1876.10.09

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 7

τῆς 9 Ὀκτωβρίου 1876.

(Σάββατον.)

Ὥρᾳ 10 π. μ.

Ἐκφωνηθέντος τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου καὶ τῆς Βουλῆς εὑρεθείσης ἐν ἀπαρτίᾳ, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις κατὰ τῶν πρακτικῶν;

§2ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται. Τὸ τέταρτον τμῆμα ὑπέβαλε τὴν ἔκθεσίν του περὶ τῆς βουλευτικῆς ἐκλογῆς Φθιώτιδος.

§4ΤΙΝΕΣ. Νὰ τυπωθῇ.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ δὲ πέμπτον τῆς τῶν Καλαμῶν.

§6ΤΙΝΕΣ. Νὰ τυπωθῇ.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προβαίνομεν εἰς τὴν συζήτησιν τῆς ἐκλογῆς Βάλτου. Ἀναγινώσκεται ἡ ἔκθεσις τοῦ Τμήματος.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον; — Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Βάλτου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι). Ἡ ἐκλογὴ ἐπικυροῦται, κηρύττεται δὲ νόμιμος βουλευτὴς τῆς ἐπαρχίας Βάλτου ὁ κ. Καραγιαννόπουλος· νὰ ἔλθῃ νὰ ὁρκισθῇ.

§9ΡΙΚΑΚΗΣ. Μοῦ δίδετε τὸν λόγον ὡς νὰ ἔλθῃ ὁ ἱερεύς;

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§11ΡΙΚΑΚΗΣ. Εἶναι γνωστὸν, κύριοι, ὅτι κατὰ τὰς ἐπαρχίας ἰδίως τῆς Βουλγαρίας καὶ ἄλλας χριστιανικὰς ἐπαρχίας ἐγένοντο σφαγαὶ καὶ ὠμότητες, αἱ ὁποῖαι συνεκίνησαν ὅλον τὸν χριστιανικὸν κόσμον. Δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι ἐν ἀπουσίᾳ τῆς Βουλῆς ἡ Κυβέρνησις ἦτο ἐνήμερος εἰς ὅλα τὰ γενόμενα ἐκ τῶν ἐκθέσεων τῶν προξενικῶν ὑπαλλήλων, οἵτινες διεβίβαζον εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὰς ἐντυπώσεις τῶν ὠμοτήτων ἐκείνων· δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι ἡ Κυβέρνησις, συνεπείᾳ τῶν ἐκθέσεων τούτων, ἐνήργησε τὰ δέοντα ἀπέναντι τοῦ χριστιανικοῦ κόσμου καὶ τῶν ἰσχυρῶν. Νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ λάβῃ γνῶσιν ὅλων τῶν γεγονότων καὶ ν’ ἀποφανθῇ ὡς Σῶμα, οὕτως εἰπεῖν, ἐπὶ τῶν ἐντυπώσεων, τὰς ὁποίας ὡς ἄτομα συνῃσθάνθημεν, Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κύριον ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὰς ἐκθέσεις τῶν προξένων καὶ τὰ ἀνταλλαγέντα ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου ἔγγραφα τῆς Κυβερνήσεως.

§12ΚΟΝΤΟΣΤΑΥΛΟΣ (ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Κύριοι βουλευταὶ, βεβαίως αἱ προξενικαὶ ἀρχαὶ τῆς Ἑλλάδος ἀνέφερον ἑκάστοτε εἰς τὸ ὑπουργεῖον ὅλα τὰ γενόμενα ἐν Βουλγαρίᾳ καὶ εἰς τὰ ἄλλα μέρη ὅπου συνέβησαν παρεκτροπαὶ παρόμοιαι ἐκείνων τῆς Βουλγαρίας, ἀνέφερον λεπτομερῶς τὰ πράγματα ὡς αὐταὶ τὰ ἀντελήφθησαν. Νομίζω ὅμως, ὅτι ἐπειδὴ ἡ ὑπόθεσις αὕτη ἀφορᾷ τὴν ἐσωτερικὴν διοίκησιν καὶ κατάστασιν ξένου Κράτους, καὶ ἐπειδὴ τὰ περὶ αὐτῆς συζητοῦνται ἐνώπιον τοῦ Ἀρείου Πάγου τῆς Εὐρώπης, δηλ. συζητοῦνται μεταξὺ τῶν Κρατῶν, τὰ ὁποῖα συνυπέγραψαν τὴν συνθήκην τῶν Παρισίων καὶ ἔχουν ἑπομένως δικαίωμα καὶ καθῆκον ν’ ἀποφανθῶσι περὶ αὐτῶν, νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ θέλει σπεύσει ζητοῦσα ἀπὸ τοῦδε τὴν κατάθεσιν τῶν ἐγγράφων αὐτῶν. Ἡ Βουλὴ δύναται νὰ ἔχῃ πᾶσαν πεποίθησιν ὅτι ἡ Κυβέρνησις οὐδὲν παρημέλησε τῶν καθηκόντων τῶν ἐπιβαλλομένων αὐτῇ καὶ ὑπὸ τῶν συμφερόντων τῆς Ἑλλάδος καὶ ἐν γένει ὑπὸ τῆς φιλανθρωπίας· ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι σήμερον θὰ ἦτο σπουδὴ ἴσως οὐχὶ πολὺ εὔλογος ἐκ μέρους μας νὰ καταθέσωμεν τὰ ἔγγραφα ταῦτα, ἐνῷ τὰ ζητήματα εἰς τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται εἶναι ἀκόμη ἐκκρεμῆ. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν Βουλὴν νὰ συναινέσῃ νὰ ἀναβληθῇ ἡ κατάθεσις αὐτῶν.

§13ΡΙΚΑΚΗΣ. Ἴσως δὲν μὲ ἐνόησεν ὁ κ. ὑπουργὸς, ἢ ἐγὼ δὲν ἐξεφράσθην καλῶς· δὲν ζητῶ ἐκθέσεις, αἱ ὁποῖαι ἀποβλέπουσι τὰ ἐκκρεμῆ ζητήματα, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ ἔχουν πολιτικὴν σημασίαν, ἀλλὰ τὰς ἐκθέσεις ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι ἀποβλέπουσι γεγονότα ἀντιχριστιανικὰ καὶ βάρβαρα, περὶ τῶν ὁποίων ἐδημοσίευσαν ἔγγραφα ἄλλαι ἐπικράτειαι. Ἡ Ἀγγλικὴ Κυβέρνησις ἐδημοσίευσε διὰ τῶν ἐφημερίδων καὶ ἐπισήμους ἐκθέσεις τῶν ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον ἐντολὴν παρὰ τῆς Κυβερνήσεώς των ὅπως τὰ ἐκθέσωσι. Δὲν πρόκειται λοιπὸν περὶ πολιτικῶν πράξεων· ζητῶ νὰ μάθω ποῖα μέτρα ἐλήφθησαν διὰ τὴν κατάστασιν τῶν χριστιανῶν ἐν ταῖς τουρκικαῖς χριστιανικαῖς ἐπαρχίαις, χωρὶς νὰ ἀναμίξω τὸ πολιτικὸν ζήτημα. Ἐὰν δὲ ἡ Κυβέρνησις νομίζῃ ὅτι προσβάλλονται συμφέροντα ἀνώτερα, ἂς ἀναβληθῇ ἡ κατάθεσίς των.

§14ΚΟΝΤΟΣΤΑΥΛΟΣ (ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Αὐτὸ φρονῶ, διότι ἡ Ἑλλὰς δὲν εἶναι ἐκ τῶν δρώντων προσώπων ἐπὶ τῆς σκηνῆς τῆς πολιτικῆς· ἑπομένως αἱ πληροφορίαι τὰς ὁποίας ἔχω εἶναι ἀπήχησις ξένων ἐνεργειῶν· ὡς ἐκ τούτου ὅλα τὰ ἔγγραφα ἔχουν ἐμπιστευτικὸν χαρακτῆρα· δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τὰ διακρίνωμεν. Ἂν θελήσωμεν νὰ δώσωμεν πληροφορίας περὶ τῶν γεγονότων αὐτῶν, δὲν θὰ ἠμπορέσωμεν νὰ ἀποσιωπήσωμεν καὶ ἄλλα γεγονότα. Σᾶς παρακαλῶ λοιπὸν καὶ πάλιν νὰ ἀναβληθῇ ἡ κατάθεσις τῶν ἐγγράφων αὐτῶν.

§15ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Δύο μοὶ ἐγένοντο χθὲς ἐπερωτήσεις· μία καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ποινικὴν καταδίωξιν τοῦ Γεωργακοπούλου, καὶ ἑτέρα καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ σχέδιον τοῦ ἀνεγειρομένου καταστήματος τῶν δικαστηρίων. Καὶ τοῦ μὲν τελευταίου ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι πράγματι ἐσκόπουν νὰ ἐκθέσω διὰ διαγωνισμοῦ τὸν καταρτισμὸν τοῦ σχεδίου· εἶδον ὅμως ὅτι ἦτο πολὺ δύσκολος, ἵνα μὴ εἴπω ἀδύνατος, ἡ ἐκτέλεσις τῆς ἰδέας μου ταύτης, διότι δὲν πρόκειται περὶ καταστήματος, τοῦ ὁποίου αἱ ἀνάγκαι νὰ ᾖναι γνωσταὶ εἰς πάντας, καὶ τοῦ ὁποίου, γνωστοῦ γενομένου τοῦ χώρου, δύναται ἔχων τις τὴν γενικὴν ἰδέαν τῶν ἀναγκῶν, ὡς περὶ ἑνὸς μουσείου, νὰ σχηματίσῃ τὸ σχέδιον· ἐπρόκειτο περὶ καταστήματος τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ θεραπεύσῃ τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας πολλῶν δικαστηρίων, ἀνάγκας αἵτινες ποικίλλονται κατὰ τοὺς διαφόρους τόπους καὶ κατὰ τὴν διάφορον τῶν δικαστηρίων συγκρότησιν. Εἶναι λοιπὸν ἀδύνατον νὰ ἐκτεθῶσιν οἱ ὅροι οἱ ὁποῖοι δύνανται νὰ ὁδηγήσωσι τὸν ἀρχιτέκτονα πρὸς διαγραφὴν τοῦ σχεδίου, καὶ μάλιστα εἰς τὸ ἐξωτερικόν· διότι βεβαίως, διὰ νὰ γείνῃ διαγωνισμὸς ὅπως πρέπει, ἔπρεπε καὶ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν νὰ προκηρυχθῇ· ἀφοῦ δὲ ὅλοι οἱ πρόεδροι καὶ οἱ εἰσαγγελεῖς τῶν ἐνταῦθα δικαστηρίων καὶ οἱ πλεῖστοι τῶν ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν τοῦ μηχανικοῦ συνελθόντες ἐγνωμάτευσαν ὅτι τὸ σχέδιον τοῦτο ἀνταποκρίνεται πρός τε τὴν ἀρχιτεκτονικὴν καὶ πρὸς τὰς ἀνάγκας αἱ ὁποῖαι ἐπρόκειτο νὰ θεραπευθῶσι καὶ ἐπλήρου τὸν σκοπὸν τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκομεν, ἐνόμισα ὅτι ἠδυνάμην νὰ προβῶ εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἐγκριθέντος σχεδίου. Ἂν ὅμως ἡ Βουλὴ θεωρῇ ὅτι εἶναι κατορθωτὴ ἡ ἰδέα τοῦ διὰ διαγωνισμοῦ καταρτισμοῦ τοῦ σχεδίου, εἶναι κυρία ν’ ἀποφασίσῃ τοῦτο, ἐγὼ δὲ προθύμως θὰ προκαλέσω τὸν διαγωνισμόν.

§16ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἔχετε καιρόν;

§17ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἑτέραν ἐπερώτησιν, τὸ ὑπουργεῖον γνωρίζει ὅ,τι καὶ ἡ Βουλὴ, ὅτι δηλαδὴ ἐζητήθη ἡ ἄδεια τῆς εἰς δίκην εἰσαγωγῆς τοῦ κ. Γεωργακοπούλου, κατηγορουμένου ἐπὶ πλαστογραφίᾳ. Παραπεμφθείσης τῆς ὑποθέσεως, ἐπελήφθη τὸ ἁρμόδιον δικαστήριον τῆς Κυπαρισσίας, ἐπεδόθησαν ἐξαιρέσεις κατὰ τῶν δικαστῶν, ὁ δὲ Ἄρειος Πάγος παρέπεμψε τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὸ πλημμελειοδικεῖον Ναυπλίας· ἐζήτησα χθὲς τηλεγραφικῶς νὰ μάθω τὸ σημεῖον εἰς τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται ἡ ἀνάκρισις, ἀλλ’ ἀτυχῶς μέχρι τοῦδε δὲν ἔλαβον ἀπάντησιν, ὥστε δὲν δύναμαι νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλήν.

§18ΡΙΚΑΚΗΣ. Ἂν λάβητε ἀπάντησιν, σᾶς παρακαλῶ νὰ μᾶς πληροφορήσητε. (Ἐνταῦθα προσέρχεται ὁ ἱερεὺς, καὶ ἐπὶ τοῦ ἱεροῦ εὐαγγελίου δίδει τὸν νενομισμένον ὅρκον ὁ βουλευτὴς Βάλτου, οὗ τινος πρὸ μικροῦ ἐπεκυρώθη ἡ ἐκλογὴ, κ. Καραγιαννόπουλος).

§19ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ (ὑπουρ. Στρατιωτικῶν). Πρό τινων ἡμερῶν, κύριοι, ὁ διοικητὴς τῆς στρατιωτικῆς σχολῆς ἀνέφερεν ὅτι συνέβησαν ἀτοπήματά τινα ἐν τῇ σχολῇ, ἐζήτει δὲ νὰ σχηματισθῇ τακτικὸν συμβούλιον, διὰ νὰ διορθώσῃ τὰ ἀτοπήματα ταῦτα. Παραχρῆμα διετάχθη ἡ σύστασις πειθαρχικοῦ συμβουλίου, καὶ ὅσα μέτρα ἐνόμισεν ὁ διοικητὴς τῆς σχολῆς κατάλληλα διετάχθησαν· ὁ ἴδιος δὲ αὐθημερὸν κατέβην ἐν τῇ στρατιωτικῇ σχολῇ καὶ ἐσύστησα μεγάλην προσοχὴν εἰς τὸν διοικητήν. Τὸ συμβούλιον ἐτελείωσε τὴν ἀνάκρισιν, δυστυχῶς ὅμως δὲν δύναται νὰ γνωμοδοτήσῃ, καθότι δὲν ἦτο ἁρμόδιον· ὁ διοικητὴς ἑπομένως τῆς σχολῆς, συμφώνως τῷ νόμῳ, διετάχθη νὰ ἐπιληφθῇ τῶν ἀνακρίσεων· αἱ ἀνακρίσεις ἐνεργοῦνται, καὶ πιστεύω ὅτι ἐντὸς τριῶν τεσσάρων ἡμερῶν, μετὰ τὸ πέρας τῶν ἀνακρίσεων, νὰ δύναμαι νὰ τὰς καταθέσω, ἂν θέλῃ ἡ Βουλή.

§20ΣΟΥΤΣΟΣ. Δὲν δυνάμεθα νὰ μάθωμεν τὴν οὐσίαν τοῦ πράγματος;

§21ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Εἷς μαθητὴς ἐκτύπησεν ἕνα ἄλλον.

§22ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Κύριε πρόεδρε, συνιστῶμεν εἰς τὸν ὑπουργὸν τὴν αὐστηρὰν ἐνέργειαν τῆς ὑποθέσεως ταύτης· ἐπιφυλάσσομαι δὲ μετὰ τὸ ἀποτέλεσμα, τὸ ὁποῖον ὁ ὑπουργὸς θὰ ὑποβάλῃ, ἐν ἀνάγκῃ νὰ ἐπαναφέρω τὴν συζήτησιν.

§23ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ. Εὐχαριστῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης διὰ τὰς εἰλικρινεῖς ἀλλ’ οὐχὶ, κατ’ ἐμὲ, λίαν πειστικὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἔδωκεν ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεώς μου. Νομίζω, κύριοι, ὅτι ἡ ἀνέγερσις δικαστηρίων δὲν εἶναι ἔργον πολὺ εὔκολον, οὔτε εἶναι ἁρμόδιοι οἱ πρόεδροι τῶν δικαστηρίων καὶ οἱ εἰσαγγελεῖς νὰ γνωμοδοτήσωσιν ἐπὶ ἔργου ἀρχιτεκτονικοῦ· κατὰ συνέπειαν προτείνω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον καὶ ὁ ὑπουργὸς ἐπρότεινε, δηλ. νὰ ἐκτεθῇ τὸ σχέδιον εἰς διαγωνισμὸν, καθόσον μάλιστα γνωρίζω ὅτι πολλοὶ τῶν νέων ἀξιωματικῶν τοῦ μηχανικοῦ, λαβόντες γνῶσιν τῆς ὑποσχέσεως τοῦ κ. ὑπουργοῦ ὅταν κατὰ τὸν προϋπολογισμὸν συνεζητεῖτο ἡ ἀνέγερσις τῶν δικαστηρίων, ἔχουν ἤδη ἔργα ἕτοιμα, τὰ ὁποῖα καὶ ἐπαινοῦνται μεταξὺ τῶν συναδέλφων των ὡς τέλεια· ἑπομένως προτείνω νὰ ἐκτεθῇ εἰς διαγωνισμὸν τὸ σχέδιον περὶ ἀνεγέρσεως τῶν δικαστηρίων.

§24ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Θὰ ἐπιφέρῃ ἀναβολὴν τῆς ἀνεγέρσεως· ἄλλως τε ἀνώτεροι ἀξιωματικοὶ, τοὺς ὁποίους ἔχομεν ἐνταῦθα, τὸ ἐνέκριναν πληρέστατα, ὥστε φρονῶ ὅτι ὁ διαγωνισμὸς θὰ ᾖναι μάταιος.

§25ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ὑπῆρχε καὶ ἀρχαιότερον σχέδιον;

§26ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα, ἀλλὰ παρεβλήθησαν καὶ ἐνεκρίθη τὸ δεύτερον.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρὸς τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ἐγένετο ἐπερώτησις περὶ τῆς χρήσεως τοῦ δανείου τῶν 28,000,000 ὡς πρὸς τὴν προπαρασκευήν.

§28ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ (ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐντὸς ὀλίγου θὰ δοθῇ.

§29ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ. Κύριε πρόεδρε, ἐπιμένω εἰς τὴν πρότασίν μου.

§30ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς σᾶς εἶπεν ὅτι διαγωνισμὸς ἐγένετο· ὑπῆρχον δύο σχέδια, ἓν παλαιὸν καὶ ἓν νέον· τὰ δύο σχέδια ὑπεβλήθησαν ὑπὸ τὴν ἐξέτασιν πολλῶν μηχανικῶν καὶ τῶν προέδρων καὶ εἰσαγγελέων, οἱ ὁποῖοι ἦσαν εἰς θέσιν νὰ κρίνωσι παντὸς ἄλλου καλλίτερον περὶ τῶν ἀναγκῶν τῶν δικαστηρίων. Τὸ τελευταῖον σχέδιον ἐνεκρίθη ἀπὸ τοὺς μηχανικοὺς καὶ ἀπὸ τοὺς δικαστικούς.

§31ΚΑΤΣΙΝΑΣ. Φρονῶ ὅτι ἡ παραβολὴ καὶ ἡ σύγκρισις δύο σχεδίων δὲν ἀπαρτίζουσι τὸν διαγωνισμόν· διαγωνισμὸς θὰ εἴπῃ, δίδεται τὸ δικαίωμα εἰς ἕκαστον μηχανικὸν, δυνάμενον νὰ σχεδιάσῃ, νὰ ὑποβάλῃ ἓν σχέδιον. Λοιπὸν δύνασθε νὰ μοῦ εἰπῆτε προκαταβολικῶς ὅτι δὲν ὑπάρχουν σχέδια παρὰ τῶν ἄλλων μηχανικῶν καταρτισθέντα, μεταξὺ τῶν ὁποίων νὰ κριθῇ ἓν ὡς τὸ καταλληλότερον; ἀλλὰ διὰ νὰ ὑπάρχουν σχέδια πολλὰ καὶ διάφορα, πρέπει νὰ γείνῃ διαγωνισμός.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Διαμάντη παρακαλοῦνται......

§33ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κύριε πρόεδρε, ἠξεύρετε ὅτι ἡ αἴθουσα δὲν ἐπιτρέπει νὰ ἀκούωνται αἱ συζητήσεις εὐκόλως, ὅταν μάλιστα αὐταὶ αἱ συζητήσεις γίνωνται κατὰ τὸν τρόπον καθ’ ὃν ἤρχισαν· βεβαιωθῆτε ὅτι τὸ πλεῖστον μέρος τῶν βουλευτῶν δὲν γνωρίζει περὶ τίνος πρόκειται· αἰφνηδίως τώρα μᾶς λέγετε περὶ μιᾶς προτάσεως περὶ τῆς ὁποίας ἡμεῖς δὲν ἠκούσαμεν τίποτε. Διὰ τοῦτο θὰ σᾶς παρακαλέσω, ὁσάκις γίνεται συζήτησις, νὰ γίνηται τακτικὰ, διὰ νὰ δίδωμεν τὴν ψῆφόν μας ἐν γνώσει τοῦ ὑπὸ συζήτησιν θέματος.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ πρότασις τοῦ κ. Διαμάντη εἶναι νὰ δοθῇ τὸ σχέδιον τῆς οἰκοδομῆς τῶν δικαστηρίων εἰς διαγωνισμόν.

§35ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τί πρότασις εἶναι αὐτή; νομοσχέδιον εἶναι; ποῖον νόμιμον τύπον θὰ ἔχῃ ἡ πρότασις αὕτη;

§36ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὑπάρχουν νόμοι, οἱ ὁποῖοι διέπουν τὰ περὶ τῆς παραχωρήσεως ὅλων αὐτῶν τῶν δημοσίων κτιρίων, τὰ ὁποῖα γίνονται, Νομίζετε τώρα ὅτι διὰ μιᾶς προτάσεως δυνάμεθα νὰ ἀκυρώσωμεν τὴν ἰσχὺν τῶν νόμων; ὄχι. Τὸν ὑπουργὸν ἡ Βουλὴ δὲν δύναται παρὰ νὰ τὸν ἐπιτιμήσῃ· πρότασις ὅμως, ἡ ὁποία νὰ καθιεροῖ νέαν ἀρχὴν, δὲν δύναται νὰ γείνῃ, διότι ἡ πρότασις αὐτὴ ἔρχεται νὰ ἀκυρώσῃ νόμον ὁ ὁποῖος ἰσχύει, καὶ οἱ νόμοι δὲν ἀκυροῦνται ποτὲ διὰ προτάσεων.

§37ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ. Ἐγὼ τουλάχιστον ὁμολογῶ ὅτι δὲν γνωρίζω ἐν Ἑλλάδι νόμον πραγματευόμενον περὶ σχεδίων τιθεμένων εἰς διαγωνισμόν· ὁ νόμος περὶ δημοσίου λογιστικοῦ ἀναφέρει περὶ συναγωνισμοῦ ὡς πρὸς τὴν κατασκευὴν τοῦ ἔργου, ἀλλ’ ἐδῶ πρόκειται περὶ σχεδίου.

§38ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουρ. τῆς Δικαιοσύνης). Ἐγὼ πέρυσι σᾶς εἶπον ὅτι θὰ γείνῃ τὸ σχέδιον διὰ διαγωνισμοῦ· ἀλλ’ ὅπως σᾶς εἶπον, τὸ θεωρῶ, ἂν μὴ ἀδύνατον, λίαν δυσκατόρθωτον.

§39Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἔγειναν δύο σχέδια· ἕπεται ὅτι αὐτὰ εἶναι τὰ τελειότερα; Ἂς μάθουν τέλος πάντων ὅλοι οἱ εἰδικοὶ ὅτι, ὅταν πρόκηται νὰ γείνῃ μία ἐργασία, ἔχουν στάδιον ν’ ἀναπτύξουν τὰς γνώσεις των καὶ τὸ στάδιόν των· τόσῳ μᾶλλον πρέπει νὰ προσέξωμεν, διότι βλέπετε εἰς ποῖον φρέαρ εὑρισκόμεθα σήμερον· δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀκούσῃ ὁ εἷς τὸν ἄλλον.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τί ἀποφαίνεται ἡ Βουλή;

§41Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἡ Βουλὴ τὸ ἔχει ἀποφασίσει, κ. Πρόεδρε· ἡ Βουλὴ συνέστησεν εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ προβῇ εἰς τὴν οἰκοδομὴν διὰ συναγωνισμοῦ, ὁ ὁποῖος ἤθελε παρουσιασθῆ ἀπὸ ὅλους τοὺς ἀρχιτέκτονας, τοὺς ὁποίους ἔχει ὁ τόπος. Αὐτὸ γίνεται διὰ δημοσιεύσεως, γίνεται διακήρυξις, ἐν τῇ ὁποίᾳ περιλαμβάνονται καὶ οἱ ὅροι καὶ αἱ ἀνάγκαι καὶ αἱ διαιρέσεις τοῦ καταστήματος· ἀφοῦ γείνῃ ἡ δημοσίευσις καὶ τεθῇ μία προθεσμία, ἐντὸς τῆς ὁποίας ὀφείλουν οἱ μηχανικοὶ νὰ παρουσιάσουν τὰ σχέδια, ὁ ὑπουργὸς ὀφείλει τότε νὰ δεχθῇ τὰ παρουσιασθέντα. Ἐξετέλεσε τοὺς ὅρους αὐτοὺς ὁ ὑπουργός; ὄχι. Θέλετε τώρα νὰ ἀποφασίσῃ ἡ Βουλὴ ὅτι πρέπει νὰ συστήσωμεν εἰς τὸν ὑπουργὸν νὰ ἐκπληρώσῃ τὸ καθῆκόν του; Ἡ σύστασις ἅπαξ ἐγένετο καὶ ὑπάρχει ἐν πλήρει ἰσχύϊ, καὶ ὁ ὑπουργὸς ὀφείλει νὰ σέβηται καὶ ἑαυτὸν καὶ τὴν Βουλήν. Περιττὴ λοιπὸν πᾶσα νέα σύστασις.

§42ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουρ. τῆς Δικαιοσύνης). Δὲν ἐνθυμοῦμαι τὰ διατρέξαντα. Σύστασις τῆς Βουλῆς δὲν ὑπάρχει· ὁ κύριος Φιλήμων μὲ ἠρώτησε μόνον τί σκοπεύω νὰ κάμω· ἡ Βουλὴ ὅμως δὲν ἐξέφερε καμμίαν ἀπόφασιν.

§43ΦΙΛΗΜΩΝ. Ῥητῶς ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐγνωμοδότησε νὰ ἐκτελεσθῇ τὸ σχέδιον διὰ διαγωνισμοῦ. Ὑπέμνησα δὲ εἰς τὸν κύριον ὑπουργὸν, συζητουμένου τοῦ προϋπολογισμοῦ, νὰ ἐκτελεσθῇ τὸ σχέδιον ἐπὶ τῇ βάσει διαγωνισμοῦ· μᾶς εἶπεν ὅτι τὸ σχέδιον, ὅπερ ἔχει, δὲν ἐγένετο διὰ διαγωνισμοῦ, ἀλλὰ θὰ τὸ ὑποβάλῃ ἤδη. Ὡς πρὸς τοῦτο δὲν ἔχετε παρὰ νὰ συμβουλευθῆτε τὰ πρακτικά.

§44ΖΩΧΙΟΣ. Εἰς ἁπλούστατα πράγματα ἐδώκαμεν διαστάσεις τόσον μεγάλας, ὥστε πλησιάζει τὸ ζήτημα νὰ λάβῃ πολιτικὸν χαρακτῆρα. Ὅταν ἐγένετο ἡ ἀπόφασις τῆς οἰκοδομῆς τῶν δικαστηρίων, εἴχομεν τὸ βάσανον αὐτοῦ τοῦ Βουλευτηρίου, τοῦ ὁποίου τὸ σχέδιον ἂν ἐρωτήσητε τίς ἔκαμεν, ὁ ἀρχιτέκτων αὐτοῦ δὲν εὑρίσκεται. Ἡμεῖς ἠθέλαμεν ἕνα ὑπεύθυνον, ὥστε ἡ καταδίκη νὰ πέσῃ κατ’ αὐτοῦ καὶ ὁ μηχανικὸς αὐτὸς νὰ μὴ ἔχῃ κατόπιν πολλὴν ὑπόληψιν. Ὁ κύριος ὑπουργὸς λέγει ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐκτελεσθῇ διὰ διαγωνισμοῦ. Ἠξεύρω τοῦτο, ὅτι ὅταν ἐπρόκειτο ἡ πρώτη ἔκθεσις ἡ παγκόσμιος ἐν Ἀγγλίᾳ καὶ ἐζητήθη σχέδιον διὰ διαγωνισμοῦ, μυρία ἀπεστάλησαν· ἐν τούτοις ἔγεινε δεκτὸν τὸ σχέδιον ἑνὸς κηπουροῦ, διότι ἦτο τὸ καλλίτερον. Τὸ ἔπραξαν καὶ σήμερον οἱ Γάλλοι διὰ τὴν ἔκθεσιν τοῦ 1878. Πῶς θέλετε ἐδῶ νὰ δώσῃ σχέδιον δικαστηρίου εἷς μόνος; θέλετε τόσα δωμάτια, ἀκροατήρια, καὶ ἀκροατήρια ὁποῦ νὰ ἀκούῃ ὁ εἷς τὸν ἄλλον.

§45ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ. Παραιτοῦμαι, κύριε πρόεδρε, τῆς προτάσεώς μου.

§46ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ γνωρίζω τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς, ἀφοῦ ἐγεννήθη τὸ ζήτημα. Ἂν θέλῃ ἡ Βουλὴ διὰ διαγωνισμοῦ, ἐγὼ οὐδεμίαν ἔχω ἀντίῤῥησιν νὰ ὑποβάλω τὸ σχέδιον εἰς διαγωνισμόν.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις (ὥρᾳ 10½).