Ελένη
Ψηφιακή συλλογή των συζητήσεων του Ελληνικού Κοινοβουλίου
Ευρετήριο› Περίοδος ΣΤ · Σύνοδος ΕΚΤΑΚΤΟΣ› Συνεδρίαση 0

1875.03.05

98 στίχοι · 770 λέξεις · 5 παρεμβάσεις

Ημερομηνία
1875.03.05
Προεδρεία
ΣΤΥΛ. ΚΑΣΙΜΑΤΗ
Περίοδος
ΣΤ
Σύνοδος
ΕΚΤΑΚΤΟΣ
Πηγή
ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΩΝ ΣΥΖΗΤΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ (1875)

§0ΠΡΑΚΤΙΚΟΝ

ΤΗΣ ΕΝΑΡΞΕΩΣ ΤΗΣ ΕΚΤΑΚΤΟΥ ΣΥΝΟΔΟΥ

ΤΗΣ ΣΤʹ. ΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ.

(5 Μαρτίου 1875, Τετάρτη). (Κατὰ τὸ ἀπὸ Β. Διάταγμα, δι’ οὗ συγκαλεῖται εἰς ἔκτακτον σύνοδον ἡ Βουλὴ, καὶ τὸ πρόγραμμα τῆς τελετῆς κατὰ τὴν ἔναρξιν τῆς ἐκτάκτου βουλευτικῆς συνόδου τῆς ἕκτης βουλευτικῆς περιόδου, συνῆλθον ἐν τῷ βουλευτηρίῳ κατὰ τὴν ὥραν 2 Μ. Μ. πολλοὶ τῶν κυρίων βουλευτῶν, ὡς καὶ οἱ ἐν τῷ προγράμματι ἀναφερόμενοι). (Ὥρα 3 παρὰ 20|60 Μ. Μ.). (Καταλαμβάνει τὴν ἕδραν τοῦ Προέδρου ὡς πρεσβύτερος κατὰ τὸν κανονισμὸν ὁ κύριος Γ. Ν. Ῥεβελιώτης, ὡς γραμματεῖς δὲ οἱ νεώτεροι Δημοσθένης Πονηρόπουλος, Ἰωάννης Ν. Μπότασης, Μιλτιάδης Κανελλόπουλος καὶ Ἀλέξ. Θ. Πατρινός, ὁ δὲ ἐπίσκοπος Νάξου μετὰ τῶν παρ’ αὐτῷ ἱερέων καὶ διακόνων ψάλλει τὸν ἁγιασμὸν καὶ τὰς καταλλήλους εὐχὰς, εὐλογεῖ καὶ ἁγιάζει τὸ βουλευτήριον καὶ τοὺς ἐν αὐτῷ). (Ὥρα 3 παρὰ 10|60 μ. μ.). (Ὁ κύριος Πρωθυπουργὸς ἀναβαίνει τό βῆμα.)

§1Δ. Γ. ΒΟΥΛΓΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Κύριοι βουλευταὶ, ἐπειδὴ ἕνεκα τοῦ σφοδροῦ ἀνέμου, δὲν ἐστάθη δυνατὸν νὰ ἔχωμεν τὸ περιμενόμενον Βασιλικὸν Διάταγμα διὰ τὴν ἔναρξιν τῆς ἐκτάκτου Συνόδου, ἡ Α. Μ. ὁ Βασιλεὺς ἀνέθεσεν εἰς ἡμᾶς διὰ τοῦ παρόντος τηλεγραφήματος νὰ κηρύξωμεν ἐξ ὀνόματός του τὴν ἔναρξιν τῆς ἐκτάκτου ταύτης Συνόδου. «Πρωθυπουργὸν Κύριον Δ. Γ. Βούλγαρην 16|4 Μαρτίου 1875. Ἀθήνας. Ἐπειδὴ Διάταγμα ἐνάρξεως ἐργασιῶν Βουλῆς δὲν δύναται κακοκαιρίας ἕνεκα ν’ ἀφιχθῇ ἐκ Ῥατίνης, ἐγκρίνω νὰ κηρύξητε ἐξ ὀνόματός μου ἔναρξιν Συνόδου Βουλῆς τὴν αὔριον 5 Μαρτίου.

ΓΕΩΡΓΙΟΣ.»

Εἰς τὴν Βασιλικὴν ταύτην ἐντολὴν ὑπείκοντες, κηρύττομεν τὴν ἔναρξιν τῆς ἐκτάκτου Βουλευτικῆς Συνόδου τῆς ΣΤʹ. Βουλευτικῆς Περιόδου. (Ζητωκραυγαὶ ὑπὲρ τοῦ Βασιλέως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γείνῃ ἐπὶ τοῦ παρόντος συνεδρίασις. Ὡς συνάδελφος ὅμως, ὡς φίλος, ὡς ἰδιώτης θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μὲ ἀκούσητε νὰ ὑποβάλω μίαν γνώμην εἰς τοὺς ἐνταῦθα εὑρισκομένους συναδέλφους, ὡς καὶ εἰς τοὺς ἀπόντας, οἱ ὁποῖοι βεβαίως θὰ τὴν ἀκούσωσι, θὰ τὴν μάθωσιν. Ὅλοι, κύριοι, αἰσθανόμεθα τὴν κατάστασιν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται σήμερον ἡ πατρίς· ὅλοι ἐν ἑνὶ στόματι πάσης τάξεως ἄνθρωποι, καὶ Καθηγηταί, καὶ δικαστικοὶ καὶ πολῖται, καὶ ποιμένες, ἐν ἑνὶ λόγῳ ὅλοι λέγουν, ἄλλοι μὲν ὅτι δὲν εἴμεθα καλά, ἄλλοι δὲ ὅτι τρέχομεν εἰς τὴν ἀποσύνθεσιν· ἂν καὶ κατ’ ἐμὲ δὲν εἴμεθα εἰς τοιαύτην θέσιν, οὐχ ἧττον ὅμως δὲν εἴμεθα καὶ εἰς θέσιν εὐάρεστον. Μὲ πολλοὺς ὅπου ὡμίλησα, εἶπα, δὲν εἶναι καλὴ ἡ κατάστασίς μας, ἀλλὰ τὶ μέλλει γενέσθαι; Ὅλοι μὲ ἀπεκρίθησαν ὅτι συναισθάνονται καὶ αὐτοὶ τοῦτο, ἀλλὰ τὶ νὰ γείνῃ; Ἀπαντῶ· εἰς ἡμᾶς τοὺς βουλευτὰς ἐναπόκειται νὰ διορθώσωμεν αὐτὴν τὴν ἔκρυθμον κατάστασιν· βεβαίως ἡμεῖς ἔχομεν ὡς ἀντιπρόσωποι τοῦ λαοῦ αὐτὸ τὸ καθῆκον, ἡ ἀποστολή μας εἶναι νὰ φροντίζωμεν περὶ τῶν συμφερόντων τοῦ ἔθνους· ἀλλὰ πράττομεν τοῦτο; Ὅλοι θέλομεν τὸ καλὸν τῆς Ἑλλάδος. Διατὶ σπρώχνομεν τὰ πράγματα εἰς τὸ μὴ περαιτέρω; Λοιπόν, κύριοι, τὸ κατ’ ἐμὲ ἔχω αὐτὴν τὴν ἰδέαν· πρέπει νὰ συνέλθωμεν καὶ κατ’ ἰδίαν ἕκαστος καὶ μετὰ πολλῶν, καὶ ἂν ᾖναι δυνατόν, νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ συνέλθωμεν ὅλοι, νὰ συσκεφθῶμεν ἀπὸ κοινοῦ καὶ νὰ ἀποφασίσωμεν ὅ,τι τὸ συμφέρον τῆς πατρίδος ὑπαγορεύει. Ὅλον τὸ ἔθνος, κύριοι, περιμένει σήμερον νὰ μάθῃ τί γίνεται ἡ Πατρίς, καὶ ὄχι μόνον οἱ ἐντὸς τοῦ Κράτους, ἀλλὰ καὶ πάντες οἱ ὁμογενεῖς καὶ ἐν γένει ἅπασα ἡ Ἑλληνικὴ φυλή. Τὴν ὥραν ταύτην αἰσθάνομαι, κύριοι, ὅτι περιΐπτανται ἄνωθεν ἡμῶν αἱ σκιαὶ τῶν ὑπὲρ πατρίδος πεσόντων, ἡ σκιὰ Γρηγορίου τοῦ Πατριάρχου καὶ πάντων τῶν ἱεραρχῶν καὶ τῶν ὑπὲρ πατρίδος ἀγωνισθέντων. Αἱ μακάριαι αὗται σκιαὶ παρατηροῦν, κύριοι, τὶ θὰ πράξωμεν διὰ τὴν πατρίδα, καὶ εἶναι ἐκεῖνοι οἵτινες μᾶς ἀπήλλαξαν ἀπὸ τὸν σιδηροῦν ζυγὸν τῆς Τουρκίας, οἵτινες ἀπαράσκευοι ὄντες ἐπάλαισαν ἄνευ ὅπλων, ἄνευ πολεμοφοδίων, ἄνευ μέσου τινός, καὶ εἰς μόνην ἐλπίζοντες τὴν θείαν πρόνοιαν, ἔλαβον τὰ ὅπλα, τὰ δεμένα μὲ ταῖς κόρδαις, καὶ κατέβαλον τὸν ἀντίπαλον ἐκεῖνον, ὅστις ἦτον θαυμαστὸς εἰς τὴν οἰκουμένην· τὸν κολοσσὸν ἐκεῖνον τοῦ ὁποίου οἱ πρέσβεις τῶν μεγάλων Δυνάμεων δὲν ἠδύναντο παρὰ μόνον τὰ κράσπεδα νὰ ἴδουν καὶ ὄχι τὸ πρόσωπον. Ἀλλὰ ἡ Ἑλλάς, κύριοι, ἡ Πατρίς μας, ἐπέταξε τὸ κάλυμμα αὐτό, καὶ ἐφάνη ὅλη ἡ γυμνότης του. Λέγουν λοιπὸν εἰς ἡμᾶς, ἡμεῖς σᾶς προητοιμάσαμεν τὸ στάδιον μεγάλου μέλλοντος, ἡ Πατρὶς περιμένει ἀπὸ ἐσᾶς νὰ φθάσῃ εἰς τὸν προορισμόν της, καὶ σεῖς οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ ἔθνους τὶ πράττετε; ἐρίζετε διὰ τὸ μηδέν. Πρέπει λοιπόν, κύριοι, νὰ συνέλθωμεν εἰς ἑαυτούς, νὰ παρακαλέσωμεν καὶ τοὺς ἄλλους συναδέλφους νὰ τοὺς εἴπωμεν εἰλικρινῶς καὶ ἀδελφικῶς, καιρὸς νὰ συνέλθωμεν εἰς ἑαυτοὺς, ὅπως γίνεται τοῦτο καὶ εἰς τὴν οἰκογένειαν ὅταν εὑρεθῇ εἰς διαίρεσιν. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη μου, κύριοι, βασανίσατέ την καὶ εἰς ὑμᾶς ἀπόκειται νὰ τὴν παραδεχθῆτε, ἢ μή.

§3ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Ἀρκετά, κύριε Πρόεδρε.

§4ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ προσδιορισθῇ ἡ ἡμέρα, κύριε Πρόεδρε....

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἅμα προσέλθουν καὶ ἄλλοι βουλευταί, θέλω συγκαλέσει εἰς συνεδρίασιν ὅπως ὁρισθῇ ἡ πρὸς ἐκλογὴν τοῦ ὁριστικοῦ προεδρείου ἡμέρα. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρα 3 καὶ 10|60 Μ. Μ.

1§0ΠΡΑΚΤΙΚΟΝ
2ΤΗΣ ΕΝΑΡΞΕΩΣ ΤΗΣ ΕΚΤΑΚΤΟΥ ΣΥΝΟΔΟΥ
3ΤΗΣ ΣΤʹ. ΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ.
4(5 Μαρτίου 1875, Τετάρτη).
5(Κατὰ τὸ ἀπὸ Β. Διάταγμα, δι’ οὗ συγκα-
6λεῖται εἰς ἔκτακτον σύνοδον ἡ Βουλὴ, καὶ τὸ πρόγραμμα τῆς
7τελετῆς κατὰ τὴν ἔναρξιν τῆς ἐκτάκτου βουλευτικῆς συνόδου
8τῆς ἕκτης βουλευτικῆς περιόδου, συνῆλθον ἐν τῷ βουλευτηρίῳ
9κατὰ τὴν ὥραν 2 Μ. Μ. πολλοὶ τῶν κυρίων βουλευτῶν, ὡς
10καὶ οἱ ἐν τῷ προγράμματι ἀναφερόμενοι).
11(Ὥρα 3 παρὰ 20|60 Μ. Μ.).
12(Καταλαμβάνει τὴν ἕδραν τοῦ Προέδρου ὡς πρεσβύτερος κατὰ
13τὸν κανονισμὸν ὁ κύριος Γ. Ν. Ῥεβελιώτης, ὡς γραμματεῖς δὲ
14οἱ νεώτεροι Δημοσθένης Πονηρόπουλος, Ἰωάννης Ν. Μπότασης,
15Μιλτιάδης Κανελλόπουλος καὶ Ἀλέξ. Θ. Πατρινός, ὁ δὲ ἐπί-
16σκοπος Νάξου μετὰ τῶν παρ’ αὐτῷ ἱερέων καὶ διακόνων ψάλ-
17λει τὸν ἁγιασμὸν καὶ τὰς καταλλήλους εὐχὰς, εὐλογεῖ καὶ ἁ-
18γιάζει τὸ βουλευτήριον καὶ τοὺς ἐν αὐτῷ).
19(Ὥρα 3 παρὰ 10|60 μ. μ.).
20(Ὁ κύριος Πρωθυπουργὸς ἀναβαίνει τό βῆμα.)
21§1Δ. Γ. ΒΟΥΛΓΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Κύριοι βουλευταὶ, ἐπειδὴ
22ἕνεκα τοῦ σφοδροῦ ἀνέμου, δὲν ἐστάθη δυνατὸν νὰ ἔχωμεν τὸ
23περιμενόμενον Βασιλικὸν Διάταγμα διὰ τὴν ἔναρξιν τῆς ἐκτά-
24κτου Συνόδου, ἡ Α. Μ. ὁ Βασιλεὺς ἀνέθεσεν εἰς ἡμᾶς διὰ τοῦ
25παρόντος τηλεγραφήματος νὰ κηρύξωμεν ἐξ ὀνόματός του τὴν
26ἔναρξιν τῆς ἐκτάκτου ταύτης Συνόδου.
27«Πρωθυπουργὸν Κύριον Δ. Γ. Βούλγαρην
2816|4 Μαρτίου 1875. Ἀθήνας.
29Ἐπειδὴ Διάταγμα ἐνάρξεως ἐργασιῶν Βουλῆς δὲν δύναται
30κακοκαιρίας ἕνεκα ν’ ἀφιχθῇ ἐκ Ῥατίνης, ἐγκρίνω νὰ κηρύξητε
31ἐξ ὀνόματός μου ἔναρξιν Συνόδου Βουλῆς τὴν αὔριον 5 Μαρτίου.
32ΓΕΩΡΓΙΟΣ.»
33Εἰς τὴν Βασιλικὴν ταύτην ἐντολὴν ὑπείκοντες, κηρύττομεν
34τὴν ἔναρξιν τῆς ἐκτάκτου Βουλευτικῆς Συνόδου τῆς ΣΤʹ. Βου-
35λευτικῆς Περιόδου.
36(Ζητωκραυγαὶ ὑπὲρ τοῦ Βασιλέως).
37§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία,
38δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γείνῃ ἐπὶ τοῦ παρόντος συνεδρίασις. Ὡς
39συνάδελφος ὅμως, ὡς φίλος, ὡς ἰδιώτης θὰ σᾶς παρακαλέσω
40νὰ μὲ ἀκούσητε νὰ ὑποβάλω μίαν γνώμην εἰς τοὺς ἐνταῦθα εὑ-
41ρισκομένους συναδέλφους, ὡς καὶ εἰς τοὺς ἀπόντας, οἱ ὁποῖοι βε-
42βαίως θὰ τὴν ἀκούσωσι, θὰ τὴν μάθωσιν.
43Ὅλοι, κύριοι, αἰσθανόμεθα τὴν κατάστασιν, εἰς τὴν ὁποίαν
44εὑρίσκεται σήμερον ἡ πατρίς· ὅλοι ἐν ἑνὶ στόματι πάσης τά-
45ξεως ἄνθρωποι, καὶ Καθηγηταί, καὶ δικαστικοὶ καὶ πολῖται, καὶ
46ποιμένες, ἐν ἑνὶ λόγῳ ὅλοι λέγουν, ἄλλοι μὲν ὅτι δὲν εἴμεθα
47καλά, ἄλλοι δὲ ὅτι τρέχομεν εἰς τὴν ἀποσύνθεσιν· ἂν καὶ κατ’
48ἐμὲ δὲν εἴμεθα εἰς τοιαύτην θέσιν, οὐχ ἧττον ὅμως δὲν εἴμεθα
49καὶ εἰς θέσιν εὐάρεστον. Μὲ πολλοὺς ὅπου ὡμίλησα, εἶπα, δὲν
50εἶναι καλὴ ἡ κατάστασίς μας, ἀλλὰ τὶ μέλλει γενέσθαι; Ὅ-
51λοι μὲ ἀπεκρίθησαν ὅτι συναισθάνονται καὶ αὐτοὶ τοῦτο, ἀλλὰ
52τὶ νὰ γείνῃ; Ἀπαντῶ· εἰς ἡμᾶς τοὺς βουλευτὰς ἐναπόκειται
53νὰ διορθώσωμεν αὐτὴν τὴν ἔκρυθμον κατάστασιν· βεβαίως ἡ-
54μεῖς ἔχομεν ὡς ἀντιπρόσωποι τοῦ λαοῦ αὐτὸ τὸ καθῆκον, ἡ ἀ-
55ποστολή μας εἶναι νὰ φροντίζωμεν περὶ τῶν συμφερόντων τοῦ
56ἔθνους· ἀλλὰ πράττομεν τοῦτο; Ὅλοι θέλομεν τὸ καλὸν τῆς
57Ἑλλάδος. Διατὶ σπρώχνομεν τὰ πράγματα εἰς τὸ μὴ περαι-
58τέρω;
59Λοιπόν, κύριοι, τὸ κατ’ ἐμὲ ἔχω αὐτὴν τὴν ἰδέαν· πρέπει νὰ
60συνέλθωμεν καὶ κατ’ ἰδίαν ἕκαστος καὶ μετὰ πολλῶν, καὶ ἂν
61ᾖναι δυνατόν, νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ συνέλθωμεν ὅλοι, νὰ συσκε-
62φθῶμεν ἀπὸ κοινοῦ καὶ νὰ ἀποφασίσωμεν ὅ,τι τὸ συμφέρον τῆς
63πατρίδος ὑπαγορεύει. Ὅλον τὸ ἔθνος, κύριοι, περιμένει σήμερον
64νὰ μάθῃ τί γίνεται ἡ Πατρίς, καὶ ὄχι μόνον οἱ ἐντὸς τοῦ
65Κράτους, ἀλλὰ καὶ πάντες οἱ ὁμογενεῖς καὶ ἐν γένει ἅπασα
66ἡ Ἑλληνικὴ φυλή.
67Τὴν ὥραν ταύτην αἰσθάνομαι, κύριοι, ὅτι περιΐπτανται ἄνω-
68θεν ἡμῶν αἱ σκιαὶ τῶν ὑπὲρ πατρίδος πεσόντων, ἡ σκιὰ Γρηγο-
69ρίου τοῦ Πατριάρχου καὶ πάντων τῶν ἱεραρχῶν καὶ τῶν ὑπὲρ
70πατρίδος ἀγωνισθέντων. Αἱ μακάριαι αὗται σκιαὶ παρατηροῦν,
71κύριοι, τὶ θὰ πράξωμεν διὰ τὴν πατρίδα, καὶ εἶναι ἐκεῖνοι οἵ-
72τινες μᾶς ἀπήλλαξαν ἀπὸ τὸν σιδηροῦν ζυγὸν τῆς Τουρκίας,
73οἵτινες ἀπαράσκευοι ὄντες ἐπάλαισαν ἄνευ ὅπλων, ἄνευ πολεμο-
74φοδίων, ἄνευ μέσου τινός, καὶ εἰς μόνην ἐλπίζοντες τὴν θείαν
75πρόνοιαν, ἔλαβον τὰ ὅπλα, τὰ δεμένα μὲ ταῖς κόρδαις, καὶ κα-
76τέβαλον τὸν ἀντίπαλον ἐκεῖνον, ὅστις ἦτον θαυμαστὸς εἰς τὴν
77οἰκουμένην· τὸν κολοσσὸν ἐκεῖνον τοῦ ὁποίου οἱ πρέσβεις τῶν
78μεγάλων Δυνάμεων δὲν ἠδύναντο παρὰ μόνον τὰ κράσπεδα νὰ
79ἴδουν καὶ ὄχι τὸ πρόσωπον. Ἀλλὰ ἡ Ἑλλάς, κύριοι, ἡ Πατρίς
80μας, ἐπέταξε τὸ κάλυμμα αὐτό, καὶ ἐφάνη ὅλη ἡ γυμνότης του.
81Λέγουν λοιπὸν εἰς ἡμᾶς, ἡμεῖς σᾶς προητοιμάσαμεν τὸ στάδιον
82μεγάλου μέλλοντος, ἡ Πατρὶς περιμένει ἀπὸ ἐσᾶς νὰ φθάσῃ εἰς
83τὸν προορισμόν της, καὶ σεῖς οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ ἔθνους τὶ πράτ-
84τετε; ἐρίζετε διὰ τὸ μηδέν.
85Πρέπει λοιπόν, κύριοι, νὰ συνέλθωμεν εἰς ἑαυτούς, νὰ πα-
86ρακαλέσωμεν καὶ τοὺς ἄλλους συναδέλφους νὰ τοὺς εἴπωμεν
87εἰλικρινῶς καὶ ἀδελφικῶς, καιρὸς νὰ συνέλθωμεν εἰς ἑαυτοὺς, ὅπως
88γίνεται τοῦτο καὶ εἰς τὴν οἰκογένειαν ὅταν εὑρεθῇ εἰς διαίρεσιν.
89Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη μου, κύριοι, βασανίσατέ την καὶ εἰς ὑμᾶς
90ἀπόκειται νὰ τὴν παραδεχθῆτε, ἢ μή.
91§3ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Ἀρκετά, κύριε Πρόεδρε.
92§4ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ προσδιορισθῇ ἡ ἡμέρα, κύριε Πρόε-
93δρε....
94§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἅμα προσέλθουν καὶ ἄλλοι βουλευταί, θέλω
95συγκαλέσει εἰς συνεδρίασιν ὅπως ὁρισθῇ ἡ πρὸς ἐκλογὴν τοῦ
96ὁριστικοῦ προεδρείου ἡμέρα.
97Διαλύεται ἡ συνεδρίασις.
98Ὥρα 3 καὶ 10|60 Μ. Μ.