1878.10.16

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 21

τῆς 16 Ὀκτωβρίου 1878.

(Δευτέρα.)

Ὥρᾳ 2 μ. μ.

Ἀπαρτίας γενομένης, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προτεραίας καὶ ἐνεκρίθησαν.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Αὐλάρχης τῆς Αὐτοῦ Μεγαλειότητος ἀναγγέλλει, ὅτι διετάχθη πένθος ἐπὶ τρεῖς ἑβδομάδας, ἀρχομένας ἀπὸ σήμερον, ἐπὶ τῷ θανάτῳ τῆς αὐτοῦ Ὑψηλότητος τοῦ δουκὸς Καρόλου, θείου τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως. Ὑπεβλήθησαν εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφοραί: 1) Ἰω. Ῥήγα, πρώην στρατιώτου, περὶ ἀπονομῆς συντάξεως. 2) Τοῦ στρατιωτικοῦ Ἰατροῦ Ἰω. Κωστάκη, παραπονουμένου, ὅτι ἠδικήθη ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ περὶ στρατιωτικῶν μέτρων ἐκτάκτου νόμου ΧΟΔʹ. 3) Πολλῶν ἀξιωματικῶν παραπονουμένων ἐπίσης, ὅτι ἠδικήθησαν ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ αὐτοῦ νόμου. 4) Νικολάου Πάτρα, ἀποστράτου ἀνθυποφροντιστοῦ τοῦ Β. ναυτικοῦ, ἐξαιτουμένου νὰ ἐπανέλθῃ εἰς ἐνέργειαν. 5) Θεοδώρου Τσελιοπίτσαρη, ζητοῦντος λόγῳ ἀποζημιώσεως, δραχμὰς 14,715, ἃς ἐδαπάνησεν ἐξ ἰδίων πρὸς διατήρησιν τῶν ὑπ’ αὐτὸν ἀνδρῶν. 6) Χρόνη Μπασδέκη, περὶ αὐξήσεως τῆς συντάξεώς του· καὶ 7) Σπ. Πατρικίου ἐκ Κερκύρας, περὶ συνδρομῆς πρὸς ἔκδοσιν συγγράμματος περὶ Καλλιγραφίας θεωρητικῆς καὶ πρακτικῆς. Αἱ ἀναφοραὶ αὗται θὰ σταλῶσιν εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, κατὰ τὰ κεκανονισμένα.

§2Σ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ἀναφορὰ τῶν ἀξιωματικῶν, τῶν ἀδίκως ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ περὶ ἐκτάκτων στρατιωτικῶν μέτρων νόμου τεθέντων εἰς ἀποστρατείαν, δέον, κύριε Πρόεδρε, ν’ ἀποσταλῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ὡς ἁρμοδιωτέραν ν’ ἀποφανθῇ περὶ αὐτῆς.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρὶν ἀποφανθῇ ἡ ἁρμοδία, κατὰ τὸν Κανονισμόν, Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν, δὲν δύναται, νομίζω, νὰ σταλῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν στρατιωτικῶν.

§4ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Δέον νὰ σταλῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν ἀναφορῶν, καὶ ἔπειτα ἀποφασίζομεν τί πρέπει νὰ γείνῃ.

§5Σ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν οὐδόλως γνωρίζει περὶ στρατιωτικῶν, ἐνῷ ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῶν στρατιωτικῶν εἶναι ἡ ἁρμοδία ν’ ἀποφανθῇ ἐν γνώσει. Συγχρόνως ὑπενθυμίζω τὴν ἐπερώτησιν τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου κ. Ζωχιοῦ, τοῦ νὰ κατατεθῶσι τὰ ἔγγραφα, καὶ παρακαλῶ νὰ κατατεθῶσι αʹ) ἡ ἔκθεσις τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν πρὸς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον, δι’ ἧς ἐζητήσατο τὴν ἀποστρατείαν· βʹ) ἀντίγραφον τῆς πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἐπὶ τῆς ἐκθέσεως τοῦ Ὑπουργοῦ· καὶ γʹ) ἀντίγραφον τοῦ ἐγγράφου τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, δι’ οὗ διωρίσθησαν οἱ δύο ἀνώτεροι ἀξιωματικοὶ οἱ συμπράξαντες μετὰ τῶν Ὑπουργῶν εἰς τὸ Συμβούλιον, ὅπερ ἀπεφάσισε περὶ τῶν ἀποστρατευτέων.

§6ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Πρωθυπουργός). Χθὲς ἔλαβον τὰ πρακτικά, καὶ σήμερον θέλω φροντίσει νὰ σταλῶσι τὰ ζητούμενα ἔγγραφα.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὸν Κανονισμὸν, αἱ ἀναφοραὶ στέλλονται εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν ἀναφορῶν. Ἐὰν ἡ Βουλὴ θέλῃ νὰ παραπεμφθῇ εἰς ἄλλην ἐπιτροπὴν, ἂς ἀποφασίσῃ.

§8Σ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν ἀναφορῶν παραπέμπονται μόνον αἱ ἀναφοραὶ κατὰ τῆς διοικήσεως.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν κάμνει τοιαύτην διάκρισιν ὁ Κανονισμός.

§10ΦΙΛΗΜΩΝ. Εἶναι ὑπόμνημα τῶν ἀξιωματικῶν πρὸς τὴν Βουλὴν ἡ ἀναφορὰ αὕτη. Λοιπὸν πρέπει νὰ σταλῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν Στρατιωτικῶν· δὲν εἶναι ἀναφορὰ ἁπλῆ.

§11ΚΑΝΑΡΗΣ. Πρέπει νὰ τὴν στείλωμεν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν στρατιωτικῶν· αὐτὸ εἶναι καθαρῶς στρατιωτικὸν ζήτημα. Πρέπει δὲ ἡ Ἐπιτροπὴ νὰ φέρῃ ὅσον τὸ δυνατὸν τὴν ἔκθεσίν της ταχύτερον.

§12ΖΩΧΙΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸ ζήτημα αὐτὸ, εἴτε εὐτυχῶς εἴτε δυστυχῶς, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ὑπὲρ ἡμῶν· καὶ ὄχι μόνον ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης καὶ ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Καὶ δὲν εἶναι ὑπὲρ ἡμῶν μόνον οἱ ἀξιότιμοι Ὑπουργοὶ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ἀλλὰ καὶ ὁ τῶν Ναυτικῶν φαίνεται, ὅτι παρεσύρθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον πρώην Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἐπὶ τῆς οὐσίας.

§14ΖΩΧΙΟΣ. Σᾶς ὁμιλῶ ἐπὶ αὐτοῦ τοῦ ζητήματος, διὰ νὰ ἐννοήσητε ὅτι δὲν πρόκειται περὶ τῆς Ἐπιτροπῆς τῶν ἀναφορῶν, ἀλλὰ κάτι τι ἄλλο....

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ παραπεμφθῶσιν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν στρατιωτικῶν νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἐτυπώθη ἡ πρότασις του κ. Ῥούφου περὶ τῶν ἐν Πάτραις οἰκοπέδων. Νὰ σταλῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν ἀναφορῶν ἢ νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν;

§16ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἀπεστάλη εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἄλλοτε, καὶ πρέπει νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§18ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐγγραφῇ λοιπὸν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Ἐτυπώθησαν αἱ ἐκθέσεις τῶν ἐπιτροπῶν ἐπὶ τῶν νομοσχεδίων περὶ διαθέσεως τῆς ἐγχωρίου περιουσίας τῆς Κεφαλληνίας καὶ περὶ κυρώσεως τῶν συμβάσεων μετὰ τῶν Τραπεζῶν. Ἐγκρίνει ἡ Βουλὴ νὰ ἐγγραφῶσιν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τὰ νομοσχέδια ταῦτα;

§20ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τινὲς τῶν ἐπιτροπῶν δὲν ὑπέβαλον τὰς ἐκθέσεις των ἐπὶ τῶν παραπεμφθέντων εἰς αὐτὰς νομοσχεδίων, ἂν καὶ παρῆλθεν ἡ ταχθεῖσα προθεσμία. Παρακαλῶ τοὺς ἁρμοδίους κκ. Προέδρους νὰ δώσωσιν εἰς τὴν Βουλὴν τὰς ἀναγκαίας ἐξηγήσεις, ἵν’ ἀποφασίσῃ, ἂν θέλῃ, νὰ παρατείνῃ τὰς προθεσμίας, ἢ νὰ διατάξῃ τὴν ἐγγραφὴν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν· καὶ κατὰ πρῶτον παρακαλῶ τὸν Πρόεδρον τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ κ. Κοντόσταυλον νὰ δώσῃ ἐξήγησιν διὰ τὴν πίστωσιν τῶν 460,000.

§22ΚΟΝΤΟΣΤΑΥΛΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος γραμματεὺς τῆς Ἐπιτροπῆς κ. Δημητριάδης, ὅστις, ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, εἰργάσθη μετὰ πολλοῦ ζήλου, μόλις σήμερον, ὡς μοὶ ἀνήγγειλεν ὁ ἴδιος, ἠδυνήθη νὰ συμπληρώσῃ πληροφορίας τινὰς, καὶ ἰδίως ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἡ Ἐπιτροπὴ ἐθεώρησεν ἀναγκαῖα, ὅπως προβῇ εἰς τὴν σύνταξιν τῆς ἐκθέσεώς της. Οὗτος εἶναι ὁ λόγος τῆς μέχρι τοῦδε ἀναβολῆς· ἀλλ’ αὔριον ἡ Ἐπιτροπὴ θὰ συνέλθῃ καὶ θὰ ὑποβάλῃ τὴν ἔκθεσίν της.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν παρακαλεῖται νὰ ἐξηγήσῃ, διατὶ ἐβράδυνεν ἡ ἔκθεσις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ συστάσεως ναυτικῆς πολεμικῆς σχολῆς.

§24ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Δὶς, κύριε Πρόεδρε, ἐκάλεσα τὴν Ἐπιτροπὴν, καθὼς εἶσθε μάρτυς ὁ ἴδιος (διότι ἔρχομαι καθημερινῶς εἰς τὸ δωμάτιόν σας), ἀλλὰ δὲν ἔγεινεν ἀπαρτία. Θὰ τὴν καλέσω διὰ τελευταίαν φορὰν, καὶ ἂν δὲν συνέλθῃ, ἂς προβῇ ἡ Βουλὴ ἀπευθείας εἰς τὴν συζήτησιν.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συναινεῖ ἡ Βουλὴ;

§26ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, διὰ τελευταίαν φοράν.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν.

§28ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἐπανειλημμένως ἐκάλεσα τὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς, ἀλλὰ δὲν κατωρθώθη μέχρι τοῦδε ἀπαρτία. Μεταξὺ δὲ τῶν νομοσχεδίων, τὰ ὁποῖα παρεπέμφθησαν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτὴν, εἶναι καὶ τὸ περὶ ἅλατος. Ἡ προθεσμία, τὴν ὁποίαν ὥρισεν ἡ Βουλὴ, παρῆλθε πρὸ πολλοῦ, τὸ δὲ ἀντικείμενον εἶναι λίαν σπουδαῖον καὶ κατεπεῖγον· ἡ νόσος τῶν ἐλαιῶν ἤρχισε ν’ ἀναφαίνηται ἐν Ἑπτανήσῳ, ὅπως καὶ εἰς τὰς ἄλλας ἐπαρχίας· ὁ κ. Κούστας ἀνεχώρησε κατεπειγόντως, διὰ νὰ προφθάσῃ. Παρακαλῶ, ἵνα ἐγκρίνῃ ἡ Βουλὴ νὰ γείνῃ ἡ β, ἀνάγνωσις, καὶ πιστεύω, ὅτι καὶ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς συγκατίθεται εἰς τοῦτο.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε τῆς ἐπιτροπῆς, εἶναι καὶ ἄλλα νομοσχέδια εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν Ἐσωτερικῶν.

§30ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Δι’ ὅλα προσεκάλεσα τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπανειλημμένως, ἀλλὰ δὲν κατωρθώθη ἀπαρτία.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἠκούσατε λοιπὸν, ὅτι τὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν προσέρχονται νὰ ἐργασθῶσιν. Ἐγκρίνει ἡ Βουλὴ νὰ ἐγγράψῃ τὰ νομοσχέδια εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ἄνευ ἐκθέσεως τῆς Ἐπιτροπῆς;

§32ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§33ΑΛΛΟΙ. Ἂς δοθῇ ἀκόμη παράτασις τριῶν ἡμερῶν.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συναινεῖ ἡ Βουλὴ νὰ παραταθῇ ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας ἡ προθεσμία πρὸς ὑποβολὴν τῆς ἐκθέσεως τῆς Ἐπιτροπῆς ἐπί τε τῶν ἄλλων νομοσχεδίων καὶ ἐπὶ τοῦ περὶ ἅλατος;

§35ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§36ΣΟΥΤΣΟΣ. Αἱ ἐπιτροπαὶ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῶν Ναυτικῶν, ἐπὶ πολλὰς ἡμέρας ἐργασθεῖσαι ὑπὸ τὴν διεύθυνσιν τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Βουλῆς, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ στρατολογίας, συνέταξαν τὴν ἔκθεσίν των, ἥν λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ τυπωθῇ καὶ διανεμηθῇ.

ΕΚΘΕΣΙΣ

Τῶν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, Ἐσωτερικῶν καὶ Ναυτικῶν Ἐπιτροπῶν τῆς Βουλῆς ἐπὶ τοῦ περὶ στρατολογίας νομοσχεδίου. Συνελθοῦσαι ὑπὸ τὴν διεύθυνσιν τοῦ κυρίου Προέδρου τῆς Βουλῆς αἱ Ἐπιτροπαὶ τῶν Στρατιωτικῶν, Ἐσωτερικῶν καὶ Ναυτικῶν, ἐπελάβοντο τῆς ἐξετάσεως τοῦ ὑποβληθέντος εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τῆς Βουλῆς νομοσχεδίου περὶ στρατολογίας, καὶ τὴν μὲν ἀρχὴν αὐτοῦ καὶ τὰς βάσεις παρεδέχθησαν αἱ Ἐπιτροπαὶ ὑμῶν, διότι τὴν σήμερον οὐδεὶς ἀμφισβητεῖ τὴν ἀνάγκην τῆς στρατιωτικῆς σύμπαντος τοῦ ἔθνους ἐκγυμνάσεως, ὡς οὐδὲ ὅτι πρὸς ἐπιτυχίαν τοῦ θεσμοῦ τούτου ἀπαραίτητος εἶναι ἡ ἐπὶ βάσεων δικαίων διανομὴ τοῦ βάρους τῆς στρατιωτικῆς ὑποχρεώσεως ἐπὶ πασῶν τῶν τάξεων τῆς κοινωνίας, ἀμφότερα δὲ ταῦτα πληροῦνται κατὰ τὴν κρίσιν τῶν Ἐπιτροπῶν διὰ τῶν διατάξεων τοῦ νομοσχεδίου. Ἐπὶ τῶν λεπτομερειῶν ὅμως αὐτοῦ, ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπήνεγκε ἱκανὰς τροποποιήσεις, τεινούσας ἰδίως εἰς τὴν ἐξασφάλισιν τῶν ἀτόμων κατὰ πάσης δυνατῆς νοθείας τῶν διατάξεων αὐτοῦ ἐν τῇ ἐφαρμογῇ καὶ ἐχούσας ὡς ἑξῆς· Ἀπὸ τοῦ 1 μέχρι τοῦ 8 ἄρθρου αἱ Ἐπιτροπαὶ οὐδεμίαν ἔκρινον ἀναγκαίαν μεταβολήν. Ἄρθρον 8, ἐδάφιον 5 ἐν τέλει, ἀντὶ «ἐγγραφήν των» δέον νὰ τεθῇ «ἐγκατάστασίν των». Ἄρθρον 9 καὶ ἄρθρον 10 ἔχουσι καλῶς. Ἄρθρον 11, στίχ. 7, ἀντὶ «τὸ κύριον ὄνομα, τὸ ἐπώνυμον» νὰ τεθῇ «τὸ ἐπώνυμον, τὸ κύριον ὄνομα»· ἐπίσης ἐν στίχ. 11 τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου νὰ τεθῇ «ἢ» πρὸ τῆς λέξεως «ἐὰν τὸ εἰρηνοδικεῖον» διορθουμένης καὶ τῆς λέξεως «ἐπισκεπτομένου» εἰς «ἐπισκεπτομένη». Μετὰ δὲ τὴν φράσιν «ἐν τῇ πρωτευούσῃ τοῦ δήμου» τὸ ὑπόλοιπον τοῦ ἄρθρου τροποποιεῖται ὡς ἔπεται: «Συλλέγει πληροφορίας πρὸς διόρθωσιν ἢ συμπλήρωσιν τοῦ ὑπὸ τοῦ δημάρχου συνταχθέντος καταλόγου. Μεταβαίνουσα δὲ πλὴν τοῦ ἱερέως εἰς τὰ λοιπὰ χωρία τοῦ δήμου καὶ προσλαμβάνουσα ἐν αὐτοῖς τὸν εἰδικὸν πάρεδρον καὶ τὸν ἱερέα τοῦ χωρίου ἢ ἑκάστης ἐνορίας, συλλέγει ἐπίσης πληροφορίας πρὸς διόρθωσιν ἢ συμπλήρωσιν τοῦ καταλόγου ἑκάστου τῶν χωρίων, ἐπιστρέφουσα δὲ εἰς τὴν πρωτεύουσαν τοῦ δήμου καὶ λαμβάνουσα ὑπ’ ὄψιν κατὰ τὴν ἑπομένην τάξιν ἐπικρατήσεως αʹ) Τὰς ληξιαρχικὰς πράξεις τῆς γεννήσεως, τὰς συντεταγμένας κατὰ τοὺς κειμένους νόμους τῆς πρώην Ἰονίου πολιτείας καὶ τοῦ λοιποῦ Βασιλείου· βʹ) Τὰς πράξεις ἢ σημειώσεις τῶν ἱερέων, εἰς τὰ ἐν τοῖς ἱεροῖς ναοῖς τηρούμενα ἐπίσημα βιβλία γεννήσεων καὶ βαπτίσεων· γʹ) Τὰς σημειώσεις τῶν ἱερέων, τὰς τηρουμένας ἐν ἰδίοις βιβλίοις φυλλαδίοις ἢ ἄλλοις ἐγγράφοις κατὰ τὴν ἐπικρατοῦσαν συνήθειαν· δʹ) Τοὺς κατὰ τὸ ἔτος 1878 συνταχθέντας ἐκλογικοὺς καταλόγους διὰ τοὺς ἄγοντας ἡλικίαν ἀνωτέραν τοῦ 21 ἔτους· καὶ ε) Τὰς κατὰ τὸ ἀνωτέρω ἐδάφιον συλλεγείσας πληροφορίας διορθώνει καὶ συμπληροῖ τοὺς προκαταρκτικοὺς καταλόγους τοῦ δήμου συντασσομένους εἰς τριπλοῦν, ἐπιμελείᾳ τοῦ δημάρχου, καὶ ὑπογραφομένους ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς. Ἡ ἀνωτέρω Ἐπιτροπὴ ὀφείλει νὰ περατώσῃ τὸ ἔργον αὐτῆς ἐντὸς 40 ἡμερῶν. Τῶν τριῶν τούτων ἀπογράφων τὸ μὲν μένει ἐν τῷ Δημαρχείῳ, τὰ δὲ ἕτερα δύω πέμπει ὁ δήμαρχος ἐντὸς 8 ἡμερῶν ἐπὶ ἀποδείξει εἰς τὸν Ἔπαρχον, ὅστις κρατῶν τὸ ἕν, πέμπει τὸ ἕτερον εἰς τὸν Νομάρχην. Εἰς τὰς ὑπὸ Νομάρχου ἀμέσως διοικουμένας ἐπαρχίας τὰ ἀπόγραφα πέμπονται εἰς τὸν Νομάρχην.» Ἄρθρ. 12 καὶ 13 τοποθετοῦνται κατόπιν. Ἄρθρ. 14. Γίνεται ἄρθρον 12 καὶ τροποποιεῖται ὡς ἕπεται: αʹ Ἐντὸς 8 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς κατὰ τὸ ἀνωτέρω ἄρθρον εἰς τὴν διοικητικὴν ἀρχὴν ἀποστολῆς τῶν ἀπογράφων, ὁ Δήμαρχος ἐκδίδει πρόγραμμα δημοσιευόμενον καθ’ ἅπαντα τὸν δῆμον, κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθ. 9, δι’ οὗ γνωστοποιεῖ τὴν εἰς ἀνάκρισιν ἔκθεσιν τῶν κατὰ τὸ ἀνωτέρω ἄρθρον συνταχθέντων προκαταρκτικῶν καταλόγων, πέμπων ταὐτοχρόνως εἰς τὰ παρεδρεῖα τοῦ δήμου του ἀντίγραφα τῶν ἀφορώντων εἰς τὰ ὑπ’ αὐτὰ χωρία καταλόγων τούτων.» Ἄρθρ. 14, ἐδάφιον 2, ἀντὶ «τὸ μητρῶον τοῦτο» τίθεται «οἱ προκαταρκτικοὶ κατάλογοι μένουσιν ἐκτεθειμένοι ἐν τῷ δημαρχείῳ καὶ τοῖς παρεδρείοις πρὸς γνῶσιν ἁπάντων.» Ἄρθρ. 15. Γίνεται ἄρθρον 13, μένει ὡς ἔχει, τιθεμένου μόνον ἀντὶ «ἐν τῷ μητρῴῳ» δὶς «ἐν τοῖς προκαταρκτικοῖς καταλόγοις». Ἄρθρ. 16. Γίνεται ἄρθρον 14 καὶ ἐν αὐτῷ μετὰ τὴν φράσιν «ἐπὶ ἀποδείξει παραλαβῆς» τίθεται ἀντὶ τοῦ ὑπολοίπου τοῦ ἄρθρου «εἰς τὴν κατὰ τὸ ἄρθρον 11 ἐπιτροπὴν πλὴν τοῦ ἱερέως, προσλαμβάνουσαν ὡς γραμματέα τὸν γραμματέα τοῦ Εἰρηνοδικείου ἢ δικαστικὸν νομίμως διωρισμένον ὑπογραμματέα». Ἄρθρ. 17. Γίνεται ἄρθρον 15 καὶ τὸ ἄρθρον 18 γίνεται ἄρθρον 16, τροποποιουμένων τῶν ἐν αὐτῷ παραπομπῶν ἀντὶ «ἄρθρ. 11 καὶ 16 εἰς «ἄρθρ. 11 καὶ 14». Ἄρθρ. 19. Γινόμενον ἄρθρον 17, τροποποιεῖται ὡς ἕπεται. «Αἱ ἐν ἄρθρῳ 7 δηλώσεις, οἱ κατὰ τὸ ἄρθρ. 11 συνταχθέντες προκαταρκτικοὶ κατάλογοι μετὰ τῶν ἐγγράφων ἐνστάσεων, τῶν συλλεχθεισῶν ἐπ’ αὐτῶν πληροφοριῶν καὶ τῆς γνώμης τῆς κατὰ τὸ ἄρθρ. 14 Ἐπιτροπῆς, ὑποβάλλονται ἅμα τῇ λήξει τῆς πρὸς ἀνάκρισιν προθεσμίας ὑπὸ τοῦ Δημάρχου εἰς τὸν Ἔπαρχον ἢ τὸν Νομάρχην εἰς τὰς ἀμέσως ὑπ’ αὐτοῦ διοικουμένας ἐπαρχίας.» Ἄρθρ. 20. Μεταβάλλεται εἰς ἄρθρον 18, μετασχηματιζόμενον ὡς ἑξῆς· «Ἡ ἐκδίκασις τῶν ὑπὸ τῶν προκαταρκτικῶν καταλόγων ἐνστάσεων ἐνεργεῖται ὑπὸ Ἐπιτροπῆς, συγκειμένης ἐκ τοῦ Ἐπάρχου, ἢ ἐν ταῖς ἀμέσως ὑπὸ Νομάρχου διοικουμέναις ἐπαρχίαις ἐκ τοῦ Γραμματέως τῆς Νομαρχίας ὡς Προέδρου, ἐκ τοῦ προέδρου τοῦ ἐπαρχιακοῦ συμβουλίου καὶ τοῦ προέδρου τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου, ἢ, τούτων κωλυομένων, ἐκ τῶν πλειονοψηφούντων ἐπαρχιακοῦ ἢ δημοτικοῦ συμβούλου καὶ ἐχούσης γραμματέα ἕνα τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Ἐπαρχείου, διοριζόμενον ὑπὸ τοῦ Ἐπάρχου. Τὴν Ἐπιτροπὴν ταύτην συγκαλεῖ ὁ Πρόεδρος αὐτῆς ἐντὸς 8 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς λήξεως τῆς ἐν τῷ ἄρθρῳ 12 ὀκταημέρου προθεσμίας, ἐπιδιδομένης τῆς προσκλήσεως ἑκάστῳ τῶν μελῶν διὰ δικαστικοῦ κλητῆρος. Ἡ Ἐπιτροπὴ αὕτη ἄρχεται τῆς ἐκδικάσεως τῶν ἐνστάσεων ἀπὸ τὸν δῆμον τῆς πρωτευούσης τῆς ἐπαρχίας, ἐκεῖθεν δὲ μεταβαίνει εἰς τοὺς λοιποὺς δήμους κατὰ τὴν ὑπὸ τοῦ Προέδρου αὐτῆς ὁριζομένην σειράν· ὀφείλει δὲ νὰ περατώσῃ τὴν ἐκδίκασιν τῶν ἐνστάσεων καθ’ ἅπαντας τοὺς δήμους ἐντὸς 40 ἡμερῶν. Τὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς ταύτης δικαιοῦνται, διαρκουσῶν τῶν ἔξω τῆς πρωτευούσης τῆς ἐπαρχίας ἐργασιῶν αὐτῆς, εἰς ἡμερήσιον ἐπιμίσθιον δραχμῶν 5, ὁ δὲ γραμματεὺς δραχμῶν 2, καὶ ἅπαντες εἰς ἀπόληψιν ὁδοιπορικῶν ἐξόδων.» Ἄρθρον 21. Γίνεται ἄρθρ. 19, τροποποιουμένου τοῦ πρώτου αὐτοῦ στίχου ὡς ἑξῆς: Αἱ ἀποφάσεις τῆς κατὰ τὸ ἀμέσως προηγούμενον ἄρθρον Ἐπιτροπῆς καταχωρίζονται κτλ. Ἄρθρον 22. Γίνεται ἄρθρ. 20, τιθεμένου ἐν αὐτῷ ἀντὶ «δημοτικοῦ συμβουλίου» τὸ «τῆς ἐν ἄρθρῳ 18 Ἐπιτροπῆς», καὶ ἐν τῷ 2 ἐδαφίῳ παραπομπῆς ἀντὶ τοῦ «ἄρθρ. 15» εἰς «ἄρθρ. 13». Ἄρθρον 23 καὶ 24. Λαμβάνοντα ἀριθμὸν 21 καὶ 22, μένουσιν ὡς ἔχουσι. Ἄρθρον 25. Γίνεται ἄρθρ. 23, ἀντικαθισταμένων τῶν λέξεων «εἰς τὸ μητρῷον» «διὰ τῶν «εἰς τοὺς προκαταρκτικοὺς καταλόγους» καὶ τροποποιουμένου τοῦ τέλους αὐτοῦ ἀπὸ τοῦ «πρὸς τὸν Εἰσαγγελέα» ὡς ἑξῆς, «ὅστις πέμπει αὐτοὺς εἰς τὸν Νομάρχην. Οὗτος δὲ διορθώσας τὰ παρ’ αὐτῷ ἀντίγραφα τῶν προκαταρκτικῶν καταλόγων τῶν δήμων κατὰ τὰς ἀποφάσεις τοῦ Πρωτοδικείου ἐντὸς 15 ἡμερῶν πέμπει τοὺς πίνακας εἰς τοὺς οἰκείους ἐπάρχους, οἵτινες πράξαντες τὸ αὐτὸ ἐντὸς 8 ἡμερῶν ἐπὶ τῶν παρ’ αὐτοῖς ἀντιγράφων τῶν προκαταρκτικῶν καταλόγων πέμπουσιν ἕκαστον τῶν πινάκων εἰς τὸν οἰκεῖον δήμαρχον». Ἄρθρον 26. Γίνεται ἄρθρ. 24, τροποποιούμενον ὡς ἑξῆς. «Ὁ Δήμαρχος, ἅμα λαβὼν τὸν ἐν τῷ ἀμέσως ἀνωτέρῳ ἄρθρῳ πίνακα, προβαίνει μετὰ τοῦ Εἰρηνοδίκου, ὑπαρχόντων δὲ πλειόνων Εἰρηνοδικῶν μετὰ τοῦ ἀρχαιοτέρου ἐξ αὐτῶν, εἰς τὴν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἀποφάσεων τοῦ δικαστηρίου διόρθωσιν τῶν προκαταρτικῶν καταλόγων.» Ἄρθρον 25. Γίνεται τὸ 12 τοῦ νομοσχεδίου, τίθεται δὲ ἀμέσως μετὰ τὸ πρῶτον ἐδάφιον τοῦ ἄρθρ. 26, ὅπερ ἐγένετο ἄρθρ. 24, προστιθεμένου ἐν αὐτῷ μετὰ τὴν λέξιν «γεννηθέντας» τοῦ «διακεκριμένως δι’ ἕκαστον χωρίον» καὶ ἀπαλειφομένων τῶν ἐν τέλει αὐτοῦ λέξεων «συντάσσεται εἰς διπλοῦν.» Ὡς συνέχεια δὲ τοῦ ἄρθρου τούτου τίθενται τὰ ἐδάφια 2, 3 καὶ 4 τοῦ ἄρθρ. 26 τοῦ νομοσχεδίου, ἀντικαθισταμένης ἐν μὲν τῷ 2ῳ ἐδαφίῳ τῆς λέξεως «διορθωθὲν» διὰ τῆς λέξεως «συνταχθέν». Ἐν τῷ 3ῳ ἐδαφίῳ τῶν λέξεων «εἰς τὸ μητρῷον» διὰ τῶν «εἰς τοὺς προκαταρκτικοὺς καταλόγους» καὶ ἐν τῷ τελευταίῳ ἐδαφίῳ προστιθεμένης μετὰ τὰς λέξεις «ἀντίγραφα ἐπίσημα» τῆς φράσεως «ἐπὶ ἁπλοῦ χάρτου». Ἄρθρον 26. Γίνεται τὸ ἄρθρ. 13 τοῦ νομοσχεδίου, τίθεται δὲ ἐν τῷ 3ῳ στίχῳ αὐτοῦ ἀντὶ «διπλοῦν» ἡ λέξις «τριπλοῦν» καὶ μετὰ τὸ «ἐν ἑκάστῳ δήμῳ» προστίθεται «διακεκριμένως δι’ ἕκαστον χωρίον». Τέλος προστίθεται εἰς αὐτὸ 2 ἐδάφιον, ἔχον ὡς ἑξῆς· «Τῶν τριῶν τοῦ ἐτησίου τούτου μητρῴου ἀπογράφων, τὸ μὲν πέμπεται ἐντὸς τοῦ πρώτου δεκαημέρου τοῦ μηνὸς Ἰανουαρίου τοῦ ἑπομένου τῆς συντάξεως αὐτοῦ ἔτους εἰς τὴν διοικητικὴν ἀρχὴν, τὸ δὲ κατατίθεται εἰς τὰ ἀρχεῖα τοῦ οἰκείου Πρωτοδικείου, καὶ τὸ τρίτον μένει εἰς τὸ Δημαρχεῖον.» Ἄρθρ. 27. Μένει, ὡς ἔχει ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, προστιθεμένης ἐν τέλει τοῦ 1 ἐδαφίου αὐτοῦ τῆς φράσεως «καὶ ἐγγράφει τοὺς εἰς τὸν ὑπ’ αὐτὸν δῆμον νομίμως μεταγαγόντας τὴν ἑαυτῶν ἐγκατάστασιν.» Ἄρθρ. 28. Μένει ὡς ἔχει. Ἄρθρ. 29. Ἀντὶ παραπομπῆς «εἰς ἄρθρ. 13 καὶ 14» θέσον «εἰς ἄρθρ. 12 καὶ 26» καὶ ἀντὶ παραπομπῆς «εἰς ἄρθρ. 15, 16, 17, 19, 21, 22, 23, 24, 25 καὶ 26» θέσον παραπομπὴν «εἰς ἄρθρ. 13, 14, 15, 18, 19, 20, 21, 22, 23 καὶ 24». Ἄρθρ. 30. Μένει ὡς ἔχει. Ἄρθρ. 31. Ἀντὶ «συμπεπληρωμένον τὸ 30» τίθεται «συμπεπληρωμένον τὸ 40» καὶ διαγράφεται τὸ ά ἐδάφιον αὐτοῦ. Ἄρθρ. 32. Μένει ὡς ἔχει. Ἄρθρ. 33, ἐδάφ. 2 ἐν τέλει μετὰ τὴν λέξιν «ἢ πατρὸς τυφλοῦ» διαγράφονται αἱ λέξεις «ἄγοντος τὸ 70 ἔτος» καὶ τίθεται «ἢ ἕνεκα ἀνιάτου σωματικῆς βλάβης ἐντελῶς ἀνικάνου πρὸς πᾶσαν ἐργασίαν»· καὶ εἰς τὴν κατόπιν παράγραφον τοῦ αὐτοῦ ἐδαφίου ἀντὶ «πρὸς ἐργασίαν» τίθεται «πρὸς πᾶσαν ἐργασίαν». Ἐν τῇ 4ῃ παραγράφῳ τοῦ 5 ἐδαφίου ἀπαλείφεται ἡ φράσις «ἢ ἄγοντος τὸ 70 ἔτος» καὶ τίθεται «ἢ ἕνεκα ἀνιάτου σωματικῆς βλάβης ἐντελῶς ἀνικάνου πρὸς πᾶσαν ἐργασίαν. Ἄρθρ. 34, 35, 36 καὶ 37 μένουσιν ὡς ἔχουν. Ἄρθρ. 38. Ἀντὶ παραπομπῆς «εἰς ἄρθρ. 23» τίθεται «εἰς ἄρθρ. 33». Ἄρθρ. 39 ὡς ἔχει. Ἄρθρ. 40, ἐδάφ. 3, νὰ προστεθῇ ἐν τέλει «καὶ ὑπαγόμενος εἰς τὴν ἀπαγορευτικὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρ. 1 τοῦ ὑπὸ στοιχ. ΦΜʹ Νόμου τῆς 11 Νοεμβρίου τοῦ 1875 περὶ ἐντοπίων ὑπαλλήλων». Ἄρθρ. 41, 42, 43 καὶ 44. Μένουσιν ὡς ἔχουν. Ἄρθρ. 45, ἐδαφ. 2, ἀντὶ ὁ «Ἔπαρχος» τεθήτω ὁ «Νομάρχης» καὶ ἀπὸ τῆς λέξεως «ἐγγράφει τὰ ὀνόματα» τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς «καὶ ἐγγράφει κατ’ ἀλφαβητικὴν τῶν ἐπωνύμων σειρὰν τοὺς ὡς εἴρηται εἰς τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρ. 97 ὑπαγομένους καὶ κατόπιν τοὺς ὑπαγομένους εἰς τὴν κατηγορίαν τοῦ ἄρθρ. 31»· τὰ δὲ λοιπὰ μένουσιν ὡς ἔχουν ἐν τῷ ἄρθρῳ. Ἄρθρ. 46, ἐδαφ. 2 ἐν τέλει, ἀντὶ «ὄνομα καὶ ἐπώνυμον» τίθεται «ἐπώνυμον καὶ ὄνομα». Ἄρθρ. 47. Ἀπὸ τῆς φράσεως «σωματικὴν ἱκανότητα» τροποποιεῖται ὡς ἕπεται «καὶ οἱ μὲν κρινόμενοι παρὰ τοῦ παρ’ αὐτῷ ὑγειονομικοῦ ἀξιωματικοῦ ἱκανοὶ πρὸς στράτευσιν θεωροῦνται ὁριστικῶς ὡς τοιοῦτοι, οἱ δὲ κρινόμενοι ὑπ’ αὐτοῦ ἀνίκανοι ἐξαιροῦνται μὲν, ἐὰν τὰ μέλη τοῦ στρατολογικοῦ συμβουλίου συμφωνήσωσι κατὰ πλειονοψηφίαν πρὸς τὴν γνώμην τοῦ ὑγειονομικοῦ ἀξιωματικοῦ· ἄλλως, θεωροῦνται ἱκανοὶ, σημειουμένων ἐν τοῖς πρακτικοῖς τῆς τε γνώμης τούτου καὶ τῶν λόγων ἐφ’ ὧν βασιζόμενον τὸ στρατολογικὸν συμβούλιον ἀπέῤῥιψε τὴν γνώμην τοῦ ὑγειονομικοῦ ἀξιωματικοῦ.» Τὸ 2 ἐδάφιον τοῦ ἄρθρ. τούτου μένει ὡς ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, προστιθεμένων μετὰ τὰς λέξεις «ἐπισήμων ἐγγράφων» τῶν λέξεων «τῶν ἁρμοδίων ἀρχῶν». Ἄρθρ. 48, 49, 50, 51 καὶ 52 ὡς ἔχουσι. Ἄρθρ. 53. Τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς· «Τὰ μέλη τοῦ στρατολογικοῦ συμβουλίου δικαιοῦνται εἰς ἡμερήσιον ἐπιμίσθιον δρ. 8, ὁ ὑγειονομικὸς ἀξιωματικὸς εἰς δρ. 5 καὶ ὁ γραμματεὺς εἰς δρ. 3, ἐφ’ ὅσον χρόνον διατελοῦσιν ἐκτὸς τῆς πρωτευούσης τοῦ Νομοῦ, πρὸς δὲ δικαιοῦνται ἅπαντες καὶ εἰς ἀπόληψιν ὁδοιπορικῶν ἐξόδων. Ἄρθρ. 54. Μένει ὡς ἔχει. Ἄρθρ. 55, ἐδάφ. 2 ἐν ἀρχῇ, ἀντὶ «ἐν τῷ μεταξὺ τούτῳ» διόρθωσον «ἐν τῷ μητρώῳ τούτῳ». Ἄρθρ. 56. Ἀντὶ πᾶς ἐγγεγραμμένος «ἐν» διόρθωσον «εἰς». Ἄρθρ. 57 ἔχει καλῶς. Ἄρθρ. 58, ἐδάφ. 3, ἀπὸ τοῦ «διανυσάντων τὸν ὡρισμένον» τροποποιεῖται ὡς ἕπεται «τὸν ὡρισμένον χρόνον διὰ τὴν ἐν τῷ ἐνεργῷ στρατῷ καὶ τῇ ἐφεδρείᾳ αὐτοῦ ὑπηρεσίαν». Ἄρθρ. 59. Μένει ὡς ἔχει. Ἄρθρ. 60. Περὶ τὸ τέλος τοῦ 1 ἐδαφίου ἀντὶ «ἀναλόγως τοῦ πληθυσμοῦ αὐτῶν» τίθεται «ἀναλόγως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἐν τοῖς στρατολογικοῖς καταλόγοις αὐτῶν ἐγγεγραμμένων νέων». Ἐν τῷ ἐδαφίῳ 3 ἀντὶ «κατὰ τοὺς τελευταίους ἓξ τῆς θητείας αὐτῶν μῆνας» τίθεται «κατὰ τὸ τελευταῖον τῆς θητείας αὐτῶν ἔτος νὰ λάβωσιν ἄδειαν μέχρι τῆς εἰς τὴν ἐφεδρείαν μεταβάσεως αὐτῶν κτλ.» ὡς ἔχει ἐν τῷ νομοσχεδίῳ. Ἄρθρ. 61. Αἱ ἐν τέλει αὐτοῦ δρ. 150 γίνονται δρ. 100. Ἄρθρ. 62 καὶ 63. Μένουσιν ὡς ἔχουν. Ἄρθρ. 64, ἐδάφ. 2, ἀντὶ «οἱ λοιποὶ διανύουσι τριετίαν» τίθεται «οἱ λοιποὶ διανύουσι διετίαν.» Ἄρθρ. 65. Ὁ πρῶτος στίχος τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς· «Ἡ κατ’ ἀναλογίαν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἐν τοῖς στρατολογικοῖς καταλόγοις τῶν δήμων ἐγγεγραμμένων νέων διανομὴ τῶν ἐν ἄρθρῳ 60 καὶ 61 στρατευσίμων κτλ. ὡς ἐν τῷ ἄρθρῳ. Ἐν τῷ 2 ἐδαφίῳ, στίχ. 4 ἀντὶ «ὡς ἐκ τοῦ πληθησμοῦ του» τίθεται «ὡς ἐκ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἐν τῷ στρατολογικῷ αὐτοῦ καταλόγῳ ἐγγραμμένων νέων»· εἰς δὲ τὸ τέλος τοῦ αὐτοῦ ἐδαφίου προστίθενται αἱ λέξεις «ἐκ τῶν μὴ ἐργατῶν θαλάσσης.» Ἄρθρ. 66 ἐδάφ. 2. Ἐν τέλει αὐτοῦ ἀντὶ «ἀνηκόντων εἰς τὸν αὐτὸν Νομὸν καὶ τὴν αὐτὴν ἀπογραφὴν» τίθεται «καίτοι μὴ ἀνηκόντων εἰς τὴν αὐτὴν ἐπαρχίαν καὶ τὴν αὐτὴν ἀπογραφήν.» Τὸ ἐδ. 3 τοῦ ἄρθρου τούτου διαγράφεται ὡς περιττὸν μετὰ τὴν τροποποίησιν τοῦ 2 ἐδαφίου. Ἐν τῷ τελευταίῳ ἐδαφίῳ τοῦ ἄρθρου τούτου τὸ ἐν ἀρχῇ «ἅπασαι» διαγράφεται, καὶ ἐν τέλει αὐτοῦ ἀντὶ «αἱ δ’ ἐν τοῖς ἐδαφίοις β καὶ γ» τίθεται «αἱ δὲ ἐν ἐδαφ. β.» Ἄρθρ. 67, ἐδάφ. 2, στίχ. 6, μετὰ τὴν λέξιν «χρόνον» τίθεται «καὶ τοὺς τελειώσαντας». Ἄρθρ. 68, 69 καὶ 70 ὡς ἔχουσι. Ἄρθρ. 71 ἐν τέλει τοῦ 1 ἐδαφ. ἀντὶ «μὴ ἐπαρκῶσιν οἱ ἐν τοῖς ἐδαφ. 1 καὶ 2 τοῦ ἄρθρ. 73 κατηγοριῶν» τίθεται «μὴ ἐπαρκῶσιν οἱ τῶν ἐν τοῖς ἐδαφίοις τοῦ ἄρθρου 63 κατηγοριῶν». Ἄρθρ. 72. Τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς· «Ἡ διάρκεια τῆς ἐθελουσίας κατατάξεως εἶναι τριετὴς μὲν διὰ τὸν κατὰ γῆν στρατὸν, διετὴς δὲ διὰ τὸν κατὰ θάλασσαν· ἰσχύουσι δὲ καὶ περὶ τῶν ἐθελοντῶν τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ αἱ περὶ ἐνιαυσίου «ἀδείας» κλπ. ὡς ἔχει τὸ νομοσχέδιον. Ἄρθρ. 73. Μένει ὡς ἔχει. Ἄρθρ. 74. Τροποποιεῖται ὡς ἕπεται «Εἰς τοὺς διατελοῦντας εἰς διαθεσιμότητα ἄνδρας δύναται νὰ ἐπιτραπῇ νὰ ἔλθωσιν εἰς μὲν τὰς τάξεις τοῦ κατὰ γῆν ἐνεργοῦ στρατοῦ ἵνα συμπληρώσωσιν ἐν αὐταῖς τριετῆ ὑπηρεσίαν οἱ ἐν ἄρθρ. 61, εἰς δὲ τὸ Βασιλικὸν ναυτικὸν ἵνα διανύσωσι ἐν αὐτῷ διετῆ ὑπηρεσίαν οἱ ἐν τῷ τελευταίῳ ἐδαφ. τοῦ ἄρθρ. 64.» Ἀρ. 75 στιχ. 3ος. Μετὰ τὰς λέξεις «τριετοῦς ὑπηρεσίας» τίθεται «ἢ διετοῦς ἐν τῷ βασιλικῷ ναυτικῷ». Ἄρθρ. 76 καὶ 77. Μένουσιν ὡς ἔχουν. Ἄρθρ. 78. Τὸ ὡς ἐδάφιον τοῦ ἄρθρ. 78 φαινόμενον καὶ ἀρχόμενον ἐκ τῶν λέξεων «ἐν τῷ κατὰ θάλασσαν στρατῷ» εἶναι ἄρθρον αὐτοτελὲς τὸ 79. Ἄρθρ. 79. Τὸ ὡς ἀνωτέρω ἄρθρον ἐν στίχῳ 5 αὐτοῦ ἀπαιτεῖ διόρθωσιν τῆς λέξεως «ἀρχόμενοι» εἰς «ἐρχόμενοι» καὶ ἀντὶ «ὑπηρετοῦσι δὲ τὴν ὑποχρεωτικὴν θητείαν των» τίθεται «ὅτε διανύουσι τὴν ὑποχρεωτικὴν διετῆ θητείαν των»· ἐν τέλει δὲ ἀπὸ τοῦ «οἱ ὑποκελευσταὶ» μέχρι τέλους τροποποιεῖται οὕτω· «Οἱ ὑποκελευσταὶ οἱ ἀπὸ διόπων προαχθέντες μέχρι τοῦ 40ου, οἱ κελευσταὶ ἀπὸ ὑποκελευστῶν προαχθέντες μέχρι τοῦ 48ου ἔτους. Ἄρθρ. 80. Μένει ὡς ἔχει. Ἄρθρ. 81, στίχ. 3, μετὰ τὰς λέξεις «ἐθνικοῦ πανεπιστημίου» προστίθεται «ἢ τινος τῶν ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ πανεπιστημίων». Ἄρθρ. 82. Τὸ πρῶτον ἐδάφιον ἀπαλείφεται· τὸ 2ον, γινόμενον ἄρθρον 82, τροποποιεῖται ἐν τῷ 1ῳ αὐτοῦ στίχῳ ὡς ἑξῆς: «Ὅσοι τῶν ἐν τῷ ἀμέσως προηγουμένῳ ἄρθρῳ διαλαμβανομένων νέων» κτλ. ὡς ἐν τῷ νομοσχεδίῳ. Ἄρθρ. 83, 84 καὶ 85 ὡς ἔχουσι. Ἄρθρ. 86, στίχος 3ος, ἀντὶ «πρὸς τῆς» διόρθωσον «πρὸ τῆς». Ἄρθρ. 87. Μένει ὡς ἔχει. Ἄρθρ. 88. Προστίθεται 2ον ἐδάφιον τὸ ἑξῆς· «Μὲ τὴν αὐτὴν ποινὴν τιμωροῦνται καὶ ἂν σημειώσωσί τινα ἐν τοῖς προκαταρκτικοῖς καταλόγοις μὲ ἡλικίαν ἀνωτέραν ἢ κατωτέραν τῆς ἐξαγομένης ἐκ τῶν ἐν ἄρθρῳ 11 πρὸς ἐξακρίβωσιν τῆς ἡλικίας ὁριζομένων στοιχείων». Ἄρθρ. 89. Ἀντὶ μὲ «πρόστιμον» τίθεται μὲ «χρηματικὴν ποινὴν δρ. 100–150», ἀπαλειφομένης τῆς φράσεως «ἐφαρμοζομένων τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρ. 24 τοῦ κ. π. ν. Ἄρθρ. 90. Ἐπίσης ἀντὶ μὲ «πρόστιμον 30–300» τίθεται μὲ «χρηματικὴν ποινὴν δρ. 30–300». Ἄρθρ. 91. Τὸ 1ον ἐδάφιον μένει ὡς ἔχει, τὸ δεύτερον ἀπαλείφεται· ἐν δὲ τῷ 3ῳ ἐδαφ. στίχῳ 3ῳ μετὰ τὰς λέξεις «κατὰ δὲ τὴν ἐκτέλεσιν» προστίθενται τὰ ἑξῆς «τοῦ ἄρθρ. 14 μὴ πέμψωσι ἐγκαίρως τὰ ἀντίγραφα τῶν προκαταρκτικῶν καταλόγων εἰς τὴν διοικητικὴν ἀρχὴν ἢ τὰ ἀντίγραφα τῶν προκαταρκτικῶν καταλόγων τῶν χωρίων, εἰς τὰ οἰκεῖα παρεδρεῖα, ἢ κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἄρθρ. 27»· τὰ λοιπὰ ὡς ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, ἀπαλειφομένης τῆς ἐν τέλει τοῦ ἐδαφίου τούτου φράσεως «ἐφαρμοζομένης καὶ τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 2ου τοῦ κ. π. ν.)» Τὸ ἐδάφιον 4ον ἀπαλείφεται ὡς μὴ ἔχον λόγον ὑπάρξεως Ἐν δὲ τῷ τελευταίῳ ἐδαφίῳ τοῦ αὐτοῦ ἄρθρ. 91 αἱ τελευταῖαι λέξεις «τὸ μητρῷον τοῦ δήμου» ἀντικαθίστανται διὰ τῶν «τοὺς προκαταρκτικοὺς καταλόγους τοῦ δήμου καὶ μὴ παριστάμενοι κατὰ τὴν κλήρωσιν τῶν στρατευσίμων τοῦ δήμου των»· προστίθεται δὲ κατόπιν καὶ τὸ ἑξῆς ἐδάφιον· «Μὲ τὴν αὐτὴν ποινὴν τιμωροῦνται καὶ οἱ Πρόεδροι τῶν ἐπαρχιακῶν ἢ δημοτικῶν συμβουλίων οἱ μὴ προσερχόμενοι πρὸς συγκρότησιν τῆς ἐν ἄρθρ. 18 Ἐπιτροπῆς κατὰ τὴν ὑπὸ τοῦ Προέδρου αὐτῆς ὁρισθεῖσαν ἡμέραν». Ἄρθρ. 92. Μένει ὡς ἔχει. Ἄρθρ. 93. Ἐν τῷ προτελευταίῳ στίχῳ «ἐπισημότητι» διόρθωσον «ἐπισημότητι». Ἄρθρ. 94. Ἐν τέλει ἀντὶ «μὲ χρηματικὴν ποινὴν 50–500 δρ.» τίθεται «πρόστιμον 50–500 δρ.» Ἄρθρ. 95, 96 καὶ 97 ἔχουσι καλῶς. Ἄρθρ. 98. Ἐν στίχῳ 6ῳ ἀντὶ «χρηματικῆς ποινῆς μέχρι 500 δρ.» τίθεται «χρηματικῆς ποινῆς 50–500 δρ.» Ἄρθρ. 99. Μένει ὡς ἔχει. Ἄρθρ. 100. Τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς· «Ὅστις κριθῇ ἔνοχος ὅτι ὑπέκρυψεν ἐν γνώσει ἄνδρα διατελοῦντα ἐν ἀνυποταξίᾳ, ἢ διευκόλυνε τὴν ἀπόδρασιν αὐτοῦ, τιμωρεῖται μὲ πρόστιμον δρ. 20–200. Οἱ δὲ πλοίαρχοι καὶ κυβερνῆται τῶν ἐμπορικῶν πλοίων στεροῦνται πρὸς τῷ προστίμῳ καὶ τοῦ ἀτομικοῦ αὐτῶν διπλώματος ἀπὸ 1–3 ἔτη. Εἰς ἐκείνους δὲ, οἵτινες διὰ δολίων μέσων παρακωλύσωσι ἢ βραδύνωσι τὴν ἀναχώρησιν τῶν στρατευσίμων, ἐπιβάλλεται ποινὴ φυλακίσεως 1–6 μηνῶν καὶ πρόστιμον δρ. 20–200. Ἐὰν δὲ ἡ ἀξιόποινος αὕτη πρᾶξις ἐγένετο ἐκ συστάσεως, ἡ ποινὴ εἶναι διπλασία.» Τὰ ἄρθρα 101 καὶ 102 ἔχουσι καλῶς. Ἄρθρ. 103. Ἐν ἀρχῇ προτάσσονται τὰ ἑξῆς· «Οἱ παρὰ τῷ στρατολογικῷ συμβουλίῳ ὑγειονομικοὶ ἀξιωματικοὶ, οἱ θεωρήσαντες ὡς ἱκανὸν πρὸς στράτευσιν ἄνδρα κριθέντα ἅμα τῇ εἰς τὸ σῶμα του ἀφίξει ἀνίκανον κατὰ τὰς διατυπώσεις τοῦ ΥΚΗʹ Νόμου περὶ ἀνικάνων ὁπλιτῶν, ἐὰν ἀποδειχθῇ ὅτι ἡ ἀνικανότης ὑπῆρχε κατὰ τὴν ὑπὸ τοῦ στρατολογικοῦ συμβουλίου ἐξέτασιν τοῦ στρατευσίμου, τιμωρεῖται πειθαρχικῶς ἐπὶ ἐκ προθέσεως ἢ ἐξ ἀμελείας παραβάσει τοῦ τῆς ὑπηρεσίας καθήκοντος.» Τὰ λοιπὰ τοῦ ἄρθρου τούτου μένουσιν ὡς ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, μόνον δὲ ἐν ἀρχῇ τοῦ τελευταίου ἐδαφίου ἀντὶ τοῦ «κατὰ τὰς ἐν ἄρθρ. 103» τίθεται «κατὰ τὰς ἐν τῷ παρόντι ἄρθρῳ.» Ἄρθρ. 104 μέχρι τοῦ ἄρθρ. 114 ἔχουσι καλῶς. Ἄρθρ. 115. Ἐν ἀρχῇ τοῦ ἄρθρου ἀντὶ «κληρωτοὶ καθυστεροῦντες προηγουμένων ἀπογραφῶν» τίθεται «κληρωτοὶ καθυστεροῦντες τῶν μέχρι τοῦ 1876, συμπεριλαμβανομένου, ἀπογραφῶν»· τὰ λοιπὰ ὡς ἐν τῷ ἄρθρῳ. Ἐν ἀρχῇ τοῦ 2 ἐδαφίου ἀντὶ «καθυστεροῦντες κληρωτοὶ προηγουμένων ἀπογραφῶν» τίθεται «οἱ καθυστεροῦντες κληρωτοὶ τῶν μέχρι τοῦ 1378, συμπεριλαμβανομένου, ἀπογραφῶν». Τὰ λοιπὰ μένουσιν ὡς ἔχουν. Ἄρθρ. 116. Ἐν τέλει αὐτοῦ, ἀντὶ «δωδεκαετῆ ὑπηρεσίαν» τίθεται «δεκαπενταετῆ ὑπηρεσίαν». Ἄρθρ. 117, 118, 119 καὶ 120. Μένουσιν ὡς ἔχουσι. Ἄρθρ. 121. Μετὰ τὴν λέξιν «ἐθνοφυλακῆς» προστίθεται «φάλαγγος τοῦ πανεπιστημίου καὶ ἐκτάκτου ἐφεδρείας»· τὰ δὲ λοιπὰ ὡς ἐν τῷ νομοσχεδίῳ. Ἐν Ἀθήναις, τῇ 16 8βρίου 1878. Ὁ εἰσηγητὴς Ν. Ι. Σοῦτσος. Αἱ ἐπιτροπαὶ Κ. Λομβάρδος, Κ. Δυοβουνιώτης, Σ. Καραϊσκάκης, Κ. Θεοδώρου, Α. Τσαμαδὸς, Εὐθύμ. Δεληγιάννης, Ν. Δαρειώτης, Δ. Θεοχάρης, Α. Καπετανάκης, Ν. Πιπῖνος.»

§38ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Διὰ τὸ νομοσχέδιον περὶ ἅλατος τί ἔγεινε, κ. Πρόεδρε;

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καὶ δι’ αὐτὸ ἐδόθη προθεσμία τριῶν ἡμερῶν.

§40ΡΙΚΑΚΗΣ. Κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συζήτησιν, ἥτις ἀπησχόλησεν ὁλόκληρον ἑβδομάδα τὴν Βουλὴν, ἐνθυμεῖσθε, ὅτι ἀντικείμενον σπουδαῖον ἦτο καὶ τὸ ζήτημα τῶν ἐφέδρων· τὸ ζήτημα τῶν ἐφέδρων διῄρεσε τὴν Βουλὴν εἰς δύο γνώμας· δύο γνῶμαι ἀνεπτύχθησαν, ἀλλ’ ἔμεινε τὸ ζήτημα ἐκκρεμὲς, καὶ ἀπεφασίσθη νὰ λυθῇ ὁριστικῶς τοῦτο, εἴτε ἰδίᾳ συζητούμενον εἴτε κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐκτάκτου πιστώσεως, ἢ τῶν περὶ δανείων συμβάσεων. Ἐθεώρησεν ἡ Βουλὴ ἀναγκαῖον, καὶ ἡ Κυβέρνησις πρώτη ἐπρότεινε, νὰ λυθῇ πρὸ πάσης ἐνεργείας ὁριστικῶς τὸ ζήτημα τοῦτο, ἐὰν δηλ. ἡ Βουλὴ συμφωνῇ μὲ τὴν γνώμην τῆς Κυβερνήσεως τοῦ νὰ προσκληθῇ σήμερον ἡ τρίτη καὶ τετάρτη σειρὰ τῆς ἐφεδρείας. Ἀλλὰ, κύριοι, πρὶν εἰσέτι ἔλθῃ ἡ συζήτησις ἐν τῇ Βουλῇ, πρὶν εἰσαχθῶσι τὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα ἐφάπτονται τοῦ ζητήματος τῆς ἐφεδρείας, ἐδόθη μοσιεύθη Β. Διάταγμα, δι’ οὗ προσκαλεῖται ἡ τρίτη καὶ ἡ τετάρτη σειρά. Βεβαίως ἡ Κυβέρνησις εἶχεν ὑπ’ ὄψιν τὸν τελευταῖον περὶ ἐκτάκτων στρατιωτικῶν μέτρων νόμον, καθ’ ὃν ἐπιτρέπεται νὰ καλῶνται ἐν περιπτώσει ἀνάγκης εἰς τὰ ὅπλα οἱ ἔφεδροι ἀδιακρίτως τῆς τάξεως εἰς ἣν ἀνήκουσιν· ἀλλὰ, κύριοι, τὸ ζήτημα τοῦτο ἔρχομαι νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν καὶ παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ μοὶ δώσῃ ἐξηγήσεις ἐπὶ τῶν ἑξῆς ἀντικειμένων. Κατὰ τὸν νόμον ΧΞΖʹ τῆς 31 Δεκεμβρίου 1877 τὰ διάφορα σώματα τοῦ στρατοῦ, ἐκτὸς τῆς χωροφυλακῆς, καταρτίζονται 1) ἐκ τῶν κληρούχων, 2) ἐκ τῶν ἐθελοντῶν, 3) ἐκ τῶν τακτικῶν ἐφέδρων. Κατὰ δὲ τὸ ἄρθρον 7 τὸ πεζικὸν συμπληροῦται προσέτι καὶ ἐκ τῶν ἐκτάκτων ἐφέδρων· ὥστε, κατὰ τὴν διάταξιν ταύτην, ἥτις δὲν μετεβλήθη διὰ τοῦ ἑπομένου νόμου τῆς 23 Ἰανουαρίου ε. ε. οἱ ἔκτακτοι ἔφεδροι ἔρχονται μετὰ τοὺς κληρούχους, τοὺς ἐθελοντὰς, καὶ τοὺς τακτικοὺς ἐφέδρους πρὸς συμπλήρωσιν τοῦ ἀριθμοῦ, ὅστις θὰ θεωρηθῇ ἀναγκαῖος πρὸς καταρτισμὸν τῆς ἐκτάκτου δυνάμεως τοῦ στρατοῦ· ὁ νόμος ΧΕΖʹ ὁρίζει καὶ τὴν ἐποχὴν τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου· τὸ δὲ ἄρθρον 1 λέγει ὅτι ἡ ἰσχὺς τοῦ νόμου αὐτοῦ παρατείνεται μέχρι τέλους τῆς παρούσης Συνόδου τῆς Βουλῆς. Ὁ δὲ τελευταῖος νόμος τῆς 23 Ἰανουαρίου ἐπίσης λέγει· «ὁ παρὼν νόμος ἰσχύει ἐφ’ ὅσον καὶ ὁ ΧΕΖʹ»· ἑπομένως οἱ νόμοι τοῦ προσωρινοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, καθ’ οὓς ἔχει τὸ δικαίωμα ἡ Κυβέρνησις νὰ προσκαλῇ τοὺς ἐκτάκτους ἐφέδρους, ν’ αὐξάνῃ τὸν στρατὸν εἰς ὅσον ἀριθμὸν θεωρήσῃ ἀναγκαῖον, ἐκπνέει κατὰ τὴν λῆξιν τῆς παρούσης Συνόδου· καὶ ὅταν λέγω, ὅτι ἐκπνέει κατὰ τὴν ἐποχὴν αὐτὴν, ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ τὸν θεωρήσω ἐκπνέοντα ἀπὸ τῆς 31 Ὀκτωβρίου, διότι λήγουσιν οἱ τρεῖς μῆνες, μεθ’ οὓς δύναται νὰ κηρυχθῇ ἡ λῆξις τῆς Συνόδου. Δύναται ὁ νόμος αὐτὸς νὰ ζήσῃ καὶ δέκα ἡμέρας μετὰ τὴν 31 Ὀκτωβρίου καὶ τρεῖς μῆνας, μέχρι τῆς 31 Ἰανουαρίου· πλέον ὅμως τῶν τριῶν ἡ ἰσχύς του δὲν δύναται νὰ παραταθῇ. Θέλω λοιπὸν νὰ μάθω, ἀφοῦ ὁ νόμος, δυνάμει τοῦ ὁποίου καλοῦνται οἱ ἔφεδροι εἰς τὰ ὅπλα, ἰσχύει ἐπὶ τρεῖς τὸ πολὺ εἰσέτι μῆνας, καὶ ἀφοῦ ὁ νόμος ἐπεφύλαξεν εἰς τὴν Βουλὴν, ἥτις εἶναι παροῦσα, νὰ ἀποφασίσῃ περὶ νέας τυχὸν παρατάσεως, πῶς τὸ διάταγμα τῆς 9 Ὀκτωβρίου καλεῖ τὴν τρίτη καὶ τετάρτην σειρὰν τῆς ἐφεδρείας ἐπὶ ἑξάμηνον; Ἀφοῦ ὁ ῥηθεὶς νόμος δὲν ἰσχύει πλέον τοῦ τέλους Ἰανουαρίου, δυνάμει τίνος νόμου δύνανται νὰ ὑποχρεωθῶσιν οἱ καλούμενοι ἔφεδροι ἐπὶ ἑξαμηνίᾳ; Νομίζω λοιπὸν ὅτι τὸ Διάταγμα αὐτὸ δὲν δύναται νὰ συμβιβασθῇ μὲ τὸν νόμον, δι’ οὗ ἐπιτρέπεται νὰ κληθῶσιν οἱ ἔκτακτοι ἔφεδροι. Εὑρίσκω εἰς τὸ διάταγμα αὐτὸ μίαν ἄλλην ἀντίφασιν πρὸς τὸν νόμον, ἡ ὁποία εἶναι ἡ ἑξῆς· Τὸ ἄρθρον 1 τοῦ διατάγματος ὁρίζει ὅτι θέλουσιν ἀποσταλῆ εἰς ἀόριστον ἄδειαν οἱ ἐπὶ ἓν ἔτος ὑπηρετήσαντες τακτικοὶ ἔφεδροι, ὅπερ ἀντίκειται εἰς τὰ ἄρθρα 6 καὶ 7 τοῦ νόμου ΧΚΖʹ κατὰ τὰ ὁποῖα, ὡς προεῖπον, μόνον ὅταν δὲν ἐπαρκῶσιν εἰς τὴν συμπλήρωσιν τοῦ στρατοῦ οἱ τακτικοὶ ἔφεδροι, καλοῦνται πρὸς συμπλήρωσιν οἱ ἔκτακτοι. Ἐρωτῶ λοιπόν· ἀφοῦ τοὺς τακτικοὺς ἐφέδρους τὸ Β. Διάταγμα ἀπαλλάττει τῆς ὑποχρεώσεως τοῦ νὰ ὑπηρετήσωσι, δύνανται νὰ κληθῶσιν οἱ πρὸς συμπλήρωσιν μόνον ἐρχόμενοι; Ἡ εἰς ἄδειαν ἀποστολὴ τῶν τακτικῶν ἐφέδρων τεκμαίρει, ὅτι οἱ ἐθελονταὶ καὶ οἱ κληροῦχοι ἀποτελοῦσιν ἱκανὴν δύναμιν, ἑπομένως δὲν δύνασθε νὰ καλέσητε τοὺς ἐκτάκτους ἐφέδρους, μὴ ὑπαρχούσης ἀνάγκης πρὸς συμπλήρωσιν. Νομίζω λοιπόν, ὅτι τὸ 7 ἄρθρον τοῦ νόμου......

§41ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ποῖος νόμος εἶναι;

§42ΡΙΚΑΚΗΣ. Ὁ ΧΞΖʹ.

§43ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ποίας ἐποχῆς;

§44ΡΙΚΑΚΗΣ. Τῆς 31 Δεκεμβρίου τοῦ 1877. Ἰσχύει, καθότι ὁ νόμος τῆς 23 Ἰανουαρίου ε. ε. δὲν ἔκαμε τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ ἐκτείνῃ τὴν ὑποχρέωσιν εἰς ὅλας τὰς τάξεις τῶν ἐφέδρων, αἵτινες ἐπέτρεψε νὰ καλῶνται πρὸς ἐνίσχυσιν τοῦ στρατοῦ. Ἀλλὰ τὸ ἄρθρον 3 τοῦ νόμου τούτου δὲν ὁρίζει, δὲν λαλεῖ περὶ ὀργανισμοῦ καὶ ἑπομένως τὰ ἄρθρα 6 καὶ 7 τοῦ ὀργανικοῦ νόμου ἰσχύουσι, τὸ δὲ ἄρθρον 1 τοῦ Β. Διατάγματος ἀντίκειται προφανῶς εἰς τὴν διάταξιν αὐτῶν. Εἰς τὴν ἐγκύκλιον, ἡ ὁποία συνώδευσε τὸ Διάταγμα, παρετήρησα μίαν διάταξιν, ἥτις ὄχι μόνον ἀντίκειται εἰς τὸν νόμον, ὄχι μόνον δὲν ἐφηρμόσθη κατὰ τὰς μεγάλας ἐκτάκτους περιστάσεις, ἀλλὰ δύναται νὰ γείνῃ παραίτιος δυσαρέστων περιπλοκῶν. Γνωρίζομεν, κύριοι, πάντες ἐκ πείρας ποῖα ἀτοπήματα γεννᾷ ἡ σύστασις μεταβατικῶν σωμάτων· γνωρίζομεν ὅλοι ἐκ πείρας, ποία εἶναι πολλάκις ἡ σύστασις τῶν τοιούτων μεταβατικῶν ἀποσπασμάτων, ὅτι πολλάκις αἱ κυβερνήσεις ἠναγκάσθησαν ἄλλοτε νὰ τὰ καταργήσωσι, διότι ἐπροτίμησαν τὴν ἀπαλλαγὴν τῶν κατοίκων ἀπὸ τῆς πιέσεως, τὴν ὁποίαν ὑφίστανται, ἀπὸ τὸ καλὸν, τὸ ὁποῖον ἐπιζητεῖται διὰ τῆς συστάσεως τῶν σωμάτων αὐτῶν. Καὶ μολαταῦτα ἡ ἐγκύκλιος αὕτη συνιστᾷ μεταβατικὰ σώματα εἰς ὅλας τὰς ἐπαρχίας πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς συλλήψεως τῶν ἐφέδρων· καὶ ἁρμόδιαι στρατιωτικαὶ ἀρχαὶ συνεννοούμεναι, λέγει ἡ ἐγκύκλιος, μετὰ τῶν διοικητικῶν καὶ δημοτικῶν ἀρχῶν, θέλουσι λάβει τὰ κατάλληλα μέτρα, ἓν τῶν ὁποίων ἔσται ἡ σύστασις εἰδικῶν μεταβατικῶν ἀποσπασμάτων κτλ.» Ἀλλὰ, ἐκτὸς τοῦ διοικητικοῦ λόγου, ὅστις ἀποκρούει τὴν σύστασιν τοιούτων σωμάτων, ἐκτὸς τῆς ἐλλείψεως κατεπειγούσης καὶ ἀναποφεύκτου ἀνάγκης, ἡ ὁποία ὁμολογουμένως δὲν ὑφίσταται, ὅπως ἐπιτραπῇ ἡ ἐφαρμογὴ τοιούτων βιαίων καὶ αὐστηρῶν μέτρων, τὸ μέτρον αὐτὸ ἀντίκειται εἰς ῥητὴν διάταξιν τοῦ νόμου. Τὸ ἄρθρον 35 τοῦ περὶ ἐφεδρείας νόμου ὁρίζει, ὅτι χορηγεῖται ἑνὸς μηνὸς προθεσμία εἰς τοὺς ἐκτάκτους ἐφέδρους ὅπως προσέλθωσιν. Ὁ νόμος περὶ ἐφεδρείας λοιπὸν, ὅστις ἔθεσε τὰς γενικὰς βάσεις τῆς κληρώσεως, τῆς προσκλήσεως καὶ τῆς κατατάξεως τοῦ ἐφέδρου, ἐθεώρησεν ἀναγκαῖον νὰ προηγῆται μία πρόσκλησις, ἥτις νὰ τοιχοκολλᾶται εἰς τὰ παρεδρεῖα καὶ νὰ χορηγῆται ἑνὸς μηνὸς προθεσμία πρὸς ἐμφάνισιν· σᾶς ἐρωτῶ, ἠδύνατο ἡ Κυβέρνησις, χωρὶς νὰ προηγηθῇ ἡ ἐκπλήρωσις τῶν διατάξεων τοῦ νόμου, νὰ διατάξῃ ἀμέσως τὴν σύστασιν ἀποσπασμάτων καὶ τὴν ἔξοδον αὐτῶν πρὸς καταδίωξιν καὶ σύλληψιν τῶν ἐφέδρων; νομίζω, ὄχι. Ἡ μνησθεῖσα λοιπὸν ἐγκύκλιος, διὰ τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους ἐξέθεσα, καὶ καθόσον πάντες γνωρίζετε τὰ δυσάρεστα ἀποτελέσματα τὰ ὁποῖα θέλει προκαλέσει, ἀντίκειται ῥητῶς καὶ εἰς τὸ ἄρθρον 35 τοῦ περὶ ἐφεδρείας νόμου. Ἑπομένως νομίζω, ὅτι καὶ τὸ Διάταγμα εἰς τὸ μέρος τὸ ὁποῖον σᾶς ἐμνημόνευσα, καὶ ἡ ἐγκύκλιος, ἡ ὁποία ἐξεδόθη πρὸς ἐκτέλεσιν, ὄχι μόνον δὲν συμβιβάζεται μὲ τὰς ἰδέας, τὰς ὁποίας ἀνεπτύξαμεν καὶ ὑπεστηρίξαμεν καὶ τὰς ὁποίας ἐν καιρῷ ἡ Κυβέρνησις ἐπεφυλάχθη ν’ ἀντικρούσῃ, ὑποστηρίζουσα καὶ ἐκθέτουσα τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους νομίζει ὅτι πρέπει νὰ προσκληθῇ ἡ τρίτη καὶ τετάρτη σειρὰ τῆς ἐφεδρείας, ὄχι, μόνον, λέγω, δὲν συμβιβάζονται μὲ τὴν ἀρχὴν τὴν ὁποίαν ἐθέσαμεν, ἀλλ’ ἀντιστρατεύονται προφανῶς καὶ πρὸς τὰς ῥητὰς διατάξεις τῶν κειμένων νόμων.

§45ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Πρωθυπουργός). Νομίζω, ὅτι τὰ λεχθέντα εἶναι καθαρὰ ἐπερώτησις, εἰς τὴν ὁποίαν θ’ ἀπαντήσωμεν. Ἀλλὰ σήμερον δὲν εἴμεθα εἰς κατάστασιν, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἐργάζεται μὲ τὸν βασιλέα καὶ δὲν δύναται νὰ ἔλθῃ ἐνταῦθα. Δὲν σπεύδουν τὰ πράγματα, ὡς νομίζει ὁ κ. Ῥικάκης, διότι ἐγὼ, καθὼς ἀπὸ τοῦ βήματος ὑπεσχέθην, παρήγγειλα εἰς τὰς διοικητικὰς ἀρχὰς νὰ μὴ προχωρήσωσιν εἰς τὴν ἀναζήτησιν τῶν ἐφέδρων, μέχρις οὗ ἡ Βουλὴ ἀποφασίσῃ, μέχρις οὗ τὰς διατάξωμεν· ἑπομένως ὅλα αὐτὰ εἶναι προπαρασκευαστικά. Αὔριον θέλομεν ἀπαντήσει ἐκτενέστερον.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μεταβαίνομεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Ἔχομεν τὸ νομοσχέδιον περὶ χορηγίας ἀναπληρωτικῶν πιστώσεων δραχμῶν 75,000 εἰς βʹ ἀνάγνωσιν. (Ἀναγινώσκεται τὸ νομοσχέδιον καὶ ἐπιψηφίζεται εἰς βʹ ἀνάγνωσιν, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον. Ἐπίσης εἰς ά ἀνάγνωσιν τὸ νομοσχέδιον περὶ χορηγίας πιστώσεως διὰ τὴν πληρωμὴν ὀφειλομένων συντάξεων μέχρι τῆς 31 Δεκεμβρίου 1876.)

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν ἤδη εἰς ά ἀνάγνωσιν τὸ νομοσχέδιον περὶ τροποποιήσεως τοῦ ΧΘʹ νόμου περὶ ἐκτάκτου ἐφεδρείας τοῦ στρατοῦ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις κατὰ τῆς ἀρχῆς;

§48ΖΩΧΙΟΣ ΚΑΙ ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐστάλη εἰς τὴν ἐπιτροπήν.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισε νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ὡς κατεπεῖγον.

§50ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Πρέπει νὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπήν.

§51ΖΩΧΙΟΣ. Μετὰ τοὺς λόγους τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως περὶ ἐφεδρείας, νομίζω ὅτι αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον ἔπρεπε νὰ ἔλθῃ κατόπιν.

§52ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Πρωθυπουργός.). Τὸ νομοσχέδιον δὲν ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς ἐφεδρείας, τὸ ὁποῖον, ὁπότε θέλετε, συζητοῦμεν, καὶ μάλιστα ἐπιθυμοῦμεν νὰ συζητηθῇ, ὅσον τὸ δυνατὸν γρήγορα, ἀλλ’ ἀφορᾷ ὅλους τοὺς καλουμένους εἰς τὸν στρατὸν νεοσυλλέκτους. Ἐνόσω ἀναβάλλεται ἡ συζήτησις αὐτοῦ, τὰ κακὰ διὰ τὰ ὁποῖα παραπονεῖσθε θὰ ὑφίστανται.

§53ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Ἄν δὲν ἐγκριθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ ἐφεδρείας, τότε τὸ ὑπὸ συζήτησιν εἶναι περιττὸν, διότι διὰ τὴν τακτικὴν στρατολογίαν ἔχομεν τὸ στρατολογικὸν νομοσχέδιον.

§54ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο εἶναι διὰ τὸ 1880, καὶ τί θὰ κάμωμεν διὰ τὸ 1879;

§55Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὸ νομοσχέδιον βελτιοῖ κατά τι τὸν νόμον καὶ εἶναι ἀντικείμενον μεγάλης ἀπαιτήσεως τῆς κοινωνίας. Δὲν βλέπω λοιπὸν τὸν λόγον διατί γίνεται ἀντίῤῥησις ὅπως συζητηθῇ.

§56ΖΩΧΙΟΣ. Εἴμεθα ἐν κυκεῶνι. Ὁ ἀξιότιμος Πρωθυπουργὸς μᾶς εἶπε τώρα «θέλετε νὰ λύσωμεν τὸ ζήτημα τῆς ἐφεδρείας; Πάρειμι». Τὸ κύριον ζήτημα κατ’ ἐμὲ εἶναι ἡ ἐφεδρεία, οὐχὶ τὰ παρεμπίπτοντα.

§57ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀρχίσατε.

§58ΖΩΧΙΟΣ. Ἄν δὲν ἀπατῶμαι, ὁ Ἀλέξανδρος εἰς μεγάλην μάχην ἣν ἔδωκεν, εὑρῆκε στρατιώτην, ὅστις ἐτρόχιζε τὴν μάχαιράν του. «Τί κάμνεις;» τοῦ λέγει. «Τροχίζω τὴν μάχαιράν μου», ἀπαντᾷ ἐκεῖνος, ἀλλ’ ὁ Ἀλέξανδρος ἐπαναλαμβάνει. «Δὲν εἶναι καιρὸς νὰ τροχίζῃς τὴν μάχαιράν σου, ἀλλὰ νὰ τὴν μεταχειρισθῇς». Καὶ ὁ ἀξιότιμος Πρωθυπουργὸς, ἀφ’ ἧς ἐποχῆς συνῆλθεν ἡ Βουλὴ, τροχίζει ἀδιακόπως τὴν μάχαιράν του. Δὲν παρέρχεται στιγμὴ καὶ φωνάζει: «Φέρτε λάδι, διὰ νὰ γυρίζω τὸν τροχόν! Φέρτε χρήματα,» καὶ αὐτοῦ ἐξακολουθεῖ. Ἀλλὰ, κ. Πρωθυπουργὲ, εἰς τὴν ἀρχὴν τοῦ Κοινοβουλίου τοῦ παρόντος ἔτους μᾶς εἶπες, ὅτι ἡ μάχαιρα εἶναι ἑτοίμη καὶ ἡμεῖς εἴπομεν: «Δόξα σοι ὁ Θεός». Μετ’ ὀλίγας ἡμέρας λέγει, ὅτι ἦτο ἑτοίμη, ἀλλὰ τὴν ἔβαλεν εἰς τὴν θήκην καὶ αὐτὸ καλό. Τώρα λέγει «θὰ τροχίσω πάλιν τὸ μαχαίρι μου, φέρτε λάδι, φέρτε ἐφέδρους!» Μὰ πότε θὰ τελειώσῃ αὐτὴ ἡ ἱστορία; (ἱλαρότης καὶ γέλωτες). Γελᾶτε, ἀλλὰ τὸ πρᾶγμα εἶναι αὐτὸ, καὶ ἂν τὸν ἀφήσητε, θὰ ἐξακολουθῇ ἀεννάως νὰ τροχίζῃ τὸ μαχαίρι του, χωρὶς νὰ τὸ μεταχειρισθῇ ποτὲ, ποτὲ, ποτέ. Θ’ ἀντιτάξω κατὰ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ τὸν Πρωθυπουργὸν, καὶ ἐκεῖ ὁ Κουμουνδοῦρος θ’ ἀπαντήσῃ εἰς τὸν Κουμουνδοῦρον. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ἀντιπολιτευόμενος ὢν εἶπε μετὰ τόνου, ὅτε τὸ Ὑπουργεῖον Δεληγεώργη ἔφερε τὸν νόμον περὶ ἐφεδρείας· «δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους ἐγὼ θέλω ψηφίσει κατὰ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον πέπεισμαι ὅτι θέλει φέρει βλάβην» Αἴ, τώρα τί εἶναι; Altri tempi altre cure. Τότε ἡ Τουρκία ἔπνεε τὰ λοίσθια, καὶ ὁ κ. Κουμουνδοῦρος μᾶς εἶπεν «εὑρήκαμεν τὴν περίστασιν νὰ τῆς τραβήξωμεν μία τουφεκιά.» Τώρα ὅμως δὲν πιστεύω νὰ ἦναι πτῶμα ἡ Τουρκία, ἔχει σύμμαχον φοβεράν. Ὅτε ἐκάλεις τοὺς ἐφέδρους, κ. Πρωθυπουργὲ, ὅλη ἡ Ἑλλὰς ἦτο μετέωρος, τώρα τί κάμνει; Εἶναι ἐξηπλωμένη καὶ καπνίζει, καὶ ἐκεῖνο ὅπερ τότε ἦτο συμφέρον, τώρα εἶναι ἐπιβλαβές. Ἄλλως τε πρῶτοι οἱ ὑπάλληλοί σας ἐπρόδωκαν τὴν πατρίδα, ἐξαιρέσαντες τὸν σφριγῶντα καὶ ἀποστείλαντες εἰς τὸν στρατὸν τὸν ἀσθενῆ. Τότε ἡ ἐφεδρεία ἦτο ζῶσα· τώρα τί εἶναι; Εἴπατε εἰς τὰς ἐπαρχίας περὶ ἐφεδρείας καὶ θὰ σᾶς λιθοβολήσουν, διότι ὁ νόμος ἐκαπηλεύθη. Ἴσως τότε ἡ ἐφεδρεία ἦτο χρήσιμος, ἀλλὰ σήμερον βεβαίως εἶναι ὀλεθρία. Τότε ὁ Ὑπουργὸς ἔλεγεν, ὅτι οἱ ἔφεδροι δύνανται νὰ μὴ προσέλθωσι, σήμερον δὲ στέλλει κατ’ αὐτῶν τὸν στρατόν, ὅπως διὰ τῆς βίας τοὺς κατατάξῃ. Ὁπόσα δὲ ἔπαθον οἱ ἤδη ἔφεδροι; Τί τοὺς θέλετε τοὺς ἐφέδρους; Μήπως ἔχετε στρατῶνας, μήπως ἔχετε κλίνας, τροφάς; Δὲν ἐστρατολογήθησαν οἱ ναυτικοὶ, διότι πρὸς ἔπαινον τῶν Ὑδραίων, μόνη ἡ Ὕδρα εἶπεν «οὐ δὲν θέλω, δὲν ἀκούω τὰς ἐκκλησίας καὶ τοὺς πρυτάνεις....»

§59ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Δὲν εἶπεν ἔτσι· τοὺς Ὑδραίους ἐξαιρεῖ ὁ νόμος.

§60ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Παρεξηγεῖτε τὸ πρᾶγμα (θόρυβος).

§61ΖΩΧΙΟΣ. Εἰς τὴν Ὕδραν εἰσῆλθον αἱ γυναῖκες εἰς τὸ ἐπαρχεῖον καὶ ἔσχισαν τοὺς καταλόγους τῶν ἐφέδρων....

§62ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Εἶχον δίκαιον.

§63ΖΩΧΙΟΣ. Καὶ ἐγὼ εἶπον· «Δόξα σοι ὁ Θεός· ὁ λαὸς ἐξέφρασε γνώμην.»

§64ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Δὲν ἐξέφρασε γνώμην, ἐζήτησε τὴν ἀληθῆ ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου.

§65ΖΩΧΙΟΣ. Ἀπὸ τοῦ 1836 ὑπάρχει ἡ πρόφασις, ὅτι οἱ Ὑδραῖοι στρατολογοῦνται κατὰ θάλασσαν, καὶ ἑπομένως ἐξαιροῦνται τῆς κατὰ γῆν στρατολογίας. Προκειμένου ὅμως νόμου περὶ ἐφεδρείας, περὶ ἐξόδου πρὸς κατάκτησιν χωρῶν, κανεὶς δὲν ἐξαιρεῖται. Ἅμα εἶδον τοὺς Ὑδραίους ὅτι ἐπῆραν φωτιὰ, ἐδόξασα τὸν Θεόν. Εὐτυχῶς ἢ δυστυχῶς αἱ ἐποχαὶ ἐκεῖναι παρῆλθον· σήμερον δὲ ἡμεῖς, ἂν ἀποφασίσωμεν νὰ καταλάβωμεν τὴν χώραν, τὴν ὁποίαν λέγουν ὅτι μᾶς παρεχώρησαν, δὲν εἴμεθα εἰς κατάστασιν. Μὴ ἀπατῶμεν τὸν ἑαυτόν μας.

§66ΠΕΡΡΩΤΗΣ. Εἶναι βλασφημία αὐτὸ ὅπου λέγεις.

§67ΖΩΧΙΟΣ. Βλασφημία εἶναι ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα πράττεις, δὲν εἶναι δὲ βλασφημία ἡ ἀλήθεια.

§68ΠΕΡΡΩΤΗΣ. Δὲν τὴν λέγεις.

§69ΖΩΧΙΟΣ. Δὲν τὴν λέγω, ὅταν λέγω ὅτι ἐξηντλήσατε καὶ τὰ χρήματα καὶ τὸ αἷμα τοῦ τόπου, ὅτι ἐξηντλήσατε τὴν ὑπομονήν του, ὅτι παρασκευάζετε μίαν ἐπανάστασιν; Καὶ ἐκεῖνο ὅπερ δὲν ἐννοῶ εἶναι τοῦτο, ὅτι ὁ ἔχων τὸ μεγαλείτερον συμφέρον εἰς τὸν τόπον τοῦτον εἶναι ὁ Βασιλεὺς· ἐν τούτοις τὰ δημόσια διαρπάζονται, ὁ τόπος ἀνατρέπεται καὶ ἡ ὑπομονή του ἐξηντλήθη. Μετὰ δὲ ταῦτα; Τοῦ πρώτου ἡγεμόνος ἡ βασιλεία κατέπεσε....

§70ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἀπὸ ποῦ διαρπάζονται τὰ δημόσια;

§71ΖΩΧΙΟΣ. Προχθὲς τὰ ἐσκεπάσατε· ἐκαλύψατε τὴν κόπρον τοῦ Αὐγείου.

§72ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἔρχεσθε καὶ μᾶς ὁμιλεῖτε ἐξ ὀνόματος τοῦ τόπου καὶ μᾶς πωλεῖτε ὅλον τὸν πατριωτισμόν.

§73ΖΩΧΙΟΣ. Θέλετε νὰ σᾶς εἴπω τὴν κατάστασιν τῆς Μεσσηνίας, τῆς πατρίδος σου;

§74ΜΠΟΥΤΟΣ. Μάλιστα, καὶ θὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§75ΖΩΧΙΟΣ. Μοῦ λέγει ὁ κ. Μποῦτος, ὅτι ὁμιλῶ ἐν ὀνόματι τοῦ τόπου. Ναὶ, διότι μὲ ἔστειλε τὸ χωριό μου, ἀλλὰ μὲ ἔστειλεν ἀντιπρόσωπον τῆς Ἑλλάδος. Λαλῶ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἀντιπροσωπεύων τὴν Ἑλλάδα καὶ ἐν ὀνόματι τῆς Ἑλλάδος ὁμιλῶ.

§76ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Σοῦ λέγουν ὅτι δὲν γνωρίζεις τὴν Ἑλλάδα.

§77ΖΩΧΙΟΣ. Σκανδαλίζονται οἱ ἄνθρωποι! Θὰ σᾶς ἐπέτρεπον νὰ καλέσητε τοὺς ἐφέδρους, ἂν αἱ ἀποθῆκαί σας ἦσαν πλήρεις, τὰ ταμεῖά σας πλήρη, ἂν δὲν ἔλειπεν ἡ πίστις πρὸς τοὺς ἡγουμένους Νομίζω δὲ ὄχι μόνον βλάβην ἐσωτερικὴν τὴν πρόσκλησιν τῶν ἐφέδρων, ὄχι μόνον ἀνατροπὴν τῶν καθεστώτων.... ἀλλὰ τί ἀκόμη; Αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγουν, ὅτι θὰ μᾶς δώσουν, δὲν θὰ μᾶς τὰ δώσουν. Διατί; Ὁ Πρωθυπουργὸς εἶπεν, ὅτι θὰ κάμῃ ἓν μέγα καλὸν, ἓν δάνειον ἐξωτερικὸν, ὅπερ θὰ ἄρῃ τὴν ἀναγκαστικὴν κυκλοφορίαν, καὶ ὅλοι οἱ Ἕλληνες ἐγέλασαν, τὸν δοξολογοῦν. Ἀλλὰ οἱ Φράγκοι λέγουν «Ἡσυχάσατε!» ἐνόσῳ ὁ Πρωθυπουργὸς ἑτοιμάζεται καὶ ἀνακατόνεται... τίποτε, τίποτε, δάνειον, nichts. Ἂν καλέσητε τοὺς ἐφέδρους, ὁ κόσμος θὰ ἔλθῃ ἄνω κάτω, θὰ ἀναστατωθῇ.

§78ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Λυποῦμαι, κύριοι, διότι ὁ ἔντιμος συνάδελφός μας παρεξήγησε τὴν διαδήλωσιν τῆς Ὕδρας. Ἡ διαδήλωσις αὕτη προῆλθεν ἐκ τοῦ ὅτι κατὰ τὸν νόμον περὶ ἀπογραφῆς ἠδύναντο νὰ κατατάττωνται ἐθελονταὶ εἰς τὸν στρατὸν ἢ εἰς τὸ ναυτικόν, ὁ ἀριθμὸς δὲ τῶν τοιούτων ἐξέπιπτεν ἐκ τῆς ἀναλογίας τῶν στρατευσίμων τῆς Ὕδρας. Κατ’ αὐτὸν δὲ τὸν τρόπον δὲν συνετάσσοντο κατάλογοι κληρωσίμων, διότι διὰ τῶν ἐθελοντῶν συνεπληροῦτο ἡ ἀναλογία ἢ μᾶλλον ἐπλεόναζον οἱ ἐθελονταί. Ἀλλὰ κατὰ τὴν σύνταξιν τῶν καταλόγων, πρὸς ἐκτέλεσιν τοῦ νόμου περὶ ἐφεδρείας, ὑπέλαβον ἐν Ὕδρᾳ, ὅτι θὰ καταταχθῶσιν οἱ νέοι ὑποχρεωτικῶς εἰς τὸν στρατὸν, καὶ ἕνεκα τῆς παρεξηγήσεως ταύτης ἐγένετο ἡ διαδήλωσις. Ὁ κύριος Ζωχιὸς λοιπὸν διαστρέφει τὰ γεγονότα.

§79ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Πρωθυπουργὸς). Ποῖος ἦτο ὑπουργὸς, ὅταν ἔγεινεν αὐτὴ ἡ στάσις;

§80ΖΩΧΙΟΣ. Ἐγώ.

§81ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν.) Μὴ ὢν διατεθειμένος νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν ἔντιμον βουλευτὴν Πατρῶν, ὁμολογῶ, ὅτι δὲν ἐπρόσεξα εἰς τὴν ὁμιλίαν του. Ἀλλ’ ἐξ ὅσων ἔτυχε ν’ ἀκούσω, νομίζω, ὅτι κατηγόρησε τοῦ Ὑπουργείου, ὅτι ἐναντίον τοῦ νόμου καλεῖ ὑπὸ τὰ ὅπλα τὴν 3 καὶ 4 σειρὰν τῆς ἐφεδρείας.

§82ΠΟΛΛΟΙ. Τὸ ζήτημα αὐτὸ ἀνεβλήθη.

§83ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔστω· ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀπηγορευμένον ν’ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Ῥικάκην.

§84Α. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ἴσως φέρῃ εἰς περιπλοκὴν, καὶ ἀπομακρυνθῶμεν.

§85ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἢ καὶ αἱ δύο συζητήσεις θὰ ἐξακολουθήσουν, ἢ καμμία.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ῥικάκης ἰσχυρίσθη, ὅτι δὲν εἶναι σύμφωνος πρὸς τοὺς κειμένους νόμους ἡ πρᾶξις τῆς κυβερνήσεως. Ὁ δὲ κ. Ζωχιὸς εἶπεν, ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ κληθῇ ἡ ἐφεδρεία, ἀνεξαρτήτως τοῦ ἂν ἦναι τοῦτο νόμιμον. Ὡς πρὸς τὸ πρῶτον ἡ Βουλὴ ἀνέβαλεν εἰς αὔριον· ἤδη δὲ πρόκειται περὶ τοῦ δευτέρου.

§87ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. Νομίζω, ὅτι συζητοῦμεν αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου περὶ ἐκτάκτου ἐφεδρείας· πᾶσα ἄλλη συζήτησις εἶναι ἐκτὸς τοῦ προκειμένου.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς ἐνθυμίζω, κύριε Βουλευτὰ, ὅτι παρεμερίσθη προσωρινῶς ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου, διότι ἐγένετο ἡ πρότασις νὰ συζητηθῇ τὸ χρήσιμον ἢ μὴ τῆς ἐφεδρείας.

§89ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. Ἀπὸ τίνα, κύριε Πρόεδρε;

§90ΠΑΡΑΜΥΘΙΩΤΗΣ. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἐδήλωσεν, ὅτι εἶναι ἕτοιμος νὰ τὸ συζητήσῃ, καὶ ἤρχισεν ἡ συζήτησις.

§91Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐγὼ ἔλαβον τὸν λόγον καὶ ὑπεστήριξα τὴν πρόοδον τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου. Ἂν δὲν πλανῶμαι, καὶ θὰ ἐπικαλεσθῶ καὶ τὴν μνήμην σας, ἡ ἀρχὴ ἐγένετο δεκτή, καὶ ἐνόμιζον, ὅτι ἤδη θὰ προβῶμεν εἰς τὴν ά συζήτησιν τῶν ἄρθρων· ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θέλει νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὸν κ. Ῥικάκην. Τοῦτο εἶναι ἄτοπον, νομίζω, ἀφοῦ μάλιστα πρὸ μιᾶς στιγμῆς ἀπεφασίσαμεν ν’ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως εἰς αὔριον.

§92ΠΑΠΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὸς τὸν κ. Ζωχιὸν θὰ ἀπαντήσω.

§93Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Μὰ τότε εἶναι περιττὸν νὰ μᾶς κρατῆτε δι’ ἑνὸς παρεμπίπτοντος, καὶ τώρα νὰ μᾶς λέγητε, ὅτι θὰ ἀπαντήσητε εἰς ἄλλον.

§94ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Πρωθυπουργὸς). Τῷ ὄντι ἡ συζήτησις ἤρξατο ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως τοῦ ΧΘʹ νόμου· ὁ κ. Ζωχιὸς, ὁμιλῶν ἐπ’ αὐτοῦ, ἐπροκάλεσε τὴν περὶ ἐφεδρείας συζήτησιν, διὰ τὴν ὁποίαν εἶπον ὅτι εἴμεθα ἕτοιμοι· οὕτως ἤρχισεν ἡ συζήτησις. Ἂν ἡ Βουλὴ θέλῃ νὰ ἐξακολουθήσωμεν τὴν συζήτησιν, ὅπως τὴν ἤρχισεν ὁ κ. Ζωχιὸς, εἴμεθα ἕτοιμοι· ἂν θέλετε νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον, εἴμεθα ἕτοιμοι· τὴν συζήτησιν τὴν ἐτροποποίησεν ὁ κ. Ζωχιός.

§95Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Αἱ συζητήσεις κανονίζονται ὑπὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως καὶ διευθύνονται ἀπὸ τὸν Πρόεδρον, ὅστις συντάσσει αὐτὴν, συναινέσει τῆς Βουλῆς. Ὁ κ. Πρόεδρος συνέταξε τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, ἡμεῖς δὲ συνήλθομεν, ἵνα συζητήσωμεν κατὰ τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, ἥτις ἐγένετο κατὰ συναίνεσίν μας· ἤρχισεν ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου, ἐγένετο δεκτὴ μάλιστα ἡ ἀρχὴ αὐτοῦ....

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔγεινε δεκτή.

§97Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Αὐτὴν τὴν ἰδέαν εἶχον, διότι ἠρωτήσατε, ἀλλὰ δὲν ἔγεινε καμμία ἀντίῤῥησις, καὶ ἤμην ἕτοιμος νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 24. Ἐὰν δὲ ὁ κ. Ζωχιὸς ὡμίλησε περὶ ἐφεδρείας καὶ περὶ ἄλλων ζητημάτων, ἕπεται ὅτι μετεβλήθη ἡ ἡμερησία διάταξις; Ὄχι· διὰ νὰ μεταβληθῇ, ἀπαιτεῖται νὰ ἀποφασίσῃ ἡ Βουλή. Ἐν τῷ μέσῳ τῆς συζητήσεως νομοσχεδίου τινὸς, δὲν δυνάμεθα νὰ μεταβῶμεν εἰς ἀντικείμενον, τὸ ὁποῖον εἰσάγει ὁ δεῖνα ἢ δεῖνα Βουλευτὴς, ἀφίνοντες τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Ἡ συζήτησις λοιπὸν πρέπει νὰ περιστραφῇ ἐντὸς τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἔχομεν ὑπὸ συζήτησιν, διότι τὰ ἄρθρα τοῦ νόμου, τὰ ὁποῖα τροποποιοῦνται, περὶ ἐφεδρείας, ὁποιαδήποτε καὶ ἂν ἦναι ἡ τύχη τῆς ἐφεδρείας, δὲν προδικάζουν τὸ ζήτημα, ὡς ῥητῶς εἶπεν ὁ κ. Πρωθυπουργός· τοῦτο δύναται νὰ γείνῃ, ὅπως βελτιώσητε τὸν νόμον, πρὸς ἀποφυγὴν τῶν καταπιέσεων, διότι ἡ Βουλὴ δύναται νὰ εἴπῃ ὅτι σήμερον δὲν εἶναι ἀναγκαία ἡ ἐφεδρεία, ἀλλὰ μετὰ 10 ἡμέρας ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ ὅτι εἶναι ἀναγκαία.

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἡμερησία διάταξις δὲν ἀποκλείει τὰς παρεμπιπτούσας προτάσεις· ἅμα ἤρχισεν ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ἐγένετο ἡ παρεμπίπτουσα πρότασις, νὰ γείνῃ ἡ συζήτησις περὶ ἐφεδρείας. Τὴν παρεμπίπτουσαν δὲ ταύτην πρότασιν τὸ Προεδρεῖον ὑπέλαβεν, ὅτι δέχεται ἡ Βουλὴ, διότι ἀπὸ τὸ ἓν μέρος ἐπροτάθη, καὶ ἡ Κυβέρνησις τὴν ἀπεδέχθη, καὶ ἐπ’ αὐτῆς ὡμίλησεν ὁ κ. Ζωχιός· ἐπ’ αὐτοῦ δὲ φρονῶ ὅτι πρέπει νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ συζήτησις, ἐὰν δὲν γείνῃ ἀντίθετος πρότασις. Ἂν τὸ Προεδρεῖον ἔσφαλε, κακῶς ἐκτιμῆσαν τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς, διαφέρει. Ἐὰν ὁ κ. Πετμεζᾶς ἐπιμένῃ, θὰ ἐρωτήσω τὴν Βουλήν.

§99ΡΟΥΚΗΣ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ. Ὄχι, δὲν ἔσφαλε τὸ Προεδρεῖον.

§100ΖΩΧΙΟΣ. Οὔτε τὸ Προεδρεῖον ἔσφαλεν, οὔτε κανείς. Ὅταν ἐγὼ ὡμίλουν ἀπὸ τοῦ βήματος, μοῦ εἶπεν ὁ Πρωθυπουργός· Θέλεις περὶ ἐφεδρείας; Τοῦ εἶπον, μάλιστα. — Δεχόμεθα, εἶπε. Λαλοῦντος δὲ τοῦ Πρωθυπουργοῦ, λαλεῖ ἡ πλειονοψηφία τῆς Βουλῆς. Οὕτως ἤρχισε τὸ ζήτημα· δὲν ἀντέτεινε δὲ οὔτε ἡ ἀντιπολίτευσις, οὔτε ἡ Κυβέρνησις, καὶ ἐγὼ ἐπροχώρησα· καλῶς, κακῶς, ἄλλο ζήτημα. Ἀλλ’ ἐπροχώρησα καλῶς κατὰ τύπους.

§101ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Νομίζω ὅτι εἶναι περιττὸν νὰ ἐξετάσωμεν τὰ μέχρι τοῦδε. Ἤδη ἀναφαίνεται ζήτημα· πρέπει νὰ προβῶμεν καθ’ ὃν τρόπον μέχρι τοῦδε προέβημεν, ἢ πρέπει νὰ μεταβάλωμεν τὸν τρόπον; Ἡ συζήτησις ἡ μέχρι τοῦδε γενομένη ἀπέδειξε τοῦτο· ὅτι, ἂν θελήσωμεν ἐξ ἀφορμῆς τοῦ νομοσχεδίου τούτου νὰ ἐξετάσωμεν τὸ χρήσιμον ἢ μὴ τῆς ἐφεδρείας, πρέπει νὰ περιλάβωμεν ἐν τῇ ἐξετάσει ὁλόκληρον τὸ ζήτημα περὶ ἐφεδρείας, πρέπει νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὴν ἐπερώτησιν τοῦ ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ Πατρῶν, καὶ ἴσως πρέπει νὰ ἐπεκτείνωμεν ἔτι μᾶλλον τὴν ἐξέτασιν, διότι νομίζω ὅτι τὸ ζήτημα περὶ ἐφεδρείας δὲν εἶναι μεμονωμένον καὶ αὐτοτελὲς, εἶναι ζήτημα ἐξαρτώμενον ἐκ τῆς ὅλης μελλούσης πολιτικῆς τοῦ κράτους. Ὡς ἐξ αὐτῶν ἄρα τῶν παρατηρήσεων, τὰς ὁποίας ἠκούσαμεν ἀπὸ τοῦ βήματος ἐκφερομένας ἐξ ἀφορμῆς τοῦ νομοσχεδίου, ἐπῆλθεν εἰς τοὺς πλείστους ἐξ ἡμῶν ἡ σκέψις, ὅτι δὲν εἶναι συμφέρον πρὸς τὴν συζήτησιν τῶν τῆς ἐφεδρείας νὰ κατατάσσωμεν αὐτὴν, ἀλλ’ ὅτι πρέπει νὰ γείνῃ ἡ περὶ ταύτης συζήτησις ἀδιαίρετος. Ἐπειδὴ δὲ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς εἶχε προτείνει εἰς τὴν βουλὴν, ὅπως ἡ ἀπάντησις εἰς τὴν ἐπερώτησιν τοῦ κ. Ῥικάκη δοθῇ αὔριον ἢ ἄλλην ἡμέραν, εἶναι νομίζω πρέπον νὰ μὴ θελήσωμεν νὰ διαιρέσωμεν τὴν συζήτησιν, ἀλλὰ συνάμα μετὰ τῆς ἐπερωτήσεως νὰ συζητήσωμεν ἐπισταμένως καὶ τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου. Τοῦτο ὅμως πιστεύω ὅτι δὲν ἐμποδίζει νὰ ἐπιληφθῶμεν ἀμέσως τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου, ψηφίζοντες ἄνευ περαιτέρω ἀναπτύξεων τὴν ἀρχὴν αὐτοῦ καὶ ἐπιλαμβανόμενοι τῶν λεπτομερειῶν, ἐπιφυλαττόμενοι δὲ ὅπως συζητήσωμεν συνάμα μετὰ τῶν ἄλλων περὶ ἐφεδρείας ζητημάτων, τὰ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς τὴν ἰδέαν ταύτην εἶχε παραδεχθῆ εἰπὼν εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι νομίζει χρήσιμον νὰ ψηφίσωμεν εἰς ά συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον καὶ συζητήσωμεν περὶ αὐτοῦ σήμερον κατ’ ἄρθρον, τοσοῦτο μᾶλλον, καθόσον τὸ νομοσχέδιον τοῦτο δὲν εἶναι μόνον νομοσχέδιον περὶ ἐφεδρείας, ἀλλ’ εἶναι καὶ νομοσχέδιον περὶ συνήθους στρατολογίας· ἀλλὰ καὶ ἂν ὑποτεθῇ ὅτι ἀφώρα μόνον εἰς τὴν ἐφεδρείαν, οὐχ ἧττον καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ ψηφίσωμεν ἐναντίον τῆς προσκλήσεως τῆς γʹ καὶ δʹ σειρᾶς τῆς ἐφεδρείας, εἴτε διότι θεωροῦσι τὴν πρόσκλησιν ταύτην παράνομον εἴτε διότι θεωροῦσιν αὐτὴν ἀσύμφορον, δὲν θὰ ἀντιστρατευθῶσι πρὸς τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, διότι εἶναι καλὸν ἡ νομοθεσία περὶ ἐφεδρείας νὰ συμπληρωθῇ, ὥστε, ὅταν μετὰ ταῦτα θᾶττον ἢ βράδιον θεωρηθῇ καλὸν νὰ κληθῶσιν αἱ τάξεις αὗται τῆς ἐφεδρείας, νὰ κανονίζωνται τὰ κατὰ τὴν ἐφεδρείαν ὑπὸ νομοθεσίας βελτίονος τῆς νῦν ὑφισταμένης.

§102ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἔχω νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς. Ἐπειδὴ τὸ κύριον ζήτημα εἶνε τὸ τῆς ἐφεδρείας, παρακαλῶ νὰ ὁρισθῇ μία ἡμέρα, διὰ νὰ ἠξεύρωμεν πῶς καὶ πότε πρέπει νὰ συζητήσωμεν αὐτὸ τὸ ζήτημα, διότι αὐτὸ τὸ ἐκκρεμὲς καὶ τὸ ἀμφίβολον καὶ τὴν ὑπηρεσίαν τῆς Βουλῆς ἐμποδίζει καὶ τὴν ἰδικήν μου.

§103ΤΙΝΕΣ. Αὔριον.

§104ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προτείνεται λοιπὸν νὰ προσδιορισθῇ ἡ αὔριον ὡς ἡμέρα συζητήσεως διὰ τὸ ζήτημα τῆς ἐφεδρείας. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§105ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Νομίζω, ὅτι τὸ ζήτημα τῆς ἐφεδρείας συνδέεται στενότατα μὲ τὰς πιστώσεις καὶ τὰς συμβάσεις, πάντα δὲ ταῦτα ὁμοῦ χαρακτηρίζουσι τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως· ἑπομένως τὸ ζήτημα τῆς ἐφεδρείας δὲν δύναται νὰ ἔλθῃ μόνον ἀλλὰ μετὰ τοῦ συνόλου τῶν μέτρων τὰ ὁποῖα προέτεινεν ἡμῖν ἡ Κυβέρνησις.

§106ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πιστώσεις δὲν ἔχομεν, ἴσως ἐννοεῖτε τὰς συμβάσεις· αὗται θὰ συζητηθῶσιν αὔριον. Ὑπάρχει τις ἀντίῤῥησις;

§107ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Ἐγὼ ἠθέλησα νὰ εἴπω, ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ ζητήματα εἶναι συναφῆ.

§108ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ ζητήματα εἶναι συναφῆ, καὶ ἡ πρόσκλησις τῆς ἐφεδρείας, καὶ αἱ συμβάσεις, αἱ ὁποῖαι συνδέονται μετ’ αὐτῆς. Ἀλλ’ ὅταν ἀποφανθῇ Βουλὴ, ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ προσκληθῇ ἡ ἐφεδρεία, τὰ ἄλλα πίπτουν· διότι τότε πρὸς τί θέλουν χρησιμεύσει αἱ συμβάσεις; Ἑπομένως αὔριον θὰ συζητήσωμεν τὴν κυρίαν βάσιν.

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις ν’ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις διὰ τὴν αὔριον;

§110ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μεταβαίνομεν εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως τοῦ ΧΘʹ νόμου. (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν εἰς ά συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ τροποποιήσεως τοῦ ΧΘʹ Νόμου περὶ ἐκτάκτου ἐφεδρείας τοῦ τακτικοῦ στρατοῦ κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον ἄνευ ἀντιῤῥήσεως. Ἐπίσης ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται παραδεκτὸν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον εἰς ά συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ ἐκτάκτου ἐφεδρείας.)

§112Α. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συγχωνευθῶσιν αὐτὰ τὰ δύω νομοσχέδια;

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὔριον. Ἔχομεν εἰς τρίτην συζήτησιν τὴν πρότασιν τοῦ κ. Κασβίκη περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 208 τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας.

§114ΤΙΝΕΣ. Αὔριον.

§115ΡΑΛΛΗΣ. Ἐνταῦθα πρόκειται περὶ μεταβολῆς ἄρθρου τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας· σᾶς ἐρωτῶ, εἴμεθα ἤδη εἰς κατάστασιν νὰ συζητήσωμεν περὶ τούτου;

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προτείνετε τὴν ἀναβολήν;

§117ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα δι’ αὔριον.

§118Α. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Μίαν παρατήρησιν θὰ ὑποβάλω καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Κασβίκην νὰ μὲ ἀκούσῃ. Ἡ Πολιτικὴ Δικονομία, ἡ ἰσχύουσα παρ’ ἡμῖν, μᾶς διέπει πλέον τῶν τεσσαράκοντα ἐτῶν. Εἶναι δὲ ἔργον τῶν σοφωτέρων νομομαθῶν. Ἐλλείψεις βεβαίως κατέδειξαν πολλοὶ νομολόγοι κατὰ διαφόρους ἐποχάς· ἀλλ’ ὅταν ἀπεφάσισαν νὰ προβῶσιν εἰς τροποποίησιν, ἐσταμάτησαν ἀπέναντι τῶν δυσχερειῶν, αἵτινες δύνανται νὰ προκύψωσιν ἐκ τῆς ἐπιχειρήσεως τῆς μεταβολῆς, κατανοήσαντες ὅτι πολὺ προτιμότεραι εἶναι αἱ ὑπάρχουσαι ἐλλείψεις ἀπὸ ἐκείνας, αἵτινες ἠδύναντο νὰ πηγάσωσιν ἐκ τῆς μεταβολῆς. Ὑπῆρξαν Ὑπουργοὶ τῆς δικαιοσύνης οἱ δοκιμώτεροι νομομαθεῖς καὶ νομολόγοι, ὁ κύριος Ῥάλλης ὁ κύριος Ποτλῆς, ὁ κύριος Προβελέγγιος, ὁ κύριος Κουμουνδοῦρος ὁ κύριος Δεληγεώργης καὶ πολλοὶ ἄλλοι· δὲν ἐσκέφθησαν ὅμως ὅτι ἠδύναντο ἀμέσως καὶ ἀπερισκέπτως νὰ ἀποφασίσωσι τροποποιήσεις ἢ ἀφαιρέσεις διατάξεώς τινος, διότι ἐθεώρουν αὐτὸ τὸ ἔργον πολὺ δύσκολον, τὸ ἐθεώρησαν ἐγχείρισιν εἰς τὴν Νομοθεσίαν. Δὲν εἶναι δὲ εὔκολος ἡ ἐγχείρισις αὕτη ὄχι τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας, ἀλλὰ οὐδὲ τῶν ἐπουσιωδῶν νομοθετικῶν διατάξεων· ἄλλως τε τοιαύτη ἐγχείρισις ἐπεχειρήθη, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, καὶ κατὰ τὰ 1838, ἐπὶ τοῦ ἄρθρου περὶ προθεσμίας πρὸς ἀνακοπὴν ἐρήμην ἀποφάσεων, ἀλλ’ οὐδὲν καὶ τότε κατωρθώθη, διότι κατεδείχθη ὅτι ἀκριβέστεραι ἦσαν αἱ προγενέστεραι διατάξεις ἐκείνων, μὲ τὰς ὁποίας ἠθέλησαν νὰ τὰς ἀντικαταστήσωσι, καὶ σήμερον οἰκτείρομεν τὴν μεταβολὴν ἐκείνου τοῦ ἄρθρου. Θέλω μὲ ὅλα ταῦτα νὰ εἴπω, ὅτι εἶναι πολὺ τολμηρὸν νὰ ἐπιχειρῶμεν ἡμεῖς τροποποιήσεις εἰς τὴν Δικονομίαν ἀβασανίστως. Προτείνω λοιπὸν τὴν ἀναβολὴν καὶ τὴν παραπομπὴν τῆς προτάσεως τοῦ κυρίου Κασβίκη εἰς τὰ Ἐφετεῖα, διὰ νὰ ἀποφανθῶσιν ἐπ’ αὐτῆς καθὼς καὶ ἐπὶ ἄλλων τροποποιήσεων δικονομικῶν, περὶ ὧν ὑπεβλήθησαν προτάσεις.

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γίνεται ἡ παρατήρησις, ὅτι δὲν εἶναι ἀπαρτία. Ἡ ἡμερησία διάταξις τῆς αὔριον ἔχει ὡς ἑξῆς: 1) γʹ. συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἀναπληρωτικῆς πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 75,000 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν τῆς χρήσεως τοῦ 1878. 2) γʹ. συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ χορηγίας πιστώσεως διὰ τὴν πληρωμὴν τῶν ὀφειλομένων συντάξεων μέχρι τῆς 31 Δεκεμβρίου 1876. 3) βʹ. συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως τοῦ ΧΘʹ. νόμου περὶ ἐκτάκτου ἐφεδρείας τοῦ τακτικοῦ στρατοῦ. 4) βʹ. συζήτησις τῆς προτάσεως νόμου περὶ ἐκτάκτου ἐφεδρείας. 5) ά. συζήτησις τοῦ Νομοσχ. περὶ κυρώσεως τῶν μετὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης συνομολογηθεισῶν δύω συμβάσεων περὶ συνομολογήσεως δανείων ἐκ δρ. 7,262,433 60)00. 6) αʹ. συζήτησις τοῦ Νομοσχεδίου περὶ κυρώσεως συμβάσεως μεταξὺ τῆς Ἑλλ. Κυβερνήσεως καὶ τοῦ γενικοῦ Διευθυντοῦ τῆς Ἰονικῆς Τραπέζης. 7) αʹ. συζήτησις τοῦ Νομοσχεδίου περὶ αὐξήσεως τοῦ ποσοῦ τῶν ἐντόκων γραμματίων εἰς δρ. 14,000,000. 8) βʹ. συζήτησις τοῦ Νομοσχεδίου περὶ τῶν ἐν Ζακύνθῳ ἁλατοπηγείων. 9) αʹ. συζήτησις τῆς προτάσεως Νόμου περὶ συστάσεως εἰδικῆς ἁλαταποθήκης ἐν Ζακύνθῳ. 10) αʹ. συζήτησις τοῦ Νομοσχεδίου περὶ διαθέσεως τῆς ἐγχωρίου περιουσίας τῆς Κεφαλληνίας. 11) αʹ. συζήτησις τῆς προτάσεως νόμου περὶ τῶν ἐν Πάτραις οἰκοπέδων. 12) γʹ. συζήτησις τῆς προτάσεως Νόμου περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρ. 208 τῆς Πολιτ. Δικονομίας. Λύεται ἡ συνεδρίασις ὥρᾳ 4½ μ. μ.