1871.02.18

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 34.

Τῆς 18 Φεβρουαρίου 1871.

Πέμπτη.

Ὥρα 2 μ. μ.

Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου ἡ Βουλὴ εὑρέθη πλήρης, παρόντων τῶν ἑξῆς βουλευτῶν.

Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς 32 συνεδριάσεως.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις κατὰ τῶν πρακτικῶν τῆς 32 συνεδριάσεως;

§2ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται. Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς 33 συνεδριάσεως.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§5ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ πρακτικὰ ἐπικυροῦνται. Ὁ Κοσμᾶς Λευκαδίτης, κύριοι, ὑποβάλλων ἀντίτυπον τοῦ παρ’ αὐτοῦ ἐκδοθέντος συγγράμματος «ὁ Ἑλληνισμὸς καὶ ἡ ἑλληνικὴ γλῶσσα» αἰτεῖ ἵνα συνδράμῃ αὐτὸν ἡ βουλὴ, λαμβάνουσα ἀντίτυπά τινα τοῦ συγγράμματός του, ἕκαστον τῶν ὁποίων τιμᾶται ἀντὶ δραχμῶν τεσσάρων.

§7ΤΙΝΕΣ. Εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν ἀναφορῶν.

§8ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε πρόεδρε· εἶναι ἄξιος ὁ ζῆλος αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων, ἀλλὰ κάθε ὀλίγον νὰ ἀναγκαζώμεθα νὰ πληρώνωμεν φόρον δι’ αὐτὰ τὰ βιβλία, τοῦτο ποτὲ δὲν θὰ τελειώσῃ. (θόρυβος)

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν νὰ ὑπάγῃ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν ἀναφορῶν;

§10ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ἰωάννης Σκαλτσούνης πληρεξούσιος τῆς ἑταιρίας σιδηροδρόμου ὑποβάλλει διάφορα περιστατικὰ πρὸς ἀνασκευὴν τῶν ὑπὸ τοῦ δημάρχου Πειραιῶς κατ’ αὐτῆς γραφέντων, καθόσον ἀφορᾷ τὸ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον περὶ σιδηροδρόμου. Ὁ δήμαρχος ἐπισήμως ἀνέφερεν εἰς τὸ προεδρεῖον τῆς βουλῆς ὅτι διὰ τῆς εἰσαχθείσης συμβάσεως προσβάλλονται σπουδαῖα τοῦ δήμου δικαιώματα, καὶ ἐξαιτεῖται τὴν ἀναβολὴν ἐπὶ μικρὸν τῆς ἀποφάσεως τῆς βουλῆς ἐπ’ αὐτῆς μέχρις οὗ τυπωθῶσι τὰ σχετικὰ τοῦ δήμου ἔγγραφα. (διάλογοι). Τὰ ἔγγραφα αὐτὰ μένουν εἰς τὸ προεδρεῖον καὶ ὅστις θέλει λαμβάνει γνῶσιν αὐτῶν.

§12ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§13ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐγὼ θὰ σᾶς παρακαλέσω, κύριοι, νὰ ἀναβάλητε τὸ ζήτημα αὐτὸ ἕως τὴν δευτέραν, καθόσον τὰ ἔγγραφα τυποῦνται ἤδη, διὰ νὰ ἴδῃ ἡ βουλὴ, καὶ νὰ μάθῃ ὁ κόσμος ὅτι ἡ ὑπόθεσις αὕτη ἐνηργήθη ἀπ’ ἀρχῆς ἐπὶ τῆς πρωθυπουργίας τοῦ κ. Ζαΐμη ἐν ὅλῃ τῇ εἰλικρινείᾳ, καὶ ὅτι ἔγεινεν, ὅπως ἔπρεπε νὰ γείνῃ.

§14ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα τὴν δευτέραν. (θόρυβος).

§15ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἡ πρώτη καὶ ἡ δευτέρα ἀνάγνωσις εἰμπορεῖ νὰ γείνῃ.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅταν ἔλθῃ εἰς τὴν σειράν του.

§17ΖΕΓΓΕΛΗΣ. Ἐγὼ δὲν ἔχω νὰ σᾶς προσθέσω τίποτε, ἔπειτα ἀπὸ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. πρωθυπουργὸς, τοῦτο μόνον ἐρωτῶ ἂν εἰς τὰ ἔγγραφα αὐτὰ ὑπάρχουν καὶ τὰ ἔγγραφα ἐκεῖνα, ἅτινα ἐγένοντο ἀντικείμενον διαπραγματεύσεως τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς μεταξὺ τῆς ἑταιρίας καὶ τῆς κυβερνήσεως ἐπὶ τῆς πρωθυπουργίας τοῦ κ. Ζαΐμη; διότι, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, εἶχε προέλθει ἡ κυβέρνησις ἐκείνη εἰς μίαν ἀπόφασιν διάφορον τῆς σημερινῆς. Ἐπιθυμῶ λοιπὸν νὰ παρουσιασθῶσι καὶ τὰ ἔγγραφα αὐτὰ, ἐὰν δὲν εὑρίσκωνται μεταξὺ τῶν ἐγγράφων τούτων.

§18ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἂς ἴδῃ ὁ κ. βουλευτὴς τὸν φάκκελον, καὶ ἂν ἴδῃ πῶς λείπουν, τότε ἂς ζητήσῃ νὰ κατατεθοῦν. (Διάλογοι).

§19ΛΕΚΚΑΣ. Ὁ δήμαρχος Πειραιῶς ἔλαβε τὴν καλωσύνην νὰ τὰ τυπώσῃ καὶ τὰ διανείμῃ εἰς ὅλους τοὺς κυρίους βουλευτὰς (θόρυβος).

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ πρῶτον ἀντικείμενον, κύριοι, τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως........

§21ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ, κύριε πρόεδρε.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§23ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. (ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὅτε τὴν τελευταίαν φορὰν ἐγένετο λόγος περὶ τῶν λαυριακῶν, τινὲς τῶν βουλευτῶν μοὶ ἀπηύθυναν τὴν ἐρώτησιν, ἂν τὸ δημόσιον λαμβάνῃ δικαίωμα ἐπικαρπίας ἀπὸ τὸν μόλυβδον, ὅστις ἐξάγεται ἐκ τῶν σκωριῶν, τῶν εὑρισκομένων εἰς ἐθνικὰς θέσεις, καὶ ἀπήντησα μὲν τότε ἐκ τοῦ προχείρου, ἐπεφυλάχθην δὲ νὰ δώσω σαφεστέρας καὶ μᾶλλον ἐκτεταμένας πληροφορίας εἰς τὴν βουλὴν εἰς ἄλλην ἡμέραν. Τοῦτο ἔρχομαι νὰ πράξω σήμερον, διότι τὸ ἀντικείμενον εἶναι ἀρκετὰ οὐσιῶδες καὶ ὅλοι ἔχετε τὴν ἀνυπομονησίαν νὰ μάθητε περὶ αὐτοῦ. Ὁ νόμος περὶ σκωριῶν ὥρισεν ὅτι τὸ δημόσιον θέλει λαμβάνει 10% ἐπὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου τοῦ μολύβδου, τοῦ ἐξαγομένου ἀπὸ τὰς σκωρίας, ἐὰν αὗται εὑρίσκωνται ἐπὶ ἰδιοκτήτων γαιῶν, ἂν δὲ εὑρίσκωνται ἐπὶ ἐθνικῶν τότε ἐκτὸς τῶν 10% θέλει λαμβάνει ἄλλα 20% δικαιώματα συνιδιοκτησίας. Ὅτε ὁ νόμος αὐτὸς ἐξεδόθη, τὸ δημόσιον δὲν ἦτο ἀνεγνωρισμένον κύριον οὐδεμιᾶς τῶν θέσεων, ἀπὸ τὰς ὁποίας ἐξήγετο μόλυβδος, ὑπῆρχεν ὅμως δίκη μεταξὺ αὐτοῦ καὶ τῆς κοινότητος Κερατείας περὶ τῶν δασῶν, τῶν εὑρισκομένων εἰς τὴν περιοχὴν τοῦ χωρίου ἐκείνου. Ἐπὶ τῆς δίκης αὐτῆς εἶχεν ἀπολέσει τὸ δημόσιον τὴν κατοχὴν, καὶ διεξεδίκει τὴν κυριότητα. Τίποτε ἑπομένως δὲν ὑπάρχει ἀνεγνωρισμένον ὡς ἐθνικὸν, καὶ διὰ τοῦτο ἡ κυβέρνησις ἐξακολουθεῖ νὰ λαμβάνῃ ἀπὸ τὸν μόλυβδον 10% ἐπὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου, καὶ τίποτε περισσότερον. Κατὰ τὸ 1868 κατὰ μῆνα Φεβρουάριον ἐδημοσιεύθη τέλος πάντων ἡ ἀπόφασις τοῦ ἐφετείου περὶ τῆς σπουδαίας αὐτῆς δίκης. Διὰ τῆς ἀποφάσεως ταύτης ἀποῤῥίπτεται ἡ ἀγωγὴ τοῦ δημοσίου, ὡς πρὸς μίαν θέσιν, τὴν καλουμένην Δάρδιζαν, γίνεται δὲ δεκτὴ διὰ τρεῖς θέσεις, ἤτοι Ἐργαστηράκια, Θερικὸν καὶ Κυπριανὸς, περὶ δὲ τῶν λοιπῶν δεκαεπτὰ ἀναβάλλεται ἡ ὁριστικὴ ἀπόφασις, καὶ διατάσσεται ἡ ἐπανάληψις τῆς ἐξετάσεως τῶν μαρτύρων, καθὼς καὶ νέα πραγματογνωμοσύνη, ἐξακολουθεῖ δὲ νὰ ἦναι ἐκκρεμὴς ἡ δίκη, διότι δὲν ἐγένετο ἡ ἐξέτασις τῶν μαρτύρων οὐδὲ ἐπανελήφθη ἡ πραγματογνωμοσύνη. Ἀφοῦ ἐξεδόθη ἡ ἀπόφασις αὕτη, δι’ ἧς τὸ δημόσιον ἀναγνωρίζεται ἰδιοκτήτης τριῶν δασωδῶν θέσεων, ὁ τότε ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν κ. Σίμος ἔγραψε διαταγὴν πρὸς τὴν ἑταιρίαν Ῥοῦ, δι’ ἧς τὴν προσεκάλει ν’ ἀναγνωρίσῃ τὰ δικαιώματα τοῦ δημοσίου εἰς τὰς τρεῖς ταύτας θέσεις, καὶ πληρώσῃ τὸ δικαίωμα τῆς ἐπικαρπίας, διότι εἶχον ἤδη ἐξαντληθῆ ὅλαι σχεδὸν αἱ σκωρίαι, αἱ εὑρισκόμεναι εἰς τὰς θέσεις ταύτας. Ἡ ἑταιρία ἀπήντησε τότε ὅτι δὲν ἐθεώρει ἑαυτὴν ὑπόχρεων εἰς καμμίαν πληρωμὴν, διότι ἡ δίκη ἐγένετο μεταξὺ δημοσίου καὶ τῶν κατοίκων Κερατείας, εἰς τὴν ὁποίαν αὕτη οὐδὲν μέρος ἔλαβε καὶ διότι εἰς παλαιοτέραν ἐποχὴν, κατὰ τὰ 1864 ἐπὶ τῇ ἐρωτήσει τῆς ἑταιρίας ὁ τότε ὑπουργὸς κ. Βάλβης εἶχεν ἀποφανθῆ ὅτι τὸ δημόσιον δὲν εἶχε καμμίαν ἀξίωσιν, ἑπομένως στηριζομένη εἰς ταῦτα, ἠρνήθη νὰ πληρώσῃ. Ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἀπηύθυνε δευτέραν πρόσκλησιν, διὰ τῆς ὁποίας ἀνεσκεύαζε τὰς ἐνστάσεις τῆς ἑταιρίας, καὶ τὴν προσεκάλει νὰ πληρώσῃ τὰ ὀφειλόμενα δικαιώματα κατὰ τὴν καταμέτρησιν τῶν σκωριῶν, ἡ ὁποία εἶχε γίνει ἀνέκαθεν ἐκ μέρους τῆς ἐπιτροπῆς. Τότε ἡ ἑταιρία κατέφυγεν εἰς τὴν ἐνταῦθα Γαλλικὴν πρεσβείαν, ἡ ὁποία ἔλαβεν αὐτὴν ὑπὸ τὴν προστασίαν της, καὶ ἡ ὁποία ἔγραψεν ἔγγραφον εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν ἐξωτερικῶν, παραπονουμένη διὰ τὰς ἐνεργείας τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ ζητοῦσα ν’ ἀφεθῇ ἐλευθέρα καὶ ἀνενόχλητος εἰς τὰς ἐργασίας της. Ἐπὶ τοῦ ἐγγράφου τούτου ἐγένετο ἀπάντησις ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, διὰ τῆς ὁποίας προσεπάθει ὁ τότε ὑπουργὸς ν’ ἀναιρέσῃ ὅλους τοὺς ἰσχυρισμοὺς καὶ τῆς ἑταιρίας καὶ τῆς πρεσβείας.

§24ΤΙΝΕΣ. Ποῖος ὑπουργός;

§25ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἴδιος κ. Σῖμος.—Ἀλλ’ ἐπειδὴ συνέπεσε τότε νὰ μετατεθῇ ὁ ἐνταῦθα εὑρισκόμενος πρέσβυς τῆς Γαλλίας κ. Γκομπινώ, τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν ἐθεώρησεν ἀναγκαῖον νὰ ἐπιστρέψῃ τὰ ἔγγραφα εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ νὰ ζητήσῃ νέας πληροφορίας καὶ νέας παρατηρήσεις ἐπ’ αὐτῶν Κατὰ τὰς 20 Σεπτεμβρίου 1870 ὁ τότε ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔφερε τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὸ ὑπουργικὸν συμβούλιον, καὶ ἀπῄτησε νὰ ληφθῇ ἓν μέτρον ὁριστικόν. Τὸ ὑπουργικὸν συμβούλιον, λαβὸν ὑπ’ ὄψιν τὰ ἔγγραφα, ἀπεφάσισεν, ὡς μὲ ἐπληροφόρησεν ἡ ὑπηρεσία, διότι πρᾶξις αὐτοῦ δὲν φαίνεται, ἀπεφάσισεν ὅτι τὸ δημόσιον δὲν εἶχεν ἄλλο μέσον νὰ ὑποχρεώσῃ τὴν ἑταιρίαν, παρὰ νὰ κινήσῃ ἀγωγήν· καὶ ἐκινήθη τοιαύτη διὰ τῆς ὁποίας ζητοῦνται δύο ἑκατομμύρια καὶ ἐπέκεινα διὰ δικαίωμα ἐπικαρπίας ἐπὶ τῶν σκωριῶν, αἱ ὁποῖαι ὑπῆρχον εἰς τὰς εἰρημένας θέσεις, τὰς ἀναγνωρισθείσας ἐθνικάς. Εὑρίσκεται λοιπὸν ἡ δίκη ἐκκρεμὴς ἐνώπιον τοῦ Πρωτοδικείου, καὶ διετάχθη ὁ δικηγόρος τοῦ δημοσίου νὰ τὴν ἐπισπεύσῃ, ὅσον εἶναι δυνατόν. Αὐτὴ εἶναι ἡ στάσις τῆς ὑποθέσεως. Βλέπετε λοιπὸν ὅτι ὅταν ἐτελείωσεν ἡ δίκη εἰς τὸ ἐφετεῖον, σκωρίαι σχεδὸν δὲν ὑπῆρχον εἰς τὰς ἀνεγνωρισμένας ἐθνικὰς θέσεις, ὅτι τὸ ὑπουργεῖον ἀφοῦ ἤκουσεν ὅλας τὰς ἐνστάσεις τῆς ἑταιρίας καὶ τῆς ξένης πρεσβείας, ἡ ὁποία ἀνέλαβε τὴν προστασίαν αὐτῆς, ἀπεφάσισε νὰ κινήσῃ δίκην διὰ νὰ λάβῃ τὰ δικαιώματα τοῦ δημοσίου. Ἡ δίκη αὕτη ἐξακολουθεῖ καὶ ἐπισπεύδεται. (διάλογοι θορυβώδεις μεταξὺ τινων τῶν κ. ὑπουργῶν καὶ τῶν κ. βουλευτῶν)·

§26ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ γνωρίζετε ἂν εἰς τὰς τρεῖς αὐτὰς θέσεις ὑπάρχουν καὶ χώματα;

§27ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. (ὑπουργὸς οἰκονομικῶν) Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι.

§28ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Παντοῦ εἶναι.

§29ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνεγράφη ὑποθήκη εἰς τὴν περιουσίαν τῆς ἑταιρίας συνεπεία τῶν δύο ἑκατομμυρίων, τὰ ὁποῖα ζητεῖτε;

§30ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ. Ὄχι (διάλογοι).

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι· τὸ πρῶτον ἀντικείμενον τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως εἶναι ἡ συζήτησις τῆς ἐπερωτήσεως περὶ τῶν αἰτίων τῆς παραιτήσεως τοῦ ὑπουργείου τοῦ κ. Ζαΐμη. Ὁ κ. Λομβάρδος εἶναι ὁ ἐπερωτήσας.

§32ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Καθὼς εἶπον εἰς τὴν βουλὴν τὸ παρελθὸν σάββατον ἀπὸ τῆς ἕδρας τοῦ προέδρου, κατὰ τὴν ἡμέραν ἐκείνην προσῆλθεν ὁ κ. Βαλαωρίτης, καὶ ἀνήγγειλεν ὅτι κατεπείγουσαι ὑποθέσεις τὸν βιάζουν ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς Κέρκυραν μὲ τὴν ὑπόσχεσιν ὅτι μὲ τὸ Ἑλληνικὸν τῆς πέμπτης, ἤτοι σήμερον, θέλει ἐπανέλθει. Τὸ ἀτμόπλοιον ὡς μᾶς ἐπληροφόρησεν τὸ ταχυδρομεῖον, ἔφθασεν εἰς Πάτρας, καὶ ἐκεῖθεν ἀνεχώρησε δι’ ἐδῶ· ἀγνοῶ ἂν ᾖναι ἐντὸς τοῦ ἀτμοπλοίου· ἐγὼ πιστεύω ὁπωσδήποτε ὅτι θὰ ᾖναι ἐδὼ τὸ ἀπόγευμα τουλάχιστον· ἂν δὲ δὲν ἔλθῃ μὲ τὸ ἀτμόπλοιον κατὰ τὴν ὑπόσχεσιν, τὴν ὁποίαν ἔδωκεν ἐνώπιον τοῦ κυρίου Ζαΐμη καὶ Πολυλᾶ, ἂν δὲν ἔλθῃ, θὰ εἰπῇ τότε, ὅτι ἐμποδίζεται ἀπὸ τὰς ὑποθέσεις του, καὶ δὲν δύναται νὰ λάβῃ μέρος, τὸ ὁποῖον δὲν ἐλπίζω, διότι ἡ ἀνάπτυξις τῆς ἐπερωτήσεώς μου θὰ ἐπεκταθῇ καὶ μέχρις αὐτοῦ, καὶ ἴσως θὰ ἔχῃ νὰ παίξῃ ἓν ἀπὸ τὰ πρῶτα, καὶ ἴσως τὸ πρῶτον πρόσωπον. Ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω, ἂν τυχὸν δὲν ἔλθῃ σήμερον, τότε εἴμεθα ἠναγκασμένοι ν’ ἀναβάλωμεν διὰ τὸ σάββατον. Διὰ σήμερον ὅμως εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ περιμείνωμεν ἕως οὗ ἔλθῃ τὸ ἀτμόπλοιον. Νὰ ὁρισθῇ λοιπὸν παρακαλῶ ἡμέρα.

§33ΠΟΛΛΟΙ. Τὸ σάββατον.

§34ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Πρῶτον λοιπὸν ἀντικείμενον ἡμερησίας διατάξεως τοῦ σαββάτου ὁρίζεται ἡ συζήτησις αὐτή.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεται ἡ Βουλὴ ν’ ἀναβληθῇ διὰ τὸ σάββατον;

§36ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεύτερον ἀντικείμενον τῆς ἡμερησίας διατάξεως τῆς σήμερον εἶναι ἡ ἐξακολούθησις τῆς τρίτης συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου περὶ διανομῆς τῆς ἐθνικῆς γῆς. Ἐπανέρχεται εἰς τὴν ἕδραν του ὁ πρόεδρος κ. Λομβάρδος.

§38ΜΠΑΛΑΦΑΣ. Κύριε πρόεδρε· εἰς τὴν συζήτησιν αὐτὴν τοῦ νομοσχεδίου ἔμεινεν ἐκκρεμές....(θόρυβος)

§39ΤΙΝΕΣ. Δὲν ἀκούομεν, κ. Πρόεδρε.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ παύσητε νὰ θορυβῆτε διὰ νὰ ἀκούητε. Καθήσατε, κ. Βουλευταί, εἰς τὰς ἕδρας σας. Ἀπὸ τοῦ βήματος ὁρίστε, κ. Μπαλάφα, διὰ νὰ ἀκούεσθε καλλίτερα.

§41ΜΠΑΛΑΦΑΣ. (Ἀπὸ τοῦ βήματος). Κύριοι· εἰς προηγουμένην συνεδρίασιν ἡ βουλὴ ἀπεφάσισε νὰ ἐξαιρεθοῦν αἱ γαῖαι ἐκεῖναι, αἵτινες εἶναι ἀδιανέμητοι μεταξὺ τοῦ δημοσίου καὶ ἰδιοκτητῶν μεγάλων διὰ νὰ φέρῃ πρόσκομμα εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας αὐτοὺς κατὰ τὴν διανομήν. Ὑπάρχουν ὅμως καὶ χωρία τινὰ, τῶν ὁποίων οἱ κάτοικοι ἔχουν συγκυριότητα μετὰ τοῦ δημοσίου, ἄλλοι μὲν κατὰ τὸ ἥμισυ, καὶ ἄλλοι κατὰ τὸ τρίτον, καὶ κύριοι τοῦ μέρους ἐκείνου εἶναι οἱ καλλιεργηταί. Νομίζω ὅτι ἀφοῦ τὸ δημόσιον ἀπεφάσισε ν’ ἀπαλλοτριώσῃ ὅλας τὰς ἐθνικὰς γαίας καὶ νὰ λάβῃ ἓν γενικὸν μέτρον διὰ νὰ ἀπαλλάξῃ καὶ τοὺς κατόχους ἀπὸ μίαν μεταίωρον κατάστασιν καὶ ἀπὸ τὰς καταπιέσεις τῶν ἐνοικιαστῶν καὶ τὰς καθημερινὰς δίκας, διὰ τοῦτο θεωρῶ, ὅτι τὰ χωρία αὐτὰ, οἱ κάτοχοι τῶν ὁποίων εἶναι συγκύριοι μετὰ τοῦ δημοσίου, νὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὰς διατάξεις αὐτὰς τοῦ παρόντος νόμου διὰ νὰ πληρώσουν καὶ αὐτοὶ ὅ,τι ἀνήκει εἰς τὸ δημόσιον. Πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον συνετάξαμεν ἓν ἄρθρον μετὰ τῶν κυρίων Κριεζώτου καὶ Οἰκονόμου, καὶ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ τὸ παραδεχθῇ.

§42ΚΡΙΕΖΩΤΗΣ. Ν’ ἀναγνωσθῇ, κύριε πρόεδρε. Ἀναγινώσκεται ὡς ἑξῆς. Προσθήκη ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ διανομῆς τῆς ἐθνικῆς γῆς. Αἱ διατάξεις τοῦ παρόντος νόμου ἐφαρμόζονται καὶ ἐπὶ τῶν ἐθνικοϊδιοκτήτων γαιῶν τῶν ὁποίων εἰσὶ κύριοι οἱ καλλιεργηταὶ μετὰ τοῦ δημοσίου ἀδιαιρέτως. Θέλει δὲ πληρωθῆ κατὰ τὰς διὰ τοῦ παρόντος ὁρισθείσας δόσεις καὶ προθεσμίας τόσον ποσὸν ἐκ τοῦ τιμήματος, ὅσον εἶναι τὸ μέρος τῆς κυριότητος τοῦ δημοσίου. Οἱ προτείνοντες βουλευταί.

Δ. ΚΡΙΕΖΩΤΗΣ.

Ι. ΜΠΑΛΑΦΑΣ.

Δ. Ι. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει ἀντίῤῥησιν ὁ κ. ὑπουργός;

§44ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜ. Ὄχι.

§45ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις κύριε πρόεδρε.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν παρεδέχθη ἡ προσθήκη ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ διανομῆς τῆς ἐθνικῆς γῆς, τῶν βουλευτῶν Κριεζώτη, Μπαλάφα καὶ Οἰκονόμου. Ἀκούσατε τὸ ἄρθρον 31 τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον θὰ λάβῃ θέσιν ἄρθρου 32. «Καταργοῦνται ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος νόμου ἅπασαι αἱ ἀντιβαίνουσαι διατάξεις εἰς αὐτὸν, καὶ ῥητῶς οἱ ἀπὸ 26 Μαΐου 1835 καὶ ἀπὸ 13 Νοεμβρίου 1836 περὶ προικοδοτήσεως τῶν Ἑλληνικῶν οἰκογενειῶν νόμοι, ὡς καὶ τὸ ἀριθ. 1 τοῦ ἀπὸ 24 Ἰουνίου 1843 περὶ παρατάσεως τῆς χορηγηθείσης πρὸς τοὺς φαλαγγίτας προθεσμίας κλπ.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἄρθρου;

§48ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρα γίνεται δεκτόν. Θὰ συναρμολογηθῇ διὰ νὰ ψηφισθῇ καὶ τὸ σύνολον. Ἄλλο ἀντικείμενον τῆς ἡμερησίας διατάξεως εἶναι ἡ τρίτη συζήτησις τῆς συμβάσεως μεταξὺ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν ἐσωτερικῶν καὶ τοῦ κ. Σταυροπούλου. Τό τε νομοσχέδιον καὶ ἡ σύμβασις ἔχουσιν ὡς ἑξῆς.

ΣΧΕΔΙΟΝ ΝΟΜΟΥ.

Ἄρθρον μόνον. Ἡ μεταξὺ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν ἀφ’ ἑνὸς καὶ τοῦ Κ. Κ. Σταυροπούλου ἀφ’ ἑτέρου συνομολογηθεῖσα σύμβασις ἐξ ἄρθρων 4 καὶ ἧς τὸ κείμενον ἕπεται, ἔχει πλήρη καὶ νόμιμον ἰσχύν.

ΣΥΜΒΑΣΙΣ.

Μεταξὺ τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργοῦ κ. Ἀλεξ. Κουμουνδούρου ἀφ’ ἑνὸς καὶ τοῦ κ. Κ. Σταυροπούλου ἀφ’ ἑτέρου συνεφωνήθησαν τὰ ἑπόμενα. Ἄρθρον 1. Εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν ἀποδειχθῇ διὰ τῆς ἐπὶ δύω συνεχῆ ἔτη καλλιεργείας τῶν σταφιδαμπέλων καὶ ἀμπέλων, ὅτι ὁ παρὰ τοῦ κ. Κ. Σταυροπούλου ἐφευρεθεὶς οἰκονομικώτερος τρόπος καλλιεργείας αὐτῶν εἶναι πραγματοποιήσιμος, τοὐλάχιστον ἐπὶ τῶν εἰς τοὺς παραλίους δήμους τοῦ Κράτους κειμένων σταφιδαμπέλων καὶ ἀμπέλων, καὶ δὲν ἐπιφέρει οὐδεμίαν βλάβην εἰς τὰς σταφιδαμπέλους καὶ ἀμπέλους, οὔτε ἐλαττόνει τὴν παραγωγὴν αὐτῶν ἢ παραβλάπτει τὴν ποιότητα τῶν σταφυλῶν, τὸ δημόσιον θέλει χορηγήσει τῷ εἰρημένῳ κυρίῳ ἀμοιβὴν δραχμῶν πεντήκοντα χιλιάδων. Ἡ ἀμοιβὴ αὕτη χορηγηθήσεται εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν αἱ τῆς καλλιεργείας τῶν σταφιδαμπέλων καὶ ἀμπέλων, κατά τε τὸ σκάψιμον καὶ σκάλισμα αὐτῶν, δαπάναι κατὰ στρέμμα, εἶναι κατὰ τὸ ἥμισυ τοὐλάχιστον κατώτεραι τῶν μέχρι τοῦδε γενομένων. Ἄρθρον 2. Ὁ κύριος Σταυρόπουλος ὑποχρεοῦται, ἅμα τῇ ὑπογραφῇ τῆς παρούσης συμβάσεως, νὰ γνωστοποιήσῃ εἰς τὸ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργεῖον τὴν περὶ ἧς πρόκειται ἐφεύρεσίν του καὶ ἐκθέσῃ σαφῶς τὰς πρὸς ἐφαρμογὴν τοῦ τρόπου τῆς καλλιεργείας ὁδηγίας. Ἄρθρον 3. Ἡ κατὰ τὸ ἄρθρον 1 προθεσμία τῶν δύω ἐτῶν ἄρχεται ἀφ’ ἧς ἐνεργηθῇ ἡ κατὰ τὸ προηγούμενον ἄρθρον δημοσίευσις τῆς ἐφευρέσεως. Ἄρθρον 4. Ἡ παροῦσα ὑποβληθήσεται εἰς τὴν ἔγκρισιν τῆς βουλῆς ἐντὸς τῆς παρούσης συνόδου. Ἐγένετο ἐν Ἀθήναις εἰς διπλοῦν τὴν 13 Φεβρουαρίου 1871 καὶ ἀναγνωσθεῖσα ὑπεγράφη παρ’ ἀμφοτέρων. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν.

ΑΛ. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ.

Κ. Σταυρόπουλος. Πρῶτον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς ζητεῖ κανεὶς τὸν λόγον;

§50ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν ζητῶ ἐγώ. Κύριε πρόεδρε. Ἐγὼ ἐνίσταμαι κατὰ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου διὰ τοὺς ἑξῆς λόγους. Ἂν ᾖναι ἀληθὲς, κύριε πρόεδρε, ὅ,τι ἐπληροφορήθην, ὅτι τὸ ἐπινοηθὲν μέσον τοῦ ἐφευρετοῦ διὰ νὰ ἐλαττωθοῦν αἱ δαπάναι τῆς καλλιεργείας κατὰ τὸ ἥμισυ εἶναι τοῦ νὰ καλύψῃ τὰς σταφιδαμπέλους διὰ τῆς ἄμμου ἢ μικρῶν λίθων, εἶναι καὶ τοῦ γελοίου γελοιωδέστερον, εἶναι μία ἐπινόησις, ἡ ὁποία θὰ μᾶς φέρῃ μίαν ἡμέραν εἰς περιπλοκάς. Πιστεύω ὅτι ἕκαστος ἐκ τῶν κ. βουλευτῶν, ἂν δὲν ἔκαμε πολλὰ, θὰ ἔκαμεν ἓν κλῆμα. Ἔχουν εἰς τὸν νομόν των τόσην ἄμμον νὰ φέρουν διὰ νὰ καλύψουν ἓν κτῆμα; Δεύτερον ὑποθέσατε ὅτι εἰς μίαν παραλίαν ἔχετε τὸ μέσον νὰ μεταφέρητε τὴν ἄμμον εἰς τὸ κτῆμα, ἐσκέφθητε πόση ποσότης χρειάζεται, καὶ πῶς θὰ μεταφέρηται; Μὲ τὰ κοφίνια; Ὄχι· μὲ τοὺς σάκκους; φαντασθῆτε πόσους θέλετε. Κύριε πρόεδρε, διὰ νὰ καλύψητε ἓν στρέμμα μὲ ἄμμον, θέλετε 500 φορτία, 1000 φορτία, διότι, διὰ νὰ καλύψητε ἓν στρέμμα, ἔχετε ἀνάγκην μεγάλης πληθύος ἄμμου, τὴν ὁποίαν θὰ τὴν ἀφήσετε εἰς μίαν ἄκραν, ἔπειτα θὰ τὴν μεταφέρητε ἐντὸς τῆς ἀμπέλου. Θέλετε λοιπὸν 5000 φορτία δι’ ἓν στρέμμα· ἀλλὰ καὶ τοῦτο ἔγεινε· τί θὰ κάμητε, ὅταν θέλητε νὰ λιπάνητε αὐτὴν τὴν σταφιδάμπελον ἡ ὁποία μετὰ τρία ἔτη ἀνοίγεται; 1000 κάρα λέγει ὁ μηχανικὸς χρειάζονται· χρειάζονται λοιπὸν 1000 δραχμαὶ, καὶ τότε ἄλλα 1000 μεροδούλια διὰ νὰ τὴν ῥίψητε εἰς τὴν ἄμπελον (διάλογοι). Τοῦτο ὁμοιάζει μὲ ἐκεῖνον ὅστις ὑπεσχέθη νὰ ἀποξηράνῃ τὴν θάλασσαν, ἐὰν τοῦ κόψουν τοὺς ποταμούς. Σᾶς παρακαλῶ ν’ ἀποσυρθῇ αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον, διότι θὰ μᾶς ἐκθέσῃ, διὰ νὰ μὴ εἴπω τίποτε ἄλλο, εἰς τοὺς μυκτηρισμοὺς τοῦ κόσμου.

§51ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν ἠξεύρομεν τί εἶναι.

§52ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπληροφορήθην ὅτι αὐτὸ εἶναι τὸ ἐπινόημα.

§53ΒΑΛΛΙΑΝΟΣ. Αὐτὸ εἶναι γελοιωδέστατον καὶ θὰ μᾶς περιπαίξῃ ὁ κόσμος.

§54ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ, κύριοι, εἶναι ἀκατόρθωτον, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ πιστευθῇ· εἶναι κάτι τι τὸ ὁποῖον δὲν ἔπρεπε νὰ φερθῇ ἐδῶ. Ἀλλὰ περιπλέον εἶναι πολλάκις μερικαὶ ἰδέαι, ἀπὸ τὰς ὁποίας τόσον καταλαμβάνεται ὁ ἄνθρωπος, ὥστε τὸν σκοτίζουν, καὶ κανεὶς ἄλλος ὀρθὸς συλλογισμὸς δὲν δύναται νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὸν νοῦν τοῦ ἀνθρώπου· ἀλλὰ δὲν τὸν καταδικάζω οὔτε θέλω νὰ τοῦ εἴπω ὅτι κρύπτει κάτι τι· ἀλλὰ εἶναι εἰς πλάνην. Πῶς θὰ γείνῃ αὐτὴ ἡ δοκιμὴ, ἐντὸς δύο ἐτῶν; εἶναι τοῦτο δυνατόν; Ἡ ἀγριάδα ἠμπορεῖ ἐντὸς δύο ἐτῶν νὰ μὴ φανῇ, ἀλλὰ τὸ ἀγριοκάλαμον;

§55ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Πόσα ἔτη;

§56ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅσα ἔτη καὶ ἂν βάλωμεν, μοὶ φαίνεται ὅτι εἶναι ἀκατόρθωτον. Νὰ κάμῃ τοιαύτην δαπάνην χωρὶς νὰ ἔχῃ εὐκολίας, νὰ μεταφέρῃ τὴν ἄμμον ἐκ τῆς παραλίας διὰ νὰ καλύψῃ τόσα στρέμματα, πῶς θὰ γείνουν ταῦτα; Πρέπει νὰ γείνῃ δοκιμή· διότι, ἐὰν ἐγὼ καλύψω ἓν στρέμμα καὶ ἐπιτύχω, δὲν θὰ εἴπῃ, ὅτι ἐπέτυχεν ἡ δοκιμὴ, πρέπει νὰ παρέλθῃ πολὺς χρόνος. Παρακαλῶ τὸν κύριον ὑπουργὸν νὰ τὸ ἀναβάλῃ ἵνα τὸ σκεφθῶμεν· ἐγὼ, ὅτε τὸ ἤκουσα, ἐσκίρτησα, καὶ ἠπόρησα πῶς ἐλήφθη ὑπ’ ὄψιν. Αὐτὰ εἶχον νὰ παρατηρήσω.

§57ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (πρωθυπουργός). Ἐγὼ δὲν ἠξεύρω περὶ τίνος πρόκειται, οὔτε ποῖον τὸ εἶδος τῆς ἐφευρέσεως, οὔτε τί πρόκειται νὰ πράξῃ, ἐγὼ ἤκουσα τὴν γνώμην ἀνθρώπου εἰδικωτέρου ἐμοῦ, τοῦ κ. Ὀρφανίδου, ὁ ὁποῖος μοὶ ἐσύστησε τὴν ἐφεύρεσιν ὡς λίαν σπουδαίαν, καὶ ἔχει πιθανότητα, ὅτι δύναται νὰ ἐπιτύχῃ· ἐγὼ δὲν ἠξεύρω ποία εἶναι ἡ ἀνακάλυψις, διότι ὡς πρὸς τὰ ἐπιστημονικὰ ἠρώτησα, ὡς βλέπετε, εἰδικόν· αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Δανόπουλος δύνανται νὰ συμβῶσιν, ἀλλ’ ἂν ἀποτύχῃ ἡ ἀπόπειρα τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ δὲν ὑποχρεούμεθα νὰ τοῦ δώσωμέν τι· ὑπόσχεται ὅτι εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν ἀποδειχθῇ διὰ τῆς ἐπὶ δύω συνεχῆ ἔτη καλλιεργείας τῶν σταφιδαμπέλων καὶ ἀμπέλων, ὅτι δὲν ἐπιφέρει οὐδεμίαν βλάβην εἰς τὰς σταφιδαμπέλους καὶ ἀμπέλους, οὔτε ἐλαττόνει τὴν παραγωγὴν αὐτῶν ἢ παραβλάπτει τὴν ποιότητα τῶν σταφιδαμπέλων, τὸ δημόσιον θέλει χορηγήσει τῷ εἰρημένῳ κυρίῳ ἀμοιβὴν δραχμῶν πεντήκοντα χιλιάδων. Βλέπετε ὅτι διὰ τῆς ἐφευρέσεως αὐτῆς ἂν κατορθωθῇ αἱ ἄμπελοι καὶ αἱ σταφιδάμπελοι νὰ βελτιωθῶσιν, χωρὶς νὰ ὑποστῶσιν βλάβην, τότε μόνον ὑποχρεούμεθα, ἂν δὲ, ὅπως εἶπεν ὁ κύριος Δανόπουλος, παρουσιασθῶσιν δυσκολίαι καὶ ἡ ἐφεύρεσις ἦναι πολυέξοδος ὡς ἐκ τῆς μεταφορᾶς τῆς ἄμμου, ἢ ὡς ἐκ τῶν ἄλλων περιστατικῶν, ἡ ἐφεύρεσις δὲν ἐπέτυχε καὶ ἑπομένως οἱ κίνδυνοι τοὺς ὁποίους φοβεῖται ὁ κύριος Δανόπουλος δὲν ὑφίστανται· διότι ὁ ἄνθρωπος θέλει νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν ἐφεύρεσίν του οὐχὶ ἐπὶ μικρᾶς ἐκτάσεως σταφιδαμπέλων καὶ ἀμπέλων, ὥστε δὲν φοβούμεθα τὰ κακὰ τὰ ὁποῖα φοβεῖται ὁ κ. Δανόπουλος· ἂν δὲν ἀρκοῦσι τὰ δύω ἔτη προσθέσατε τρίτον καθ’ ὅσον πρόκειται νὰ γείνῃ ἡ ἀπόπειρα· ἐὰν ἀποτύχῃ, δὲν τὴν πιστεύσῃ ὁ κόσμος δὲν θὰ τὴν μεταχειρισθῶμεν, ὁ κόσμος δύναται νὰ κάμῃ ὅ,τι θέλει, ἐὰν ᾖναι τί σπουδαῖον, ἐὰν ᾖναι τί ἀληθὲς, τί χάνομεν ἡμεῖς; Ἐγὼ οὔτε τὸ ἓν οὔτε τὸ ἕτερον λέγω, διότι δὲν ἔχω γνῶσιν ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως, ἔχω πληροφορίας, ἂν δὲν ἀξίζῃ ἡ ἐφεύρεσις, ἐὰν ᾖναι ἐπιζήμιος βεβαίως οὐδεὶς γεωργὸς θὰ τὴν ἐφαρμόσῃ.

§58ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἤμην ὁ πρῶτος, ὁ ὁποῖος ἀνήγγειλα εἰς τὴν βουλὴν περὶ τριῶν ἐφευρέσεων ἢ μᾶλλον ἐπινοιῶν τοῦ ἀνθρώπου τούτου, ὁ ὁποῖος εἶναι εἷς νοήμων δημοδιδάσκαλος Ἕλλην· εἶχον ὑπ’ ὄψιν μου τὰς δυσχερείας τὰς ὁποίας ἔχει εἰς τὰ πρῶτα βήματά της πᾶσα ἀνακάλυψις καὶ πᾶσα ἐφαρμογὴ ἀνακαλύψεως, διὰ τοῦτο ἐσύστησα καὶ εἶπον ὅτι πρέπει νὰ προβῶμεν εἰς μίαν ἀπόπειραν ἵνα ἐνισχύσωμεν τὸν ἄνθρωπον αὐτὸν εἰς τὴν ἐφεύρεσίν του ταύτην, καὶ ἄλλας ἄλλων, αἱ ὁποῖαι ἠμποροῦν νὰ ἔχουν σκοποτέλειαν τινά. Δὲν ἀμφισβητῶ ἀφ’ ἑτέρου τὴν σπουδαιότητα καὶ τὴν λογικότητα τῶν παρατηρήσεων τοῦ κ. Δανοπούλου καὶ ὡς ἰδιοκτήτης καὶ ὡς βουλευτής. Ἐγὼ θέλω μόνον ἡ σύμβασις, ὁποία δήποτε καὶ ἂν ᾖναι ἡ ἐφεύρεσις, νὰ τροποποιηθῇ, καὶ νὰ συμπεριλάβῃ καὶ δύω ἄλλας ἀποκαλύψεις τὰς ὁποίας ὁ ἴδιος ἔκαμε, καὶ αἱ ὁποῖαι εἶναι μείζονος σπουδαιότητος, ἡ δευτέρα εἶνε ὁ τρόπος διὰ τοῦ ὁποίου δύναται νὰ σκεπάζῃ τις τὰ σταφιδαλώνια καὶ προφυλάττῃ τὴν σταφίδα ἀπὸ τὴν βροχὴν κατὰ τὸ θέρος. Τρίτη εἶναι ἡ ἐφεύρεσις νέου εἴδους ἀβακίων (πλακῶν, εἰς τὰς ὁποίας γράφουν τὰ μειράκια), ἐκ λευκοῦ ξύλου καὶ στερεοῦ, ἐπικαλυπτομένου ἀπό τινος μίγματος, καὶ εἶναι καλλίτεραι, διαρκέστεραι καὶ στερεώτεραι· δύνανται νὰ χρησιμεύσωσι καὶ ὡς σκέπασμα διὰ τὰς ὀροφὰς τῶν οἰκιῶν· διὰ τοῦτο προτείνω νὰ συμπεριληφθοῦν ἐνταῦθα καὶ αἱ δύω ἄλλαι ἐφευρέσεις αὐτοῦ τοῦ ἀνθρώπου, τὰς ὁποίας δὲν ἔχει δυσκολίαν νὰ ἀποκαλύψῃ εἰς τὴν κυβέρνησιν.

§59ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν δέχεται.

§60ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ τὸ δεχθῇ· καὶ ἡ δι’ ἐκείνας ἀμοιβὴ νὰ συμπεριληφθῇ μὲ τὴν παροῦσαν, διότι ἡ ἀμοιβὴ ἐνταῦθα εἶναι ὑπερβολικὴ, ἴδετε δὲ καὶ ἐκ τῆς ἀναφορᾶς τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν καὶ εἰς τὴν βουλὴν, ὅτι οὐχὶ ἀπὸ πνεῦμα φιλοκερδείας, ἢ ἐπιθυμίας ἀμοιβῶν διὰ νὰ γίνῃ πλούσιος ὁρμᾶται, ἀλλὰ μόνον ἐκ τῆς ἐπιθυμίας ν’ ἀποβῇ χρήσιμος εἰς τὴν κοινωνίαν· δύνασθε λοιπὸν τὴν σύμβασιν νὰ τὴν περιορίσητε εἰς ὀλιγώτερον ποσόν· τοιαύτη τοὐλάχιστον, ὡς μοὶ ἐξηγήθη ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς, εἶναι ἡ ἐπιθυμία του. Δύνασθε λοιπὸν νὰ περιορίσητε τὸ ποσὸν τῶν 50,000 δραχμῶν εἰς 10,000 τὰς δὲ τεσσαράκοντα νὰ τὰς καθιερώσητε πρὸς σύστασιν γεωργικῆς σχολῆς ἐν Ἀθήναις διὰ νὰ σπουδάζουν οἱ νέοι κάτι τί ὠφελιμώτερον ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα μέχρι τοῦδε σπουδάζουσιν· ἰδοὺ χρησιμωτέρα ἐφαρμογὴ τοῦ κεφαλαίου αὐτοῦ· διὰ δὲ τὸν τεχνίτην αὐτὸν, σᾶς βεβαιῶ ὅτι 10,000 δραχμαὶ εἶναι ἀρκεταὶ, ἐὰν αἱ τρεῖς αὗται ἐφευρέσεις δοκιμασθεῖσαι ἀποβῶσι χρήσιμοι.

§61ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ νὰ ἀποδείξω ὅτι ὁ ἰσχυρισμὸς τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ εἶναι ἀκατόρθωτος, ἀναφέρομαι εἰς τὴν κρίσιν τῶν κυρίων ἰδιοκτημόνων· ἡ βουλὴ ἂς κάμῃ ὅ,τι θέλει, ἀλλὰ θὰ παρακαλέσω τὸν κύριον ὑπουργὸν νὰ εὕρῃ τὸ μέσον περὶ τοῦ πῶς θὰ γείνῃ ἡ δοκιμὴ καὶ ἐντὸς πόσου χρόνου καὶ ἐπὶ πόσης ἐκτάσεως, διότι ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω, ὅτι πιθανὸν νὰ εὑρεθῶσιν ἰδιοκτῆται, οἱ ὁποῖοι ἀκούοντες ὅτι τὸ σύστημα αὐτὸ εἶναι οἰκονομικώτερον, νὰ ἀποφασίσουν νὰ μεταβάλουν τὸν τρόπον τῆς καλλιεργείας μεταφέροντες ἄμμον ἢ λίθους διὰ νὰ γεμίσουν τὸ κτῆμα, τὸ ὁποῖον εἶναι καὶ ἀκατόρθωτον, ἀλλὰ δεδόσθω, ὅτι εἷς τὸ ἔκαμε· πιστεύει ὁ κύριος ὑπουργὸς ὅτι δύω ἔτη ἀρκοῦσι διὰ τὴν δοκιμήν;

§62ΠΑΠΑΔΑΙΟΣ. Ἕνας πατριώτης μου, πρὸ πέντε ἐτῶν, ἀπεφάσισεν καὶ ἔκαμεν τὴν δοκιμὴν μὲ τὴν ἄμμον· τὸν πρῶτον καὶ δεύτερον χρόνον ἐπήγενεν ἀξιόλογα, τὸν τρίτον ἐξηράνθη τὸ κτῆμά του.

§63ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Πρέπει, κύριοι, νὰ ταχθῇ χρόνος καὶ ἔκτασις ὡρισμένη, ἐφ’ ἧς νὰ γείνῃ ἡ δοκιμή· τὸ δημόσιον ἔχει κτήματα καὶ ἂς κάμῃ εἰς αὐτὰ τὴν δοκιμὴν, διότι πρέπει νὰ μάθητε ὅτι ἐπὶ δύω ἢ τρία ἔτη δύναται νὰ ἔχῃ καὶ ἀποτέλεσμα, νὰ μὴ προφθάσουν τὰ παράσιτα χόρτα νὰ φυτρώσουν, τὸ τρίτον ὅμως ἔτος δὲν ἠξεύρετε τί γίνεται· εἰς τὴν ἄμμον ἠμπορεῖ νὰ φυτρώσῃ ἡ κίπερι, ἡ ἀγροιάδα, τὸ ἀγριοκάρδαμον· τοὐλάχιστον ἂς παραταθῇ περιπλέον ἡ προθεσμία, ἓξ ἔτη τοὐλάχιστον.

§64ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑποθέτω τὸ πρᾶγμα ὡς καθαρὰν πλάνην καὶ ἀγυρτείαν· ὁ παρὼν αἰὼν εἶναι αἰὼν γνώσεων καὶ ἐπιστημονικῶν ἀνακαλύψεων· ν’ ἀλλάξωμεν καλλιέργειαν νὰ μεταβάλωμεν τὴν φύσιν, καὶ τὴν τροφὴν τῶν φυτειῶν, εἶναι ὡς νὰ θελήσωμεν νὰ μεταβάλωμεν τὴν τροφὴν διὰ τὸν ἄνθρωπον, μόλον τοῦτο ἂς ὑπογραφῇ ἡ σύμβασις, ὁ χρόνος ὅμως πρὸς δοκιμασίαν πρέπει νὰ ᾖναι μακρότερος, τοῦτο γινώσκω ὡς ἐπιστήμων, ὡς ἰατρὸς, ὅτι κατὰ τὰ δύω πρῶτα ἔτη ἠμποροῦν νὰ μὴ πάθουν, ἀλλὰ κατὰ τὰ ἑπόμενα νὰ ἐπέλθῃ βλάβη. Ἡ ἐφεύρεσις αὐτὴ δὲν εἶναι νέα ἐφεύρεσις, τὴν ἐπρότειναν καὶ ἄλλοι ἐπιστήμονες Ἄγγλοι καὶ Γάλλοι διὰ τὴν νόσον ἡ ὁποία μαστίζει τὰς ἀμπέλους.

§65ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Προσθέσατε πέντε ἔτη.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἀρχὴ μὲ τὰς διασαφήσεις ταύτας γίνεται δεκτή;

§67ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὴ ἡ ἀρχὴ τῆς συμβάσεως. Προβαίνομεν εἰς τ’ ἄρθρα.

§69ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι σύμβασις καὶ δὲν ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον· πᾶσα μεταβολὴ θὰ ψηφισθῇ ὡς ἄρθρον πρόσθετον τοῦ νόμου, ἡ σύμβασις δὲν δύναται νὰ μεταβληθῇ, διότι δὲν εἶναι νομοσχέδιον, εἶναι συμβόλαιον ἀμφοτεροβαρές.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ζήτημα λοιπὸν ἐνταῦθα εἶνε περὶ προθεσμίας.

§71ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἓξ ἔτη.

§72ΕΤΕΡΟΙ. Πέντε.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι ὅτι ἡ προθεσμία πρέπει νὰ παραταθῇ μέχρις ἓξ ἐτῶν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι) Ἡ βουλὴ παρεδέχθη. Κατόπιν εἰς τὸ νομοσχέδιον θὰ προστεθῇ ἄρθρον εἰς τὸ ὁποῖον θὰ γείνῃ ἡ προσθήκη τῆς ἑξαετίας καὶ θὰ ἔλθῃ εἰς ψηφοφορίαν τὸ σύνολον. Τὴν στιγμὴν ταύτην ἔλαβε τὸ προεδρεῖον ἀναφοράν, ὑπογεγραμμένην ὑπὸ 60 καὶ πλέον συνταξιούχων ζητούντων παρὰ τῆς βουλῆς ὅπως κατὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ ψηφισθῇ ποσόν τι πρὸς πληρωμὴν τῶν καθυστερουμένων συντάξεων, ληφθῇ δὲ ἐν τῷ μεταξὺ πρόνοια διὰ νόμου, ὁ ὁποῖος νὰ ἐξασφαλίζῃ τὴν πληρωμήν.

§74ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Νὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ὁ προϋπολογισμὸς σημειοῖ τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον κρατεῖται ἀπὸ τὰς συντάξεις, ἡ ἐπιτροπὴ ὡς πρὸς τοῦτο θὰ μᾶς φέρῃ τὰς παρατηρήσεις της καὶ τὴν γνώμην της.

§75ΔΑΓΡΕΣ. Τί νομίζει ἡ κυβέρνησις· ὅ,τι ἔκαμε εἶναι ὀρθὸν καὶ ἀναγκαῖον.

§76ΤΙΝΕΣ. Πρόκειται περὶ πολιτικῶν συνταξιούχων.

§77ΛΕΚΚΑΣ. Δὲν πληρώνονται πρὸ ὀκτὼ μηνῶν καὶ τοῦτο εἶναι ἄδικον.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν πρόκειται σήμερον νὰ γείνῃ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς αὐτῆς.

§79ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Δὲν πρόκειται περὶ τῆς οὐσίας, ἀλλὰ περὶ τῆς διευθύνσεως τὴν ὁποίαν ἡ βουλὴ θέλει ἐνεργήσει τῆς ἀναφορᾶς τῶν συνταξιούχων. Τινὲς τῶν κυρίων βουλευτῶν εἶπον νὰ σταλῇ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἄλλοι ἀντιλέγουν, καὶ συμφωνῶ καὶ ἐγώ, διότι ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ προϋπολογισμοῦ δὲν πρέπει νὰ αὐξήσῃ τὰ ἔξοδα, μὲ τὰ ὁποῖα ἐνόμισεν ἀναγκαῖον ἡ κυβέρνησις νὰ διοικήσῃ τὸ κράτος· ἑπομένως ἡ κυβέρνησις εἶναι ἁρμοδιωτέρα νὰ ἐκφράσῃ γνώμην ἐπὶ τῆς αἰτήσεως τῶν ἀναφερομένων, διὰ τοῦτο προτείνω νὰ σταλῇ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, ἀποκρούω δὲ κατ’ ἀρχὴν, πᾶσαν αὔξησιν προερχομένην ἀπὸ μέρος τῆς βουλῆς, καὶ μάλιστα πρὸς ὄφελος προσώπων· αὐτὸ τὸ πνεῦμα πρέπει νὰ ἐπικρατήσῃ, ἐὰν θέλωμεν τὴν ἰσοῤῥοπίαν τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεται ἡ βουλὴ νὰ σταλῇ εἰς τὴν κυβέρνησιν;

§81ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἤδη εἰσερχόμεθα εἰς τὴν τρίτην συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ εἰσπράξεως τῶν δημοσίων ἐσόδων. Ἔχει τις τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς;

§83ΖΕΓΓΕΛΗΣ. Καὶ ἐγὼ ὑποστηρίζω τὸ νομοσχέδιον καὶ κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ οὐσίαν, καὶ προσδοκῶ πολλὰ τὰ δημόσια ὠφελήματα ἐκ τῆς ἐκτελέσεως τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, ἀλλὰ φρονῶ, διότι δὲν εὐτυχήσαμεν νὰ ἔχωμεν ἔκθεσιν τῆς οἰκείας ἐπιτροπῆς, διότι εἶναι βέβαιον ὅτι τὸ νομοσχέδιον κατὰ πολλὰ τροποποιεῖ τὸν προηγούμενον νόμον, καὶ διότι εἶναι ἐπίσης ἀληθέστατον ὅτι πρὸ δύω συνεδριάσεων ἐπανειλημμένων καὶ συνεχῶν ἐφθάσαμεν εἰς τὴν τρίτην ἀνάγνωσιν τοῦ νομοσχεδίου, ἤθελεν εἶσθαι καλὸν ν’ ἀποφασίσωμεν ἐπὶ μίαν ἢ δύω ἡμέρας ν’ ἀναβάλωμεν τὴν τελευταίαν συζήτησιν διὰ νὰ σκεφθῶμεν καλλίτερον ἵνα μὴ ἐκ τῆς ταχύτητος παραλείψωμέν τι. Παρακαλῶ καὶ τὸν κύριον ὑπουργὸν νὰ συναινέσῃ εἰς τοῦτο.

§84ΠΟΛΛΟΙ. Αὔριον, αὔριον.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑποστηρίζουν 15 τὴν πρότασιν τῆς ἀναβολῆς; (Ἐγείρονται ὑπὲρ τοὺς 15 βουλευτὰς). Τίθεται εἰς ψηφοφορίαν ἡ πρότασις τῆς ἀναβολῆς.

§86ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Διατί ἀναβολή;

§87ΛΕΚΚΑΣ. Ἐρχόμεθα σύμφωνα μὲ τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, διὰ τὴν ὑπόθεσιν τοῦ Δήλεσι, μᾶς λέγεται ἀναβολὴ, προχωροῦμεν εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, μᾶς λέγεται ἀναβολὴ, νὰ συζητήσωμεν τὰ παρακάτω εἰς τὰ ὁποῖα δὲν εἴμεθα μελετημένοι; Τοῦτο οὔτε τακτικὸν, οὔτε συντελεστικὸν εἶναι.

§88ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον εἶναι γεγραμμένον εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, καὶ πιστεύω ὅτι πρέπει νὰ συζητηθῇ, ἐπειδὴ ὅμως ἡ σημερινὴ ἡμέρα ἦτο προσδιωρισμένη διὰ τὴν ἐπερώτησιν τοῦ κ. Λομβάρδου περὶ τῶν Δηλιακῶν, εἶναι δὲ πολὺ ἐνδεχόμενον οἱ κ. βουλευταὶ νὰ μὴ ἦναι ἕτοιμοι διὰ τὴν συζήτησιν αὐτὴν, διὰ αὐτὸν τὸν λόγον δύναμαι νὰ συναινέσω νὰ μὴ γείνῃ συζήτησις, ἀλλὰ πρέπει νὰ γείνῃ αὔριον.

§89ΠΟΛΛΟΙ. Αὔριον.

§90ΤΙΝΕΣ. Τὴν δευτέραν διὰ νὰ ἔχωμεν καὶ τὴν ἔκθεσιν.

§91ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τήν δευτέραν εἶναι τό ζήτημα τοῦ Λαυρίου, καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ περιμένωμεν τὴν ἔκθεσιν, ἀφοῦ ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἠθέλησε νὰ φέρῃ τοιαύτην.

§92ΔΑΓΡΕΣ. Καὶ πάλιν εἶμαι ἠναγκασμένος, κύριοι, ν’ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν οἰκονομικῶν ὁ ὁποῖος εἶπεν ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἠθέλησε. Λέγω ὅτι τοῦτο δὲν εἶναι ἀκριβὲς, διὰ νὰ μὴ εἴπω ὅτι δὲν εἶναι ἀληθὲς, διότι ἡ βουλὴ διὰ τῆς τελευταίας ἀποφάσεώς της ἀπεφάσισε νὰ συνέλθουν δύω ἐπιτροπαὶ οὐχὶ μόνον ἡ ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν ἀλλὰ καὶ ἡ ἐπὶ τῆς δικαιοσύνης, ἡ ὁποία σᾶς ἐβεβαίωσεν ὅτι ἔχουσα ἄλλας ἐργασίας δὲν ἠμπόρεσε νὰ ἐργασθῇ, κατὰ συνέπειαν μόνη ἡ ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν ἐπιτροπὴ δὲν ἠμποροῦσε νὰ προβῇ. Ἐὰν ἡ ἐπιτροπὴ τῶν οἰκονομικῶν ἠθέλατε μόνη της νὰ ἐργασθῇ, δὲν εἶχε καμμίαν δυσκολίαν νὰ φέρῃ τὴν ἔκθεσίν της· ἀλλὰ νὰ μᾶς λέγουν ὅτι δὲν ἠθέλησεν, αὐτὸ δὲν εἶναι ὀρθόν· τοῦτο μὲ ἀναγκάζει νὰ ἀπαντήσω ἀποτόμως, διότι κατ’ αὐτὸν τόν τρόπον λέγουν ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἠθέλησε νὰ ἐργασθῇ.

§93ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Πρέπει ἡ ἐπιτροπὴ νὰ φέρῃ τὴν ἔκθεσίν της, κ. πρόεδρε, καὶ τότε νὰ ἀποφασίσωμεν.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ μὲν ὑποστηρίζουν τὴν ἀναβολὴν δι’ αὔριον, οἱ δὲ διὰ τὴν Δευτέραν.

§95ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μίαν καὶ μόνην ἡμέραν θὰ ἀφήσωμεν· ὅταν αἱ ἐπιτροπαὶ ἐργασθῶσι κατὰ τὸ χρονικὸν αὐτὸ διάστημα, δύνανται νὰ μᾶς παρουσιάσουν τὴν ἔκθεσιν. (θόρυβος).

§96ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Πρέπει νὰ ἤμεθα συνεπεῖς εἰς τὰς ἀποφάσεις μας καὶ εἰς τὸν κανονισμόν. Τὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα ἔχουν ὀλίγην ἀξίαν πάντοτε πρέπει νὰ διέρχωνται ἀπὸ τὴν γνωμοδότησιν μιᾶς ἐπιτροπῆς, ἄλλως τί τὰς ἔχωμεν τὰς ἐπιτροπάς; Ἡ ἐπιτροπὴ πρέπει νὰ φέρῃ τὴν πρότασίν της, ἐὰν δὲν τὴν φέρῃ ἐντὸς δύω ἡμερῶν τότε πρέπει νὰ ἔλθῃ ἡ συζήτησις, ἄλλως, ἐὰν οὕτω μεταβάλλωμεν τοὺς νόμους καὶ μετατρέπωμεν τὸ ἓν καὶ τὸ ἄλλο φέρομεν μίαν ἀνωμαλίαν εἰς τὴν κοινωνίαν.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τί προτείνετε κ. Καλλιφρονᾶ;

§98ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Προτείνω νὰ δοθῇ προθεσμία εἰς τὴν ἐπιτροπὴν νὰ φέρῃ τὴν ἔκθεσίν της.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν δώσει πρώτην καὶ δευτέραν προθεσμίαν, αὐτὴν δὲ νὰ τὴν δώσωμεν ἀορίστως;

§100ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Τὴν δευτέραν ἀμέσως μετὰ τὰ Λαυριακά.

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συμφωνεῖτε, κύριε ὑπουργέ;

§102ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι· αὔριον.

§103ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ ἐλπίζω νὰ ἀρθῶσι μερικαὶ ἔριδες, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ἐγερθῶσι κ. πρόεδρε· ἐρωτῶ τὸν κ. ὑπουργὸν ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ νόμου αὐτοῦ θὰ ἀφορᾷ τὰς παλαιὰς ἢ καὶ τὰς νέας καθυστερήσεις;

§104ΤΙΝΕΣ. Εἰς τὸ μέλλον θὰ ἔχῃ κῦρος.

§105ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ νόμος αὐτὸς δὲν περιέχει νέα πράγματα, ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνει τὰς μέχρι τοῦδε ἰσχυούσας διατάξεις περὶ τῶν καθυστερήσεων, μὲ τρόπον ἁπλούστερον. Νέα εἶναι ἡ διάταξις ἡ καθιεροῦσα σύστημα ἐκμισθώσεως τῶν εἰσπράξεων, ὅπερ δὲν θέλει ἐφαρμοσθῆ εἰμὴ διὰ τὸ μέλλον. Ἐὰν νομίζῃ ἡ βουλὴ, ὅτι καὶ ἄλλο μέρος τοῦ νόμου τὸ ὁποῖον διαφέρει οὐσιωδῶς ἀπὸ τοὺς ὑπάρχοντας νόμους ἤτοι τὸ περὶ ἐκποιήσεως τῶν ἀκινήτων, δύναμαι νὰ παραδεχθῶ, ὅπως καὶ τοῦτο ἰσχύῃ διὰ τὸ μέλλον. Καθόσον ἀφορᾷ τὰ ἄλλα δὲν δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν δύω νόμους, καὶ δύω συστήματα.

§106ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι, συμφωνεῖτε διὰ τὴν ἀναβολὴν αὔριον;

§107ΤΙΝΕΣ. Αὔριον.

§108ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἀντίῤῥησις διὰ τὴν αὔριον;

§109ΤΙΝΕΣ. Τὴν δευτέραν, κ. πρόεδρε.

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀναβολὴν διὰ τὴν δευτέραν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι) Ἀπεῤῥίφθη. Τρίτη συζήτησις προτάσεως νόμου περὶ χαρακτηρισμοῦ τῆς ἀπὸ νέας Πέλλης μέχρις Ἀταλάντης ὁδοῦ ὡς ἐθνικῆς. Ἔχει τις τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς;

§111ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§112ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἡ ἀρχὴ παρεδέχθη.

§113ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Ἄρθρον μόνον. Ἡ ἀπὸ τῆς πρωτευούσης τοῦ δήμου Νέας Πέλλης μέχρις Ἀταλάντης, πρωτευούσης τῆς ἐπαρχίας Λοκρίδος, ὁδὸς χαρακτηρίζεται ὡς ἐθνικὴ καὶ ἐγκρίνεται ἡ κατασκευὴ αὐτῆς κατὰ τὸν περὶ ὁδοποιΐας Νόμον. Ἐν Ἀθήναις, τὴν 14 Νοεμβρίου 1869.

Ὁ βουλευτὴς Λοκρίδος

Δ. ΤΣΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§115ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρα ἐγένετο δεκτὸν εἰς τρίτην ἀνάγνωσιν. Ἔχομεν τόρα τὴν πρότασιν νόμου περὶ κατασκευῆς κατὰ προτίμησιν τῆς ἐκ Θουρίας μέχρι Μεγαλουπόλεως ὁδοῦ εἰς ά. συζήτησιν.

§117ΜΠΟΥΤΟΣ. Λαμβάνω, κύριοι, τὸν λόγον ἐπὶ τῆς προτάσεως τῶν κ. Δαγρὲ, Φλέσσα, καὶ Κατριβάνου περὶ χαρακτηρισμοῦ ὡς ἐπαρχιακῆς ὁδοῦ ἀπὸ Θουρίας μέχρι Μεγαλουπόλεως καὶ τῆς κατὰ προτίμησιν κατασκευῆς αὐτῆς. Δὲν εἶμαι ἐναντίος τῆς ἀρχῆς τοῦ νὰ γίνωσιν ὁδοὶ, οὐδὲ εἶμαι ἐναντίος τοῦ σκοποῦ τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκει ἡ πρότασις αὕτη, εἶμαι ὅμως ἐναντίος ὅπως φέρεται, διότι ἡ ὑπὸ συζήτησιν πρότασις δὲν εἶναι ὁμοία τῆς τοῦ κ. Τσαμοπούλου ὑπὲρ τῆς ὁποίας ἐψηφίσατε ὅλοι ὡς καὶ ἐγώ. Ἡ πρότασις τοῦ κυρίου Δαγρὲ καὶ λοιπῶν, ζητεῖ νὰ χαρακτηρισθῇ ἐπαρχιακὴ ὁδὸς ἡ ἀπὸ Μεγαλουπόλεως μέχρι Καλαμῶν, ἐνῷ δυνάμει τοῦ νόμου εἶναι ἐθνικὴ, διότι εἷς νόμος προσδιώρισεν, ὅτι ἡ ἑνόνουσα δύω ἐπαρχίας ὁδὸς εἶναι ἐθνικὴ καὶ ἡ ἑνόνουσα δύω χωρία δημοτικὴ, καὶ ὅτι τὰ χρήματα τῆς ὁδοποιΐας διαιροῦνται εἰς τρία, καὶ τὸ μὲν ἓν μέρος δύναται νὰ χρησιμεύσῃ εἰς τὰς ἐθνικὰς ὁδοὺς, τὸ ἕτερον εἰς τὰς ἐπαρχιακὰς καὶ τὸ ἄλλο εἰς τὰς δημοτικὰς ἐπὶ τῇ βάσει τῆς εἰσφορᾶς τῶν δήμων. Τί ὅμως λέγει ἡ πρότασις αὕτη; ἀκούσατε. Ἡ ἐκ Θουρίας τῆς ἐπαρχίας Καλαμῶν μέχρι Μεγαλουπόλεως ἄγουσα ἐθνικὴ ὁδὸς, διερχομένη διὰ τοῦ δήμου Οἰχαλίας τῆς ἐπαρχίας Μεσσήνης, θέλει κατασκευασθῆ κατὰ προτίμησιν. Τὰ διὰ τὰς ἐπαρχιακὰς καὶ δημοτικὰς ὁδοὺς προωρισμένα παρὰ τοῦ νόμου χρήματα τῶν ἐπαρχιῶν Καλαμῶν, Μεγαλοπόλεως καὶ Μεσσήνης θέλουν χρησιμεύσει εἰς τὴν κατασκευὴν τῆς εἰρημένης ὁδοῦ.» Λοιπὸν ἠξεύρετε τί θέλουν διὰ τῆς προτάσεως αὐτῆς; θέλουν νὰ πάρουν τὰ χρήματα τῶν δήμων Ἀριστομένους, Παμίσου Ἀνδανίας, Οἰχαλίας, Ἰθώμης καὶ Εὔας καὶ νὰ τὰ διαθέσωμεν εἰς τὴν κατασκευὴν τῆς ὁδοῦ αὐτῆς ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἡ ἐπαρχία Μεσσήνης οὐδὲν προσδοκᾷ ὄφελος (θόρυβος). Δὲν ἔχετε δίκαιον νὰ εἴπητε τοῦτο, διότι ἀπ’ ἐδὼ ἐγὼ ὁμιλῶν ὁμιλῶ πρὸς τοὺς ἐκλογεῖς μου καὶ οἱ ἐκλογεῖς μου θὰ μάθωσιν, ὅτι ἐγὼ ἀντιτάσσομαι κατὰ προτάσεως ἥτις ἀποβλέπει τὸ καλὸν τοῦ τόπου μου. Λέγω λοιπὸν, ὅτι δὲν ἔχετε δίκαιον νὰ εἴπητε «ἀφαιροῦμεν τὰ χρήματα τῆς ἐπαρχίας Μεσσήνης διὰ νὰ συνενώσωμεν τὰς ἐπαρχίας Μεγαλοπόλεως καὶ Καλαμῶν». Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον κηρύττομαι ἐναντίος τῆς ἀρχῆς, διότι ἡ πρότασις αὕτη ἔρχεται ν’ ἀκυρώσῃ νόμον ὑπάρχοντα περὶ ὁδοποιίας, καὶ νὰ καταστρέψῃ δικαιώματα.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ζητεῖ ἄλλος τὸν λόγον ὑπὲρ ἢ κατὰ τῆς ἀρχῆς;

§119ΤΙΝΕΣ. Εἶναι πρώτη ἀνάγνωσις καὶ εἶναι περιττόν.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν.

§121ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἀπεῤῥίφθη.

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅταν ἓν νομοσχέδιον ἀποῤῥιφθῇ κατὰ τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν θεωρεῖται, ὅτι ἀποῤῥίπτεται.

§123ΔΑΓΡΕΣ. Ἐὰν ᾖναι ἀνάγκη μόνον δύω λέξεις νὰ εἴπω, ἀλλὰ νομίζω ὅτι εἶναι περιττόν.

§124ΜΠΟΥΤΟΣ. Κ. Πρόεδρε, δὲν ἐπροκαλέσατε ψηφοφορίαν;

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν γίνῃ δεκτὸν, καλὰ, ἐὰν δὲ ἀποῤῥιφθῇ θὰ εἴπῃ ὅτι ἀποῤῥίπτεται. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ νὰ προσέξητε.

§126ΔΑΓΡΕΣ. Ἐπειδὴ ἡ παρατήρησις τοῦ κ. προέδρου εἶναι πραγματικὴ, ὅτι ἡ πρώτη καὶ δευτέρα ἀνάγνωσις δὲν ἔχει κανὲν ἀποτέλεσμα ἐὰν ἀποῤῥιφθῇ, διὰ τοῦτο λέγω ὅτι δὲν ἔχω ἀνάγκην νὰ παρατηρήσω τι εἰς ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Μεσσήνης κ. Μποῦτος κατὰ τῆς προτάσεως, διότι εἶναι τοσοῦτον τὰ ἀποτελέσματα τῆς ὁδοῦ ἐπαισθητὰ, καὶ τοιαύτη εἶναι ἡ ἐπιθυμία τῆς κατασκευῆς, ὥστε ἐὰν ἦτον δυνατὸν νὰ φέρω τοὺς κατοίκους ἐδῶ, ἤθελον ἐκφράσει τὴν ἄπειρον εὐγνωμοσύνην των νὰ ἀποφασίσητε νὰ κατασκευασθῇ ἡ ὁδὸς, ἡ ὁποία θὰ διέλθῃ διὰ τριῶν ἐπαρχιῶν καὶ θὰ ᾖναι ἀνάλογος πρὸς τὰ ὠφελήματα, τὰ ὁποῖα ἐξ αὐτῆς θὰ προκύψωσι. Κύριε πρόεδρε, πιστεύσατε, ὅτι διὰ τῆς ὁδοῦ αὐτῆς διέρχονται ὅλα τὰ προϊόντα τῶν ἐπαρχιῶν αὐτῶν διὰ νὰ τὰ μεταφέρωσιν εἰς τὰς Καλάμας. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν βουλὴν νὰ μὴ ἀποῤῥίψῃ μίαν τοσοῦτον κοινωφελῆ πρότασιν.

§127ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τί διαφορὰν εὑρίσκει ἡ Βουλὴ μεταξὺ αὐτῆς τῆς προτάσεως καὶ ἐκείνης τὴν ὁποίαν πρὸ ὀλίγου παρεδέχθη;

§128ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριοι βουλευταὶ. Μοὶ φαίνεται ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ λάβω καὶ ἐκ δευτέρου τὸν λόγον. Ἀλλ’ ὁ ἔντιμος βουλευτὴς Καλαμῶν ἠθέλησε νὰ εἴπῃ ὅτι εἶμαι ἐναντίος, διότι δὲν ἐπιθυμῶ νὰ γίνῃ ἡ ὁδὸς καὶ ὅτι δὲν ἀναγνωρίζω τὴν χρησιμότητα τῆς ὁδοῦ. Ἐγὼ δὲν εἶπον τοῦτο ὅτι δὲν πρέπει νὰ κατασκευασθῇ ὁδὸς, διότι ἡ ὁδὸς εἶναι χρησιμωτάτη, ἀλλ’ ὅπως ἔρχεται ἡ πρότασις θέλει νὰ ἀφαιρέσῃ ὅ,τι διὰ τοῦ νόμου ἐδώκατε εἰς τοὺς δήμους· τί σᾶς λέγει ἡ πρότασις; «ἡ ἐκ Θουρίας τῆς ἐπαρχίας Καλαμῶν μέχρι Μεγαλοπόλεως ἄγουσα ἐθνικὴ ὁδὸς διερχομένη διὰ τοῦ δήμου Οἰχαλίας τῆς ἐπαρχίας Μεσσίνης θέλει κατασκευασθῆ κατὰ προτίμησιν» ἀλλὰ ὕστερα σᾶς λέγει «τὰ διὰ τὰς ἐπαρχιακὰς καὶ δημοτικὰς ὁδοὺς προωρισμένα παρὰ τοῦ νόμου χρήματα τῶν ἐπαρχιῶν Καλαμῶν, Μεγαλοπόλεως καὶ Μεσσήνης θέλουν χρησιμεύσει εἰς τὴν κατασκευὴν τῆς εἰρημένης ὁδοῦ». Καὶ ἰδοὺ διατί ἐπιμένω ὅτι ἡ πρότασις ὅπως φέρεται καταστρέφει νόμον ὑπάρχοντα· χθὲς, κύριοι, ἐνθυμεῖσθε μίαν μακρὰν συζήτησιν....

§129ΔΑΓΡΕΣ. Τὸ ἔκαμεν ἡ βουλή.

§130ΜΠΟΥΤΟΣ. Καὶ ὅμως ἐψηφίσατε ὑπὲρ μιᾶς ἄλλης προτάσεως καὶ ἐνῷ χθὲς ἐλέγετε ἄλλο, σήμερον ὑποστηρίζετε ἄλλο. Λέγετε ὅτι τώρα δύναμαι νὰ φέρω ἀναφορὰς τῶν κατοίκων τῆς ἐπαρχίας Μεσσήνης. Καὶ τίς σᾶς εἶπε τὸ ἐναντίον; τίς εἶπεν ὅτι οἱ κάτοικοι δὲν ἐπιθυμοῦσι διακαῶς τὴν κατασκευὴν τῆς ὁδοῦ; Ἀλλὰ δι’ αὐτοῦ τοῦ νόμου τὸν ὁποῖον προτείνετε, ἀκυροῦτε τὸν ἐν ἰσχύϊ νόμον, ὅστις ἐχορήγησε εἰς τοὺς δήμους τὸ δικαίωμα νὰ κατασκευάζωσι τὰς ὁδοὺς καθὼς καὶ εἰς τὰς ἐπαρχίας, δι’ αὐτὸ λέγω ὅτι εἶναι ἄδικος ἡ πρότασις τὴν ὁποίαν εἰσήγαγεν καὶ ἐπιμένω νὰ ἀποῤῥιφθῇ αὕτη εἰς τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν.

§131ΛΕΚΚΑΣ. Κύριοι, συζητοῦντες τὴν ἀρχὴν τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, δὲν συζητοῦμεν τὴν ὕπαρξιν τῆς ἀληθεστάτης ἀρχῆς, ὅτι ἡ ὁδὸς ἡ ἑνόνουσα δύω ἐπαρχίας λέγεται ἐθνικὴ, αὐτὸ εἶναι ἀποφασισμένον ἀπὸ τὸν νόμον. Συζητοῦντες τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου σήμερον τοῦ νὰ γίνῃ κατὰ προτίμησιν αὐτὴ ἡ ὁδὸς, δὲν συζητοῦμεν τὴν ἀρχὴν ὅτι θέλομεν νὰ ἐπιβληθῶμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν· ὁ προκείμενος νόμος κάτι ἄλλο ζητεῖ τὸ ὁποῖον ὁ νόμος περὶ ὁδοποιΐας δέν προβλέπει· ἐπιζητεῖ ἀρχὴν ἥτις εἶναι ἀναγκαία, καὶ ἡ ὁποῖα θὰ ἦναι εὐχῆς ἔργον νὰ παραδεχθῇ· τί ζητοῦν, κύριοι, οἱ συνάδελφοί μας; ἔχομεν τὴν ἐντολὴν, σᾶς λέγουν, νὰ παραχωρήσωμεν τὰ τῆς ὁδοποιΐας χρήματα τῶν ἐπαρχιῶν μας αὐτῶν εἰς τὴν κυβέρνησιν, ἥτις νὰ τὰ μεταχειρισθῇ κατὰ προτίμησιν εἰς αὐτὴν τὴν ὁδόν. Παντελῶς δὲν βλάπτεται ὁ νόμος περὶ ὁδοποιΐας ὅταν ἔρχωνται οἱ ἀντιπρόσωποι τριῶν ἐπαρχιῶν καὶ σᾶς λέγουν ὅτι αἱ ἐπαρχίαι των θέλουσι τὰ χρήματά των αὐτὰ νὰ χρησιμεύσουν διὰ τὴν κατασκευὴν αὐτῆς τῆς ὁδοῦ· δὲν βλέπω διατί νὰ τοὺς εἴπωμεν ὄχι· ἀπεναντίας ὀφείλομεν νὰ εἴπωμεν ὅτι παραδεχόμεθα πληρέστατα τὸν κοινωφελῆ καὶ εὐγενῆ σκοπὸν αὐτῶν.

§132ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ζητεῖ ἄλλος τὸν λόγον;

§133ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι βουλευταὶ, τίθεται εἰς ψηφοφορίαν ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου τούτου διὰ πρώτην συζήτησιν. (θόρυβος).

§135ΔΑΓΡΕΣ ΚΑΙ Ι. ΦΛΕΣΣΑΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία, κ. πρόεδρε.

§136ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἐγὼ ὅ,τι ὑποστηρίζω, τὸ ὑποστηρίζω κατὰ πεποίθησιν· ὅτι δὲν ἠμπορεῖτε νὰ πάρετε τὰ χρήματα τῶν δήμων καὶ νὰ τὰ μεταχειρισθῆτε εἰς ἄλλας ἀνάγκας.

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἐξέλθουν οἱ κύριοι βουλευταὶ ἐκ τῶν δωματίων. Γίνεται ἔνστασις μὴ ἀπαρτίας· ν’ ἀναγνωσθῇ ὁ κατάλογος (Ἀναγινώσκεται ὁ ὀνομαστικὸς κατάλογος).

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λάβετε τὰς θέσεις σας εἶναι ἀπαρτία, παρόντες 100. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν. (Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἀντίῤῥησις;

§140ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§141ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γίνεται δεκτὸν εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν. Ἔχομεν τώρα τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν τοῦ νόμου περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τοῦ ΡΒ νόμου περὶ τοῦ λιμένος τοῦ Πειραιῶς Ἀναγινώσκεται.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι παρατηρήσεις;

§143ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν. Τελευταῖον ἀντικείμενον εἶναι ἡ σύμβασις μετὰ τῆς ἑταιρίας τοῦ σιδηροδρόμου Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς. Ἐπὶ τῆς ἀρχῆς ζητεῖ κανεὶς τὸν λόγον;

§145ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτή. Ἀναγινώσκεται.

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§148ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν.

§150ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Κύριοι, ὅταν ὑπέβαλον εἰς τὴν Βουλὴν τὰ νομοσχέδια περὶ διαθέσεως τῶν ἐθνικῶν γαιῶν καὶ τῶν φυτειῶν, ὑπέβαλον συγχρόνως καὶ τρία ἄλλα νομοσχέδια, τὸ μὲν περὶ διαχωρισμοῦ τοῦ ἐπαρχιακοῦ ταμείου ἀττικῆς ἀπὸ τὸ κεντρικὸν, τὸ ἄλλο περὶ τροποποιήσεως ἄρθρων τινων τοῦ περὶ δημοσίου λογιστικοῦ νόμου καὶ τὸ τρίτον περὶ τοῦ τρόπου τῆς πληρωμῆς τῶν ὀφειλομένων ἀπὸ τὸ δημόσιον καὶ ἀναγομένων εἰς τὰ ἔξοδα τῶν κεκλεισμένων χρήσεων. Ἡ ἐπιτροπὴ θεωρήσασα ὡς λίαν σπουδαῖα τὰ νομοσχέδια περὶ ἐθνικῆς γῆς καὶ περὶ φυτειῶν ἐνησχολήθη ἀξιεπαίνως εἰς τὴν ἐπεξεργασίαν αὐτῶν καὶ παρουσίασε τὰς ἐκθέσεις της, κατὰ συνέπειαν τῶν ὁποίων προέβημεν εἰς τὴν ἐπιψήφισιν καὶ τῶν δύο. Ὡς ἐκ τούτου δὲν ἔλαβε καιρὸν φαίνεται νὰ ἐνασχοληθῇ ἕως τώρα καὶ εἰς τὴν ἐπεξεργασίαν καὶ τῶν τριῶν ἄλλων νομοσχεδίων. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὴν ἐπιτροπὴν νὰ λάβῃ καὶ αὐτὰ ὑπ’ ὄψιν, ὅσον δύναται ταχύτερον καὶ νὰ παρουσιάσῃ ἔκθεσιν, διότι καὶ αὐτὰ εἶναι ἀναγκαῖα διὰ τὴν ὑπηρεσίαν.

§151ΣΕΡΒΟΣ. Πρὸ τριάκοντα ἤδη ἡμερῶν εἰσήχθη εἰς τὴν Βουλὴν τὸ νομοσχέδιον περὶ καταργήσεως τῆς μυστικῆς ἀνακρίσεως, ὅπως προβαίνῃ ἡ ἀνάκρισις φανερά. Αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον εἰσήχθη καὶ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον, ἀλλὰ δὲν ἠδυνήθη νὰ τὸ ἐπεξεργασθῇ ἡ βουλή. Παρακαλῶ ἐπειδὴ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου εἰσὶ διάφοροι γνῶμαι, καὶ ἐπειδὴ εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπερισχύσῃ ἡ γνώμη τὴν ὁποίαν ἡμεῖς πρεσβεύομεν ὡς τὴν βελτίω ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ζητήματος, καὶ ἡ ὁποία, ἂν ἦτο ἐν ἰσχύϊ σήμερον ἤθελε μᾶς ἀπαλλάξει ἀπὸ πολλὰ δεινὰ, τὰ ὁποῖα ὑποφέρομεν ἕνεκα τῶν διατρεξάντων, διὰ τοῦτο παρακαλῶ νὰ τεθῇ εἰς τὴν ἡμεροταξίαν, ὅπως ἔλθῃ εἰς συζήτησιν. Ἐναπόκειται δὲ εἰς τὴν Βουλὴν ν’ ἀποφασίσῃ ἐπ’ αὐτοῦ. Ἐγὼ καὶ οἱ συνάδελφοί μου οἱ προτείναντες πρεσβεύομεν, ὅτι καθιεροῖ μίαν ἀρχὴν σωτήριον.

§152ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς ποίαν θέσιν εὑρίσκετο κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον;

§153ΜΙΛΗΣΗΣ. Κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον εἶχε τυπωθῇ καὶ διανεμηθῆ.

§154ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεται λοιπὸν ἡ Βουλὴ νὰ τεθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν;

§155ΤΙΝΕΣ. Εἰς τὴν ἐπιτροπήν.

§156ΜΙΛΗΣΗΣ. Τότε δὲν θὰ ἔλθῃ ποτέ.

§157ΜΑΝΤΖΑΒΙΝΟΣ. Καὶ πέρισυ ἐστάλη εἰς τὴν ἐπιτροπὴν καὶ δὲν ἔγεινε τίποτε.

§158ΜΙΛΗΣΗΣ. Κύριοι, τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἶναι σπουδαιότατον, τὸ κατήρτισα μαζὶ μὲ τὸν κ. Σέρβον καὶ μὲ ἄλλους ἐκ τῶν ἀξιοτίμων ἀντιπροσώπων τῆς Ἑπτανήσου. Ὅταν ἔλθῃ ἡ συζήτησις αὐτοῦ θέλετε ἰδεῖ ποῖα εἶναι τὰ ἀποτελέσματα τῆς εἰσαγωγῆς τῶν ἐν αὐτῷ ἀναγεγραμμένων ἀρχῶν. Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ μὴ παραπέμψῃ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν πρὸς προεξέλεγξιν, διότι θὰ ἦναι τὸ ἴδιον, ὡς ἂν ἤθελε τὸ ἀποῤῥίψει. Εἰς τὴν προηγουμένην σύνοδον εἰσήχθη ἐκ τῶν πρώτων καὶ παρεπέμφθη εἰς τὴν ἐπιτροπὴν καὶ ὅμως ἡ ἐπιτροπὴ οὐδόλως εἰργάσθη ἐπ’ αὐτοῦ. Πρὸ 40 ἡμερῶν ὑπέμνησα, ὅτι πρέπει νὰ γείνῃ συζήτησις ἐπ’ αὐτοῦ καὶ ὅμως οὐδεμία ἐνέργεια ἐγένετο. Ἐὰν παραπέμψητε τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, ἐστὲ βέβαιοι, ὅτι θὰ διέλθωμεν καὶ τὴν ἐνεστῶσαν σύνοδον, χωρὶς νὰ γίνῃ καμμία συζήτησις.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔπειτα, ἀφ’ οὗ πρόκειται νὰ εἰσαχθῇ εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν, ἠμπορεῖ νὰ γείνῃ ἀνάπτυξις τότε.

§160ΖΑΪΜΗΣ. Διὰ νὰ μὴ παραβιάζωμεν τὸν κανονισμὸν προτείνω νὰ ἐγγραφῇ εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν, νὰ γείνῃ ἡ πρώτη ἀνάγνωσις καὶ τότε νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ὑπὸ τὸν ὅρον ἐντὸς πέντε ἡμερῶν νὰ παρουσιάσῃ αὕτη ἔκθεσιν.

§161ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§162ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἀλλ’ ὑπὸ τὸν ὅρον, ἐὰν ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ὑποβάλῃ ἔκθεσιν ἐντὸς τῆς προθεσμίας, νὰ προβῇ τὸ σῶμα εἰς τὴν συζήτησιν.

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι, αὔριον θὰ ἔχωμεν τὰ ἑξῆς ἀντικείμενα. Τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου περὶ διαθέσεως τῆς ἐθνικῆς γῆς δὲν πιστεύω νὰ ἔλθῃ αὔριον. Ἴσως ἠμποροῦμεν νὰ ἔχωμεν τὸ σύνολον τοῦ νόμου περὶ δημοσίας ἀσφαλείας. Εἰς τὸ σύνολον τῆς συμβάσεως μετὰ τοῦ Σταυροπούλου πρόκειται νὰ προσθέσωμεν τὸ ἄλλο ἄρθρον, διὰ τοῦ ὁποίου παρατείνεται ἡ προθεσμία εἰς ἓξ ἔτη. Νομοσχέδιον περὶ εἰσπράξεως τῶν δημοσίων ἐσόδων. Ἔπειτα ἔχομεν τὰ ἄλλα εἰς δευτέραν ἀνάγνωσιν. Νομοσχέδιον περὶ τοῦ δρόμου τῆς Μεγαλοπόλεως, νομοσχέδιον περὶ τοῦ λιμένος τοῦ Πειραιῶς καὶ τὸ τελευταῖον περὶ τοῦ σιδηροδρόμου Ἀθηνῶν. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρα 4 καὶ 30/60 Μ. Μ.