1872.07.03

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 38

Τῆς 3 Ἰουλίου 1872.

(Δευτέρα).

Ὥρᾳ 9 π. μ.

Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου εὑρεθείσης ἐν ἀπαρτίᾳ τῆς Βουλῆς, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως καὶ ἐπεκυρώθησαν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν, κύριοι, νομοσχέδια διὰ πρώτην καὶ δευτέραν ἀνάγνωσιν. (Ἐνταῦθα ἀναγινώσκονται τὰ νομοσχέδια εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν. ά.) Περὶ ἐκτάκτου ἐπιχορηγήσεως τοῦ ἐπιθεωρητοῦ τῶν μεταλλείων. βʹ.) Περὶ τῆς δυνάμεως τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ διὰ τὸ 1872. γʹ.) Περὶ συγχωνεύσεως τοῦ ταμείου τῶν πολιτ. συντάξεων εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον. (Τὰ νομοσχέδια ταῦτα ἐψηφίσθησαν δι’ εἰδικῆς ἐφ’ ἑκάστου ἀναγνώσεως ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ ὑπουργὸς τῶν ναυτικῶν παραπονεῖται, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ τῶν ναυτικῶν, καί τοι τῇ ἐτέθη προθεσμία, δὲν εἰργάσθη ὅπως φέρῃ τὴν ἔκθεσιν ἐπὶ τῶν ναυτικῶν νομοσχεδίων, τὰ ὁποῖα ὑπέβαλεν· ἡ ταχθεῖσα προθεσμία παρῆλθε καὶ ἑπομένως εἰσάγομεν τὰ νομοσχέδια ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν Βουλήν. Ἔχομεν τὸ νομοσχέδιον περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου τῶν ἐν ἐνεργείᾳ καὶ διαθεσιμότητι ἀξιωματικῶν τοῦ ναυτικοῦ (Ἀναγινώσκεται).

§3ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Νομίζω, ὅτι πρέπει ἡ ἐπιτροπὴ νὰ μᾶς φέρῃ ἔκθεσιν καὶ πληροφορίας.

§4ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Καὶ ἂν παρέλθῃ ἡ προθεσμία, δὲν εἰσάγονται εἰς τὴν Βουλὴν ἀμέσως τὰ νομοσχέδια, ἀλλὰ γίνεται ἀναφορά, ὅτι ἡ προθεσμία παρῆλθε, καὶ ἡ Βουλὴ ἀποφασίζει ἂν πρέπῃ νὰ δοθῇ νέα.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς 29 Ἰουνίου περιέχονται τὰ ἑξῆς, ὅτι «ὑπομνήσαντος τοῦ προέδρου ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ συνέρχωνται αἱ ἐπιτροπαὶ ἐπ’ ἐργασίᾳ, ὁ ἐπὶ τῶν ναυτικῶν ὑπουργὸς παρεκάλεσε τὴν Βουλὴν νὰ ὁρίσῃ τριήμερον προθεσμίαν, ἐντὸς τῆς ὁποίας ἡ ἐπὶ τῶν ναυτικῶν ἐπιτροπὴ ἔπρεπε νὰ ὑποβάλῃ τὴν ἔκθεσίν της, ἄλλως, τὰ νομοσχέδια νὰ εἰσαχθῶσιν ἀπ’ εὐθείας.» Τὴν πρότασιν ταύτην ἡ Βουλὴ παρεδέχθη, διὰ τοῦτο ἀνεγνώσαμεν τὸ νομοσχέδιον.

§6Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐγὼ προτείνω καὶ μετὰ τὴν ἀπόφασιν ταύτην τὴν ἀναβολὴν καὶ νομίζω ὅτι δὲν θὰ προκληθῇ συζήτησις.

§7Μ. ΚΑΝΑΡΗΣ. Εἶμαι μέλος τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῶν ναυτικῶν· ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἠμπόρεσε νὰ συνέλθῃ, τὰ νομοσχέδια ὅμως περιῆλθον εἰς γνῶσίν της· τὰ νομοσχέδια δὲν ἔχουν τὸ κατεπεῖγον, ὥστε νὰ ἐπιμένῃ ὁ κύριος ὑπουργός· τὰ νομοσχέδια ταῦτα χρῄζουν πολλῆς μελέτης· εἶναι μάλιστα πολλά, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ διαμφισβητηθῶσιν. Ἐγώ, κύριοι, ὁ ἴδιος ὡς ναυτικὸς ἔχω ἀνάγκην ἐπὶ πολὺ νὰ τὰ μελετήσω.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὰ ἔπρεπε νὰ τὰ εἴπητε ὅταν ἀνεγινώσκοντο τὰ πρακτικά.

§9Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐγὼ κάμνω πρότασιν ἀναβολῆς.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ πρακτικὰ ἀναγνωσθέντα ἐγένοντο ἀπόφασις, ἑπομένως ἔρχεσθε κατόπιν ἑορτῆς.

§11Μ. ΚΑΝΑΡΗΣ. Εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν δὲν εἶναι γεγραμμένον.

§12Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Πρῶτον, κύριοι, τὰ νομοσχέδια ταῦτα δὲν εἶναι ἐγγεγραμμένα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, λόγος τυπικὸς· καὶ δεύτερον, ὅταν αἱ ἐπιτροπαὶ δὲν ἐπεξεργάζωνται τὰ νομοσχέδια μέχρι τῆς ταχθείσης προθεσμίας, γίνεται συζήτησις ἂν πρέπῃ νὰ δοθῇ νέα, καὶ ἂν καὶ τότε ἡ ἐπιτροπὴ παραλείψῃ τὸ καθῆκόν της, ἡ Βουλὴ δύναται ν’ ἀποφασίσῃ ἂν πρέπῃ νὰ συζητήσῃ ἀπ’ εὐθείας. Ἂν αἱ διατάξεις αὐταὶ δὲν φαίνωνται ἀναγκαῖαι, πρέπει νὰ καταργήσωμεν τὰς ἐπιτροπάς, διότι τὰ νομοσχέδια εἶναι ἁπλᾶ, ὅταν δὲν θέλῃ κανεὶς νὰ τὰ θεωρήσῃ, ἄλλως δὲν εἶναι ἁπλᾶ. Ἀλλὰ προχωρῶ περισσότερον· νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν πρέπει νὰ παραδεχθῇ νομοσχέδια μεταβάλλοντα τὸ προσωπικὸν τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ ναυτικοῦ πρὸ τῆς συζητήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ· διότι εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ ὑπουργείου τῶν ναυτικῶν θέλει παρατηρήσει ἡ Βουλὴ πράγματα, τὰ ὁποῖα κατ’ ἐμὲ εἶναι πολὺ ἄξια τῆς προσοχῆς της, καὶ ἴσως ἴσως θὰ τὰ παρατηρήσῃ πρώτην φοράν. Τὰ νομοσχέδια αὐτὰ ἐξ ἑτέρου δὲν ἔχουν τίποτε τὸ κατεπεῖγον. Ὑπάρχουν ἰατροὶ εἰς τὸ ναυτικὸν διαθέσιμοι πρὸ εἰκοσαετίας, καὶ ἂν παρέλθουν πέντε ἡμέραι, δὲν θὰ γίνῃ μεγάλη βλάβη· ὑπάρχουν ἀξιωματικοὶ φροντισταί, οἱ ὁποῖοι διαμένουν ἐν τῇ ξηρᾷ πρὸ 20 χρόνων. Ἑπομένως τὸ ἀντικείμενον τοῦτο εἶναι ἄξιον συζητήσεως καὶ τῆς προσοχῆς τῆς Βουλῆς· καὶ ἂν παρέλθουν καὶ 10 ἡμέραι, δὲν βλέπω τὴν βλάβην. Εἰς τοὺς προϋπολογισμοὺς ἡ Βουλή, καὶ τὸ ἐννοεῖτε οἴκοθεν, πρέπει πρὸ πάντων νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν της, διότι ἔλλειμμα τρομακτικὸν τεσσάρων καὶ πέντε ἑκατομμυρίων παρουσιάζεται ἐνώπιόν μας, καὶ θέλετε νὰ τὸ διέλθωμεν ἀβρόχοις ποσί; Καὶ ἐνῷ τοιοῦτον ἔλλειμμα παρουσιάζεται, δὲν ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας κἀμμίαν ἰδέαν περὶ νέων πόρων· ἑπομένως θέλετε νὰ συζητήσωμεν τὰ νομοσχέδια αὐτά; Τὰ νομοσχέδια ταῦτα πρέπει νὰ ἀναβληθῶσι, διότι κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον τῆς Βουλῆς ἐγένοντο μερικοὶ στρατιωτικοὶ νόμοι καὶ ναυτικοί, καὶ εἰς τὴν ἐφαρμογὴν ἀλλοῦ μὲν ἐφηρμόσθησαν, ἀλλοῦ δὲ δὲν ἐφηρμόσθησαν. Ὅλα ταῦτα κατὰ δύω τρόπους θὰ τὰ ἐξετάσῃ ἡ Βουλή, ἢ ἀναγκάζουσα ἡμᾶς νὰ φέρωμεν ἐπερωτήσεις, ἢ δίδουσα τὸν καιρὸν νὰ τὰ λύσωμεν ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ. Τὸ κατ’ ἐμὲ, ἀπέφυγα νὰ φέρω ἐπερωτήσεις, διότι δὲν ἤθελον ν’ ἀπασχολήσω τὴν Βουλήν, οὔτε νὰ δώσω πολιτικὸν χαρακτῆρα εἰς τὰς συζητήσεις. Δὲν ἐπιθυμῶ τὰς διατάξεις αὐτῶν τῶν νόμων νὰ καταστήσω πολιτικὰ ζητήματα. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν Βουλὴν νὰ μὴ βιασθῇ εἰς τὰ νομοσχέδια ταῦτα, νὰ μὴ θεωρήσῃ ταῦτα κατεπείγοντα, ἵνα συζητήσῃ πρότερον τὸν προϋπολογισμόν.

§13ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Αἱ ἐπιτροπαὶ, εἰς τὰς ὁποίας παραπέμπονται τὰ νομοσχέδια, ἔχουν καθῆκον νὰ ἐργάζωνται καὶ νὰ φέρωσι τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐργασιῶν των εἰς τὴν Βουλήν· αὐτὸ διατάσσει ὁ κανονισμὸς, τὸν ὁποῖον ἐπεκαλέσθη ὁ ἔντιμος βουλευτὴς Καλαβρύτων. Πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισεν ὅπως ἐντὸς ὡρισμένης προθεσμίας 3 ἢ 4 ἡμερῶν παρουσιάσῃ ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῶν ναυτικῶν τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν ναυτικῶν νομοσχεδίων, ἄλλως νὰ προβῇ εἰς τὴν συζήτησιν αὐτῶν καὶ ἄνευ τῶν ἐκθέσεων. Ποίαν λοιπὸν παράβασιν τοῦ κανονισμοῦ παρατηρεῖ ὁ ἔντιμος κύριος Πετιμεζᾶς, ὁ ὁποῖος ἐνίσταται κατὰ τῆς συζητήσεως; Σήμερον πρόκειται νὰ ἐκτελεσθῇ ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, καὶ ἑπομένως πρέπει νὰ εἰσαχθῶσι τὰ νομοσχέδια πρὸς συζήτησιν, ἀφοῦ ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ὑπέβαλε τὰς ἐκθέσεις της. Ἀλλ’ ἐὰν θεωρῆται ἀπολύτως ἀναγκαία ἡ ὑποβολὴ τῶν ἐκθέσεων ἐπὶ τῶν νομοσχεδίων τούτων ὅπως διαφωτισθῇ ἡ Βουλὴ, ἂς χορηγηθῇ νέα προθεσμία, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐργασθῇ ἡ ἐπιτροπὴ, καθὼς καὶ αἱ λοιπαὶ ἐπιτροπαὶ, καὶ ἂς φέρουν ὁποιασδήποτε θέλουν ἐκθέσεις.

§14Μ. ΚΑΝΑΡΗΣ. Ὁ κύριος ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργὸς δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμήσῃ τὰ νομοσχέδια, διότι, ἂν ἦτον εἰς θέσιν, δὲν θὰ ἦτο ὑπὲρ τῆς προτάσεως, ὅτι πρέπει νὰ συζητηθῶσι· δὲν γνωρίζει τί τρέχει εἰς αὐτὰ τὰ νομοσχέδια· ἐπὶ τούτων δὲν ἀρκεῖ οὔτε ἑνὸς μηνὸς μελέτη εἰς ναυτικὸν ἄνθρωπον, διότι μεταῤῥυθμίζονται σπουδαῖοι νόμοι τοῦ ναυτικοῦ. Ἡ ἐπιτροπὴ δὲν συνῆλθε ποτὲ, ἐγὼ δὲ μόνος εἶμαι εἰς αὐτὴν ἀξιωματικὸς τοῦ ναυτικοῦ, καὶ σᾶς λέγω, ὅτι ἔχω ἀνάγκην πολυχρονίου μελέτης. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν ναυτικῶν ζητεῖ τὴν ταχεῖαν ἐπιψήφισιν· ἂς μοὶ συγχωρηθῇ νὰ εἴπω, ὅτι μόνον ὑπονοίας ἐμβάλλει καὶ τίποτε ἄλλο.

§15Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐγὼ δὲν προσβάλλω τοὺς κανονισμοὺς καὶ τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, καὶ κατὰ τοῦτο μὲ παρενόησεν ὁ κ. ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν· ἐξασκῶν δικαίωμα ζητῶ τὴν ἀναβολὴν, καὶ δύναταί τις νὰ ζητήσῃ τὴν ἀναβολὴν παντὸς ἀντικειμένου εἰς ὁποιανδήποτε στάσιν καὶ ἂν εὑρίσκηται, καὶ τὸ τοιοῦτο δικαίωμα μοὶ τὸ δίδει ὁ κανονισμός.

§16ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὸς χάριν τοῦ βουλευτοῦ Ψαρῶν λέγω, ὅτι δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμήσω τὴν σπουδαιότητα τῶν νομοσχεδίων, περὶ ὧν ὁ λόγος, εἶμαι ὅμως εἰς θέσιν νὰ γνωρίζω ἓν πρᾶγμα, ὅτι ἕκαστος ὀφείλει νὰ ἐργάζηται καὶ νὰ ἐκτελῇ τὸ καθῆκόν του, ὅταν τοῦτο ἐπιβάλλεται εἰς αὐτὸν ἀπὸ τοὺς νόμους καὶ τοὺς κανονισμούς. Ἡ ἐπιτροπὴ τῶν ναυτικῶν ὤφειλε καὶ ὀφείλει νὰ ἐργασθῇ καὶ νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐργασιῶν της. Εἶναι δὲ ἄρνησις τῆς ἐκπληρώσεως τοῦ ἑαυτῆς καθήκοντος τὸ νὰ ζητῇ ἑνὸς μηνὸς προθεσμίαν ὁ πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς τῶν ναυτικῶν. Ἀλλοίμονον, ἂν ὅλαι αἱ ἐπιτροπαὶ ἐζήτουν τοιαύτας παρατεταμένας προθεσμίας· οὐδεμία ὑπόθεσις ἤθελε τελειώσει. Ὀφείλουν λοιπὸν αἱ ἐπιτροπαὶ τῆς Βουλῆς, σεβόμεναι ἑαυτὰς, νὰ ἐκτελῶσι τὸ καθῆκόν των καὶ νὰ ὑποβάλλουν τὰς ἐκθέσεις εἰς τὴν Βουλὴν ἵνα μὴ διακωλύωνται αἱ ἐργασίαι αὐτῆς.

§17Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐὰν πρόκειται περὶ τοῦ γενικοῦ συμφέροντος, ὅλαι αἱ διατυπώσεις πρέπει νὰ πίπτουν, δὲν δύνασθε ὅμως ἐξ ὑφαρπαγῆς ν’ ἀναγκάσητε τὴν Βουλὴν νὰ συζητήσῃ, ὅταν δὲν ᾖναι ἐν γνώσει. Ἂν ὁ κ. ὑπουργὸς εἶχεν ἓξ μηνῶν καιρὸν διὰ νὰ μελετήσῃ, ἡμεῖς πρὸ ὀλίγου ἐμάθαμεν, ὅτι εἴμεθα βουλευταὶ καὶ ἔχομεν ἀνάγκην καιροῦ· δὲν εἴμεθα πάνσοφοι. Ζητοῦμεν λοιπὸν τὴν ἀναβολήν. Καταλαμβάνει τὴν ἕδραν τοῦ προέδρου ὁ ἀντιπρόεδρος Κ. Ε. Λέκας.

§18ΖΕΓΓΕΛΗΣ. Ὅλαι αἱ ἀμφισβητήσεις λείπουν, ἂν εἴπωμεν, ἡ ἐπιτροπὴ νὰ φέρῃ τὴν ἔκθεσίν της ἐντὸς πέντε ἡμερῶν.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠκούσατε, ὅτι ὁ πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς, βουλευτὴς Ψαρῶν, ζητεῖ προθεσμίαν ἑνὸς μηνός;

§20ΖΕΓΓΕΛΗΣ. Ὁ βουλευτὴς Ψαρῶν ἐζήτησε προθεσμίαν ἀόριστον· ἐγὼ ὅμως λέγω, ὅτι ἐπειδὴ ἔχομεν ἀνάγκην νὰ φωτισθῶμεν, νὰ παρακληθῇ ἡ ἐπιτροπὴ νὰ φέρῃ ἔκθεσιν ἐντὸς πέντε ἡμερῶν.

§21Μ. ΚΑΝΑΡΗΣ. Αὐτὰ, κύριε Ζέγγελη, δὲν εἶναι ζητήματα, τὰ ὁποῖα λύονται μὲ προθεσμίας.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτᾶται λοιπὸν ἡ Βουλή. Οἱ ἐπιθυμοῦντες τὴν ἀναβολὴν τῆς συζητήσεως τῶν νομοσχεδίων τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν καὶ τὴν ἐξακολούθησιν τῆς τακτικῆς πορείας διὰ τὰς ἐπιτροπάς, παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὴν ἀναβολήν.

§23ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅπως ᾖναι πλήρης ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, πρέπει νὰ ὁρισθῇ καὶ προθεσμία, ἐντὸς τῆς ὁποίας ὀφείλει ἡ ἐπιτροπὴ νὰ παρουσιάσῃ ἔκθεσιν.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ ζῆλος τῆς ἐπιτροπῆς θὰ κάμῃ νὰ ἔλθῃ ἡ ἔκθεσις μίαν ὥραν προτήτερα.

§25ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ ζήλου ἐνταῦθα.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἔφερε τὴν ἔκθεσίν της, καὶ ἡ ἐπιτροπὴ τῶν Ναυτικῶν δὲν θὰ ἔχῃ τὴν φιλοτιμίαν νὰ σπεύσῃ; Μὴ ἀδικῆτε τοὺς συναδέλφους σας.

§27ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κανονισμὸς θέλει νὰ ὁρίζηται προθεσμία. Ἂς ὁρίσουν τὴν προθεσμίαν τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς. (Φιλονεικίαι θορυβώδεις μεταξὺ Σωτηροπούλου καὶ Κανάρη).

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἀπεφάνθη ὡρισμένως καὶ ἀμετακλήτως. Ἔχομεν ἤδη εἰς δευτέραν συζήτησιν πολλὰ νομοσχέδια· πρῶτον, τὸ περὶ παραχωρήσεως ἀποκλειστικοῦ δικαιώματος πρὸς ἵδρυσιν καταστήματος Ζακχαροποιΐας, (ἀναγινώσκεται.)

§29ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν τὸ περὶ δημοτικῆς φορολογίας ὡς πρὸς τοὺς δήμους τῆς νήσου Κεφαλληνίας (ἀναγινώσκεται).

§31ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν τὸ νομοσχέδιον περὶ διαθέσεως ἐθνικῆς ἢ μοναστηριακῆς γῆς πρὸς ἀνίδρυσιν λωβοκομείου. Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως εἰς δευτέραν ἀνάγνωσιν.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπιφυλάττομαι εἰς τὴν τρίτην ἀνάγνωσιν, ἐγώ, ὄχι ὡς πρόεδρος, ὡς βουλευτής. Ἔχομεν ἔτι τὸ περὶ παραχωρήσεως ἐθνικοῦ γηπέδου πρὸς ἀνέγερσιν Γαλλικῆς Σχολῆς. Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως διὰ δευτέραν φοράν.

§34ΠΑΠΑΛΕΞΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἶχεν ὁρίσει πενθήμερον προθεσμίαν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν οἰκονομικῶν ὅπως φέρῃ τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ συστάσεως οἰκονομικῶν ἐφορειῶν εἰς τὴν ἐπαρχίαν Μεσσήνης καὶ Ἄργους. Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ ἀποφανθῇ, ἂν θέλῃ νὰ συζητηθῇ εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν ἢ νὰ ταχθῇ μία νέα προθεσμία εἰς τὴν ἐπιτροπήν.

§35ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ ΚΑΙ ΕΤΕΡΟΙ. Μάλιστα, νέα προθεσμία, ἐντὸς δέκα ἡμερῶν, ἵνα φέρῃ τὴν ἔκθεσίν της ἡ ἐπιτροπή.

§36ΣΑΚΚΗΣ. Ἡ οἰκονομικὴ ἐπιτροπὴ, κύριε πρόεδρε, δὲν εἶναι πλήρης· ἐκ τῶν ἐννέα αὐτῆς μελῶν πέντε ὑπάρχουν ἐν Ἀθήναις, ἐκ τῶν ὁποίων τὸ ἓν ἀπουσιάζει καὶ δὲν γνωρίζομεν ἂν ἀσθενῇ. Κατὰ συνέπειαν ἐργασία ἐν τῇ ἐπιτροπῇ δὲν δύναται νὰ γίνῃ, ὁποιαδήποτε προθεσμία καὶ ἂν ταχθῇ.

§37ΥΠΟΥΡΓ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ. Νὰ ἀναγνωσθῇ, κ. πρόεδρε, καὶ τὸ νομοσχέδιον περὶ καταργήσεως ταμείων καὶ συστάσεως νέων. Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως διὰ πρώτην φοράν.

§38ΤΙΝΕΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ τί λέγει;

§39ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. Προτείνει τὴν ἀπόῤῥιψιν.

§40ΤΙΝΕΣ. Εἰς τὴν τρίτην ἀνάγνωσιν βλέπομεν.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, πρὶν ἀρχίσωμεν τὰ νομοσχέδια τὰ εἰς τρίτην ἀνάγνωσιν, ὑπάρχει μία πρότασις νόμου τινῶν συναδέλφων μας, ἡ ὁποία θὰ ἀναγνωσθῇ. (Ἀναγινώσκεται αὕτη, ἔχουσα ὡς ἕπεται)· Ἄρθρον μοναδικόν. «Ὁ ἐπιβαλλόμενος δυνάμει τοῦ περὶ ἐπιτηδευμάτων νόμου φόρος ἐπιτηδεύματος εἰς ἰδιοκτήτας ἐμπορικῶν πλοίων, ἐμποροπλοιάρχους καὶ κυβερνήτας καταργεῖται. Οἱ Βουλευταὶ Ν. Νικολαΐδης, Π. Σεβαστόπουλος, Ν. Σ. Ἀλαφοῦζος, Σ. Μαλασπίνας, Γ. Ι. Δελένδας, Λ. Ἀπέργης, Θ. Ν. Γκίκας, Ἀνδρέας Μανοῦσος, Ν. Μαυροκορδάτος, Γ. Θωμᾶς, Ἀλ. Βάσσος.»

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τί ἐπιθυμεῖ ἡ Βουλὴ, νὰ τυπωθῇ καὶ διανεμηθῇ;

§43ΠΟΛΛΟΙ. Βέβαια.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τώρα ἔχομεν τὴν ἐξακολούθησιν τῆς τρίτης συζητήσεως ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ προσδιορισμοῦ τοῦ ἐγγείου φόρου καὶ λοιπῶν δικαιωμάτων διὰ τὸ 1872. Εὑρισκόμεθα εἰς τὸ δεύτερον ἄρθρον (Ἀναγινώσκεται).

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§46ΤΙΝΕΣ. Ὑπάρχει.

§47ΥΠΟΥΡΓ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ. Τὸ ζήτημα, κύριοι, εἶναι ἁπλούστατον, διότι δὲν πρόκειται εἰμὴ περὶ ἐπιβολῆς τῆς τακτικῆς φορολογίας, ἡ ὁποία ἐπιβάλλεται καὶ ἐπὶ τῶν λοιπῶν προϊόντων τῆς γῆς· διὰ τοῦτο αἱ κατὰ τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν παρατεταμέναι συζητήσεις μοὶ φαίνεται ὅτι ἦσαν ὅλως περιτταὶ καὶ ἄσκοποι. Δὲν παρευρέθην κατὰ τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν ἕνεκα ἀσθενείας καὶ διὰ τοῦτο δὲν εἶμαι ἐν γνώσει τῶν λεχθέντων κατὰ τοῦ προσδιορισμοῦ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν καπνῶν εἰς λεπτὰ δέκα πέντε. Ἐπαναλαμβάνω ὅμως ὅτι ὁ φόρος αὐτὸς εἶναι ὁ κοινὸς καὶ νενομοθετημένος φόρος, φόρος τὸν ὁποῖον ἡ φορολογικὴ νομοθεσία μας ἐπιβάλλει καὶ εἰς τὰ λοιπὰ προϊόντα, τοὐτέστι τὸ 8%.

§48ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὁ ἴδιος εἴπατε προχθὲς 10%· τὸ εἶδον καὶ εἰς τὰ στενογραφήματα.

§49ΥΠΟΥΡΓ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ. Πρόκειται λοιπὸν νὰ φορολογηθῶσι τὰ καπνὰ τῶν μερῶν ἐκείνων πρὸς 8% μὲ μόνην τὴν διαφορὰν, ὅτι μένει ἀφορολόγητος ὁ καταναλισκόμενος εἰς τὸν τόπον καπνὸς, καὶ δεύτερον, δίδονται εἰς τοὺς καλλιεργητὰς πολλαὶ εὐκολίαι, καὶ αἴρονται πολλαὶ περιπλοκαὶ, τὰς ὁποίας συνεπάγεται τὸ σύστημα τῆς στρεμματικῆς φορολογίας· ἐνῷ λοιπὸν παρέχονται εἰς τοὺς καλλιεργητὰς τόσαι εὐκολίαι, δὲν δὲν εἶναι δίκαιον νὰ ἐλαττωθῇ ὁ φόρος ὀλιγώτερον τῶν 8%, τὸν ὁποῖον ἀποδίδουν καὶ τὰ λοιπὰ προϊόντα. Ἤκουσα λεχθὲν εἰς ἄλλην συνεδρίασιν, ὅτι μέχρι τοῦδε διὰ τῆς στρεμματικῆς φορολογίας ἀπέδιδον οἱ φορολογούμενοι τῶν ἐπαρχιῶν, περὶ ὧν πρόκειται, εἰς τὸ δημόσιον ποσὸν πολὺ ὀλιγώτερον ἀπὸ φόρον, τὸν ὁποῖον ἤδη πρόκειται νὰ ἀποδώσωσι κατὰ τὸ νέον σύστημα τῆς φορολογίας· ἀλλ’ αὐτὸς δὲν εἶναι λόγος οὐσιώδης, δυνάμενος νὰ ἐπενεργήσῃ εἰς τὴν συνείδησιν καὶ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς. Τὸ δημόσιον τότε ἐλάμβανεν ὅ,τι ἔπρεπε ν’ ἀπολαμβάνῃ διὰ τῆς στρεμματικῆς φορολογίας· σήμερον πρόκειται νὰ εἰσπράξῃ ὅ,τι πρέπει νὰ λάβῃ πρὸς 8% μὲ τὴν θυσίαν τοῦ ποσοῦ τοῦ καταναλισκομένου εἰς τὸν τόπον καὶ μὲ τὰς ἄλλας εὐκολίας, αἱ ὁποῖαι παρέχονται, ὡς προεξέθηκα, εἰς τοὺς καλλιεργητάς. Αἱ πληροφορίαι τῆς ὑπηρεσίας εἶναι, ὅτι ἡ τιμὴ τῶν καπνῶν τῶν δύω νομῶν, περὶ ὧν ὁ λόγος, εἶναι ἀπὸ 1½ ἕως τρεῖς δραχμάς· ὁ μέσος ὅρος λοιπὸν εἶναι δραχμαὶ δύω, πρὸς 8% πρέπει νὰ ἐπιβληθῇ φόρος 16 λεπτὰ, ἐγὼ προσδιώρισα 15. Ἀλλ’ ἐπειδὴ τὸ ζήτημα εἶναι καθαρῶς φορολογικὸν καὶ αἱ παρατεταμέναι συζητήσεις εἶναι μάταιαι καὶ ἄσκοποι, θέλων δὲ νὰ ἱκανοποιήσω καὶ τὰς ἀξιώσεις τῶν βουλευτῶν τῶν νομῶν ἐκείνων, εἰς τοὺς ὁποίους εἰσάγεται τὸ νέον σύστημα τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ, συγκατατίθεμαι νὰ ἐλαττωθῇ ὁ φόρος εἰς 12 λεπτὰ κατ’ ὀκάν. Ἑπομένως πιστεύω ὅτι καὶ ἡ Βουλὴ καὶ οἱ ἐνδιαφερόμενοι κυρ. βουλευταὶ θέλουσι μείνει ἱκανοποιημένοι καὶ εὐχαριστημένοι.

§50ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ ΚΑΙ ΕΤΕΡΟΙ. Δέκα λεπτὰ κύριε, ὑπουργέ.

§51ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Τριάντα πέντα ἔχουν, κύριε ὑπουργὲ, τὰ καπνὰ τῆς Παρνασσίδος.

§52ΥΠΟΥΡΓ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ. Ἀπὸ τὰς δύω ἐπαρχίας Παρνασσίδος καὶ Δωρίδος, εἰς τοὺς λιμένας τῶν ὁποίων μεταφέρονται καὶ ἄλλων ἐπαρχιῶν καπνὰ, ἐξήχθησαν τὸ παρελθὸν ἔτος 73 χιλιάδες ὀκάδες, καὶ δὲν ἦτον καπνὸς μόνον τῶν δύω ἐπαρχιῶν, ἀλλὰ καὶ ἄλλων πόλεων ἢ δήμων ἀνηκόντων εἰς ἐπαρχίας γειτνιαζούσας. Ὁ δὲ στρεμματικὸς φόρος, τὸν ὁποῖον μέχρι τοῦδε ἐπλήρωνεν ἡ Παρνασσὶς, κύρ. Παπαγεωργίου, εἶναι 169 δραχμαί Βλέπετε λοιπὸν ὅτι ἡ παραγωγὴ αὕτη εἶναι ἀναξία λόγου. Κυρίως ἡ φορολογία ἀφορᾷ τὰς ἐπαρχίας Τριχωνίας, Μεσολογγίου καὶ φθιώτιδος. Ὡς σᾶς εἶπον λοιπὸν, ὁ μέσος ὅρος τῆς τιμῆς εἶναι 2 δραχμαὶ κατ’ ὀκὰν, ἀλλ’ ἐγὼ περιορίζω τὴν τιμὴν εἰς δραχμὰς 1½, ὥστε ἂς ἐπιβληθῇ φόρος 12 λεπτῶν, ἄλλως θὰ ἐξακολουθῇ ἀδικούμενον τὸ Δημόσιον, ὅπως ἠδικεῖτο καὶ μέχρι τοῦδε διὰ τῆς στρεμματικῆς φορολογίας.

§53ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ. Τῷ ὄντι, κύρ. πρόεδρε, κατὰ τὴν συζήτησιν τῶν δασμῶν ἐπὶ τῶν ἔξωθεν εἰσαγομένων καπνῶν ἡ Βουλὴ ἐν τῇ πατριωτικῇ αὐτῆς μερίμνῃ ἀπεφάσισε καὶ ἐπέβαλε φόρον 3 δραχμῶν. Τοῦτο ἀποφασίσασα ἡ Βουλὴ δὲν ἠθέλησε βεβαίως νὰ παραδεχθῇ τὸ προστατευτικὸν σύστημα, τὸ ὁποῖον ἐπολέμησάν τινες, διότι καὶ ἡμεῖς εἴμεθα ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας τοῦ ἐμπορίου. Διότι ἐπὶ τοῦ καπνοῦ εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀγοράσωμεν εὐθηνότερα τὸν ἐξωτερικὸν ἀπὸ τοῦ ἐσωτερικοῦ, καίτοι ἄνευ δασμοῦ εἰσαγόμενον. Ἀποφασίσασα λοιπὸν ἡ Βουλὴ χάριν τῆς γεωργικῆς τάξεως νὰ τείνῃ χεῖρα βοηθείας πρὸς αὐτὴν ὡς πρὸς τὸ εἶδος τοῦτο, δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι ἐπίσης μεριμνῶσα περὶ τῆς ἀναπτύξεως τῆς ἐσωτερικῆς παραγωγῆς τοῦ προϊόντος τούτου, θέλει φανῆ συνεπής. Ἂν ἡ Βουλὴ τουτέστιν ἀποφασίσῃ ἔστω καὶ 12 λεπτὰ, ὅπως ἐπὶ τέλους ὁ κύριος ὑπουργὸς ἐδέχθη, πάλιν θὰ φανῇ ἀντιφατικὴ ἐλαττοῦσα τὴν προστασίαν, τὴν ὁποίαν ἠθέλησε νὰ δώσῃ εἰς τὴν γεωργικὴν τάξιν. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κύριον ὑπουργὸν νὰ παραδεχθῇ τὸν φόρον μέχρι τοῦ ποσοῦ τῶν 10 λεπτῶν καὶ τότε εἴμεθα πάντες, πιστεύω, σύμφωνοι.

§54ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Κύριε πρόεδρε, κατὰ τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν ἐπρότεινα ἐλάττωσιν τοῦ φόρου ἀπὸ 15 λεπτῶν εἰς 7 λεπτὰ, εἶμαι ὅμως ἕτοιμος νὰ παραδεχθῶ τὴν πρότασιν τοῦ κυρίου Χατζίσκου, νὰ προσδιορισθῇ ὁ φόρος εἰς 10 λεπτὰ, διότι νομίζω ὅτι εἶναι πλέον πιθανὸν νὰ γίνῃ ἀποδεκτὴ ἡ περὶ ἐλαττώσεως πρότασίς μου, οὕτω τροποποιουμένη. Θὰ εἴπω ὅμως ὀλίγας λέξεις ὡς πρὸς τὸν ὑπολογισμὸν, εἰς τὸν ὁποῖον ἐστήριξεν ὁ κ. ὑπουργὸς τὸν προσδιορισμὸν τοῦ φόρου. Ὁ κύριος ὑπουργὸς εἶχεν ὑπολογίσει πρότερον τὸν μέσον ὅρον τῆς ἀξίας τοῦ καπνοῦ εἰς δραχμὴν 1 καὶ λεπτὰ 50, ἤδη δὲ μέσος ὅρος τῆς ἀξίας εἶναι κατ’ αὐτὸν αἱ δύω δραχμαί· πρὸς δικαιολόγησιν δὲ τούτου λέγει, ὅτι ἐλάχιστος ὅρος τῆς ἀξίας τοῦ καπνοῦ εἶναι 1½ δραχμή. Δύναμαι νὰ τὸν διαβεβαιώσω ὅτι ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Μεσολογγίου εἰς ἐποχὰς ἐκπτώσεως τῶν τιμῶν πωλεῖται καπνὸς καὶ πρὸς 40 λεπτὰ τὴν ὀκᾶν, ἰδίως ἐν τῷ Ζυγῷ. Κατὰ δὲ τὰς ἐπισήμους πληροφορίας τοῦ ἁρμοδίου τμήματος τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, μέσος ὅρος τῆς ἀξίας τοῦ καπνοῦ κατ’ ὀκᾶν ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Μεσολογγίου εἶναι τὰ 70 λεπτὰ, μέσος ὅρος ἐν ὅλῳ τῷ νομῷ Αἰτωλίας καὶ Ἀκαρνανίας εἶναι 1 δραχ. καὶ 5 λεπτὰ, ἐν δὲ τῷ νομῷ Φθιώτιδος καὶ Φωκίδος 1 δραχ. καὶ 36 λεπτά. Ἐπειδὴ δὲ δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς καλῇ τῇ πίστει ἔφερε τοὺς ὑπολογισμούς του καὶ ἐπιθυμεῖ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἀληθῶν μέσων ὅρων νὰ προσδιορισθῇ ὁ φόρος, εὐλόγως προσδοκῶ ὅτι θὰ παραδεχθῇ περαιτέρω ἐλάττωσιν, ἀφοῦ ἀποδεικνύεται ὅτι μέσος ὅρος τῆς ἀξίας τοῦ καπνοῦ δὲν εἶναι 2 δραχμαὶ, δὲν εἶναι 1 δραχ. καὶ 50 λεπτὰ, ἀλλὰ τὸ πολὺ μία δραχ. καὶ 20 λεπτά. Ὅθεν ἂν φορολογήσωμεν διὰ τοῦ 8%, φθάνομεν μόλις εἰς τὰ 10 λεπτά. Ἐγὼ φρονῶ ὅτι ὁ μέσος ὅρος τῆς ἀξίας τοῦ καπνοῦ εἶναι κατώτερος καὶ ὁ φόρος ἔπρεπε νὰ προσδιορισθῇ κατώτερον τοῦ 8%, οὐχ’ ἧττον παραδέχομαι καὶ τὰ 10 λεπτά. Ἀλλὰ μεθ’ ὅσα εἶπον χθὲς νομίζετε ὅτι ζημιοῦται τὸ δημόσιον διὰ τοιούτου προσδιορισμοῦ τοῦ φόρου; Βεβαίως ὄχι· διὰ τοῦ φόρου τῶν 10 λεπτῶν θὰ λαμβάνῃ τὸ δημόσιον πλέον ἢ τὸ τριπλάσιον τῶν εἰσπράξεων, τὰς ὁποίας λαμβάνει διὰ τοῦ ἐνεστῶτος συστήματος. Ἑπομένως νομίζω ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς δὲν ἔχει δίκαιον νὰ μὴ ὑποχωρήσῃ καὶ νὰ μὴ παραδεχθῇ τοὐλάχιστον τὸν προσδιορισμὸν τοῦ φόρου εἰς 10 λεπτὰ ἐφ’ ἑκάστης ὀκᾶς.

§55ΜΑΥΡΟΚΟΡΔΑΤΟΣ. Ἐννοῶ πληρέστατα τὸ ἐνδιαφέρον, τὸ ὁποῖον κινεῖ τοὺς ἀντιπροσώπους τῶν καπνοφόρων ἐπαρχιῶν, καὶ ἐκτιμῶ μάλιστα τὰς ἐνεργείας αὐτῶν ὅπως ἐλαττωθῇ ὁ φόρος ἐπὶ τοῦ πλουσίου τούτου προϊόντος· ἐννοῶ, λέγω, κάλλιστα τὴν πάλην ὅπως ἐπέλθῃ ἐλάττωσις εἰς τὸν φόρον τοῦ καπνοῦ. Ἀλλ’ ὅταν πρόκειται περὶ σπουδαιοτέρου συμφέροντος, περὶ τοῦ συμφέροντος τοῦ δημοσίου, ὅταν ἀναλογισθῶμεν τὴν κακὴν ἡμῶν οἰκονομικὴν θέσιν, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἀγώμεθα ἀπὸ γενικωτέρας ἀρχάς. Ἐῤῥέθη καὶ ἐῤῥέθη ὀρθῶς, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ θεωρίας ἀλλὰ περὶ πρακτικῆς. Νομίζω ὅτι εἰς τὴν περίστασιν ταύτην ἡ πρᾶξις συμβιβάζεται μὲ τὴν θεωρίαν. Ἐγένετο προχθὲς μεγάλη συζήτησις ἐπὶ τοῦ προσδιορισμοῦ τοῦ φόρου διὰ τὸν εἰσαγόμενον ἔξωθεν καπνὸν καὶ ἀνεβιβάσθη ἐκ λεπτῶν 50 κατ’ ὀκᾶν εἰς δραχ. 3, ἤτοι τὸ ἑξαπλάσιον. Ὅτι ἡ Βουλὴ ἐμφορεῖται ὑπὸ τῶν ὑγιῶν ἀρχῶν τῆς πολιτικῆς οἰκονομίας, ἀπεδείχθη ἐκ τῆς συζητήσεως ἐκείνης· ἡ Βουλὴ δὲν ἀπέκρουσε μὲν τὴν αὔξησιν, δὲν ἐγνώσθη ὅμως ὑπὸ ποίαν ἀρχὴν ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισεν αὐτὴν, διότι ὁ μὲν ἀξιότιμος βουλευτὴς Μεσολογγίου εἶπεν, ὅτι δὲν ἄγεται διόλου ὑπὸ προστατευτικοῦ πνεύματος, ὁ δὲ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν σᾶς εἶπεν, ὅτι οὐδόλως ἄγεται ὑπὸ ταμιευτικοῦ πνεύματος, μόνην δὲ ἀρχὴν ἔχει τὴν προστασίαν τῆς ἐγχωρίου παραγωγῆς. Ἀλλ’ ὁπωσδήποτε, γενομένης τῆς αὐξήσεως αὐτῆς ἐπὶ τοῦ τέλους τῆς εἰσαγωγῆς, νομίζω ὅτι ἐδόθη μέγα σημεῖον τοῦ ἐνδιαφέροντος τῆς Βουλῆς ὑπὲρ τῶν καπνοφόρων ἐπαρχιῶν. Σημειῶ δὲ τοῦτο εὐχαρίστως, καθότι καὶ ἐγὼ ἐπιθυμῶ τὴν ἀνάπτυξιν καὶ βελτίωσιν τῆς γεωργίας καὶ τὴν ἐνθάῤῥυνσιν τῶν γεωργικῶν τάξεων. Ἔρχομαι τώρα εἰς ἑτέραν καὶ δευτέραν ἀπόδειξιν τῆς μερίμνης τῆς Βουλῆς καὶ τοῦ δημοσίου ὑπὲρ τῶν πασχουσῶν γεωργικῶν τάξεων. Ἀληθῶς ὁ ἔγγειος φόρος ἐπὶ τῶν καπνῶν ὁρίζεται εἰς 15 λεπτὰ καὶ εἰσπράττεται εἰς τὰ τελωνεῖα (διάλογοι θορυβώδεις). Εὑρίσκω σπουδαῖον μέλημα τοῦ δημοσίου καὶ τῆς Βουλῆς τὸ ὅτι φορολογεῖται ἐπὶ τῶν τελωνείων, καὶ τὸ ὅτι ὁ ἐπὶ τόπου καταναλισκόμενος καπνὸς δὲν φορολογεῖται. Ἐγώ, κύριοι, συνδυάζων τὴν προχθεσινὴν ἀπόφασιν ἡμῶν καὶ τὸ εὐεργετικὸν μέτρον, ὅπερ διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου προτείνεται, εὑρίσκω ὅτι πράττομεν τὸ καθῆκον ἡμῶν ὑπὲρ ἑνὸς κλάδου τῆς γεωργίας. Πέποιθα δὲ ὅτι πλειότερον ἐνδιαφέρεται ὁ παραγωγὸς τοῦ καπνοῦ εἰς τὸ μέτρον τοῦ νομοσχεδίου, τὸ νὰ εἰσπράττηται δηλαδὴ ὁ φόρος εἰς τὰ τελωνεῖα, ἢ ὅτι εἰς τὸ ποσὸν τῶν 2 λεπτῶν πλειότερον ἢ ὀλιγώτερον, περὶ ὧν τώρα συζητοῦμεν. — Δὲν πρέπει δὲ νὰ ὦμεν ὑπὲρ τὸ δέον ἀπαιτητικοὶ καὶ νὰ φαινώμεθα γενναῖοι καὶ ἐπίκουροι πρὸς ἓν μόνον προϊὸν, ἐν ᾧ ὅλα τὰ λοιπὰ πάσχουσι καὶ ἰδίως ἀφοῦ ἐγένετο ἤδη δεκτὴ ἡ ἐλάττωσις ἀπὸ 15 εἰς 12 λεπτὰ κατ’ ὀκάν. Ἡ δὲ ἄκρα εὐκολία ὑπὲρ ἑνὸς μόνου εἴδους παραγωγῆς εἶναι ἀδικία πρὸς τὰ λοιπά. — Διὰ νὰ ἐξηγηθῶ δὲ καλλίτερον θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν καὶ ἑτέραν τινα οἰκονομικὴν ἀρχήν· ἡ φορολογία πρέπει νὰ ᾖναι δικαία καὶ ἐφ’ ὅσον τὸ δυνατὸν ἴση καὶ ἀνάλογος. Ἐλέχθη ὀρθῶς ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ᾖναι ἐντελῶς ἴση, διότι πολλάκις εἰς τὴν αὐτὴν ἐπαρχίαν διαφέρει καὶ ἡ δαπάνη πρὸς παραγωγὴν καὶ ἡ τιμή. Ἐλέχθη δὲ ὅτι εἰς τὴν ἐπαρχίαν μεσολογγίου, φέρ’ εἰπεῖν, ἡ τιμὴ εἶναι ἐλαχίστη, καὶ ὅτι γίνεται ἀδικία καὶ ἂν προσδιορισθῇ δι’ αὐτὴν ὁ μέσος ὅρος εἰς 1,50 δρ. Τοῦτο εἶναι ἀληθὲς καὶ ἠδύνατο νὰ ὑπάρξῃ λόγος ῥητῆς ἐξαιρέσεως ὡς πρός τινας ἐπαρχίας, καὶ τοῦτο εἶμαι ἕτοιμος κἀγὼ νὰ ὑποστηρίξω· δὲν νομίζω ὅμως ὅτι τὴν ἐξαίρεσιν ταύτην δυνάμεθα νὰ ἐκτείνωμεν, διότι ὀλίγαι εἶναι αἱ ἐπαρχίαι, ἔνθα αἱ τιμαὶ εἰσὶ τόσον χαμηλαί. Εἶπον ὅτι ἡ φορολογία πρέπει νὰ ᾖναι δικαία καὶ ἐφ’ ὅσον τὸ δυνατὸν ἴση ἀναλόγως τῆς ἀξίας τοῦ προϊόντος. Εἰς Φθιώτιδα ἓν στρέμμα κατὰ μέσον ὅρον παράγει 100 ὀκάδας καπνοῦ.

§56ΤΙΝΕΣ. Ἑξήκοντα.

§57ΔΥΟΒΟΥΝΙΩΤΗΣ. 60, 40, ἐγὼ εἶμαι γεωργὸς καὶ ἠξεύρω.

§58ΜΑΥΡΟΚΟΡΔΑΤΟΣ. Λαμβάνω ὡς μέσον ὅρον 80· πρὸς 1½ δραχ. ἔχομεν 120 δραχμάς κατὰ στρέμμα· ἀφαιρέσατε 40 δραχμὰς δι’ ἔξοδα καλλιεργείας, μένουν καθαραὶ 80 δραχμαὶ κατὰ στρέμμα διὰ τὸν γεωργόν. Τώρα τί συμβαίνει διὰ τοὺς δημητριακοὺς καρπούς; Ἓν στρέμμα παράγει κατὰ μέσον ὅρον 5 ἢ 6 κοιλά· θέλετε νὰ σᾶς ὁρίσω τὴν τιμὴν πρὸς 6 δραχμάς; εἶναι 36· ἀφαιρέσατε 18 δραχ. δι’ ἔξοδα καλλιεργείας, μένουν 18 δραχμαὶ μόνον ὑπὲρ τοῦ γεωργοῦ. Ὁ καπνὸς λοιπὸν ἀφίνει 80 δραχμὰς καθαρὸν κέρδος, ἐν ᾧ ὁ σῖτος ἢ ἡ κριθὴ ἀφίνουν μόνον 18 δραχμάς. Εἶπον τοῦτο ὄχι δι’ ἄλλο, ἀλλὰ διὰ νὰ ἀποδείξω, ὅτι ὁ καπνὸς εἶναι πλουσιώτατον προϊὸν, καὶ ὅτι πλουσιωτάτου ὄντος τοῦ προϊόντος αὐτοῦ, δὲν βλέπω ἐὰν ἠμπορῇ νὰ προέλθῃ ἀδικία τις, ἐὰν φορολογήσωμεν τὸν καπνὸν αὐτὸν εἰς τὴν τιμὴν τῶν 12 ἢ τῶν 15 λεπτῶν. Πιστεύω λοιπὸν, ὅτι ἡ Βουλὴ λαμβάνουσα ὑπ’ ὄψιν ὅλα ταῦτα, καὶ ἐκτιμῶσα τὴν ἀνάγκην νὰ μὴ ζημιώσωμεν τὸ δημόσιον ταμεῖον, ἀφοῦ βλέπομεν μάλιστα, ὅτι καὶ μὲ τὴν ὑπάρχουσαν ὀχληρὰν φορολογίαν αὐξάνει παραδόξως ἡ παραγωγὴ τοῦ καπνοῦ, δὲν θέλει παραδεχθῆ τὴν πρότασιν περὶ σπουδαιοτέρας ἐλαττώσεως τῆς φορολογίας. Τὸ κατ’ ἐμὲ, φρονῶ, ὅτι πράττω ἔργον δικαιοσύνης, ὑποστηρίζων τὴν γνώμην τῶν 12 λεπτῶν.

§59ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἀρκετὰ, νομίζω, ἀνεπτύχθη ἡ ὑπόθεσις καὶ διὰ τοῦτο εἶναι περιττὸν νὰ ἐκταθῶ· μίαν μόνον παρατήρησιν κάμνω εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι δὲν πρέπει νὰ κάμῃ εἰς αὐτὴν ἐντύπωσίν τινα ἡ παρατήρησις τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου Τρικούπη, ὅτι δηλαδὴ διὰ τοῦ νέου φορολογικοῦ συστήματος, ὅπερ εἰσάγει τὸ νομοσχέδιον, πρόκειται νὰ διπλασιασθῇ τὸ εἰσόδημα τοῦ καπνοῦ, διότι τοῦτο ἠμπορεῖ νὰ ᾖναι ἀληθὲς, ἀλλ’ ἠμπορεῖ καὶ νὰ μὴ ᾖναι ἀληθὲς, καθόσον τίς οἶδε πόσος καπνὸς θὰ ἐξαχθῇ καὶ πόσος θὰ φορολογηθῇ ἐκ τοῦ ἐξαχθησομένου. Ἀλλὰ καὶ ἂν ᾖναι ἀληθὲς, δὲν πρέπει νὰ ἐξασκήσῃ ἐπιῤῥοήν τινα εἰς τὴν κρίσιν καὶ τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, διότι τὸ δημόσιον ζητεῖ νὰ λάβῃ ὅ,τι ἀνήκει εἰς αὐτὸ διὰ τῆς νομίμου φορολογίας· ἑπομένως ἐὰν μέχρι σήμερον ἀδικῆται, ὅπως πράγματι ἠδικεῖτο, διότι δὲν ἐλάμβανε παρὰ 3%, δὲν πρέπει διὰ τὸν λόγον αὐτὸν νὰ ἐξακολουθῇ ἀδικούμενον καὶ ἐφεξῆς. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι ἡ παρατήρησις, τὴν ὁποίαν ἐπίτηδες ἔῤῥιψεν ὁ κύριος Τρικούπης διὰ νὰ φέρῃ μίαν αἴσθησιν εἰς τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, δὲν πρέπει νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν. Ἐπιμένω ὅθεν εἰς τὸν φόρον τῶν 12 λεπτῶν, ὁ ὁποῖος βασίζεται εἰς τὴν ἀληθῆ τιμὴν, τὴν ὁποίαν τὸ ὑπουργεῖον ἐξ ἐπισήμων πληροφοριῶν ἐξήγαγεν, αἱ δὲ πληροφορίαι τὰς ὁποίας ὁ κύριος Τρικούπης ἔφερε δὲν εἶναι ἀκριβεῖς· εἶναι πληροφορίαι τὰς ὁποίας ὁ ἁρμόδιος τμηματάρχης τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν ἠδυνήθη, ἀξιεπαίνως ἐργαζόμενος, νὰ συλλέξῃ, χωρὶς νὰ στηρίζωνται ὅμως εἰς ἐπισήμους πληροφορίας. Κατὰ τὰς πληροφορίας τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, ἡ τιμὴ τοῦ καπνοῦ εἶναι 1½, δύω, τρεῖς, ἕως 3½ δραχμαί. Λοιπὸν λέγω, ὅτι 1½ δραχμὴ εἶναι ὁ μέσος ὅρος, κατὰ συγκατάβασιν μάλιστα, καὶ ἑπομένως ὁ φόρος τῶν 12 λεπτῶν εἶναι δικαιότατος καὶ νομιμώτατος, ἀφοῦ μάλιστα πρόκειται νὰ μείνῃ ἀφορολόγητον ἓν μέγα μέρος τοῦ καπνοῦ, τὸ ὁποῖον δαπανᾶται ἐν τῷ τόπῳ.

§60ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Μόνον μίαν παρατήρησιν ὡς πρὸς τὰ στοιχεῖα, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐστηρίχθην. Τὰ στοιχεῖα ἔλαβον ἐξ αὐτῶν τῶν βεβαιώσεων τοῦ κυρίου ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν· ὁ κύριος ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι 56,000 δραχ. εἰσεπράττοντο μέχρι τοῦδε, ἐν δὲ τῇ εἰσαγωγικῇ ἐκθέσει του εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ κράτους εἶπεν, ὅτι προσθέτει 270,000 δραχμῶν εἰς τὰ ἔσοδα ὡς ἐκ τῆς αὐξήσεως τῆς προερχομένης ἐκ τῆς μεταβολῆς τοῦ συστήματος τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ, τὴν ὁποίαν προτείνει· ὥστε ἐστηρίχθην ἐπὶ τῶν ὑπολογισμῶν τοῦ κυρίου ὑπουργοῦ, καὶ ἐπ’ αὐτῶν στηριζόμενος λέγω, ὅτι ἐὰν παραδεχθῶμεν τὰ 10 λεπτὰ, τὰ ὁποῖα ἡμεῖς προτείνομεν, θὰ ἔχωμεν πάλιν τριπλασιασμὸν τῶν εἰσπράξεων, τὰς ὁποίας σήμερον τὸ δημόσιον ἀπολαμβάνει, καὶ τοῦτο νομίζω ὅτι ἀρκεῖ. Βεβαίως δὲν θέλω ν’ ἀδικηθῇ τὸ δημόσιον, ἀλλὰ καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν ὑπουργὸν, τὸ δημόσιον ἀδικεῖται κατὰ τὸ ὑφιστάμενον ἤδη σύστημα, ἀποστερούμενον τοῦ ἡμίσεως τοῦ ἀνήκοντος εἰς αὐτὸ ποσοῦ ἐκ τοῦ φόρου ἐπὶ τοῦ καπνοῦ. Εἶμαι λοιπὸν καὶ ἐγὼ πρόθυμος ἀντὶ τῶν 56,000 δραχμῶν, τὰς ὁποίας σήμερον εἰσπράττει, νὰ λαμβάνῃ 112,000, 120,000, 130,000, ἔστω καὶ 180,000 πρὸς 10 λεπτὰ τὴν ὀκὰν, ἀλλὰ νὰ λαμβάνῃ 270,000, ὅπως προτείνει ὁ κύριος ὑπουργὸς, μοὶ φαίνεται τεράστιον.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπιθυμεῖ ἡ Βουλὴ δι’ ἀναστάσεως;

§62ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ζητοῦμεν τὴν ὀνομαστικὴν κλῆσιν.

§63ΔΥΟΒΟΥΝΙΩΤΗΣ. 12 λεπτὰ εἶναι ἀρκετὰ καλά· διὰ τί νὰ κάμωμεν ψηφοφορίαν;

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Τρικούπη, ὁ βουλευτὴς φθιώτιδος νομίζει, ὅτι δὲν εἶναι πολὺς ὁ φόρος τῶν 12 λεπτῶν· λοιπὸν παραιτηθῆτε τῆς γνώμης σας.

§65ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Αὐτὸ εἶναι σύμφωνον μὲ τὰς ἰδέας ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι νομίζουν ὅτι ἤλθομεν ἐδῶ διὰ νὰ ὑποστηρίξωμεν ἐπαρχιακὰ συμφέροντα. Ἀποκρούομεν τὰς ἰδέας ταύτας· δὲν ἔχει κανεὶς τὸ δικαίωμα νὰ ἐργάζηται μονομερῶς περὶ τῆς ἐπαρχίας του. Ὑπέβαλον τὴν πρότασιν, διότι νομίζω ὅτι εἶναι δικαία, διότι νομίζω ὅτι αἱ γεωργικαὶ τάξεις ἀδικοῦνται, καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἐτόλμησαν νὰ εἴπουν, ὅτι ἐξ ἐπαρχιακῶν συμφερόντων ὡδηγήθημεν εἰς τοῦτο, δεικνύουν ὑπὸ ποίων αἰσθημάτων ἐμφοροῦνται οἱ ἴδιοι.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ ἐπιθυμοῦντες τὴν λύσιν τοῦ ζητήματος αὐτοῦ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται 15)· λοιπόν, κύριοι, οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κυρίου βουλευτοῦ Μεσολογγίου, δηλ. τὴν φορολογίαν τοῦ καπνοῦ εἰς 10 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν, λέγουν ναί, οἱ μὴ παραδεχόμενοι καὶ ἑπομένως θέλοντες τὰ 12 λεπτά, λέγουν ὄχι. Ἐνταῦθα γίνεται ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, ἐπὶ 111 ψηφοφορησάντων διὰ ψήφων 65 κατὰ 46 ἡ Βουλὴ ἀπέῤῥιψε τὴν τροπολογίαν· ἑπομένως παρεδέχθη τὴν φορολογίαν τοῦ καπνοῦ εἰς 12 λεπτὰ κατ’ ὀκάν.

§68ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Κύριοι, λαμβάνω τὸν λόγον διότι εἶμαι πεπεισμένος, ὅτι ἡ ὑπηρεσία δὲν ἔλαβεν ἀκριβεῖς πληροφορίας ὅσον ἀποβλέπει τὸν οἶνον τῆς νήσου Πάρου, καὶ λέγω, ὅτι δὲν ἔλαβε πληροφορίας ὀρθάς, διότι διὰ μὲν τὸν μοῦστον προσδιορίζεται φόρος 60 λεπτὰ ἐφ’ ἑκάστης βαρέλας, διὰ δὲ τὸν ὡριμασμένον οἶνον 1,20. Εἰς τὴν νῆσον Πάρον ἀνέκαθεν εἶναι συνήθεια νὰ γίνηται τὸ ἀκόλουθον· κόπτονται τὰ σταφύλια, ἀφοῦ δὲ ἐπὶ 10 ἡμέρας ἡλιασθῶσι, πατοῦνται καὶ ἐξάγεται ὁ μοῦστος. Κατόπιν εἰς αὐτὰ τὰ ἴδια τσίπουρα προσθέτουν 50% νερὸν, τὸ ὁποῖον ἀφίνουν ἐπὶ δύω ἡμέρας, τὸ στραγγίζουν καὶ αὐτὸ καὶ τὸ προσθέτουν εἰς τὸν οἶνον. Αὐτὸ εἶνε γεγονὸς ἀναντίῤῥητον, διότι τὸ ἠξεύρει ὅλος ὁ κόσμος· δὲν εἶναι λοιπὸν δίκαιος αὐτὸς ὁ φόρος, ὡς ἐπιβαλλόμενος ἐπὶ ἱκανῆς ποσότητος ὕδατος. Δὲν ζητῶ ἐλάττωσιν φόρου, ζητῶ δικαιοσύνην. Θὰ παρακαλέσω τὸν κύριον ὑπουργὸν νὰ μᾶς εἴπῃ, ἐὰν ᾖναι δυνατόν, πόσα εἰσπράττει ἕως τώρα τὸ δημόσιον ἀπὸ τὴν νῆσον αὐτήν, διὰ νὰ πεισθῇ ἡ Βουλὴ ἀπὸ μόνην αὐτὴν τὴν πληροφορίαν, ὅτι δι’ αὐτοῦ τοῦ νέου συστήματος τετραπλασιάζεται καὶ πενταπλασιάζεται ὁ φόρος, διότι ἀπὸ τὴν Πάρον ἐξέρχονται τοὐλάχιστον 18–20 χιλιάδες βαρέλια κρασί· ἑπομένως θὰ γίνῃ μία εἴσπραξις ἀπὸ 18–20 χιλιάδας δραχμῶν.

§69ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἕως τώρα εἰσπράττονται 5,000.

§70ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Τώρα θὰ εἰσπραχθῇ τὸ τετραπλάσιον. Λοιπὸν φρονῶ δίκαιον νὰ διορθωθῇ αὐτὸ τὸ λάθος, προσδιοριζομένου τοῦ φόρου ἐπὶ μὲν τοῦ μούστου εἰς μίαν δραχμήν, ἐπὶ δὲ τοῦ ὡριμασμένου οἴνου εἰς 60 ἤ 70 λεπτὰ ἐφ’ ἑκάστην βαρέλαν.

§71ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ φορολογῆται ἓν καὶ τὸ αὐτὸ εἶδος εἰς τὴν αὐτὴν σχεδὸν περιφέρειαν μὲ φόρον διάφορον· ἑπομένως ἀφοῦ ὁ οἶνος τῆς Πάρου, ὡς λέγει ὁ κ. Κονταράτος, πρόκειται νὰ φορολογηθῇ μὲ φόρον πλέον τοῦ δέοντος, τὸ δὲ γλεῦκος μὲ φόρον ὀλιγώτερον, ἰδοὺ ὅτι γίνεται ἕνας συμψηφισμός.

§72ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Δὲν εἶναι συμψηφισμός, διότι μόλις τὸ ⅓ τοῦ μούστου ἐξάγεται.

§73ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Κύριε Κονταράτε, κάμνω τὴν παρατήρησιν, ὅτι ἡ φορολογία ἐπιβάλλεται ἐπὶ τῆς ἀξίας. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἰσχυρισθῆτε, ὅτι ὁ μοῦστος ἔχει περισσοτέραν ἀξίαν ἀπὸ τὸν οἶνον· ὁ οἶνος ἔχει πολλὰς δαπάνας, ἔχει ἀνάγκην ἀπὸ δοχεῖα, ἀπὸ ἀποθήκας, διατρέχει κινδύνους καὶ ἔχει ἀσυγκρίτῳ τῷ λόγῳ περισσοτέραν ἀξίαν ἀπὸ τὸν μοῦστον· ἑπομένως νομίζω, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ φορολογῆται περισσότερον ὁ οἶνος ἀπὸ τὸν μοῦστον.

§74ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Ὅλη αὐτὴ ἡ θεωρία ἠμπορεῖ νὰ ᾖνε ἀληθής· ἡ ἱστορία ὅμως εἶναι αὐτή, καὶ ὁ οἶνος καὶ ὁ μοῦστος πωλεῖται εἰς τὴν αὐτὴν σχεδὸν ἀξίαν, ἠμπορεῖ νὰ ἐπέλθῃ μικρά τις διαφορὰ ἀναλόγως τῶν ἐποχῶν. Ἀλλ’ ἐπειδὴ εἴπατε, ὅτι ἀναλόγως τῆς ἀξίας προσδιορίζεται ἡ φορολογία, σᾶς λέγω, ὅτι τὸ κρασὶ τῆς Πάρου οὐδέποτε ἐπωλήθη πλέον τῶν 7, 8 καὶ 9 δραχμῶν τὴν βαρέλαν. Ἐπομένως ὅταν ἐπιβληθῇ φόρος 1.20 θὰ εἰπῇ ὅτι φορολογεῖται πρὸς 18%. Ἐγὼ δὲν συζητῶ ὅμως τοῦτο· θέλω νὰ πείσω τὴν Βουλὴν, ὅτι ὁ διὰ τὸν μοῦστον ἐπιβαλλόμενος φόρος εἶναι δίκαιος, ἀλλ’ ὁ ἐπὶ τοῦ οἴνου ἀπὸ 10 γίνεται 18%, ὅπερ ἄδικον.

§75ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Κονταράτε, κατὰ τὸν νόμον, ὁ οἶνος ὁ καταναλισκόμενος εἰς τὸν τόπον μένει ἀφορολόγητος· ἡ φορολογία λοιπὸν αὕτη εἶναι λίαν ἐπιεικὴς καὶ δικαία.

§76ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Κύριε ὑπουργὲ, πρέπει νὰ ἦσθε εὐχαριστημένος, ὅτι θὰ εἰσπράξητε τὸ πενταπλάσιον, καὶ διὰ νὰ σᾶς βεβαιώσω αὐτὸ, ἐγὼ ἀπὸ τοῦδε κάμνω τὴν συμφωνίαν καὶ ὑποστηρίζω τὸν ἰσχυρισμόν μου διὰ 10,000 δραχμάς.

§77ΜΙΛΗΣΗΣ. Ποία εἶναι ἡ ἀξία τοῦ οἴνου;

§78ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Ἀπὸ 6 ἕως 9 καὶ 10. Λοιπὸν ὁ μέσος ὅρος εἶναι ἑπτὰ δραχμαί. Σᾶς κάμνω καὶ ἄλλην παρατήρησιν. Εἰς τὴν Πάρον ὑπάρχει καὶ ἄλλη νῆσος, ἡ Ἀντίπαρος, ἡ ὁποία δὲν εἶναι παρὰ ἓν παρεδρεῖον τῆς Πάρου· ἐδῶ φαίνεται ὅτι ἐξαιρεῖται ἡ Ἀντίπαρος.

§79ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, νὰ σημειωθῇ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ «Πάρος καὶ Ἀντίπαρος».

§80ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Ἐγὼ, κύριοι, σᾶς ἐξέθηκα τὸν τρόπον τῆς κατασκευῆς τοῦ οἴνου τῆς Πάρου. Ἐὰν δὲ ἐν τῇ συνειδήσει σας νομίζετε, ὅτι πρέπει νὰ μείνῃ οὕτως, ἂς μείνῃ· ἐγὼ δὲν ἦλθον εἰς συνεννοήσεις μὲ κανένα, διότι εἶχον τὴν πεποίθησιν ὅτι θὰ παραδεχθῆτε ὡς ὀρθὰς καὶ δικαίας τὰς παρατηρήσεις μου.

§81ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μένει ὁ οἶνος τοῦ τόπου ἀφορολόγητος, ὡς σᾶς εἶπον, ὁ δὲ ἐπιβαλλόμενος φόρος εἶναι δίκαιος καὶ μέτριος.

§82ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Ἐξάγονται 20,000 βαρέλια ἀπὸ τὸν τόπον καὶ θὰ εἰσπράξητε 20,000 δραχ. ἀντὶ τῶν 4, τὰς ὁποίας εἰσπράττετε ἤδη. Ἐγὼ προτείνω ὁ μὲν μοῦστος νὰ φορολογῆται πρὸς μίαν δραχ. τὸ δὲ κρασὶ, ἔστω πρὸς 80 λεπτὰ.

§83ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μίαν δραχμὴν λοιπὸν ὁ μοῦστος καὶ ὁ οἶνος τῆς Πάρου καὶ Ἀντιπάρου.

§84ΤΙΝΕΣ. Ὄχι, δὲν ἠμποροῦν νὰ γίνουν ἐξαιρέσεις ἐπαρχιακαί.

§85ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τότε ἐπιμένω εἰς τὸ νομοσχέδιον.

§86ΨΥΛΛΑΣ. Κύριοι βουλευταὶ, ὅ,τι εἶπεν ὁ ἔντιμος προλαλήσας περὶ τῶν οἴνων τῆς Πάρου, τὸ αὐτὸ συμβαίνει καὶ διὰ τοὺς οἴνους τῆς Κέας· ὅπως παρασκευάζονται οἱ οἶνοι τῆς Πάρου, ὁμοίως παρασκευάζονται καὶ οἱ τῆς Κέας, καὶ αἱ αὐταὶ τιμαὶ ὑπάρχουν· ἑπομένως ἐὰν πρόκειται νὰ συμβῇ ἐξαίρεσίς τις διὰ τὴν Πάρον, τότε ζητῶ νὰ γίνῃ τὸ αὐτὸ καὶ διὰ τὴν Κέαν.

§87ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Κύριε πρόεδρε, λυποῦμαι διότι τὸ ζήτημα αὐτὸ τὸ ἔλαβον ὑπ’ ἄλλην ἔποψιν· τινὲς ἀμφιβάλλουν καὶ λέγουν, ὅτι δὲν εἶναι ἀληθὲς ὅτι κατασκευάζεται ὁ οἶνος μὲ νερὸν· δεύτερον, ἀκούω τινὰς βουλευτὰς νὰ τὸ σχολιάζουν διαφοροτρόπως· παρακαλῶ λοιπὸν νὰ ἐξετασθῇ ὁ τρόπος, καθ’ ὃν κατασκευάζεται ὁ οἶνος ἐν Πάρῳ. Ἂς ᾖναι βέβαιοι ὅτι δὲν ἦλθον εἰς συνεννόησιν μὲ κανένα, οὔτε μὲ βουλευτὴν, οὔτε μὲ ὑπουργόν.

§88ΨΥΛΛΑΣ. Δὲν ἠξεύρω πόθεν ἔλαβεν αὐτὰς τὰς πληροφορίας ὁ κ. Κονταράτος καὶ θέλει ν’ ἀποδείξῃ ὅτι τὸ ἐναντίον συμβαίνει εἰς τὴν Κέαν· ἐὰν ἀμφιβάλλῃ, δύναται νὰ λάβῃ τὰς δεούσας πληροφορίας καὶ θέλει πεισθῆ ὅτι καὶ ἐκεῖ προσθέτουσι νερὸν ἀνάλογον πρὸς τὸ γλεῦκος.

§89ΜΑΥΡΟΚΟΡΔΑΤΟΣ. Ἡ παρατήρησις τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Νάξου εἶναι σπουδαία. Ἔχω δὲ πλήρη πεποίθησιν καὶ εἰς τὰς πληροφορίας καὶ εἰς τοὺς ἀριθμοὺς, τοὺς ὁποίους εἶπεν ἡμῖν, Ἐπειδὴ ὅμως πρόκειται περὶ φορολογίας καὶ τὸ ζήτημα εἶναι σπουδαῖον καὶ δὲν εἶναι ὀρθὸν ἄνευ ἐξετάσεως καὶ μελέτης ἁπάντων νὰ λύωνται τὰ τοιαῦτα ζητήματα, ἤθελα παρακαλέσει καὶ τὸν ἀξιότιμον κύριον Κονταράτον νὰ συναινέσῃ, ὥστε νὰ παρακληθῇ ὁ κύριος ὑπουργὸς νὰ φέρῃ τὸ ζήτημα τοῦτο ὥριμον καὶ μεμελετημένον, ὅταν ἔλθῃ ὁ προσδιορισμὸς τῆς ἐγγείου φορολογίας τοῦ 1873.

§90ΤΙΝΕΣ. Τουτέστιν εἰς τὴν αἰωνιότητα.

§91ΜΑΥΡΟΚΟΡΔΑΤΟΣ. Ἡ ἐποχὴ τῆς συζητήσεως τῶν φορολογικῶν νόμων τοῦ 1873 εἶναι λίαν προσεχής. — Τὸ αὐτὸ δὲ θὰ εἴπω καὶ περὶ ἑτέρας προτάσεως ὁμοίας φύσεως, ἣν τώρα ἐγὼ ὑποβάλλω. Βλέπω ὅτι ἡ φορολογία τῶν οἴνων, μεταβεβλημένη καὶ εἰσπραττομένη εἰς τὰ τελωνεῖα, ἐφαρμόζεται μόνον εἴς τινας ἐπαρχίας τῶν Κυκλάδων. Ἤθελα παρακαλέσει τὸν κ. ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν, ἐὰν νομίζῃ ὅτι εἶναι συμφέρον, νὰ ἐπεκτείνῃ τὸν τρόπον τοῦτον τῆς φορολογίας αὐτῆς καὶ εἰς τὰς λοιπὰς νήσους, ἰδίως δὲ εἰς τὴν Ἄνδρον καὶ Τῆνον.

§92ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Συμφωνῶ ν’ ἀναβληθῇ τὸ ζήτημα αὐτὸ διὰ νὰ ζητήσῃ ὁ κ. ὑπουργὸς πληροφορίας, ἐὰν ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶπον ἦναι ἀληθῆ.

§93ΠΑΡΙΣΣΗΣ. Παρακαλῶ νὰ συγκατατεθῇ ἡ Βουλὴ νὰ προστεθῇ ἡ νῆσος Τῆνος, διότι ἡ Μύκονος, ἥτις ὑπάρχει εἰς τὸ νομοσχέδιον, δὲν ἔχει νὰ φάγῃ οὔτε σταφύλια, καὶ ἑπομένως οὐδεμίαν ἐξαγωγὴν κάμνει.

§94ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι τώρα καιρὸς νὰ γίνουν μεταβολαὶ, διότι δὲν ὑπάρχουν αἱ ἀναγκαῖαι πληροφορίαι. Αὐτὰ θὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν εἰς τὴν σύνταξιν τοῦ διὰ τὸ προσεχὲς ἔτος νομοσχεδίου καὶ δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι θὰ ἦναι δικαιότερον αὐτὸ ὡς πρὸς τὴν ἐπιβολὴν τοῦ φόρου.

§95ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Ἐγὼ ἐπιμένω νὰ ψηφοφορηθῇ ἡ πρότασίς μου, διότι ὀφείλω νὰ ἐκπληρώσω τὸ καθῆκόν μου πρὸς τὴν πατρίδα, διότι δὲν ἐπιθυμῶ ἕκαστος νὰ λέγῃ ὅ,τι θέλει, καὶ ἂν ἦναι ἀληθῆ ὅσα εἶπον, νὰ τὸ διορθώσῃ ὁ κ. ὑπουργὸς, ἄλλως ἂς τὰ ἀποδοκιμάσῃ. Ἐπιμένω νὰ ψηφοφορηθῇ ἡ πρότασίς μου.

§96ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἐγὼ, κ. πρόεδρε, βλέπω τὴν πρότασιν τοῦ κυρίου Κονταράτου λογικωτάτην. Ὁ κύριος ὑπουργὸς πρέπει νὰ ζητήσῃ ἀκριβεῖς πληροφορίας, διότι ὁ ἴδιος ὡμολόγησεν, ὅτι δὲν ἔχει τοιαύτας· τουτέστιν ὡμολόγησεν ὅτι δὲν ἔχει βάσιν ἀσφαλῆ καὶ δικαίαν τοῦ φόρου, τὸν ὁποῖον ἐπιβάλλει εἰς τοὺς οἴνους τῆς Πάρου. Τί πειράζει ν’ ἀναβληθῇ ὀλίγον τὸ ζήτημα τῆς φορολογίας ὡς πρὸς τοὺς οἴνους τῆς Πάρου εἰς τρόπον, ὥστε ἀφοῦ λάβῃ ὁ κύριος ὑπουργὸς τὰς δεούσας πληροφορίας καὶ ἀφοῦ πεισθῇ ὁ ἴδιος, τότε νὰ θέσῃ μίαν βάσιν δικαίαν καὶ νόμιμον τοῦ προκειμένου φόρου; Ἡ βάσις τῆς φορολογίας, κ. πρόεδρε, πρέπει νὰ ᾖναι πάντοτε δικαία καὶ νόμιμος, οὔτε πρέπει νὰ προκαταλαμβάνηται κἀνεὶς ἀπὸ τὴν ἰδέαν, ὅτι ὁ ἀντιπρόσωπος μιᾶς ἐπαρχίας παρασύρεται ἀναγκαίως ἀπὸ τὰ ἰδιαίτερα συμφέροντα τῆς ἐπαρχίας του, καὶ παρορᾷ τὰς ἀρχὰς τῆς δικαιοσύνης καὶ τὰ γενικὰ συμφέροντα τοῦ κράτους. Ἐὰν, κύριε πρόεδρε, αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας μᾶς δίδει ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Νάξου, ᾖναι ἀκριβεῖς, καὶ τὴν ἀκρίβειαν αὐτῶν δὲν τὴν ἀναιρεῖ, ὡς βλέπετε, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, μοὶ φαίνεται, ὅτι εἶναι δικαία, εὔλογος καὶ παραδεκτὴ ἡ πρότασίς του. Διὰ τοῦτο καὶ ἐγὼ ὑποστηρίζω τὴν πρότασιν ν’ ἀναβληθῇ ὁ προσδιορισμὸς τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν οἴνων τῆς Πάρου ἐπὶ 10–15 ἡμέρας, ἐντὸς τῶν ὁποίων νὰ λάβῃ τὰς ἀναγκαίας πληροφορίας ὁ κ. ὑπουργός.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ δὲν ἐζήτησεν ὁ κ. Κονταράτος, ἐζήτησε τὴν ἀλλαγὴν τῆς φορολογίας.

§98ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Ἐζήτησα κατὰ πρῶτον τὴν ἀλλαγὴν, ἀλλ’ ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν δὲν συμφωνεῖ ὁ κ. ὑπουργὸς καὶ ὁρμᾶται εἰς τοῦτο διότι δὲν ἔχει τὰς ἀναγκαίας πληροφορίας, ἔκαμα τὴν πρότασιν, ἐὰν ἀμφιβάλλῃ, νὰ ἀναβληθῇ τὸ ζήτημα 10–15 ἡμέρας διὰ νὰ ζητήσῃ αὐτὰς τὰς πληροφορίας, καὶ τότε θὰ μάθητε, ὅτι, ὅπως ἐγὼ σᾶς εἶπον, τὸ κρασὶ κατασκευάζεται μὲ 50% νεροῦ, καὶ ὅτι ἡ ἀξία αὐτοῦ δὲν εἶναι πλέον τῶν 9 καὶ κατὰ μέσον ὅρον 7 δραχμῶν.

§99ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ ἀναβολῆς τῆς συζητήσεως, ἀλλὰ πρόκειται περὶ προσδιορισμοῦ τοῦ φόρου, καὶ διὰ τοῦτο εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ ἐπιμείνω εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, διότι, ὡς παρατηρῶ, δὲν εἶναι δυνατὸν ἐφέτος νὰ γίνῃ μεταβολή τις οὔτε ὡς πρὸς τὴν νῆσον Πάρον, οὔτε ὡς πρὸς ἄλλην ἐπαρχίαν. Εἰς τὸν προσδιορισμὸν τοῦ φόρου τούτου ἐλάβομεν ὑπ’ ὄψιν ὅτι ὁ οἶνος κατασκευαζόμενος θὰ τιμᾶται πρὸς 25 λεπ. κατ’ ὀκᾶν, καὶ ἐπειδὴ ὁ οἶνος φορολογεῖται πρὸς 10%, ἐπιβάλλομεν φόρον 1 δραχ. καὶ 20 λεπ. τὴν βαρέλαν, τῆς ὁποίας ἡ ἀξία ὑπολογίζεται πρὸς δραχ. 12. Καὶ νομίζω ὅτι εἶναι δίκαιος ὁ φόρος αὐτὸς, διότι θὰ μείνῃ ἀφορολόγητος ὁ οἶνος ὁ καταναλισκόμενος ἐν τῷ τόπῳ. Καὶ ἐὰν παραδεχθῶμεν ὡς ἀκριβῆ τὴν πληροφορίαν τοῦ κ. Κονταράτου, ὅτι δηλονότι ἑκάστη βαρέλα οἴνου τιμᾶται πρὸς δραχ. 7–10, ὁ φόρος κατὰ μέσον ὅρον πρέπει νὰ προσδιορισθῇ εἰς λεπτὰ 90· ἂν προσθέσωμεν δὲ καὶ τὸν καταναλισκόμενον οἶνον εἰς τὸν τόπον, φθάνομεν τότε εἰς τὴν φορολογίαν τῆς δραχ. 1 καὶ 20. Καὶ ἐπειδὴ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπέλθῃ ἤδη μεταβολή τις ὡς πρὸς τὴν φορολογίαν τοῦ οἴνου τῆς Πάρου, παρακαλῶ νὰ ἐπιψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον ὡς ἔχει. Αἱ παρατηρήσεις δὲ τοῦ κ. Κονταράτου θὰ χρησιμεύσουν βεβαίως διὰ τὸν φορολογικὸν νόμον τοῦ ἐπιόντος ἔτους, ὅτε θὰ γίνῃ ἀκριβεστέρα ἐξέτασις καὶ θὰ γίνῃ ὁ προσδιορισμὸς τοῦ φόρου ἐπὶ τὸ δικαιότερον. Ἄλλως τε ὁ κ. Κονταράτος ὁμολογεῖ, ὅτι τὸ γλεῦκος πρὸς 60 λεπτὰ φορολογεῖται λίαν συγκαταβατικῶς καὶ προτείνει ν’ αὐξηθῇ εἰς λεπτὰ 90, νὰ προσδιορισθῇ δὲ καὶ ὁ φόρος τοῦ οἴνου ἐπίσης εἰς λεπτὰ 90· ὥστε ἐὰν παραδεχθῶμεν τὴν πρότασιν ταύτην, ἔχομεν διὰ τὰ δύω εἴδη ὁμοῦ φόρον δρ. 1 καὶ 80 λεπτὰ, καὶ κατὰ τὸ νομοσχέδιον ὁ φόρος τῶν δύω εἰδῶν ὁμοῦ, πρὸς δρ. 1 καὶ 20 τοῦ οἴνου, καὶ πρὸς λεπτ. 60 τοῦ γλεύκους, εἶναι ἐπίσης δραχ. 1 καὶ 80 λεπτὰ, ἄρα οὐδὲν ἀδίκημα προσγίνεται, ἢ καὶ ἂν προσγίνεται τοιοῦτον, εἶναι ἀσήμαντον καὶ ἀνάξιον λόγου, ὥστε νὰ προκαλέσῃ τὴν ἰδιάζουσαν προσοχὴν τῆς Βουλῆς. Τοιαύτη ἀκρίβεια εἰς τὴν φορολογίαν δὲν δύναται νὰ φυλαχθῇ καὶ διὰ τοῦτο ἐν ἄλλοις πληρόνομεν περισσότερον καὶ ἐν ἄλλοις ὀλιγώτερον· ὁ φόρος οὗτος ἐπὶ τοῦ οἴνου δὲν εἶναι τόσον βαρὺς, ὥστε νὰ προκαλέσῃ μίαν ἰδιαιτέραν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς.

§100ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Κύριε ὑπουργὲ, συγχωρήσατέ μοι νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι τὸ πρῶτον μέρος τῆς ὁμιλίας σας, ἤτοι «οὕτω θέλω, οὕτω πρέπει νὰ γίνῃ» δὲν εἶναι σπουδαῖον ἐπιχείρημα· εἰς τοὺς ὑπολογισμούς σας πρέπει νὰ προσθέσητε τὸ νερὸν, τὸ ὁποῖον τίθεται εἰς τὴν κατασκευὴν τοῦ οἴνου, καὶ βʹ. ὅτι ἐξάγεται γλεῦκος τὸ ⅓.

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι, λάβετε τὰς θέσεις σας, θὰ γίνῃ ψηφοφορία.

§102ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἐπιμένει ὁ κύριος ὑπουργὸς εἰς τὸ νομοσχέδιον;

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα· δὲν ἠκούσατε πῶς ἐπιμένει; — Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροποποίησιν ....

§104ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Δὲν εἴμεθα πλήρεις.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶνε μερικοὶ βουλευταὶ εἰς τὰ δωμάτια, ἑπομένως εἴμεθα πλήρεις.

§106ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Ἅμα γίνεται ἔνστασις ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν εἶναι πλήρης, καθῆκον ἔχετε ν’ ἀναγνώσητε τὸν κατάλογον. Ὅταν ὁ ὑπουργὸς λέγῃ, οὕτω θέλω, οὕτω πρέπει νὰ γίνῃ, δὲν ἠμπορῶ καὶ ἐγὼ παρὰ νὰ πράξω οὕτω.

§107ΤΙΝΕΣ. Προβῆτε, κύριε πρόεδρε.

§108ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προσεβλήθη ἡ ἀπαρτία· πρέπει λοιπὸν νὰ ἴδωμεν ἂν ᾖναι ἀληθὴς ἡ κατηγορία.

§109ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ ΚΑΙ ΕΤΕΡΟΙ. Νὰ λύσωμεν, κύριε πρόεδρε, τὸ ζήτημα αὐτὸ διὰ ψηφοφορίας.

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ζήτημα τῆς ἀπαρτίας τελειόνει εἰς ὀλίγα λεπτὰ, ἐν ᾧ ἡ ψηφοφορία χρειάζεται περισσότερον καιρόν.

§111ΤΙΝΕΣ. Προχωρήσατε, κύριε πρόεδρε. (Ἐκφωνεῖται ὁ ὀνομαστικὸς κατάλογος).

§112Α. ΡΟΥΚΗΣ. Ὁ κύριος Κονταράτος θέλει νὰ κάμῃ ἐξέλεγξιν ἐὰν σημειοῦνται καλῶς ἢ κακῶς τὰ ὀνόματα τῶν παρόντων καὶ ἀπόντων.

§113ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Δὲν ἦλθα διὰ νὰ κάμω ἐξέλεγξιν ἐκ δυσπιστίας, ἀλλ’ ἐνδεχόμενον εἶναι νὰ συμβῇ λάθος.

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν πρέπει νὰ δυσπιστῆτε εἰς τὸ προεδρεῖον.

§115ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Εἶσθε ἐξαίρεσις, εἶσθε ὁ πάπας, ὁ ὁποῖος ἐζήτησε καὶ ἔλαβε τὸ ἀλάνθαστον· κύριε πρόεδρε, σεῖς ζητεῖτε τὸ ἀλάνθαστον τοῦ πάπα, καὶ μολαταῦτα....

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὰ τὰ κάμουν τὰ παιδάρια.

§117ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Παρακαλῶ ὁ πρόεδρος νὰ σταθῇ εἰς τὴν θέσιν του.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔρχεσθε νὰ ἐξελέγξητε τὸ προεδρεῖον.

§119ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Δὲν εἶπα ὅτι ἔχω δυσπιστίαν εἰς τὸ προεδρεῖον, ἀλλ’ ὅτι ἠμπορεῖτε νὰ ὑποπέσητε εἰς λάθος. Παιδάρια δὲν εἶναι οἱ βουλευταὶ, εἶναι ἄνδρες.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀλλ’ ἄνδρες ἀξιοπρεπεῖς. Ἂς ἀποφασίσῃ ἡ Βουλὴ ἂν ἡ πρᾶξις αὕτη ᾖναι τακτικὴ, ἢ νὰ ὁμολογήσῃ ὁ ἴδιος τὸ λάθος του.

§121ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Ἡ Βουλὴ θέλει νὰ τελειώσῃ αὐτὸ τὸ ζήτημα.

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι· ἡ Βουλὴ θέλει νὰ ᾖναι σεβαστὸν τὸ Προεδρεῖον.

§123ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἀληθὲς ὅτι τὸ προεδρεῖον πρέπει νὰ ᾖναι σεβαστὸν, ἀλλ’ ἐπίσης καὶ οἱ βουλευταί· ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ τούτου· τίποτε δὲν συνέβη, παρακαλοῦμεν ἑπομένως τὸ προεδρεῖον νὰ ἐξακολουθήσῃ τὴν ἐκφώνησιν τοῦ καταλόγου.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂν ἡ Βουλὴ παραδεχθῇ ὅτι ἦτον ἄτοπον τὸ λαβὸν χώραν, (ἐξακολουθεῖ ἡ ἐκφώνησις τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου).

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. 112, κύριοι, εἶναι παρόντες, ἑπομένως ὑπαρχούσης ἀπαρτίας, προχωροῦμεν.

§126ΚΟΝΤΑΡΑΤΟΣ. Ἐγὼ δὲν εἶχον ὑπ’ ὄψιν μου τοὺς καθημένους εἰς τὰ δωμάτια.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ τροποποίησις τοῦ βουλευτοῦ Νάξου εἶναι ἡ ἐλάττωσις τοῦ φόρου καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν Πάρον.

§128ΤΙΝΕΣ. Καὶ περὶ Κέας.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν τότε καὶ περὶ Θήρας.

§130ΣΑΡΑΒΑΣ. Κύριε πρόεδρε, ἀλληλοδιαδόχως θέσατε τὰ ζητήματα.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι, οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἐλάττωσιν εἰς τὰ τρία αὐτὰ μέρη τοῦ φόρου....

§132ΜΙΛΗΣΗΣ. Οἱ οἶνοι τῆς νήσου αὐτῆς δὲν ἔχουν τὴν αὐτὴν ἀξίαν μὲ τοὺς τῶν ἄλλων νήσων. Τὸ ζήτημα λοιπὸν πρέπει νὰ διαιρεθῇ.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι, οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἐλάττωσιν εἰς τὴν νῆσον Πάρον παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἠγέρθησαν μόνον 4, ἀπεῤῥίφθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἐλάττωσιν τοῦ φόρου εἰς τὴν νῆσον Κέαν νὰ ἐγερθῶσιν· (οὐδεὶς ἐγείρεται). Δὲν ἠγέρθη κανείς· ἀπεῤῥίφθη. Εἰς τὴν Σαντορίνην, (οὐδεὶς ἐγείρεται). Κανεὶς· ἀπεῤῥίφθη. Μένει λοιπὸν τὸ νομοσχέδιον ὅπως ἔχει. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ νομοσχέδιον ὅπως ἔχει νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται σχεδὸν πάντες). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη καὶ τὸ δεύτερον ἐδάφιον ὅπως ἔχει.

§134ΥΠΟΥΡΓ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ. Νὰ σημειώσητε, κύριε Γραμματεῦ, μετὰ τὴν λέξιν «Πάρον» καὶ «Ἀντίπαρον». (Ἀναγινώσκεται τὸ 3 ἄρθρον).

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§136ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ 3 ἄρθρον νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Λοιπὸν ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 4.)

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§139ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον τοῦτο νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§141ΒΕΛΙΑΝΙΤΗΣ. Μίαν παρατήρησιν, κύριε Πρόεδρε.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον αὐτὸ παρεδέχθη, ἡ Βουλὴ ἀπεφάνθη, δὲν τὸ πέρνω πίσω. (Ἀναγινώσκεται τὸ 5 ἄρθρον).

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§144ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον τοῦτο νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκεται τὸ 6 ἄρθρον).

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§147ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§148ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον τοῦτο νὰ ἐγερθῶσι· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Τώρα, οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται σχεδὸν πάντες). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη καὶ τὸ σύνολον. Ἔχει δ’ οὕτω. «Ἄρθρον 1. Κυροῦται τὸ ἀπὸ 20 Μαρτίου τρ. ε. Β. διάταγμα περὶ φορολογίας τῶν προϊόντων τῆς γῆς, τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν οἰκοδομῶν, τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζώων, μελισσίων καὶ λοιπῶν δικαιωμάτων διὰ τὸ 1872 ἔτος. Ἄρθρον 2. Αἱ περὶ καπνοῦ τῶν ἐπαρχιῶν Ναυπλίας καὶ Ἄργους καὶ περὶ οἴνου Θήρας καὶ Θηρασίας διατάξεις τοῦ ΤΠΒʹ. νόμου τῆς 11 Μαρτίου π. ε. ἐφαρμόζονται ἐπὶ μὲν τοῦ καπνοῦ καὶ εἰς τὰς ἐπαρχίας τῶν νομῶν Φθιωτιδοφωκίδος καὶ Αἰτωλοακαρνανίας, ἐπὶ δὲ τοῦ οἴνου, καὶ εἰς τὰς νήσους Αἴγιναν, Κέαν, Κύθνον, Μύκονον, Σέριφον, Πάρον, Ἀντίπαρον καὶ Σκόπελον. Ὁρίζεται δὲ ἔγγειος φόρος ἐπὶ μὲν τοῦ καπνοῦ τῶν δύω εἰρημένων νομῶν Φθιωτιδοφωκίδος καὶ Αἰτωλοακαρνανίας λεπτὰ 12 ἐφ’ ἑκάστης ὀκᾶς, ἐπὶ δὲ τοῦ οἴνου ὅλων τῶν ἀνωτέρω μερῶν δραχ. 1 καὶ 20/00 ἐφ’ ἑκάστης βαρέλας, ἐξ ὀκάδ. 48 συγκειμένης. Αἱ περὶ δηλώσεως διατάξεις τοῦ ἀπὸ 7 Ἀπριλίου 1855 ΣΟΖ νόμου ἐφαρμόζονται καὶ ἐπὶ τῶν ἐθνικῶν καὶ ἐκκλησιαστικῶν ἀμπέλων τῶν ἀνωτέρω μερῶν ὡς πρὸς τὸ δικαίωμα τῆς ἐπικαρπίας. Τὸ ἐκ τῶν ἀνωτέρω μερῶν ἐξαγόμενον ἢ μεταφερόμενον ἐξ ἀμπέλων γλεῦκος (μοῦστος) ἀποδίδει ἔγγειον φόρον λεπτ. 60 κατὰ βαρέλαν ἐκ 48 ὀκάδων συγκειμένην, αἱ δὲ σταφυλαὶ ἓν λεπτὸν κατ’ ὀκάν. Ἡ φορολογία αὕτη διὰ μὲν τὰς σταφυλὰς ἄρχεται τὴν ά. Αὐγούστου, διὰ δὲ τὰ λοιπὰ εἴδη τὴν ά. 7βρίου ε. ε. Ἄρθρον 3. Τὸ ἀπὸ σταφιδαμπέλων γλεῦκος (μοῦστος) φορολογεῖται, τὸ μὲν ἐξ ἰδιοκτήτων πρὸς λεπτὰ 30, τὸ δὲ ἐξ ἐθνικοϊδιοκτήτων πρὸς λεπτὰ 60 ἀνὰ πᾶσαν βαρέλαν ἐξ ὀκάδων 48 συγκειμένην. Καὶ ἡ μὲν διάθεσις τῆς προσόδου ταύτης γίνεται δι’ ἐνοικιάσεως, ἡ δὲ βεβαίωσις τοῦ ποσοῦ γίνεται ἐν τοῖς οἰνοδοχείοις διὰ καταμετρήσεως αὐτῶν. Ἄρθρον 4. Διὰ τὰ ἀποδίδοντα τὸν ἔγγειον φόρον εἰς τὰ τελωνεῖα κατὰ τὴν ἐκτὸς τοῦ κράτους ἐξαγωγὴν προϊόντα γῆς ἢ μεταλλείων δίδεται ὑπὸ τοῦ φορτωτοῦ ἐγγύησις ἀξιόχρεως, κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ τελωνειακοῦ νόμου, ἐπὶ χαρτοσήμου τάξεως δραχμῆς, ὁσάκις μεταφέρονται ταῦτα ἀφ’ ἑνὸς εἰς ἄλλον λιμένα τοῦ Βασιλείου. Ἄρθρον 5. Τὰ ἐκ τῶν λιμένων τῶν ἐπαρχιῶν Οἰτύλου καὶ Γυθείου ἐξαγόμενα ἢ μεταφερόμενα δέρματα ἀποδίδουσι τὸν φόρον ἄνευ διακρίσεως ἡλικίας τῶν ζώων κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 49 τοῦ ΣΟΖ νόμου ἔτους 1855. Ἄρθρ. 6. Ἐξαιροῦνται παντὸς φόρου δημοσίου ἢ ἄλλου ἐγχωρίου· 1) Τὰ ἐξαγόμενα τοῦ κράτους κίτρα, συσκευασμένα δι’ ἅλμης ἢ ζακχάρεως καὶ 2) Αἱ βρώσιμοι ἐλαῖαι, ὅταν αὗται δὲν μεταφέρωνται διὰ ξηρᾶς ἢ διὰ θαλάσσης, κατὰ τὸ ΛΔʹ. ψήφισμα τῆς Βʹ. ἐν Ἀθήναις ἐθνικῆς Συνελεύσεως.» Τώρα ὁ κύριος ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἂς λάβῃ τὴν καλωσύνην νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλὴν ὅ,τι θέλει.

§149ΔΡΑΚΟΣ (ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Ὑποβάλλω, κύριοι, ἔκθεσιν καὶ νομοσχέδιον περὶ πληρώσεως χηρευουσῶν θέσεων ἐν τῷ στρατῷ.

§150ΤΙΝΕΣ. Εἶναι περιττὸν νὰ ἀναγνωσθῇ ἡ ἔκθεσις, θὰ τυπωθῇ.

§151ΔΡΑΚΟΣ (ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Ἰδοὺ ἡ ἔκθεσις καὶ τὸ νομοσχέδιον. Ἕτερον νομοσχέδιον περὶ τῆς ἀνανεώσεως τῆς ἰσχύος τοῦ ἄρθρ. 4. τοῦ νόμου ΣΕʹ. 1867.

§152Α. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Τί ἀφορᾶ αὐτό;

§153ΔΡΑΚΟΣ (ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Εἶναι διὰ τὸ Ταμεῖον.

§154Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δηλαδὴ προστίθεται μία θέσις.

§155ΤΙΝΕΣ. Εἰς τὴν συζήτησιν.

§156Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ναὶ, ἀλλὰ λέγω δηλαδή...

§157ΔΡΑΚΟΣ (ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Ἐδῶ εἶναι μία ἔκθεσις περὶ ἑρμηνείας τῶν περὶ ἀποτάξεως διατάξεων τοῦ περὶ καταστάσεως τῶν ἀξιωματικῶν νόμου.

§158ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (ὑπουργ. Ναυτικῶν). Δυστυχῶς σήμερον μὲ ἐπληροφόρησαν ὅτι δὲν ὑπῆρχε Βουλή· ἦλθον μέχρι τῆς ἐννάτης καὶ ἐπληροφορήθην ὅτι δὲν ὑπῆρχε Βουλὴ καὶ κατὰ συνέπειαν μετέβην εἰς τὸ ὑπουργεῖον διὰ νὰ διεξαγάγω τὴν ὑπηρεσίαν. Κατόπιν ἔμαθον ὅτι ἡ Βουλὴ ἐργάζεται· εἰς τὴν ἔναρξιν τῆς συζητήσεως ἔμαθον ὅτι ἦλθον τὰ νομοσχέδιά μου, ἡ δὲ Βουλὴ ἠμφισβήτησε τὸν χρόνον τῆς συζητήσεως αὐτῶν. Θέλω νὰ πληροφορηθῶ, ἡ Βουλὴ διὰ πόσον καιρὸν παρέτεινεν αὐτὰ τὰ νομοσχέδια, διότι ἡ παράτασις τῶν νομοσχεδίων, ἀναγκάζομαι μὲ ὅλην τὴν φωνὴν τῆς ψυχῆς μου νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ἡ παράτασις τῆς μὴ συζητήσεως τῶν νομοσχεδίων αὐτῶν φέρει μεγάλην βλάβην εἰς τὰς δαπάνας τοῦ δημοσίου καὶ εἰς τὴν πειθαρχίαν τοῦ ναυτικοῦ. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν Βουλὴν νὰ μὴ ἀναβάλῃ αὐτὰ ἐπ’ ἄπειρον, ἀλλὰ νὰ τεθῶσιν εἰς τὴν αὐτὴν προθεσμίαν τῆς ἀναβολῆς τῶν τριῶν ἡμερῶν.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἀπεφάνθη.

§160ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (ὑπουργὸς Ναυτικῶν). Τί;

§161ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἰδού. Ἀπεφάνθη νὰ ἀναβληθῇ ἡ ἀνάγνωσις τῶν νομοσχεδίων τῶν ναυτικῶν· νὰ ἀκολουθήσῃ τὸν τακτικὸν δρόμον, καὶ ἐσύστησεν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τὸν ἴδιον ζῆλον, τὸν ὁποῖον ἔχουν καὶ αἱ ἄλλαι ἐπιτροπαὶ, ἰδίως ἡ ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ, καὶ ἐλπίζει ἡ Βουλὴ ὅτι ταχύτατα, εἰς διάστημα 5–10 ἡμερῶν, θὰ ὑποβληθῇ ἡ ἔκθεσις.

§162ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (ὑπουργὸς Ναυτικῶν). Ἡ Βουλὴ ὥρισε πέντε ἡμέρας;

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὥρισεν ἀκριβῶς ἀριθμὸν ἡμερῶν, ἀλλ’ ἐσύστησε ζῆλον εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, ὥστε ἐντὸς 5 ἡμερῶν θὰ ἔλθῃ.

§164ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (ὑπουργ. Ναυτικῶν). Ἐὰν δὲν φέρῃ τὴν ἔκθεσιν ἐντὸς πέντε ἡμερῶν, ἡ Βουλὴ μόνη της νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν ἐργασίαν.

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά.

§166Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἴπαμεν ἀορίστως.

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι ἀορίστως.

§168Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Μάλιστα, ἐγὼ ἐπρότεινα μετὰ τὸν προϋπολογισμόν.

§169ΤΑΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Σεῖς ὡς πρόεδρος ἑρμηνεύετε τὸ πνεῦμα τῆς Βουλῆς τὸ πολὺ ἐντὸς πέντε ἡμερῶν.

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ ἐνόησα ὅτι εἶναι τὸ πνεῦμα τῆς Βουλῆς, τὸ πολὺ ἐντὸς πέντε ἢ δέκα ἡμερῶν.

§171ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (ὑπουργ. Ναυτικῶν). Καθικετεύω τὴν Βουλὴν νὰ ἀποφασίσῃ ἐντὸς πέντε ἡμερῶν, καὶ θέσατέ το, κ. πρόεδρε, εἰς ψηφοφορίαν.

§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἀνάγκη νὰ γίνῃ ψηφοφορία;

§173Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐντὸς 10 ἡμερῶν.

§174ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (ὑπουργ. Ναυτικῶν). Ἐπιμένω ἐντὸς πέντε ἡμερῶν, διότι συναισθάνομαι ποία εἶναι ἡ ἀξία τῶν νομοσχεδίων αὐτῶν.

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν θὰ ᾖναι εἰς πέντε ἡμέρας, θὰ ᾖναι καὶ εἰς δέκα.

§176Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δηλαδὴ, πάντα δέκα ἡμέραι.

§177ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (ὑπουργ. Ναυτικῶν). Ἐπιμένω καὶ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ θέσῃ πέντε ἡμέρας.

§178ΜΙΛΗΣΗΣ. Ὁ κανονισμὸς διατάσσει, ὅτι πρέπει νὰ ὁρίζηται ὁ χρόνος τῆς προεξελέγξεως ἐν ταῖς ἐπιτροπαῖς. Ἡ Βουλὴ λοιπὸν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ὁρίσῃ τὸν χρόνον τοῦτον· ἐπειδὴ δὲ ὁ κ. ὑπουργὸς ἀναγνωρίζει, ὅτι τὰ νομοσχέδια αὐτὰ εἶναι ἀπαραιτήτως ἀναγκαῖα, νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ ὁρίσῃ ἐλάχιστον χρόνον· πέντε ἡμέραι εἶναι ἀρκεταὶ διὰ τὴν προεξέλεγξιν.

§179ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐνθυμηθῆτε, ὅτι ἕνας βουλευτὴς, ἕνας ἄλλος συνάδελφός μας, εἶπεν, ὅτι θέλει τρεῖς μῆνας.

§180ΤΙΝΕΣ. Ἐρωτήσατε λοιπὸν τὴν Βουλήν.

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι, ἐρωτᾶται ἡ Βουλή· οἱ ἐπιθυμοῦντες τὸ χρονικὸν διάστημα νὰ μὴ παραταθῇ πλέον τῶν 5 ἡμερῶν....

§182ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ· δύω προτάσεις παρουσιάζονται, ἡ μὲν ἐντὸς πέντε ἡμερῶν, ἡ δὲ ἐντὸς δέκα· νομίζω, ὅτι δὲν ἀξίζει τὸν κόπον....

§183ΤΙΝΕΣ. Ἑπτὰ ἡμέρας, κ. πρόεδρε.

§184ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (ὑπουργ. Ναυτικῶν). Θέσατέ το, κ. πρόεδρε, ὑπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς· ἐπιθυμῶ νὰ ψηφοφορήσῃ ἡ Βουλὴ διὰ νὰ ἴδω τὸ ἐνδιαφέρον αὐτῆς.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά· λοιπὸν οἱ ἐπιθυμοῦντες....

§186ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἀπωτέρα πρότασις εἶναι ἡ τῶν δέκα ἡμερῶν.

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ ἐπιθυμοῦντες ὅπως ἡ ἔγγραφος ἔκθεσις ἔλθῃ εἰς τὴν Βουλὴν ἐντὸς δέκα ἡμερῶν νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πολλοί). Ὑπάρχει ἀμφιβολία. Οἱ ἐπιθυμοῦντες νὰ ἔλθῃ ἡ ἔκθεσις τῆς ἐπιτροπῆς ἐντὸς πέντε ἡμερῶν νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη.

§188ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. (ὑπουργ. τῶν οἰκονομικῶν). Ἓν μέλος τῆς ἐπιτροπῆς τῶν οἰκονομικῶν, ὁ κ. Σάκκης, ἀνήγγειλεν εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ αὕτη δὲν δύναται νὰ ἐργασθῇ, διότι ἐκ τῶν ἐννέα μελῶν ἀπουσιάζουν πέντε καὶ ἑπομένως τὰ τέσσαρα τὰ εὑρισκόμενα ἐν τῇ πρωτευούσῃ δὲν ἀποτελοῦν τὸν νόμιμον ἀριθμὸν διὰ νὰ ἐργασθῶσι. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ ἐγκρίνῃ νὰ σημειωθῶσιν ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει τὰ οἰκονομικὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα ἡ ἐπιτροπὴ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προεξελέγξῃ καὶ νὰ τὰ ἐξετάσῃ ἡ Βουλὴ κατὰ τὴν συζήτησιν.

§189ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὁ κανονισμὸς λέγει, ὅτι εἰς τοιαύτην περίστασιν ἀνατίθενται εἰς ἄλλην ἐπιτροπήν.

§190ΤΙΝΕΣ. Ὄχι, ὄχι, δὲν τὸ λέγει ὁ κανονισμός.

§191ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργ. τῶν οἰκονομικῶν). Παρακαλῶ, κύριε πρόεδρε, νὰ σημειωθῶσιν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τὰ οἰκονομικὰ νομοσχέδια.

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ δέχεται ἡ Βουλή;

§193ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα, νὰ σημειωθῶσιν. Ὁ κ. Ζέγγελης ἀναβαίνει τὸ βῆμα.

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡσυχάσατε, κύριοι, καθήσατε· πρόκειται περὶ ὑποβολῆς τῆς ἐκθέσεως ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§195Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ἔχει σκοπὸν τὸ ὑπουργεῖον νὰ φέρῃ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον καθυπέβαλε περὶ διορισμοῦ ταμίου εἰς τὴν ἐπαρχίαν Μεσσήνης;

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνεγνώσθη.

§197Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ὄχι· δὲν ἀνεγνώσθη.

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ τὸ ἀπέῤῥιψεν αὐτό.

§199ΜΠΟΥΤΟΣ. Δὲν εἶναι συζήτησις τώρα.

§200ΖΕΓΓΕΛΗΣ. Κύριοι, ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ εἰργάσθη ἐπ’ αὐτοῦ, συνέταξε τὴν ἔκθεσίν της καὶ τὴν ὑποβάλλει εἰς τὴν Βουλὴν (τὴν καταθέτει εἰς τὸ προεδρεῖον).

§201ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ τυπωθῇ.

§202ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά, νὰ τυπωθῇ λοιπόν.

§203ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Ἐπειδὴ, κύριοι, ἐπρόκειτο σήμερον περὶ τοῦ φόρου καθόσον ἀφορᾷ τὸν οἶνον, ἔρχομαι ὅπως παρακαλέσω τὴν κυβέρνησιν θερμῶς, καὶ ἰδίως τὸν ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν ὑπουργὸν, ἵνα διὰ τοῦ ἐν Ἰταλίᾳ πρέσβεως παρακαλέσῃ τὴν Ἰταλικὴν Κυβέρνησιν νὰ καταβιβάσῃ τὸν φόρον τοῦ οἴνου, τὸν ὁποῖον ἐπὶ τοσοῦτον ἐσχάτως ηὔξησεν, ὥστε ἐνῷ πρότερον ἤρχοντο ἐν Ἑπτανήσῳ, καὶ ἰδίως ἐν Κερκύρᾳ, μέγας ἀριθμὸς πλοίων καὶ ἐφόρτοναν μεγάλην ποσότητα οἴνου, σήμερον μόλις ὀλίγιστα ἔρχονται καὶ ἑπομένως ὁ οἶνος ὑπετιμήθη ἐπὶ τοσοῦτον, ὥστε ἡ σήμερον ἀξία του οὔτε τὸ ἥμισυ τῆς πρό τινων ἐτῶν εἶναι. Πιστεύω δὲ ὅτι ἡ Ἰταλικὴ Κυβέρνησις, μιμουμένη τὸ γενναῖον παράδειγμα τῆς Ἀμερικανικῆς Συμπολιτείας καθόσον ἀφορᾷ τὴν ἐπὶ τῆς σταφίδος ἐλάττωσιν τοῦ τελωνειακοῦ δασμοῦ, θέλει παραδεχθῆ τὴν πρότασιν ταύτην τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως.

§204ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις (ὥρᾳ 12 παρὰ 10 λεπτὰ

Π. Μ.).