1874.11.12

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 25

Τῆς 12 Νοεμβρίου 1874.

(Τρίτη).

Μετὰ τὴν ἐκφώνησιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου, εὑρεθείσης ἐν ἀπαρτίᾳ τῆς Βουλῆς, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως καὶ ἐνεκρίθησαν.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀντικείμενον τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως εἶναι ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ναυπλίας· ὁ κ. Γραμματεὺς ν’ ἀναγνώσῃ τὴν ἔκθεσιν.

§2ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (Ἀναγινώσκει). «Διὰ ταῦτα τὸ Τμῆμα ἀποδεχόμενον παμψηφεὶ τὸ ἔγκυρον τῆς προκειμένης ἐκλογῆς, γνωμοδοτεῖ νὰ ἐπικυρωθῇ αὕτη καὶ ἀναγνωρισθῶσιν ὡς βουλευταὶ Ναυπλίας οἱ τὰ ἐκ τοῦ νόμου ἀπαιτούμενα προσόντα κεκτημένοι κ. κ. Μιχ. Γ. Ἀντωνόπουλος καὶ Γρηγ. Δημητριάδης.»

§3ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, μετὰ τὰς ἐπανειλημμένας ἀποφάσεις τῆς Βουλῆς ἐπὶ τῶν ζητημάτων τῶν ὑποβληθέντων εἰς τὴν κρίσιν αὐτῆς καθόσον ἀφορᾷ τὸ κῦρος τῶν μέχρι τοῦδε ἐξελεγχθεισῶν ἐκλογῶν ἤθελεν εἶσθαι περιττὸν νὰ λάβω τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ναυπλίας, ἀφοῦ ἐκ τῶν προτέρων εἶμαι πεπεισμένος ὅτι οἱ λόγοι οἱ πείθοντες ἢ ὁ τρόπος τοῦ σκέπτεσθαι τῆς πλειοψηφίας τῆς Βουλῆς εἶναι ὅλως διάφορος τοῦ ἰδικοῦ μου· ἐνόμισα ὅμως καθῆκόν μου, τὸ ὁποῖον μοὶ ἐπιβάλλει ἡ θέσις τοῦ βουλευτοῦ, νὰ λάβω τὸν λόγον, μολονότι ὡς εἶπον εἶμαι πεπεισμένος ὅτι ἡ ὁμιλία μου δὲν θὰ ἔχῃ ἀποτέλεσμα. Ὁ κύριος λόγος ὁ ὠθῶν με εἰς τὴν ὁμιλίαν, ἀντικείμενον τῆς ὁποίας ἔσται ἡ ἐπίκλησις τῆς ψήφου ὑμῶν ὑπὲρ τῆς ἀκυρώσεως τῆς ἐκλογῆς οὐχὶ ὅλων τῶν δήμων τῆς ἐπαρχίας Ναυπλίας ἀλλά τινων ἐξ αὐτῶν, προέρχεται ἐκ τῆς ἑπομένης αἰτίας. Παρέστην πρό τινων ἡμερῶν ἐνώπιον τοῦ Ἀρείου Πάγου ὅτε ἤκουσα καὶ ἔλαβον μέρος εἰς συζήτησιν ἀφορῶσαν τὴν ἐκλογὴν Ναυπλίας. Κατεμηνύθη καὶ κατεδικάσθη ὑπὸ τοῦ δικαστηρίου τῶν ἐν Ναυπλίῳ πλημμελειοδικῶν ἀποσπασματάρχης στρατιωτικῆς δυνάμεως ἀποσταλείσης πρὸς φρούρησιν τοῦ νόμου, πρὸς ὑπεράσπισιν τῶν δικαιωμάτων τοῦ πολίτου. Ἤκουσα πράξεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ἠδύναντο παρὰ νὰ διεγείρωσιν αἴσθημα μεγίστης λύπης εἰς πάντα βλέποντα, ὅτι τὰ ὄργανα, τὰ ὁποῖα ἐνετάλθησαν νὰ περιφρουρήσωσι τὸ δικαίωμα τῆς ψήφου, ἐγένοντο τὰ ὄργανα τῶν αἰσχίστων παρανομιῶν. Ἤκουσα μετὰ προσοχῆς πάντα τὰ ἐκτυλιχθέντα ἐνώπιον τοῦ ἀνωτάτου δικαστηρίου τῆς πατρίδος μας· εἶπον ὅτι, ἀφοῦ ἡ δικαστικὴ ἐξουσία σύσσωμος καταδικάζει τὸ ὄργανον τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἔλαβεν ἐνεργὸν μέρος εἰς διάπραξιν ἐγκλήματος ἀποτροπαίου, τὸ ἔγκλημα δὲν δύναται παρὰ νὰ ᾖναι στυγερὸν καὶ ἀποδεδειγμένον. Ὁ λόγος αὐτὸς μὲ ἠνάγκασε νὰ ἀνατρέξω εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς καὶ ἐνόμισα, ὅτι ἤθελον παραλείψει τὸ καθῆκόν μου, ἐὰν δὲν ἐξέθετον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὰ λαβόντα χώραν κατὰ τὰς ἐκλογὰς δήμων τινῶν ἀνομήματα, διότι ἐπίστευον καὶ πιστεύω, ὅτι ἐκπλήρωσις τοῦ καθήκοντος τοῦ βουλευτοῦ δὲν εἶναι ἡ παρασιώπησις τῶν ἐγκλημάτων τῶν λαμβανόντων χώραν πρὸς καταρτισμὸν αὐτῆς, ὅτι ὀφείλει πᾶς βουλευτής, θέλων νὰ ἵσταται τὸ κοινοβούλιον τῆς πατρίδος του εἰς τὴν θέσιν εἰς τὴν ὁποίαν ὁ νόμος ὥρισεν αὐτό, νὰ ἐκτυλίσῃ πάντα τὰ λαβόντα χώραν κατὰ τὰς ἐκλογὰς καὶ νὰ προκαλῇ τὴν πεφωτισμένην καὶ δικαίαν ἐπ’ αὐτῶν ψῆφον τῆς Βουλῆς, ἵνα πείσῃ τοὺς πάντας ὅτι οἱ ἐδῶ παρακαθήμενοι δὲν στηρίζονται παρὰ εἰς τὴν θέλησιν τῶν ἐκλογέων καὶ εἶναι γνήσιοι ἀντιπρόσωποι τοῦ λαοῦ· ἄλλως, δὲν ὑπάρχει Σῶμα, ἀλλὰ πλάσμα Κοινοβουλίου, τὸ ὁποῖον καταπεσὸν εἰς τὴν κοινὴν συνείδησιν ὡς ἐκ τῶν παρανομιῶν αὐτοῦ δὲν δύναται νὰ ζήσῃ· μεθ’ ὅλους δὲ τοὺς γαλβανισμοὺς τοὺς ὁποίους θέλουν νὰ δώσουν οἱ δυνάμενοι μένει τοῦτο πάντοτε πτῶμα νεκρόν. Παράλειψιν τοῦ καθήκοντός μου ἐνόμισα νὰ μὴ καταδείξω εἰς τὴν Βουλὴν τὰ ἀνομήματα τὰ λαβόντα χώραν εἰς ἐκλογὴν δήμων τινῶν τῆς ἐπαρχίας Ναυπλίας, ἵνα σώσω τὴν ὑπόληψιν τοῦ Κοινοβουλίου. Δὲν εἶναι προσβολὴ αὐτοῦ ὥς τινες ὑπεστήριξαν, ἡ καταμήνυσις τῶν εἴς τινας ἐκλογὰς λαβόντων χώραν ἀνομημάτων· τραῦμα θανατηφόρον κατ’ αὐτοῦ φέρουσιν οἱ διαβουκωλοῦντες τὴν Βουλὴν καὶ οἱ κατηγοροῦντες τοὺς λέγοντας εἰς αὐτὴν τὴν ἀλήθειαν, ἵνα οὕτω οἱ κατήγοροι πλάσωσι πολιτικὴν ἐπιῤῥοὴν καὶ πολιτικὴν ὕπαρξιν. Τὸ καθῆκον τοῦ βουλευτοῦ ἐπιβάλλει εἰς πάντα νὰ εἴπῃ εἰς τὸ Σῶμα τὴν ἀλήθειαν, ἵνα σώσῃ τὴν ὑπόληψιν αὑτοῦ, καὶ καθοδηγήσῃ τὸ Κοινοβούλιον εἰς τὴν ἐκπλήρωσιν τῶν καθηκόντων του, ἂν θέλῃ νὰ ὑπάρξῃ, ἂν θέλῃ νὰ ὑφίσταται εἰς τὴν κοινὴν συνείδησιν ἡ ἀντιπροσωπεία τῆς πατρίδος του. Μόνον αὐτὸς ὁ λόγος μὲ ἠνάγκασε νὰ λάβω τὸν λόγον καὶ οὐχὶ ἡ πεποίθησις ὅτι οἱ λόγοι μου δύνανται νὰ συντελέσωσι εἰς τὴν μόρφωσιν τῆς γνώμης τῆς πλειοψηφίας ὑπὲρ τῶν ἰδικῶν μου ἰδεῶν. Μήνυσις γενικὴ ἐδόθη κατὰ τῆς ἐκλογῆς ταύτης. Ἔνστασις ἐγένετο, ὅτι ὅλαι αἱ ἀρχαὶ ἕνα καὶ μόνον ἐπεζήτησαν σκοπὸν, νὰ ἀναδείξωσιν ὑπερισχύοντας τοὺς ὑπουργικοὺς ὑποψηφίους. Δικαστικὸς ὢν καὶ ἀνατραφεὶς εἰς τὸν δικαστικὸν κόσμον, δὲν δύναμαι, μὴ ἔχων ἀποδείξεις, νὰ πείσω ὑμᾶς περὶ τῆς γενομένης παρανομίας καθ’ ὅλους τοὺς δήμους τῆς ἐπαρχίας Ναυπλίας, νὰ ὑποστηρίξω καὶ ζητήσω τὴν ἀκύρωσιν τῆς ὅλης ἐκλογῆς· δὲν δύναμαι εἰμὴ νὰ περιορισθῶ εἰς τοὺς δήμους, ἔνθα ἔχω προχείρους ἀποδείξεις, καταμαρτυρούσας τὸ νόθον τῆς ἐκλογῆς αὐτῶν. Περιορίζομαι λοιπὸν μόνον εἰς τοὺς δήμους Λήσσης καὶ Μηδείας, διότι εἰς αὐτοὺς ἔχω προχείρους καὶ ἀναμφισβητήτους τὰς ἀποδείξεις. Καὶ οὐ μόνον, κύριοι, ἐπεμβάσεις στρατιωτικῆς δυνάμεως καὶ πάλιν ἔρχομαι νὰ ἐκτυλίξω ἐνώπιόν σας, ἀλλὰ καὶ τυπικὰς ἀκυρότητας οὐσιωδεστάτας τῆς ἐκλογῆς τῶν δήμων τούτων εἶμαι ὑπόχρεως νὰ καταδείξω. Ἄρχομαι ἀπὸ τοῦ δήμου Λήσσης. Εἰς τὸν δῆμον τοῦτον συνέβησαν τὰ ἑξῆς γεγονότα· τὴν πρώτην ἡμέραν ἤρξατο ἡ ἐκλογὴ καὶ ἐξηκολούθησεν ἐν ἡσυχίᾳ, ψηφοφορησάντων 84 ἐκλογέων· τὴν δευτέραν ὅμως ἡμέραν, ἐπειδὴ ἐφαίνετο ἤδη ὅτι ὁ δῆμος ἐκεῖνος ἦτον ἀποκλειστικὸς τῶν φαινομένων ὡς ἀποτυχόντων, ἡ ἐξουσία ἢ μᾶλλον τὰ ὄργανα αὐτῆς, διότι δὲν πιστεύω ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔδωκε τοιαύτην ἐντολὴν, ἤτοι ὁ εἰρηνοδίκης Ἐπιδαύρου, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, ἀνήγγειλε τὴν δευτέραν ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς εἰς τὴν ἐφορευτικὴν ἐπιτροπὴν τοῦ δήμου τούτου, ὅτι μήνυσις ἐδόθη κατ’ αὐτῆς καὶ ὅτι ἑπομένως θὰ εἰσέλθῃ εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας, ἵνα ἐνεργήσῃ ὅ,τι τὸ καθῆκον ἐπιβάλλει αὐτῷ. Τίς ἦτον ἡ μήνυσις; Ἡ ἐπιτροπὴ βεβαιοῖ, ὅτι αὑτὴ ἀπέβλεπε τὸ νόθον τοῦ καταλόγου ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου ἡ ἐκλογὴ ἐνεργεῖτο. Ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ τεθωρακισμένη ὑπὸ τῶν δικαιωμάτων, τὰ ὁποῖα ὁ ἐκλογικὸς νόμος παρέχει εἰς αὐτὴν, ἀπηγόρευσεν εἰς τὸν εἰρηνοδίκην τὴν εἴσοδον, καὶ ὅμως οὗτος βοηθούμενος ὑπὸ τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως εἰσέρχεται εἰς τὸν ἐκλογικὸν τόπον καὶ κατάσχει τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον ἐπὶ τῷ λόγῳ, τὸν ὁποῖον αὐτὸς ἔπλασσεν, ἤτοι τῆς νοθείας αὐτοῦ.

§4Μ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ δήμαρχος Λήσσης εἶχεν ἀφαιρέσει τὸν κατάλογον, τὸν ὁποῖον εἶχεν πέμψει ὁ νομάρχης καὶ ὑπεκατέστησεν ἕτερον.

§5ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ δὲν ἐκθέτω εἰς τὴν Βουλὴν παρὰ τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἐκ τῶν πρακτικῶν προκύπτουσι. Τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς ἔντρομα ἐκ τῆς τόλμης τοῦ εἰρηνοδίκου σταματοῦν τὴν ἐνέργειαν τῆς ἐκλογῆς μέχρις οὗ ἀποφασίσῃ ὁ νομάρχης ἐπὶ τῇ βάσει τίνος καταλόγου θὰ ἐνεργήσωσι τὴν ψηφοφορίαν. Ἡ δευτέρα ἡμέρα τῆς ἐκλογῆς παρέρχεται ἄπρακτος· δὲν εἶμαι δ’ εἰς θέσιν νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλὴν ἂν ἡ δοθεῖσα μήνυσις περὶ τοῦ καταλόγου ἐδόθη πράγματι· ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον δύναμαι νὰ βεβαιώσω, εἶναι ὅτι παρῆλθεν ἄπρακτος ἡ δευτέρα ἡμέρα, τὴν δὲ τρίτην παρήγγειλεν ὁ Νομάρχης τὴν ἐφορευτικὴν ἐπιτροπὴν νὰ ἐξακολουθήσῃ τὴν ψηφοφορίαν ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ τούτου τοῦ καταλόγου τοῦ ὡς πλαστοῦ δῆθεν καταμηνυθέντος. Δὲν ἀναφέρω δὲ ἢ περιστατικὰ, τὰ ὁποῖα δύναμαι νὰ ἀποδείξω. Ἐξηκολούθησεν αὕτη ἡ ἐνέργεια τῆς ἐκλογῆς τὴν τρίτην καὶ τετάρτην ἡμέραν. Πρῶτος λοιπὸν λόγος κατὰ τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Δήσσης, εἶναι ὅτι ἡ ἐκλογὴ δὲν ἐνηργήθη παρὰ τρεῖς μόνον ἡμέρας καὶ ὅτι, ἐνῷ ὁ κατάλογος τοῦ δήμου τούτου περιέχει 400 ἐκλογεῖς, δὲν ἐψηφοφόρησαν παρὰ 124, καὶ μάλιστα ἀφοῦ τὴν πρώτην ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς ἐψηφοφόρησαν 84, τὰς δὲ λοιπὰς μόνον 40, ἐνῷ κατὰ τὰς λοιπὰς ἐκλογὰς ἐψηφοφόρησαν ὑπὲρ τοὺς 300. Μόνον αὐτὸ τὸ γεγονὸς ἤρκει νὰ πείσῃ πάντα, θέλοντα νὰ ἀποφανθῇ ἐν συνειδήσει, ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἄκυρος, διότι δὲν ἐχορηγήθη ἡ ὑπὸ τοῦ νόμου τεταγμένη προθεσμία εἰς τοὺς ἐκλογεῖς πρὸς ἐξάσκησιν τοῦ δικαιώματος αὑτῶν, διότι ἀντὶ τῶν 400 ἐκλογέων ἐψηφοφόρησαν μόνον 124, τῶν λοιπῶν ἀποκλεισθέντων ἕνεκα τοῦ περιορισμοῦ τοῦ χρόνου τῆς ψηφοφορίας. Ἀλλὰ δὲν ἀρκεῖ τοῦτο· ἐπέρχεται τὸ ἄλλο γεγονὸς, τὸ ὁποῖον πολὺ μὲ πτοεῖ καὶ τὸ ὁποῖον μεγάλους φόβους μοῦ ἐμβάλλει, ἡ ἐπέμβασις τῆς στρατιωτικῆς ἐξουσίας.

§6ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ὑπάρχει περὶ τούτου κἀμμία πρᾶξις εἰς τὰ πρακτικά;

§7ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει, μάλιστα· ταύτην θὰ ἀκούσετε. Ἐν τοῖς πρακτικοῖς εἶναι καταχωρημένη ἡ εἰδοποίησις τοῦ εἰρηνοδίκου, θέλοντος νὰ κατάσχῃ τὸν κατάλογον. «Πρὸς τὴν ἐφορευτικὴν ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς τοῦ ἐνταῦθα δήμου. Ἐπειδὴ μοὶ ἐνεχειρίσθη μήνυσις κατά τινων μελῶν ἐξ ὑμῶν κλπ. εἰδοποιῶ ὑμᾶς ὅτι ἕνεκα τούτου ἐπάναγκες καθίσταται νὰ εἰσέλθω εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας πρὸς ἐνέργειαν τῶν δεόντων· τοῦτο δὲ φέρω εἰς γνῶσιν ὑμῶν.» Ἡ δὲ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ ἀπήντησε τὰ ἑξῆς, «ἐπιστρέφεται τόδε μὲ τὴν παρατήρησιν, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ ἐντὸς τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας ἐνεργεῖ τὸ καθῆκόν της καὶ οὐδεμία εἴσοδος ἐπὶ τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας ἐπιτρέπεται κατὰ τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 55 τοῦ περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν νόμου· μετὰ τὴν παῦσιν δὲ τῆς ψηφοφορίας δύνασθε νὰ ἐκπληρώσετε τὸ καθ’ ἡμᾶς ἐν τῷ τόπῳ τῆς ψηφοφορίας.» Ὁ εἰρηνοδίκης ὅμως δὲν ὑπήκουσεν, ἀλλὰ εἰσῆλθεν καὶ κατέσχε τὸν κατάλογον, ἡ δὲ ἐπιτροπὴ κατεχώρισεν ἐν τοῖς πρακτικοῖς τὴν ἑξῆς πρᾶξιν. «Ἐταῦθα μετὰ τὴν καταχώρησιν τῶν ἀνωτέρω ἐγγράφων παρουσιάσθη ὁ κ. εἰρηνοδίκης Ἐπιδαύρου ὡς ἀνακριτικὸς ὑπάλληλος καὶ κατέσχε τὸν ὁριστικὸν κατάλογον, δι’ οὗ ἐνηργεῖτο ἡ πρὸς ψηφοφορίαν ἐκλογή· κατὰ συνέπειαν δὲ μὴ ὑπάρχοντος ὑπ’ ὄψιν τῆς ἐπιτροπῆς ἑτέρου καταλόγου παρὰ μόνον ὁ τοῦ π. ε. ὅνπερ οὗτος ὁ εἰρηνοδίκης μᾶς παράδωκεν, ἔκρινεν καθῆκόν της ν’ ἀναβάλῃ τὴν πρὸς ψηφοφορίαν ἐκλογὴν μέχρις οὗ ἡ Β. Νομαρχία διατάξῃ τὰ περὶ τούτου εἰκότα πρὸς ἣν ὑποβάλλονται ἀντίγραφα τῶν ἀνωτέρω κατεχομένων ἐγγράφων τοῦ τε εἰρηνοδίκου καὶ τῆς ἐπιτροπῆς.» Δὲν θέλω νὰ ἐξετάσω ἂν ἡ αἰτία, τὴν ὁποίαν ὁ εἰρηνοδίκης μετεχειρίσθη ἵνα διακόψῃ τὴν ψηφοφορίαν, ἦτον ἀληθὴς ἢ μή· ἐξετάζω μόνον τὸ γεγονὸς τοῦτο, ὅτι κατεσχέθη ὁ κατάλογος, διεκόπη καὶ ἀνεβλήθη ἡ ψηφοφορία ἐπὶ μίαν ἡμέραν καὶ ὅτι, ἐνῷ ὁ ἐκλογικὸς κατάλογος τοῦ δήμου Δήσσης παρουσιάζει 400 ψηφοφόρους, μόνον 124 ἐψήφισαν· ἀπόδειξις ὅτι δὲν ἐδόθη ἡ ἀνάλογος προθεσμία πρὸς ἐνάσκησιν τοῦ ἐκλογικοῦ δικαιώματος αὐτῶν. Συνδυαζόμενον δὲ μετὰ τῶν κατωτέρω τὸ γεγονὸς τοῦτο ἐνδεικνύει πρὸς παραβίασιν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου διάθεσιν τῶν κατωτέρων ὀργάνων τῆς ἐξουσίας, ἀποδεικνύει ὅτι ὁ εἰρηνοδίκης συνενοήθη μετὰ τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως ἵνα ἀποκλείσῃ τοὺς ψηφοφόρους καὶ μεταβάλῃ τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς. Πρὸς ὑποστήριξιν δὲ τῶν λόγων μου ὡς πρὸς τὴν στρατιωτικὴν ἐπέμβασιν περιορίζομαι νὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν πρᾶξιν τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς αὐτῆς· ἄλλην ἀπόδειξιν δὲν δύναμαι νὰ προσαγάγω· ἡ ἐπιτροπὴ δὲ αὕτη, καί τοι ὑπὸ τὴν πίεσιν τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως διατελοῦσα, δὲν ἐδειλίασε νὰ ἐκθέσῃ τὰ πάντα εἰς τὰ πρακτικά. Θέλω, κύριοι, νὰ ᾖμαι εἰλικρινὴς, θέλω νὰ ἀναφέρω ὅλα τὰ γεγονότα, τὰ ὑπὸ τῶν ἐπισήμων πράξεων βεβαιούμενα· ἐπίσημοι δὲ πράξεις βεβαιοῦσαι τὴν ἀλήθειαν τοῦ περιεχομένου αὐτῶν μέχρις ἀποδείξεως τῆς πλαστότητός των εἶναι ἐκεῖναι, τὰς ὁποίας συντάττουσι τὰ ἁρμόδια πρόσωπα, ἐντεταλμένα ὑπὸ τῆς ἀρχῆς τὴν βεβαίωσιν τῶν εἰς τὴν ἁρμοδιότητα αὐτῶν ἀναγομένων ἀντικειμένων. Λοιπὸν βλέπομεν καταχωρημένην ἐν τοῖς πρακτικοῖς τοῦ δήμου Λήσσης τὴν ἑξῆς πρᾶξιν τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, ἥτις ἐκλήθη ὑπὸ τοῦ νόμου νὰ ἐπιτηρῇ τὴν ἐκλογὴν καὶ νὰ βεβαιοῖ τὰ ἐνώπιον αὐτῆς συμβαίνοντα. «Ἐπὶ τῆς ἀνωτέρω ἐνστάσεως τοῦ Παντελῆ Καυτάνη παραπονουμένου». Ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῆς ἀνωτέρω ἐνστάσεως τοῦ Π. Καυτάνη ἀντιπαρατηρεῖ ὅτι τὰ ἐκθετόμενά του οὐδεμίαν ἀλήθειαν παρέχουσι, καθ’ ὅσον ὁ δήμαρχος Ἀναστάσιος Λιατόπουλος ἀπὸ τὸν ἐνταῦθα εἰρηνοδίκην Ἐπιδαύρου ὡς ἀνακριτικὸν ὑπάλληλον καὶ ἀντιπρόσωπον τῆς Νομαρχίας καθὼς καὶ ὁ δημαρχικὸς πάρεδρος Ἀναγνώστης Β. Τόλιας διατάξας τὴν ἐνταῦθα ἔνοπλον δύναμιν ἐπροφυλάκισεν αὐτοὺς καὶ ἔθεσεν αὐτῶν δεσμὰ, διαρκεσάσης τῆς φυλακίσεως τοῦ μὲν δημάρχου ἐπὶ ὀκτὼ ὥρας, τοῦ δὲ δημαρχικοῦ παρέδρου ἐπὶ εἴκοσι τρεῖς ὥρας, καὶ ὁ ἴδιος ἀνακριτικὸς ὑπάλληλος κατέσχε τὸν ὁριστικὸν κατάλογον καὶ διεκόπη ἡ πρὸς ψηφοφορίαν ἐκλογὴ ἐπὶ ὥρας ἀρκετὰς καὶ ἕνεκα τούτου οἱ ψηφοφόροι ἔλαβον τρόμον, δὲν προσῆλθον νὰ ψηφοφορήσωσι· καὶ μάλιστα ὁ δήμαρχος καὶ ὁ δημ. πάρεδρος εὑρίσκοντο περιωρισμένοι δυνάμει ἀνωτέρας διαταγῆς εἰς τὰς οἰκίας των, ἡ δὲ λαβοῦσα χώραν χθὲς πρᾶξις ἔξωθεν τοῦ χωρίου μακρὰν, τοῦ μὲν Γεωργίου Καραμαδούκι ἐκ συγγενείας ἕνεκα οἰκιακῶν των συμφερόντων οὐδεμίαν σχέσιν ἔχει εἰς τὴν παρεμπόδισιν τῶν ἐκλογέων, καὶ διότι καὶ ἀπὸ τὰ δημοτικὰ ὄργανα δὲν ἐπράχθη, καθ’ ὅσον ὅμως σχέσιν ἔχει αὐτὴ ἡ πραχθεῖσα πρᾶξις ἔξωθεν ἐπίσης τοῦ χωρίου ἀπὸ στρατιώτας τῆς ἐνταῦθα δημοσίας δυνάμεως ἐπὶ τοῦ προσώπου τοῦ Γεωργίου Κ. Λίστα καὶ τῆς συζύγου αὐτοῦ καὶ διαφόρων ἐκλογέων μὴ ἐχόντων εἰσέτι ψηφοφορήσει, τούτου ἡ παροῦσα δὲ ἔκθεσίς της ἀκυροῦται καὶ ἐπιφέρεται ἡ ἑξῆς.» Πῶς δὲν τὴν ἠκύρωσεν, ἀφίνω εἰς ὑμᾶς νὰ κρίνετε. Ἡ ἰδία ἐπιτροπὴ σημειοῖ εἰς τὸ περιθώριον, «ἀκυροῦται», ἐξακολουθεῖ δὲ ἡ ἐπιτροπή.......

§8ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ὑπογεγραμμένη πάλιν; διαβάσατέ το πάλιν.

§9ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀναγινώσκει). Βλέπετε λοιπὸν ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ, ἐν τῇ ἀληθείᾳ, ὡς φαίνεται, εὑρισκομένη τῶν πραγμάτων, ἐξέθηκε τὰ λαβόντα χώραν γεγονότα, κατόπιν δὲ ἐν τῷ περιθωρίῳ σημειοῖ «ἀκυροῦται.» Πῶς τὸ ἐσημείωσεν αὐτό; Ἄν ᾖναι γνησία ἡ ὑπογραφὴ τῆς ἐπιτροπῆς ἢ μὴ δὲν τὸ ἐξετάζω, ἀφ’ οὗ ἡ πρᾶξις εἶναι κατακεχωρημένη ἐν τοῖς ἐπισήμοις πρακτικοῖς καὶ φέρει τὴν τῆς ἐπιτροπῆς ὑπογραφὴν, ἥτις δὲν προσβάλλεται· ἐξετάζω ὅμως τοῦτο, ὅτι ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ, προβᾶσα εἰς τὴν καταχώρησιν μιᾶς πράξεως καὶ ἀκολούθως σημειοῦσα, ὅτι ἀκυροῦται αὐτὴ, ἐννοεῖται, ὅτι δὲν προῆλθεν εἰς αὐτὸ τὸ γεγονὸς οἴκοθεν καὶ ἐκ τῆς συναισθήσεως τῆς ἀληθείας. Ἔχετε, κύριοι, ἀφ’ ἑνὸς τὴν εἴσοδον τοῦ εἰρηνοδίκου εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας, τὴν κατάσχεσιν τοῦ ἐκλογικοῦ καταλόγου, τὴν παρεμπόδισιν τῆς ψηφοφορίας, τὴν ἀναβολὴν αὐτῆς μέχρις οὗ ὁ νομάρχης ἀποφανθῇ ἂν ὁ κατάλογος, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου ἐνεργεῖται ἡ ἐκλογὴ, ᾖναι νόθος ἢ γνήσιος. Ἔχετε τὴν στρατιωτικὴν δύναμιν διατελοῦσαν ὑπὸ τὰς ἐμπνεύσεις τοῦ εἰρηνοδίκου καὶ ἐκτελοῦσαν τὰς παρανόμους αὐτοῦ παραγγελίας, ἔχετε τὴν διαβεβαίωσιν, ὅτι ὁ δήμαρχος καὶ ὁ ἀ. δημαρχικὸς πάρεδρος κατεκρατοῦντο φυλακισμένοι εἰς τὰς οἰκίας αὐτῶν, καὶ θὰ μοῦ ἀρνηθῆτε σεῖς, ὅτι ἡ στρατιωτικὴ δύναμις δὲν ὑπεῖκεν εἰς τὰς διαθέσεις, τὰς ἰδέας καὶ τὰς διαταγὰς τῶν λεγομένων ὑπουργικῶν ὑποψηφίων καὶ ὅτι ἐνήργησεν αὐτὴ τὴν παρεμπόδησιν τῶν ἀποκλεισθέντων ἐκλογέων! Λάβετε ὑπ’ ὄψιν τὴν τελευταίαν πρᾶξιν τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, διὰ νὰ πεισθῆτε οἱ ἀμφιβάλλοντες.

§10ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀκυρωμένη καὶ αὐτή;

§11ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, δὲν εἶναι ἀκυρωμένη.

§12ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ τὴν αὐτὴν μελάνην εἶναι;

§13ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπὸ τῆς αὐτῆς χειρὸς καὶ μὲ τὴν αὐτὴν μελάνην.

§14ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἡ λέξις αὐτὴ «ἀκυροῦται» εἶναι ὑπογεγραμμένη ὑπὸ τῶν μελῶν τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς;

§15ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπ’ οὐδενός. — Μετὰ τὴν πρᾶξιν αὐτήν, κύριοι, ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ ἔρχεται βεβαιοῦσα τὰ ἑξῆς γεγονότα. (Ἀναγινώσκει). «Ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπή, ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ τμήματος τοῦ δήμου Λήσσης, τρία μέλη αὐτῆς Γεώργιος Καμπίτης πρόεδρος, Ἀνδριανὸς Δεληγιάννης καὶ Γεώργιος Α. Κατσούλης, παρατηροῦν ὅτι οἱ τοῦ καταστάντος ὁριστικοῦ βουλευτικοῦ καταλόγου ἐκλογεῖς ἀνέρχονται τὸν ἀριθμὸν 383, ἐκ τῶν ὁποίων ἐψηφοφόρησαν κατὰ τὸ τετραήμερον διάστημα μόνον 124, διότι κατὰ τὴν δευτέραν ἡμέραν τῆς πρὸς ψηφοφορίαν ἐκλογῆς, συναθροισθέντων τῶν ἐκλογέων πρὸς ψηφοφορίαν, ὁ μὲν ἀνακριτικὸς ὑπάλληλος, καὶ ἀντιπρόσωπος τῆς Β. Νομαρχίας, μετὰ τῆς ἐνόπλου δυνάμεως κατέστησαν φόβητρον εἰς τοὺς ἐκλογεῖς, διότι ἄλλους μὲν ἐκλογεῖς ἠπείλησαν, ἄλλους δὲ ἐτραυμάτισαν καὶ ἄλλους ἀπεδίωξαν, καὶ διασκορπισθέντων τῶν ἐκλογέων, τῇδε κἀκεῖσε, κατέστη τὸ ἄφικτον τῆς ὁλικῆς ψηφοφορίας, καὶ ὡς ἐκ τοῦ συμβάντος τούτου, καὶ τοῦ κατὰ τὴν ὑπ’ ἀριθ. 13 πρᾶξίν της, ὅπου καὶ ἡμᾶς αὐτούς, τὸν γραμματέα, καὶ τὸν ἀντιπρόσωπον Δημήτριον Α. Καλούδην, καὶ Θρασύβουλον Νικητόπουλον μᾶς ἐπεριώρισαν ἐντὸς τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας ἐπὶ 5 περίπου ὥρας, κεκλεισμένων τῶν θυρῶν, παρὰ τῆς ἐνόπλου δυνάμεως, διαταττομένης παρὰ τοῦ ἀνακριτοῦ εἰρηνοδίκου Ἐπιδαύρου.» Ἔχω λοιπόν, κύριοι, πράξεις τῶν ἀρχῶν ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐντεταλμέναι ὑπὸ τοῦ νόμου νὰ βεβαιοῦν, καὶ μέχρις ἀποδείξεως τῆς πλαστότητος τῶν πράξεων, αὗται παρέχουσι πλήρη πίστιν, νὰ βεβαιοῦν πάντα τὰ συμβαίνοντα ἐνώπιον αὐτῶν· αἱ πράξεις δὲ αὗται βεβαιοῦν ὅτι ἡ ἔνοπλος δύναμις ὑποστηρίζουσα τὸν εἰρηνοδίκην εἰσῆλθεν εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας, περιώρισε τὰ μέλη τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς καὶ ἀνέστειλε τὴν ἐνέργειαν τῆς ἐκλογῆς. Ὅταν λοιπὸν, κύριοι, ἔχω πράξεις τοιαύτας, βεβαιούσας ὡς εἶπον, τὸ γεγονὸς μέχρις ἀποδείξεως τῆς πλαστότητος αὐτῶν, δὲν δύναμαι παρὰ νὰ σχηματίσω τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἡ ἐκλογὴ αὕτη ἐνεργήθη ὑπὸ τὸ κράτος καὶ τὴν πίεσιν τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως.

§16ΓΡ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Εὑρέθη κἀνεὶς νὰ ὑπάγῃ νὰ εἴπῃ «μὲ ἐπείραξε στρατιώτης;»

§17ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἐξέτασα τοῦτο. Μοῦ φαίνεται δ’ ὅτι ἡ ἔλλειψις μηνύσεως δὲν δύναται νὰ μᾶς πείσῃ περὶ τῆς νομιμότητος καὶ γνησιότητος τῆς ἐκλογῆς, καὶ μάλιστα ὅταν ἔχομεν ἕνα κατάλογον ἐκ τετρακοσίων ψηφοφόρων καὶ βλέπομεν ψηφοφοροῦντας ἑκατὸν εἴκοσι τέσσαρας μόνον ἐκλογεῖς· ὅταν ἔχομεν βεβαιωμένον ὅτι καὶ αὐτὰ τὰ μέλη τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς οἱονεὶ προφυλακίζονται ὑπὸ τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως, τοῦ ναοῦ δὲ αἱ θύραι κλείονται, καὶ οὐδεὶς δύναται νὰ ἐξέλθῃ ἢ νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὸν τόπον τῆς ἐκλογῆς. Μετὰ ταῦτα δὲ μοῦ ζητεῖτε νὰ σᾶς πληροφορήσω, ἂν ἐκλογεύς τις ἐτραυματίσθη, ἔπαθε ἢ παρεπονέθη; Βλέπετε λοιπὸν, κύριοι, ὅτι ἡ ἐκλογὴ τοῦ δήμου Λήσσης δύω παραπτώματα παρουσιάζει, τὸ ἓν ἀναγόμενον εἰς τύπον οὐσιωδέστατον, ἤτοι ὅτι περιωρίσθη εἰς τρεῖς ἡμέρας ἡ διάρκεια τῆς ἐκλογῆς, τὸ δὲ, ὅτι ἡ στρατιωτικὴ δύναμις, ἐπὶ κεφαλῆς ἔχουσα τὸν εἰρηνοδίκην, προέβη εἰς παρανομίας, αἱ ὁποῖαι ἀποκαθιστοῦν τὴν ἐκλογὴν ἄκυρον καὶ νόθον.

§18ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Γνωρίζετε πόσοι ἐψηφοφόρησαν κατὰ τὰς προηγουμένας ἐκλογάς;

§19ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐψήφισαν περὶ τοὺς 300. Τὰ πρακτικὰ τῶν ἑκάστοτε ἐκλογῶν θὰ μᾶς βεβαιώσουν πόσοι ἐν ἀκριβείᾳ κατ’ αὐτὰς ἐψηφοφόρησαν, ὅπως τὰ τῆς παρούσης ἐκλογῆς ἀποδεικνύουν ἡμῖν, ὅτι ἡ στρατιωτικὴ δύναμις εἰς τοὺς δήμους αὐτοὺς ἀποσταλεῖσα παρεξετράπη τῶν καθηκόντων της, παρεβίασε τὸν ὅρκον της. Καὶ τὴν κατὰ τὸν δῆμον Λήσσης ἐπέμβασιν τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως καὶ τὸν παρ’ αὐτῆς ἀποκλεισμὸν ἐκλογέων θὰ βεβαιωθῆτε ἔτι μᾶλλον ἀπὸ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν κατὰ τὴν ἐκλογὴν τοῦ δήμου Μηδείας λαβόντων χώραν, πρὸς πίστωσιν τῶν ὁποίων ἔχω ἀποδείξεις, ὄχι, ὅπως εἶπον τινὲς, ἐρειδομένας εἰς χάρτια τῆς ἀστυνομίας, ἀλλὰ στηριζομένας εἰς δικαστικὰς ἀποφάσεις.

§20ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὸ δὲ ἀποτέλεσμα τῆς διαλογῆς;

§21ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἐκ τῶν 124 ψήφων 90 ἔχει ὁ Εὐθυμιόπουλος καὶ 45 ἡμεῖς.

§22ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ αὐτὰ παραπτώματα, τὰ ἐν τῷ δήμῳ Λήσσης διαδραματισθέντα μᾶς παρέχει καὶ ὁ δῆμος Μηδείας, μᾶς τὰ παρέχει δὲ μὲ κάποιαν ἐπισημότητα μείζονα. Ἐπίσης, κύριοι, καὶ εἰς τὸν δῆμον Μηδείας ἡ πρὸς ψηφοφορίαν προθεσμία περιωρίσθη εἰς τρεῖς μόνον ἡμέρας· καὶ ἐνῷ ὁ ἐκλογικὸς κατάλογος παρουσιάζει, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, ἀριθμὸν ἐκλογέων 1168, πόσοι νομίζετε ἐψήφισαν; 484· θέλετε νὰ βεβαιωθῆτε, ὅτι ἡ διάρκεια τῆς ψηφοφορίας περιωρίσθη ἀπὸ 4 εἰς 3 ἡμέρας; Ἀκούσατε τὰς πράξεις τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς· εἶναι μία πρᾶξις μακρὰ, τὴν ὁποίαν δὲν θέλω ν’ ἀναγνώσω ὁλόκληρον, διότι δὲν συντελεῖ εἰς τὴν λύσιν τοῦ ζητήματος. Περιορίζομαι μόνον εἰς τὸ μέρος τῆς πράξεως τὸ βεβαιοῦν τὴν ῥηθεῖσαν ἔνστασιν (διάλογοι).

§23ΜΙΛΗΣΗΣ. Μὰ, κύριε πρόεδρε, εἰπὲ νὰ καθήσουν, μερικαὶ ἐκλογαὶ τοῦ κράτους πρέπει νὰ.......ἐπισήμως καὶ πανηγυρικῶς ἐπὶ 4 ἡμέρας καὶ μερικαὶ.........δὲν τὸ καταλαμβάνω αὐτὸ τὸ πρᾶγμα.

§24ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ πρᾶξις, βεβαιοῦσα, ὅτι καθ’ ἣν ὥραν ὤφειλε νὰ ἀρχίσῃ ἡ ψηφοφορία δυνάμει τοῦ νόμου καὶ τῶν προγραμμάτων ἀνεβλήθη αὕτη ἕνεκεν ἐλλείψεως τῶν ἐκλογικῶν εἰδῶν. Ἔρχεται κατόπιν δευτέρα πρᾶξις, ἡ δηλοῦσα τὴν ἔναρξιν τῆς ψηφοφορίας. Τί δὲ αὐτὴ λέγει; (Ἀναγινώσκει). «Σήμερον τὴν εἰκοστὴν τρίτην Ἰουνίου 1874, ἐν τῷ τόπῳ τῆς ψηφοφορίας, καὶ ὥραν τετάρτην Μ. Μ. λαβοῦσα ἡ ἐπιτροπὴ ταύτην τὴν στιγμὴν, τὰ παρὰ τοῦ κ. Νομάρχου Ἀργολίδος ἀποσταλλέντα δι’ ἐκτάκτου πεζοῦ ἔγγραφα, ἤτοι τὸ ὑπ’ ἀριθ. 97 ε. ε. πρόγραμμα τοῦ κ. δημάρχου Μηδείας, καὶ τὸ ὑπ’ ἀριθ. 3995 πρόγραμμα τοῦ κ. νομάρχου Ἀργολίδος, δι’ ὧν ἐμφαίνεται ὅτι ὥρα ἐνάρξεως ψηφοφορίας εἶναι ὡρισμένη ἡ 7 Π. Μ. καὶ ὥρα λήξεως ἡ 6 Μ. Μ. καὶ μηδεμιᾶς ἀντιῤῥήσεως ὑπαρχούσης, διετάχθη καὶ ἤρξατο ἡ ψηφοφορία, ἀφοῦ προηγουμένως τοῦτο ἀνηγγέλθη διὰ κήρυκος καὶ διὰ κωδωνοκρουσίας, τὸ δὲ ἀποτέλεσμα τῆς ψηφοφορίας σημειοῦται, ἐν τῷ ἐπὶ τούτῳ βιβλίῳ. — Ἐπὶ τούτῳ συνετάχθη ἡ παροῦσα καὶ ὑπεγράφη, ἐκτὸς τοῦ Κωνσταντίνου Ζανδᾶ, ὁμολογήσαντος ἄγνοιαν γραμμάτων.»

§25ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε νὰ σᾶς κάμω μίαν ἐρώτησιν; νὰ σᾶς βοηθήσω, λέγω, εἰς κάτι τι. Ὁ κ. Εὐθύμιος Χαντζόπουλος, ὅστις ἦτο μέλος τῆς ἐπιτροπῆς, ἦτο δήμαρχος, ἔλαβε μέρος εἰς τὴν ἐκλογὴν ὁ ἀδελφός του, πρῶτος δημαρχιακὸς πάρεδρος· αὐτὸς ἔλαβε τὰ ἐκλογικὰ εἴδη, αὐτὸς ἔλαβε καὶ τὸν κατάλογον καὶ ἔγεινεν ἄφαντος. Ἠναγκάσθη νὰ γράψῃ ἡ ἐπιτροπὴ ....

§26ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὸς στιγμὴν τὸ ὑποθέτω, ὅτι εἶναι ἀληθὲς, παραδέχομαι πρὸς στιγμὴν ὅτι ὁ δημαρχιακὸς πάρεδρος δολίως φερόμενος ἀπέκρυψε τὰ ἐκλογικὰ εἴδη καὶ τοιουτοτρόπως δὲν ἠδύνατο νὰ γείνῃ ἐκλογή. Ἐκεῖνο, ὅπερ θέλω νὰ βεβαιώσω εἶναι, ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἀρξαμένη μόλις τὴν 4ην μ. μ. ὥραν τῆς 23 Ἰουνίου καὶ περαιωθεῖσα τὴν 26ην τοῦ ἰδίου δὲν διήρκεσε τὸ τετραήμερον καὶ ὅτι ἐνῷ ὁ ἐκλογικὸς κατάλογος περιέχει 1200 περίπου ἐκλογεῖς, ἐψήφισαν 484, ὅπως λέγετε σεῖς, τοῦθ’ ὅπερ μαρτυρεῖ ὅτι δὲν ἐδόθη εἰς τοὺς ἐκλογεῖς ὁ ὑπὸ τοῦ νόμου ὁριζόμενος χρόνος πρὸς ἐξάσκησιν τοῦ δικαιώματος αὐτοῦ καὶ οὕτω ἀπεκλείσθησαν τῆς ψηφοφορίας πλέον τῶν 600 ψηφοφόρων. Ἂν δὲ ἀμφιβάλλετε, λάβετε ὑπ’ ὄψιν τὴν κατὰ τὰς τελευταίας ἐκλογὰς γενομένην ψηφοφορίαν, καὶ θὰ ἴδητε, ὅτι περισσότεροι τῶν 900 ἐψήφισαν. Ἔχετε λοιπὸν καὶ εἰς τὸν δῆμον Μηδείας τὸ παράπονον, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται καὶ εἰς τὸν δῆμον Λήσσης, ἤτοι τὸν περιορισμὸν τοῦ χρόνου τῆς ψηφοφορίας καὶ τὸν ἀποκλεισμὸν ἐντεῦθεν ἀπείρων ἐκλογέων. Ἀλλὰ, ἂς ἔλθωμεν νὰ ἴδωμεν, ἂν ἀφέθη ἐλεύθερον τὸ στάδιον εἰς τοὺς ἐκλογεῖς τοῦ δήμου Μηδείας κατὰ τὰ τρεῖς ταύτας ἡμέρας. Δὲν θέλω ν’ ἀναφέρω οὐδὲ θέλω νὰ ἐπικαλεσθῶ ἐκμαρτύρια καὶ τεκμήρια, οὐχὶ ἀνακριτικὰς ἐκθέσεις εἰς τὰς ὁποίας δὲν θέλουν τινὲς νὰ δώσουν πίστιν καὶ αἱ ὁποῖαι εἶναι σεβασταὶ εἰς ἐμὲ, καθὸ δικαστικὸν ἄνθρωπον· ἔρχομαι νὰ ἐπικαλεσθῶ ἀπόφασιν δικαστικὴν, ἀποδεικνύουσαν αὐθεντικώτατα τὴν αἰσχρὰν τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως ἐπέμβασιν καὶ τὸν παρ’ αὐτῆς γενόμενον ἀποκλεισμὸν πλήθους ψηφοφόρων κατὰ τὴν ἐκλογὴν τοῦ δήμου Μηδείας, τὸ δικαστήριον τῶν ἐν Ναυπλίῳ Πλημμελειοδικῶν.

§27ΣΑΡΑΒΑΣ (εἰρωνικῶς). Μήπως ἐφατρίασε καὶ αὐτὸ τὸ δικαστήριον;

§28ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εὐτυχῶς οἱ δικασταὶ ἐκεῖνοι ἀπέδωκαν δικαιοσύνην εἰς ἄνθρωπον ἀπὸ τοῦ ὁποίου δὲν περιέμενον προαγωγήν. (Ἀναγινώσκει). «Ἐπειδὴ ἐκ τοῦ συνδυασμοῦ καὶ τῆς ἀλληλουχίας τῶν καταθέσεων τῶν ἐξετασθέντων μαρτύρων τῆς κατηγορίας προέκυψαν τὰ ἑξῆς περιστατικὰ, ὅτι κατὰ τὴν δευτέραν ἡμέραν τῆς τελευταίας βουλευτικῆς ἐκλογῆς, ἤτοι τὴν 24 Ἰουνίου ε. ε. πολλοὶ ψηφοφόροι ἐκ τῶν διαφόρων χωρίων τοῦ δήμου Μηδείας περὶ τὸν ἀριθμὸν ἑκατὸν συγκεντρωθέντες μετέβησαν εἰς τὸ χωρίον Μέρμπακα, πρωτευούσῃ τοῦ δήμου τούτου, ὅπως ψηφοφορήσωσιν, ἐνῷ δὲ ἐπλησίασαν τὸ χωρίον καὶ δὲν ἀπεῖχον τούτου ἢ περὶ τὰ τετρακόσια ἢ πεντακόσια βήματα, ὑποπτευθέντες μὴ ἐκδιωχθῶσιν ὑπὸ τῶν Μπερμπακιωτῶν ἀνηκόντων κατὰ τὸ πλεῖστον εἰς τὴν μερίδα τῶν κκ. Δημητριάδου καὶ Ἀντωνοπούλου ὑπουργικῶν ὑποψηφίων ἔκ τινων φαινομένων, καὶ ἰδίως ἐκ τῶν συμβασῶν τὴν παραμονὴν τῆς ἐκλογῆς εἰς Μέρμπακα προσωπικῶν ἐρωτήσεων ἐκ μέρους τοῦ ἀστυνόμου Π. Καλογεροπούλου εἰς τοὺς φίλους τοῦ Εὐθυμιοπούλου, εἰς τὴν μερίδα τοῦ ὁποίου ἀνῆκον, πρὸς δὲ καὶ ἐξ ἀπειλῶν τοῦ ἰδίου δι’ ὧν ῥητῶς ἐπέτεξε τοὺς φίλους τοῦ κ. Εὐθυμιοπούλου νὰ μὴ τολμήσωσι κατὰ τὸ διάστημα τὸ τετραήμερον τῆς ψηφοφορίας νὰ πλησιάσωσι τὴν ἐκλογὴν, ὑποπτευθέντες μὴ ἐκδιωχθῶσι, καθ’ ἃ εἴρηται, ἀπὸ τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας καὶ κακοποιηθῶσι, προέταξαν κατὰ τὸν δρόμον ὡς ἐμπροσθοφυλακὴν τρόπον τινὰ τέσσαρας γέροντας, ἡσύχους ἀνθρώπους, οἰκοκυραίους καὶ γνωστοὺς, ὑποθέσαντες ὅτι οὕτως ἴσως οἱ Μπαρμπακιῶται ἤθελον δειχθῇ ὀλιγώτερον θρασεῖς σεβόμενοι τὰς πολιὰς τρίχας τῶν γερόντων· ὅτι ἐνῷ προὐχώρησαν ἀκόμη βήματά τινα πρὸς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας, καὶ ἦσαν μακρὰν μὲν ἀκόμη τούτου, πλὴν εἰς ἀνοικτὸν ἐντελῶς μέρος, ἀκούονται αἰφνιδίως αἱ καμπάναι τῆς ἐκκλησίας τοῦ χωρίου Μέρμπακα, συγκετροῦται ἐν ἀκαρεῖ ἔμπροσθεν τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας ἄπειρον πλῆθος καὶ ἀμέσως πρὸς τοῦτο τὸ πλῆθος δίδεται ὑπὸ τῶν ἔξωθεν τοῦ ναοῦ καθημένων Π. Καλογεροπούλου, ἀστυνόμου, καὶ Εὐθυμίου Μήλα, ἀνθυπασπιστοῦ καὶ διευθύνοντος τὸ ἐκλογικὸν στρατιωτικὸν ἀπόσπασμα, γενικὸν πρὸς τὸ πλῆθος πρόσταγμα «τὶ τοὺς φυλάττε τοὺς κερατάδες» ὅτε τὸ πλῆθος ἐκεῖνο ἅπαν, ἑπομένων καὶ 8 στρατιωτῶν, οὓς ὁ κ. Μήλας ἔπεμψε δι’ ἐπικουρίαν, δίδεται ἀμέσως εἰς καταδίωξιν τῶν μεταβαινόντων εἰς τὸν τόπον τῆς ἐκλογῆς ψηφοφόρων, προφθάνει τούτους, τραυματίζει τινὰς ἐξ αὐτῶν δι’ ὧν ἔφερε ῥοπάλων, καὶ ἰδίως τοὺς γέροντας, οὓς συνήντησε πρώτους, ἐξακολουθεῖ διῶκον τοὺς λοιποὺς ἐπὶ ὥραν ὅλην ἄχρις οὗ κατόρθωσεν ἐμπνεῦσαι γενικὸν φόβον εἰς τοὺς ὡς εἴρηται χωρικοὺς ψηφοφόρους, ν’ ἀπομακρύνῃ τούτους ἀπὸ τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας· εἰρήσθω δὲ ὅτι κατὰ τὴν καταδίωξιν ἐξέφερον οἱ διώκοντες τὰς φωνὰς «δὲν σᾶς εἴπαμεν κερατάδες νὰ μὴν ζυγόσετε»· ὅτι ἔῤῥιψε καὶ τινας πυροβολισμοὺς ἐναντίον τῶν ψηφοφόρων τούτων, ὅτι κατὰ τὴν κατάθεσιν ἑνὸς μάρτυρος, ὅστις καὶ ἐδάρη ἀνηλεῶς «τοιοῦτον τρόμον καὶ τοιαύτην λακτάραν, οὐδ’ ἐπὶ τουρκοκρατίας κατὰ τὸν ἀγῶνα ἠσθάνθησάν ποτε»· ὅτι καί τοι ἀπεῖχον πολλὰ βήματα ἀπὸ τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας ἤκουσαν διακεκριμένως τὴν ὑπὸ τοῦ Μήλα καὶ Ἀστυνόμου δοθεῖσαν παραγγελίαν πρὸς τὸ πλῆθος «τί τοὺς φιλάτε τοὺς κερατάδες» διότι ἦτον, ὡς εἴρηται, εἰς ἐντελῶς ἀνοικτὸν μέρος, ὅθεν καὶ νὰ βλέπωσι καὶ ν’ ἀκούωσι τὰ πάντα ἠδύναντο· ὅτι οἱ μεταβαίνοντες εἰς τὸν τόπον τῆς ἐκλογῆς ψηφοφόροι ἦσαν ἐντελῶς ἄοπλοι μὴ ἔχοντες οὔτε σογιᾶ κατὰ ἔκφρασίν τινα, καὶ ὅτι ὁ κ. Μήλας ἐκ τῆς δοθείσης παραγγελίας ἐπεχείρησε καὶ ἄλλας τινὰς πράξεις ἐκεῖ προδιδούσας τὸ φατριαστικὸν τῆς ἐνεργείας του καὶ τὴν ἐπέμβασίν του εἰς τὴν ἐκλογὴν, διότι κατὰ μὲν τὴν προτεραίαν τῆς ἐκλογῆς συνέπραξεν εἰς τὰς γενομένας προσωπικὰς κρατήσεις τοῦ Δημάρχου καὶ ἄλλων, κατὰ δὲ τὴν ἐκλογὴν οὐδὲ ἔκρυπτε κἂν τὴν συμπάθειάν του καὶ διαθέσεις του, διότι εἰς μάρτυρά τινα τῆς κατηγορίας, γνώριμόν του πολὺ ἐρωτήσαντα «διατὶ νὰ γίνωνται ταῦτα» ἀπήντησεν ὁ Μήλας «διότι μοὶ ὑπεσχέθησαν γαλόνια, τὰ ὁποῖα καὶ θὰ λάβω.» Λάβετε δὲ ὑπ’ ὄψιν ὅτι τὸ δικαστήριον συνέκειτο ἀπὸ τακτικοὺς δικαστάς. Ἐπιτρέψατέ μοι ἤδη ν’ ἀναφέρω καὶ ἓν ἄλλο γεγονὸς μαρτυροῦν προφανῶς τὴν στρατιωτικὴν ἐπέμβασιν. Πρὸς ἀπόδειξιν δ’ αὐτοῦ θὰ φέρω ἀπόφασιν, ἥτις δὲν ἐξεδόθη μὲν κατ’ ἀντιμωλίαν τοῦ κατηγορουμένου, ἀλλὰ τὸ περιεχόμενον τῆς ὁποίας ἄλλη ἀπόφασις ἐπὶ ἑτέρας κατ’ ἀντιμωλίαν δίκης κατόπιν ἐλθοῦσα βεβαιοῖ, ἀνομολογοῦσα τὸ αὐτὸ γεγονὸς, τὸ ὁποῖον καὶ ἡ ἐρήμην ἀπόφασις παρεδέχθη. Τὴν παραμονὴν τῆς ἐκλογῆς εἰς τὸν δῆμον Μηδείας ἡ στρατιωτικὴ δύναμις, ἐπὶ κεφαλῆς ἔχουσα τοὺς ἀντιθέτους τοῦ Εὐθυμιοπούλου, συλλαμβάνει τὸν δήμαρχον καὶ τὸν προφυλακίζει· ἰδοὺ τὸ διατακτικὸν τῆς ἀποφάσεως, καὶ τὸ ἐπικαλοῦμαι, διότι τὸ περιεχόμενον αὐτῆς, ὡς εἶπον, ἐβεβαιώθη ἐκ τῆς κατ’ ἀντιμωλίαν ἐκδοθείσης ἀποφάσεως.— «Διὰ ταῦτα δικάζον ἐρήμην τὸν κατηγορούμενον Εὐθύμιον Μήλαν, ἀνθυπασπιστὴν τοῦ πεζικοῦ, κηρύττει αὐτὸν ἔνοχον ὅτι μετ’ ἄλλων ὑπὸ κοινοῦ συμφέροντος κινούμενος συναπεφάσισαν τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἑπομένων πράξεων, καὶ ἕνεκα ταύτης συνομολογήσαντες πρὸς ἀλλήλους ἀμοιβαίαν συνδρομὴν τὴν 22 Ἰουνίου 1874 ἐν τῷ χωρίῳ Μέρμπακα τοῦ δήμου Μηδείας δι’ ἀπειλῶν καὶ τῶν ὀνειδιστικῶν λέξεων «δὲν τὸν ἀναγνωρίζουν ὡς δήμαρχον, νὰ τὸν χέσουν ὡς καὶ τὸν νόμον» καθύβρισαν τὸν ἐκπληροῦντα χρέη δημάρχου Μηδείας Αʹ. δημαρχιακὸν πάρεδρον Ἀγγελῆν Π. Χαντζόπουλον διὰ τὰ καθήκοντά του, καὶ ἐνῷ ἐξετέλει ταῦτα, τραυματίσαντες αὐτὸν διὰ βουνεύρου καὶ ῥοπάλων, καὶ ὅτι κατὰ τὸν αὐτὸν ὡς ἀνωτέρω τόπον καὶ χρόνον ἐκ συστάσεως ἐστέρησαν τὸν αὐτὸν δημαρχοῦντα Ἀγγελῆν Χαντζόπουλον ἄκοντα τῆς προσωπικῆς του ἐλευθερίας ἐγκαθείρξαντες αὐτὸν εἰς τὴν ἐν τῷ αὐτῷ χωρίῳ ὡς φυλακὴν χρησιμεύουσαν οἰκίαν τοῦ Νικολ. Εὐσταθοπούλου, θέσαντες καὶ φυλακὴν εἰς τὴν θύραν κατακρατήσαντες οὕτως αὐτὸν παρανόμως ὑπὲρ τὰς τέσσαρας ὥρας, καὶ καταδικάζει αὐτὸν εἰς φυλάκισιν τριῶν ἐτῶν, καὶ στέρησιν τῶν πολιτικῶν δικαιωμάτων ἐπὶ ἓν ἔτος κλπ.» Βλέπετε λοιπὸν, ὅτι ἀπὸ τῆς παραμονῆς ἀκόμη τῶν ἐκλογῶν, ἡ στρατιωτικὴ δύναμις ἐπιτίθεται κατὰ τοῦ δημάρχου ἵνα ἐκεῖνον μὲν ἐμποδίσῃ ἀπὸ τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ὑπηρεσίας του καὶ τὴν ὑποστήριξιν τῶν φίλων του, τὸν δὲ δῆμον ὁλόκληρον πτοήσῃ καὶ πείσῃ συγχρόνως αὐτὸν ὅτι ἡ στρατιωτικὴ δύναμις δὲν ἤθελεν ἐπιτρέψει εἰς τοὺς φίλους τοῦ Εὐθυμιοπούλου νὰ ψηφοφορήσωσιν ὅπως αὐτοὶ ἐφρόνουν. Ἡ ἀπόφασις αὕτη ἐξεδόθη ἐρήμην, ἀλλ’ ὡς εἶπον ἡ ἐπελθοῦσα κατόπιν κατ’ ἀντιμωλίαν ἀπόφασις μοὶ δίδει τὸ δικαίωμα νὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν ἐρήμην ἐκείνην ἀπόφασιν ὡς ἀληθῆ, διότι ἰδοὺ, κύριοι, τί λέγει ἡ τελευταία ἐκδοθεῖσα ἀπόφασις, βεβαιοῦσα σὺν τοῖς ἄλλοις καὶ τὸ γεγονὸς τῆς καθείρξεως τοῦ δημάρχου. (Ἀναγινώσκει). «Καὶ ὅτι ὁ κ. Μήλας ἐκ τῆς δοθείσης παραγγελίας ἐπεχείρησε καὶ ἄλλας τινὰς πράξεις ἐκεῖ, προδιδούσας τὸ φατριαστικὸν τῆς ἐνεργείας του καὶ τὴν ἐπέμβασίν του εἰς τῆς ἐκλογὴν, διότι κατὰ μὲν τὴν προτεραίαν τῆς ἐκλογῆς συνέπραξεν εἰς τὰς γενομένας προσωπικὰς κρατήσεις τοῦ δημάρχου καὶ ἄλλων.» Καὶ πρέπει νὰ ἠξεύρετε, ὅτι ἡ ἐκλογὴ τοῦ δήμου Μηδείας δὲν ἐνηργήθη ἐντὸς τοῦ χωρίου· ὁ τόπος τῆς ψηφοφορίας εἶναι εἰς ἀνοικτὸν μέρος μακρὰν τῆς πρωτευούσης, εἰς Ναὸν ἐλεύθερον πανταχόθεν· τοῦτο δὲ λέγω ἵνα μὴ προκύψῃ οὐδ’ ἡ ἐλαχίστη ἀμφιβολία περὶ τῆς ἀληθείας τῆς ἀποφάσεως, βεβαιούσης ὅτι ἠκούσθη ἡ δοθεῖσα διαταγὴ ὑπὸ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς στρατωτικῆς δυνάμεως εἰς τοὺς στρατιώτας ὅπως καταδιώξωσι τοὺς ἐκλογεῖς καὶ ἐμποδίσωσι οὕτω αὐτοὺς ἀπὸ τῆς ἐξασκήσεως τοῦ ἐκλογικοῦ των δικαιώματος.

§29ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ναὸς ἐνοριακός.

§30ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλὰ εἰς ἀνοικτὸν μέρος.

§31ΓΡ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἠξεύρετε, ὅτι αὐτοὶ οἱ μάρτυρες κατηγορήθησαν ἐπὶ ψευδορκίᾳ;

§32ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν γνωρίζω τι περὶ τούτου καὶ ἑπομένως δὲν δύναμαι ν’ ἀρνηθῶ τὴν ὑπὸ τοῦ κ. Δημητριάδου ἀναγγελλομένην καταγγελίαν· ἀλλ’ αὕτη οὐδεμίαν δύναται νὰ ἔχῃ σημασίαν, ἀφ’ οὗ οὐδεμία ἀπόφασις ἐπῆλθε βεβαιοῦσα τὸ ἀληθὲς τῆς ῥηθείσης καταγγελίας. Ἐγὼ ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως δὲν βεβαιῶ τίποτε, ἀναφέρω ὅ,τι ἐπίσημα ἔγγραφα καὶ δικαστικὴ ἀπόφασις μαρτυροῦσι. Βλέπω, κύριοι, ὅτι ὡς πρὸς τὴν ἐκλογὴν τοῦ δήμου Μεδείας ἡ στρατιωτικὴ ἐπέμβασις ἦτο πλήρης, ἦτο στρατιωτικὴ ἐπέμβασις τοιαύτη, ὁποία δὲν ὑπῆρξεν ἀλλαχοῦ. Προεκηρύχθη ὁ ἀποκλεισμὸς τῶν φίλων τοῦ Εὐθυμιοπούλου ὑπὸ τῶν στρατιωτῶν· ἔλεγον οὗτοι εἰς τὸν ἐκλογέα, δὲν δύνασαι νὰ ψηφοφορήσῃς· ἐὰν δὲν ἀκούσῃς, σὲ δαίρω καὶ τοὺς ἔδερνε· ἔχετε δὲ τὴν βεβαίωσιν τῆς τοιαύτης διαγωγῆς τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως ἐξ ἄλλων τε καὶ ἐκ τούτου, ὅτι ἐκ τῶν 1200, οἵτινες ὑπῆρχον εἰς τὸν κατάλογον, δὲν ἐψηφοφόρησαν παρὰ πεντακόσιοι μόνον ἐκλογεῖς, ἐνῷ ἄλλοτε ἐψηφοφόρουν πλέον τῶν ὀκτακοσίων.

§33Γ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἑξακόσιοι ἐψηφοφόρουν πάντοτε.

§34ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Φέρετε τὰ πρακτικὰ νὰ ἰδῆτε καὶ πεισθῆτε περὶ τῆς ἀληθείας τοῦ ἰσχυρισμοῦ μου· διότι, ὡς ἐνθυμοῦμαι καλῶς, καθ’ ὅλας τὰς προηγουμένας ἐκλογὰς πλέον τῶν 800 ἐψηφοφόρουν εἰς τὸν δῆμον τῆς Μηδείας. Ἔχοντες λοιπὸν τὸ γεγονὸς τῆς στρατιωτικῆς ἐπεμβάσεως καὶ ὅλα τ’ ἄλλα περιστατικὰ, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέφερα, ἀποδεικνυόμενα ἐξ ἐπισήμων καὶ ἀναμφισβητήτων ἐγγράφων καὶ βεβαιοῦντα τὸν ἀποκλεισμὸν τῶν ἐκλογέων, δὲν δύνασθε, ἑαυτὸν σεβόμενοι, ἢ ν’ ἀκυρώσητε τὴν ἐκλογήν. Τέλος πάντων, ὅπου ὑπάρχουν τοιοῦτοι μάρτυρες καὶ τοιαῦτα γεγονότα ἀψευδῆ, πᾶσα προσθήκη λόγων καταβιβάζει τὴν ἀπόδειξιν, διὸ καὶ δὲν χρονοτριβῶ ἐπὶ πλέον εἰς τὴν ἀνάπτυξιν αὐτῆς· περιορίζομαι δὲ νὰ ὑποβάλω ὑμῖν μίαν καὶ μόνην παρατήρησιν, τὴν ἑξῆς. Ἀπὸ τὰ 1862, κύριοι, ἀναμιγνύομαι εἰς τὴν πολιτικήν· ᾐσθάνθην ἀπ’ ἀρχῆς, ὅτε κατέβην εἰς τὸν ἐκλογικὸν ἀγῶνα, καὶ ὑπέστην πολλάκις καὶ κατὰ μέγα βαθμὸν τὸ ἀδίκημα τῆς καλπονοθεύσεως· οὐδέποτε ὅμως μοὶ παρέστη ἀντιμέτωπος ἡ στρατιωτικὴ δύναμις νὰ μὲ ἀποκλείσῃ. Τὸ φαινόμενον τοῦτο, τὸ ὁποῖον παρετηρήθη εἴς τινας ἐπαρχίας τοῦ Κράτους, ἄλλοτε μὲν σποραδικόν, ἤδη δὲ γενικευόμενον μὲ ἐξέπληξε πολύ· μοὶ ἐνέβαλε τὴν ἰδέαν, ὅτι ἡ στρατιωτικὴ δύναμις, ἡ ἐπίτηδες ἐκλεγομένη καὶ ἀποστελλομένη πρὸς φρούρησιν τῶν ἐκλογῶν, ἤρξατο ἐνδυομένη τὸν μανδύαν τοῦ φατριασμοῦ, καὶ ἐπιλήσμων γενομένη τῆς ἱερᾶς αὑτῆς ἀποστολῆς ἐπίστευσεν, ὅτι δύναται νὰ μεταθέσῃ ἀπὸ τῆς θελήσεως τῶν ἐκλογέων εἰς τὴν θέλησιν ἑνὸς ἀποσπασματάρχου τὸ προϊὸν τῶν ἐκλογῶν, ὑπείκουσα ἀγνοῶ ποῦ καὶ φέρουσα ὡς ἀντιπροσώπους οὐχὶ τοὺς ὑπὸ τῆς ἐπαρχίας ἐκλεχθέντας, ἀλλὰ τὰ πλάσμα τῶν ἰδίων αὑτῆς χειρῶν. Τὸ γεγονὸς τοῦτο μοὶ ἔκαμεν αἴσθησιν καὶ αἴσθησιν μεγίστην, διότι αἰσθάνομαι, ὅτι μετ’ οὐ πολὺ δὲν θὰ ἔχωμεν ἐκλογὰς, οὔτε γνησίαν ἀντιπροσωπείαν τοῦ ἔθνους. Ἐὰν τὸ κακὸν ἐφέτος περιωρίσθη εἴς τινας μόνον τῶν ἐπαρχιῶν, ἐστὲ βέβαιοι ὅτι εἰς τὰς ἐπερχομένας ἐκλογὰς θὰ ἐπεκταθῇ τοῦτο κατὰ πολὺ καὶ θὰ καταλάβῃ τὸ ἔθνος ὁλόκληρον, ἐὰν αἱ ἤδη γενόμεναι ἐπεμβάσεις τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως στεφθῶσι δι’ ἐπιτυχίας, ἐπικυρουμένων τῶν ἐκλογῶν τῶν οὐσῶν προϊὸν τῆς λόγχης. Τότε δὲ δὲν θὰ ἔχετε πλέον καθαρὰν ἀντιπροσωπείαν τοῦ ἔθνους, ἀλλὰ ῥυπαρὰ πλάσματα χειρῶν διεφθαρμένων ὑπαξιωματικῶν, ἀντιπροσώπους ἐρχομένους οὐχὶ νὰ ἀντιπροσωπεύσωσι τὰ συμφέροντα τοῦ ἔθνους, τὰ συμφέροντα τῆς πατρίδος, ἀλλὰ νὰ ὑπηρετήσωσι ἰδιοτελῆ συμφέροντα καὶ νὰ ἐνεργῶσι κατὰ τὰς ἐμπνεύσεις, τὰς ὁποίας οἱ ἀρχηγοὶ τῶν ἀποσπασμάτων ἐκείνων τοὺς ἐνέπνευσαν· συλλογισθῆτε ὅμως τὰς συνεπείας, ἐὰν ἡ πατρὶς παραδοθῇ εἰς τὰς χεῖρας τοιούτων ἀρχηγῶν. Προλάβατε τὸ κακὸν τοῦτο, διὰ νὰ μὴ μεταμεληθῆτε, καὶ μεταμεληθῆτε ἀκαίρως.

§35Μ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡμεῖς ἐπλειονοψηφήσαμεν εἰς τὸν δῆμον Ναυπλίου, καὶ εἰς τὸν δῆμον Ἐπιδαύρου, καὶ εἰς τὸν δῆμον Μινώας, τοὺς ὁποίους δὲν προσβάλλετε. Δὲν ἔχομεν ἀνάγκην τῶν ψήφων, τὰς ὁποίας ἐλάβομεν εἰς τοὺς δήμους Μηδείας καὶ Λήσσης. Σᾶς τὰς χαρίζομεν, καθὼς καὶ τὰς ἑκατὸν τῶν δῆθεν ἀποκλεισθέντων, καί τοι οὐδαμοῦ προσήχθησαν τὰ ὀνόματα αὐτῶν ὅπως γείνῃ ἐξέλεγξις ἐὰν ἦσαν ἐκλογεῖς καὶ ἐὰν τῳόντι δὲν ἐψηφοφόρησαν.

§36ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Πραγματικῶς εἰς τὴν ἀπόφασιν φαίνεται, ὅτι ἀπεκλείσθησαν ὑπὲρ τοὺς ἑκατὸν, ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ ἑκατὸν ἐκλογέων· ἡ στρατιωτικὴ ἐπέμβασις ἔδειξεν ἐκεῖ ὅλην τὴν ἀποτρόπαιον αὑτῆς μορφήν· ἡ στρατιωτικὴ ἐπέμβασις ἀπέκλεισεν 800 εἰς τὸν δῆμον Μηδείας καὶ 300 εἰς τὸν δῆμον Λήσσης, καὶ ἐὰν λάβητε ὑπ’ ὄψιν καὶ τοὺς ἑκατὸν ψηφοφόρους θὰ ἴδητε, ὅτι μεταβάλλετε τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς, διότι ὑπολείπονται τὸ ὅλον χίλιοι τόσοι ἐκλογεῖς καὶ δὲν ὑπερτερήσατε εἰμὴ μόνον κατὰ ἑξακοσίας ψήφους.

§37Μ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Προσέξατε, διότι ὑπερβαίνετε τοὺς καταλόγους εἰς τοὺς ὑπολογισμούς σας. Ἀφοῦ ὁ κατάλογος τοῦ δήμου Μηδείας ἔχει 1168 ἐκλογεῖς ἐν συνόλῳ, ἐψηφοφόρησαν δὲ πεντακόσιοι περίπου, ἀφοῦ ὁ κατάλογος τοῦ δήμου Λήσσης ἔχει 375 ἐκλογεῖς καὶ ἐψηφοφόρησαν 124, περιέχουν δὲ ἀμφότεροι καὶ πλῆθος ποιμένων, ἀπόντων κατὰ τὸ θέρος, πῶς ἀπεκλείσθησαν τοσοῦτοι ψηφοφόροι; Δὲν ἔπρεπε νὰ κάμετε χρῆσιν τοιούτων ῥυπαρῶν ἐπιχειρημάτων.

§38Γ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἔντιμοι κύριοι, λαμβάνω ἀπροπαρασκεύαστος τὸν λόγον, διότι οὔτε εἰς τὰ πρακτικὰ τῶν ἐφορευτικῶν ἐπιτροπῶν ἠγέρθησαν κατηγορίαι καὶ ἐνστάσεις, οὔτε εἰς τὸ τμῆμα ἦλθον νὰ ὑποστηρίξωσιν αὐτὰς διὰ νὰ γνωρίζω καὶ παρουσιασθῶ καὶ σᾶς φέρω ἀποδείξεις ἐγγράφους, δικαστικὰς περὶ τῶν παθημάτων, τὰ ὁποῖα ὑπεφέραμεν ἡμεῖς. Μολονότι, λέγω, ἀπροπαράσκευος λαμβάνω τὸν λόγον, διότι μόλις ἠδυνήθην σήμερον ν’ ἀκούσω τὰς ἐνστάσεις, καὶ νὰ ἴδω τὰ προσαγόμενα ἔγγραφα, καὶ δὲν εἶχον καιρὸν νὰ φέρω τὰς ἀποδείξεις, αἱ ὁποῖαι ἤθελον καταδείξει ὅλως διόλου ἀνυποστάτους τοὺς ἰσχυρισμούς των, μ’ ὅλα ταῦτα ἐκ τῶν ἐπισήμων πρακτικῶν καὶ ἐκ τῆς ὁμολογίας καὶ ἐκ τῆς ὑπογραφῆς τῶν ἀντιπροσώπων αὐτῶν τῶν ἰδίων ἀντιθέτων θὰ πεισθῆτε, ὅτι ὅλα αὐτὰ εἶναι ἀνυπόστατα. Καὶ σήμερον θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλήν, ἐὰν ἔχῃ ἀμφιβολίαν ὅτι δὲν εἶμαι γνήσιος βουλευτής, ν’ ἀκυρώσῃ τὴν ἐκλογήν μου. Τίποτε ἄλλο δὲν θέλομεν εἰμὴ ἀλήθειαν καὶ δικαιοσύνην· καὶ εἴμεθα ἐν τῇ ἀληθείᾳ, καὶ τῇ δικαιοσύνῃ, ὡς θέλω τὸ ἀποδείξει. Πρῶτον, κύριοι, ἀρχίζω ἀπὸ τὰ ἀπρόσβλητα γεγονότα, τὰ ἀναντίῤῥητα. Δὲν προσβάλλεται ὁ δῆμος τῆς Ναυπλίας ὅπου ἦτον ἡ μεγαλειτέρα δύναμις τοῦ κυρίου Εὐθυμιοπούλου, δὲν προσβάλλεται, διότι θὰ ἴδετε καθ’ ὅλας τὰς ἡμέρας τῆς ἐκλογῆς ἐκεῖ, ὅτι οὔτε ἀπὸ ἡμᾶς, οὔτε ἀπὸ τοὺς ἀντιθέτους ἢ τοὺς ἀντιπροσώπους των κἀμμία ἔνστασις ἐγένετο· καὶ τί προσέτι; Ὅταν ἐτελείωσεν ἡ ψηφοφορία καὶ ἐκηρύχθη τὸ τέλος αὐτῆς, προσκαλοῦνται ὑπὸ τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς οἱ ὑποψήφιοι καὶ οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν ἀγωνιζομένων μερίδων νὰ κάμουν ἐνστάσεις ἂν ἔχουν, καὶ τί λέγουν πάντες; οὐδεμίαν ἔχομεν. Ἐρχόμεθα εἰς τὸ ἀποτέλεσμα καὶ εὑρίσκομεν ὅτι ἐν Ναυπλίῳ, ὅπου ἄλλοτε ὁ κύριος Εὐθυμιόπουλος εἶχε πλειονοψηφίαν, ἔλαβεν 60 ψήφους ὀλιγωτέρας ἡμῶν. Τοῦτο ἀποδεικνύει ἐκ τῆς πρωτευούσης, ὅπου ἦτον αὐτὸς ἐνδυναμωμένος, ὅτι ὁ κύριος Εὐθυμιόπουλος ἔχασε, καὶ ἐὰν δὲν εἶχε τὸν κύριον Ἐπαμ. Κωτσονόπουλον, ὁ ὁποῖος ἐνθέρμως τὸν ὑπερασπίσθη, ἤθελε λάβει πολὺ ὀλιγωτέρας ψήφους, (σᾶς βεβαιῶ σήμερον ὅτι ἀπεσπάσθη καὶ ὁ κ. Κωτσονόπουλος καὶ ἐκηρύχθη ἐχθρὸς τοῦ Εὐθυμιοπούλου,) ὥστε καταδεικνύεται ὡς ἀναμφισβήτητον τὸ ἀποτέλεσμα καὶ τὸ γνήσιον τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Ναυπλίας. Καὶ διατί, κύριοι, σᾶς ἀνέφερα τοῦτο; διότι τὸ Ναύπλιον ἐξασκεῖ μεγάλην ἐπιῤῥοὴν εἰς τοὺς ἄλλους δήμους, ὅλα τὰ συμφέροντα τῶν ἄλλων δήμων ὑπάρχουν εἰς τὸ Ναύπλιον, καὶ χρήματα ἀπ’ ἐκεῖ λαμβάνουν καὶ τὰς ἀνάγκας των ἀπὸ ἐκεῖ τὰς ἐκπληροῦν, καὶ ἦτον ἀδύνατον ἡ πλειοψηφία αὕτη νὰ μὴ ἐπηρεάσῃ τοὺς ἔξω δήμους· αὐτὴ εἶναι ἀλήθεια πραγματική, καθαρά, γνησία. Ἔρχομαι εἰς τὸν δῆμον τῶν Ἐπιδαυρίων, ὅπου ἄλλοτε ἐγὼ ἐφώναζον ὅτι δὲν ἔχουν ψήφους. Καὶ τί, κύριοι, ἀνακαλύπτεται ἐδῶ; ὅτι πέρνουν 25 ψήφους· τί δὲ φαινόμενον παράδοξον; Διὰ νὰ ἰδῆτε τὴν κατάπτωσιν τοῦ κυρίου Εὐθυμιοπούλου ὅτι τὸν ἐγκατέλειψαν, διὰ ποίους λόγους δὲν ἠξεύρω, σᾶς ἀναφέρω ὅτι δὲν εὕρισκεν οὔτε ἀντιπρόσωπον εἰς τὴν Ἐπίδαυρον. Κύριε Εὐθυμιόπουλε, ὅταν δὲν εὑρίσκεις ἕνα ἀντιπρόσωπον εἰς ὁλόκληρον δῆμον, τί θὰ εἰπῇ αὐτό; θὰ εἰπῇ ὅτι δὲν σὲ ἤθελεν ὁ τόπος. Καὶ δὲν τὸν ἤθελε, κύριοι, διὰ τὸν λόγον τὸν ἁπλούστατον, διότι ἐνήργησε τὴν διαίρεσιν τῶν δήμων καὶ οὕτω κατέστρεψε τὰ συμφέροντα αὐτῶν, καὶ διὰ τοῦτο τὸ ἐπαρχιακὸν συμβούλιον ζητεῖ τὴν ἕνωσιν· διότι ἔκτοτε δὲν ἔμεινεν οὐδὲν ἔργον καὶ διότι κατεστράφησαν καὶ αἱ κοινότητες, αἱ ὁποῖαι εἶχον μέγα συμφέρον ἐκ τῶν ποιμένων, οἵτινες κατήρχοντο ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν τῆς Τριπόλεως, καὶ ὅλοι εἶχον τὰ συμφέροντά των εἰς τὴν Ἐπίδαυρον, καὶ ὅλα τὰ συμφέροντα τὰ ἔχασαν τώρα, καὶ διὰ τοῦτο οἱ Ἐπιδαύριοι δὲν τοῦ δίδουν ψῆφον. Ποῖον δὲ εὗρεν ἀντιπρόσωπον; ἕνα Κωνσταντῖνον Ζέρβαν, Ἐπιδαύριον, ὁ ὁποῖος διατελεῖ ἐπὶ δύω ἔτη γραμματεὺς τοῦ δήμου Φαναρίου τῆς Τροιζηνίας· καὶ διὰ τί; διότι πῶς ἤθελε νὰ καλύψῃ ὅτι δὲν εὗρεν ἕνα ἄνθρωπον νὰ θέσῃ ἀντιπρόσωπον; Ἀλλὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἔλθῃ ὁ Ζέρβας ν’ ἀφήσῃ τὸν δήμαρχον, ἐνῷ καὶ ἐκεῖ ἐγένοντο ἐκλογαὶ καὶ νὰ γείνῃ ἀντιπρόσωπος; τὸν ἐπρότεινεν αὐτὸν ἐν τῇ πεποιθήσει ὅτι δὲν θὰ ἔλθῃ, διὰ νὰ μὴ ἀποδειχθῇ ὅτι δὲν εὗρεν ἕνα ἄνθρωπον· αὐτὸ εἶναι γεγονὸς ἀναμφισβήτητον. Ἔρχομαι τώρα, ἀφοῦ εἶναι, κύριοι, φανερὰ τὰ πράγματα, τὰ ὁποῖα φωνάζουν, καὶ εἰς τοὺς ἄλλους δήμους. Ἀφοῦ εἶναι γνωστὸν, ὅτι ἡ Ναυπλία σύσσωμος ἀπεφάσισε νὰ μὴ παραδεχθῇ καὶ ὑποστηρίξῃ τὰς ἰδέας, αἵτινες ἐγεννήθησαν ἀπό τινος χρόνου, ἀφοῦ ἦτο γνωστὸν ὅτι ἡ Ἐπίδαυρος δὲν θὰ δώσῃ ψήφους εἰς αὐτοὺς, ἀφοῦ ἦτο γνωστὸν ὅτι τὰ δύω τρίτα τὰ εἴχομεν εἰς τὴν Μηδείαν, καὶ ἐκ τῶν προτέρων ἦτο γνωστὸν ὅτι ἡ ἐπιτυχία ἦτον ὑπὲρ ἡμῶν, καὶ ἐπικαλοῦμαι μάρτυρας ἐκείνους, οἵτινες διῆλθον ἐκ τοῦ Ναυπλίου πρὸ τῶν ἐκλογῶν, ἐὰν δὲν ἦτο γνωστὸν τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς ἐν τῇ συνειδήσει ὅλων τῶν πολιτῶν, ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν ὅλων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι διῆλθον ἐκ Ναυπλίου καὶ μετὰ τὰς ἐκλογὰς, νὰ σᾶς εἴπωσιν ἐὰν δὲν ᾖναι, ὅ,τι εἶπον, πραγματικὴ ἀλήθεια· μοὶ φαίνεται δὲ καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐκ Μαντινείας βουλευτὴς ὁ συμπολίτης μου, ὁ παλαιὸς φίλος καὶ συνωμότης καὶ συνεξορισθεὶς, μὲ τὸν ὁποῖον ἀγκαλιὰ ἐκοιμώμεθα εἰς τὸ αὐτὸ στρῶμα ἐπὶ ἕνα μῆνα, δὲν δύναται νὰ τὸ ἀρνηθῇ τοῦτο, οὔτε τοῦ ἐπῆλθεν ὁ ἐλάχιστος δισταγμὸς, ὅτι τοιαύτη ὑπῆρχεν ἡ γενικὴ συνείδησις, ἐξεπλήρωσεν ὅμως φιλικὴν ὑποχρέωσιν.

§39ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαιωθῆτε ὅτι ὁσάκις λαμβάνω τὸν λόγον δὲν τὸν λαμβάνω ἐξ ἐπιβολῆς, ἀλλὰ ὁσάκις νομίζω, ὅτι ὑποστηρίζω τὸ δίκαιον.

§40Γ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἐν συνειδήσει ἐὰν ἐρωτηθοῦν ὅσοι διῆλθον θὰ εἴπωσιν, ὅτι τοιοῦτον ἦτο τὸ πνεῦμα· ἐὰν δὲ εἴπωσιν ὅτι δὲν εἶναι καθαρὰ, πραγματικὴ, γνησία ἡ ἐκλογὴ, νὰ ἀκυρώσητε αὐτὴν, διότι δὲν θέλω οὔτε μίαν στιγμὴν νὰ μείνω ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει.

§41ΤΙΝΕΣ. Ἀρκετά.

§42Γ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Θὰ ἔλθω καὶ εἰς τοὺς ἄλλους δήμους. Ἔρχομαι εἰς τὴν Λήσσαν, κύριοι. Ἐδῶ τοὺς ἔπιασεν ἡ λύσσα. Τί γίνεται; Ὁ δήμαρχος εἶναι τοῦ Εὐθυμιοπούλου, ὡς ἐκ τῆς διαιρέσεως τοῦ δήμου. Εἶναι μικρὸς δῆμος μόλις ἐκ 500 ψυχῶν· τί γίνεται; ὁ δήμαρχος εἶχε τὸν κατάλογον καὶ τὰ λοιπὰ εἴδη· ἀντὶ νὰ φέρῃ τὸν συνταχθέντα κατάλογον, ἐξάγει ἀπὸ τὴν τσέπην του ἕνα πλαστὸν κατάλογον ἀποκλείοντα πολλοὺς φίλους μας· οἱ ψηφοφόροι μανθάνουν, ὅτι δὲν εἶναι εἰς τὸν κατάλογον, ὀργίζονται καὶ ζητοῦν νὰ ἐκδικηθῶσιν ἐκεῖνον, ὅστις τοὺς ἀπέκλεισε, γίνεται θόρυβος καὶ ταραχή. Τί νὰ κάμῃ ὁ εἰρηνοδίκης; Ἠθέλησε νὰ καταπραΰνῃ τὰ πνεύματα, τοὺς εἶπεν ὅτι θὰ τὸν καλέσῃ νὰ τὸν ἀνακρίνῃ, καὶ τὸν ἐκάλεσεν εἰς τὴν οἰκίαν του· τοὺς λέγει, κάμετε μήνυσιν καὶ ἐγὼ θὰ ἐνεργήσω τὰς ἀνακρίσεις. Τί νὰ κάμῃ, κύριοι; Ὅποιος δήποτε καὶ ἂν ἦτο φρόνιμος ἄνθρωπος, οὕτω ἔπρεπε νὰ φερθῇ· ἕνεκα τῆς διαγωγῆς τοῦ δημάρχου, ἕνεκα τοῦ ἐγκλήματος, ἕνεκα τῆς πλαστογραφίας ἐκινδύνευσε νὰ γείνῃ ῥῆξις· ὁ εἰρηνοδίκης λέγει, ἀφήσατε καὶ ἐγὼ θὰ κάμω ἀνακρίσεις καὶ θὰ στείλω νὰ ἐρωτήσω τὸν νομάρχην καὶ τὸν εἰσαγγελέα, καὶ στέλλει πεζὸν μὲ ἔγγραφα διὰ νὰ ἡσυχάσῃ τὰ πράγματα. Ἔρχεται ἡ διαταγὴ, διὰ νὰ μὴ γείνῃ ῥῆξις, νὰ γείνῃ ἡ ἀνάκρισις νὰ βεβαιωθῇ τὸ ἔγκλημα καὶ ἂς γείνῃ ἡ ψηφοφορία μὲ αὐτὸν τὸν κατάλογον. Τώρα τί σοῦ λέγουν; λέγουν δὲν ἐφυλάχθη ὁ καιρὸς ὁ νόμιμος· σεῖς εἶσθε οἱ παραίτιοι, σεῖς ἐκάματε τὸ ἔγκλημα, σεῖς μᾶς ἀφαιρέσατε τοὺς ἀνθρώπους, σεῖς προσεβάλατε τὰ δικαιώματά μας καὶ ἔρχεσθε καὶ παραπονεῖσθε; Ἀλλὰ μολαταῦτα ἡ ψηφοφορία παρετάθη, διότι ηὔξησαν τὰς ὥρας καὶ ἐξηκολούθησεν ἡ ψηφοφορία τακτική· ὑπελείφθη κανεὶς ἕνεκα τούτου; Ὄχι· τί δὲ λέγει ἡ ἐπιτροπή; δὲν ἦτον ἄλλοι πλέον ψηφοφόροι τὴν τελευταίαν ἡμέραν. Καὶ ἠξεύρετε, κύριοι, διατί; Ἐνθυμεῖσθε, ὅτι ἦτο μὴν Ἰούνιος, ὅτι ἦτο θέρος, καὶ ὅτι τὸ παρελθὸν ἔτος ὑπῆρχεν ἔλλειψις σίτου, καὶ ἠγόραζον αὐτὸν πολὺ ἀκριβὰ, καὶ ὅλοι ἔτρεξαν νὰ ἐργασθῶσιν εἰς τὸν θερισμὸν καὶ τὰ ἁλώνια διὰ νὰ μὴν ἀγοράζωσι κατόπιν σῖτον. Εἶχον λοιπὸν τὰς ἐργασίας των, καὶ ἐπειδὴ ἡ πρώτη ἡμέρα ἦτο Κυριακὴ ἦλθον καὶ ἐψήφισαν· σᾶς βεβαιῶ, ὅτι τὰς ἄλλας ἡμέρας πολλοὶ ὀλίγοι ἐψήφισαν. Ὁ δῆμος εἶναι μικρός. Ἠξεύρετε, κύριοι, πόθεν σύγκειται ὁ δῆμος αὐτός; σύγκειται ἀπὸ δύω χωρία, ἀπὸ τὰ χωρία Ληγουρίον καὶ Ἀδάμι, καὶ ἰδοὺ διατί εἶναι τόσον μικρὸς ὁ ἀριθμὸς τῶν ψηφοφόρων καὶ δὲν εἶναι μεγαλείτερος, θὰ σᾶς τὸ ἐξηγήσω καὶ θὰ πεισθῇ καὶ ὁ κ. Παπαζαφειρόπουλος· θὰ σᾶς φέρω τὴν ἀπογραφὴν τῶν δύω αὐτῶν χωρίων. Τὸ μὲν Ληγουρίον ἔχει 70 σπήτια, τὸ δὲ Ἀδάμι 25–30 καὶ κατοίκους 400–500. Πόσοι εἶναι ἡ ἀναλογία τῶν ψήφων; 200· ἀλλὰ διατί ἔχει ὁ κατάλογος πλειοτέρους ψηφοφόρους; διότι εἶναι ἐξωγκωμένος ἐκ τῶν παραχειμαζόντων ποιμένων τῶν διαφόρων δήμων τῆς Μαντινείας ὅπου εἶναι καὶ ψηφοφόροι καὶ ψηφοφοροῦν ἐκεῖ. Ἤδη ἔρχεται ἡ ἄλλη κατηγορία τοῦ ἀποκλεισμοῦ· δηλαδὴ καὶ ἄλλοι ἦσαν εἰς τὸν κατάλογον καὶ δὲν ἐψήφισαν, διότι δῆθεν τοὺς ἀπεκλείσαμην. Ὅλα αὐτὰ εἶναι ἀνυπόστατα, διότι, ὡς ἀποδεικνύεται ἐκ τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων τῆς Μαντινείας, οἱ Τριπολῖται ποιμένες ἐψηφοφόρησαν ἐν καιρῷ θέρους, καὶ ἐκλογεῖς εὑρισκόμενοι εἰς τὰ χωρία των εἰς τοὺς ἐν Μαντινείᾳ δήμους των καὶ πολλοὶ καὶ φίλοι τοῦ κυρίου Παπαζαφειροπούλου, ὡς οἱ Γιαννουλαῖοι, Τζιμανλαῖοι ἐψηφοφόρησαν τὸν κ. Παπαζαφειρόπουλον. Τώρα θὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ παροιμία σκούζει ὁ κλέπτης νὰ φύγῃ ὁ οἰκοκύρης. Ἀντὶ νὰ φωνάζουμεν ἡμεῖς, οἵτινες ἐπάθαμεν παρὰ τῶν ἀντιθέτων εἰς τὸν δῆμον αὐτὸν, φωνάζουν αὐτοὶ λέγοντες, οἱ στρατιῶται! οἱ στρατιῶται! Τί ἔκαμον οἱ στρατιῶται; ποῖον ἐκτύπησαν, κύριοι; οὐδένα· τίνος ὡμίλησαν; οὐδενός· διατί ἀφοῦ ἐπάσχητε δὲν ἐφέρατε οὐδεμίαν ἔνστασιν καὶ δὲν μᾶς ἐδείξατε μίαν μήνυσιν; Ὁ ἰδικός μας ἀντιπρόσωπος ἐνιστάμενος ἐν τοῖς πρακτικοῖς λέγει, μᾶς ἔδειραν ἕνα ἄνθρωπον οἱ ἄνθρωποι τοῦ δημάρχου, καὶ τῷ ὄντι ἐκτύπησαν τὸν Καραμαδούκην, συγγενῆ ἑνὸς δικηγόρου, τὸν ὁποῖον ἠξεύρει ὁ κ. Μίλησης, εἶναι συγγενὴς τοῦ ἐν Ναυπλίῳ δικηγόρου Καραμαδούκη. Λοιπὸν ἐδῶ ἡμεῖς ἔχομεν τὰ πραγματικὰ γεγονότα ὡρισμένου προσώπου παθόντος ὅτι εἴμεθα κτυπημένοι, καὶ ὅμως ἡ ἐπιτροπὴ φατριαστικῶς ἀποκρούει τὴν καταγγελίαν αὐτὴν τῆς κακώσεως ὡρισμένου προσώπου πρὸ τῶν ὀφθαλμῶν πάντων, οἱ δὲ ἀντίθετοι δὲν εἶπον ὅτι ἔπαθεν οὐδεὶς ἰδικός των, δὲν κατήγγειλαν δὲν παρεπονέθησαν. Σᾶς λέγουν ἀκόμη ὅτι ἐκλείσθη ἡ ἐπιτροπὴ εἰς τὸν τόπον τῆς ἐκλογῆς. Ἔ, κύριοι, λυποῦμαι διότι παραμορφόνονται τὰ πράγματα· ἀντὶ νὰ εὐχαριστηθοῦν, διότι ἐφυλάχθησαν μᾶς κατηγοροῦν· καὶ διατί; διότι ἡ ἐπιτροπὴ ἠθέλησε νὰ μείνῃ εἰς τὸν ναὸν, διότι προέβλεπε κίνδυνον ἐκ τοῦ ἐρεθισμοῦ καὶ τῆς ὀργῆς τῶν ἀποκλεισθέντων ψηφοφόρων πολιτῶν φίλων μας διὰ τοῦ ὡς εἴρηται πλαστοῦ καταλόγου, διότι καὶ αὐτοὶ ἦσαν συνένοχοι μετὰ τοῦ δημάρχου κατὰ τὴν ἀναθεώρησιν τοῦ καταλόγου. Διέταξε νὰ φρουρήσουν τὴν θύραν πρὸς ἀσφάλειάν της· ἔπταισαν οἱ στρατιῶται ὑποκείμενοι εἰς τὰς διαταγὰς τῆς ἐπιτροπῆς, διότι ὑπήκουσαν; τί ἄλλο ἔπραξαν εἰμὴ τὸ καθῆκόν των; καὶ ὅμως παραπονοῦνται διότι τοὺς ἐφύλαξαν καὶ διέταξε τοὺς στρατιώτας ὑπὸ τὰς διαταγάς της. Περὶ τούτου ἐπεκαλέσθησαν πρᾶξιν τῆς ἐπιτροπῆς, ἀλλὰ τὴν πρᾶξιν αὐτὴν ἡ ἐπιτροπὴ ἡ ἰδία φοβουμένη τὰς συνεπείας τῆς πλαστογραφίας τὴν ἀκυρόνει ῥητῶς διὰ τῆς λέξεως ἀκυροῦται, γεγραμμένης ἐπὶ τῆς πράξεως τῶν πρακτικῶν διὰ τῆς αὐτῆς χειρὸς καὶ τῆς αὐτῆς μελάνης τῶν πρακτικῶν ὅπερ δὲν ἀμφισβητεῖ καὶ ὁ κ. Παπαζαφειρόπουλος· ἐγὼ ὅμως ἐπεθύμουν νὰ μὴ τὴν ἀκύρωνον, διότι προφανὴς ἦν ἡ πλαστότης. Λοιπὸν ἰδοὺ διὰ τὶ ἔμεινεν ὁ δήμαρχος εἰς τὴν οἰκίαν του ἑκουσίως ὡς ἐκ τοῦ φόβου του καὶ ἰδοὺ διὰ τὶ ἐφύλαξαν τὴν ἐπιτροπὴν καὶ τὰς κάλπας οἱ στρατιῶται. Ἐπρότεινεν ὁ ἐνιστάμενος ὅτι δὲν ἐτηρήθησαν αἱ ὧραι τῶν τεσσάρων ἡμερῶν, διότι διὰ τὸν θόρυβον διεκόπη ἡ ψηφοφορία, ἀλλὰ σεῖς εἶσθε παραίτιοι, σεῖς εὐθύνεσθε· πλὴν καὶ τοῦτο διωρθώθη ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς, διότι μεγάλης οὔσης τῆς ἡμέρας τοῦ Ἰουνίου ἐξέτεινεν τὰς ὡρισμένας ὥρας τῆς ψηφοφορίας καὶ ἀνεπλήρωσε τὴν ἔλλειψιν, πρὸς δὲ ἡ ἐπιτροπὴ βεβαιοῖ κατὰ τὸ τέλος τῆς ψηφοφορίας τῆς τελευταίας ἡμέρας ὅτι δὲν ἦτον οὐδεὶς πλέον ψηφοφόρος· ἄλλως, ἰσχυρίσθητε ὡρισμένως ποῖος ψηφοφόρος ἔμεινεν ἀψηφοφόρητος; μήπως οἱ ἰδικοί μας φίλοι ἀποκλεισθέντες ὡς εἴρηται διὰ τοῦ πλαστοῦ καταλόγου καὶ οἱ ψηφοφορήσαντες ἐν Μαντινείᾳ ποιμένες καὶ ψηφοφόροι ἐκεῖ... Ἐρχόμεθα εἰς τὸν δῆμον Μηδείας. Ἐδῶ θὰ μοὶ συγχωρήσητε νὰ ἐνδιατρίψω, διὰ νὰ ἰδῆτε καὶ αὐτῆς τῆς ἐκλογῆς τὴν πραγματικότητα. Ὅλα τὰ κόμματα τὰ τοπικὰ ἐκηρύχθησαν ὑπὲρ ἡμῶν, τρεῖς πρώην δήμαρχοι, πρόεδρος δημοτικοῦ συμβουλίου καὶ σύμβουλοι, πάρεδροι τῶν χωρίων καὶ οἰκοκυραῖοι, ὧν τὰ ὀνόματα δὲν ἀναφέρω ὡς τὰ ἀνέφεραν ἐν τῇ ἐκλογῇ Μεσολογγίου, καὶ τὸ Χέλι, ἔμεινε δὲ τοῦ Εὐθυμιοπούλου ὁ Εὐθ. Χαντζόπουλος καὶ ὀλίγοι ψῆφοι, ἃς καὶ ἔλαβε.

§43ΤΙΝΕΣ. Φθάνει, φθάνει· ἀρκετά· ἐπείσθημεν.

§44ΓΡ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Κύριοι, μίαν λέξιν μόνον.

§45ΤΙΝΕΣ. Φθάνει, φθάνει!

§46ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Καλὰ, ἀφ’ οὗ ἡ Βουλὴ θέλει, καταβαίνω, ἀφ’ οὗ τὰ θεωρῇ αὐτὰ ἀνάξια ἀπαντήσεως.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι, κηρύσσεται ἡ συζήτησις περαιωμένη.

§48ΜΙΛΗΣΗΣ. Θέλω νὰ ἀκούσω τὸν κ. Δημητριάδην· ἀφ’ οὗ ἐναντίον τοῦ δήμου Μηδείας προσήχθη ἀπόφασις ὅτι ἀπεκλείσθησαν ψηφοφόροι, δὲν ἐννοῶ τὴν Βουλὴν μὴ θέλουσαν νὰ ἀκούσῃ μίαν ἀπάντησιν.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὰ βλέπετε· ἀφ’ οὗ δὲν θέλει ἡ Βουλὴ ....

§50ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ (ἀναβαίνων πάλιν τὸ βῆμα). Δύω λέξεις, παρακαλῶ διὰ νὰ σᾶς πείσω καὶ περὶ τούτου· καὶ θὰ ᾖμαι καὶ συντομώτατος· τόσον ἦσαν ἐξηγερμένοι ἐκεῖ οἱ ἄνθρωποι, ὥστε ὁ κ. Εὐθυμιόπουλος δὲν εὗρεν ἄλλον ἀντιπρόσωπον παρὰ ἕνα Ῥωμανὸν, ὅστις ἦτο στρατιώτης ἀποβληθεὶς διὰ κακὴν διαγωγὴν, καὶ ὅστις δὶς κατεδικάσθη ἀπὸ τὸ Πλημμελειοδικεῖον, ἅπαξ ἐπὶ ἀποπείρᾳ ἀναιρέσεως εἰς τὸ Κακουργιοδικεῖον, ἀλλ’ ἠθωώθη διὰ λόγους γνωστούς. Εἰς τὴν Μηδείαν θὰ ἴδητε ἐκ τῶν πρακτικῶν ὅτι ἐνῷ παρεδόθησαν τὰ ἐκλογικὰ εἴδη, ἀφ’ ἑσπέρας γίνεται ἄφαντος τὸ πρωΐ ὁ πρῶτος πάρεδρος δημαρχεύων καὶ ἐναντίος μας,... (θόρυβος) διότι ὁ δήμαρχος ἦτο μέλος τῆς ἐπιτροπῆς καὶ ἑπομένως ἤργησεν ἡ ἔναρξις τῆς ἐκλογῆς, ἀλλὰ τέλος ἄρχεται καὶ προβαίνει ἡ ψηφοφορία, οὐδεμία ἔνστασις ἐδόθη. Κάθε ἡμέραν ἡ ἐκλογὴ ἐγίνετο ἐν πλήρει τάξει καὶ ἡσυχίᾳ ὡς βεβαιοῦται ἐκ τῶν πρακτικῶν καὶ ὑπογραφομένων ὑπὸ τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ Εὐθυμιοπούλου καὶ τοῦ Π. Ἰατροῦ· τοῦτο γίνεται μέχρι τοῦ τέλους, τελειώνει ἡ ψηφοφορία καὶ δὲν γίνεται οὐδεμία ἔνστασις. Ὁ κ. Εὐθυμιόπουλος δὶς ὑπῆγεν εἰς τὴν Μηδείαν καὶ δὲν ἔκαμεν οὐδεμίαν ἔνστασιν, οὔτε ἐκοινοποίησε κἀμμίαν, ἐνῷ καὶ Νομάρχης καὶ Μοίραρχος ἀπῆλθον ἐκεῖ καὶ κλητῆρες δικαστικοὶ ἦσαν καὶ ἀνακριτής, καὶ ἦτο ἀδύνατον νὰ δείξῃ ἄκραν σιωπὴν, ἂν εἶχε παράπονον ἢ ἔνστασιν εὐλογοφανῆ.

§51ΜΙΛΗΣΗΣ. Τί λέγετε περὶ τῆς ἀποφάσεως;

§52ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Τώρα σᾶς λέγω.—Εἰς τὴν διαλογὴν ἦτον ὁ κ. Καλογερόπουλος ὁ ἐφέτης μὲ τὴν γυναῖκά του, μὲ τὰ παιδιά του ὅλην τὴν τελευταίαν ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας· πῶς δὲν κάμνει μίαν ἔνστασιν νὰ τὴν δώσῃ εἰς τὸν ἀνακριτὴν ἢ τὸν ἀντιπρόσωπον τοῦ Νομάρχου, ἂν τὰς ἄλλας ἡμέρας δὲν ἤθελε ἢ δὲν ἤθελε νὰ δώσῃ εἰς τὴν διοικητικὴν ἀρχὴν ἢ εἰς τὴν ἐπιτροπήν; — Ἐδῶ ὅμως ἔπρεπε νὰ εὑρεθῇ ἄλλο τι καὶ εὑρέθη δυστυχῶς. Ἐγένετο συμβούλιον. Σέβομαι τὸ δεδικασμένον ὡς πρᾶξιν ἀνθρωπίνην, ὡς ἀτελῆ ὡς ὑπαγομένην εἰς πλάνην, ἔχουσαν ἰσχὺν μόνον μεταξὺ τῶν δικαζομένων. Ἡ κοινωνία, τὸ ἀνώτατον αὐτὸ δικαστήριον, σεῖς οἱ ἀντιπρόσωποι ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ τὸ ἐξετάσετε· καὶ θὰ σᾶς ἀποδείξω ἀπὸ τὴν ἰδίαν ἀπόφασιν, τί ἔκαμον. Γίνεται μία κατηγορία, ὅτι ὁ Μήλας μὲ τὴν ἀστυνομίαν τῆς Μηδείας ἀπέκλεισαν 100 ψηφοφόρους περίπου, ἐλθόντας καὶ σταθέντας 500 βήματα μακρὰν τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας, φέρει αὐτοὺς μετ’ ἄλλων ἐξ ἄλλων χωρίων ἄλλων δήμων καὶ τοὺς θέτει μακρὰν καὶ ἀπέναντι τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας, ὁ ἀστυνόμος ἐπανέρχεται νὰ ἴδῃ τίνες ἦσαν καὶ διὰ τί ἦλθον, ἀλλ’ οὗτοι δὲν τὸν ἀφῆκαν νὰ πλησιάσῃ πυροβολήσαντες μὲ δύω ὅπλα· ἐπιστρέψας δ’ ὁ ἀστυνόμος ἐζήτησε καὶ ἔλαβε ἐνίσχυσιν στρατιωτῶν τεσσάρων· προχωρεῖ, ἀλλὰ πάλιν μακρόθεν πυροβολοῦν οἱ στρατιῶται, πυροβολοῦν πάντες ὅμως ὑψηλὰ εἰς τὸν ἀέρα καὶ τρέπονται εἰς φυγὴν οἱ χωρικοὶ χωρὶς νὰ ἴδωσιν οἱ στρατιῶται ποῖοι ἦσαν, οὔτε ἐκεῖνοι νὰ ἴδωσι διὰ τὴν ἀπόστασιν ποῖοι ἦσαν. Ὁ Εὐθυμιόπουλος καταφεύγει εἰς αὐτὸ τὸ τέχνασμα, τὸ στρατήγημα· τὴν δευτέραν ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς, ἀφοῦ οἱ φίλοι του ἐπῆγαν τὴν Κυριακὴν καὶ ἕως τὴν μεσημβρίαν τῆς δευτέρας ἐψηφοφόρησαν, βλέπουν 45–50 τὸν ἀριθμὸν, ῥίπτουν 2 τουφέκια.

§53ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἦσαν ἔνοπλοι αὐτοί;

§54ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Μάλιστα, ἦσαν ἔνοπλοι.—Σᾶς παρακαλῶ νὰ κρίνετε ἀπ’ αὐτὴν τὴν ἰδίαν ἀπόφασιν. Πηγαίνει ὁ ὑπαστυνόμος, ῥίπτουν δύω τουφέκια, ζητεῖ ἀπὸ τὸν ἀποσπασματάρχην ἐνίσχυσιν, τοῦ δίδει 4 στρατιώτας. Ὁ Μήλας ἔχει εὐχαριστήρια ἀπὸ ὅλας τὰς Κυβερνήσεις καὶ πρὸ τῆς μεταβολῆς καὶ μετὰ αὐτὴν ἀποκτήσας ἐπαξίως τὸν βαθμόν του καὶ συνάμα εἶναι τιμιώτατος καὶ ἡσυχώτατος. Αὐτὸς περιωρίσθη νὰ φυλάξῃ τὸν τόπον. Πηγαίνουν οἱ στρατιῶται καὶ μόλις ἐπροχώρησαν 50 βήματα τοὺς ῥίπτουν οἱ χωρικοὶ τουφέκια· ῥίπτουν καὶ οἱ στρατιῶται, εἰς τὸν ἀέρα ὅμως, χωρὶς νὰ ἰδοῦν οἱ μὲν τοὺς δὲ ποῖοι ἦσαν. Γίνεται λοιπὸν ἡ καταγγελία αὐτὴ, ἔρχεται εἰς τὸ δικαστήριον. Σημειώσατε ὅτι ἐν Ναυπλίῳ διέδωκαν, ὅτι ἔξω ἐσκοτώθησαν γέροντες, παιδιὰ, γυναῖκες καὶ ἐστάλη ἓν τηλεγράφημα ἐδῶ λέγον, σῶσον, Βασιλεῦ, τὸν λαόν σου καὶ εὐλόγησον τὴν κληρονομίαν σου, ὅπερ διέψευσαν ὁ ἐμπορικὸς καὶ δικηγορικὸς σύλλογος διὰ τῶν ἐφημερίδων. Μετὰ τὴν διάδοσιν αὐτὴν τρέχει ὁ Μπὼν καὶ ὁ ἀνακριτὴς Κουρσόπουλος εἰς Μηδείαν, ἀλλὰ τί νὰ ἰδῇ; τίποτε, καὶ δι’ ἐκθέσεως ὁ ἀνακριτὴς λέγει ὅτι δὲν συνέβη τίποτε ἄλλο παρὰ τὰ εἰρημένα παρ’ ἐμοῦ.

§55ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ἦτον ὁ ἀνακριτὴς ἐκεῖ;

§56ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Μάλιστα, ὁ Κουρσόπουλος.

§57ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Τὸ βεβαιώνει;

§58ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Τίποτε. — Ἔρχονται οἱ μάρτυρες εἰς τὸ δικαστήριον· ἐγὼ ἤμην ὑπερασπιστής· ἐρωτῶ τοὺς μάρτυρας, τοὺς ὁποίους ἔχει τῆς διαθέσεώς του, ὡς θὰ σᾶς τὸ ἀποδείξω· εἶχε μηνύσει τὸν κακόμοιρον τὸν Σταθόπουλον τὸν Νικόλαον, τὸν χρηματίσαντα δήμαρχον, καὶ τὸν ἔβαλεν εἰς τὰς φυλακὰς καὶ εἶχε μηνύσει αὐτοὺς καὶ τοὺς ἔφερε μάρτυρας καὶ ἔλεγον ναί, ναί, ἄσπρο, ἄσπρο, μαῦρο, μαῦρο, κίτρινο, κίτρινο· τὸν ἔβαλεν εἰς τὰς φυλακὰς ἕνα οἰκογενειάρχην ἄνθρωπον· ὅταν ἦλθαν εἰς τὸ κακουργιοδικεῖον οἱ μάρτυρες εἶπον, ὅτι αὐτὸς μᾶς ἔβαλε καὶ τὰ εἴπαμεν ἔτσι. Ἦτον ὁ Ἀμβροσιάδης πρόεδρος τῶν συνέδρων· λέγει τί εἶδες; τίποτε· ἔφερε λοιπὸν αὐτοὺς τοὺς στεροτύπους μάρτυρας καὶ τί σᾶς λέγουν; Ποῖοι ἦσαν ἐκεῖνοι καὶ πόσοι; Καμμιὰ ἑκατοστύς, ἄλλος 60, ἄλλος 80. Ἐμετρηθήκατε; Ποῦ νὰ μετρηθῶμεν; Τὰ ὀνόματα δὲν τὰ ξεύρετε; Ὄχι, δὲν ἐνθυμούμεθα. Τί ἠκούσατε; Ἐπάνου ὁποῦ ἦτον ὁ Μήλας μὲ τὸν ἀστυνόμον τοὺς εἶπε· βαρεῖτε τοὺς κερατάδες. Ἀκούσατε καλά; Μάλιστα. Πόσον ἦσαν μακρυά; ἀπὸ τὸ δικαστήριον ἕως εἰς τὰ δένδρα, ἔξω ποῦ ἀρχίζει ὁ περίπατος εἰς τὴν Πύλην τῆς Ξηρᾶς. Πῶς ὡμιλοῦσαν ὅπως ἐδῶ; Μὰ ἀκοῦς ἐσὺ τὶ ὁμιλοῦν τώρα εἰς τὴν Πύλην τῆς Ξηρᾶς; Δὲν τ’ ἀκούω. Πῶς τ’ ἀκούσατε αὐτά; Τὰ ἠκούσαμεν καλά. Ἔρχονται μάρτυρες μερικοὶ νοικοκυραῖοι καλήτεροι καὶ ἐξετάζονται καὶ ὅμως δὲν πιστεύονται αὐτοί· ἀλλὰ τώρα θὰ ἴδετε τὶ ἔγεινε· τοὺς εἶπα ἐγώ, πολὺ καλά· ἀλλὰ δὲν διατάσετε μίαν αὐτοψίαν, κύριε δικασταὶ, πόση ἀπόστασις εἶναι καὶ ἂν ἠμποροῦν ν’ ἀκούσουν μὲ τρουμπέτα, δὲν τὰ ἤκουσαν. Πολὺ καλὰ, κύριοι, δικασταὶ τοὺς λέγω· ἐδῶ οἱ μάρτυρες εἶναι ὡς νὰ σᾶς λέγουν ὅτι ὁ πετεινὸς ἐγέννησεν ὄνον καὶ τὸν ἐφόρτωσε καὶ ὅτι τὸν εἶδον μὲ τὰ ’μμάτια των· εἶναι ἀδύνατον ὁ θεὸς νὰ ἔπλασεν ἀνθρώπους μὲ τόσην ἀκοὴν, θὰ τὸ πιστεύσητε, κ. δικασταί; Πολὺ καλά. Ποία εἶναι ἡ κατηγορία ὅμως; ὅτι ἐμπόδισαν τοὺς ψηφοφόρους· ἦσαν οἱ ἐλθόντες ἐκεῖ πέντε ψηφοφόροι; οἱ μάρτυρες εἶπον ναὶ, ἡ ἀπόφασις πιστεύουσα αὐτοὺς τὰ παραδέχθη, ἀλλ’ οἱ μάρτυρες ἐρωτηθέντες ποῖοι ἦσαν ἐκεῖνοι εἶπον δὲν ἐνθυμούμεθα τὰ ὀνόματά των. Πῶς λοιπὸν δύνασθε νὰ παραδεχθῆτε ὅτι ἦσαν ψηφοφόροι οἱ ἄγνωστοι χωρὶς νὰ ἐξελεγχθῇ ἐκ τοῦ ἐκλογικοῦ καταλόγου; ἐνῷ ἐγὼ παρουσιαζόμενος λέγω τὸ ὄνομά μου Γρηγ. Δημητριάδης καὶ ἐξετάζεται ὁ κατάλογος ἂν ἤμην ἐγγεγραμμένος; ἐὰν ἐψηφοφόρησαν αὐτοὶ ἢ ὄχι, ἐγὼ λέγω ὅτι ἐψηφοφόρησαν, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ σχηματισθῇ δικαστικὴ πεποίθησις ὅτι δὲν ἐψηφοφόρησαν, χωρὶς νὰ ἔχητε τὰ πρακτικὰ τῆς ψηφοφορίας ἐσταλμένα εἰς Ἀθήνας καὶ χωρὶς νὰ ἐξετάσητε ποῖοι ἐψηφοφόρησαν; Ἡ ἀπόφασις ὅμως παρεδέχθη ὅτι οἱ ἄγνωστοι ἦσαν ψηφοφόροι, ἦλθον ἐστάθησαν μακρὰν τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας, δὲν ἐψηφοφόρησαν καὶ δὲν ἦλθον οὔτε τὰς ἄλλας δύω ἡμέρας τῆς ἡσύχου καὶ τακτικῆς ψηφοφορίας!! Αὐτὸ, κύριοι, εἶναι ζήτημα λογικῆς· ἡ ἀπόφασις εὗρε τοὺς ἀγνώστους ὡς ψηφοφόρους καὶ μὴ ψηφοφορήσαντας, εὕρετε λοιπὸν σεῖς ἂν δυνηθῆτε.....

§59ΜΙΛΗΣΗΣ. Λοιπὸν ἦτον ἄδικος ἀπόφασις;

§60ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Μάλιστα.

§61ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετά, ἀρκετά.

§62ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Τοὺς ἐμηνύσαμεν ἐπὶ ψευδορκία. Δὲν μοὶ εἶναι ἐπιτετραμμένον καὶ δὲν θέλω νὰ ὁμιλήσω· ἄλλως, ἤθελα καταδείξει τὶ ἔγεινε.

§63ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετὰ, ἀρκετά!

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι, κηρύττεται ἡ συζήτησις περαιωμένη. Παρακαλῶ, κύριοι, νὰ καθήσετε, διότι θὰ προκαλέσω τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς δι’ ἀναστάσεως.

§65ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ναυπλίας νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Ναυπλίας καὶ νομίμους βουλευτὰς τοὺς κυρίους Γρ. Δημητριάδην καὶ Μ. Γ. Ἀντωνόπουλον. — Μεταβαίνομεν εἰς τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχία Ξηροχωρίου. «Τὸ τμῆμα παμψηφεὶ ἀποφαίνεται ἔγκυρον καὶ μετὰ πάσης νομιμότητος διεξαχθεῖσαν τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Ξηροχωρίου νομίμους δὲ βουλευτὰς τοὺς κυρίους Λ. Πετσάλην καὶ Κ. Σινέλην.»

§67ΠΟΛΛΟΙ. Ἄξιοι, ἄξιοι· δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ξηροχωρίου καὶ νομίμους βουλευτὰς αὐτῆς τοὺς Α. Πετσάλην καὶ Κ. Σινέλην. —Ἐκλογὴ Οἰτύλου. «Διὰ ταῦτα ἀποφαίνεται ὑπὲρ τῆς ἀκυρώσεως τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Ἀβίας καὶ τῆς ἐπαναλήψεως αὐτῆς μεταξὺ τῶν Ἀντ. Μαυρομιχάλη καὶ Ἰω. Καπετανάκη διὰ τῆς πλειοψηφίας ἓξ ψήφων, πέντε ἐπιφυλαχθέντων ν’ ἀποφανθῶσι μετὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἐξελέγξεως τῆς ἀνωτέρω ἐκλογῆς.»

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§70ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥισις κἀμμία κατὰ τῆς ἐκλογῆς.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω λοιπὸν ἂν παραδέχεται ἡ Βουλὴ τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Οἰτύλου.

§72ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Οἰτύλου νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). —Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίης Οἰτύλου καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κ. κ. Δ. Σαράβαν, Ξ. Πικουλάκην, Λ. Καπετανάκην καὶ Ἀντ. Μαυρομιχάλην. —Ἐκλογὴ Ὀλυμπίας. «Διὰ ταῦτα τὸ τμῆμα γνωμοδοτεῖ νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Ὀλυμπίας καὶ νὰ ἀναγνωρισθῶσιν ὡς νόμιμοι βουλευταὶ αὐτῆς οἱ κύριοι Χαράλαμπος Κανελλόπουλος, Π. Παπαλέξης καὶ Μιλτιάδης Κανελλόπουλος.»

§74ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὀλυμπίας καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κ. κ. Χαράλ. Κανελλόπουλον, Π. Παπαλέξην καὶ Μιλτιάδην Κανελλόπουλον. —Ἐκλογὴ Ὄρους. «Προτείνει νὰ θεωρηθῇ ἔγκυρος ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Ὄρους καὶ ἀναγνωρισθῶσιν ὡς νόμιμοι ἀντιπρόσωποι αὐτῆς οἱ σχετικῶς πλειονοψηφήσαντες κύριοι Ἀναστ. Νικοκάβουρας, Ἀναστ. Τρύφωνας καὶ Σπ. Μαρτζοῦκος, ἔχοντες καὶ τὰ παρὰ τοῦ νόμου προσόντα.»

§76ΠΟΛΛΟΙ. Οὐδεμία ἀντίῤῥησις.

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Βουλήν. —Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὄρους νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). —Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὄρους καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Ἀναστ. Νικοκάβουραν, Ἀναστ. Τρύφωνα καὶ Σπ. Μαρτζοῦκον. — Ἐκλογὴ Πάλλης. «Γνωμοδοτεῖ παμψηφεὶ, ὅπως ἡ Βουλὴ κηρύξῃ ἔγκυρον τὴν ἐκλογὴν ταύτην καὶ παραδεχθῇ νομίμους βουλευτὰς τῆς ἐπαρχίας Πάλλης κατὰ τὴν παροῦσαν περίοδον τοὺς κυρίους Γεώργιον Ἰακωβάτον, Χαράλ. Ἰακωβάτον καὶ Μαρ. Χαριτάτον, ἔχοντας ἅπαντα τὰ παρὰ τοῦ νόμου ἀπαιτούμενα προσόντα.»

§78ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἀντίῤῥησις.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Πάλλης καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Γεώργ. Ἰακωβάτον, Χαράλ. Ἰακωβάτον καὶ Μαρ. Χαριτάτον. — Ἐκλογὴ Παξῶν. «Διὰ ταῦτα τὸ τμῆμα γνωμοδοτεῖ νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Παξῶν καὶ ἀναγνωρισθῇ νόμιμος βουλευτὴς αὐτῆς ὁ κ. Γεώργ. Π. Κάγκας, ἔχων πάντα τὰ ὑπὸ τοῦ νόμου ἀπαιτούμενα προσόντα.»

§80ΠΟΛΛΟΙ. Ἄξιος, ἄξιος.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Παξῶν καὶ νόμιμον αὐτῆς βουλευτὴν τὸν κ. Γεώρ. Π. Κάγκαν. — Ἐκλογὴ Παρνασσίδος. «Τὸ τμῆμα προτείνει παμψηφεὶ νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ καὶ ν’ ἀναγνωρισθῶσι νόμιμοι ἀντιπρόσωποι τῆς ἐπαρχίας Παρνασσίδος οἱ κ. κ. Ἀνάργ. Σιμόπουλος, Π. Παπακώστας Τζαμάλας καὶ Λ. Καραλίβανος.»

§82ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Παρνασσίδος καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κ. κ. Ἀνάργ. Σιμόπουλον, Μ. Παπακώσταν Τζαμάλαν καὶ Λ. Καραλίβανον. — Ἐκλογὴ Πατρῶν. Παρακαλῶ τὸν κ. Ἀβέρωφ νὰ μὲ ἀντικαταστήσῃ. (Ἀποσύρεται ὁ κ. Ἰω. Ἀντωνόπουλος, προσωρινὸς πρόεδρος, καὶ καταλαμβάνει τὴν ἕδραν ὁ κ. Ἀβέρωφ). «Διὰ ταῦτα, ἀποῤῥίπτοντες αὐτὰ, ἀποφαινόμεθα ὑπὲρ τοῦ ἐγκύρου τῆς προκειμένης ἐκλογῆς.»

§84ΠΟΛΛΟΙ. Ἄξιοι, ἄξιοι.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλὴ δι’ ἀναστάσεως. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Πατρῶν νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Πατρῶν καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κ. κ. Ἰω. Δ. Ἀντωνόπουλον, Δημ. Πατρινὸν, Θ. Ρ. Κανακάρην, Ἰω. Κωνστάκην καὶ Γεώργιον Τσερτίδην. — Ἐκλογὴ Πυλίας. (Ὁ προσωρινὸς πρόεδρος κ. Ι. Δ. Ἀντωνόπουλος ἐπανέρχεται εἰς τὴν ἕδραν του). «Διὰ ταῦτα προτείνει εἰς τὴ Βουλὴν νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Πυλίας καὶ ἀναδειχθῶσι νόμιμοι βουλευταὶ αὐτῆς οἱ σχετικῶς πλειονοψηφήσαντες Δ. Τριγγέτας, Ν. Τσικλητήρας καὶ Ἀθ. Μυσηρλῆς, φέροντες καὶ τὰ ὑπὸ τοῦ νόμου ἀπαιτούμενα προσόντα.»

§86ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Πυλίας καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κ. κ. Δ. Τριγγέταν, Ν. Τσικλητήραν, καὶ Ἀθ. Μυσηρλῆν. — Ἐκλογὴ Σάμης. «Γνωμοδοτεῖ παμψηφεὶ νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ τοῦ δήμου Δουλλυχίου, ν’ ἀκυρωθῶσι δὲ αἱ ἐκλογαὶ τῶν δήμων Πυλλαρέων, Ἄσσου καὶ Σάμης.»

§88ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Δουλλυχίου, τὸ ἄκυρον δὲ τῶν ἐκλογῶν τῶν δήμων Πυλλαρέων, Ἄσσου καὶ Σάμης. — Ἐκλογὴ Σκοπέλου. «Προτείνει τὴν ἐπικύρωσιν τῆς ἐκλογῆς καὶ τὴν παραδοχὴν τῶν κ. κ. Ν. Ι. Νικολαΐδου καὶ Ν. Γεωργιάδου ὡς νομίμων βουλευτῶν.»

§90ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις. Ἄξιοι, ἄξιοι.

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σκοπέλου καὶ νομίμους βουλευτὰς αὐτῆς τοὺς κυρίους Ν. Ι. Νικολαΐδην καὶ Ν. Γεωργιάδην. — Ἐκλογὴ Σπετσῶν. «Διὰ ταῦτα τὸ τμῆμα προτείνει νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ της ἐπαρχίας Σπετσῶν καὶ νὰ ἀναγνωρισθοῦν ὡς νόμιμοι βουλευταὶ οἱ κύριοι Δ. Κουνουπιώτης καὶ Ι. Ν. Μπότασης.»

§92ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἀντίῤῥησις.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σπετσῶν καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Δ. Κουνουπιώτην καὶ Ι. Ν. Μπότασην. — Ἐκλογὴ Σύρου. «Διὰ ταῦτα τὸ τμῆμα προτείνει νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Σύρου, ὡς κατὰ νόμον ἐνεργηθεῖσα, καὶ νὰ ἀναγνωρισθῶσι νόμιμοι βουλευταὶ αὐτῆς οἱ κύριοι Γεώργ. Μπούμπουλης, Ν. Σοῦτσος, Α. Πετρίτσης καὶ Π. Σεβαστόπουλος.»

§94ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σύρου καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Γ. Μπούμπουλην, Ν. Σοῦτσον, Α. Πετρίτσην καὶ Π. Σεβαστόπουλον. — Ἐκλογὴ Τήνου. «Διὰ ταῦτα τὸ τμῆμα ἀποφαίνεται παμψηφεὶ ἔγκυρον τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Τήνου καὶ ν’ ἀναγνωρισθοῦν ὡς νόμιμοι βουλευταὶ αὐτῆς οἱ κύριοι Ἰωάννης Ζαλλώνης, Ἰάκ. Παξιμάδης καὶ Δ. Δρόσος, ἔχοντες τὰ παρὰ τοῦ νόμου προσόντα.»

§96ΠΟΛΛΟΙ. Ἄξιοι, ἄξιοι, δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Τήνου καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Ἰωάννην Ζαλλώνην, Ἰάκ. Παξιμάδην καὶ Δ. Δρόσον. — Ἐκλογὴ Τριφυλίας.

§98ΠΟΛΛΟΙ. Οὐδεμία ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Τριφυλίας καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Σ. Σωτηρόπουλον, Γρηγ. Ζέζαν καὶ Θεοδ. Ἀναστασόπουλον. — Ἐκλογὴ Τριχωνίας. «Διὰ ταῦτα νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ Τριχωνίας ὡς νόμιμος καὶ ἀναγνωρισθῶσιν ὡς βουλευταὶ αὐτῆς οἱ κύριοι Γεώργιος Στάϊκος καὶ Κωνστ. Διαλέτης.»

§100ΠΟΛΛΟΙ. Ἄξιοι, ἄξιοι.

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Γ. Στάϊκον καὶ Κ. Διαλέτην. — Ἐκλογὴ Τροιζηνίας. «Ἀποφαίνεται νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Τροιζηνίας καὶ νόμιμοι βουλευταὶ αὐτῆς ν’ ἀναγνωρισθῶσιν οἱ πλειονοψηφήσαντες τούτων Σταμάτιος Κορυζῆς καὶ Χριστόδουλος Δουζίνας, οἵτινες ἔχουσι καὶ τὰ παρὰ τοῦ νόμου ὁριζόμενα προσόντα.»

§102ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Τροιζηνίας καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Σταμάτιον Κορυζῆν καὶ Χριστόδουλον Δουζίναν. — Ἐκλογὴ Ὕδρας. «Προτείνει τὴν ἐπικύρωσιν τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὕδρας καὶ ν’ ἀναγνωρισθῶσιν ὡς νόμιμοι βουλευταὶ αὐτῆς οἱ κύριοι Δημήτριος Βούλγαρης, Ἐπαμ. Κριεζῆς καὶ Ἀνδρέας Κουντουριώτης, ἔχοντες τὰ παρὰ τοῦ νόμου ἀπαιτούμενα προσόντα.»

§104ΠΟΛΛΟΙ. Ἄξιοι, ἄξιοι.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὕδρας καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κκ. Δημ. Βούλγαρην, Ἐπαμ. Κριεζῆν καὶ Ἀνδρέαν Κουντουριώτην.» — Ἐκλογὴ Φθιώτιδος. «Προτείνει εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ἐπικύρωσιν τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Φθιώτιδος καὶ τὴν ἀναγνώρισιν ὡς νομίμων αὐτῆς βουλευτῶν, ἐχόντων καὶ τὰ ἀπαιτούμενα προσόντα, τῶν πλειονοψηφησάντων κκ. Λεωνίδα Τράκα διὰ ψήφων 5352, Θεμ. Παπακώστα διὰ 5332, Δημητρίου Τσιριμώκου διὰ 6260 καὶ Πέτρου Σκουμπουρδῆ διὰ 5178.»

§106ΠΟΛΛΟΙ. Ἄξιοι, ἄξιοι.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Φθιώτιδος καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κκ. Λεωνίδαν Τράκαν, Θεμ. Παπακώσταν, Δημήτριον Τσιριμῶκον καὶ Πέτρ. Σκουμπουρδῆν. — Ἐκλογὴ Χαλκίδος. «Ἀποφαίνεται ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἐνηργήθη τακτικῶς καὶ ἀναγνωρίζει ἑπομένως ὡς νομίμους βουλευτὰς τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος τοὺς κκ. Α. Οἰκονόμον, Α. Ἀβέρωφ, Ὀδ. Ἀγγελινίδην καὶ Α. Βασιλείου, ἔχοντας τὰ παρὰ τοῦ νόμου ἀπαιτούμενα προσόντα.»

§108ΤΙΝΕΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§109ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Κύριε πρόεδρε, παρακαλῶ τὸν λόγον.

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίσατε.—Κύριοι βουλευταὶ, καθήσατε εἰς τὰς θέσεις σας καὶ κάμετε ἡσυχίαν.

§111ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Περιττὸν κρίνω νὰ ἐπαναλάβω ὅ,τι καὶ ἐγὼ καὶ πολλοὶ τῶν ἀξιοτίμων μελῶν τῆς ἀντιπολιτεύσεως εἶπον, ὁμιλήσαντες ἐπὶ τῶν ἐξελέγξεων τῶν ἐκλογῶν, ὅτι δηλαδὴ ἐκπληρῶ τυπικὸν καθῆκον. Δεσπόζων καὶ κύριος χαρακτὴρ τῆς προκειμένης ἐκλογῆς, δεικνύων τὸν τρόπον καθ’ ὃν αὕτη διεξήχθη, εἶναι ἡ βία, ἧς ἐγένετο χρῆσις καὶ πρὸς ἐκφόβισιν τῶν ἐκλογέων καὶ πρὸς ἀποκλεισμόν. Ὁμολογούμενον εἶναι καὶ οἱ συχνάκις ἐρχόμενοι ἐντὸς τοῦ κοινοβουλίου τούτου, οὐχὶ οἱ κατὰ περιόδους καὶ διαλείμματα, ὅτι οἱ ἀποτελοῦντες τὸν ἀντιπολιτευόμενον συνδυασμὸν ἐν Χαλκίδι εἶχον μεγίστην ἐπιῤῥοὴν καὶ μέγιστα κεφάλαια. Ἀπόδειξις τούτου εἶναι ὅτι πολλάκις ἢ μᾶλλον πάντοτε ἀπὸ τοῦ 65 μέχρι σήμερον παρεκάθησαν ἐν τῷ κοινοβουλίῳ. Ἀλλ’ ἡ μεγάλη αὕτη δύναμις μεγάλην ἀπῄτει ἀντίδρασιν ὅπως καταβληθῇ, ἢ μᾶλλον μεγάλα καὶ ἔκτακτα μέτρα ἀπῄτει ἵνα μὴ φέρῃ τὰ γνήσια αὐτῆς ἀποτελέσματα· καὶ ἐπειδὴ ὑπουργικὸς συνδυασμὸς ἰσχυρὸς δὲν κατωρθώθη νὰ σχηματισθῇ ἀνέλαβε αὐτὴ ἡ ἐξουσία νὰ προσθέσῃ τὴν ἰδικήν της ἰσχύν. Πολὺ πρὸ τῆς ἐκλογῆς ἡ διοικητικὴ ἀρχὴ ἐν Χαλκίδι ἤρξατο ἐνεργοῦσα διὰ τῶν μᾶλλον δραστηρίων μέτρων, ὅπως κατορθώσῃ νὰ μεταπείσῃ τινὰς τῶν ὑποστηριζόντων τὸν ἀντιπολιτευόμενον συνδυασμόν. Πρὸς τοῦτο μετεκαλέσθησαν ἅπαντες οἱ δήμαρχοι τῆς ἐπαρχίας εἰς τὴν πρωτεύουσαν τοῦ νομοῦ, καὶ διὰ μυρίων μέσων προσεπάθησαν νὰ ἐξαναγκάσωσι τοὺς δημάρχους τούτους καὶ ὑποστηρίξωσι τοὺς ὑπουργικοὺς ὑποψηφίους. Ἐκτὸς τῆς διοικητικῆς ταύτης ἐπιμόνου καὶ δραστηρίας συνεργείας, χεῖρα ἀρωγὸν ἔδωκεν ἡ στρατιωτικὴ ἐξουσία, ἥτις κατὰ τὰς ἐφετεινὰς ἐκλογὰς ἐπρωταγωνίστησεν· ἀποσπάσματα εἰς ὅλους τοὺς δήμους πρὸ πολλῶν ἡμερῶν περιερχόμενα ὕβριζον καὶ ἔδαιρον καὶ ἐτραυμάτιζον ὅπως ἐμπνεύσωσι τὸν τρόμον. Παρ’ ὅλων τῶν δήμων ἐγένοντο παράπονα καὶ μηνύσεις πρὸς τὴν διοικητικὴν καὶ στρατιωτικὴν ἀρχὴν, πρὸς τὴν εἰσαγγελίαν καὶ πρὸς αὐτὸν τὸν Βασιλέα, μαρτυροῦντα τρανώτατα ὅτι ἡ ἐπαρχία ἐκείνη ἐπὶ πολλὰς ἡμέρας πρὸ τῶν ἐκλογῶν εὑρίσκετο εἰς τὴν φοβερωτέραν καὶ ἀπεχθεστέραν πίεσιν. Μέλλων νὰ ἀναπτύξω διὰ βραχέων τὰ κατὰ τὴν ἐκλογὴν ταύτην γενόμενα, ἤτοι τὰς ἐκβιάσεις καὶ τὰς βιαιοπραγίας δι’ ὧν κατώρθωσαν νὰ πιεσθῶσι καὶ ἐκφοβισθῶσιν οἱ ἐκλογεῖς τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος, δὲν θὰ ἐξετάσω τοὺς δήμους τῆς ἐπαρχίας, εἰς τὴν ἐκλογὴν τῶν ὁποίων δὲν παρουσιάζονται τὰ μέγιστα τῶν ἀτοπημάτων, ἀλλὰ θὰ περιορισθῶ μόνον εἰς τοὺς δήμους ἔνθα ἐγένοντο αἱ μείζονες πιέσεις καὶ ἐκβιάσεις ἐκ μέρους τῆς στρατιωτικῆς ἐξουσίας. Καὶ πρῶτον εἰς τὸν δῆμον Κηρέων· ἀποσπάσματα ἐξ ἀρκετῶν ἀνδρῶν συγκείμενα ὑπὸ τὸν λοχίαν Γαλάνην ἐξῆλθον εἰς περιοδείαν εἰς ἕκαστον τῶν χωρίων ἐκφοβίζοντα, δαίροντα καὶ ἀπειλοῦντα τοὺς ἐκλογεῖς ὅπως οὗτοι μὴ ψηφίσωσι τοὺς ἀντιπολιτευομένους. Μετὰ τῶν στρατιωτῶν τούτων περιεφέρετο καὶ ὁ δασονόμος τῆς Ἁγίας Ἄννης μετὰ πολλῶν δασοφυλάκων· καὶ πρῶτον εἰσῆλθον εἰς τὸν Μαντούδιον, ὅπερ εἶναι ἡ πρωτεύουσα τοῦ δήμου· ἐξυλοκόπησαν καὶ ἐκεῖ τοὺς Ἀθανάσιον Δέδεν, Νικόλ. Κουρκουλιώτην, Γ. Εὐσταθιάδην, καὶ τὸν πρῶτον δημαρχικὸν πάρεδρον Καντοῦρον ἐπικινδύνως, φίλους τῶν ἀντιπολιτευομένων. Εἰς τὸ χωρίον Πάλιον ἐξυλοκόπησαν τὸν Λαθούρην, εἰς τὸ χωρίον Σπιθάρη εἰσῆλθον εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ παρέδρου Δημητ. Ἀνδρέα, ἐξυλοκόπησαν τὴν σύζυγόν του ἔγκυον οὖσαν, ἔλαβον τὰ τρόφιμα, ἅτινα ὑπῆρχον, καὶ ἀπῆλθον. Ἐπειδὴ δὲ ἐζήτουν νὰ κακοποιήσωσιν αὐτὸν τὸν πάρεδρον καὶ δὲν τὸν εὗρον εἰς τὸν οἶκόν του, μετέβησαν εἰς τὸν ὑδρόμυλον αὐτοῦ ὅπου ἔδειραν τὸν παρατυχόντα ἐκεῖ ἐπιστάτην του· ἐκεῖθεν τὸ ἀπόσπασμα διευθύνθη εἰς ἕτερον χωρίον τοῦ αὐτοῦ δήμου, Τζοῦκα ὀνομαζόμενον, ὅπου ἔδειραν τὸν Στάμον Κώσταν. Ἕνεκα τῶν βιαιοπραγιῶν τούτων οἱ ὑποψήφιοι κ. κ. Κριεζώτης, Βουδούρης καὶ Θωμᾶς, ἀποτελοῦντες τὸν ἀντιπολιτευόμενον συνδυασμόν, ἐτηλεγράφησαν πρὸς τὸν Βασιλέα, καὶ διὰ τοῦ τηλεγραφήματος τούτου παρίστανον ζωηρῶς καὶ δριμέως, ὅλα τὰ ἐκεῖ γιγνόμενα. Οὐ μόνον δὲ ταῦτα ἀλλὰ καὶ ἀναφορὰν ὑπέβαλον ἀμέσως πρὸς τὴν Α. Μ. τὸν Βασιλέα, δι’ ἧς ἐκτενέστερον περιέγραφον τὰς γινομένας ἐκεῖ καταπιέσεις. Ὅπως δὲ μὴ παραπονεθῇ ἡ ἀνωτάτη στρατιωτικὴ ἀρχὴ ὅτι τὰ παράπονα ταῦτα καταλλήλως καὶ ἁρμοδίως δὲν ἐγένοντο γνωστά, τηλεγράφημα ἴδιον ἐστάλη πρὸς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἐν ᾧ λεπτομερῶς ἀναφέροντο ὅλα τὰ γιγνόμενα. Ἐτηλεγράφησαν δὲ οἱ τὸν ἀντιπολιτευόμενον ἀποτελοῦντες συνδυασμὸν καὶ πρὸς τὸν τότε ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἀναφέροντες τὰ περὶ τῶν παρεκτροπῶν τῶν δασοφυλάκων, καὶ ἂν δὲν ἀπατῶμαι ὁ τότε ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἀλλὰ μόνον αὐτὸς, ἐπήνεγκε μικράν τινα θεραπείαν παύσας τινὰ ἢ τινὰς ἐξ αὐτῶν. Ἐκτὸς τούτων τῶν παραπόνων, αὐτὸς ὁ δήμαρχος δι’ ἀναφορᾶς του πρὸς τὸν Νομάρχην κατήγγειλε ῥητῶς τὰς γινομένας ἐκεῖ πράξεις καὶ τοὺς αὐτουργούς, ἀλλὰ δυστυχῶς οὐδεμία θεραπεία ἐπῆλθεν ἐξ οὐδεμιᾶς ἐξουσίας εἴτε ἀνωτέρας εἴτε κατωτέρας. Καὶ ταῦτα μὲν ἐν ὀλίγοις ἐγένοντο εἰς τὸν δῆμον Κηρέων κατὰ τὸ διάστημα τὸ πρὸ τῆς ἐκλογῆς· τὴν παραμονὴν δὲ τῆς ἐνάρξεως τῆς ἐκλογῆς στρατιωτικὸν ἀπόσπασμα ἐξ 25 ἀνδρῶν συγκείμενον καὶ διοικούμενον ὑπὸ τοῦ ὑπολοχαγοῦ κ. Ἀλ. Καζούλη καὶ συνωδεῦον τὸν ὑπουργικὸν ὑποψήφιον Κ. Ἀθανάσιον Βασιλείου εἰσῆλθεν εἰς τὴν πρωτεύουσαν τοῦ δήμου, Μαντούδιον, καὶ κατέλαβε τὸ ἀπέναντι τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας δημοτικὸν κατάστημα καὶ ἔμεινεν ἐκεῖ— ἐφιστῶ τὴν προσοχήν σας εἰς τοῦτο, διότι ἐξ αὐτοῦ θὰ ἐξηγηθῇ καὶ θὰ ἀποδειχθῇ ὁ ἐκεῖ σκανδαλωδῶς τελεσθεὶς ὑπὸ τῆς στρατιωτικῆς ἐξουσίας ἀποκλεισμός. Τὴν πρώτην ἡμέραν ἡ ψηφοφορία κατὰ τὸ πρόγραμμα ἐπρόκειτο ν’ ἀρχίσῃ τὴν 7 ὥραν π. μ. Ἀλλ’ ὁ εἰρηνοδίκης Πολιτόπουλος, ὅστις ἐστάλη ὅπως διευθύνει τὴν ἐκλογὴν, πολλὰ προφασιζόμενος ἀνέβαλε τὴν ἔναρξιν τῆς ἐκλογῆς μέχρι τῆς 12. Ὁ λόγος τῆς βραδύτητος ταύτης κατ’ ἀρχὰς μὲν ἦτον ἀκατανόητος, ἀλλὰ μετ’ ὀλίγον ἀπεδείχθη καθαρῶς ὁποῖός τις ἦν. Περιέμενον ἐξ Ἁγίας Ἄννης ἀπόσπασμα ἐκ 10 ἀνδρῶν, διότι τὸ ὑπάρχον ἐξ 25 δὲν ἦτο πρὸς πραγματοποίησιν τοῦ μεμελετημένου περὶ τοῦ ἀποκλεισμοῦ σχεδίου. Ἅμα δ’ ἀφικομένου τοῦ νέου τούτου ἀποσπάσματος, ἤρξατο ἡ ψηφοφορία· ἀμέσως δὲ προσῆλθον ὑπὲρ τοὺς 400 ψηφοφόρους ἐκ τῶν χωρίων Μαντουδίου, Ἀχμέταγα καὶ Δραΐζο. Τὸ μὲν Μαντούδιον, ὡς γνωρίζετε, εἶναι ἰδιοκτησία τοῦ κ. Βουδούρη, τὸ δὲ Ἀχμέταγα καὶ Δραΐζο τοῦ Ἄγγλου κυρίου Noel· οἱ δὲ ψηφοφόροι οὗτοι πάντες εἶναι κολίγοι εἰς τὰ κτήματα τούτων· ἤρξαντο νὰ ψηφοφορῶσιν οὗτοι καὶ εἶχον ψηφοφορήσει 46, ὅτε ἤρχισε τότε ἡ ἐκτέλεσις τοῦ σχεδίου· εἷς στρατιώτης παρὰ τὴν πύλην τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας ἱστάμενος ἐφώναξε πρός τινα ἐκλογέα ἄρτι ψηφίσαντα: «ὕβρισες τὸν Βασιλέα», καὶ ἀμέσως ἐγένετο ταραχὴ, καὶ ὡς αἱ μηνύσεις, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, τοῦ κυρίου Βουδούρη ἀναφέρουσι, ἀπὸ τοῦ παραθύρου τοῦ δημοτικοῦ καταστήματος ὅπου ἔμενον οἱ στρατιῶται, ὁ Ἀθανάσιος Βασιλείου διὰ δικάνου ὅπλου ἐπυροβόλησε κατὰ τῶν συνηγμένων ψηφοφόρων καὶ παρώτρυνε τοὺς στρατιώτας λέγων «τί τοὺς φυλᾶται τοὺς .......»· ἤρχισε τότε ὁ πυροβολισμὸς καὶ διεσκορπίσθησαν ὅλοι οἱ συνηγμένοι ψηφοφόροι.

§112ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πόσοι ἐφονεύθησαν;

§113ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Διὰ τοῦ πυροβολισμοῦ δὲν ἐπρόκειτο νὰ φονεύσωσι, διότι δὲν εἶχον ἀνάγκην τούτου, ἀλλὰ νὰ ἐκφοβίσωσιν. Ἐκ τοῦ γεγονότος τούτου ἀνεβλήθη ἡ ψηφοφορία διὰ τὴν ἐπαύριον, ὅτε ἔφθασε καὶ ἕτερον ἀπόσπασμα ἐκ Ξηροχωρίου συγκείμενον ἐκ 10 ἀνδρῶν. Ὁ κ. Βουδούρης ἠθέλησε νά μάθῃ ἂν τὸ πείραμα αὐτὸ θὰ ἐπαναλαμβάνετο καὶ τὴν ἑπομένην καὶ ἀποταθεὶς πρὸς τὸν διευθύνοντα τὸ στρατιωτικὸν ἀπόσπασμα Καζούλην ἔλαβεν ἀπάντησιν εὐνοϊκὴν, ὅτι δηλ. δύναται πάλιν νὰ συναγάγῃ τοὺς ψηφοφόρους του καὶ ὅτι δύνανται αὐτοὶ νὰ ψηφήσωσι· πράγματι τὴν ἑπομένην συνήχθησαν ὅλοι, ἀλλὰ τὰ αὐτὰ συνέβησαν. Ἐννοεῖτε δὲ κάλλιστα, ὅτι μετὰ τὸ δεύτερον τοῦτο τόλμημα τῆς στρατιωτικῆς ἐξουσίας δὲν ἀπετόλμησαν οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ νὰ ἀποπειραθῶσιν ἐκ νέου ὅπως ψηφήσωσι καὶ ἀπηλπίσθησαν. Θὰ μὲ ἐρωτήσητε, κύριοι, ἴσως, ποίαν ἀπόδειξιν φέρω τοῦ γεγονότος τούτου. Φέρω τὰς ψήφους αὐτὰς, αἵτινες εὑρέθησαν εἰς τὰς κάλπας. Ἐκ τῶν 580 περίπου ἐκλογέων τῶν ἐγγεγραμμένων ἐν τῷ καταλόγῳ τοῦ δήμου τούτου ἐψήφισαν 96 μόνον, ἐνῷ τὸ μὲν χωρίον Μαντούδιον, τὸ ἰδιόκτητον τοῦ κυρίου Βουδούρη, ἔχει 140 ψηφοφόρους, τὸ δὲ Ἀχμέταγα τὸ ἰδιόκτητον τοῦ κυρίου Νόελ.......

§114ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν εἶναι ἰδιόκτητον.

§115ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Τὸ ἔχει ἐξ ἀδιαιρέτου μέ τινα ἄλλον Ἄγγλον, αὐτὸς δὲ τὸ διευθύνει πρὸ πολλοῦ· εἶναι δὲ γνωστὴ ἡ ἀγάπη, ἣν χαίρει οὗτος ὁ ἀξιότιμος Ἄγγλος εἰς ὅλην τὴν Εὔβοιαν ἕνεκα τοῦ εὐγενοῦς του χαρακτῆρος καὶ τῆς ἐλευθεριότητός του, καὶ τῶν περὶ τὴν γεωργίαν γνώσεών του, δι’ ὧν βοηθεῖ τοὺς χωρικοὺς, προτρέπων αὐτοὺς καὶ διδάσκων πρὸς βελτίωσιν τῆς καλλιεργείας· εἶναι δὲ ὁμολογούμενον ὅτι θεωρεῖται καὶ εἷς τῶν εὐεργετῶν τῆς μικρᾶς ἐκείνης κοινωνίας. Τὸ χωρίον Ἀχμέταγα ἔχει 90 ψηφοφόρους, τὸ δὲ χωρίον Δραΐζο τοῦ αὐτοῦ κυρίου Νόελ ἔχει ψηφοφόρους.........

§116Α. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Ἔχει καὶ ποιμένας μεταξὺ τῶν ὁποίων τοὺς Ἀρβανηταίους.

§117ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Ἐπειδὴ ἐμνήσθητε τούτου, σᾶς λέγω ὅτι δὲν ἤλπιζον ἀπὸ σᾶς δικηγόρον καὶ νοήμονα νέον νὰ θελήσητε νὰ ῥίψητε ὑπόνοιαν, ἣν στυγερὰ συκοφαντία ἄλλοτε δὲν κατώρθωσε νὰ στυρίξῃ, καίτοι πλεχθεῖσα δι’ ὅλων τῶν μέσων, ἅτινα κακοήθεις καὶ κακόβουλοι ἄνθρωποι ἐπενόησαν.

§118Α. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Ἔπαυσε πρὸς καιρὸν τὴν καταδίωξιν...

§119ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Ἠξεύρετε κάλλιστα πῶς ἔπαυσε ἡ καταδίωξις ἐκείνη καὶ εἶναι περιττὸν νὰ τὸ λέγητε· εἶσθε Ἕλλην ὡς καὶ ἐγὼ καὶ ἔπρεπε νὰ λυπῆσθε ὡς καὶ ἐγὼ λυποῦμαι, διότι εἰς τὰς ἀτυχεῖς ἐκείνας περιστάσεις ἡ πλάνη καὶ τὸ ἐθνικὸν αἴσθημα συνεσκότισεν τὴν δικαιοσύνην.

§120Α. ΑΒΕΡΩΦ. Ἀφήσατε αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν.

§121ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Δὲν τὴν ἤρχισα ἐγὼ καὶ δὲν πταίω ἐγὼ διὰ τοῦτο. Ἐπαναλαμβάνω λοιπὸν λέγων ὅτι μόνον αἱ εὑρεθεῖσαι ψῆφοι ἐντὸς τῶν καλπῶν, ἀποδεικνύουν ἀναντιῤῥήτως τὸν ἀποκλεισμόν. Ἐλπίζω ὅμως μέχρι τέλους τῆς ὁμιλίας μου νὰ σᾶς φέρω καὶ τρανωτέρας ἀποδείξεις, ἐξ ἐκείνων, ἃς σεῖς ἐπεκαλέσθητε πρὸς ἀπόδειξιν τῆς ἀληθείας ἐντὸς τοῦ Κοινοβουλίου.

§122ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ Δραΐζο πόσους ψηφοφόρους ἔχει;

§123ΒΑΛΕΤΤΑΣ. 80· ὥστε 80 οὗτοι καὶ 140 τοῦ Μαντουδίου καὶ 90 τοῦ Ἀχμέταγα τὸ ὅλον 310 δὲν ἐψήφισεν. Ἐπαναλαμβάνω νὰ σᾶς εἴπω, διότι ἔχω σκοπὸν ταχύτατα νὰ ἐκθέσω τὰ κατὰ τὴν ἐκλογὴν, ὅτι ἐκπληρῶ καθῆκον τυπικὸν, παρακαλῶ λοιπὸν νὰ μὴ μὲ διακόπτετε. Ἔρχομαι εἰς τὸν δῆμον Νηλέων· τὸ αὐτὸ ἀπόσπασμα, τὸ ὁποῖον σᾶς εἶπον ὅτι διῆλθε πρὸ τῶν ἐκλογῶν ἀπὸ τὸν δῆμον Κηρέων, διῆλθε καὶ διὰ τοῦ δήμου τούτου· διῆλθεν ὅλα τὰ χωρία, παρέμεινεν, ἔφαγεν, ἐξυλοκόπησεν, ἐτραυμάτισεν. Δὲν σᾶς ἀναφέρω λεπτομερῶς ἑκάστην τῶν πράξεων τούτων, περὶ ἑκάστης τῶν ὁποίων ἐγένετο μήνυσις ῥητὴ καὶ ὡρισμένη, οὐχὶ ὑπὸ ἑνὸς ἀτόμου, ἀλλ’ ὑπὸ πολλῶν, καὶ ὑπὸ τῶν παθόντων καὶ ὑπὸ τῶν ὑποψηφίων, διότι, εἶπον, θέλω ἐν τάχει νὰ παρέλθω τὴν ὀχληρὰν αὐτὴν ἀφήγησιν τοιούτων ἀνομιῶν. Ἀπόσπασμα ἐκ 18 ἀνδρῶν τὴν παραμονὴν τῆς ψηφοφορίας κατέλαβε καὶ ἐνταῦθα, ὅπως καὶ εἰς τὸν ἕτερον δῆμον τῶν Κηρέων, τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας, ἀπέβαλεν ἓν μέλος τῆς ἐπιτροπῆς καὶ τοὺς ἀντιπροσώπους τῶν ἀντιπολιτευομένων καὶ οὕτως ἐνηργήθη ἐκεῖ ἐκλογή. Ἐξυλοκόπησε τὸ ἀπόσπασμα τοῦτο ἐνεργουμένης τῆς ἐκλογῆς τοὺς εἰρημένους ἀντιπροσώπους Κωνστ. Πολύμερον, Δημήτρ. Καραμπέτζον, Γεώργ. Παπαδημητρίου, Ἀντώνιον Παπαντωνίου, πρὸς τούτοις δὲ καὶ τοὺς Μιχαὴλ Βασιλείου, Ἀθαν. Στρεφιώτην, Ξενοφῶντα Στρεφιώτην. Περὶ ἑκάστης δὲ τῶν πράξεων τούτων ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω ἐδόθησαν μηνύσεις ῥηταὶ καὶ ὡρισμέναι· εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας οἱ ψηφοφόροι ὡδηγοῦντο ὑπὸ τοῦ ἐπιλοχίου Ἰωαννίδου καὶ τοῦ δασονόμου Χαντζῆ Κωσταντῆ· εἰσήρχοντο εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας, καὶ αὐτοὶ οἱ δύω ἄνθρωποι τοὺς ἔλεγον ποῦ νὰ ψηφίσουν, ὑπεβοήθουν δὲ οὕτω καὶ ἀντικαθίστων τὴν θέλησιν τῶν ἐκλογέων διὰ τῆς ἰδικῆς των θελήσεως· τὰ πρακτικὰ μαρτυροῦσι καὶ περιέχουσι τὰς ἐνστάσεις ταύτας, καὶ τὰ πρακτικὰ εἶναι πλήρη ἀπ’ ἀρχῆς μέχρι τέλους τοιούτων ἐνστάσεων· ἐκτὸς δὲ τούτου ὄχι μόνον ἐξυλοκοπήθησαν, ἀλλὰ καὶ δύω ἐκ τῶν κατ’ ἀρχὰς ξυλοκοπηθέντων ἐπυροβολήθησαν καὶ ἠναγκάσθησαν διὰ τῆς φυγῆς των νὰ σωθῶσι. Μεταβαίνω εἰς τὸν δῆμον Μεσσαπίων· ἐντὸς τοῦ δήμου Μεσσαπίων εἶναι τὰ ἰδιόκτητα χωρία τοῦ κ. Κριεζώτη καὶ τοῦ κ. Βουδούρη· εἰς τὸν δῆμον τοῦτον πρὸ τῆς ἐκλογῆς ἡ αὐτὴ περιοδεία τῶν ἀποσπασμάτων, αἱ αὐταὶ ἀπειλαί, οἱ αὐτοὶ δαρμοί, οἱ αὐτοὶ τραυματισμοί, καὶ μετὰ ταῦτα αἱ αὐταὶ μηνύσεις, τὰ αὐτὰ παράπονα, τὰ αὐτὰ τηλεγραφήματα τῶν παθόντων καὶ τῶν ὑποψηφίων τῶν ἀντιπολιτευομένων· ἅμα δὲ ἀρχομένης τῆς ἐκλογῆς, ὥπλισαν 30 ἐντοπίους, καὶ ἀρχηγούσης τῆς ἐξουσίας ἐτραυμάτισαν τὸν ἐπιστάτην τοῦ Κριεζώτη Ἀγαμέμνονα Γιουροῦκον ἐπικινδύνως· ἔδειραν τοὺς Ἀνέστην Δούδαλην ἔμπροσθεν τοῦ προέδρου τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου, τὸν Θεόδωρον Νάβαν, δημοτικὸν εἰσπράκτορα, τοῦ ὁποίου τὸ μαγαζεῖον καὶ ἐλεηλατήθη· μηνύσεις ῥηταὶ καὶ ὡρισμέναι καταγγέλλουσαι τοὺς αὑτουργοὺς τῶν πράξεων τούτων ὑπάρχουσιν ἐκκρεμεῖς εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν (διάλογοι).

§124ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Κύριε πρόεδρε, ἐπιβάλετε τὴν ἡσυχίαν.

§125ΣΑΡΑΒΑΣ. Ὅταν, κύριοι, δὲν ἔχετε διάθεσιν ν’ ἀκούσετε ἂς ζητήσουν τὴν ἀναβολὴν δι’ αὔριον.

§126ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Ἐκτύπησαν πρὸς τούτοις τοὺς κολίγους τοῦ Κριζιώτη Λάμπρον Κατζίναν, Γεώρ. Κατζίναν, Δημήτριον Παπαδιᾶν, Εὐαγγ. Παπαργύρην, Ἀθαν. Ῥάζον, Νικ. Διάθαλην, Βασίλ. Κοντούλην, Α. Ῥουσόδημον, Βαλάσιον Τζαβάραν, Γ. Ῥαδάκην, Χ. Καραχάλιον καὶ ἄλλους· διὰ τοῦ τρόπου δὲ τούτου ἐνέσπειραν τὸν τρόμον εἰς πάντας τοὺς ἐκλογεῖς τοὺς ἀνήκοντας εἰς τὸν ἀντιπολιτευόμενον συνδυασμόν. Καὶ εἰς τὰ τραύματα καὶ τοὺς δαρμοὺς τούτους ἐγένοντο μηνύσεις κατὰ τῶν αὐτουργῶν, ἀλλ’ οὐδεμία ἐπὶ τούτων ἐγένετο ἐνέργεια, καὶ παράπονα δὲ πρὸς τὴν στρατιωτικὴν καὶ διοικητικὴν ἀρχὴν ἀπηυθύνθησαν ἀλλὰ οὐδεμία ἀπάντησις, οὐδεμία θεραπεία. Εἰς τὴν ἐκλογὴν τοῦ δήμου τούτου οἱ ψηφοφόροι τῶν μερίδων διεκρίνοντο, διότι τῆς ὑπουργικῆς λεγομένης μερίδος ἔφερον φύλλον ἀμπέλου, τὸ σύμβολον τοῦ Βάκχου· καὶ πᾶς ὁ μὴ φέρων αὐτὸ δὲν ἠδύνατο νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας, διότι δύω ἀρειμάνιοι, ἐξ ὧν ὁ εἷς ὑπαξιωματικός, βούκεντρα κρατοῦντες, τοὺς ἐμπόδιζον. Βραχύτατα διῆλθον τοὺς τρεῖς δήμους τῶν ὁποίων, ὡς εἶπον ὑμῖν, προσβάλλω τὴν ἐκλογήν, διότι βλέπω ὅτι οὐχὶ πλέον ὀχληρὸν ἀλλὰ καὶ ἀνυπόφορον νομίζει ἡ Βουλὴ τὸ νὰ ἐξακολουθῇ τὴν ἐξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν ἐν γνώσει καὶ ἐπιγνώσει τῶν γιγνομένων, καὶ δικαίως· νομίζω ὅμως ὅτι ἀπ’ ἀρχῆς τῶν ἐξελέγξεων ὤφειλε τοιοῦτον σύστημα νὰ ἐξακολουθήσῃ ἵνα μὴ ἐκτυλιχθῶσι τόσαι ἀσχημίαι καὶ ἀνομίαι καὶ ἵνα δύναται ἑπομένως νὰ εἴπῃ τοὐλάχιστον ὅτι τὰς ἠγνόει καὶ τούτου ἕνεκα ἐν ἀγνοίᾳ παρηνόμησεν. Ὅπως συμπληρώσω τὰ τῆς ἐκλογῆς τῶν δήμων τούτων θὰ μὲ συγχωρήσητε ἂν ἐπὶ ὀλίγα λεπτὰ σᾶς ἐπασχολήσω ἀκόμη, συγκρίνων τὰς ψήφους τὰς ὁποίας ἔλαβον οἱ ἐφέτος ἐκτεθέντες ὡς ἀντιπολιτευόμενοι οἱ καὶ ἄλλοτε ὡς ἀντιπολιτευόμενοι ἐκτεθέντες, πρὸς τὰς ψήφους τὰς ὁποίας ἔλαβον σήμερον· εἰς τὸν δῆμον Μεσσαπίων εἰς τὴν πρώτην ἐκλογὴν τὴν δημοτικὴν—διότι εἰς τὰ 1870 ἐσχηματίσθη ὁ δῆμος οὗτος—ἡ μερὶς τοῦ κ. Βουδούρη καὶ κ. Κριεζώτη καὶ τότε ἀντιπολιτευομένη, ἀγωνιζομένη δὲ πρὸς τὴν μερίδα τὴν ἀντίθετον, ἐκέρδησε τὴν ἐκλογὴν εἰς τὸ πρόσωπον τοῦ Ν. Γκανᾶ, λαβόντος ψήφους 385· ὁ δὲ ὑπὸ τῶν ἀντιθέτων ὑποστηριζόμενος ἔλαβε ψήφους 330. Κατὰ τὰς βουλευτικὰς ἐκλογὰς τοῦ 1872 ἡ μερὶς τοῦ κ. Βουδούρη καὶ κ. Κριεζώτη ἔλαβε ψήφους 380, ἡ δὲ τῶν ἀντιθέτων 220· κατὰ τὰς δημοτικὰς ἐκλογὰς τοῦ 1873 ἡ μερὶς τοῦ κ. Βουδούρη καὶ τοῦ κ. Κριεζώτη ἐκέρδησαν τὴν δημοτικὴν ἐκλογὸν καὶ ἔλαβον ψήφους 410, ἡ δὲ ἀντίθετος μερὶς ἔλαβε ψήφους 210. Κατὰ τὰς βουλευτικὰς ἐκλογὰς τοῦ 74 ἡ μὲν μερὶς τῶν ὑπουργικῶν ὑποψηφίων ἔλαβε 220 ψήφους, τὰς ὁποίας πάντοτε ἐλάμβανε· πόσας δὲ ἔλαβεν ὁ κ. Κριεζώτης καὶ ὁ κ. Βουδούρης; 80! εἰς δῆμον δηλ. ἐν τῷ ὁποίῳ, ὡς σᾶς εἶπον, ὑπάρχουν τὰ κτήματα τοῦ κ. Κριεζώτη καὶ κτήματα τοῦ κ. Βουδούρη. Ἔρχομαι εἰς τὸν δῆμον τὸν πρότερον ὀνομαζόμενον Κηρινθίων νῦν δὲ διαιρεθέντα εἰς τοὺς δήμους Κηρέων καὶ Νηλέων· ἐκέρδησεν ἡ μερὶς τοῦ κ. Βουδούρη καὶ τὰς δύω ἐκλογάς, εἰς τὸν δῆμον Νηλέων μάλιστα ἐπιτυχόντος τοῦ φίλου αὐτοῦ Δάρα ἀπέναντι αὐτοῦ τοῦ κ. Ἀβέρωφ ἐκτεθέντος προσωπικῶς, καὶ ἔλαβεν ὁ μὲν ὑπαστηριζόμενος ὑπὸ τοῦ κ. Βουδούρη ψήφους 451, ὁ δὲ ὑπὸ τοῦ κ. Ἀβέρωφ 346. Εἰς τὸν δῆμον Κηρέων ἔλαβεν ἡ μερὶς τοῦ κ. Βουδούρη εἰς τὸ πρόσωπον τοῦ Ζέρβα ψήφους 387 ἄνευ κάλπης, εἰς δὲ τὰς βουλευτικὰς ἔλαβεν ὁ κ. Βουδούρης εἰς μὲν τὸν δῆμον Νηλέων ψήφους 25 εἰς τὸν τῶν Κηρέων 30.

§127ΑΓΓΕΛΙΝΙΔΗΣ. Διὰ νὰ πάρῃ αὐτὴν τὴν ἐκλογὴν τοῦ ἐσκότωσαν 3 ἀνθρώπους, κύριε, καὶ ὀλίγον ἔλειψε νὰ σκοτώσουν καὶ αὐτὸν τὸν ἴδιον, τὸν ἴδιον Ἀβέρωφ, ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ κ. Δεληγεώργη· τὸ ἠξεύρεις, κύριε, αὐτὸ ἢ ὄχι; καὶ ἔχει 400 χιλ. δραχμὰς ἐξηπλωμένας ὁ κ. Ἀβέρωφ, καὶ τὰ μαγαζιὰ τὰ ἔχει ὅλα ἀνοικτά.

§128ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Περὶ ὅλων τῶν πρὸ καὶ μετὰ τὰς ἐκλογὰς γενομένων οἱ δήμαρχοι τῶν δήμων τούτων ῥητῶς, σαφῶς καὶ ὡρισμένως ἀπηύθυναν καταγγελίας πρὸς τὴν διοικητικὴν ἀρχήν. Εἶχον σκοπόν, ἐὰν ἡ Βουλὴ δὲν ἦτο τόσον κεκμηκυῖα, νὰ ἀναγνώσω τὰ ζωηρότατα ταῦτα ἔγγραφα τῶν δημάρχων· δὲν τὰ ἀναγινώσκω, ἀλλὰ θὰ τελειώσω τὸν λόγον μου, ἀναγινώσκων ἓν μέρος τῆς ἐκθέσεως τοῦ ἀνακριτοῦ κ. Ῥάγκου, ὁ ὁποῖος παρέστη εἰς τὴν ἐκλογὴν τοῦ δήμου Ληλαντίων.

§129ΑΓΓΕΛΙΝΙΔΗΣ. Καὶ ὁ ὁποῖος εἶναι συγγενὴς τοῦ κ. Κριεζώτη.

§130ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Δὲν προσβάλλω τὴν ἐκλογὴν τοῦ δήμου τούτου, ὄχι διότι δὲν εἶναι προβλητέα, ἀλλ’, ὡς σᾶς εἶπον, δὲν φέρει τὰς ἀσχημίας, τὰς ὁποίας φέρουν οἱ ἄλλοι τρεῖς δῆμοι. Ἐκ τῆς ἐκθέσεως ταύτης, ἢ μᾶλλον ἐκ τοῦ μέρους αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον θὰ σᾶς ἀναγνώσω, θὰ ἰδῆτε τὸ θάῤῥος, τὸ ὁποῖον εἶχεν ἡ μερὶς τῶν ὑπουργικῶν ὑποψηφίων καὶ μέχρι ποίου βαθμοῦ τοῦτο ἔφθασεν. (Ἀναγινώσκει). «Ἀκολούθως προσκληθεὶς μετέβην εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας, ἔνθα παρέμεινα ἐφ’ ἱκανὰς ὥρας, πολλὰς προσπαθείας καταβαλὼν ὅπως διαλύσω διαφόρους καὶ πᾶσαν στιγμὴν ἀναφυομένας ἀφορμὰς ἐρίδων, τεινουσῶν εἰς τὸ νὰ διαταράξωσι τὴν τάξιν, ὅτε αἴφνης πληροφοροῦμαι, ὅτι κατὰ τὴν θέσιν Ἁγίας Τριάδος, στρατιῶται μετὰ πολιτῶν ἀνηκόντων εἰς τὴν μερίδα τοῦ Ὀδ. Ἀγγεληνίδου παρακωλύωσι τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας ἐκδιώκοντες αὐτοὺς δι’ ἀπειλῶν καὶ αἰκιῶν. Καλέσας τὸν λοχίαν ἀποσπασματάρχην Γαλάνην, ἠρώτησα αὐτὸν ἂν γινώσκῃ ὡς ἐκ τῆς ὑπηρεσίας τὸ τοιοῦτον. Οὗτος μοὶ ἀπήντησεν, ὅτι ἀγνοεῖ τοῦτο, καὶ ἐπειδὴ τὰ παράπονα ἐπετείνοντο, τὰ δὲ πράγματα ἠπείλουν αὖθις ἔνοπλον ῥῆξιν μεταξὺ τῶν ἀνταγωνιζομένων μερίδων καὶ τοῦ στρατιωτικοῦ ἀποσπάσματος ἐκδηλοῦντος συμπαθείας ὑπὲρ τῆς μερίδος τοῦ Ὀδ. Ἀγγελινίδου, ἐθεώρησα ἐπάναγκες ἵνα αὐτοπροσώπως μεταβῶ εἰς τὴν ῥηθεῖσαν θέσιν, ἀπέχουσαν τοῦ χωρίου Στενῆς ὀλίγα λεπτὰ, ὅπως ἰδίαις αἰσθήσεσιν ἀντιληφθῶ τὰ συμβαίνοντα· πρὸ τούτου ὅμως διέταξα τὴν σύλληψιν τοῦ γραμματέως τοῦ εἰρηνοδικείου Χαλκίδος Ἠλία Ξυνιάρη, ὄντος ἐπιτετραμμένου τὸ ἔργον σφαιριδιοδότου καὶ ἐν τούτοις ἐγκαταλείψαντος τὴν ἐργασίαν ταύτην καὶ μετασχόντος τοῦ περὶ οὗ ὁ λόγος ἀποκλεισμοῦ ψηφοφόρων ἀνηκόντων εἰς τὴν μερίδα τοῦ ὑποψηφίου Γ. Θωμᾶ. Μικρὸν ἢ φθάσω εἰς τὴν θέσιν Ἁγίας Τριάδος, κατηλημμένην οὖσαν ὑπὸ διαφόρων πολιτῶν καὶ στρατιωτῶν, μεταξὺ τῶν ὁποίων διέκρινα καὶ τὸν ἐπιλοχίαν τοῦ πεζικοῦ Ἀλέκον Βασιλείου, ἀδελφὸν τοῦ ὑποψηφίου Θανασούλα Βασιλείου, τυγχάνοντα ἐν ἀδείᾳ, ἅπαντες οἱ τὴν θέσιν κατέχοντες ἔνοπλοι καὶ μὴ, στρατιῶται καὶ πολῖται ἐτράπησαν εἰς φυγὴν, πλὴν τινων, καὶ ἓν ὅπλον στρατιωτικὸν εὑρέθη ἐγκαταλελειμμένον εἰς τὴν θέσιν ταύτην μετενεχθὲν μέχρι τινὸς διὰ τοῦ κλητῆρος Ἀριστείδου Εὐαγόρα, ὅτε παρουσιασθεὶς στρατιώτης ἄοπλος, τὸ παρέλαβε καὶ μετέφερεν εἰς τὸ χωρίον· μετ’ οὐ πολὺ δὲ οἱ ὑπὸ τούτων πρό τινος ἐκδιωχθέντες χωρικοὶ στιφηδὸν ἐπανέκαμψαν παραπονούμενοι εἰς ἐμὲ, ὅτι ἠκίσθησαν καὶ ἐξεδιώχθησαν ὑπὸ στρατιωτῶν καὶ πολιτῶν ἀνηκόντων εἰς τὴν μερίδα τοῦ Ὀδ. Ἀγγεληνίδου, προτρεπόμενοι νὰ μὴ προσέλθωσιν εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας· πάραυτα ἀπέδειξα εἰς αὐτοὺς, ὅτι ἡ ὁδὸς εἶναι ἤδη ἐλευθέρα, οὗτοι δὲ ἀναβάντες εἰς τὸ χωρίον ἐνήσκησαν τὸ ἐκλογικόν των δικαίωμα.» Ἡ παρουσία τοῦ ἀνακριτοῦ, ἴσως εἶναι μοναδικὸν φαινόμενον εἰς τὰς ἐφετεινὰς ἐκλογὰς, νὰ φέρῃ ἀποτέλεσμα τοιοῦτον ὥστε οἱ στρατιωτικοὶ ὁμοῦ μετὰ τῶν πολιτῶν τῶν ἐνόπλων, νὰ τραπῶσιν εἰς φυγὴν καὶ οὕτω πως νὰ ἀφεθῇ ἡ δίοδος ἐλευθέρα εἰς τοὺς μέχρι τῆς στιγμῆς ἐκείνης ἀποκλεισμένους ψηφοφόρους, οἵτινες κατώρθωσαν οὕτω νὰ ψηφίσωσιν· ἀλλὰ εἶναι τοῦ συρμοῦ ἐφέτος μήτε ἐκθέσεις ἀνακριτῶν, μήτε ἀποφάσεις δικαστηρίων νὰ εὑρίσκωσιν ἠχὼ ἐντὸς τοῦ Κοινοβουλίου· ἔχομεν ἀνάγκην μαρτυριῶν στρατιωτῶν ἢ λοχιῶν, ὑπαξιωματικῶν ἢ ὑπομοιράρχων· αὐτοὶ εἶναι οἱ μόνοι δυνάμενοι νὰ πιστοποιῶσι τὰ γεγονότα, αὐτοὶ εἶναι οἱ μόνοι, τοὺς ὁποίους δύναται ἡ πλειοψηφία τῆς Βουλῆς νὰ πιστεύσῃ, αὐτῶν τὴν μαρτυρίαν σᾶς φέρω, κύριοι.

§131ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἶναι πλαστόν.

§132ΒΑΛΕΤΤΑΣ. (Κρατῶν εἰς χεῖρας ἔγγραφον, ἀναγινώσκει). «Δ. Υ. Μαντούδιον, τὴν 23 Ἰουνίου 1874. Ὁ ἀποσπασματάρχης τοῦ δήμου Κηρέων καὶ Νηλέων Πρὸς τὸν ἀνώτερον διοικητὴν τῶν ἐκλογῶν τοῦ νομοῦ Εὐβοίας Εἰς Χαλκίδα. Περὶ τῶν διατρεχόντων εἰς τὰς ἐκλογὰς τῶν δήμων Κηρέων καὶ Νηλέων Κατόπι τῆς σημερινῆς ἀναφορᾶς μου σπεύδω νὰ σᾶς γνωστοποιήσω, κ. διοικητὰ, τίνι τρόπῳ ἔλαβον χώραν οἱ τεφεκισμοὶ περὶ τῶν ὁποίων ἀνέφερα εἰς τὴν ἀναφοράν μου ἐκείνην. Ὁ ἐπιλοχίας Καρδίτζας, εἰς τοῦ ὁποίου τὰς διαταγὰς παρεχώρησα ἕνα ὑποδεκανέα καὶ πέντε στρατιώτας πρὸς φρούρησιν τῆς Ἐφορευτικῆς Ἐπιτροπῆς ἐνταῦθα, ἑνωθεὶς ἐναντίον τῶν διαταγῶν μου μὲ τὸν ὑποψήφιον βουλευτὴν Ἀθανάσιον Βασιλείου ἐπυροβόλησαν παραδειγματισθέντες ἀπὸ τὸν ἴδιον τοῦτον ὑποψήφιον, ὅστις πρῶτος διὰ δικάνου ὅπλου ἐπυροβόλισε κατὰ τῶν ἐλθόντων ψηφοφόρων τῆς ἐναντίας αὐτοῦ μερίδος καὶ διεσκόρπισαν αὐτοὺς, καὶ τότε οἱ πολῖται συγκεντρωθέντες ἔλαβον τὰ ὅπλα των, κατέλαβον διαφόρους θέσεις καὶ ἤρχισαν καὶ αὐτοὶ τὸν πυροβολισμὸν κατὰ τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως· ἅμα δὲ ὁ ὑποφαινόμενος ἤκουσα τοὺς πυροβολισμοὺς, ἔτρεξα ἀμέσως μὲ τὴν ἐπίλοιπον δύναμίν μου καὶ μὲ κίνδυνον τῆς ζωῆς μου κατέπαυσα τὴν πρόοδον τοῦ κακοῦ καὶ ἐπανέφερα τὴν ἐπὶ δύω ὥρας διαταραχθεῖσαν τάξιν. Ἕνεκα ὅμως τοῦ περιστατικοῦ τούτου ἡ Ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ ἀνέβαλε τὴν ἐκλογὴν, ἐνῷ ἡ τάξις ἐπανῆλθεν. Τὴν διαγωγὴν ταύτην τοῦ ἐπιλοχίου, ὅστις ἐνήργησεν ἐναντίον τῶν ῥητῶν διαταγῶν μου τοῦ νὰ μείνῃ οὐδέτερος καὶ ἀμερόληπτος εἰς τὰ ἐκλογικὰ τοῦ τόπου καὶ μόνον καθῆκον εἶχε νὰ φρουρήσῃ τὴν Ἐφορευτικὴν Ἐπιτροπὴν, φέρω εἰς γνῶσιν ὑμῶν, κ. Διοικητὰ, ὅπως εὐαρεστηθῆτε καὶ ἐνεργήσητε ὅ,τι κατ’ αὐτοῦ θεωρεῖτε νόμιμον, καθὼς καὶ κατὰ τῶν ἓξ στρατιωτῶν, τὰ ὀνόματα τῶν ὁποίων σημειῶ παρὰ πόδας, οἱ ὁποῖοι ἐναντίον καὶ οὗτοι τῶν αὐτῶν διαταγῶν μου ἐγένοντο αἰτία τῆς προκειμένης σκηνῆς. Πρὶν δώσω τέλος εἰς τὴν παροῦσάν μου, ἀναφέρω προσέτι ὅσα ταύτην τὴν στιγμὴν ἔμαθον· ὅτι ὁ λοχίας Ἰωαννίδης εἰς τὸν δῆμον Νηλέων ἐναντίον τῶν διαταγῶν μου ἀνεμίχθη καὶ οὗτος εἰς τὰ ἐκεῖ ἐκλογικά. Δυστυχῶς ὅμως ὡς ἐκ τῆς ἀνωμάλου ἐδῶ καταστάσεως δὲν ἠδυνήθην νὰ ἀπομακρυνθῶ ἐντεῦθεν, ἂν καὶ ἡ εἰς τὴν Ἁγίαν Ἄννην παρουσία μου ἠδύνατο νὰ περιορίσῃ τὴν τοιαύτην διαγωγὴν τοῦ λοχίου Ἰωαννίδου.

Α. ΚΑΖΟΥΛΗΣ,

ὑπολοχαγός. Ὀνόματα στρατιωτῶν. Κολίνος Ἀντώνιος ὑποδεκανεὺς, Ἀνδριώτης Σπῦρος, Ἰωάννου Βασίλειος, Κουρτέσης Ἀνδρέας, Λέκας Κωνσταντῖνος, Κεφάλας Γεώργιος.»

§133Ι. ΚΥΡΙΑΚΙΔΗΣ. Μίαν ἐρώτησιν, παρακαλῶ, κύριε Βαλέττα, ἐπὶ αὐτοῦ τοῦ ἐγγράφου, διότι ἔτυχε νὰ ἔχω μέρος εἰς τὸ τμῆμα. Εἷς ἐκ τῶν ἐν τῷ τμήματι παρετήρησεν, ὅτι ἡ ἔκθεσις εἶναι γεγραμμένη εἰς τοιοῦτον τρόπον, ὥστε δεικνύει τῷ ὄντι ἄνθρωπον ἀνεπτυγμένον, καὶ ἀρκετὰ καλὰ κατηρτισμένον γραμματικῶς· ἐγεννήθη λοιπὸν ὑπόνοια, ὅτι εἶναι ὑποβολιμαῖον· προσεκλήθη λοιπὸν ὁ διοικητὴς τοῦ τάγματος, καὶ αὐτὸς, δημοσίᾳ ἐνώπιον ὅλων τῶν μελῶν, ὡμολόγησεν ὅτι τὸ ἔγγραφον αὐτὸ ἐδημιουργήθη μετὰ τὸ πέρας τῶν ἐκλογῶν. Σᾶς κάμνω δὲ γνωστὸν τοῦτο, διότι πρέπει νὰ δώσῃ τις βαρύτητα καὶ σημασίαν, εἰς τὸν διοικητὴν ἑνὸς τάγματος.

§134ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Ἀπαντῶ εἰς τοῦτο. Μοὶ δίδεται ἐπίσημον ἔγγραφον προχρονολογημένον καὶ ὑπογεγραμμένον ὑπὸ γνωστοῦ ἀξιωματικοῦ, ἐνεργήσαντος τὰς ἐκλογὰς τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος· τὸ ἔγγραφον τοῦτο ἦτο γνωστὸν ὅτι ὑπάρχει, ἦτο γνωστὸν πρὸ καιροῦ, ἀλλ’ οὐδεμία μέχρι τοῦδε καταγγελία, οὐδεμία ἀνάκρισις ἐνεργήθη ὅπως βεβαιωθῇ ἂν ᾖναι, ὡς λέγετε, πλαστόν· καὶ ἐγὼ ηὐχόμην, κύριοι, ὅπως κατορθώσητε νὰ τὸ ἀποδείξητε τοιοῦτον, διότι εἶναι λυπηρὸν δι’ ὑμᾶς, καὶ αὐτὰ τὰ ὄργανα τῆς στρατιωτικῆς ἐξουσίας, ἐπὶ τῆς ὁποίας ἐστηρίχθητε, καὶ αὐτὰ νὰ ἔρχωνται καὶ νὰ σᾶς ὁμολογοῦν διαῤῥήδην τὰς παρανομίας, τὰς ὁποίας ἐτελέσατε (καταβαίνει τοῦ βήματος).

§135ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Αὐτὸ τὸ ἔγγραφον πῶς εὑρίσκεται εἰς χεῖράς σας;

§136ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Ἐγὼ φέρω ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον ἐπικαλοῦμαι, βλέπω ὅτι ἔχει ὅλα τὰ ἐξωτερικὰ φαινόμενα, ὅλους τοὺς τύπους δημοσίου ἐγγράφου......

§137ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Ἐπειδὴ λέγει πρὸς τὸν ἀνώτερον διοικητὴν, ἔπρεπε νὰ τὸ λάβῃ ὁ διοικητὴς καὶ νὰ τὸ ὑποβάλῃ ἐπισημειωτικῶς εἰς τὸ τμῆμα· ἔχει λοιπὸν ἐπισημείωσιν τοιαύτην; Δὲν ἔχει, εἶναι ψευδές.

§138ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Ἔχω ἐντολὴν ἀπὸ ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος μοὶ τὸ ἔδωκε νὰ μὴ τὸ ἐμπιστευθῶ......

§139ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Κύριε Βαλέττα, νὰ τὸ καταθέσητε εἰς τὸ προεδρεῖον.

§140ΔΟΥΖΙΝΑΣ. Ἔκαμες χρῆσιν ἑνὸς ἐγγράφου, καὶ πρέπει νὰ κατατεθῇ εἰς τὰ ἀρχεῖα τῆς Βουλῆς.

§141ΑΓΓΕΛΙΝΙΔΗΣ. Ὀφείλει νὰ καταθέσῃ τὸ ἔγγραφον ὁ κ. Βαλέττας, κύριε πρόεδρε· ἐγένετο χρῆσις ἐγγράφου, καὶ ὀφείλει νὰ καταθέσῃ τὸ ἔγγραφον (θόρυβος).

§142ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Κύριε πρόεδρε, ζητῶ τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Χαλκίδος, διότι εἶμαι γείτων καὶ εἶμαι εἰς κατάστασιν νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλήν.

§143ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Νὰ κατατεθῇ τὸ ἔγγραφον αὐτὸ, ἐπειδὴ ἀνεγνώσθη ἀπὸ τὸ βῆμα τῆς Βουλῆς, εἶναι κτῆμά της.

§144ΠΕΡ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ἐγὼ ἠξεύρω ὅτι τὸ ὑπουργεῖον τὸ ἔχει ὑπ’ ὄψιν του· ὅτι ὁ διοικητὴς τοῦ τάγματος τὸ ἠξεύρει καὶ ὅτι διετάχθη ὁ εἰσηγητὴς Φλέγκας νὰ μεταβῇ ἐπιτοπίως νὰ ἐξετάσῃ· ὥστε τὸ ὑπουργεῖον τὸ ἠξεύρει· σᾶς λέγω γεγονός.

§145ΤΙΝΕΣ. Ἀφοῦ εἶναι δημόσιον ἔγγραφον, πῶς τὸ κατακρατεῖτε;

§146ΠΕΤΡΙΤΣΗΣ. Ποῦ τὸ εὗρε; τὸ ὑπεξῄρεσε... (θόρυβος).

§147ΤΙΝΕΣ. Εἶναι ἐπίσημον;

§148Α. ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Ἐὰν ἦτον ἐπίσημον, θὰ τὸ κατέθετεν, ἀλλὰ εἶναι ψεύτικον (θόρυβος).

§149ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Κύριοι, πρὶν ἢ ἀρχίσω τὸν λόγον, ὀφείλω νὰ ἀπευθύνω παρατήρησιν πρὸς τὸν κύριον Βαλέτταν, καθόσον ἀφορᾷ τὸ ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον παρουσιάσθη σήμερον καὶ ἀνεγνώσθη εἰς τὴν Βουλήν. Τὸ ἔγγραφον τοῦτο ἀφορᾷ μίαν κατάχρησιν· ὤφειλεν ὁ κ. Βαλέττας τῇ καλῇ πίστει ἑπόμενος νὰ τὸ καταθέσῃ εἰς τὸ γραφεῖον, διότι τὸ ἔγγραφον τοῦτο προσβάλλεται παρ’ ἡμῶν πρῶτον ὅτι εἶναι ἀπόῤῥοια πλαστότητος, καὶ δεύτερον ἐὰν φέρῃ τὰς σφραγίδας τοῦ ταχυδρομείου, ἐστάλη διὰ τοῦ ταχυδρομείου εἰς τὸν διοικητὴν καὶ δὲν περιῆλθεν εἰς τὸν διοικητὴν, ἀλλ’ ἔρχεται δι’ ἄλλου μέσου εἰς τὴν Βουλήν· ἑπομένως παριστᾷ τὸ σῶμα τοῦ ἐγκλήματος ὑπεξαιρέσεως ἐπιστολῆς. Ὤφειλε λοιπὸν καλῇ τῇ πίστει νὰ τὸ καταθέσῃ ὁ κ. Βαλέττας διὰ νὰ ἐξελεγχθῇ· ἀλλὰ μᾶς εἶναι ἀδιάφορον· ἕκαστος εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμήσῃ τὸ ἔγγραφον αὐτὸ, διότι ἀρκετὴν πεῖραν ἔχετε καὶ δύνασθε νὰ κρίνητε πῶς τοιαῦτα ἔγγραφα γίνονται. Ἔρχομαι ἤδη εἰς τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος. Ὁ κ. Βαλέττας λαβὼν τὸν λόγον διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ τὰς ἐνστάσεις κατὰ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας, εἶπεν ὅτι ἐκπληροῖ καθῆκον τυπικόν. Ὄχι, δὲν ἐκπληροῖ καθῆκον τυπικόν· ἐκπληροῖ καθῆκον προερχόμενον ἐκ φιλίας καὶ συμπαθείας πρὸς τοὺς ἀποτυχόντας, καὶ ἠθέλησε νὰ ῥίψῃ ὀλίγους λόγους, διὰ νὰ γείνῃ μικρὸς πάταγος, καὶ κολακεύσῃ τὴν φιλοτιμίαν τῶν ἀποτυχόντων, διότι τοιοῦτον πνεῦμα καταφαίνεται καὶ ἐν τῇ κατὰ τῆς ἐκλογῆς ἐνστάσει, τὴν ὁποίαν ἐν ἐκτάσει ἔκαμον καὶ ἐνεχείρισαν πρὸς τὸν κ. Νομάρχην. Ἐν ἀρχῇ τοῦ λόγου του ὁ κ. Βαλέττας εἶπεν ὅτι διὰ τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς, ἡ ὁποία παρανόμως κατ’ αὐτὸν ἐνηργήθη, κατεπολεμήθησαν ἀξιότιμοι πολιτικοὶ, καὶ κατεῤῥίφθησαν σπουδαῖαι ἐπιῤῥοαί, Ἔρχομαι νὰ ἐξετάσω κατὰ πόσον σπουδαῖαι ἐπισημότητες ἀπεκλείσθησαν καὶ σπουδαῖαι ἐπιῤῥοαὶ κατεῤῥίφθησαν. Εἰς τὴν προκειμένην ἐκλογὴν, εἶπεν ὁ κ. Βαλέττας, ἦτο τοιαύτη, ὡς καὶ πάντοτε, ἡ ἐπιῤῥοὴ τοῦ κυρίου Κριεζώτη, ὥστε δὲν ἠδύνατο ποτὲ νὰ καταβληθῇ· ἀλλὰ εἶναι ἀληθὲς τοῦτο, κύριοι; Καὶ πότε ὁ κ. Κριεζώτης ἐξελέχθη καὶ εἰσῆλθεν ἐντὸς τοῦ βουλευτηρίου τούτου, χωρὶς νὰ τρέξῃ καὶ ζητήσῃ τὴν ὑπουργικὴν ὑποστήριξιν; Κατὰ τὰ 1865 ὁ Κριεζώτης ὑπουργικὸς ὢν εἰσῆλθεν εἰς τὸ βουλευτήριον· κατὰ τὰ 1868 ἦτον ἀντιπολιτευόμενος καὶ ἀπέτυχε· κατὰ τὰ 1872 ὑπουργικὸς καὶ τότε ὢν πάλιν κατώρθωσε νὰ εἰσέλθῃ· τοῦτο συνέβη καὶ κατὰ τὰ 1873. Τί δὲ ἀκολουθεῖ τὰ δύω ἄλλα σπουδαῖα πολιτικὰ πρόσωπα, τὸν Βουδούρην καὶ τὸν Θωμᾶν, οἵτινες ἐφέτος ἦσαν ἀντίπαλοί μας; Ὁ Βουδούρης καὶ ὁ Θωμᾶς πρώτην φορὰν ἀνεμίχθησαν εἰς τὰ πολιτικὰ κατὰ τὰ 1868, εἰς δὲ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἦτον ἀντίπαλος αὐτῶν ὁ ἀδελφός μου. Δὲν ἦλθον διὰ τῆς ἐλευθέρας ψήφου τῶν ἐκλογέων ἐντὸς τοῦ βουλευτηρίου τότε, ὄχι· δὲν τοὺς ἔφερε μόνη ἡ πίεσις· τοὺς ἔφεραν ἱστορικὰ αἴσχη καὶ κακοήθεις καλπονοθεύσεις.

§150ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Στὰ πόσα;

§151ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Κατὰ τὰ 1868. — Ἐγένετο καλπονόθευσις ἀπὸ τὸν Θωμᾶ, ὅστις εἶχε τὸν ἀδελφόν του δήμαρχον εἰς τὸν δῆμον Ληλαντίων καὶ ὅστις ἀπέκλεισε τοὺς ἐκλογεῖς, ἐξεδίωξε τοὺς ἀντιπροσώπους μας, καὶ μολονότι ἔλειπον ἐκ τῶν ἡμετέρων περὶ τοὺς 600, καὶ μολονότι οἱ ψηφοφορήσαντες φίλοι των ἦσαν περὶ τοὺς διακοσίους, ἐγένετο ἀποσφράγισις καὶ εἰς τὰς κάλπας κατόπιν εὑρέθησαν 950 ψῆφοι, ἐνῷ οἱ ἐν τῷ καταλόγῳ ἐκλογεῖς ἦσαν περὶ τοὺς 1000· ὁ δὲ ἀδελφός μου τότε ὅστις εἶχε πολλοὺς πνευματικοὺς συγγενεῖς εἰς τὸν δῆμον ἐκεῖνον, οὐχὶ μόνον πολλὰ ὀλίγας ψήφους εἶχεν εἰς τὸ λευκὸν μέρος τῆς κάλπης του, ἀλλὰ εἶχε καὶ πλεονάζοντα σφαιρίδια, καὶ ἀφοῦ ἀφῃρέθησαν ταῦτα κατὰ τὴν διαλογὴν ἔμεινε καὶ χρεώστης. Αὐταὶ εἶναι, κύριε Βαλέττα, αἱ ἐξοχότητες αἱ πολιτικαὶ, τῶν ὁποίων ἠθέλησες ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου νὰ θρηνήσῃς τὴν ἀποτυχίαν· κατὰ τὸ 1869 ἦσαν ἀντίθετοι καὶ ἀπέτυχον.

§152ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Ὁ κ. Βουδούρης ἀπέτυχεν;

§153ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Μάλιστα.

§154ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Δὲν μᾶς λέγετε τὰς ψήφους, τὰς ὁποίας ἔλαβεν;

§155ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Δὲν ἐνθυμοῦμαι. — Κατὰ τὸ 1872 πάλιν ἔκαμον ἀποκλεισμὸν, ἔκαμον καλπονόθευσιν. Εἰς τοῦτο δὲ συνέτρεξε καὶ πάλιν ὁ Θωμᾶς, ὅστις διὰ τῆς ἐν Στενῇ δημαρχικῆς ἕδρας, τὴν ὁποίαν κρατεῖ ἐπὶ πολλὰ ἔτη ὁ ἀδελφός του, διὰ καταπιέσεων καὶ βίας πάντοτε, κατώρθωσε νὰ ἐφοδιάσῃ τὰς κάλπας δι’ ἀφθονίας σφαιριδίων καὶ τοὺς ἔφερεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὡς γνησίους ἀντιπροσώπους. Κατὰ τὸ 1873 ἀντίθετος συνδυασμὸς δὲν ἔγεινε, διότι πρὸ δέκα ἢ δεκαπέντε ἡμερῶν ὁ θάνατος προέλαβε τὸν ἀδελφόν μου καὶ τοιουτοτρόπως παρέλυσε τὸν ἀντίθετον συνδυασμόν. Ποῖα δὲ πρόσωπα εἶχον ἀντίθετα αὐτοί, κατὰ τῶν ὁποίων ὁ κ. Βαλέττας διϊσχυρίσθη ὅτι δὲν ἠδυνάμεθα ν’ ἀντιταχθῶμεν; Εἶχον τὸν κ. Ἀβέρωφ· καὶ τίς εἶναι ὁ κ. Ἀβέρωφ; μήπως εἶναι ἄνθρωπος, ὅστις πρώτην φορὰν ζητεῖ τὰς ψήφους τῶν συμπολιτῶν του; πολιτεύεται πρὸ 20 ἢ 30 ἐτῶν, καὶ εἰσῆλθε πολλάκις ἐντὸς τοῦ βουλευτηρίου τούτου, διότι διὰ τῶν εὐεργεσιῶν του εἶχε καταλάβει τὰς συμπαθείας καὶ τὴν ἀγάπην τῶν συμπολιτῶν του. Ὁ δὲ κ. Ἀγγελινίδης, νομίζετε, ὅτι καὶ αὐτὸς πρώτην ἤδη φορὰν ἔρχεται εἰς τὴν Χαλκίδα νὰ ζητήσῃ τὴν ψῆφον τῶν συμπολιτῶν του; ὄχι· ὁ κ. Ἀγγελινίδης δὶς ἄλλοτε ἐξετέθη καὶ ἐπέτυχεν. Ἔχει ἀδελφὸν ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν εὐδοκίμως ἐν Χαλκίδι τὸ δικηγορικὸν ἐπάγγελμα μετερχόμενον, καὶ διὰ τῆς προθύμου καὶ εἰλικρινοῦς ἐργασίας του συγκρατοῦντα πολλοὺς φίλους· ὁ κ. Ἀγγελινίδης διὰ τῆς καλῆς συμπεριφορᾶς του ἀπήλαυσε μεγάλην ὑπόληψιν ἐκ μέρους τῶν συμπολιτῶν του, καὶ διὰ τοῦτο παρακάθεται ἐντὸς τοῦ βουλευτηρίου τούτου. Ὁ δὲ Θανασούλας, γαμβρὸς ἐπ’ ἀνεψιᾷ τοῦ κ. Κριεζώτη, ἠδυνήθη νὰ σχηματίσῃ ἀρκετὰ πολιτικὰ κεφάλαια· τὸν Θανασούλαν αὐτὸν ὁ Κριεζώτης ἄλλοτε τὸν ἐζήτησεν ὡς σύντροφόν του· δὶς ἄλλοτε ἐξετέθη εἰς τὸν ἐκλογικὸν ἀγῶνα καὶ ἀπέτυχεν· ἀλλὰ δὲν εἶναι κανών, ὅστις ἀπέτυχεν ἅπαξ ἢ δὶς ὅτι πρέπει ν’ ἀποτυγχάνῃ πάντοτε· ὁ Θανασούλας εἰργάσθη καὶ ἐσχημάτισε τὴν ἐπιῤῥοήν του. Πρὸς τοῦτο δὲ συνετέλεσεν ἡ συνάφεια, εἰς ἣν εὑρίσκεται πάντοτε μετὰ τῶν χωρικῶν, διότι εἶναι ἰδιοκτήτης ἀρκετῆς ἐκτάσεως γῆς εἰς τὸν δῆμον Μεσσαπίων, ὅπου ἤθελεν ὁ Βαλέττας νὰ εἴπῃ ὅτι εἶναι ἄγνωστος, καὶ ἔχει τὰς συμπαθείας τῶν χωρικῶν ἐκείνων. Ἴσως ὁ κ. Βαλέττας θὰ παραξενευθῇ διατί καὶ ἐγὼ ἐξελέχθην σήμερον ὡς ἀντιπρόσωπος τῆς ἐπαρχίας· ἴσως νὰ νομίζῃ, ὅτι τὸ ἀξίωμα τοῦ ἀντιπροσώπου μοὶ ἐδόθη ὡς τεμάχιον ἄρτου· ἀλλ’ ἀπατᾶται ὁ κ. Βαλέττας νὰ νομίζῃ τοῦτο· πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὅτι ἡ οἰκογένειά μου πολιτεύεται ἐν Χαλκίδι ἀφότου ἤρχισε τὸ πολιτεύεσθαι ἐν Ἑλλάδι, καὶ θὰ ἦτον ἀγνωμοσύνη ἐκ μέρους τῶν κατοίκων τῆς Χαλκίδος νὰ μὴ μοὶ ἔδιδον μίαν ψῆφον ἀφοῦ τοσοῦτον χρόνον εἰς τὴν ἐπαρχίαν πολιτικῶς εἰργάσθημεν· καὶ λέγω ἀγνωμοσύνη, διότι βέβαια γνωρίζετε ὅτι ἡ θέσις τοῦ πολιτευομένου, οὐδὲν ἄλλο παρέχει ἢ πικρίας καὶ βάσανα. Ἀφίνω ἤδη τὰ ἐν γένει περὶ τῆς ἐκλογῆς, καὶ ἔρχομαι ἐν ὀλίγοις, κ. βουλευταὶ, νὰ ἐξετάσω ὅσα κυρίως ἔλαβον χώραν κατὰ τὴν ἐκλογικὴν ἐνέργειαν. Πρὸ τῶν ἐκλογῶν εἶχε γείνει φροντὶς, ὅπως καταρτισθοῦν οἱ συνδυασμοί· διὰ πολλῶν προσπαθειῶν καὶ μέσων, οἱ ἀντίθετοι ἡμῶν ὑποψήφιοι ἐφρόντισαν διὰ νὰ λάβωσιν ὑπουργικότητα· ἀφοῦ τοῦτο δὲν τὸ κατώρθωσαν, ἀφοῦ εἶδον τὸν συνδυασμὸν ἡμῶν συμπαγῆ, ἔφθασαν εἰς ἀπελπισίαν, ἥτις ἤθελε τοὺς ὠθήσει μέχρις ἀπομακρύνσεως ἀπὸ τοῦ ἐκλογικοῦ ἀγῶνος· ἔμενον τρεῖς, ὁ Κριεζώτης, ὁ Θωμᾶς καὶ ὁ Βουδούρης· δὲν εἶχον τέταρτον σύντροφον, διότι οὐδεὶς ἄλλος ἠθέλησε νὰ συνάψῃ μετ’ αὐτῶν τὴν τύχην του. Προσέφυγον γονυκλητῶς εἰς τὸν κ. Φλογαΐτην, καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν τοῦ κ. Κουμουνδούρου ἐὰν ᾖναι ἐδῶ, διὰ νὰ μᾶς πληροφορήσῃ ἐὰν τῷ ὄντι δὲν ἔλαβεν ἐπιστολὴν ἀπὸ τὸν Κριεζώτην καὶ Βουδούρην διὰ τῆς ὁποίας ἔλεγον, νὰ φροντίσῃ νὰ πείσῃ τὸν Φλογαΐτην, νὰ λάβῃ μέρος εἰς τὸν συνδυασμὸν, διότι ἄλλως εἶναι χαμένοι.

§156ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὄχι, αὐτὸ δὲν τὸ ἔλεγον.

§157ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Ἂν ὄχι κατὰ λέξιν, αὐτὸ ἦτο τὸ πνεῦμα τῆς ἐπιστολῆς. Λοιπὸν οἱ ὑποψήφιοι, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκοντο εἰς τοσαύτην ἀποθάῤῥυνσιν ὥστε ἐσκέπτοντο νὰ ἀπομακρυνθῶσι, καὶ οἱ ὁποῖοι ἐκρέμασαν τὴν τύχην των ἀπὸ τὴν ἐπίνευσιν καὶ ἀπόφασιν τοῦ κ. Φλογαΐτη, καὶ οἱ ὁποῖοι τὸν Φλογαΐτην δὲν τὸν εἶχον σύντροφον, διότι ἦλθε καὶ ὑπεστήριξε τὸν συνδυασμὸν ἡμῶν, αὐτοὶ ἔχουν τὸ θάῤῥος νὰ σᾶς λέγουν, ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα οἱ γνήσιοι ἀντιπρόσωποι, ὅτι σεῖς διὰ παρανομιῶν εἰσήλθατε εἰς τὸ βουλευτήριον! Ἀφοῦ ὁ κ. Φλογαΐτης εἶχεν ἀρνηθῆ τὴν σύμπραξιν εἰς τοὺς ἀντιπάλους μας, δὲν ἔμενεν εἰς αὐτοὺς παρὰ νὰ προστρέξωσιν εἰς τὸν Τομπάζην, ὅστις εἶχεν ἐκθέσει ἀναφορὰν, ὄχι διὰ νὰ γείνῃ βουλευτὴς, ἀλλὰ διὰ νὰ μὴ λάβῃ μέρος, ὡς μέλος τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς· ἐπειδὴ ὅμως ὁ Τομπάζης δὲν ἤθελε νὰ λάβῃ μέρος, κατέφυγον εἰς κἄποιον Κοροπίτσαν, κτηματίαν, τὸν ὁποῖον πολὺ παρεκάλεσαν διὰ νὰ δεχθῇ καὶ τοιουτοτρόπως κατήρτισαν τὸν συνδυασμόν των. Πλὴν ἡ ἀποθάῤῥυνσις εἰς αὐτοὺς ἐξηκολούθει νὰ αὐξάνῃ, καὶ ἐσκέφθησαν ἵνα ἀπομακρυνθῶσι, καὶ ἀπόῤῥοια τῆς σκέψεως ἐκείνης ἦτον ὁ πάταγος τὸν ὁποῖον ἔκαμον, διὰ τῶν τηλεγραφημάτων πρὸς τὸν Βασιλέα καὶ τοὺς ὑπουργούς· ἤθελον νὰ κάμουν τὴν διαμαρτύρησιν· προβλέπομεν ἐπεμβάσεις, ἔλεγον, προβλέπομεν παρανομίας, καὶ διὰ τοῦτο ἡμεῖς παραιτούμεθα· αὐτὴ ἦτον ἡ σκέψις, ἥτις ὤθησεν αὐτοὺς εἰς τὰ τηλεγραφήματα, τὰ ὁποῖα ἔστελλον. Δὲν ἀπεσύρθησαν ὅμως· καὶ ἠξεύρετε τίς ἦτον ὁ λόγος; ἦτον ἡ συμπάθεια τοῦ νομάρχου Καλαμίδα. Ὁ Καλαμίδας καὶ κατὰ σύστημα δὲν ἦτο φίλος μας, ὡς ἀνήκων εἰς ἄλλην πολιτικὴν ἀπόχρωσιν καὶ κατὰ συμπάθειαν, διότι εἶναι στενὸς φίλος τοῦ Κριεζώτη· εἶχον λοιπὸν πεποίθησιν εἰς τὸν Καλαμίδαν, καὶ δι’ αὐτὸ ἀπεφάσισαν νὰ ἐκτεθῶσι. Τὸ ὅτι ὁ Καλαμίδας ἦτο δυσμενὴς πρὸς ἡμᾶς, ἀπόδειξις εἶναι ὅτι ἀπὸ τὸν Ἰούνιον καὶ ἐντεῦθεν, ἀπὸ τὴν δευτέραν ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς εἰς τὸν Καλαμίδα οὔτε καλημέρα δὲν λέγει κἀνεὶς ἐξ ἡμῶν· πρὸ τῶν ἐκλογῶν μόλις τὸν ἐχαιρετῶμεν. Ἔδωκε λοιπὸν ὁ κ. Καλαμίδας τὸ θάῤῥος εἰς αὐτοὺς, καὶ ἐξετέθησαν. Ἀπεφάσισαν κατ’ ἀρχὰς εἰς ποίους δήμους θὰ ὑπάγῃ ἕκαστος νὰ διευθύνῃ τὴν ἐκλογήν· ὁ Κοροπίτσας καὶ ὁ Κριεζώτης ἔμειναν εἰς τὸν δῆμον Χαλκίδος, ὁ Βουδούρης ἀνέλαβε τὸν δῆμον Κηρέων, ὁ δὲ Θωμᾶς τὸν δῆμον Ληλαντίων, τοὺς λοιποὺς τρεῖς δήμους ἀφῆκαν ἐγκαταλελειμμένους. Ἡ πρώτη ἐνέργεια τοῦ Κριεζώτη καὶ Κοροπίτσα ἦτο νὰ κάμωσιν ἐκδρομήν τινα εἰς τὰ χωρία, διότι εἰς τὴν Χαλκίδα πᾶσα ἐνέργεια ἦτο περιττή. Ἔκαμον λοιπὸν τὴν ἐκδρομὴν εἰς τὰ πέριξ τῆς Χαλκίδος χωρία· ἀλλὰ ποῖον τὸ ἀποτέλεσμα; Μολονότι ἐνόμιζεν ὁ Κριεζώτης, ὅτι περὶ τοὺς 500 ἐκλογεῖς ἤθελον τὸν ἀκολουθήσει μέχρι Χαλκίδος, ἐπέστρεψε μὲ τοὺς 3 ὑπηρέτας του, καὶ δι’ αὐτὸ δὲν ἦλθεν εἰς Χαλκίδα, διότι δὲν ἠθέλησε νὰ παρουσιασθῇ μὲ 3 μόνους ψηφοφόρους· διευθύνθη δὲ εἰς τὸν ἐν τῇ κοιλάδι τῆς Χαλκίδος ἀμπελοτοπόν του, καὶ τὴν ἑπομένην ὅτε ἤρχισεν ἡ ἐκλογὴ διευθύνθη εἰς τὸ χωρίον Βατῶντος τοῦ κ. Βουδούρη, ὅπου διέμεινε καθ’ ὅλον τὸ διάστημα τῆς ἐκλογῆς οὐδόλως ἐμφανισθεὶς ἐπὶ τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας. Ἀφοῦ λοιπὸν ταῦτα ἔπραξε, πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ λάβῃ πολλὰς ψήφους; Καὶ μὅλα ταῦτα τολμῶσι, κύριοι, νὰ ἀποδίδουν τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς εἰς στρατιωτικὴν ἐπίδρασιν, νὰ ἀποδίδουν εἰς ἐπέμβασιν τοπικὴν, καὶ νὰ παριστῶσιν αὐτὸ ὡς ἀποτέλεσμα βίας καὶ παρανομίας. Δὲν ἐκτείνομαι εἰς τὴν ἐξέτασιν τῆς ἐκλογῆς ὅλων τῶν δήμων τῆς ἐπαρχίας μας, διότι ἠρκέσθησαν εἰς τὸ νὰ προσβάλλωσι τοὺς τρεῖς ἐξ αὐτῶν· περιορίζομαι ὅθεν καὶ ἐγὼ εἰς αὐτοὺς μόνους. Ἐπεθύμουν νὰ ἐκτείνω τὸν λόγον μου ἐπὶ τῶν καθέκαστα τῶν ἐκλογῶν ὅλων τῶν δήμων, διὰ νὰ καταδείξω τὰς αἰτίας, αἵτινες ἐπέφερον τὴν πτῶσιν τῶν ἀντιπάλων μας, ἀλλὰ δὲν θέλω νὰ ἀπασχολήσω τὰς πολυτίμους στιγμάς σας. Εἰς τὸν δῆμον Μεσσαπίων, κύριοι βουλευταὶ, ψηφοφοροῦν πάντοτε περὶ τοὺς 300 ψηφοφόρους εἰς πᾶσαν ἐκλογήν· ἐν τῷ δήμῳ τούτῳ μεγάλην διέθετε μερίδα ὁ κ. Ἀβέρωφ, καὶ ἡμεῖς δὲ ἔχομεν ἕκαστος τὸ μέρος του ἐν αὐτῷ. Ὁ δήμαρχος μὲ τὸ σύστημά του, διϊσχυρίζονται οἱ ἀντίθετοί μας, ὅτι ἀνῆκεν ἀποκλειστικῶς εἰς αὐτούς· πλὴν ὁ δήμαρχος εἶχε τὰς συμπαθείας του καὶ πρὸς ἡμᾶς, καὶ ἑπομένως τοὺς φίλους του τοὺς ἀφῆκεν ἐλευθέρους νὰ ψηφοφορήσωσι χωρὶς νὰ τοὺς ἐπηρεάσῃ. Ἀφοῦ ὅμως ἐπιμένουσιν ὅτι οὗτος ἦτον ἀποκλειστικὸς φίλος των, βεβαίως θὰ παραδεχθῶσι καὶ τὰ ἔγγραφά του ὡς ἀληθῆ, καθόσον ἀφορᾷ τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς· «ἐψηφοφόρησαν, λέγει, τὴν πρώτην ἡμέραν ἐν ἄκρᾳ ἡσυχίᾳ καὶ τάξει τόσοι· ἐψηφοφόρησαν τὴν δευτέραν ἡμέραν ἐπίσης ἐν ἄκρᾳ ἡσυχίᾳ καὶ τάξει τόσοι· καὶ οὕτω καθεξῆς.» Εἶναι ἔγγραφα τοῦ κ. Γκανᾶ, τὸν ὁποῖον διϊσχυρίζοντο ὅτι εἶχον φίλον. Ἀλλὰ δὲν ἐψηφοφόρησαν 300 ἢ 358 ὅσοι ἐψηφοφόρουν ἄλλοτε· ἀλλὰ πόθεν προέρχεται τοῦτο; ὅταν οἱ χωρικοὶ δὲν βλέπουν ἐσὲ τὸν ἐνδιαφερόμενον νὰ παρίστασαι εἰς τὴν ἐκλογὴν, τότε θέλεις αὐθορμήτως νὰ ἔλθουν νὰ σὲ ψηφίσουν; Παρῆλθον αἱ ἐποχαὶ κατὰ τὰς ὁποίας ἐκινοῦντο οἱ ἐκλογεῖς διὰ νευμάτων. Ἔρχομαι εἰς τὸν δῆμον Νηλέων. Ὁ δῆμος αὐτὸς, κύριοι, ἀνήκει εἰς εἰς τὸν κύριον Ἀβέρωφ ἐν τῇ ἑνώσει του μετὰ τοῦ δήμου Κηρέων, ἔχων ὡς δήμαρχον τὸν ἀδελφόν του ἐπὶ πολλὰ ἔτη· μετὰ τὴν διαίρεσιν ἐγένετο ἐκλογὴ ἐπὶ τοῦ Δεληγεώργη, καὶ εἰς αὐτὴν ἔλαβον χώραν πολλαὶ ἀσχημίαι, ἡ βία καὶ ἡ πίεσις ἡ στρατιωτικὴ ἐπέφερον σύγκρουσιν οἵα οὐδέποτε ἐγένετο ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ μας· καὶ τῆς συγκρούσεως αὐτῆς συνέπεια ὑπῆρξεν ὁ φόνος 3 φίλων τοῦ κυρίου Ἀβέρωφ καὶ ἑνὸς στρατιωτικοῦ. Ὕστερον λοιπὸν ἀπὸ τοιαῦτα πραξικοπήματα λαβόντα χώραν εἰς μίαν ἐκλογὴν, καθ’ ἣν ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἵσταται ὁ Βουδούρης μὲ τὸν στρατὸν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ ὁ κύριος Ἀβέρωφ μὲ τοὺς πολίτας, ὕστερον ἀπὸ τὴν χύσιν αἵματος ἐν τῷ τόπῳ, πῶς θέλετε νὰ εἴπητε, ὅτι τοῦτο συνετέλεσε νὰ αὐξήσῃ τὴν ἐπιῤῥοὴν τοῦ κυρίου Βουδούρη; Μοὶ φαίνεται ὅτι τὸ τοιοῦτον συμπέρασμα δὲν εἶναι ὀρθόν· ἐγκατέλειψαν πολλοὶ τὸν κύριον Βουδούρην, καὶ σύσσωμοι προσῆλθον καὶ ἐψηφοφόρησαν ἡμᾶς. Ἀλλὰ τὸ ἀποτέλεσμα μας λέγουν ὅτι ἀποδεικνύει τὸ ἐναντίον, διότι ἡ ἀντίθετος μερὶς ἔχει μόλις περὶ τοὺς 40 ψήφους· ὅταν οἱ ἴδιοι αὐτοὶ δὲν ἠθέλησαν νὰ παρασταθῶσι νὰ διευθύνωσι τὴν ἐκλογὴν, ἑπόμενον ἦτον ὅτι πολλοὶ φίλοι των δὲν ἠθέλησαν νὰ προσέλθουν καὶ ψηφοφορήσωσιν. Ἔπειτα τὸν δήμαρχον, τὸν ὁποῖον ἐνόμιζον ὅτι τοὺς ὑπεστήριζεν, ἐν τῇ ἐνστάσει αὐτῶν ἀναφέρουσιν ὅτι τὸν κατεστήσαμεν κρύφιον ὄργανόν μας, καὶ εἰς τοῦτο δὲν ἔχουσιν ἄδικον, διότι πράγματι ὁ δήμαρχος Νηλέων εὑρίσκεται εἰς στενὰς σχέσεις πρὸς τὸν κ. Ἀγγελινίδην καὶ εἶχεν ἀλληλογραφίαν μετ’ αὐτοῦ καὶ πρὸ τῆς ἐκλογῆς καὶ κατὰ τὴν ἐκλογὴν καὶ μετ’ αὐτήν. Ἑπομένως εἰς τὸν δῆμον Νηλέων, ἐκτὸς τοῦ μεγάλου κόμματος, τὸ ὁποῖον ὁ κύριος Ἀβέρωφ διατηρεῖ ἐκεῖ, καὶ οἱ φίλοι τοῦ δημάρχου συνεπάθουν εἰς τὸν συνδυασμὸν ἡμῶν, καὶ δὲν ἤθελον νὰ βοηθήσωσιν εἰλικρινῶς τὸν κύριον Βουδούρην καὶ τοὺς συντρόφους του. Μένει ἤδη, κύριοι, ὁ τελευταῖος δῆμος, ὁ δῆμος Κηρέων. Εἰς τὸν δῆμον αὐτὸν ὑπάρχουν ἐν τῷ καταλόγῳ ἐγγεγραμμένοι περὶ τοὺς 500 ἐκλογεῖς. Εἰς τὴν ἐκλογὴν τὴν δημοτικὴν, ἡ ὁποία ἐνηργήθη πρῶτον μετὰ τὴν διαίρεσιν εἰς 2 δήμους, ἐψηφοφόρησαν περὶ τοὺς 400· ἤδη εἰς τὴν βουλευτικὴν ἐκλογὴν ἐψηφοφόρησαν μόνον περὶ τοὺς 90 ἢ 95. Ποῖος ὁ λόγος τοῦ νὰ ψηφίσουν τόσον ὀλίγοι ἐκλογεῖς; αὐτὸ θὰ ἐκθέσω εἰλικρινῶς πρὸς ὑμᾶς. Εἶναι βέβαιον καὶ τὸ ὁμολογῶ, ὅτι ὁ κύριος Βουδούρης καὶ ὁ κύριος Νόελ ἔχουσι φίλους εἰς τὸν δῆμον ἐκεῖνον· πλὴν ὁ σκοπὸς, μὲ τὸν ὁποῖον ἦλθον νὰ ἐνεργήσωσι κατὰ τὴν ἐκλογὴν αὐτὴν, δὲν ἦτο νὰ φέρωσι τοὺς φίλους των διὰ νὰ ψηφοφορήσουν, ὄχι· εἶχον προετοιμάσει περὶ τοὺς 60 ξένους ὁπλοφόρους, τοὺς ὁποίους εἶχον μαζῆ των ὡπλισμένους· ὥπλισαν ἐπίσης περὶ τοὺς 70 ἐκ τῶν χωρικῶν, καὶ τοιουτοτρόπως ἀπετέλεσαν σῶμα περὶ τοὺς 100 ἕως 120 ὁπλοφόρους ἑτοίμους πρὸς ἐπίθεσιν. Αὐτὸ μετὰ ἄλλων τινῶν ἐκλογέων εἶναι οἱ 500, τοὺς ὁποίους εἰς τὰς ἐνστάσεις των λέγουσιν, ὅτι ἔφερον νὰ ψηφοφορήσουν. Ἔφθασαν τὴν πρώτην ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας εἰς τὸ χωρίον Μαντούδιον, ὅπου ἔμενεν ὁ ὑποψήφιος Ἀθανασοῦλας μὲ τοὺς ἀντιπροσώπους καὶ τοὺς φίλους μας καὶ ὅπου ὑπῆρχεν ἀπόσπασμα, διὰ νὰ ἐπιτηρῇ τὴν τάξιν τῆς ἐκλογῆς, ἐκ 10– 12 στρατιωτῶν συγκείμενον. Ἅμα ἦλθον οἱ ἔνοπλοι τοῦ κυρίου Βουδούρη μετὰ τοῦ Νόελ, ἀμέσως περιετρογύρησαν τὸ σχολεῖον. Οἱ σκοποί των ἦτο ν’ ἀποδειώξωσι τοὺς στρατιώτας, καὶ νὰ μείνωσι κύριοι τοῦ μέρους ὅπου ἐνηργεῖτο ἡ ψηφοφορία, διὰ νὰ ἔχωσιν εἰς τὰς κάλπας των ὅλας τὰς ψήφους. Ἔδωκαν ἀφορμὴν, ἐγένετο συμπλοκὴ μετὰ τὴν μεσημβρίαν τῆς πρώτης ἡμέρας. Ἡ συμπλοκὴ ὅμως αὕτη ἀπὸ τίνας προῆλθεν; Ἄν λάβῃ τις ὑπ’ ὄψιν τὴν ἔκθεσιν τοῦ Νομάρχου, θὰ παρατηρήσῃ ὅτι ὁ κ. νομάρχης δι’ αὐτοψίας βεβαιοῖ ὅτι τὸ κατάστημα, ἐν ᾧ ἐγίνετο ἡ ψηφοφορία, ἦτο κατάστιγκτον ἀπὸ σφαίρας, ἐκ δὲ τῶν στρατιωτῶν τινὲς μὲν, 2 μοῦ φαίνεται, ἐξεδιώχθησαν, οἱ δὲ ἄλλοι ἀπεκλείσθησαν μὴ δυνηθέντες οὐδὲ ἓν νὰ κενώσωσιν ὅπλον. Οἱ χωρικοὶ κατὰ φυσικὸν λόγον περιδεεῖς γενόμενοι ἐκ τῶν λαβόντων χώραν διεσκορπίσθησαν, καὶ ἐκ τῶν ἰδικῶν μας καὶ ἐκ τῶν ἀντιθέτων, καὶ ἐτράπησαν εἰς τὰ χωρία των. Ἡ συμπλοκὴ αὕτη μετ’ ὀλίγην ὥραν διελύθη, καὶ κατόπιν καὶ τὰ ἰδικά μας ὄργανα καὶ τῶν ἀντιθέτων ἔτρεξαν εἰς τὰ χωρία, διὰ νὰ καλέσουν τοὺς ἐκλογεῖς· πλὴν οἱ χωρικοὶ ἠρνήθησαν νὰ προσέλθουν· αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος ὁ εἰλικρινής, διὰ τὸν ὁποῖον δὲν ἐψηφοφόρησαν 300 ὡς ἄλλοτε ψηφοφόροι εἰς τὸν δῆμον αὐτὸν, ἀλλὰ μόνον περὶ τοὺς 90. Ἀλλὰ, κύριοι, καὶ ἄν τις χαρίσῃ εἰς τοὺς ἀντιθέτους μας καὶ τοὺς 300, οἱ ὁποῖοι ἄλλοτε ἐψηφοφόρουν, καὶ τοὺς 500, τοὺς ὁποίους ἔχει ὁ ἐκλογικὸς κατάλογος, γνωρίζετε ποία εἶναι ἡ διαφορὰ του τελευταίου ἐπιτυχόντος ἀπὸ τὸν πρῶτον ἐπιλαχόντα; εἶναι 900 καὶ πλέον ψῆφοι. Λοιπὸν τί χρησιμεύουν εἰς τοὺς ἐνισταμένους νὰ λάβωσι καὶ 500 ψήφους τοῦ δήμου ἐκείνου; οὐδὲν πρακτικὸν ἀποτέλεσμα ἐπέρχεται. Περὶ τῆς συμπλοκῆς, ἧς σᾶς ἔκαμα τὴν ἀφήγησιν, φέρουν οἱ ἐνιστάμενοι ἓν ἔγγραφον ἐπίσημον τοῦ Καζούλη. Τὸ ἔγγραφον αὐτὸ σᾶς ἀνεγνώσθη. Τὸ ἠκούσαμεν καὶ ἡμεῖς ἐν Χαλκίδι, ὅτε ἐγένετο, καὶ ἀμέσως συνελάβομεν τὴν ἰδέαν, ὅτι εἶναι πλαστόν. Ὁ Καζούλης, ἀνθυπολοχαγὸς τοῦ στρατοῦ, δὲν εἶναι ἄνθρωπος ἀναπτύξεως τοιαύτης, ὥστε νὰ συντάξῃ τοιοῦτον ἔγγραφον, τόσῳ γλαφυρὸν ὅσον τὸ ἠκούσατε. Ὁ διοικητὴς, ὅστις ἐκ τῆς ἀλληλογραφίας, τὴν ὁποίαν μετὰ τοῦ Καζούλη εἶχεν, ἦτον εἰς θέσιν νὰ γνωρίζῃ περὶ τούτου· μᾶς ἐβεβαίωσεν, ὅτι πείθεται ἀδιστάκτως, ὅτι τὸ ἔγγραφον αὐτὸ φαίνεται νὰ ἔγεινε μετὰ τὴν ἐκλογὴν, ὅτι τὸ ἔγγραφον αὐτὸ βεβαιοῖ ψευδῆ περιστατικὰ, διότι τὴν ἰδίαν ἡμέραν, δηλαδὴ τὴν 23 Ἰουνίου, ὁ ἴδιος Καζούλης ἔχει ἔκθεσιν, τὴν ὁποίαν διὰ τοῦ ταχυδρομείου ἔστειλε καὶ ἡ ὁποία ἐπειδὴ ἦτο πραγματικὴ καὶ βεβαία, φθάνει διὰ τοῦ ταχυδρομείου εἰς χεῖρας τοῦ κ. διοικητοῦ. Ἐν δὲ τῇ ἐκθέσει αὐτῇ λέγει· «Ἀναφέρω εὐσεβάστως εἰς ὑμᾶς, κ. διοικητὰ, ὅτι σήμερον τὴν 10 π. μ. ὥραν ....»

§158ΜΑΥΡΟΚΟΡΔΑΤΟΣ. Εἶναι ἀρκετὰ γλαφυρὰ καὶ αὕτη.

§159Α. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι ἦλθε διὰ τοῦ ταχυδρομείου εἰς χεῖρας τοῦ κυρίου Διοικητοῦ. Πρὸς χάριν σας ἀφίνω καὶ τὸ ἐπιχείρημα τῆς γλαφυρότητος. Ἀλλὰ τὸ ἓν ἔρχεται μὲ τὸ ταχυδρομεῖον, τὸ δὲ ἄλλο...... ἄλλην ἔχει τὴν διεύθυνσιν.

§160ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἔχει σφραγίδα;

§161Α. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Ἔχει, μάλιστα.

§162ΤΙΝΕΣ. Μὴ διακόπτετε.

§163ΜΠΟΥΤΟΣ. Τὸ ἄλλον ἔγγραφον, κύριε Οἰκονόμου, ἔχει τὴν σφραγίδα τῆς Χαλκίδος;

§164Α. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Ἐγὼ δὲν τὸ εἶδα, διότι δὲν τὸ δίδει ὁ κ. Βαλέττας· παρατηρεῖ τις ἐπ’ αὐτοῦ ἔνοχον μυστικότητα.

§165ΜΠΟΥΤΟΣ. Εἰς τὸ τμῆμα ἐπεδείχθη τὸ ἔγγραφον αὐτό.

§166Α. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Ἐπεδείχθη καὶ πάλιν ἀπεσύρθη. «Ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ, μεριμνῶσα περὶ τῆς ὑπάρξεως καὶ τοῦ ἀνεπηρεάστου τῆς ψηφοφορίας....» Δὲν ἐκτείνομαι, διότι τὰ αὐτὰ λέγει· τώρα, κύριοι, ἔχετε δύω ἔγγραφα ἀντίθετα τῆς αὐτῆς ἡμέρας· τὸ ἓν ἔγγραφον ἔρχεται διὰ τοῦ ταχυδρομείου εἰς χεῖρας τοῦ Διοικητοῦ, τὸ ἄλλο δὲν ἔρχεται. Τὸ ἓν λέγει, ὅτι ἐπίθεσις ἐγένετο ἐκ μέρους τῶν πολιτῶν, τὸ ἄλλο τὸ ἐναντίον.

§167ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν ἔχομεν παρ’ ἓν καὶ μόνον ἔγγραφον· τὸ ἄλλο εἶναι ὑποβολιμαῖον, ὅταν δὲν τὸ παρουσιάζουν.

§168Α. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Κατὰ τοῦ δευτέρου ἐγγράφου ὑπάρχουν πλεῖσται ὅσαι ὑπόνοιαι, ὅτι ἐγένετο πλαστὸν, ὅτι ἐγένετο ὑστερόχρονον. Τὰς ὑπονοίας ταύτας ἐνίσχυσεν ἐν τῷ τμήματι καὶ ὁ κ. Διοικητὴς, βεβαιώσας ὅτι πείθεται, ὅτι τὸ ἔγγραφον αὐτὸ εἶναι πλαστόν. Ἀλλὰ, κύριοι, ἐγὼ προβαίνω ἔτι πλέον· δὲν τὸ παραδέχομαι ὡς πλαστὸν, ἔχετε ὅμως οὐχ ἧττον δύω ἀντίθετα ἔγγραφα τῆς αὐτῆς ἡμέρας· ὁποίαν πίστιν δύνασθε νὰ δώσητε εἰς τὸν ἀξιωματικὸν ἐκεῖνον, ὅστις ἔχει τὴν ἠθικὴν δύναμιν νὰ κάμῃ δύω τοιαῦτα ἀντίθετα ἔγγραφα; Ἐγὼ οὐδεμίαν δίδω πίστιν καὶ τὰ ῥίπτω εἰς τὴν γωνίαν. (Τὰ ῥίπτει κάτωθεν τῆς τραπέζης τοῦ προεδρείου). Σᾶς φωνάζουσιν ἤδη, ὅτι εἰς τὰς ἐκλογὰς τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος ἐγένετο ἀποκλεισμὸς, ἐγένετο στρατιωτικὴ βία. Καὶ ὅμως οὐδεμίαν ἀπόδειξιν φέρουν· ἐπικαλοῦνται τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Κηρέων, καὶ τὸ ἀποτέλεσμα σᾶς ἐξιστόρησα πῶς ὑπῆρξε τοιοῦτον. Ἐν τοιαύτῃ λοιπὸν περιπτώσει πιστεύω, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν θὰ ἔχῃ οὐδένα δισταγμὸν, ὅτι ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος ἐνηργήθη νομίμως καὶ ὅτι οὐδὲν ἔχει τὸ τρωτὸν μέρος· καὶ καταλήγων τὸν λόγον μου, κατέρχομαι μὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἡ ψῆφός σας θὰ ᾖναι ὑπὲρ αὐτῆς. Ὁ πάταγος, τὸν ὁποῖον ἔκαμαν οἱ ἐνιστάμενοι ἦτο σκόπιμος διὰ νὰ ἔχουν μίαν δικαιολόγησιν τῆς ἀποτυχίας των· ἡ ἔνστασις ἡ πολυσέλιδος, τὴν ὁποίαν συνέταξαν, ἦτο μία ἐπιφύλαξις, διὰ νὰ ἔχωσι προσφυγὴν ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν τὰ πράγματα ἤθελον τραπῆ δι’ αὐτοὺς ἐπὶ τὸ εὐνοϊκώτερον, ἦτο μία ψευδὴς ἔκθεσις, ἣν κατεχώρισαν εἰς τὴν ἐφημερίδα τῶν Συζητήσεων διὰ νὰ φανῶσιν ὡς ἀδικούμενοι καὶ διακηρύξουν ὅτι διὰ τῆς ἐπεμβάσεως ἀπώλεσαν τὴν ἐκλογήν.

§169ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετὰ, ἀρκετά. (Ὁ κ. Παπαγεωργίου ἀναβαίνει τὸ βῆμα).

§170ΑΧΟΛΟΣ. Τί θὰ εἴπῃς;........ (θόρυβος).

§171ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Περιμένω ἕως οὗ τελειώσῃ ὁ κ. Ἄχολος. Ἐτελειώσατε, κ. Ἄχολε;

§172ΑΧΟΛΟΣ. Ἀνάθεμα τοὺς δικηγόρους! Θὰ κάμω πρότασιν νὰ λείψουν οἱ δικηγόροι.

§173ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ἀπόφασιν εἶχον, κύριοι, νὰ μὴ λάβω τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς ταύτης, προῆλθον δὲ εἰς τὴν ἀπόφασιν ταύτην ἐκ δύω λόγων· πρῶτον, ἐκ φιλικοῦ αἰσθήματος πρὸς δύω τῶν ἀξιοτίμων ἐπιτυχόντων, δεύτερον ἐκ τῆς ἀποθαῤῥύνσεως, ἥτις μὲ κατέλαβεν, ὡς ἐκ τοῦ τρόπου, ὅστις ἐπεκράτησεν εἰς τὰς ἐξελέγξεις· διότι ἐσχημάτισα τὴν πεποίθησιν.......

§174ΤΙΝΕΣ (δεξιόθεν). Μπράβο!

§175ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ὅσω καὶ ἂν κραυγάζετε, τὴν ἀλήθειαν δὲν ἠμπορεῖτε νὰ τὴν διαψεύσητε.

§176ΤΙΝΕΣ (ἀριστερόθεν). Βέβαια!

§177ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Διὰ τῶν φωνῶν σας ἀποδεικνύετε τὴν ἀλήθειαν ἐκείνου, ὅπερ εἶπον. Ναὶ, κύριοι, ἀπεθαῤῥύνθην καὶ ἐγὼ καὶ πάντες ὅσοι πονοῦν τὸν τόπον.

§178ΤΙΝΕΣ (δεξιόθεν). Ἆ! Ἆ!

§179ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ἀπεθαῤῥύνθη ὁ τόπος ὁλόκληρος.

§180ΤΙΝΕΣ (ἀριστερόθεν). Μάλιστα! Μάλιστα!

§181ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ὅταν, κύριοι, ὁ τόπος βλέπῃ ὅτι πᾶσαι αἱ ἐκλογαὶ, ὅσαι διεξήχθησαν ὑπὸ τὸ κράτος τοῦ φόβου, τῆς βίας καὶ τῆς παρανομίας ἐπικυροῦνται, ὅταν βλέπῃ ὅτι τοὐναντίον ἀκυροῦνται πολλαὶ ἐξ ἐκείνων, αἵτινες εἶναι τὸ ἀληθὲς ἀπαύγασμα τῆς θελήσεως τοῦ λαοῦ, θέλετε νὰ μὴν ἀποθαῤῥυνθῇ; Θέλετε ἐγὼ νὰ εἶχον περισσότερον θάῤῥος ἀπὸ ὅλον τὸν κόσμον, ὥστε νὰ ἐξακολουθῶ νὰ ἦμαι, οἷος ἐξ ἀρχῆς ἤμην; Τῇ ἀληθείᾳ παράδοξος ἡ ἀξίωσις. Ἔρχομαι, κύριοι, εἰς τὴν ἐκλογήν. Ὕστερον ἀφ’ ὅσα εἶδον μετὰ τὴν ἀγόρευσιν τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Θήρας, ὕστερον ἀπὸ τὴν σκηνὴν, ἣν εἶδον λαβοῦσαν χώραν ἐκεῖ (δεικνύει τὴν ἀριστερὰν) περὶ τοῦ ἐγγράφου, ὅπερ προσήγαγεν ὁ κ. Βαλέττας, δὲν ἠδυνήθην πλέον ν’ ἀποπνίξω τὴν φωνὴν τῆς συνειδήσεώς μου, δὲν ἠδυνήθην νὰ πνίξω τὴν φωνὴν τοῦ καθήκοντος, καθήκοντος τοῦ ὁποίου, ἂν θέλητε, κύριοι, μοὶ εἶχε παραγγείλει τὴν ἐκπλήρωσιν ὁ λαὸς τῆς Ἐπαρχίας, ὁ δούς μοι τὴν ἐντολὴν νὰ τὸν ἀντιπροσωπεύσω ἐντὸς τοῦ περιβόλου τούτου.

§182ΤΙΝΕΣ (δεξιόθεν). Μπράβο!

§183ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ναί, κύριοι, ὁ λαὸς τῆς Καρυστίας μοὶ εἶχεν ἀναθέσει τὴν ἐντολὴν νὰ προσβάλω τὴν ἐκλογὴν Χαλκίδος, διότι ὁ λαὸς τῆς Καρυστίας, γείτων ὢν τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος, ἀντελήφθη, εἶδεν, ἤκουσε πάντα ὅσα συνέβησαν κατὰ τὴν ἐκλογὴν αὐτήν.

§184ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὰ ἰδικά σας;

§185ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Τὰ ἰδικά μας δὲν ἦσαν ἢ μαρτυρολόγιον τοῦ λαοῦ ἐκείνου τῆς Καρυστίας, καὶ εὐτυχῶς διὰ σᾶς, ὅτι δὲν ἀνεχινήσατε τὸ ζήτημα τῆς Καρυστίας. Ἄλλως, ἤθελεν ἰδεῖ ὁ κόσμος, πόσα συνέβησαν ἐκεῖ, καὶ εἰς ποίας περιπετείας εὑρέθημεν, ἀπὸ τὰς ὁποίας μόνον ἡ ἀγάπη τοῦ λαοῦ ἐκείνου μᾶς ἔσωσεν. Ἔπρεπε νὰ προσβάλητε τὴν ἐκλογὴν τῆς Καρυστίας, διὰ νὰ λάβω οὕτω τὸ δικαίωμα ν’ ἀνασηκώσω τὸ παραπέτασμα, ὅπως καταδείξω τὴν ἐπέμβασιν ὑπὸ τὴν εἰδεχθῆ μορφήν της (θόρυβος δεξιόθεν). Ὅσον θέλετε θορυβεῖτε, ποτὲ δὲν θὰ μὲ πτοήσητε, μήτε θὰ μὲ κάμητε νὰ σιωπήσω. Ναί, κύριοι, ἐπαναλαμβάνω, ὁ λαὸς τῆς Καρυστίας μοὶ ἀνέθεσε τὴν ἐκλογὴν τῆς Χαλκίδος νὰ τὴν πολεμήσω· διότι ἀντελήφθη ἰδίαις αἰσθήσεσι μέγα μέρος τῶν κατὰ τὴν ἐκλογὴν αὐτὴν συμβάντων. Καὶ ἐγὼ αὐτός, κύριοι, μετὰ φρίκης ἤκουον ὅσα ἐλάμβανον χώραν κατὰ τὸ διάστημα, τὸ πρὸ τῆς ἐκλογῆς καὶ τὸ κατὰ τὴν ἐκλογήν. Ἤκουσα πλείστους ὅσους ψηφοφόρους τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος, οἵτινες ἑνὶ στόματι ἐβεβαίωσαν τὰ διαπραχθέντα κατὰ τὴν ἐκλογὴν ταύτην. Περιωδεύομεν, κύριοι, τὴν ἐπαρχίαν εἴκοσιν ἡμέρας πρὸ τῆς ἐκλογῆς· ὁπουδήποτε καὶ ἂν ἐφθάναμεν, δὲν ἠκούομεν ἄλλο, παρ’ ὅσα διεπράττοντο εἰς τὴν ἐπαρχίαν Χαλκίδος. Πρὸ τῆς ἐκλογῆς ἀποσπάσματα στρατιωτικὰ περιέτρεχον τὰ χωρία τῆς ἐπαρχίας καὶ ἐβίαζον καὶ ἠπείλουν καὶ ἔδαιρον καὶ ἐκτύπων, μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ ἐμπνεύσουν τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἦτον ἀδύνατον οἱ ἀντιπολιτευόμενοι νὰ ἐπιτύχουν. Καὶ ἴσα ἴσα, κύριοι, αὐτὸς καὶ μόνος ἦτον ὁ λόγος, ὅστις ἀπεθάῤῥυνε καὶ τὸν κ. Φλογαΐτην, καὶ δὲν κατῆλθεν εἰς τὸν ἀγῶνα (θόρυβος). Πιστεύσατε, κ. Οἰκονόμου, ὅτι δὲν θὰ καταφύγω εἰς ψεῦδος.

§186ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Δὲν γνωρίζετε τὰ πράγματα.

§187ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Δὲν θὰ εἴπω ἢ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἤκουσα ἀπὸ τὸν κ. Φλογαΐτην. Πιστεύσατε, ὅτι τὴν στιγμὴν ταύτην δὲν εἶμαι παρὰ ἡ ἠχὼ ἐκείνου. Ἴσα ἴσα, λέγω, κύριοι, ὁ λόγος αὐτὸς ἦτον, ὅστις ἔκαμε τὸν κ. Φλογαΐτην ν’ ἀποθαῤῥυνθῇ καὶ νὰ μὴ κατέλθῃ εἰς τὸν ἀγῶνα τὸν ἐκλογικόν, καίτοι εἶχε δώσει ἴσως κάπως ὑπόσχεσιν καὶ λόγον πρὸς τοὺς σήμερον παραπονουμένους νὰ ᾖναι σύντροφος αὐτῶν.

§188ΑΓΓΕΛΙΝΙΔΗΣ. Ὑβρίζεις τὸν κ. Φλογαΐτην.

§189ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Δὲν τὸν ὑβρίζω, κ. Ἀγγελινίδη, ὄχι· ἠξεύρω νὰ σέβωμαι καλλίτερον ἄλλων τὴν τιμὴν καὶ τὰ δικαιώματα ἑκάστου (θόρυβος). Δὲν κάμνετε τίποτε ἄλλο θορυβοῦντες, παρὰ μόνον νὰ παρατείνητε τὴν συζήτησιν. Ἄν ἔχητε τὴν θέλησιν νὰ καθήσητε μέχρι τῆς πρωΐας, βεβαιώθητε, ὅτι καὶ ἐγὼ θὰ μένω ἐδῶ. Σειρὰ ἐκλογῶν ἔπεισε τὸν κ. Φλογαΐτην, ὅτι ὀλίγας ἔχει ἐλπίδας ὁ εἰς τὴν ἐπαρχίαν αὐτὴν ὡς ἀντιπολιτευόμενος ἐκτιθέμενος. Κυρίως δὲ ἀπὸ τοῦ 1868, ὁ τόπος αὐτὸς ἔφθασεν ὄντως εἰς τοιαύτην ἀπαθάῤῥυνσιν, ὥστε πάντοτε μετὰ δυσκολίας καταρτίζονται ἐν αὐτῷ συνδυασμοὶ ἀντιπολιτευόμενοι. Τὸ διατί, ὑμεῖς οἱ ἐκ Χαλκίδος εἶσθε εἰς κατάστασιν καλλιτέραν ἐμοῦ νὰ βεβαιώσητε, ἐὰν θέλητε.

§190ΜΠΟΥΤΟΣ. Τὸ εἶπε ὁ κ. Οἰκονόμου ἀπὸ τὸ βῆμα πρίν.

§191ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Μὴ παραξενευόμεθα δὲ διὰ τοῦτο, κύριοι· διότι ἀπὸ τοῦδε καὶ εἰς τὸ ἑξῆς δυνάμεθα νὰ ἤμεθα βέβαιοι, ὅτι αἱ πλεῖσται τῶν ἐπαρχιῶν τῆς Ἑλλάδος θὰ εὑρεθῶσιν εἰς τὴν αὐτὴν θέσιν.

§192ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἶσθε καὶ προφήτης.

§193ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Τὰ πράγματα τὸ ἀποδεικνύουν. Δὲν μένει, κύριοι, εἰς τὴν ἐμὴν τοὐλάχιστον πεποίθησιν, ὁ ἐλάχιστος δισταγμὸς, ὅτι εἰς τοὺς δήμους Κηρέων καὶ Νηλέων ἐκλογὴ δὲν ὑπῆρξεν. Ἄν δ’ εὑρέθησαν ψῆφοί τινες εἰς τὰς κάλπας τῶν ἀποτυχόντων, αἱ πλεῖσται αὐτῶν ἦσαν προϊὸν τοῦ φόβου καὶ τοῦ τρόμου, ὃν ἡ στρατιωτικὴ δύναμις ἐνέσπειρεν εἰς τὰ μέρη ἐκεῖνα.

§194ΑΧΟΛΟΣ. Ἐπὶ κεφαλῆς ἦτον ὁ κ. Ἀβέρωφ, κ. Παπαγεωργίου.

§195ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Τώρα θὰ σᾶς εἴπω, κ. Ἄχολε, περὶ τοῦ κ. Ἀβέρωφ.

§196ΑΧΟΛΟΣ. Εἴθε νὰ εἶχε ἡ Ἑλλὰς ἑκατὸν ὡσὰν τὸν Ἀβέρωφ, διότι δὲν ὑποφέρεσαι.

§197ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ὅ,τι εἶχον σκοπὸν νὰ πράξω κατόπιν, τὸ πράττω ἤδη, λαμβάνων ἀφορμὴν ἀπὸ τὸν κ. Ἄχολον.

§198ΑΧΟΛΟΣ. Σᾶς θέλω ἴσα με ταχιά.

§199ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ἔρχομαι εἰς τὴν σύγκρισιν τῶν ἐπιτυχόντων πρὸς τοὺς ἀποτυχόντας. Ναὶ, κ. Ἄχολε, ὁ κ. Ἀβέρωφ εἶναι πολιτικὸς ἰσχυρὸς τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος, δύναται νὰ καυχηθῇ ὅτι ἔχει ἐπιῤῥοὴν, καθ’ ὅτι εἶναι ἐφάμιλλος τῶν κκ. Κριεζώτου, Βουδούρη καὶ Θωμᾶ. Ὁ κ. Οἰκονόμου ἔχει ὅμως ἥττονα κεφάλαια τοῦ κ. Ἀβέρωφ, ἀλλὰ καὶ ταῦτα ἀτομικὰ, καὶ διὰ τοῦτο δὲν καταθέτει κεφάλαια εἰς τὸν συνδυασμόν· εἶναι ἀποδεκτὸς εἰς τὴν ἐπαρχίαν διὰ τὴν οἰκογενειακήν του θέσιν καὶ τὴν ἱκανότητά του, πλὴν δὲν δύναται νὰ δώσῃ ψήφους καὶ εἰς τοὺς συντρόφους του. Τοῦτο δέ, κ. Ἄχολε, τὸ γινώσκω, διότι ἔζησα ἐπὶ πέντε ἔτη εἰς τὴν πόλιν τῆς Χαλκίδος.

§200ΑΧΟΛΟΣ. Ἀμερικάνοι καὶ ἡμεῖς δὲν εἴμεθα· καὶ τὸ σπῆτί σου ἠξεύρω, καὶ τὴν κατάστασίν σου καὶ τὴν θέσιν σου.

§201ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ἠξεύρω λοιπὸν, κύριοι, ἐπαναλαμβάνω, πάντας τοὺς πολιτευομένους τῆς Χαλκίδος.

§202ΑΧΟΛΟΣ. Περισσότερα ἀπὸ ἐμὲ δὲν ἠξεύρεις, διότι καὶ σὲ ἠξεύρω ἀπὸ τὰ 62.

§203ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Μὲ ἠξεύρεις ἀπὸ τὸ 62, ὅτε καὶ πάλιν εἰσῆλθον εἰς τὸν περίβολον τοῦτον ὡς ἀντιπολιτευόμενος, ὅπως καὶ σήμερον.

§204ΑΧΟΛΟΣ. Συγχώρα Γιάνη Ταμπάκη.

§205ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ἀλλὰ, κύριοι, ὁ κ. Ἀβέρωφ ἔχει ἐπιῤῥοὴν εἰς τὴν Χαλκίδα, ἴσην, δὲν θέλω νὰ τὸν ἀδικήσω, πρὸς ἕκαστον τῶν κ. κ. Βουδούρη, Κριεζώτη καὶ Θωμᾶ· ἀλλὰ δύναται εἷς ν’ ἀντιπαραταχθῇ πρὸς τρεῖς;

§206ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὄχι μὲ τὸν Θωμάν.

§207ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ὄχι, λέγουσι, μὲ τὸν Θωμᾶν· ἔστω πρὸς χάριν. Ἀλλὰ καὶ οὕτως, δύναται ν’ ἀντιπαραταχθῇ ὁ κ. Ἀβέρωφ πρὸς τοὺς δύο; Ὄχι, κατ’ ἐμέ· δὲν δύναται ν’ ἀντιπαραταχθῇ καὶ δι’ ἕνα ἄλλον λόγον, τὸν ὁποῖον ὁ κ. Οἰκονόμου, ἂν ἐδώκατε προσοχὴν, σᾶς εἶπεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, πρὸ μικροῦ. Σᾶς εἶπεν ὁ κ. Οἰκονόμου, καὶ εἶναι γνωστὸν, ὅτι ἀπὸ τοῦ 1872 μέχρι σήμερον ἡ μερὶς καὶ ἡ ἐπιῤῥοὴ τοῦ κ. Ἀβέρωφ ἐξακολουθητικῶς, κατὰ τὴν φράσιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ῥοντήρη, νευροκοπεῖται καὶ ἐνευροκοπήθη ἐπὶ τοσοῦτον κατὰ τὴν διετίαν, ὥστε κατέστη πτῶμα. Ἐχρειάζετο λοιπὸν νὰ γαλβανισθῇ ἡ ἐπιῤῥοὴ τοῦ κ. Ἀβέρωφ, διὰ ν’ ἀναζήσῃ. Ἡ δύναμις δὲ, κύριοι, ἥτις ἐγαλβάνισε τὴν ἐπιῤῥοὴν τοῦ κ. Ἀβέρωφ μετὰ τόσης ἐπιτυχίας, ὥστε νὰ βλέπητε αὐτὸν παρακαθήμενον μεθ’ ἡμῶν, δὲν ἦτον ἄλλη παρὰ ἡ μαγικὴ δύναμις τοῦ φόβου καὶ τοῦ τρόμου, ὅστις κατέλαβε τοὺς ἐκλογεῖς τῆς ἐπαρχίας ἐκείνης. Εἶχεν ἐπιῤῥοὴν ὁ κ. Ἀβέρωφ· ἀλλὰ μάθετε, κύριοι, ὅτι εἰς τὸν δῆμον Μεσσαπείων, περὶ οὗ τόσῳ μακρὸν ἐποίησε λόγον ὁ Κ. Οἰκονόμου, ἡ ἐπιῤῥοὴ ὄντως ἀνήκει εἰς τοὺς κ. κ. Κριεζώτην καὶ Βουδούρην. Καὶ ἂν θέλητε, εἶμαι εἰς κατάστασιν ὀνομαστὶ ἕνα πρὸς ἕνα τοὺς ψηφοφόρους τοῦ δήμου αὐτοῦ νὰ σᾶς εἴπω.

§208ΤΙΝΕΣ. Ὄχι! Ὄχι! Εἶναι περιττόν.

§209ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Ποίους;

§210ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ὅλους· διότι γνωρίζω προσωπικῶς τοὺς κατοίκους τοῦ Δήμου τούτου. Γνωρίζετε, κύριε, ὅτι ἀποτελεῖται ὁ Δῆμος ἀπὸ τὰς κοινότητας Ψαχνὰ, Καστέλλη, Νεροτριβιᾶ καὶ λοιπάς· ἀλλὰ μὴ λησμονῆτε, ὅτι τῶν κοινοτήτων αὐτῶν ἐπὶ πέντε ἔτη ἤμην Δικηγόρος, καὶ τὰ πλείονα μέλη αὐτῶν εἶχον πελάτας. Ἠξεύρω ἑπομένως, κ. Βασιλείου, εἰς τίνα ἀνήκει ἕκαστος αὐτῶν. Ἠξεύρω, ὅτι οὐδεμίαν ψῆφον διαθέτετε ὑμεῖς ἐν τῷ δήμῳ ἐκείνῳ. Ἐκεῖ ἠξεύρω ἀκόμη, ὅτι ἐξασκεῖ μεγάλην ἐπιῤῥοὴν ὁ στρατηγὸς Μήλιος, ὅστις ὅμως δὲν διέθεσε τὴν ἐπιῤῥοήν του ὑπὲρ ὑμῶν, ἀλλ’ ὑπὲρ τῶν ἀντιπάλων σας.

§211ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Ψεύδεσαι.

§212ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Διὰ λογαριασμόν σου! Εἰς τὴν πόλιν τῆς Χαλκίδος τῳόντι ὁ κ. Ἀβέρωφ ἔχει κεφάλαια, καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ τὰ ἔχῃ· ἀλλὰ τὰ κεφάλαια τοῦ κ. Ἀβέρωφ δὲν δύνανται ν’ ἀντιταχθῶσι καὶ νὰ καταβάλωσι τὰ κεφάλαια τῶν δύω ἄλλων. Δὲν εἶναι δυνατὸν, κύριε Οἰκονόμε, ὄχι, ὁ λαὸς τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος νὰ προσέλθῃ ἐλευθέρως εἰς ἐκλογὰς, καὶ νὰ λησμονήσῃ τὸν υἱὸν τοῦ Κριεζώτου. Ὁ Κριεζώτης εἶναι τὸ εἴδωλον καὶ ἡ δόξα τοῦ νομοῦ τῆς Εὐβοίας. Ὅταν λοιπὸν ὁ ἐκλογεὺς ἔρχεται πρὸ τῆς κάλπης τοῦ Δημ. Κριεζώτου, τὴν στιγμὴν ἐκείνην ἐνθυμεῖται τὸν γέροντα Κριεζώτην, καὶ ἐν ὀνόματι τοῦ γέροντος Κριεζώτη ψηφίζει τὸν υἱόν του.

§213ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ τοῦ Οἰκονόμου ὁ πατὴρ ἦτον ἐπίσημος, ἦτο Γερουσιαστής.

§214ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Μάλιστα ἦτο Γερουσιαστὴς, ἀλλ’ ἐφάμιλλος τοῦ Κριεζώτου δὲν ὑπῆρξε. Τὸ φαινόμενον λοιπὸν ἀποτέλεσμα, κύριοι, εἶναι προϊὸν τῆς βίας, τοῦ τρόμου καὶ τῆς ἐπεμβάσεως. Ἀλλ’ ὑποθέτετε, ὅτι ἀνῆλθον ἐπὶ τὸ βῆμα, ὅπως εἴπω πάντα ταῦτα μὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι θ’ ἀκουσθῶσιν; Ὄχι! διότι ἐκ τῶν προτέρων γινώσκω, ὅτι οὐδεμίαν προσοχὴν δίδετε, καὶ τὸ γινώσκω ἐκ τῆς πείρας, ἣν ἔχω ἐπὶ ἕνα μῆνα ἐνταῦθα εὑρισκόμενος. Προχωρήσατε ὅμως, μὴ σταματήσετε ἕως ἐδῶ, ἐπικυρώσατε καὶ αὐτὴν τὴν ἐκλογὴν, προχωρήσατε ἀκόμη περισσότερον. Τίποτε ἄλλο δὲν ἀποδεικνύετε δι’ ὅσων πράττετε, παρ’ ὅτι κρατεῖτε τὸν πέλεκυν εἰς χεῖρας, καὶ ἐξακολουθεῖτε χωρὶς νὰ αἰσθάνησθε τύψιν συνειδότος νὰ κόπτητε τὸ δένδρον τῆς ἐλευθερίας. Προχωρεῖτε, κόψατέ το! (ποδοκροτήματα ἐκ δεξιῶν).

§215ΑΧΟΛΟΣ. Σὺ δὲν αἰσθάνεσαι.

§216ΒΟΛΤΕΡΡΑΣ. Πρέπει νὰ σέβησαι τοὺς ἄλλους διὰ νὰ σὲ σέβωνται καὶ οἱ ἄλλοι.

§217ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Μὴ σταματᾶτε ἀκόμη, προχωρεῖτε· πετάξατε τὸν πέλεκυν, καὶ λάβετε εἰς χεῖρας τὴν ἀξίνην διὰ νὰ ἐκριζώσητε τὸ δένδρον. Προχωρεῖτε μὲ τὴν ἀξίνην, κόπτετε ῥίζας. Ἀλλὰ θὰ σταματήσητε πρὸ τοῦ ἀδυνάτου. Ἡ ἀξίνη σας θὰ κτυπήσῃ τὴν κεντρικὴν ῥίζαν, καὶ ἐκεῖ ἡ ἀξίνη θὰ συντριβῇ, αἱ χεῖρες θὰ παραλύσουν, καὶ αἱ δυνάμεις θὰ σᾶς ἐγκαταλείπουν. Ἀλλὰ τότε, σᾶς τὸ προλέγω, τὸ δένδρον τῆς ἐλευθερίας θ’ ἀναγεννηθῇ εἰς τὸ μητρικόν του ἔδαφος.

§218ΑΓΓΕΛΙΝΙΔΗΣ. Σὺ εἶσαι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἐζωογόννησας τὸ δένδρον τῆς ἐλευθερίας; (θόρυβος).

§219ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ἐπαναλαμβάνω νὰ σᾶς εἴπω......

§220ΑΧΟΛΟΣ. Δὲν βλέπετε πῶς τὸν ἔχουν βαλμένον....

§221ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Τότε σᾶς λέγω θ’ ἀναγεννηθῇ τὸ δένδρον τῆς ἐλευθερίας ἐπὶ τοῦ μητρικοῦ του ἐδάφους, θ’ ἀναδώσῃ νέους κλόνους θαλερωτέρους, θὰ δώσῃ νέους καρποὺς ἀγλαοὺς, τοὺς ὁποίους τὰ θύματά σας, οἱ μάρτυρες τῆς ἐλευθερίας θὰ γεύωνται, ἀναπαυόμενοι ὑπὸ τὴν ζωογόνον αὐτοῦ σκιάν.

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Περιορισθῆτε εἰς τὸ θέμα σας.

§223ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Σεῖς δὲ, (δεικνύει τὴν δεξιάν), δυστυχεῖς κατάδικοι, θὰ ἐκτίσητε τὴν ποινήν σας, κατατρυχόμενοι ἀπὸ τὰς τύψεις τοῦ συνειδότος· διότι ἐν ᾧ ἦτον εἰς χεῖράς σας νὰ κρατήσητε ἀλώβητον τὴν ἱερὰν παρακαταθήκην τῶν πατέρων μας, τὴν ἐλευθερίαν, παρεδώκατε αὐτὴν βορὰν εἰς τὴν φιλαρχίαν καὶ τὴν ἰδιοτέλειαν (θόρυβος, ποδοκροτήματα ἐκ δεξιῶν καὶ φωναὶ, κάτω).

§224ΑΧΟΛΟΣ. Κ. πρόεδρε, νὰ περιορίσητε ἕναν ἀπονενοημένον.

§225ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Περιορισθῆτε, κύριε, ἐντὸς τοῦ θέματος.

§226ΜΙΛΗΣΗΣ. Διατί περιορίζετε τὴν ἐλευθερίαν τοῦ λόγου;

§227ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ἀφήσατέ τους, κ. Μίληση, νὰ προχωρήσουν, πρέπει νὰ τελειώσουν τὸ ἔργον τῆς καταστροφῆς!

§228ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴν προσβάλλετε τὸ Σῶμα.

§229ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ἐσυνείθισα, κ. Πρόεδρε, νὰ σέβωμαι τὸ Σῶμα, ἀλλὰ μὲ ὑποχρεοῖ καὶ τὸ πρὸς τὴν Πατρίδα καθῆκον νὰ ἀναβαίνω ἐπὶ τὸ βῆμα καὶ νὰ κτυπῶ τὴν παρανομίαν. Αἴ, κύριοι, ζητεῖτε ν’ ἀρνηθῆτε τὴν ἀλήθειαν, ὅτι ἐγένοντο εἰς τὰς ἐκλογὰς ὄργια, καὶ ἐν τούτοις πράττετε ἀδιακόπως τοιαῦτα ἐντὸς τοῦ περιβόλου τούτου. Συμπληρώσατε τὸ ἔργον σας, ἀλλὰ μὴν ἀποτροπιάζεσθε τὴν ἀλήθειαν!

§230ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κηρύτω τὴν συζήτησιν περατωμένην. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Βουλὴν· οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς καὶ νομίμους βουλευτὰς τοὺς κκ. Α. Οἰκονόμου, Α. Ἀβέρωφ, Ὀδ. Ἀγγελινίδην καὶ Α. Βασιλείου, ἔχοντας τὰ παρὰ τοῦ νόμου ἀπαιτούμενα προσόντα. Ἐρχόμεθα εἰς τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Νέων Ψαρῶν. «Τὸ τμῆμα κατὰ πλειονοψηφίαν προτείνει τὴν ἐπικύρωσιν τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Νέων Ψαρῶν καὶ τὴν ἀναγνώρισιν ὡς βουλευτῶν τῶν πλειονοψηφησάντων κκ. Νικολάου Ἀποστόλη καὶ Δημητρίου Βαλαβάνη, ἐχόντων τὰ παρὰ τοῦ νόμου ἀπαιτούμενα προσόντα».

§231ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίρησις.

§232ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῶν Ν. Ψαρῶν καὶ νομίμους βουλευτὰς τοὺς κκ. Ν. Ἀποστόλην καὶ Δ. Βαλαβάνην, ἔχοντας τὰ ὑπὸ τοῦ νόμου ὁριζόμενα προσόντα. Περατωθεισῶν τῶν ἐξελέγξεων τῶν ἐκλογῶν παρακαλεῖσθε, κύριοι Βουλευταὶ, νὰ συνέλθητε τὴν προσεχῆ Πέμπτην πρὸς ἐκλογὴν τοῦ ὁριστικοῦ Προεδρείου τῆς Βουλῆς. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρα 7 μ. μ.