1877.06.02

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 11

τῆς 2 Ἰουνίου 1877.

(Πέμπτη)

Ὥρα 9 π. μ.

Εὑρεθείσης τῆς Βουλῆς ἐν ἀπαρτίᾳ, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως καὶ ἐπεκυρώθησαν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως.

§1ΧΟΪΔΑΣ. Οὐ πλέον βασάνους· τὰς βασάνους ἀποκρούσιν οἱ ἠθικοὶ καὶ δικαιολογικοὶ νόμου παντὸς ἐλευθέρου καὶ πεπολιτισμένου ἔθνους, ἀποκρούει τὸ Σύνταγμα, ὅπερ ἡ Ἑλλὰς δι’ αἱμάτων καὶ ἱδρώτων πολλῶν ἀπέκτησεν. Οὐ πλέον δεσμά· διὰ τῶν δεσμῶν δεσμεύεται ὁ ἄνθρωπος, τὸ πλάσμα τὸ ἐκπροσωποῦν τὸν πλάστην, διὰ τῶν δεσμῶν οἱ τύραννοι κατακτῶσι τὰς διανοίας καὶ τὰς καρδίας τῶν λαῶν· τὰ ἀποκρούει τὸ Σύνταγμα. Ἀλλὰ τὰς βασάνους τὰς ἐφαρμόζομεν ἡμεῖς σήμερον. Δὲν ἀρκεῖ τις ὅτι ἐξηυτελίσθη ἄχρι τῆς διαπράξεως τοῦ ἐγκλήματος, δὲν ἀρκεῖ ὅτι ἐπλήχθη μὲ τὴν ποινὴν, τὴν ἐπιβαλλομένην ὑπὸ τοῦ νόμου, ἀλλ’ ἐπιβάλλει ἡ πολιτεία τῶν νεωτέρων Ἀθηναίων, ἡ ἔχουσα διάταξιν ἀποκρούουσαν τὰς βασάνους, ἐπιβάλλει τὰ δεσμά. Κατὰ τῶν βασάνων καὶ τῶν δεσμῶν τούτων ἐγείρεται πᾶσα φιλάνθρωπος ψυχὴ, αὐτὸ τὸ Σύνταγμα διαμαρτύρεται καὶ παραβιάζεται. Ἐρειδόμενος ἐπὶ τῶν νόμων τῶν ἠθικῶν καὶ τῶν δικαιολογικῶν, ἐπὶ τῶν νόμων τῆς πατρίδος μου, ὑποβάλλω πρότασιν περὶ καταργήσεως τῶν ἰσοβίων καὶ τῶν προσκαίρων δεσμῶν καὶ τὴν ἀντικατάστασιν αὐτῶν διὰ τῆς εἱρκτῆς. Οὐδεμία ψυχὴ φιλάνθρωπος ἐντὸς τοῦ Βουλευτηρίου καὶ ἐκτὸς αὐτοῦ, οὐδεμία διάνοια ἀνεπτυγμένη δύναται νὰ ἀποκρούσῃ τοιαύτην πρότασιν, συνᾴδουσαν μὲ τὸν προορισμὸν τοῦ ἀνθρώπου, κατακεραυνοβολοῦσαν τὰς ἀντιθέτους ἰδέας, τὰς ἐρειδομένας ἐπὶ τῆς τυραννίας. Παρακαλῶ δὲ τὴν Βουλὴν νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν τύπωσιν καὶ τὴν διανομήν.

§2ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προβαίνομεν, κύριοι, εἰς τὴν βʹ. συζήτησιν τοῦ περὶ διοικήσεως τῶν δασῶν νομοσχεδίου. Ψηφίζεται ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου ὡς καὶ τὰ ἄρθρα 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὸ ἄρθρον 12 τελευταίαν παράγραφον ὁ κ. Μεταξᾶς ὑποβάλλει τροπολογίαν κατὰ τὴν ὁποίαν θέλει, ὥστε νὰ δίδωνται εἰς ἕκαστον ἐνωμοτάρχην δραχ. 13, εἰς ἕκαστον ὑπενωμοτάρχην 11, εἰς ἕκαστον χωροφύλακα δραχ. 9.

§5ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ ἐνόμιζα, ὅτι θέλει τὴν ἐλάττωσιν.

§6ΜΕΤΑΞΑΣ. Διὰ τῆς τροποποιήσεως αὐτῆς γίνεται οἰκονομία 200 δραχ. κατὰ μῆνα· ἔπειτα γίνεται διάκρισις μεταξὺ τῶν διαφόρων βαθμοφόρων.

§7ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ (ὑπουργ. Οἰκονομικῶν). Ἐὰν πρόκηται, κύριοι, περὶ οἰκονομίας τοιαύτης, εἶναι πολὺ εὔκολον νὰ κάμωμεν μείζονα ἐκείνης ἣν ἐποιήσατο ὁ προτείνας, διότι ἀντὶ δέκα δραχμῶν, ἠμπορεῖ νὰ δώσωμεν 5 ἢ καὶ τίποτε. Μεταξὺ δὲ τῆς ὑπηρεσίας τῆς ἐκτάκτου τὴν ὁποίαν θὰ ἐκτελῇ ὁ χωροφύλαξ καὶ ὁ ἐνωμοτάρχης καὶ ὑπενωμοτάρχης δὲν ὑπάρχει διάκρισις οὐδεμία· διὰ τοῦτον τὸν λόγον δὲν βλέπω διατὶ νὰ γείνῃ ἡ διάκρισις εἰς τὴν ἀμοιβήν· μεταξὺ ὅμως μοιράρχου καὶ ὑπομοιράρχου ὑπάρχει διαφορὰ, διότι οἱ μοίραρχοι ἔχουν τὴν ἐπιτήρησιν ὅλων τῶν δασονομείων τοῦ νομοῦ.

§8ΜΕΤΑΞΑΣ. Ἡ εὐθύνη εἶναι ἀνάλογος τοῦ βαθμοῦ.

§9ΧΟΪΔΑΣ. Ἐγὼ, κύριοι, ἀντικρούω καὶ τὴν πρότασιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τὴν τοῦ κ. Μεταξᾶ. Διατί νὰ δίδωνται ἀμοιβαὶ εἰς τοὺς μοιράρχους, τοὺς ὑπομοιράρχους, καὶ τοὺς χωροφυλάκους; Δὲν εἶναι οὗτοι στρατιῶται τῆς πατρίδος; λαμβάνουσι κατὰ μῆνα ὡρισμένην μισθοδοσίαν· εἶναι ἀληθῶς μικρὰ, εὐτελὴς, ἀλλὰ μικρὰ καὶ ταλαίπωρος εἶναι καὶ ἡ Ἑλλάς. Ἢ θέλετε ὅπου ὑπάρχουσι δάση νὰ ἀναπτυχθῶσι τοσοῦτοι κόλακες ὅσοι μοίραρχοι, τοσοῦτοι κόλακες ὅσοι ὑπομοίραρχοι, τοσοῦτοι κόλακες ὅσοι χωροφύλακες; Δὲν ἀρκοῦσιν αἱ ὀχλήσεις, τὰς ὁποίας καθ’ ἑκάστην, ὡς μὴ ὤφειλεν, ἔχομεν ἡμεῖς οἱ ἀντιπρόσωποι, τὰς ὁποίας δι’ ἡμῶν ἔχουσιν οἱ ὑπουργοὶ, ἀλλὰ θέλετε νὰ ἐπιτείνωμεν τὰς ὀχλήσεις; Λοιπὸν θερμῶς σᾶς παρακαλῶ οὐδὲ λεπτὸν ἐπιμίσθιον νὰ ψηφίσετε δι’ οὐδένα ἐξ αὐτῶν.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χοϊδᾶς ζητεῖ τὴν ἀπάλειψιν τοῦ ἄρθρου 12. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ὀλίγιστοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Μεταξᾶ νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 12, ὡς ἔχει, νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πολλοί). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 13.

§11ΣΟΥΤΣΟΣ. Καὶ χθὲς παρετήρησα, ὅτι ἡ παράγραφος «θέλουσι προσέτι διορισθῆ καὶ δύω ἐπιθεωρηταὶ ἀλλοδαποὶ» ἀντίκειται εἰς τὸ ἄρθρον 3 τοῦ Συντάγματος, ὁ δὲ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἶπε, νομίζω, ὅτι, ἀφοῦ πολιτογραφηθῶσι· νὰ προστεθῇ λοιπὸν ἐντὸς τοῦ νόμου «ἀφοῦ πολιτογραφηθῶσι καὶ ἀποκτήσωσι τὰ τοῦ πολίτου δικαιώματα».

§12ΦΙΛΗΜΩΝ. Ἀφοῦ πολιτογραφηθῶσι, διότι τὸ Σύνταγμα εἶναι ῥητὸν καὶ ἀνεπίδεκτον ἄλλης ἑρμηνείας· ἂν δὲν ἦτον ἡ λέξις «μόνοι», ἠμποροῦσε νὰ δοθῇ ἄλλη ἐξήγησις· πρέπει νὰ ἐπιστήσωμεν τὴν προσοχήν μας ἐπὶ τοῦ προκειμένου, διότι ἀνοίγεται θύρα παρανομίας, ἡ ὁποία ὅσον μικρὰ καὶ ἂν ᾖναι κατ’ ἀρχὰς κατόπιν εὐρύνεται.

§13ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἶναι ἐντελῶς περιττὴ ἡ συζήτησις, διότι ἐπιτρέποντες διὰ νόμου εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ φέρῃ εἰδικοὺς ἄνδρας καὶ ἐπιστήμονας εἴς τινα κλάδον, ἐννοεῖται ὅτι δίδομεν διὰ τοῦ νόμου αὐτοῦ τὴν πολιτογράφησιν εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι θὰ ἔλθουν, διότι ἀφοῦ ἐπιτρέπομεν διὰ νόμου εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ κάμῃ αὐτοὺς τοὺς διορισμούς, ἡ Κυβέρνησις ἀπέκτησε τὸ δικαίωμα νὰ κάμῃ τοὺς διορισμούς· κατὰ τὸ Σύνταγμα οὐδεὶς διορίζεται, ἂν δὲν ᾖναι πολίτης Ἕλλην, διοριζόμενος δὲ δι’ εἰδικοῦ νόμου ἔχει τὴν πολιτογράφησιν ἐν Ἑλλάδι· διὰ τοῦ διορισμοῦ λοιπὸν ὁ ὁποῖος γίνεται ἕνεκα τοῦ εἰδικοῦ αὐτοῦ νόμου ὁ διοριζόμενος ἀπέκτησε πλέον δικαίωμα.

§14ΦΙΛΗΜΩΝ. Παρατηρῶ, ὅτι εἶναι αὐτὸ ἐναντίον τῆς ἑπομένης φράσεως τοῦ Συντάγματος «πολῖται Ἕλληνες εἶναι ὅσοι ἀπέκτησαν τὰ προσόντα τοῦ πολίτου κατὰ τοὺς νόμους»· ἐδῶ λέγει ὅτι δύναται νὰ διορισθῇ καὶ ἀλλοδαπός· δύναται λοιπὸν νὰ διορίσῃ καὶ νομάρχας, ἄρα εἶναι πολῖται Ἕλληνες.

§15ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν εἶναι ὀρθὸν, διότι ἡ Κυβέρνησις διὰ νὰ διορίσῃ ἀλλοδαποὺς νομάρχας πρέπει νὰ ἔχῃ νόμον. Λέγω λοιπὸν ὅτι τὸ Σύνταγμα δὲν ἀντίκειται, διότι λέγει κατὰ τοὺς νόμους τοῦ Κράτους· ἀφοῦ γείνῃ λοιπὸν αὐτὸς νόμος τοῦ Κράτους καὶ διοριζόμενος ὁ ἐπιστήμων εἰς αὐτὴν τὴν θέσιν διωρίσθη κατὰ τοὺς νόμους τοῦ Κράτους.

§16ΦΙΛΗΜΩΝ. Νόμος ἀντικείμενος εἰς τὸ Σύνταγμα δὲν ἰσχύει.

§17ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Ἐρωτῶ, κύριοι, διατί οἱ δύω ἐπιθεωρηταί; Πρέπει νὰ ἐννοήσωμεν τὸν λόγον ὅστις παρεκίνησε τὸν ὑπουργὸν νὰ προσθέσῃ τοὺς δύω ἐπιθεωρητάς· εἶναι διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς ὑπηρεσίας τῶν δασονομείων, ἢ εἶναι μόνον ὡς ἐννοοῦν ἐδῶ τοὺς ἐπιθεωρητὰς οἱ ὁποῖοι πηγαίνουν κατὰ περιόδους εἰς τὰ δάση καὶ ἐπιθεωροῦν αὐτά; ἂν ᾖναι τὸ πρῶτον, δηλ. πρὸς βελτίωσιν τῆς ὑπηρεσίας τῶν δασονομείων, πρέπει νὰ ἐπέλθῃ μία ῥιζικωτέρα διάταξις· ἂν ᾖναι τὸ δεύτερον, εἶναι περιττὸν, διότι καὶ αὐτοὶ θὰ κάμουν ὅ,τι ἔκαμαν μέχρι τοῦ νῦν καὶ οἱ δύω ἐπιθεωρηταὶ οἱ ὑπάρχοντες. Ἀλλά, κύριοι, ὁμολογῶ ὅτι καὶ ἡ ὑπηρεσία τῶν δασῶν καθὼς καὶ πολλαὶ ὑπηρεσίαι χωλαίνει· ἀλλὰ τάχα πταίουν τὰ πράγματα ἢ τὰ πρόσωπα; Ἡ Κυβέρνησις πρὸ πολλοῦ ἔπεμψεν εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν δύω νέους, οἱ ὁποῖοι ἐξεπαιδεύθησαν ἐπιτυχῶς· εἶναι γνωστὸν παρὰ πᾶσι· καὶ μ’ ὅλα ταῦτα ἀφοῦ ἦλθον, εἰς τί τοὺς μετεχειρίσθη ἡ Κυβέρνησις; Δὲν ὤφειλεν ἀμέσως νὰ σχηματίσῃ σχολεῖον προκαταρκτικὸν, ὡς γίνεται ἁπανταχοῦ τῆς Εὐρώπης, εἰς τὸ ὁποῖον νὰ ἐκπαιδεύωνταί τινες διὰ νὰ σταλοῦν ἀκολούθως εἰς τὴν ὑπηρεσίαν αὐτήν;

§18ΖΩΧΙΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ τῶν δύω ἐπιθεωρητῶν τῶν ξένων, ἀλλὰ πρόκειται περὶ τοῦ δικαιώματος. Ὁ συνάδελφος ἡμῶν κ. Πετιμεζᾶς ἀνέτρεψε τοὺς ὅρους τοῦ Συντάγματος καὶ εὗρε τὰ πράγματα ὁμαλά. Τὸ Σύνταγμα λέγει, οὐδεὶς διορίζεται εἰς δημόσιον ὑπηρεσίαν, ἐὰν δὲν ᾖναι πολίτης Ἕλλην, ὁ δὲ κ. Πετιμεζᾶς ἀνατρέπων τοὺς ὅρους, λέγει, πᾶς ὁ διοριζόμενος εἰς δημόσιον ὑπηρεσίαν εἶναι πολίτης Ἕλλην. Αὐτὸ νομίζω δὲν εἶναι ὀρθὸν, διότι τότε εἶναι περιττὸς ὁ ὅρος ἐν τῷ Συντάγματι, διότι σήμερον ἡ Κυβέρνησις αὐτὴ διορίζει δύω, αὔριον ἄλλη ἄλλους δύω. Εἶναι ὡς ἐκεῖνον ὅπου τὴν μεγάλην Παρασκευὴν ἔτρωγε κόττα, καὶ ὅταν τὸν ἐρώτησαν τί κάμεις ἐκεῖ, τὴν ἐβάπτισε, εἶπε, καὶ τὴν ἔκαμε χόρτα· λοιπὸν ἔτσι καὶ ὁ κ. Πετιμεζᾶς ἀνέτρεψε τοὺς ὅρους τοῦ Συντάγματος, καὶ εἶπε, πᾶς ὁ διοριζόμενος εἰς ὑπηρεσίαν εἶναι πολίτης Ἕλλην. Ἐγὼ ἠξεύρω ὅτι εἰς ἐξόχους ἄνδρας δίδεται τὸ δικαίωμα τῆς πολιτογραφήσεως καὶ διὰ τοῦτο φρονῶ ἕως ὅτου εὕρῃ ἡ Κυβέρνησις δύω ἱκανοὺς, δύναται νὰ στείλῃ δύω Ἕλληνας νὰ παρασκευασθοῦν εἰς τὸ εἶδος τοῦτο.

§19ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Δὲν ἤλπιζα, κύριοι, ὅτι ἤθελεν ἐγερθῇ τοσαύτη φιλοτιμία ἐν τῇ Βουλῇ πρὸς ἀπόκρουσιν τῆς προσθήκης ἐπιθεωρητῶν, οἱ ὁποῖοι νὰ φέρωσι τὸ προσῆκον ἐπιστημονικὸν δίπλωμα, καὶ ἐνόσῳ δὲν ὑπάρχουν Ἕλληνες νὰ ἐπιτρέπεται καὶ ὁ διορισμὸς ξένων. Λέγω ὅτι φιλοτιμία βεβαίως προὐκάλεσε τὰ ζητήματα ταῦτα, διότι ἦταν εὔκολα, καὶ εὐνόητα. Πρῶτον δὲν ἠμποροῦσε νὰ ὑποθέσῃ τις ὅτι ἡ Κυβέρνησις θέλει νὰ καταπατήσῃ τὸ Σύνταγμα, διότι ὁποῖον συμφέρον ἔχει; Δεύτερον δὲν ἠμπόρεσαν νὰ ἐννοήσουν, ὅτι τὰ περὶ πολιτογραφήσεως τῶν Ἑλλήνων διαγράφονται ὑπὸ νόμου καὶ οὐχὶ ὑπὸ τοῦ Συντάγματος, ἑπομένως οἱ μεταγενέστεροι νόμοι κατισχύουν τῶν προτέρων. Ὁ ἀστικὸς νόμος λέγει τίνι τρόπῳ γίνεται ἡ πολιτογράφησις, καὶ εἷς μεταγενέστερος νόμος δύναται νὰ διατάξῃ διαφορετικὰ χωρὶς τὸ Σύνταγμα νὰ παραβιασθῇ. Εἶναι ἁπλούστατον λοιπὸν, δίδομεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὸ δικαίωμα νὰ τοὺς πολιτογραφήσῃ. Ἀφοῦ ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία ἔχει τὸ δικαίωμα ἐπὶ πολὺ μεγαλειτέρων ὑποθέσεων νὰ παραχωρήσῃ τὴν ἐντολὴν τοῦ νομοθετεῖν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, κατὰ μείζονα λόγον θὰ τὴν ἐπιτρέψῃ δι’ ἕνα διορισμὸν ὑπαλλήλου. Τὸ σπουδαῖον διὰ τὴν Βουλὴν εἶναι νὰ ἐξετάσῃ ἐὰν ὑπάρχουν Ἕλληνες φέροντες τοιοῦτον δίπλωμα· δεύτερον δὲ ἂν πρέπει ν’ ἀναζητήσωμεν εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν τοιούτους μὴ ὑπαρχόντων ἐν τῇ ἡμεδαπῇ, ὅπερ δικαιολογεῖται ἐκ τῆς ἀνάγκης εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ἡ ὑπηρεσία. Ἐὰν ταῦτα λύσῃ καταφατικῶς ἡ Βουλὴ, τὸ ἄλλο δὲν εἶναι ζήτημα ἵνα σταματήσῃ αὐτὴν, καὶ διὰ τοῦτο εἶπα ὅτι φιλοτιμία ἁπλῶς ἔδωκεν ἀφορμὴν εἰς τὰς ἀγορεύσεις.

§20ΦΙΛΗΜΩΝ. Παρατηρῶ ὅτι ἐὰν ἦτο τοιαύτη ἡ ἔννοια, περιττὸν θὰ ἦτο νὰ προστεθῇ «ἀλλοδαποί». Ἐκτὸς τούτου δὲν πρόκειται περὶ διορισμοῦ ἀτόμων εἰδικῆς διδασκαλίας, ἀλλ’ ἀτόμων, τὰ ὁποῖα θὰ ἔχουν ἐξουσίαν, διότι ὑπ’ αὐτοὺς θὰ ᾖναι οἱ χωροφύλακες. Παρατηρῶ δὲ ὅτι ἐὰν εἰς ξένον ἀναγνωρίσωμεν τοιαῦτα δικαιώματα, ἀνοίγομεν πάλιν τὴν θύραν εἰς καταχρήσεις, διότι δύνανται νὰ ἔλθουν καὶ νὰ διορισθοῦν καὶ ἀλλοδαποὶ ἔνορκοι λ. χ. στρατηγοὶ, συνταγματάρχαι, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον μᾶς ἔφερεν εἰς ταραχὰς ἕως τῆς χθὲς σπουδαίας. Ἕνεκα αὐτοῦ τοῦ λόγου θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν ν’ ἀπαλείψῃ τὸ «ἀλλοδαποί».

§21ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Εἶναι καὶ ζήτημα φιλοτιμίας ἂν θέλετε, ἀλλ’ εἶναι κυρίως ζήτημα πραγματικόν. Εἶναι ἀνάγκη διὰ νὰ μορφώσωμεν τὸν δασονομικὸν κλάδον; Τότε πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ῥιζικωτέρα διάταξις· ἐὰν πρόκειται νὰ μορφώσωμεν τὴν ὑπηρεσίαν τὴν μέχρι τοῦδε, τότε πρέπει νὰ λείψῃ. Ἀλλὰ καὶ ζήτημα φιλοτιμίας εἶναι· διατί, δὲν ἔχετε ἀνθρώπους, οἵτινες ἔχουσι γνώσεις εἰδικάς; Ὑπάρχουν καὶ πολλοὶ μάλιστα ἄξιοι νὰ λάβωσιν ὑπηρεσίαν τοιαύτην. Συμφωνῶ ν’ ἀπαλειφθῇ.

§22ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον προλαλήσαντα νὰ δηλώσῃ εἰς τὴν Βουλὴν, διὰ ν’ ἀκούσῃ καὶ ἡ Κυβέρνησις ποῖα εἶναι τὰ ἄτομα, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἐπιστημονικὸν δίπλωμα δασονομίας, διότι τότε εἶναι περιττὴ ἡ διάταξις.

§23ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Εἶναι δύω ὑπάλληλοι, οἵτινες εἶναι εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν.

§24ΣΟΥΤΣΟΣ. Οὔτε ζήτημα φιλοτιμίας, οὔτε ἀντιπολιτεύσεως, οὔτε ἄλλου πλαγίου σκοποῦ μὲ κάμνει νὰ κάμω τὴν παρατήρησιν· ὡς ἁπλοῦς πολίτης θὰ ἐκφράσω τὴν γνώμην μου. Νομίζω, ὅτι ἡ διάταξις ἀντίκειται εἰς τὸ Σύνταγμα, καὶ ἐπὶ τοῦ προκειμένου μάλιστα τὸ Σύνταγμα εἶναι τόσον σαφὲς, ὥστε καὶ ἂν ἡ παροῦσα Βουλὴ ψηφίσῃ τὸν νόμον αὐτὸν, θέλει εἶσθαι ἐναντίον τοῦ Συντάγματος καὶ θέλει καταργηθῆ ὑπὸ ἄλλης Βουλῆς, καὶ οὔτε τοῦτο θέλει ἀπαλλάξει τὸν Ὑπουργὸν τῆς Εὐθύνης. Κλείω τὸν λόγον λέγων ὅτι, καὶ ἐὰν ἡ παροῦσα Βουλὴ ψηφίσῃ τὸν νόμον αὐτὸν, ἡ διάδοχος δὲν θὰ ᾖναι ὑπόχρεως νὰ τὸν θεωρήσῃ νόμον, οὔτε ἀπαλλάττεται ὁ ὑπουργὸς ἀπὸ τῆς εὐθύνης.

§25ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Πρέπει νὰ τὸ ἀποδείξητε, διότι εἴπατε λόγους πολὺ φοβερούς· νὰ τὸ ἀποδείξετε, ὄχι νὰ λέγετε λόγια.

§26ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἶναι περίεργοι αἱ σκέψεις τοῦ κ. Σούτσου νὰ λέγῃ ὅτι νόμοι γενόμενοι ἀπὸ τὴν παροῦσαν Βουλὴν, χωρὶς νὰ ἔλθῃ ἄλλη κατόπιν νὰ τοὺς ἀναιρέσῃ, αὐτοὶ δὲν ἔχουν ἰσχὺν, καὶ ὅτι οἱ ὑπουργοὶ συμμορφούμενοι μὲ τοὺς νόμους τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας δὲν εἶναι ἀπηλλαγμένοι διὰ τὴν πρᾶξιν τὴν ὁποίαν κάμνουν. Αὐτὸ εἶναι πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον δὲν τὸ ἐννοῶ. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ ἔχει τὸ δικαίωμα διὰ νόμου νὰ δώσῃ πολιτογράφησιν ἀμέσως εἰς ὁποιονδήποτε ξένον· τοῦτο δὲ τοὐλάχιστον ἔκαμνε, διότι ἔδωκε ὀνομαστὶ πολιτογράφησιν εἰς πρόσωπα, τὰ ὁποῖα εἶχον ξένην ἐθνικότητα, καὶ οὐδεὶς νόμος οὔτε τὸ Σύνταγμα ἐμπόδισεν αὐτήν. Τώρα δὲ τί γίνεται; λέγομεν ὅτι ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ διορίσῃ δύω ἐπιστήμονας, αὐτὸ εἶναι ἀδιάφορον ὅτι δὲν τοὺς γνωρίζομεν, ὅτι ὁ εἷς ὀνομάζεται Meley καὶ ὁ ἄλλος Jeu, αὐτὴν τὴν ἐξουσιοδότησιν τὴν δίδομεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ἡμεῖς ἐδώκαμεν τὴν πολιτογράφησιν εἰς τὸν Ἰωάννην, ὅστις ἐγένετο ἀντιβασιλεὺς τῆς Ἑλλάδος· πῶς τὴν ἐδώκαμεν; διότι ὑπάρχοντος τοῦ Συντάγματος ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ἀκολουθῇ αὐτὴν τὴν διάταξιν τοῦ ἀστικοῦ νόμου. Καὶ ὅταν ἡμεῖς ἐδώσαμεν τὴν πολιτογράφησιν καὶ ἠδυνάμεθα νὰ τὴν δώσωμεν εἰς ἄνδρα, ὁ ὁποῖος ἤθελε διευθύνει τὴν τύχην ὁλοκλήρου τοῦ ἔθνους, θὰ διστάσωμεν καὶ δὲν θὰ δώσωμεν τὸ δικαίωμα πολιτογραφήσεως εἰς δύω ἐπιστήμονας ἀνθρώπους εἰδικοὺς εἰς ὑπηρεσίαν, ἥτις δὲν ἐφάπτεται τῶν συμφερόντων τοῦ Κράτους; Ἡμεῖς, κύριε Ῥοντήρη, ἄλλοτε ὅταν μία ἀνάγκη ὅπως διοργανίσωμεν τακτικῶς τὸν στρατόν μας, μᾶς ἔκαμε νὰ θέλωμεν νὰ φέρωμεν ἀξιωματικὸν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, θ’ ἀρνηθῶμεν ἤδη τοῦτο; Ἐὰν τοῦτο δὲν ἐθεωρήθη τότε ὡς ἀντισυνταγματικὸν καὶ δὲν ἐθεωρήθη ὡς ἀντισυνταγματικὸν δι’ ἀνθρώπους οἵτινες τίποτε δὲν θὰ ἔκαμνον παρὰ τὴν τύχην ὁλοκλήρου τῆς πατρίδος θὰ ἐκράτουν εἰς τὰς χεῖράς των, διότι βεβαίως μία διαταγὴ αὐτῶν ἐν μιᾷ ἀνάγκῃ ὡς ἀνωτέρων δύναται νὰ ἐπηρεάσῃ ἐπὶ τὸν στρατόν, θὰ θεωρηθῇ τοῦτο ὡς ἀντισυνταγματικόν; Ἐὰν δὲν ἐγεννήθη τότε αὐτὴ ἡ ἰδέα, θὰ ἐγερθῇ σήμερον ὁπότε πρόκειται νὰ φέρωμεν δύω διδασκάλους, οἱ ὁποῖοι θὰ μᾶς διδάσκουν πῶς πρέπει νὰ καλλιεργῶμεν τὰ δένδρα καὶ καθεξῆς; Τὸ πρᾶγμα εἶναι περίεργον.

§27ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἐγένετο λόγος πρὸς τοῖς ἄλλοις περὶ ἐθνικῆς φιλοτιμίας, καὶ ὅτι ἂν παραδεχθῶμεν τὴν προτεινομένην ἀρχὴν θὰ δείξωμεν ὅτι τὸ ἔθνος μας δὲν ἔχει φιλοτιμίαν· τοῦτο θέλω κυρίως ν’ ἀντικρούσω φέρων ἓν παράδειγμα πραγματικόν. Ἡ Πρωσσία τοῦ μεγάλου Φρεδερίκου ὅταν μετὰ τὴν καταστροφὴν τῆς Ἰέννης ἐνόησεν ὅτι εἶχεν ἀνάγκην ἀναδιοργανώσεως, τὴν ἐπεδίωξε διὰ ξένων· ὅλοι οἱ μεγάλοι ἄνδρες, ὅσοι ἐστάθησαν ἡ αἰτία τῆς διοργανώσεως, ἦσαν ξένοι. Δὲν θέλω μὲ τοῦτο νὰ εἴπω ὅτι ἀναγνωρίζω εἰς τίνα ὑπηρεσίαν ἔχομεν ἀνάγκην ξένων, τοῦτο τὸ λέγω διότι πρόκειται νὰ ἔλθουν καὶ ἄλλαι περιστάστεις εἰς τὰς ὁποίας ἴσως εὕρομεν ὅτι ἔχομεν ἀνάγκην τῶν ξένων. Ὡς ἐκ τούτου λοιπὸν δὲν βλάπτεται ἡ ἐθνικὴ ἡμῶν φιλοτιμία, ὅταν θέλωμεν ν’ ἀναπληρώσωμεν τὰς ἐλλείψεις μας. Ἐκτὸς δὲ τούτου δὲν εἶναι ὑποχρεωτικὸν τοῦτο· ἡ Κυβέρνησις λέγει, ἐὰν εὑρεθῇ εἰς ἀνάγκην νὰ προσκαλέσῃ δύω ξένους, θέλει ἐξευρεθῇ ὁ τρόπος νὰ μὴ παραβιασθῇ τὸ Σύνταγμα. Λέγω λοιπὸν ὅτι τοῦτο δὲν πρέπει νὰ τὸ ἀποκρούσωμεν ὡς ἀρχήν.

§28ΧΟΪΔΑΣ. Ἀληθῶς ἔσχομεν παραδόξως ἡμεῖς οἱ ἀπόγονοι τῶν Ἀθηναίων προνόμιον, διότι πιστεύομεν ὅτι ἡ ἐπιστήμη ἔχει ὡρισμένην πατρίδα· ἡ ἐπιστήμη, ἡ ἀλήθεια, καὶ ἡ ἀρετὴ ἔχουν πατρίδα τὸν κόσμον ὁλόκληρον. Ἀδιαφορῶ ἐγὼ πῶς καλεῖται ὁ ἐπιστήμων ὁστισδήποτε καὶ ἂν εἶναι, ἐὰν καλῆται Γερμανός, Γάλλος, Ἰταλός, καθόσον ἀνήκει εἰς τὴν ἀνθρωπότητα, εἰς τὴν ἐπιστήμην, ἡ ὁποία εἶναι κτῆμα σύμπαντος τοῦ κόσμου. Τὴν ἐπιστήμην λοιπὸν θέλετε νὰ τὴν καταβιβάσητε ἐπὶ τοσοῦτον, ὥστε νὰ τὴν περιορίσητε εἰς ὡρισμένον τόπον, εἰς ὡρισμένην ἐποχήν; Πρέπει νὰ μὴν ᾖναί τις ἐπιστήμων, ἐὰν σκέπτεται νὰ ἐκφέρῃ τοιαύτην ψῆφον.

§29Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν πρόκειται περὶ ἐπιστήμης, πρόκειται περὶ νόμων.

§30ΧΟΪΔΑΣ. Πρόκειται περὶ νόμων, καὶ ἐπιστήμης, καὶ ξένων, οἵτινες μᾶς ταράττουσι τὰ νεῦρα ἀδίκως.

§31ΤΙΝΕΣ. Εἰς τὸ ζήτημα, κύριε Χοϊδᾶ.

§32ΧΟΪΔΑΣ. Ἔρχομαι εἰς τὸ ζήτημα. Τί λέγει τὸ γράμμα καὶ τὸ πνεῦμα τοῦ Συντάγματος; (ἀναγινώσκει). Ἐὰν αὔριον εἰς τὴν Βουλὴν αὐτὴ ἡ Κυβέρνησις σύσσωμος ὑποβάλῃ νομοσχέδιον διὰ τοῦ ὁποίου εἴπει, καταργῶ τὸν νόμον περὶ ἀποκτήσεως τῆς Ἑλληνικῆς ἰθαγενείας, Ἕλλην δὲ καλεῖται καὶ εἶναι πᾶς ὅστις ζητήσει τοῦτο, τοὐτέστι ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς καθ’ ἣν κάμει τὴν δήλωσίν του, ὅπερ εἴθε νὰ ἐγένετο πρὸ πολλῶν χρόνων, διότι ἤθελον εἶσθαι καὶ οἱ δοῦλοι ἡμῶν ἀδελφοὶ εἰς καλλιτέραν θέσιν, τί ἤθελε συμβῆ; τὸ γράμμα λοιπὸν καὶ τὸ πνεῦμα τοῦ Συντάγματος εἶναι σαφές. Ἡ φιλοτιμία δὲν εἶναι προνόμιον, ὁ σεβασμὸς πρὸς τοὺς νόμους δὲν εἶναι προνόμιον, ἡ ἐπιστήμη ἐπίσης. Ἀπορῶ δὲ πῶς ἀντιπρόσωποι ἐξέφρασαν τοιαύτην ἰδέαν ἀπὸ τοῦ βήματος. Ἐὰν ὁ κ. Σοῦτσος ἐπιστήμων τυγχάνῃ ὢν, δὲν πρέπει νὰ ἀμφιβάλλῃ ὅτι οἱ ἀξιότιμοι ὑπουργοί, ἐκτὸς τοῦ πρωθυπουργοῦ, ὅστις ὑπηρέτησε τὴν πατρίδα διὰ τοῦ ξίφους καὶ τοῦ πυροβόλου, εἰσὶν ἐπίσης ἐπιστήμονες καὶ ἀδικεῖ ἐκλαμβάνων αὐτοὺς ἀφιλοπάτριδας καὶ μὴ ἐπιστήμονας. Οὐδαμῶς εἰμὶ ὑπουργικὸς ἴσως τὴν στιγμὴν ταύτην ὑποθέσωσιν ὅτι εἶμαι ὑπουργικώτερος τῶν ὑπουργῶν, ἀλλ’ οὐδὲν μετὰ τῶν ὑπουργῶν μὲ συνδέει, διότι πολλάκις, κύριοι, σᾶς εἶπον ὅτι εἶμαι ὀπαδὸς τοῦ Πλάτωνος, κοινωνιστής, ὀπαδὸς τοῦ δημοκρατικοῦ πολιτεύματος, βάσιν ἔχοντος τὴν ἀρετήν. Λοιπὸν θ’ ἀρνηθῶμεν εἰς αὐτοὺς ὅτι δὲν σέβονται τὸ καθεστὼς πολίτευμα τῆς Ἑλλάδος! Οἱ ὑπουργοὶ οἱ ἓξ δύνανται νὰ παραβιάσωσι τὸ Σύνταγμα ἢ ὁλόκληρον, ἢ διάταξίν τινα ὡρισμένην; (θόρυβος).

§33ΦΙΛΗΜΩΝ. Ἠμπορεῖ νὰ παραταθῇ οὕτω ἡ συζήτησις.

§34ΚΑΡΑΛΙΒΑΝΟΣ. ............ (θόρυβος).

§35ΧΟΪΔΑΣ. Εἶσαι ἐπιστήμων καὶ πρέπει νὰ συζητῇς ἐπιστημονικῶς (θόρυβος). Εἶναι περίεργοι αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι ἀληθῶς.

§36ΤΙΝΕΣ.........

§37ΧΟΪΔΑΣ. Κατηγορεῖτε ὑπουργοῦ ὅτι παραβιάζει τὸ Σύνταγμα.

§38ΦΙΛΗΜΩΝ. Συζητοῦμεν.

§39ΧΟΪΔΑΣ. Συζητῶ καὶ ἐγώ, διότι καὶ ἐγὼ μετὰ σοῦ εἰς τὴν αὐτὴν σχολὴν ἐσπούδασα, τὸ αὐτὸ δίπλωμα ἔχω, τοὺς αὐτοὺς παλμοὺς τῆς καρδίας αἰσθάνομαι. Εἶσαι δημοκρατικός, εἶμαι καὶ ἐγὼ πλέον σοῦ, διότι εἰμὶ κοινωνιστὴς (θόρυβος).

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Χοϊδᾶ, δὲν ἠμπορεῖτε νὰ λέγητε εἰς τὴν Βουλὴν ὅ,τι θέλετε· δὲν σέβεσθε τίποτε πλέον.

§41ΧΟΪΔΑΣ. Σέβομαι ὅ,τι πρέπει νὰ σέβωμαι, πλέον παντὸς ἄλλου· ν’ ἀνακαλέσῃς τὸν λόγον σου.

§42ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Πρὸς τὸν πρόεδρον μὴ ὁμιλεῖς οὕτω.

§43ΧΟΪΔΑΣ. Δὲν συζητῶ μαζῆ σου (θόρυβος). Κατὰ τὸ γράμμα καὶ τὸ πνεῦμα τοῦ Συντάγματος λοιπὸν συνηγορῶ ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου καὶ παρακαλῶ τὸν κύριον Δεληγεώργην καὶ πάντα ἄλλον ὑπουργὸν νὰ μὴ ὑπολάβῃ ὅτι συνηγορῶν θέλω νὰ περιποιηθῶ, διότι ἐὰν φέρουν ἄλλο ἐναντίον τοῦ νόμου, καὶ δὲν πιστεύω νὰ φέρουν, θὰ μὲ εὕρωσιν ἐχθρὸν ἀμείλικτον.

§44ΡΕΒΕΛΑΚΗΣ. Ἡ διάταξις τοῦ Συντάγματος εἶναι γενικὴ, τὸ Γαλλικὸν Σύνταγμα τὴν περιέχει. Ἐν τούτοις σᾶς διαβεβαιῶ, ὅτι καὶ ἐπὶ Φιλίππου, καὶ ἐπὶ δημοκρατίας, καὶ ἐπὶ Ναπολέοντος εὑρισκόμενος ἐν Γαλλίᾳ, εἶδον συμπολίτας μας Ἕλληνας ψηφοφοροῦντας ὅπως ἐδῶ εἰς τοὺς οἰκείους δήμους, νὰ διορισθῶσιν εἰς ἐπιστημονικὰς θέσεις ἐν Γαλλίᾳ, διότι βεβαίως αὐτὸ διὰ νόμου ἐπετράπη εἰς τὸν ὑπουργόν.

§45ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐπειδὴ ὡμίλησαν περὶ εὐθύνης καὶ περὶ παραπομπῆς εἰς τὰ δικαστήρια, εἰς τὰς φυλακὰς τῶν ὑπουργῶν ἀναγκάζομαι νὰ ἐπανέλθω εἰς τὸ αὐτὸ θέμα. Πρῶτον, κατὰ τὸ ἄρθρον 3 τοῦ Συντάγματος «πολῖται Ἕλληνες εἶναι ὅσοι ἀπέκτησαν ἢ ἀποκτήσωσι τὰ προσόντα τοῦ πολίτου κατὰ τοὺς νόμους τοῦ Κράτους.» Ὁ σήμερον ἰσχύων νόμος τοῦ Κράτους διατάττει τὰ ἑξῆς, ἄρθρον 22 τοῦ ἀστικοῦ νόμου «ἀλλοδαπὸς προσενεγκὼν εἰς τὴν Ἑλλάδα μεγάλας ἐκδουλεύσεις, εἰσαγαγὼν ἀξιόλογον ἐφεύρεσιν ἢ βιομηχανίαν, καθιδρύσας καταστήματα κοινωφελῆ, ἢ ἐπὶ ἐξόχῳ διανοητικῇ ἱκανότητι διακρινόμενος, δύναται ἅμα κατοικήσας ἐν Ἑλλάδι, νὰ πολιτογραφηθῇ δι’ ἀποφάσεως τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας». Αὐτὸ τὸ ἄρθρον 22 τοῦ ἀστικοῦ νόμου ἠδύνατο νὰ περιλάβῃ καὶ ἄλλας περιστάσεις ναί, ἢ ὄχι; Ἠδύνατο αὐτὰς τὰς περιστάσεις, τὰς ὁποίας παρέλειψε, μεταγενέστερος νόμος νὰ τὰς περιλάβῃ; βεβαίως ναί. Ἐὰν λοιπὸν ὑπάρξῃ μεταγενέστερος νόμος περιλαμβάνων περιστάσεις, τὰς ὁποίας δὲν περιέλαβε τὸ ἄρθρον τοῦτο, τὸ Σύνταγμα δὲν παραβιάζεται. Ἐρωτῶ δεύτερον ζήτημα· ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία ἔχει τὸ δικαίωμα ν’ ἀναθέτῃ πράξεις νομοθετικὰς εἰς τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν, ναὶ ἢ ὄχι; τὸ πράττομεν καθ’ ἡμέραν αὐτὸ, ναὶ ἢ ὄχι; ἄρα δὲν δύναται καὶ τὴν πολιτογράφησιν διὰ νόμου ν’ ἀναθέσῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως ἐκτελεσθῇ διὰ Β. Διατάγματος; ὁποῖον ἐμπόδιον ὑπάρχει; οὐδὲ τὸ ἐλάχιστον. Αὐτὴ εἶναι ἡ σειρὰ τῶν σκέψεων, ἡ ὁποία ὡδήγησε τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως ὑποστηρίξῃ αὐτὴν τὴν διάταξιν τοῦ νομοσχεδίου, χωρὶς νὰ φοβηθῇ, οὔτε ὅτι δύνανται νὰ τῷ ἀποδώσουν πρόθεσιν τοῦ νὰ παραβιάσῃ τὸ Σύνταγμα, οὔτε ὅτι θέλει τὸ παραβιάσει καὶ καταστῇ ἄξιος παραπομπῆς εἰς τὰ δικαστήρια. Παρακαλῶ πρὸς μείζονα σαφήνειαν νὰ προστεθῇ εἰς τὴν παράγραφον αὐτὴν «χορηγεῖται δὲ εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὸ δικαίωμα νὰ πολιτογραφήσῃ αὐτοὺς διὰ Β. Διατάγματος.»

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κύριοι προτείνοντες τὴν ἀπάλλειψιν ἐπιμένουν;

§47ΤΙΝΕΣ. Ὄχι.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 13 μὲ τὴν προσθήκην αὐτὴν παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πάντες). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 14 ὡς καὶ τὸ σύνολον. Μεταβαίνομεν εἰς τὴν δευτέραν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως τοῦ περὶ σχηματισμοῦ τῶν τελωνείων. Γίνεται δεκτὴ ἡ ἀρχή. Ἀναγινώσκεται τὸ 1 ἄρθρον. Ὁ κύριος Δημητριάδης ἔχει τροπολογίαν.

§49ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Εἰς τὴν γʹ. ἀνάγνωσιν.

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡσαύτως καὶ ὁ κ. Σιμόπουλος.

§51ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἐὰν ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν τὴν τροπολογίαν.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰς τροπολογίας τὰς ἔλαβεν ὁ κ. ὑπουργὸς ὀλίγον ἀργά, ὥστε ν’ ἀναβάλλωμεν διὰ τὴν τρίτην συζήτησιν.

§53ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν τὸ ἐπιθυμῇ ὁ κ. ὑπουργός.

§54ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ὄχι δὲν τὸ ἐπιθυμῶ, κύριε Πρόεδρε.

§55ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κατ’ ἐμέ, κύριοι, προκειμένου νὰ ληφθῶσι νομοθετικὰ μέτρα διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς τελωνειακῆς ὑπηρεσίας, τὸ πρώτιστον εἶναι ἡ μονιμότης τῶν τελωνειακῶν ὑπαλλήλων, καὶ τὰ προσόντα αὐτῶν, ὅλα τὰ ἄλλα μέτρα ἄνευ αὐτῶν ἀποβαίνουσιν ἀλυσιτελῆ. Ὅταν εἰς τὴν τελειοτέραν νομοθεσίαν ἔχετε ὄργανα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι βέβαια περὶ τῆς διατηρήσεώς των εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, φρονῶ, ὅτι δὲν δύναται ἡ πολιτεία νὰ ἔχῃ οὐδεμίαν ἀσφάλειαν. Τὴν ἀρχὴν τῆς εἰσαγωγῆς προσόντων τὸ νομοσχέδιον ζητεῖ νὰ καθιερώσῃ, ἀλλὰ τὴν καθιεροῖ ἀνεπαρκῶς. Δι’ αὐτὸ εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω τροπολογίαν τοῦ ἄρθρου 1 δι’ ἄρθρων τριῶν. Τὸ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον οὐδεμίαν ἄλλην κατ’ ἐμὲ εἰσάγει ὡς πρὸς τὰ προσόντα καινοτομίαν, εἰμή, ὅτι διὰ νὰ διορισθῇ τις ὑποτελώνης γʹ. τάξεως ἀπαιτεῖται νὰ ὑποβληθῇ εἰς δοκιμασίαν τριῶν μηνῶν, καὶ νὰ ἐγκριθῇ ὑπὸ τοῦ τελώνου καὶ τοῦ ἐλεγκτοῦ, εἰς τὴν αὐτὴν δοκιμασίαν ὑποβάλλει καὶ τοὺς προλύτας ἢ διδάκτορας τοῦ Πανεπιστημίου. Νομίζω, ὅτι πρῶτον παρέλειψε τὰς κατωτέρας τελωνιακὰς θέσεις· πλὴν τούτου οὐδεμίαν λαμβάνει πρόνοιαν περὶ τῶν διοριστέων εἰς ἀνωτέραν θέσιν. Δὲν ἐννοῶ πῶς εἶναι εὔλογον εἷς ὑπουργὸς νὰ δύναται νὰ διορίσῃ τελώνην ἀ. τάξεως ἕνα ἄνευ προσόντων, ὅταν διὰ τὴν θέσιν τοῦ ὑποτελώνου γʹ. τάξεως ἀπαιτεῖται δοκιμασία δίμηνος.

§56ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Οὕτω ἐξηγεῖτε τὸ νομοσχέδιον;

§57ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔτσι ἐξηγεῖται.

§58ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἤλθετε λοιπὸν μὲ πρόθεσιν νὰ τὸ κατακρίνητε.

§59ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἐπὶ τῇ ὑποθέσει, ὅτι δὲν τὸ ἐξήγησα καλῶς, νομίζω ὅτι ἐὰν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θέλει νὰ καθιερώσῃ προσόντα, ἡ τροπολογία τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον, δύναται τὸν σκοπὸν τὸν αὐτὸν νὰ ὑπηρετήσῃ λυσιτελέστερον. Τὴν τροπολογίαν εἶναι περιττὸν ν’ ἀναγνώσω.

§60ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Παρακαλῶ νὰ τὴν ἀναγνώσητε.

§61ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἄρχεται τῆς ἀναγνώσεως).

§62Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κύριε Σιμόπουλε, εἶναι περὶ προσόντων αὐτό!

§63ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Περὶ προσόντων εἶναι καὶ εἰς τὸ νομοσχέδιον.

§64Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι τρόπος αὐτὸς μέσα εἰς νομοσχέδια ἔχοντα ἄλλον σκοπὸν νὰ παρεμβάλλωμεν προσόντα. Ὁ τρόπος αὐτὸς δὲν εἶναι εἰλικρινής, δὲν εἶναι κοινοβουλευτικός.

§65ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, ὅτι αἱ παρατηρήσεις σας δὲν ἀναφέρονται εἰς ἐμέ.

§66ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὄχι εἰς σᾶς, τὸ γνωρίζετε· ἐγὼ ὁμιλῶ περὶ πραγμάτων, ὄχι περὶ προσώπων.

§67ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ νομίζω, ἐπειδὴ τὸ ὑπουργικὸν νομοσχέδιον ἔθιξε τὸ ζήτημα περὶ προσόντων, πρέπει νὰ ὠφεληθῶμεν τῆς περιστάσεως νὰ καθιερώσωμεν τὰ προσόντα,

§68ΔΟΥΜΑΣ. Τὸ φρονιμώτερον εἶναι νὰ μὴ συζητήσωμεν διόλου καὶ νὰ ψηφίσωμεν τὰ νομοσχέδια ὅπως ἔχουν, διότι ὅλας τὰς συζητήσεις τὰς παρεξηγοῦν.

§69ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς παρετήρησεν ὅταν εἰσήγαγε τὰ νομοσχέδια, ὅτι θέλει δεχθῆ ἐκ μέρους τῆς Βουλῆς πᾶσαν τροποποίησιν καὶ βελτίωσιν αὐτῶν· νομίζων ὅτι δύναμαι νὰ συντελέσω εἰς τοῦτο, ὑπέβαλον τὰς τροποποιήσεις. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις νομίζει, ὅτι δὲν πρέπει νὰ γείνῃ συζήτησις καὶ ἂν παρεξηγεῖ, δὲν ἔχω δυσκολίαν νὰ παύσω. Νομίζω περιττὸν νὰ προχωρήσω, διότι βλέπω, ὅτι παρεξηγεῖται ἡ συζήτησις.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν βλέπω κατὰ τί περιωρίσαμεν τὴν συζήτησιν.

§71ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Εἶναι φαινομενικὴ αὐτὴ ἡ ἀφορμή, ἄλλη εἶναι πραγματική.

§72ΚΑΣΒΙΚΗΣ. Κύριοι, δὲν ἀρνεῖται καεὶς τὴν λογικὴν συζήτησιν, φρονῶ ὅμως ὅτι ἡ τροπολογία τοῦ κυρίου Σιμοπούλου εἶναι σύστημα ὁλόκληρον περὶ καθιερώσεως τῆς ἰσοβιότητος τῶν τελωνειακῶν ὑπαλλήλων, ἐνῷ εἰς τὸ νομοσχέδιον πρόκειται περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων καὶ περὶ...... Φρονῶ λοιπόν, ὅτι ἡ τροπολογία τοῦ κ. Σιμοπούλου δὲν εἶναι τροπολογία, ἀλλ’ εἶναι πλήρης νόμος περὶ προσόντων· ἑπομένως προτείνω τὸ ἀπαράδεκτον αὐτῆς.

§73ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Οἱ μὲν κύριοι ἐπιθυμοῦν νὰ μὴ συζητοῦν, ἐγὼ ὅμως ἐπιθυμῶ νὰ συζητῶ, διὰ τοῦτο ὑποθέτω ὅτι πᾶν ὅ,τι ἐῤῥέθη ἀπὸ τοῦ βήματος ἢ καὶ περὶ τὸ βῆμα δὲν ἀφορᾷ εἰς τὴν ἰδικήν μου συμπεριφοράν· πιστεύω δὲ ὅτι εἰς τοῦτο τὸ καθῆκον δὲν καθυστέρησα· συζητῶ ἀκαταπαύστως καὶ μόλις ἐκφέρεται γνώμη τις ἀναβαίνω εἰς τὸ βῆμα· εἶναι ὅμως ἐπιτετραμμένον νὰ ποιῆταί τις διάκρισιν μεταξὺ αἰτιολογίας καὶ αἰτιολογίας, μεταξὺ παρατηρήσεως καὶ παρατηρήσεως, π. χ. δὲν ἠδυνάμην νὰ μὴ ἐκπλαγῶ ὅταν ἤκουσα ἕνα τῶν συναδέλφων μου, ὁ ὁποῖος ἔχει τοσαύτην πεῖραν εἰς αὐτὰ τὰ πράγματα, νὰ ἰσχυρίζηται ὅτι τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον προβλέπει μόνον προσόντα ὑποτελωνῶν γʹ. τάξεως, ἄρα εἶναι μωρόν· διότι φυσικῷ τῷ λόγῳ μωρότερον πρᾶγμα δὲν ἠμπορεῖ νὰ γείνῃ παρὰ μία Κυβέρνησις νὰ φέρῃ νόμον περὶ τελωνιακῆς ὑπηρεσίας, ἐν τῷ νόμῳ αὐτῷ, ν’ ἀποφασίζῃ περὶ προσόντων ὡς ἡ τελωνιακὴ ἱεραρχία νὰ περιλαμβάνῃ δέκα βαθμίδας, νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἄλλος νόμος περὶ προσόντων παντάπασι καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ φροντίζῃ διὰ τοῦ νομοσχεδίου της περὶ προσόντων μόνον τοῦ ὑποτελώνου γʹ. τάξεως. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ ὅσοι ἐπιθυμοῦν τὰς πολλὰς συζητήσεις, νὰ σταθμίζωσιν ἀκριβῶς τοὺς λόγους αὑτῶν, ὅταν πρόκειται περὶ προσβολῶν τόσων μεγάλων. Τῳόντι ἡ ά. παράγραφος τοῦ ἄρθρου 1 ὁμιλεῖ περὶ τοῦ κατωτέρου προσωπικοῦ χωρὶς ν’ ἀναφέρῃ περὶ προσόντων αὐτοῦ· καθιεροῖ δὲ μόνον τὴν ἀρχὴν ὅτι αὐτοὶ οἱ ὑπάλληλοι διορίζονται κατὰ πρότασιν τῶν προϊσταμένων αὐτῶν· ἡ δʹ. παράγραφος ὁμιλεῖ περὶ τῶν διοριζομένων εἰς θέσιν ὑποτελώνου τρίτης τάξεως, ὅσοι δὲ ἀνέγνωσαν ὁλόκληρον τὸ ἄρθρον, παρατηροῦν, ὅτι βαθμὶς ἄνω τῆς ὁποίας ὁ παρουσιασθεὶς νόμος κανονίζει τὰ προσόντα τῶν τελωνιακῶν ὑπαλλήλων, εἶναι ἡ τοῦ ὑποτελώνου γʹ. τάξεως, διατάττει δὲ ἡ βʹ. αὕτη παράγραφος ὅτι διὰ νὰ διορισθῇ τις κατὰ πρῶτον ὑποτελώνης γʹ. τάξεως ὀφείλει προηγουμένως νὰ δοκιμασθῇ ἐὰν ἔχῃ τὴν πρὸς τοῦτο ἱκανότητα ἐντὸς ἑνὸς τελωνείου ά. τάξεως ἐπὶ δύο μῆνας τοὐλάχιστον καὶ νὰ συνταχθῇ πρωτόκολλον κατὰ τὸ ὁποῖον ὁμοφώνως ὅ τε τελώνης καὶ ὁ ἐλεγκτὴς νὰ γνωμοδοτήσουν ὅτι εἶναι ἄξιος διορισμοῦ. Αὐτὸ εἶναι τὸ προσόν, τὸ ὁποῖον ἀπαιτεῖ ὁ εἰσαχθεὶς νόμος νὰ ἔχῃ ὁ ὑποτελώνης γʹ. τάξεως, δηλ. ὁ τελευταίας τάξεως ὑποτελώνης.

§74ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, ἠρώτησα πρὶν τὸν κ. Σιμόπουλον ποίαν θέσιν θὰ κατέχῃ ὁ διοριζόμενος;

§75ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἦτο περιττὸν νὰ τὸ ἐρωτήσητε, διότι ὅταν ὁ νόμος λέγει «οὐδεὶς διορίζεται κατὰ πρῶτον ὑποτελώνης γʹ. τάξεως, ἢ εἰς ἄλλην τελωνιακὴν ἰσοβάθμιον θέσιν ἐὰν προηγουμένως δὲν δοκιμασθῇ ἡ ἱκανότης αὐτοῦ ἐπὶ δύω τοὐλάχιστον μῆνας διαρκῶς ἔν τινι τῶν τελωνείων ά. τάξεως καὶ δὲν γνωμοδοτήσωσιν ὑπὲρ αὐτοῦ διὰ πρωτοκόλλου ὅ τε τελώνης καὶ ἐλεγκτής» ἐννοούσατε πολὺ καλὰ ὅτι εἶναι δόκιμος, καὶ ἀντὶ νὰ διατάξῃ ὁ νόμος ὅτι ἐξετάζεται ἐπὶ μίαν ἡμέραν, λέγει ἐξετάζεται καθ’ ἡμέραν ἐπὶ δύω μῆνας.

§76ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ἀκολούθως θὰ ὑπάγῃ εἰς τὸ τελωνεῖον;

§77ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Τοιαῦται ἐρωτήσεις καθιστῶσι περιττὴν τὴν συζήτησιν.

§78ΖΑΛΩΝΗΣ. Διὰ τοὺς ὑπάρχοντας τί μέτρα θὰ ληφθῶσι;

§79ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἀμέσως θὰ ἀπαντήσω. — Αὕτη λοιπὸν εἶναι ἡ πρώτη διάταξις περὶ προσόντων, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τοὺς ὑποτελώνας γʹ. τάξεως καὶ τοὺς ἰσοβαθμίους αὐτῶν. Ἡ τετάρτη παράγραφος τοῦ νομοσχεδίου διαλαμβάνει τὰ ἑξῆς· «εἰς τὰς κενὰς θέσεις ὑποτελώνου γʹ. τάξεως, ἢ ἀνωτέρας διορίζονται κατὰ προτίμησιν οἱ ἐν τῷ τελωνιακῷ κλάδῳ ὑπηρετοῦντες, ἐὰν μετὰ διετῆ ὑπηρεσίαν εἰς τὴν ἀμέσως κατωτέραν θέσιν κριθῶσιν ἄξιοι προβιβασμοῦ»· ἰδοὺ μία κλάσις ὑποψηφίων ἵνα διορισθῶσιν εἰς θέσεις ἀνωτέρας ὑποτελώνου γʹ. τάξεως. Ἀλλὰ περιπλέον τὸ νομοσχέδιον προσθέτει «δύνανται δὲ νὰ διορισθῶσι καὶ οἱ εἰς ἄλλους κλάδους τῆς διοικήσεως ἐπὶ ἑξαετίαν τοὐλάχιστον προϋπηρετήσαντες εἰς θέσεις ἰσοβαθμίους, ἀφοῦ ὑποστῶσι τὴν ἐν τῷ προηγουμένῳ ἐδαφίῳ δοκιμασίαν.» Ἰδοὺ καὶ ἑτέρα κλάσις ὑποψηφίων, οἵτινες δύνανται νὰ καθέξωσι τὰς ἀνωτέρας τῆς τοῦ ὑποτελώνου γʹ. τάξεως θέσεις. Τὸ νομοσχέδιον λοιπὸν ἄρχεται ἀπὸ τῶν προσόντων τῆς κατωτάτης βαθμίδος καὶ προβαίνει εἰς τὰ προσόντα τῶν ἀνωτέρων, χωρὶς ν’ ἀφίνῃ κενόν.

§80ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν ἐγὼ ὑπέβαλον καὶ ἥτις εἶναι ἡ ἑξῆς «ἄρθρον 1 § δʹ. εἰς τὰς κενὰς θέσεις ὑποτελώνου βʹ. τάξεως ἢ ἀνωτέρας διορίζονται κατὰ προτίμησιν οἱ ἐν τῷ τελωνιακῷ κλάδῳ ἐπὶ δύω ἔτη εἰς θέσιν τοῦ ἀμέσως κατωτέρου βαθμοῦ ὑπηρετήσαντας.... δύνανται δὲ νὰ διορισθῶσι κτλ.» (ὡς ἐν τῷ νομοσχεδίῳ) ἀντικατέστησα τὸ γʹ. εἰς τὸ βʹ, διότι ἐνόμιζον, ὅτι ἀφοῦ εἰς τὸν διορισμὸν ὑποτελώνου γʹ. τάξεως κατὰ τὴν προηγουμένην παράγραφον δὲν ἀπαιτεῖται εἰμὴ δίμηνος δοκιμασία, ἐνόμιζον ὅτι ἡ προηγουμένη ὑπηρεσία ἀπαιτεῖται εἰς τὴν θέσιν ὑποτελώνου βʹ. τάξεως καὶ ἀνωτέρας, διότι ἂν παραδεχθῶμεν ὅτι πρέπει νὰ μείνῃ ἐδῶ τὸ «γʹ. τάξεως ὑποτελώνης», τότε εὑρισκόμεθα εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ παραδεχθῶμεν, ὅτι οἱ διοριζόμενοι βʹ. τάξεως ὑποτελῶναι ἢ καὶ ἀνώτεροι οὐχὶ οἱ χρηματίσαντες ἐν ὑπηρεσίᾳ ἀλλὰ καὶ πᾶς ἄλλος· αὐτὸ εἶναι ὀλίγον ἀσαφὲς καὶ παρακαλῶ νὰ τὸ διασαφήσητε.

§81ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Κατὰ τὸ νομοσχέδιον οὐδεὶς δύναται κατὰ πρῶτον νὰ διορισθῇ ἐν τῇ τελωνιακῇ ὑπηρεσίᾳ, ἂν δὲν ὑπηρέτησεν ἐν προηγουμένῃ ὑπηρεσίᾳ. Κατὰ πρῶτον ἡ δύναμις τοῦ ὑπουργοῦ τοῦ εἰσάγειν κατὰ πρῶτον τινὰ εἰς τὴν τελωνιακὴν ὑπηρεσίαν περιορίζεται μέχρι τοῦ ὑποτελώνου γʹ. τάξεως. Δύναταί τις νὰ διορισθῇ κατὰ πρῶτον ὑποτελώνης γʹ. τάξεως καὶ οὐχὶ εἰς ἀνωτέραν θέσιν. Δεύτερος περιορισμὸς ὑπάρχει ὅτι οἱ ἐν ὑπηρεσίᾳ διατελέσαντες εἰς ἴσην ἢ ἀνωτέραν θέσιν, καίτοι ἐν τῇ τελωνιακῇ ὑπηρεσίᾳ διατελέσαντες, δὲν ἠμπορεῖ νὰ διορισθῶσιν ἄνευ διμήνου δοκιμασίας, ἐκτὸς ἐὰν ὑπηρέτησαν ἐπὶ δύω τοὐλάχιστον ἔτη. Ἰδοὺ ὁ δεύτερος φραγμός, ὃν ἔθηκα· δὲν πρόκειται περὶ νομικῆς εὐθύνης, ἀλλὰ περὶ ἠθικῆς.

§82ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Πολὺ καλά, ἀποσύρω τὴν τροπολογίαν μου, σᾶς ὑποβάλω μόνον τὴν ἑξῆς τροποποίησιν, ἐὰν δέχεσθε τὴν λέξιν ὑπηρετοῦντας νὰ μεταβάλητε εἰς ὑπηρετήσαντας, ἵνα μὴ ἀποκλείωνται καὶ οἱ ὑπηρετήσαντες ἐπὶ πολλὰ ἔτη καὶ ἀναιτίως εὑρισκόμενοι ἐκτὸς τῆς ὑπηρεσίας.

§83ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Τὸ νὰ τὸ εἴπωμεν εἶναι εὔκολον, ἀλλὰ δὲν εἰξεύρω ἐὰν πρέπῃ νὰ τὸ δεχθῶμεν· εἰς τὴν τρίτην συζήτησιν σᾶς λέγω.

§84ΖΩΧΙΟΣ. Ὑπηρετοῦντας ἢ ὑπηρετήσαντας ἀνεπιλήπτως.

§85ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Εἰς τὰς ἀνωτέρας θέσεις ὑποτελώνου γʹ. τάξεως ὁ ὑπουργὸς δὲν δύναται νὰ διορίσῃ ὑπαλλήλους εἰμὴ ἐκ δύω κατηγοριῶν, ἢ ἐκ τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῷ τελωνιακῷ κλάδῳ, καὶ κατὰ συνέπειαν θὰ πάρῃ τὸν ὑποτελώνην γʹ. τάξεως, ἢ τὸν ἰσόβαθμον αὐτοῦ, ἢ δύναται νὰ λάβῃ ἐξ ὑπαλλήλων ἄλλου κλάδου τῆς ὑπηρεσίας ἐξ αὐτῶν τῆς οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας ἢ καὶ τῆς διοικητικῆς, οἱ ὁποῖοι ὅμως πρέπει νὰ ὑπηρέτησαν εἰς ἰσοβάθμους θέσεις μὲ ἐκείνας εἰς τὰς ὁποίας πρέπει νὰ διορισθῶσιν ἐπὶ ἓξ ἔτη, ἀλλὰ καὶ οὗτοι ἀφοῦ ὑποστῶσι τὴν δίμηνον δοκιμασίαν· διότι δύναταί τις νὰ ᾖναι κάλλιστος ἔπαρχος καὶ κάλιστος οἰκονομικὸς ἔφορος, ἀλλὰ πάντοτε μία δοκιμασία εἶναι ἀναγκαία διὰ νὰ γίνῃ τελώνης. Οἱ λόγοι μου οὗτοι σᾶς ἔπεισαν ὅτι τὸ νομοσχέδιον δὲν περιέχει τὴν ἀνοησίαν τοῦ νὰ κανονίζῃ μόνον τοῦ κατωτάτου προσωπικοῦ τὰ προσόντα, καὶ ὅτι δὲν ἀφίνει κενά· χρεωστῶ δὲ ὅπως συμπληρώσω τὴν ὑπεράσπισιν τοῦ νομοσχεδίου, νὰ κάμω τινὰς παρατηρήσεις, διατὶ τὸ νομοσχέδιον δὲν εἰσήγαγε τὴν ἰσοβιότητα, διότι αὐτὴ ἡ ἀξίωσις ἠγέρθη. Μοὶ εἶπον ὅτι τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἀτελὲς, διότι δὲν περιλαμβάνει τίποτε περὶ μὴ παύσεως ὑπαλλήλων. Κύριοι, ἵνα ἀποδώσωμεν τὴν ἰσοβιότητα εἰς τὴν τελωνιακὴν ὑπηρεσίαν ἀμφιβάλλω ἂν ἔχομεν τὰ προσόντα, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ δικαιολογήσωσιν αὐτήν. Ἡ ἰσοβιότης θεωρεῖται βεβαίως καὶ εἶναι ἀληθῶς μία μεγάλη ἐγγύησις τῆς καλῆς διοικήσεως· ἄλλως ὅμως πρέπει νὰ παρακολουθῇ τὴν ἰσοβιότητα ἀκριβὴς προσδιορισμὸς τῶν προσόντων, καὶ προσόντων ἐπαρκῶν, διότι μόνον καὶ μόνον διὰ τῆς ἰσοβιότητος ἂν πιστεύετε ὅτι δύνασθε νὰ βελτιώσητε τὴν ὑπηρεσίαν πλανᾶσθε, ἐξ ἐναντίας δύνασθε καὶ νὰ τὴν χειροτερεύσητε, ἂν τὰ προσόντα δὲν ᾖναι τόσον ἀσφαλῆ. Θὰ μὲ ἐρωτήσητε καὶ πάλιν δὲν ἔχεις πεποίθησιν εἰς τὰ προσόντα, τὰ ὁποῖα εἰσάγεις; Ἐκ τῶν ὑπαρχόντων πιστεύω ὅτι εἶναι τὰ προσφορώτερα, δὲν νομίζω ὅμως ὅτι εἶναι καὶ τὰ μόνα καὶ ὅτι δικαιολογοῦσι τὴν ἰσοβιότητα· διὰ τοῦτο βλέπετε ὅτι δὲν ὑπάρχει διάταξις ὅτι πρέπει νὰ ἔχῃ ἀπολυτήριον γυμνασίου, ἢ Πανεπιστημίου, καὶ ἄλλα τοιαῦτα. Εἰς τόπον εἰς τὸν ὁποῖον δὲν ὑπάρχει σχολεῖον τῶν πολιτικῶν ἐπιστημῶν μοὶ φαίνεται ὅτι εἶναι δύσκολον νὰ καθιερώσῃ τις εἰς τὴν διοίκησιν τὴν ἰσοβιότητα. Δύνασθε ὅμως νὰ θέσητε τινὰς περιορισμοὺς ὡς πρὸς τὴν παῦσιν, καὶ ἂν ἡ Βουλὴ ᾖναι διατεθειμένη εἰς τοῦτο ἤθελον τὸ δεχθῆ, καὶ πράγματι ὅτε συνέταττον τὸ νομοσχέδιον ἐσυλλογίσθην νὰ εἰσαγάγω τὴν διάταξιν, ὅτι ὁ ὑπάλληλος δὲν παύεται ἂν δὲν τιμωρηθῇ ἐντὸς χρονικοῦ διαστήματος πειθαρχικῶς δὶς, εἶναι ὅμως καὶ περιστάσεις τοιαῦται ὥστε ἐνόμισα ὅτι πρέπει τὴν διάταξιν ταύτην νὰ τὴν ἀποσύρω, διότι ὑπέθετα ὅτι μία τοιαύτη διάταξις ἤθελε γεννήσει ὑποψίας ὅτι ἔπραξα τοῦτο ἵνα διατηρηθῇ τὸ ὑπάρχον προσωπικὸν εἰς τὸν τελωνιακὸν κλάδον. Οὐχ ἧττον ἐὰν ἡ Βουλὴ θέλει νὰ εἰσαγάγῃ εἰς τὸ νομοσχέδιον διατάξεις τοιαύτας, τὸ ἀποδέχομαι.

§86ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§87ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἀρκετὴ βελτίωσις εἰσάγεται, νομίζω, ἐκ τοῦ ὅτι δὲν δύναται νὰ διορισθῇ πᾶς ἄνθρωπος εἰς τὴν ὑπηρεσίαν αὐτὴν ἄνευ τινῶν προσόντων, καὶ ὅτι οἱ τελωνιακοὶ ὑπάλληλοι ὑπάγονται εἰς ἐγγυοδοσίαν, οὐχὶ κτηματικὴν, ἀλλὰ χρηματικήν. Παρατηρῶ τελευταῖον ὡς πρὸς τοὺς ὑπηρετοῦντας ἤδη ὅτι καὶ ἐπὶ τούτων θὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ ἐγγύησις.

§88ΣΕΡΒΟΣ. Ἐγὼ δὲν προτίθεμαι νὰ φέρω ἀντίῤῥησιν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ἐπειδὴ ὅμως φράσις τις τοῦ νόμου δύναται νὰ δώσῃ χώραν εἰς παρεξηγήσεις καὶ παρανοήσεις, τὰς ὁποίας πιστεύω ὅτι ὁ προτείνας τὸ νομοσχέδιον ζητεῖ νὰ ἀποφύγῃ, διὰ τοῦτο κάμνω αὐτὴν τὴν παρατήρησιν. Εἰς τὴν παράγραφον έ. τοῦ ά. ἄρθρου ἐμπεριέχεται ἰδέα ὅτι προσὸν τῶν διορισθησομένων εἶναι καὶ νὰ ἔχωσι δίπλωμα Πανεπιστημίου εἴτε τοῦ Ἐθνικοῦ εἴτε ἑτέρου ἀλλοδαποῦ. Ἐπειδὴ δὲ ἠδύνατο νὰ γεννηθῇ ἰδέα, ὅτι ἤθελεν ἀποκλεισθῆ τὸ Πανεπιστήμιον, τὸ ὁποῖον ὑπῆρχε καὶ σήμερον δὲν ὑπάρχει, τὸ Πανεπιστήμιον τὸ Ἑπτανησιακὸν ἐκ ἐκ τοῦ ὁποίου πολλοὶ πτυχιοῦχοι ἐξῆλθον, παρακαλῶ νὰ δηλωθῇ ἡ ἰδέα, ὅτι καὶ τὸ Πανεπιστήμιον τῆς Κερκύρας ἐμπεριέχεται εἰς τὴν φράσιν «ἐθνικὸν Πανεπιστήμιον».

§89ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Μάλιστα.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ τεθῇ εἰς τὰ πρακτικά.

§91ΧΟΪΔΑΣ. Νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ τεθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ καὶ νὰ γίνῃ διάκρισις μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ἑλλάδος, διότι ἐθνικὸν εἶναι καὶ τὸ Πανεπιστήμιον τῶν Ἀθηνῶν, ἐθνικὸν ἦτο καὶ τὸ Πανεπιστήμιον τῆς Κερκύρας ἐκ τοῦ ὁποίου ἐξῆλθον μεγάλοι ἄνδρες, οἱ ὁποῖοι ὑπηρέτησαν τὸν ἀγῶνα. Ἡ Βουλὴ νὰ ἀρκεσθῇ εἰς τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ συναδέλφου καὶ ἐμοῦ.

§92ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κύριος ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν τῳόντι διὰ τῆς ὁμιλίας του ἔδωκε πολλὰς διασαφήσεις, αἵτινες πληροῦσι τὸ κενὸν τοῦ νομοσχεδίου· ἄνευ τῶν διασαφήσεων αὐτῶν καὶ ἐγὼ καὶ πᾶς ἄλλος ἐδικαιούμεθα νὰ ἔχωμεν ἑτέραν ἰδέαν περὶ τῆς ἐννοίας τοῦ ἄρθρου ά. τοῦ νομοσχεδίου. Ἡ παράγραφος δʹ. τοῦ ἄρθρου ά. λέγει ὅτι εἰς τὰς κενὰς θέσεις ὑποτελώνου γʹ. τάξεως διορίζονται κατὰ προτίμησιν οἱ ἐν τῷ τελωνιακῷ κλάδῳ ὑπηρετοῦντες, ἐὰν κριθῶσιν ἄξιοι προβιβασμοῦ, καὶ ἐνταῦθα ἔχει τὸ ἐκλεκτικὸν δικαίωμα· κατόπιν, λέγει ὅτι δύνανται νὰ διορισθῶσι καὶ οἱ εἰς ἄλλους κλάδους τῆς διοικήσεως ἐπὶ ἑξαετίαν προϋπηρετήσαντες εἰς θέσεις ἰσοβάθμους, ἀφοῦ ὑποστῶσι τὴν ἐν τῷ προηγουμένῳ ἐδαφίῳ δοκιμασίαν. Παρακαλῶ ἐν τούτοις νὰ μᾶς δοθῇ κατὰ τὴν τρίτην συζήτησιν ἡ ἐξήγησις ἂν οὐδεὶς ἕτερος πλὴν τῶν ἀναφερομένων θὰ δύναται νὰ διορίζεται εἰς ἀνωτέραν θέσιν.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπιμένετε νὰ ψηφισθῇ ἡ τροπολογία σας, κ. Σιμόπουλε;

§94ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι.

§95ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἐγὼ ἀποσύρω τὴν τροπολογίαν μου ἐπὶ τῆς πρώτης παραγράφου.

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ πρῶτον ἄρθρον παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§97ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ ἐπὶ τοῦ πρώτου ἄρθρου εἶχον ὑποβάλει καὶ βʹ. παράγραφον τὴν ἑξῆς· «Τὴν βαθμολογίαν τῶν τελωνιακῶν ὑπαλλήλων σχετικῶς πρὸς τοὺς ἄλλους κλάδους τῆς ὑπηρεσίας θέλει κανονίσει Β. Διάταγμα.» Ἐπιθυμῶ τὴν βαθμολογίαν τῶν τελωνιακῶν ὑπαλλήλων νὰ μὴ κανονίζῃ ὁ μισθός, διότι εἶναι πολλοὶ καὶ ποικίλοι οἱ μισθοί, καὶ ἂν θελήσωμεν ἀναλόγως τοῦ μισθοῦ νὰ κανονίσωμεν, θὰ δημιουργήσωμεν πολλοὺς βαθμούς, ἐνῷ οἱ βαθμοὶ ὅλων τῶν ὑπαλλήλων πρέπει νὰ ἔχουν σχέσιν μὲ τοὺς βαθμοὺς τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας, οἵτινες οἱ εἶναι βαθμοὶ τῶν μαθητευομένων, τῶν γραφέων, τῶν γραμματέων καὶ τμηματαρχῶν. Οἱ τελωνιακοὶ ὑπάλληλοι λαμβάνουν μισθὸν οἱ μὲν κατωτέρω τῶν 80 δραχμῶν, ἄλλοι 90, ἄλλοι 100, ἄλλοι 120, ἄλλοι 140, ἄλλοι 150 καὶ ἄλλοι 200. Ἐννοεῖται ἤδη ὅτι, ἂν κατὰ τὴν μισθοδοσίαν αὐτὴν ὁρισθῶσιν οἱ βαθμοί, δὲν δυνάμεθα ὑπάλληλον ἔχοντα μισθὸν 140 δραχμῶν νὰ διορίσωμεν εἰς θέσιν ἔχουσαν μισθὸν κατώτερον, ταῦτα δὲ θέλουσι φέρει πρόσκομμα εἰς τὴν ἐφαρμογὴν, καὶ διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι εἶναι καλὸν νὰ περιορισθῶμεν εἰς τοὺς βαθμούς, τοὺς ὁποίους ἔχει ἡ κεντρικὴ ὑπηρεσία, οὓς νὰ κανονίσῃ Β. διάταγμα.

§98ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐγὼ, κύριοι, τοῦτο τὸ ἔπραξα ἀπὸ εὐλάβειαν πρὸς τὴν νομοθετικὴν ἐξουσίαν, ἐνόμισα ὅτι εἶναι προτιμότερον αὕτη καὶ οὐχὶ ἡ ἀπόφασις τοῦ ὑπουργοῦ νὰ κανονίζῃ τοὺς βαθμούς, καὶ ἂν μοὶ ἀναθέσητε τὸ δικαίωμα νὰ κάμω τὴν βαθμολογίαν διὰ Β. διατάγματος δὲν δύναμαι παρὰ νὰ ἀκολουθήσω τὸν μισθόν· ὡς πρὸς τὰς σχέσεις δὲ τῆς ὑπαλληλίας πρὸς τοὺς ἑτέρους κλάδους αὐταὶ θὰ κανονισθῶσι διὰ Β. διατάγματος· διὰ τοῦτο καὶ τὸ νομοσχέδιον λέγει, τὰς σχέσεις θέλει κανονίσει Β. διάταγμα. Διὰ τὴν ἐκτέλεσιν δὲ τοῦ ά. ἄρθρου δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ συγκρίνωμεν τὰς θέσεις τὰς τελωνειακὰς πρὸς τὰς θέσεις τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν καὶ νὰ εἴπωμεν, μαθητευόμενοι γραφεῖς, γραμματεῖς, τμηματάρχαι, κτλ.

§99ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ὡς πρὸς τὴν παρατήρησιν τοῦ κ. Σέρβου παρατηρῶ τὸ ἑξῆς, νὰ τεθῇ «οἱ προλύται καὶ διδάκτορες ἐθνικοῦ ἢ ἀλλοδαποῦ Πανεπιστημίου.»

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον βʹ. (Ἀναγινώσκεται). Ὁ κ. Μπούμπουλης, Α. Ῥάλλης καὶ Γ. Ῥοῦφος ὑπέβαλον τὴν ἑξῆς τροπολογίαν· «Τῶν τελωνιακῶν ὑπαλλήλων ἡ ἐγγύησις ὁρίζεται, εἴτε εἰς χρεώγραφα τῶν ἀπὸ τοῦ 1862 καὶ ἐντεῦθεν συνομολογηθέντων ἐθνικῶν δανείων, εἴτε εἰς μετοχὰς τῆς Ἐθνικῆς ἢ Πιστωτικῆς Τραπέζης κτλ.»

§101ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Παραδέχομαι τὴν τροπολογίαν νὰ τεθῇ «εἰς μετοχὰς τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, τῆς Πιστωτικῆς ἢ τῆς Ἰονικῆς.» Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἀναγινώσκεται τὸ 3 ἄρθρον.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 3, ὡς ἐτροποποιήθη, νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πολλοί). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Εἶτα ἐγένοντο δεκτὰ δι’ εἰδικῆς ψηφοφορίας τὰ ἄρθρα 4, 5 καὶ 6

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 7 ὁ κ. Σωτηρόπουλος ἔχει τὴν ἑξῆς τροπολογίαν. Ἄρθρον 7. §. γʹ. «Πρὸς κατασκευὴν τῶν ἀτμακάτων ἐπιτρέπεται εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν νὰ δαπανήσῃ μέχρι δραχ. 320,000, τὰς ὁποίας θέλει προμηθευθῆ διὰ δανείου ἐπὶ ἐτησίῳ τόκῳ μὴ ὑπερβαίνοντι τὰ 8% καὶ χρεωλυτίῳ οὐχὶ ἀνωτέρῳ τῶν 2%. Διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ δανείου τούτου χορηγεῖται ἔκτακτος πίστωσις δραχ. 16,000, καταλογιζομένη εἰς ἴδιον Κεφάλαιον τοῦ διὰ τὸ 1877 προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργείου». «Ἄρθρον 7. §. δʹ. «Τὸ προσωπικὸν τῆς τελωνοφυλακῆς θέλει ἐλαττωθῆ κατὰ 50 τελωνοφύλακας. Πρὸς τοῦτο μέχρι συμπληρώσεως τοῦ ἀνωτέρω ἀριθμοῦ 1) θέλουσι μένει κεναὶ αἱ θέσεις τῶν ἀποθνησκόντων, παραιτουμένων ἢ ἀπολυομένων τελωνοφυλάκων, 2) θέλουσιν ἀπολύεσθαι οἱ δι’ ὁριστικοῦ βουλεύματος ἐπὶ πλημμελήματι ἢ κακουργήματι παραπεμπόμενοι, καὶ 3) δὲν θέλουν ἀνακατατάττεσθαι οἱ Τελωνοφύλακες, ὅσων ἤθελε λήξει ἐν τῷ μεταξὺ ἡ πενταετὴς θητεία».

§104ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ (ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐκ τῶν δύω τροπολογιῶν τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Τριφυλλίας ἡ ἀφορῶσα τὴν περὶ πιστώσεως διατύπωσιν μοὶ φαίνεται ὅτι εἶναι ἀρίστη, ἀλλὰ δὲν ἀπαιτεῖται νομίζω νὰ γίνῃ ἡ ἔκθεσις τόσον μακρά· νομίζω ὅτι ἔχει καλῶς ὡς ἐν τῷ νομοσχεδίῳ ἔχει μὲ τὴν προσθήκην, ὅτι πρέπει νὰ προσδιορισθῇ................... διότι τὰ λοιπὰ ὑπάρχουν. Ὡς πρὸς τὸ δεύτερον ὅμως νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει ὁ κ. Σωτηρόπουλος νὰ ἐπιμείνῃ, διότι τὴν ἐλάττωσιν τῶν τελωνοφυλάκων δὲν θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐπιτρέψωμεν ἀκινδύνως, πρὶν αἱ ἀτμάκατοι κατασκευασθῶσι καὶ ἡ ὑπηρεσία ἀρχίσῃ. Ἡμεῖς ἔχομεν λάβει αὐτὸ τὸ μέτρον νὰ κινήσωμεν τὴν τελωνοφυλακὴν εἰς τοιοῦτον τρόπον ὥστε νὰ διέλθουν ὅλοι οἱ τελωνοφύλακες ἀπὸ τὰ τελωνεῖα πρώτης τάξεως εἰς τὰ ὁποῖα ὑπάρχει πλήρης ἡ ἐμπιστοσύνη τῆς ὑπηρεσίας, ἐκεῖ νὰ δοκιμασθῶσι, καὶ οἱ ἀνίκανοι καὶ ἔχοντες ἄλλα ἐλαττώματα νὰ τιμωρηθῶσιν, ὥστε παρακαλῶ...............

§105ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Φρονῶ, κύριοι, ὅτι ἡ πίστωσις ἡ χορηγουμένη διὰ τὰς ἀτμακάτους δὲν εἶναι ἐπαρκής. Αἱ ἀτμάκατοι εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἄρχονται ἀπὸ ἀξίας 15–20,000 καὶ μέχρις 80,000. Ἂν ἐξετάσωμεν τὴν ὑπηρεσίαν διὰ τὴν ὁποίαν εἶναι προωρισμέναι αἱ ἀτμάκατοι αὗται αἱ ὀκτὼ δηλαδὴ πρὸς καταστολὴν τοῦ λαθρεμπορίου καὶ πρὸς ὑποστήριξιν τῆς τελωνιακῆς ὑπηρεσίας, θέλομεν ἰδεῖ ὅτι αἱ διαστάσεις ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ κατασκευασθῶσιν αὗται ἀπαιτοῦσι δαπάνην ἀνωτέρας ἀξίας. Κύριοι, ὑπάρχουσι πολλὰ εἴδη λαθρεμπορείων· ἓν εἶδος π. χ. τοῦ νὰ ἐξάγεται τὸ ἐμπόρευμα ἀπὸ τὸ πλοῖον εἰς τὴν παραλίαν τοῦ λιμένος· τότε ἡ ἀτμάκατος δὲν ἔχει καμμίαν ὑπηρεσίαν νὰ ἐκτελέσῃ. Ἄλλο εἶδος λαθρεμπορίου· ἓν πλοῖον ἀράζει εἰς ἕνα ἔρημον λιμένα, ὡς π. χ. εἰς τὰς Φλέβας, δηλαδὴ 7 μίλια μακρὰν τοῦ Πειραιῶς· ἐκεῖ πληροφορεῖται ὁ τελώνης ὅτι τὸ πλοῖον τοῦτο σκοπεύει νὰ ἐκφορτώσῃ λαθρεμπόριον· ἀμέσως σπεύδει, καὶ διὰ τῆς ἀτμακάτου προλαμβάνει. Εἰς τὴν περίστασιν αὐτὴν αἱ ἀτμάκατοι αἱ μικραὶ δύνανται νὰ χρησιμεύσωσιν. Ἀλλὰ τὸ εἶδος ἐκεῖνο τῶν λαθρεμπορίων, τὸ ὁποῖον εἶναι τὸ σπουδαιότερον καὶ περὶ τοῦ ὁποίου πάντες οἱ ὑπουργοὶ τῶν Οἰκονομικῶν ἔχουσιν ὑπόνοιαν ὅτι γινόμενον φέρει ζημίαν 5,000,000 εἰς τὸ Κράτος, εἶναι τὸ ἐκ τῶν διαμετακομίσεων. Οἱ ἔμποροι σήμερον δὲν φροντίζουσι νὰ κάμωσι λαθρεμπόρια μικρὰ ἀλλὰ λαθρεμπορεύουσιν ὁλόκληρα φορτία. Ἐναποθέτουσι τὰ ἐμπορεύματά των κατὰ πρῶτον εἰς τὰς ἀποθήκας τῶν διαμετακομίσεων, κατόπιν φορτόνουν ἓν, δύω, τρία πλοῖα διὰ νὰ τὰ μεταφέρωσι δῆθεν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ πληρόνουν τὸ δικαίωμα τῆς διαμετακομίσεως, ὅπερ εἶναι ἐλάχιστον· τὸ ἓν πλοῖον π. χ. φορτώνει διὰ τὴν Κρήτην, τὸ ἄλλο διὰ τὴν Χῖον, τὸ ἕτερον διὰ τὴν Μυτιλήνην, ἐνῷ κυρίως τὰ πλοῖα ταῦτα εἶναι προσδιωρισμένα διὰ νὰ ὑπάγουν τὸ ἓν εἰς τὰς Σπέτσας, τὸ ἄλλο εἰς τὴν Μονεμβασίαν καὶ τὸ ἄλλο εἰς τὸ Γύθειον. Λαμβάνουν τὰ ἀποδημητήρια ἔγγραφά των διὰ τὸ ἐξωτερικόν. Τίνι τρόπῳ εἰς τὴν περίστασιν ταύτην θὰ τὰ ἐπιτηρήσῃ ὁ τελώνης Πειραιῶς; μετεχειρίσθησαν καὶ οἱ τελῶναι καὶ οἱ ὑπουργοὶ ἄπειρα μέσα, ἔκαμαν τηλεγράφους, ἔπεμψαν ἐπιθεωρητὰς κτλ., ἀλλ’ ἐν τούτοις οὐδὲν κατώρθωσαν· τὰ πλοῖα προσαράζουν εἰς ἀπόκεντρα μέρη ὅπου δὲν τὰ βλέπει ψυχὴ καὶ ἐκεῖ ἀποβιβάζουσι τὰ φορτία των. Αἱ ἀτμάκατοι ὅμως ἅμα ληφθῇ ἡ παραμικρὰ ὑπόνοια ἀμέσως θὰ διατάσσωνται νὰ παρακολουθοῦν τὸ πλοῖον μετὰ δύω ὥρας ἀφοῦ ἀναχωρήσῃ χωρὶς νὰ γνωρίζῃ ὁ πλοίαρχος ὅτι ἀκολουθεῖται, ὁ πλοίαρχος τῆς ἀτμακάτου γνωρίζει τὴν γραμμὴν ὅπου θὰ διευθυνθῇ· παρακολουθεῖ τὸ πλοῖον θὰ ὑπάγῃ μέχρι τῆς Μονεμβασίας καὶ θὰ παρεμποδίσῃ τὸ λαθρεμπόριον· τώρα αἱ ἀτμάκατοι αὐταί, αἵτινες θὰ ἐνεργοῦν εἰς τόσην μεγάλην ἀπόστασιν εἶναι ἐκεῖναι τὰς ὁποίας θέλει νὰ δώσῃ ἡ πίστωσις; ὄχι διότι ἡ ἀτμάκατος πρέπει νὰ περιέχῃ χῶρον δι’ ἄνθρακας τοὐλάχιστον 2 ἡμερονυκτίων ταξειδίου, αἱ δὲ ἀτμάκατοι τοῦ νομοσχεδίου μόλις θὰ ἔχουσι μῆκος 30–40 ποδῶν, εἶναι δὲ ἀνίκανοι νὰ ἀντιπαλαίσωσιν ἀπέναντι κυμάτων καὶ θαλασσῶν· αἱ ἀτμάκατοι λοιπὸν πρέπει νὰ ᾖναι 60–65 ποδῶν διὰ νὰ ἔχουν χῶρον καὶ τοὺς ἄνθρακας τοὺς ἀπαιτουμένους νὰ περιλάβουν καὶ νὰ δύνανται νὰ ἀναχθῶσι καὶ εἰς τὸ πέλαγος καὶ 2 καὶ 3 ἡμέρας μέχρι Κρήτης καὶ Χίου, νὰ παρακολουθήσουν τὸ λαθρεμπορευτικὸν πλοῖον διὰ νὰ ἐμποδίσουν τὸ λαθρεμπόριον πραγματικῶς· ὥστε φρονῶ, ὅτι πρέπει νὰ δοθῇ πίστωσις 500,000 δραχμῶν. Ἔρχομαι, κύριοι, τώρα ὡς πρὸς τὴν διοίκησιν τῶν ἀτμακάτων’ παρετήρησα καὶ χθὲς, ὅτι οἱ ὑπαξιωματικοὶ δὲν εἶναι οἱ κατάλληλοι ὡς κυβερνῆται αὐτῶν· ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ ἐνεργήσωσιν ὑπηρεσίαν πλησίον τοῦ λιμένος ὅπου ὑπάρχουν τὰ τελωνεῖα, μάλιστα, δηλ. ἀκτοπλοΐαν· ἀλλ’ ὅταν ἀναχθῶσιν εἰς τὸ ἀνοικτὸν πέλαγος, ἀπαιτεῖται ἐπιστήμη, ἀπαιτεῖται νὰ γνωρίζωσι νὰ προσδιορίζωσι τῇ βοηθείᾳ τοῦ μήκους καὶ τοῦ πλάτους τὸ σημεῖον τῆς ὑδρογείου ἐπὶ τοῦ ὁποίου θὰ εὑρίσκεται· οἱ ὑπαξιωματικοὶ δὲν γνωρίζουν νὰ ταξειδεύσωσιν ἀτμάκατον εἰς ἀνοικτὸν πέλαγος· ἀπαιτεῖται νὰ διευθύνωνται ἀπὸ ἀνθρώπους ἐπιστήμονας· οἱ ὑπαξιωματικοὶ δὲν ἠξεύρουν νὰ διευθύνουν πλοῖον μέχρι Κρήτης.

§106ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ (ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Τί νὰ κάμουν εἰς τὴν Κρήτην;

§107ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Πρέπει νὰ παρακολουθήσουν τὸ πλοῖον, διότι ἂν δὲν τὸ παρακολουθήσουν θὰ ἐπιστρέψῃ νὰ ἐνεργήσῃ τὸ λαθρεμπόριον.

§108ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Τὸ παραφυλάττει, ὅταν θὰ ἐπιστρέψῃ εἰς τὴν Σύρον, εἰς τὴν Κέρκυραν λ. χ., γνωρίζουν ποῖοι εἶναι οἱ κύριοι λιμένες εἰς τοὺς ὁποίους γίνονται τὰ λαθρεμπόρια τῆς διαμετακομίσεως. Τί θέλει νὰ τὸ παρακολουθήσῃ εἰς Κρήτην; μένει ἐντὸς τῶν ἑλληνικῶν θαλασσῶν καὶ τὸ παραφυλάττει. Πρέπει νὰ ἠξεύρετε, κύριοι, ὅτι τὰ περὶ ἀτμακάτων δὲν ἐκανονίσθησαν εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν μόνον, ἀλλ’ ἐκ συμφώνου ὑπὸ τῶν δύω ὑπουργείων, τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τῶν Ναυτικῶν. Τὸ ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν παρέστησε τὰς ἀνάγκας του εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν καὶ τοῦτο μᾶς ἔδωκεν αὐτὰς τὰς πληροφορίας· καὶ ὄχι μόνον θεωρητικῶς καὶ ἀφ’ ἑαυτοῦ, ἀλλ’ ἐκ τῶν ναυτικῶν τῶν ἐνταῦθα ὑπαρχόντων ἐπροσκαλέσαμεν τὸν κ. καὶ αὐτὸς μᾶς ἔδωκεν ὑπόδειγμα καὶ ὑπολογισμοὺς καὶ αὐτὰ τὰ ἔκαμεν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὑπαρχουσῶν ἀτμακάτων εἰς τὴν Γαλλίαν, διότι καὶ ἐκεῖ γίνεται τοιούτου εἴδους ὑπηρεσία· ὥστε βλέπετε ὅτι ὁ ὑπολογισμὸς αὐτὸς δὲν ἔγινεν ἄνευ συλλογισμοῦ ἢ ἀπὸ ἀνθρώπους ἀναρμοδίους ἀλλὰ συνετάχθη βλέπετε ἀπὸ τὴν συνδρομὴν τόσων στοιχείων· μ’ ὅλα ταῦτα ἂν ἡ Βουλὴ νομίζει, ὅτι εἶναι ἀσφαλέστερον, τότε ἠμποροῦμεν νὰ μὴ ἀναφέρωμεν τὴν ἔκφρασιν τὴν ὁποίαν ἔχει τὸ ἄρθρ. 7, «νὰ κανονίσῃ τὴν ὑπηρεσίαν 8 ἀτμακάτων» ἀλλὰ νὰ εἰπῇ «τὴν ὑπηρεσίαν 6 ἀτμακάτων» καὶ τότε μένει εὐρύτης μεγαλειτέρα.

§109ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ἐγὼ πάλιν ἐπαναλαμβάνω ὅτι ἡ ἐπιτήρησις δὲν εἶναι τόσον εὔκολος ὅσον τὴν εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, διότι ἡ γραμμὴ τῶν ξένων θαλασσῶν δὲν εἶναι τόσον πλησίον ὅσον τὴν ὑποθέτει· ἡ γραμμὴ τῶν ξένων θαλασσῶν εἶναι εἰς τὴν Μῆλον, Κύθηρα καὶ Θήραν· ἂν κατὰ μίαν νύκτα θυελλώδη εὑρεθῇ εἷς κυβερνήτης ὑπαξιωματικὸς φυλάττων πλοῖον μέχρις ὅτου ἐξέλθῃ τῶν Ἑλληνικῶν θαλασσῶν, ὁ κυβερνήτης αὐτὸς δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ κυβερνήσῃ τὸ πλοῖον. Ἔπειτα ἐγὼ δὲν ἐννοῶ διατὶ νὰ δυσκολευώμεθα νὰ ἀφήσωμεν τὴν κυβέρνησιν τῶν πλοίων αὐτῶν εἰς ἱκανωτέρους ἀξιωματικούς. Εἶναι τοῦτο τάχα τόσον μεγάλη δυσκολία, ὥστε νὰ ἀπαιτήσωμεν μόνον ὑπαξιωματικοὺς τοῦ ναυτικοῦ, οἱ ὁποῖοι στεροῦνται τῆς ἱκανότητος τοῦ κυβερνᾶν τὸ πλοῖον; οὔτε ἐδιοίκησαν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι ποτὲ πλοῖον, οὔτε εἶναι εἰς κατάστασιν νὰ διοικήσουν ποτὲ ναυτικά· διατί νὰ μὴ θέσωμεν ἀνθυποπλοιάρχους;

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν ἐγκρίνῃ ἡ Βουλὴ τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ....

§111ΧΟΪΔΑΣ. «Ἕξ κατ’ ἐλάχιστον ὅρον καὶ ὀκτὼ κατ’ ἀνώτερον»· ἐὰν ὦσιν ἀναγκαῖαι, πρέπει νὰ τὰς ἀποδεχθῇ ἡ Βουλὴ, ἐὰν δὲν ὦσι πρέπει νὰ μᾶς εἴπῃ ἀκριβῶς τὸν ἀριθμόν· ὅτι δὲ εἰσὶν ἀναγκαῖαι ὀκτὼ ἀτμάκατοι ὑπέδειξαν οἱ ὑποβαλόντες τὸ νομοσχέδιον.

§112ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἂς λάβωμεν πρῶτον πεῖραν καὶ ἂς θέσωμεν ἕξ.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 7, ὅπως ἐτροπολογήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. — Ὁ κ. Δημητριάδης ἔχει πρόσθετον ἄρθρον 8ον.

§114ΤΙΝΕΣ. Τὸ ἀποσύρει.

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ψηφοφορεῖται τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου. Οἱ παραδεχόμενοι παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη καὶ τὸ σύνολον. — Ἡ ἐξακολούθησις αὔριον. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρᾳ 11, καὶ λ. 10.