαλον τὸν νόμον περὶ ἀριθμοῦ, ἀλλὰ δὲν ἐτυπώθη, φαίνεται.

§53ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὥστε τροπολογεῖτε κατὰ τοῦτο τὸ ἄρθρον, ἀποδεχόμενοι, ὅτι θὰ κανονίζηται ὁ ἀριθμὸς διὰ νόμου.

§54Γ. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Μάλιστα. (Γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 4, 5 καὶ 6.)

§55ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. Κάμετε τὴν ἐξήγησιν, ὅτι μὲ τὴν λέξιν «ὑπαλλήλων» ἐννοεῖτε αὐτούς.

§56Γ. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Περὶ αὐτοῦ πρόκειται· ἐὰν ἡ λέξις δὲν ἦναι ἐπαρκής, διορθοῦται αὔριον. (Γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 7. 8 καὶ 9.) (Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 10.)

§57Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἐδῶ, κύριοι, δὲν ἠξεύρω ἂν ἡ Βουλὴ θὰ παραδεχθῇ τὰ ἔτη τὰ προγενέστερα. Ἐγὼ, ὡς ἀξιωματικὸς, ἔχω καθῆκον νὰ προστατεύσω τὸ μετοχικὸν ταμεῖον τῶν ἀξιωματικῶν, διὰ νὰ μὴ πάθωμεν τοῦ ἀντιπλοιάρχου Ζωχιοῦ τὴν ἱστορίαν, τὴν ὁποίαν γνωρίζετε. Ἠμποροῦν τινες ἐξ αὐτῶν, μόλις βαθμολογηθοῦν, νὰ ζητήσουν τὴν σύνταξίν των.

§58ΚΟΡΙΖΗΣ. Δὲν ὑπάρχουσι τοιοῦτοι· τώρα ὅλοι εἶναι νέοι.

§59Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Εἶναι πολλοί, οἱ ὁποῖοι ἔχουν 25 καὶ 30 ἐτῶν ὑπηρεσίαν, καὶ θὰ εὑρεθοῦν συνταξιοῦχοι. Ὑπηρέτησαν βεβαίως, ἀλλὰ δὲν ὑπήχθησαν καὶ εἰς τὰς ὑποχρεώσεις, εἰς τὰς ὁποίας ὑπεβλήθησαν οἱ ἀξιωματικοί. Διὰ τοῦτο προτείνω ἰδίαν τροπολογίαν. (Ὑποβάλλει τὴν τροπολογίαν του.)

§60ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΚΗΣ. Ποῖον εἶναι τὸ ἀνάλογον;

§61Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Θὰ κάμῃ ἡ ἐπιτροπὴ τὸν λογαριασμόν.

§62ΚΟΡΙΖΗΣ. Καλλίτερα νὰ τεθῇ χρονικὸν διάστημα.

§63Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Παρακάτω θὰ σημειώσω, ὅτι δὲν θὰ δύνανται νὰ ἀποστρατευθῶσιν, ἐὰν δὲν ὑπηρετήσωσι τοὐλάχιστον 5 ἔτη.

§64ΖΕΡΒΑΣ. Δὲν εἶναι προσδιωρισμένος ὁ χρόνος;

§65Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὄχι· αὐθημερὸν ἠμπορεῖ νὰ λάβῃ τὴν σύνταξιν.

§66ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΚΗΣ. Αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον, κύριε Πρόεδρε, πρέπει νὰ τὸ ἀναβάλωμεν, διότι δεῖται μελέτης.

§67Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Εἰς διαφόρους περιστάσεις, κύριοι, παρουσιάσθη ἡ ἀνάγκη τοῦ νομοσχεδίου τούτου. Εἰς ὅλας τὰς περιστάσεις εἴχομεν τὴν ἀνάγκην, οἱ μηχανικοὶ νὰ ἦναι στρατιῶται. Διότι τῷ 1867, ὅταν ἡ «Ἑλλὰς» διετάχθη νὰ μεταβῇ εἰς Σῦρον, οἱ μηχανικοὶ ἐζήτουν τὴν τελευταίαν στιγμὴν συμβόλαια ἰδιαίτερα, λέγοντες: «σεῖς οἱ ἀξιωματικοὶ ἐὰν φονευθῆτε, θὰ πάρετε σύνταξιν, ἐνῷ αἱ ἰδικαί μας οἰκογένειαι θὰ μείνουν εἰς τοὺς δρόμους. Νὰ μᾶς κάμετε συμβόλαια, ὅτι θὰ λαμβάνωμεν 1500 φράγκα τώρα, καὶ 600 ὅταν σκοτωθοῦμε.» Πρὸς τούτοις πρέπει νὰ γνωρίζητε, ὅτι οἱ νῦν μισθοὶ εἶναι ἀνώτεροι, ἀλλὰ τὸ ῥωμαίϊκο χάνεται εἰς τὰ λιλιὰ, καὶ ἐπειδὴ θὰ τοὺς δώσωμεν λιλιὰ, θὰ ἔχουν καὶ κατώτερον μισθόν. Εἶναι δὲ ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ περάσῃ αὐτὸς ὁ νόμος, διὰ νὰ ὑπαχθῶσι καὶ αὐτοὶ εἰς τοὺς στρατιωτικοὺς νόμους.

§68ΤΙΝΕΣ. Νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν κατὰ τὴν τρίτην συζήτησιν. (Γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 10–15 καὶ τὸ σύνολον εἰς βʹ συζήτησιν.)

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ὑποβάλλει νομοσχέδιον περὶ ἀναβολῆς διατάξεών τινων τοῦ νόμου ΩΚΒʹ περὶ λογιστικοῦ τοῦ στρατοῦ· ὡσαύτως ἕτερον νομοσχέδιον περὶ ἀναπληρωτικῆς πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 4,000 ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως τοῦ 1880 τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν. Θέλουν τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ καταδιώξεως τῆς ληστείας. (Γίνεται δεκτόν.)

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ ὀργανισμοῦ τῶν λιμενικῶν ἀρχῶν. Τὸ νομοσχέδιον αὐτό, ὡς ἠκούσατε χθές, συνεζητήθη κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον εἰς πρώτην καὶ δευτέραν συζήτησιν.

§71ΤΙΝΕΣ. Νὰ ἀναβληθῇ.

§72ΜΙΛΗΣΗΣ. Περὶ τοῦ ὀργανισμοῦ τῶν λιμενικῶν ἀρχῶν, ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν εἶχε ὑποβάλει ἄλλοτε νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον παρεπέμφθη εἰς τὴν ἁρμοδίαν ἐπιτροπήν, ἀλλὰ δὲν εἰσήχθη πρὸς συζήτησιν ἐνώπιον τοῦ Σώματος. Κατόπιν ὁ διάδοχος αὐτοῦ, ὁ ἀξιότιμος κ. Βούλγαρης, ὑπέβαλεν ἕτερον νομοσχέδιον τροποποιημένον, τὸ ὁποῖον συνεζητήθη δίς. Ἐρωτῶ λοιπὸν τὸν ἀξιότιμον ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν, αὐτὸ τοῦτο τὸ νομοσχέδιον ὑποβάλλει;

§73ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα.

§74ΜΙΛΗΣΗΣ. Τότε παρακαλῶ τὴν Βουλὴν ν’ ἀναβάλῃ τὴν συζήτησιν, διότι αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον δὲν διενεμήθη ἀκόμη.

§75ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, χθὲς ἐγένετο πρότασις περὶ τούτου, καὶ ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισε νὰ σημειωθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Τώρα, ἀφοῦ ἡ Βουλὴ θέλει νὰ ἀναβληθῇ, βεβαίως ἀναβάλλεται.

§77ΤΙΝΕΣ. Νὰ ἀνατυπωθῇ.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ περὶ συντάξεως τῶν λιμενικῶν ὑπαλλήλων νὰ ἀναβληθῇ καὶ αὐτό;

§79ΖΕΡΒΑΣ. Καὶ αὐτὸ συνεζητήθη, νομίζω, ἤδη εἰς αʹ ἀνάγνωσιν.

§80ΤΙΝΕΣ. Ἂς ἀναβληθῇ καὶ αὐτό, καὶ νὰ τυπωθῇ.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν καὶ αὐτὸ θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. Λύεται ἡ συνεδρίασις, ὥρᾳ 6½.