1869.07.07

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 23

Τῆς 7 Ἰουλίου 1869.

(Δευτέρα)

Μετὰ τὴν ἐκφώνησιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου εὑρεθείσης ἐν ἀπαρτίᾳ τῆς Βουλῆς, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως καὶ ἐνεκρίθησαν.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις ἀντίῤῥησιν κατὰ τῶν πρακτικῶν;

§2ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρα ἐγκρίνονται. Ἄρχεται ἡ συζήτησις.

§4ΠΑΡΙΣΣΗΣ (γραμματεύς). Ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Ξηροχωρίου. Τὸ τμῆμα ὅθεν γνωμοδοτεῖ ὑπὲρ τοῦ κύρους τῆς βουλευτικῆς ἐκλογῆς Ξηροχωρίου καὶ προτείνει, ἵνα κηρυχθῶσι νόμιμοι ἀντιπρόσωποι οἱ πλειονοψηφήσαντες κύριοι Ἀθ. Πετσάλης καὶ Κίμων Χριστοδούλου.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§6ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ νόμιμον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ξηροχωρίου καὶ νομίμους βουλευτὰς τοὺς κυρίους Ἀθ. Πετσάλην καὶ Κίμωνα Χριστοδούλου.

§8ΠΑΡΙΣΣΗΣ (γραμματεύς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Οἰτύλου... Διὰ ταῦτα τὸ τμῆμα γνωμοδοτεῖ νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ Οἰτύλου καὶ ἀναγνωρισθῶσιν ὡς νόμιμοι βουλευταὶ τῆς ἐπαρχίας οἱ πλειοψηφήσαντες, παραπέμπει δὲ τὴν περὶ διπλῆς ἐκλογῆς τοῦ κ. Ἀλ. Κουμουνδούρου ἔνστασιν εἰς τὴν κρίσιν καὶ ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§10ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Οἰτύλου νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Λοιπὸν ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Οἰτύλου καὶ νομίμους βουλευτὰς τοὺς κυρίους Ἀλ. Κουμουνδοῦρον, Δ. Σαράβαν, Ἀντ. Καπετανάκην καὶ Ἰω. Κατσάκον.

§12ΠΑΡΙΣΣΗΣ (γραμματεύς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Ὀλυμπίας.

§13ΛΕΚΚΑΣ. Ἡ πλειονοψηφία εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ παραδεχθῇ τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς, ὁ κ. Κουμουνδοῦρος εἶναι δύο φορὰς βουλευτής, πῶς γίνεται;

§14Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κάμνω τὴν παρατήρησιν εἰς τὸν κ. Λέκκαν, ὅτι ὅλαι αἱ ἐνστάσεις κατὰ μιᾶς ἐκλογῆς ἔρχονται ἐγκαίρως κατὰ τὴν ἐπικύρωσιν αὐτῆς, αὐτὰ δὲ, τὰ ὁποῖα λέγει, εἶναι κατόπιν ἑορτῆς.

§15ΛΕΚΚΑΣ. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ᾖναι ἓν καὶ τὸ αὐτὸ πρόσωπον δύο ἐπαρχιῶν βουλευτής:

§16ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Αὔριον θὰ παραιτηθῶ ἀπὸ τὴν μίαν, διότι δὲν ἠμπορῶ νὰ μένω καὶ εἰς τὰς δύο.

§17ΚΑΤΣΙΝΑΣ. Τὸ τμῆμα ἐγνωμοδότησε περὶ τοῦ ἐγκύρου τῆς ἐκλογῆς καὶ ἡ Βουλὴ ἀπεφάνθη, ὅτι καλῶς ἐγνωμοδότησε τὸ τμῆμα, ἀλλ’ ἡ ἔκθεσις δὲν περιορίζεται ἕως ἐδῶ, ἔχει καὶ κάτι τι ἄλλο, τὸ ὁποῖον λέγει ἀπόκειται εἰς τὴν Βουλὴν νὰ λύσῃ, καὶ ὡς ἐκ τούτου δὲν ἕπεται, ὅτι ὅλα τὰ ζητήματα ἐλύθησαν, διότι εἶναι ζήτημα αὐτοτελές, τὸ ὁποῖον δύναται ἡ Βουλὴ νὰ συζητήσῃ καὶ φέρῃ ἐπ’ αὐτοῦ τὴν γνώμην της, δὲν πρέπει νὰ τρέχωμεν, καὶ ἀπορῶ πῶς ἡ κυβέρνησις, ἥτις ἐγνωμοδότησεν ἐπ’ αὐτοῦ δὲν ἔρχεται νὰ μᾶς φωτίσῃ πῶς πρέπει νὰ λυθῇ αὐτὸ τὸ ζήτημα· τοὐλάχιστον ἤκουσα, ὅτι καὶ ὑπουργικὸν συμβούλιον ἐγένετο καὶ ἀπεφάσισεν ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται διπλῆ ἐκλογή· τοῦτο ὀφείλει νὰ λύσῃ ἡ Βουλή· εἶναι ζήτημα συνταγματικόν· καὶ ἐπ’ αὐτοῦ πρέπει νὰ γνωμοδοτήσῃ ἡ Βουλή.

§18ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἐὰν ἐπιθυμῇ ἡ Βουλὴ νὰ τὸ ἀφήσωμεν μετὰ ταῦτα, ἐννοεῖται, ὅτι ὁ κ. Κουμουνδοῦρος θὰ ᾖναι ἀπὸ μίαν μόνον ἐπαρχίαν.

§19ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§20ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν δύναμαι νὰ συμφωνήσω οὔτε μὲ τὸν ἔντιμον βουλευτὴν Θηβῶν, οὔτε μὲ τὸν ἔντιμον βουλευτὴν Ἠλείας, διότι ἡ Βουλὴ παραδεχομένη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Οἰτύλου καὶ ἀναγνωρίζουσα ὡς νομίμους βουλευτὰς τοὺς κυρίους Κουμουνδοῦρον, Σαράβαν, Καπετανάκην καὶ Κατσάκον, ἐννοεῖ, ὅτι ὅλα τὰ ζητήματα εἶναι λελυμένα, παραδεχομένη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς καὶ ἀναγνωρίζουσα ὡς νομίμους βουλευτὰς αὐτούς. Δὲν δύναται λοιπὸν τὸ ζήτημα αὐτὸ νὰ ἐπανέλθῃ, διότι ἂν ἤθελε παραδεχθῶμεν, ὅτι ἡ Βουλὴ ἤθελε λύσει τὸ ζήτημα τοῦτο κατόπιν καὶ ἤθελεν εἰπεῖ, ὅτι δὲν εἶχε τὸ δικαίωμα ὁ Α. νὰ ἐκλεχθῇ καὶ εἰς τὰς δύο ἐπαρχίας, τότε πρέπει νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν ἐξέτασιν τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς, καθόσον ἀφορᾷ καὶ τοὺς λοιπούς, διότι εἶναι λίαν ἐνδεχόμενον νὰ φέρουν ἔνστασιν καὶ ν’ ἀποδώσουν τὴν ἐπιτυχίαν τῶν λοιπῶν, διὰ τὸν λόγον, ὅτι ἦσαν συνδυασμένοι μὲ τὸν κ. Κουμουνδοῦρον, ὥστε δὲν δύναται ἡ Βουλὴ, ἀφοῦ ἀπεφάσισεν ἅπαξ, νὰ ἐπανέλθῃ ἐπὶ ζητήματος ἁπτομένου τὴν ὑπόθεσιν τῆς ἐκλογῆς Οἰτύλου· ὅλα τ’ ἄλλα, τὰ ὁποῖα λέγετε τώρα, εἶναι κατόπιν ἑορτῆς, διότι ἡ Βουλὴ ἀπεφάνθη.

§21ΚΑΤΣΙΝΑΣ. Ἀντικρούω τὴν γνώμην τοῦ προλαλήσαντος διὰ τὸν ἑξῆς λόγον. Ἡ Βουλὴ δὲν ἠδύνατο ἀναμφιβόλως νὰ διαιρέσῃ τὴν ἐπικύρωσιν τῆς ἐκλογῆς κατὰ πρόσωπα· ἡ Βουλὴ ἀναγνωρίζουσα, ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἐνεργήθη νομίμως, δὲν ἠδύνατο ἢ νὰ παραδεχθῇ τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς· ὅπως τὸ τμῆμα ἐγνωμοδότησεν, οὕτω καὶ ἡ Βουλὴ παρεδέχθη· ἐὰν ἤθελεν εἰπεῖ τὸ τμῆμα ἀναγνωρίζω τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς μόνον ὡς πρὸς τοὺς δεῖνα ὑποψηφίους, ἐννοεῖται, ὅτι τὸ τμῆμα δὲν ἤθελε παραπέμψει τὸ ζήτημα τοῦτο εἰς τὴν συζήτησιν τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ τὸ τμῆμα δὲν ἠθέλησε νὰ ἐπιληφθῇ αὐτοῦ τοῦ ζητήματος· ἕπεται λοιπόν, ὅτι παραδεχθεῖσα ἡ Βουλὴ τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς, δὲν ἐννοεῖ, ὅτι τὸ παραδέχεται ἀπολύτως, διότι ἤθελεν εἶναι περιττὸν τὸ τμῆμα νὰ εἴπῃ τὸ περὶ διπλῆς ἐκλογῆς τὸ ἀφίνω εἰς τὴν Βουλήν, διότι αὐτὸ δὲν ἀφορᾷ τίποτε ἄλλο, εἰμὴ τὴν ἐκλογὴν καὶ τὸ πρόσωπον τοῦ κ. Κουμουνδούρου. Λοιπὸν δὲν εἶναι ἀσυνέπεια νὰ ἐξετάσῃ ἡ Βουλὴ τὸ ζήτημα τῆς ἐκλογῆς Κουμουνδούρου· φρονῶ λοιπόν, ὅτι δὲν ἔχει δίκαιον ὁ βουλευτής, ὅτι εἶναι δεδικασμένον τὸ ζήτημα αὐτὸ καὶ δὲν ἠμπορεῖ ἡ Βουλὴ νὰ ἐπανέλθῃ ἐπ’ αὐτοῦ.

§22ΤΟΠΑΛΗΣ. Διὰ τῆς ἀναγνώσεως τῆς ἐκθέσεως βλέπει τις ὅτι τὸ τμῆμα δύο ζητήματα καθυπέβαλεν, ἓν ζήτημα περὶ τοῦ ἐγκύρου τῆς ἐκλογῆς Οἰτύλου, καὶ δεύτερον ζήτημα, ὅτι παραπέμπει τὰς περὶ διπλῆς ἐκλογῆς ἐνστάσεις εἰς τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς· ἡμεῖς ἐπελήφθημεν μόνον τοῦ πρώτου ζητήματος περὶ τοῦ ἐγκύρου τῆς ἐκλογῆς, ἐτέθη ὅμως καὶ τὸ ζήτημα, ἐὰν δύναται εἷς ὑποψήφιος νὰ θέσῃ κάλπας εἰς δύο ἐπαρχίας συγχρόνως. Τὸ πρῶτον ζήτημα τὸ περὶ ἐγκύρου τῆς ἐκλογῆς, τὸ ἀπεφάσισεν· τὸ δεύτερον τὸ ἀπεφάσισεν; ὄχι. Διὰ τοῦτο λέγω, ὅτι εἶναι εἰς καιρὸν ἡ Βουλὴ, ἐὰν θέλῃ, ἢ τώρα ἢ ἄλλοτε, νὰ τὸ λύσῃ.

§23ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὸ ζήτημα ὡς ἐκτίθεται δὲν ἔχει προσωπικὴν ἀξίαν· τὸ ζήτημα βεβαίως ἔχει ἀξίαν νομικὴν, ἂν ὅ,τι ἐγένετο, ἐγένετο σύμφωνα μὲ τὸν νόμον. Ἐάν τινες τῶν κυρίων βουλευτῶν νομίζουν, ὅτι τὸ ζήτημα τῷ ὄντι δὲν ἐλύθη, καὶ ὅτι πρέπει νὰ ὑποβληθῇ εἰς νέαν βάσανον, καὶ ἐγὼ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ ἐπαναφέρῃ τῳόντι τὸ ζήτημα αὐτὸ, ἐὰν ὑπάρχουν βουλευταὶ θεωροῦντες αὐτὸ ὡς μὴ λυθέν· διότι βεβαίως εἶναι ἓν ζήτημα τόσον σπουδαῖον, ὥστε δὲν πρέπει νὰ διέλθῃ λάθρα, οὕτως εἰπεῖν, καὶ ἄνευ ῥητῆς καὶ ὡρισμένης ἀποφάσεως, ἐπειδὴ πρόκειται νὰ κανονισθῶσι δικαιώματα ὄχι τῶν ἀτόμων ἀλλὰ τῶν ἐπαρχιῶν. Λοιπὸν ἐγὼ συμφωνῶ ἂν ὑπάρχῃ βουλευτὴς ὅστις φρονεῖ, ὅτι δὲν ἐλύθη, καὶ ὅτι πρέπει νὰ ὑποβληθῇ εἰς νέαν βάσανον καὶ προκληθῇ εἰς τοῦτο ἡ βουλὴ, ἂς ἐπανέλθῃ εἰς συζήτησιν καὶ ἂς ἀποφασίσῃ ἡ Βουλή. Διότι ἐγὼ θέλω, καὶ θέλουν ὅλοι οἱ βουλευταὶ βεβαίως, ζητήματα τοιαῦτα νὰ λύωνται μετὰ προηγουμένην βάσανον σπουδαίαν καὶ περιεσκεμμένην καὶ ἀπὸ μίαν ἀπόφασιν προμεμελετημένην τῆς Βουλῆς.

§24ΤΙΝΕΣ. Ἀρκετά.

§25ΠΑΡΙΣΣΗΣ (γραμματεύς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Ὀλυμπίας.

§26ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Πρόκειται νὰ συζητηθῶσιν αἱ ἐκλογαὶ Μεσσήνης καὶ Οἰτύλου, ἢ ἀπὸ τοῦδε κηρύσσονται νόμιμοι;

§27ΠΟΛΛΟΙ. Βέβαια.

§28ΠΑΡΙΣΣΗΣ. Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Ὀλυμπίας. «Διὰ ταῦτα, τὸ τμῆμα γνωμοδοτεῖ νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Ὀλυμπίας, καὶ ν’ ἀναγνωρισθῶσι νόμιμοι βουλευταὶ αὐτῆς οἱ σχετικῶς πλειοψηφήσαντες Χαράλ. Χρηστόπουλος, Ζαφείρης Ζαφειρόπουλος καὶ Ἀλέξ. Παππαλέξης, ἔχοντες καὶ τὰ νόμιμα προσόντα.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§30ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὀλυμπίας, νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὀλυμπίας καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Χ. Χρηστόπουλον, Ζαρειφ. Ζαρειφόπουλον καὶ Ἀλέξ. Παππαλέξην.

§32ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ (γραμματεύς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Ὄρους. «Διὰ ταῦτα, προτείνεται ἡ κύρωσις τῆς βουλευτικῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὄρους καὶ ἡ παραδοχὴ ὡς νομίμων βουλευτῶν αὐτῆς τῶν κυρίων Π. Κωνσταντᾶ, Ν. Λούβρου καὶ Θ. Ῥωμαίου».

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§34ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὄρους, νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὄρους καὶ ὡς νομίμους βουλευτὰς αὐτῆς, τοὺς κκ. Π. Κωνσταντᾶν, Ν. Λοῦβρον καὶ Θ. Ῥωμαῖον, ἔχοντας τὰ ὑπὸ τοῦ νόμου ὁριζόμενα προσόντα.

§36ΠΑΡΙΣΣΗΣ. (γραμματεύς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Πάλλης. «Διὰ ταῦτα, τὸ τμῆμα προτείνει εἰς τὴν Βουλὴν νὰ παραδεχθῇ τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Πάλλης, ὡς νομίμους δὲ βουλευτὰς αὐτῆς, τοὺς κ. κ. Γεωρ. Τ. Ἰακωβᾶτον, Χαρ. Τ. Ἰακωβᾶτον καὶ Μαρῖνον Χαριτᾶτον».

§37Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἀφοῦ ὁρκισθῶσι πρῶτον.

§38ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὸ ἔγκυρον ἢ μὴ τῆς ἐκλογῆς εἶναι ἄσχετον μὲ τὴν ὁρκωμοσίαν, δὲν συγχέεται μετ’ αὐτῆς· δύνανται νὰ μὴ ᾖναι καὶ παρόντες καὶ ἐν τούτοις νὰ ᾖναι βουλευταί. Ἂν ὑπάρχῃ ἀντίῤῥησίς τις ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς, ἂς λάβῃ ὅποιος θέλει τὸν λόγον καὶ ἂς ὁμιλήσῃ.

§39ΛΕΚΚΑΣ. Ἄλλο βουλευτὴς, καὶ ἄλλο βουλευτὴς ἐκπληρῶν τὰ καθήκοντά του· ἐὰν ἔχῃ ψήφους ἁγνὰς εἶναι βουλευτὴς, δὲν ἀναλαμβάνει δὲ τὰ καθήκοντά του, ἐὰν δὲν ὁρκισθῇ.

§40ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μοὶ φαίνεται, ὅτι δὲν ἔχουν δίκαιον οἱ προαγορεύσαντες κύριοι βουλευταί. Πᾶσα ἐκλογὴ, ἥτις δὲν ἔχει ἔνστασιν, κηρύσσεται νόμιμος καὶ ἀπόντων τῶν βουλευτῶν ὄντων· ἀλλ’ ἐνταῦθα οἱ ἐκλεχθέντες ἐκ τῆς ἐπαρχίας Πάλλης διαφωνοῦσι καὶ δὲν θέλουσι νὰ ὁρκισθῶσι σύμφωνα μὲ τὰς παραδόσεις καὶ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον ὡρκίσθησαν καὶ οἱ ἄλλοι βουλευταί· ἡ Βουλὴ ἀπεφάνθη ὅτι ἐμμένει εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τῶν παραδόσεων· τώρα ἐὰν ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ, αὐτοὶ δὲν δώσωσι τὸν ὅρκον, καὶ ὡς ἐκ τούτου δὲν γίνωσι δεκτοὶ ἐν τῇ Βουλῇ, τότε τί θὰ συμβῇ; ἡ ἐπαρχία Πάλλης θὰ μείνῃ ἄνευ βουλευτῶν. Οἱ σημειωμένοι ὡς βουλευταὶ, εἶναι βουλευταὶ δυνάμει, ὄχι ὅμως καὶ ἐνεργείᾳ, ἡ δὲ Βουλὴ δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑποχωρήσῃ εἰς τὴν θέλησιν αὐτῶν.

§41ΣΕΡΒΟΣ. Μοὶ κακοφαίνεται ὅτι προτείνεται ἓν ζήτημα, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ζήτημα. Ἐνταῦθα ὑπάρχει σύγχυσις ἰδεῶν καὶ ὡς πρὸς τὸν τύπον, καὶ ὡς πρὸς τὴν οὐσίαν τῶν πραγμάτων. Ἄλλο εἶναι τὸ ἔγκυρον ἢ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς, καὶ ἄλλο ἡ τέλεσις τῶν καθηκόντων ἑνὸς βουλευτοῦ. Ἡ ἐξέλεγξις μιᾶς ἐκλογῆς ἐπιλαμβάνεται ὅλων τῶν γεγονότων, τὰ ὁποῖα προϋπάρχουσι τῆς διαλογῆς τῶν ψήφων· συλλέγει αὐτὰ πρίν, καὶ ἀποφασίζει ἐπ’ αὐτῶν τὸ τμῆμα, σταθμίζον ὅλα τὰ γεγονότα καὶ τὰς ἐνστάσεις καὶ ἀνακοινοῖ εἰς τὴν Βουλὴν ὅ,τι ἔπρεπε νὰ γνωμοδοτήσῃ διὰ τὸ κῦρος τῆς ἐκλογῆς. Ἐπὶ τούτου καὶ μόνου πρόκειται σήμερον ν’ ἀποφασίσῃ ἡ Βουλὴ, ἔγινε νομίμως ἡ ἐκλογή; αἱ ἐνστάσεις εἶναι νόμιμοι ἢ ἀποῤῥιπτέαι; φρονῶ ὅτι ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ περιορισθῇ μόνον εἰς τοῦτο, ἂν εἶναι ἔγκυρος ἡ ἐκλογὴ, ἐὰν δέ τινες θέλουν νὰ φέρουν ἓν ἄλλο ζήτημα, ἂς τὸ φέρουν σήμερον ἢ αὔριον. Ἑπομένως τὴν σήμερον ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ εἴπῃ ἂν παραδέχηται τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς ναὶ ἢ ὄχι· πᾶν ἄλλο δὲν εἶναι ὀρθόν.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Πάλλης νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη ὡς νομίμους βουλευτὰς τῆς ἐπαρχίας Πάλλης τοὺς κ. κ. Γεωρ. Τ. Ἰακωβάτον, Χαρ. Τ. Ἰακωβάτον καὶ Μαρ. Χαριτάτον, ἔχοντας τὰ ὑπὸ τοῦ νόμου προσόντα.

§43ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ (γραμματεύς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Παξῶν. «Διὰ ταῦτα τὸ τμῆμα γνωμοδοτεῖ, ἐπειδὴ οὐδεμία ἠγέρθη ἔνστασις οὔτε γραπτὴ, οὔτε προφορικὴ κατὰ τῆς προκειμένης ἐκλογῆς, ὑπὲρ τῆς ἐπικυρώσεως αὐτῆς καὶ ν’ ἀναγνωρισθῇ νόμιμος βουλευτὴς Παξῶν ὁ πλειοψηφήσας κύριος Ἀναστάσιος Μουρίκης Ἰωάννου ἔχων τὰ νόμιμα προσόντα.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§45ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Παξῶν νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη ὡς νόμιμον βουλευτὴν τὸν κ. Ἀναστ. Μουρίκην Ἰωάννου, ἔχοντα τὰ νόμιμα προσόντα.

§47ΠΑΡΙΣΣΗΣ (γραμματεύς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Παρνασσίδος. «Διὰ ταῦτα τὸ τμῆμα γνωμοδοτεῖ ὁμοφώνως τὴν ἐπικύρωσιν τῆς βουλευτικῆς ἐκλογῆς Παρνασσίδος καὶ νὰ θεωρηθῶσι νόμιμοι βουλευταὶ οἱ ἀνακηρυχθέντες κύριοι Εὐθύμιος Κεχαγιᾶς, Λουκᾶς Καραλίβανος καὶ Παναγιώτης Παππακώστας Τζαμάλας».

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§49ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Κύριοι! Συνεπὴς εἰς ὅσα σᾶς εἶπον προχθὲ, κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ναυπλίας περὶ τῆς ἀνάγκης τοῦ νὰ καταρτισθῇ τὸ σῶμα τοῦτο νομίμως, ἔρχομαι, κύριοι, νὰ κατηγορήσω τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Παρνασσίδος ἢ μᾶλλον νὰ ὑποστηρίξω μίαν ἔνστασιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμαν οἱ συμπολῖταί μου κατὰ τὴν διαλογὴν, καὶ τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζουσι 500 ψηφοφόροι μὲ τὰς ὑπογραφάς των, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι ἀγράμματοι· καὶ ἐννοεῖτε ὅτι, ὅταν εἰς μίαν πόλιν ὡς τῆς Ἀμφίσσης, ὑπογράφωνται εἰς μίαν ἀναφορὰν 500 πολῖται, θὰ εἴπῃ ὅτι εἶναι τὸ ὅλον τῆς πόλεως. Κατηγορῶ λοιπὸν αὐτὴν τὴν ἐκλογὴν ἐγὼ ὁ βουλευτὴς, διότι θεωρῶ ἐμαυτὸν ὡς προϊὸν παρανομίας.

§50ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Παρακαλῶ, κύριε πρόεδρε, νὰ μὲ γράψετε.

§51ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Παρανομίας, ἀπαγορευομένης, ὄχι μόνον ἀπὸ τὸν ἐκλογικὸν νόμον, ἀλλ’ ἀπὸ ῥητὴν διάταξιν τοῦ συντάγματος. Ἐξηγοῦμαι· γνωρίζετε, ὅτι τὸ σύνταγμα καθιέρωσε τὴν μυστικὴν ψηφοφορίαν, καὶ ὄχι μόνον τοῦτο, ἀλλὰ καὶ κάτι περισσότερον, τὴν μυστικὴν διὰ σφαιριδίων ψηφοφορίαν. Ἠξεύρετε διὰ τί ἐπρόσθεσε καὶ τὸ διὰ σφαιριδίων; Ὅσοι ἀπετελέσατε μέλη τῆς συντακτικῆς συνελεύσεως γνωρίζετε τὸν λόγον. Παρεδέχθη τὸ διὰ σφαιριδίων, διότι εἴχομεν καὶ πρότερον διὰ τοῦ νόμου τοῦ ἐκλογικοῦ καθιερώσει τὴν μυστικὴν ψηφοφορίαν, ἀλλ’ ἡ μυστικὴ ψηφοφορία ἐνηργεῖτο τότε διὰ ψηφοδελτίων· διατί ἡ συντακτικὴ συνέλευσις παρῄτησε τὸ σύστημα τὸ διὰ ψηφοδελτίων καὶ παρεδέχθη τὸ διὰ σφαιριδίων; Διότι πράγματι, κύριοι, ἡ ἐκλογὴ τότε διὰ ψηφοδελτίων ἐνηργεῖτο φανερά· ἀποτείνομαι πρὸς ἐκείνους, οἵτινες ἐνήργησαν ἐκλογὰς, καὶ οἵτινες εἶδον τίνι τρόπῳ ἐνηργεῖτο ἡ μυστικὴ διὰ ψηφοδελτίων ψηφοφορία· μυστικὴ ἔλεγεν ὁ νόμος, ἀλλὰ πράγματι ἡ ἐκλογὴ ἐγίνετο φανερὰ, διότι ἠξεύρετε ὅτι ἔμπροσθεν τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας ἦσαν καὶ ἀπὸ τὰ δύω διαμαχόμενα μέρη καὶ εἶχον τὰ ψηφοδέλτιά των· ὁ ψηφοφόρος λοιπὸν λαμβάνων τὸ ψηφοδέλτιον ἀπὸ τὴν μίαν μερίδα ἐδήλωνεν ὅτι ψηφοφορεῖ ὑπὲρ αὐτῆς, καὶ ἴσως τὸ ἑκατοστὸν μόνον ἐψηφοφόρει δι’ ἰδίων ψηφοδελτίων. Λοιπὸν δὲν ἐγίνετο μυστικὴ ἡ ψηφοφορία, ἐγίνετο φανερὰ, καὶ διὰ τοῦτο ἡ συνέλευσις παρῄτησε τὸ σύστημα ἐκεῖνο καὶ παρεδέχθη τῶν ἀδελφῶν Ἑπτανησίων· κατ’ αὐτὸ τῷ ὄντι γίνεται μυστικὴ ἡ ψηφοφορία· τὰ ἀντιμαχόμενα μέρη εὑρίσκονται ἐν πλήρει ἀγνοίᾳ περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ψήφων, τὰς ὁποίας ἕκαστος ἔλαβεν, ἐνῷ διὰ τῶν ψηφοδελτίων ἐγνώριζον αἱ διαμαχόμεναι μερίδες, ὄχι μόνον πᾶσαν ἡμέραν πόσους ψήφους ἕκαστος ἔλαβεν, ἀλλὰ καὶ πᾶσαν ὥραν· τώρα μὲ τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον εἰσήχθη, γνωρίζεται τοῦτο; Ὄχι. Καὶ ἐν τούτοις καὶ αὐτὸ τὸ πλεονέκτημα τῆς μυστικῆς διὰ σφαιριδίων ψηφοφορίας, κατώρθωσε νὰ ματαιώσῃ ἡ ἐφορευτ. ἐπιτροπὴ τοῦ δήμου Ἀμφίσσης.

§52ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἡ ἰδική σας.

§53ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ὅλα τὰ μέλη λέγουν, ὅτι κατώρθωσαν νὰ ματαιώσουν τὴν μυστικὴν ψηφοφορίαν. Τί ἔκαμαν, κύριοι; Ἠγέρθη ὑπόνοια, ὅτι εἷς ψηφοφόρος τὴν πρώτην ἡμέραν δὲν ἔδωσε ψῆφον κατὰ τὰ συμπεφωνημένα, καὶ ὡς ἐκ τούτου ἐπέτρεψαν διὰ νὰ γνωρίσωσι τί ἔκαμε, νὰ παραβιάσωσι τὴν διάταξιν αὐτὴν τοῦ συντάγματος. Διὰ νὰ γνωρίζητε τὸν λόγον εἶναι ἀνάγκη νὰ μάθητε καὶ τὰ περὶ συνδυασμοῦ. Ἡ ἐπαρχία δίδει 3 βουλευτάς, ἐξετέθησαν δὲ 6 ὑποψήφιοι, ἀλλ’ οἱ δύω δὲν ἀπετέλουν συνδυασμόν· οἱ 4 ἄλλοι ἀπετέλουν 2 συνδυασμούς, καὶ εἶναι περίεργον 4 ν’ ἀποτελέσουν 2 συνδυασμούς· ἰδοὺ τί συνέβη· ὁ κ. Καραλίβανος ἦτο συνδυασμένος μετὰ τοῦ κ. Παππαχρήστου καὶ ἐμοῦ, ἕνας συνδυασμός· ὁ κ. Παππακώστας, τὸν ὁποῖον ὁ κ. Καραλίβανος δὲν ἠξεύρω ἂν ὑπεστήριζεν, εἶχεν ἄλλα πρόσωπα· ἐγὼ μετὰ τοῦ Καραλιβάνου καὶ Παππαχρήστου εἴχομεν καὶ ἀπετελοῦμεν ἕνα ἴδιον συνδυασμόν, θὰ ἴδητε δὲ τὸν λόγον διὰ τὸν ὁποῖον προέβησαν εἰς τὴν παρανομίαν, τὴν ὁποίαν σᾶς ἀνέφερα. Ὁ κ. Παππαχρῆστος μετὰ τοῦ Καραλιβάνου καὶ ἐμοῦ ὢν ὑπεστήριζεν πάντοτε, ὅτι ὁ κ. Καραλίβανος κόπτει αὐτὸν καὶ ὁ πρῶτος τὸν δεύτερον· τί συμβαίνει εἰς μερικοὺς δήμους, εἰς τοὺς ὁποίους εἶχεν ἐπιῤῥοήν, ὅπως συμβαίνει νὰ ἐξασκοῦν οἱ βουλευταί, ὁ κ. Καραλίβανος εἰς ἐκείνους ὑπεστήριζεν τὸν Παππαχρῆστον καὶ ἐμέ, ἐγὼ εἰς τὴν πρωτεύουσαν τὸν Παππαχρῆστον καὶ Καραλίβανον, καὶ οὕτω καθ’ ἑξῆς· ἀλλ’ ὁ κ. Παππαχρήστου ἔμαθεν ὅτι ὁ κ. Καραλίβανος δὲν τοῦ δίδει εἰς τοὺς δήμους του ψήφους, καὶ ὡς ἐκ τούτου ἠγέρθη δυσπιστία, ψηφοφορεῖ λοιπὸν εἷς φίλος τοῦ Παππαχρήστου καὶ ἠγέρθη ὑπόνοια ἀπὸ τὸν ἀντιπρόσωπον τοῦ Καραλιβάνου, ὅτι δὲν ἔδωκε ψῆφον εἰς τὸν Καραλίβανον· ἐγείρεται λέγω ἡ ὑπόνοια, ὅτι ὁ φίλος τοῦ Παππαχρήστου δὲν ἔδωσε ψήφους τοῦ Καραλιβάνου, καὶ ἑπομένως δὲν τηρεῖ τὰς ὑποσχέσεις της ἡ μερὶς τοῦ κυρίου Παππαχρήστου· ὁ ψηφοφόρος διατείνεται, ὅτι ἔῤῥιψε ψήφους ὑπὲρ τοῦ Καραλιβάνου, οἱ φίλοι τοῦ κυρίου Παππαχρήστου διατείνονται, ὅτι ἔδωσε ψῆφον, ἐτήρησε δηλαδὴ τὸν λόγον του, ἡ μερὶς τοῦ Καραλιβάνου καὶ ἡ ἐδική μου διετείνοντο, ὅτι δὲν ἔδωσεν· ἐπρόκειτο, κύριοι, νὰ ἐπέλθῃ διάῤῥηξις τοῦ συνδυασμοῦ. Τί ἐσκέφθησαν τὰ μέλη τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς; ἀντὶ νὰ ἐπέλθῃ διάῤῥηξις τοῦ συνδυασμοῦ, ἂς γίνῃ ῥῆξις τῶν καλπῶν. Προτείνει λοιπὸν εἷς ἐξ αὐτῶν ν’ ἀνοιχθοῦν αἱ κάλπαι· τέσσαρες ἐψηφοφόρησαν, γνωρίζομεν εἰς ποίους ἀνήκουν, νὰ ἴδωμεν, ἐὰν τῳόντι τηρῆται ὁ λόγος ἢ ἀθετεῖται. Καὶ τῳόντι προβαίνουν εἰς τὸ ἄνοιγμα τῶν καλπῶν καὶ βλέπουν, ὅτι ὁ ψηφοφόρος αὐτὸς, ὅστις κατηγορεῖτο ὅτι δὲν ἐτήρησε τὸν λόγον του, τὸν εἶχε τηρήσει, ἔδωσε τὴν ψῆφόν του ὑπὲρ τοῦ Καραλιβάνου. Βλέπετε ὅτι, ἐὰν δὲν προέβαινον εἰς αὐτὴν τὴν παρανομίαν, ἠθέλατε ἔχει σήμερον διαφορετικὰ ἀποτελέσματα, διότι ἐπρόκειτο νὰ διαῤῥηχθῇ ὁ συνδυασμός; Ἀπορῶ πῶς ὁ εἰσηγητὴς διέτρεξε τὸ σπουδαῖον τοῦτο ἀντικείμενον μὲ τὴν μεγαλειτέραν ἀδιαφορίαν, ἵνα μὴ εἴπω ἐπιπολαιότητα. Κατὰ δυστυχίαν δὲν εἶναι παρών, διότι ἀκυρωθείσης τῆς ἐκλογῆς του δὲν ὑπάρχει ἐδῶ· ἦτον ὁ κ. Μεντζελόπουλος βουλευτὴς Κορινθίας. Ἰδέτε τί ἀτόπημα ὑπάρχει, εἷς παράνομος βουλευτὴς νὰ μὲ δικάσῃ καὶ γίνῃ εἰσηγητής! Λοιπὸν βλέπετε, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ παραβιάσεως μιᾶς διατάξεως τοῦ ἐκλογικοῦ Νόμου, τὸν ὁποῖον δύναται ἡ Βουλὴ καὶ ἡ νομοτελεστικὴ ἐξουσία νὰ τροποποιήσῃ. Ὄχι· ἀλλὰ πρόκειται περὶ παραβιάσεως ῥητῆς διατάξεως τοῦ Συντάγματος· τὸ ἄρθρον 66, τὸ ὁποῖον λέγει, ἡ ψηφοφορία γίνεται μυστικὴ καὶ διὰ σφαιριδίων. Σᾶς ἐρωτῶ, ἐγένετο εἰς τὸν δῆμον τῆς Ἀμφίσσης ἡ ψηφοφορία μυστική; Ὄχι· δὲν πρόκειται λοιπὸν περὶ παρωνυχίδος, ἀλλὰ περὶ ῥητῆς διατάξεως τοῦ Συντάγματος, τὸ ὁποῖον θέλει ἡ ψηφοφορία νὰ γίνηται μυστική. Τί λέγουν; ὅτι ἔγινε μυστική· πότε; ὅταν ἔγινε γνωστὸν εἰς τοὺς πολίτας, ὅτι ἢ πρέπει νὰ ψηφοφοροῦν φανερὰ, ἢ ἄλλως, ἡ ἔχουσα δικτατορικὴν ἐξουσίαν ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ, δύναται ν’ ἀνοίξῃ τὰς κάλπας καὶ νὰ ἴδῃ πῶς ἕκαστος ψηφοφορεῖ· εἶναι μυστικὴ αὐτὴ ψηφοφορία; τί λέγουν; ὅτι ἔγινεν εἰς τὴν ἀρχὴν, μόλις εἶχον ψηφοφορήσῃ τέσσαρες ἢ πέντε· ἴσα ἴσα διότι ἔγινεν εἰς τὴν ἀρχὴν, διὰ τοῦτο εἶναι ἔτι περισσότερον σπουδαιοτέρα, διότι ἂν ἐγίνετο εἰς τὸ τέλος, τίνα σημασίαν ἤθελεν ἔχει; ἦτο δυνατὸν νὰ εὕρουν πῶς ἐψηφοφόρησεν ὁ Κώστας ἢ ὁ Παῦλος; δὲν προσβάλλεται ἡ ἐκλογὴ λόγῳ καλπονοθεύσεως διὰ νὰ ὑποθέσωμεν, ὅτι ἔχει σημασίαν τὸ ἄνοιγμα τῶν καλπῶν, ὅταν ἔγινεν εἰς τὸ τέλος, ὅτε εἶναι ἐῤῥιμμένα πολλὰ σφαιρίδια καὶ δύνανται νὰ μεταφερθοῦν ἀπὸ τὸ λευκὸν εἰς τὸ μέλαν· ἀλλ’ ὅταν γίνεται εἰς τὰς ἀρχὰς, τί ἀποτελέσματα ἔχει; νὰ ἐγερθῇ πεποίθησις εἰς τοὺς πολίτας, ὅτι πρέπει νὰ ψηφοφοροῦν φανερὰ ἢ ἄλλως, ἡ ἐπιτροπὴ ἀνοίγει τὰς κάλπας, τὸ ὁποῖον ἔχει συνέπειαν νὰ ψηφοφοροῦν ἐναντίον τῆς πεποιθήσεώς των ἢ νὰ ἀπέχουν νὰ ψηφοφορήσουν, ὅπως καὶ πραγματικῶς ἐγένετο· διότι, ἐνῷ πέρυσι ἐψηφοφόρησαν 1,300, ἐφέτος μόλις 1,020 λοιπὸν 300 πολῖται θέλοντες ν’ ἀποφύγουν τὸν ἔλεγχον τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, εἶπον, δὲν πηγαίνομεν νὰ ψηφοφορήσωμεν, καὶ τὸ λέγουν διὰ τὰς ἀναφορᾶς των καὶ τῆς ὑπογραφῆς των.

§54ΠΑΠΠΑΚΩΣΤΑΣ. Ἐμηνύσατε τὴν ἐπιτροπήν;

§55ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Μάλιστα, κατηγγέλθη. — Τὸ πρωτόκολλον ἀναφέρει τὴν πρᾶξιν· ἀλλὰ συναισθανομένη ἡ ἐπιτροπὴ τὰς συνεπείας τοῦ Νόμου, διότι βεβαίως ἔβλεπεν ὅτι πράττει μίαν παρανομίαν, ἐπενόησε μίαν ἄλλην πρόφασιν, ἥτις ὤθησε τὴν ἐπιτροπὴν εἰς αὐτὴν τὴν πρᾶξιν. Καὶ τί λέγει τὸ πρακτικόν; ὅτι ὑπωπτεύθημεν ὅτι δὲν ἐτοποθετήθησαν καλῶς οἱ σάκκοι, δηλαδὴ οἱ λευκοὶ εἰς τὸ λευκὸν μέρος τῆς κάλπης καὶ οἱ μέλανες εἰς τὸ μέλαν. Ποῖοι τὸ λέγουν; τὰ μέλη τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, τὰ ὁποῖα τὴν αὐτὴν ἡμέραν καὶ ὥραν ἔθεσαν τοὺς σάκκους, παρετήρησαν τὰς κάλπας καὶ συνέταξαν πρακτικὸν, ὅτι καλῶς ἐτοποθετήθησαν οἱ σάκκοι. Εἶναι δυνατὸν αὐτὰ τὰ ἴδια μέλη ν’ ἀμφιβάλλουν ἔπειτα ἀπὸ ὀλίγα λεπτὰ, ἀφοῦ ἐψηφοφόρησαν τέσσαρες ἢ πέντε, ὅτι δὲν ἐτοποθετήθησαν καλῶς οἱ σάκκοι; ἀποδεικνύεται ψευδέστατον, διότι δὲν εἶναι δυνατόν· ἄλλως ἐὰν ἦτον αὐτὸς ὁ λόγος, ἐὰν ἡ πρότασίς των ἦτον εἰλικρινὴς καὶ ἂν συνέταττον τὴν αὐτὴν στιγμὴν τὸ πρακτικὸν, ἀλλὰ τὸ συνέταξαν εἰς τὸ τέλος τῆς διαλογῆς, ὅταν ἤκουσαν ὅτι θὰ καταμηνυθῶσιν ἐπὶ παραβάσει τοῦ Νόμου.

§56ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἀπεδείχθη ὅτι ἦσαν καλῶς οἱ σάκκοι ἢ ὄχι;

§57ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Μάλιστα, εἶχον καλῶς. — Ἀλλὰ, κύριοι, καὶ ἂν ὑποτεθῇ ἀληθὲς, ὅτι αὐτὸς ἦτον ὁ λόγος, δικαιολογεῖται τὸ τοιοῦτον; πῶς εἶναι δυνατόν; τότε μία ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ δύναται νὰ ἐπινοῇ πολλὰ μέσα, διὰ νὰ εὑρίσκῃ τὸν τρόπον νὰ ἀνοίγῃ τὰς κάλπας· ἐὰν σεῖς παραδεχθῆτε τὸ τοιοῦτον μὴ ἀμφιβάλλετε, ὅτι αἱ καλπονοθεύσεις, αἱ παρανομίαι καὶ ἀσχημίαι θὰ πλουτισθῶσιν εἰς τὸ μέλλον, δηλαδὴ αἱ ἐφορευτικαὶ ἐπιτροπαὶ ἀρκεῖ νὰ ἦναι σύμφωνοι καὶ ἠμποροῦν ν’ ἀνοίξουν τὰς κάλπας. Ἡ Κυβέρνησις ἠρωτήθη, καὶ τὸ ἠξεύρω, διότι εἶδον τηλεγράφημα ἀπὸ ἕνα εἰσαγγελέα, ἂν δύναται ν’ ἀνοίξῃ τὰς κάλπας, διὰ νὰ ἴδῃ ἐὰν τῳόντι ὑπάρχουν πλεονάζοντα σφαιρίδια, καὶ ἡ Κυβέρνησις σεβομένη τὸν Νόμον, εἶπεν, ὅτι δὲν δύναται παρὰ εἰς τὸ τέλος τῆς ψηφοφορίας· αὐτὸ συνέβη εἰς τὸν δῆμον τῆς Ναυπλίας.

§58ΓΡ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἦτο συγγενής σας αὐτός.

§59ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Τὶ ἐβγῆκε μὲ τοῦτο;

§60ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Σεῖς, οἱ ὁποῖοι ὑπεστηρίξατε τὴν ἐκλογὴν τῆς Ναυπλίας ὡς παράνομον, καὶ τώρα ἔρχεσθε διὰ τὴν παράβασιν τῆς μυστικότητος, νὰ προτείνητε τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς, σεῖς ἐζητήσατε ν’ ἀνοιχθῶσιν αἱ κάλπαι.

§61ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Σᾶς παρακαλῶ· διότι ἐσυνείθισα νὰ μὴ ἀφίνω ἀπλήρωτον κανένα.

§62ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἐγὼ θὰ σὲ πληρώσω μὲ τόκον 20% καὶ ὄχι πρὸς 12.

§63ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Λοιπὸν ἠκούσατε, ὅτι οἱ ἰδικοί μου συγγενεῖς ἐκεῖ, καί τοι ἔχοντες τὴν πλειονοψηφίαν ἐσεβάσθησαν τὸν νόμον, καὶ ἠρώτησαν τὴν Κυβέρνησιν· σεῖς ἐλέγετε, ὅτι ἡ πλειονοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς εἰς τὸν δῆμον τῶν Ναυπλιέων, ἀνῆκεν εἰς τοὺς συγγενεῖς μου, καὶ δὲν προέβησαν εἰς τὸ μέτρον ν’ ἀνοίξουν τὰς κάλπας.

§64ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴπομεν ὅτι ὁ πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς .... (Θόρυβος).

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ διακόπτετε τὸν ἀγορεύοντα.

§66ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν εἶναι συζήτησις αὐτὴ, κύριε Πρόεδρε.

§67ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Λοιπὸν καὶ ἀληθὴς ἐὰν ὑποτεθῇ ἡ αἰτία, δὲν εἶχε τὸ δικαίωμα νὰ προβῇ εἰς τοιαύτην παράβασιν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου καὶ τοῦ συντάγματος ἀκόμη· ἑπομένως αἱ προφάσεις πρέπει νὰ λείπουν, διότι συλλογισθῆτε εἰς τὸ μέλλον τὰς συνεπείας· θὰ εὑρίσκεται εἷς λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον θὰ προβαίνῃ ἡ ἐπιτροπὴ, ἀρκεῖ νὰ ἦναι σύμφωνος, εἰς τὸ ἄνοιγμα τῶν καλπῶν. Τί ἄλλο λέγουν πρὸς ὑπεράσπισιν αὐτῆς τῆς πράξεως τῆς πρωτοφανοῦς; ὅτι ἀφοῦ συνεφώνησαν ὅλα τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς, δὲν ὑπῆρχε λόγος νὰ μὴ προβοῦν εἰς τοιαύτην πρᾶξιν· λησμονοῦν ὅμως ὅτι ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ δύναται νὰ πράξῃ ὅ,τι θέλει καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ συμφέρον τῶν ψηφοφορουμένων ὑποψηφίων, ἀλλὰ νὰ μὴ παραβλάπτῃ καὶ τὸ δικαίωμα τοῦ πολίτου διὰ τοῦ ἀνοίγματος τῆς κάλπης· ὠφέλησαν βεβαίως τοὺς ὑποψηφίους, ἀλλὰ παρέβλαψαν τὸ συμφέρον τοῦ ψηφοφόρου, τοῦ πολίτου, ὅστις ἤθελεν ἡ ψῆφός του νὰ ἦναι μυστική· καὶ ἐν τούτοις αὐτοὶ διὰ τῆς αὐθαιρέτου αὐτῆς πράξεως τὸν ἠνάγκασαν νὰ ψηφοφορῇ φανερὰ, ἢ ἄλλως θ’ ἀνοίγουν τὴν κάλπην νὰ βλέπουν τίνι τρόπῳ ἐψηφοφόρησε. Λοιπὸν οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι φέρονται πρὸς ὑποστήριξιν αὐτῆς τῆς παρανόμου πράξεως, κατ’ ἐμὲ, εἶναι ἀσθενεῖς, παράλογοι, διότι τίποτε δὲν δύναται νὰ δικαιολογήσῃ τὴν σπουδαίαν αὐτὴν παράβασιν τοῦ συντάγματος καὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου. Ὅταν, κύριοι, ἡμεῖς, οἱ φύλακες τῶν νόμων, παραβλέψωμεν τοιαύτην καθαρωτάτην παράβασιν, δὲν πρέπει νὰ ἔχωμεν τὴν ἀξίωσιν, ὅτι οἱ πολῖται, τὰ μέλη τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, πρέπει νὰ σέβωνται τὸν νόμον. Ἰδοὺ βλέπετε καθαρώτατα τὸ ζήτημα· ὁ νόμος ὁ ἐκλογικὸς λέγει, ὅτι εἰς τὸ τέλος, τὴν τελευταίαν ἡμέραν, ἀνοίγονται αἱ κάλπαι· ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ ἐνόμισε καλὸν νὰ τὰς ἀνοίξῃ τὴν πρώτην ἡμέραν, διὰ νὰ ἴδῃ τίνι τρόπῳ ἐψηφοφόρησαν· αὐτὸ τὸ βεβαιόνουν ὅλα τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς, σύνεδροι καὶ ἀντιπρόσωποι, ὥστε δὲν τίθεται εἰς ἀμφισβήτησιν· ἡ πρᾶξις, εἶναι γεγονός. Τώρα ἀπὸ σᾶς ἐξαρτᾶται νὰ ἐκτιμήσητε τὴν πρᾶξιν αὐτὴν, εἶναι ἔγκλημα, προσβάλλει κυρίως τὸ μυστικὸν τῆς ψηφοφορίας; τὸ μυστικόν, εἰς τὸ ὁποῖον ναυαγεῖ πᾶσα πίεσις, πᾶσα δωροδοκία, ὅλα ἐκεῖνα τὰ συμφέροντα, τὰ ὁποῖα δύνανται ἕνα πολίτην νὰ τὸν κάμουν νὰ ψηφοφορήσῃ ἐναντίον τῆς συνειδήσεώς του, διότι δύναται νὰ δώσῃ ὑποσχέσεις ὅπως τῷ ὄντι δίδωνται, καὶ ὅμως νὰ ψηφοφορήσῃ κατὰ συνείδησιν· τὸ τοιοῦτον εἰς τὸ μέλλον δὲν θὰ τὸ ἔχωμεν, ἐκτὸς ἐὰν ἡ Βουλὴ κλείσῃ τοὺς ὀφθαλμούς της εἰς αὐτὴν τὴν καθαρὰν παρανομίαν. Διὰ τοῦτο προτείνω τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Ἀμφίσσης καὶ τὸ ὑποστηρίζω τοσοῦτον περισσότερον, καθ’ ὅσον, ὅπως σᾶς εἶπα, ὑπάρχει ἀναφορὰ 500 πολιτῶν τῶν μᾶλλον εὐκαταστάτων καὶ εὐϋπολήπτων, οἱ ὁποῖοι κατηγοροῦν τὴν ἐκλογὴν αὐτὴν ὡς παράνομον· ἑπομένως δὲν θὰ καταδεχθῶ νὰ μείνω βουλευτὴς μιᾶς τοιαύτης παρανόμου ἐκλογῆς καὶ κατηγορουμένης ἀπὸ ἐκείνους τοὺς συμπολίτας μου, οἱ ὁποῖοι ἐπὶ 18 ἔτη μοὶ ἔκαμαν τὴν τιμὴν νὰ μὲ ἐκλέγουν ἀντιπρόσωπον. Ποτὲ δὲν θὰ δεχθῶ ἐκλογήν, τὴν ὁποίαν κατηγοροῦν ὡς παράνομον οἱ συμπολῖταί μου.

§68ΖΕΓΓΕΛΗΣ. Εἴπατε ὅτι βεβαιοῦται τὸ ἄνοιγμα τῶν καλπῶν· βεβαιοῦται καὶ πόσα ἦσαν τὰ σφαιρίδια κατὰ τὴν στιγμὴν τῆς ἀνοίξεως;

§69ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Δὲν σὲ λέγουν πόσα ἦσαν τὰ σφαιρίδια, ἀλλὰ 500 πολίται λέγουν «περὶ τὰς ἀρχάς» (Θόρυβος). Κύριοι, σᾶς παρακαλῶ, ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν τοῦ ἐντίμου συναδέλφου μου, νὰ εἴπῃ εἰς τὴν στρατιωτικήν του τιμήν, ἂν ἀφορμὴ δὲν ἦτο νὰ ἴδουν, τίνι τρόπῳ ψηφοφόρησεν.....

§70ΠΑΠΠΑΚΩΣΤΑΣ. Δὲν ἤμην ἐκεῖ.

§71ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Δὲν ἠκούσατε;

§72ΠΑΠΠΑΚΩΣΤΑΣ. Ὄχι· ἀλλ’ ἤκουσα ὅτι ἤνοιξαν τὰς κάλπας διὰ τὴν τοποθέτησιν τῶν σάκκων· αὐτὴ εἶναι ἰδέα σας.

§73ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Εἶναι 500 πολιτῶν ἰδέα, τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ ὑπολήπτεσαι.

§74ΛΕΚΚΑΣ. Παρακαλῶ, κύριε Κεχαγιᾶ, νὰ μοὶ ἐξηγήσητε, ποῦ εὑρίσκετε συγκεχωρημένον ἀπὸ τὸ σύνταγμα τὸν καταρτισμὸν συνδυασμοῦ, περὶ τοῦ ὁποίου πολὺν λόγον ἐκάματε; Καὶ ὁ καταρτισμὸς τῶν συνδυασμῶν, δὲν φέρει ἓν εἶδος φανερᾶς ψηφοφορίας, καὶ ἂν θέλετε καὶ κάποιας πιέσεως τῶν πολιτῶν, τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ θεωρῶμεν ἴσους μας καὶ οὐχὶ ὑποτελεῖς;

§75ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Εὐχαριστῶ τὸν κύριον Λέκκαν, διότι μοὶ δίδει καιρὸν νὰ εἴπω, ἂν δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ κάμῃ φανερὰ συνδυασμούς.

§76ΛΕΚΚΑΣ. Ὄχι· δὲν ὡμίλησα περὶ Κυβερνήσεως.

§77ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἐὰν ἄλλοι κρύπτουν τοὺς συνδυασμούς, ἐγὼ ἔχω τὸ θάῤῥος νὰ εἴπω, ὅτι εἶχον συνδυασμόν.

§78ΛΕΚΚΑΣ. Εἶναι νόμιμον;

§79ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἔχετε λοιπὸν ἕνα ἄλλον λόγον νὰ ψηφοφορήσητε κατὰ τῆς ἐκλογῆς, διότι ἐνηργήθη διὰ συνδυασμοῦ.

§80ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὀλίγας λέξεις θὰ εἴπω. Ἐπιβάλλεται εἰς τοὺς πολιτευομένους νὰ ἦναι εἰλικρινεῖς, καὶ μάλιστα, ὅταν φέρωσι τὸν λόγον ἐνώπιον τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ ἔθνους. Τὸ νὰ θελήσῃ σήμερον ὁ ἔντιμος βουλευτὴς Παρνασσίδος νὰ πείσῃ ἡμᾶς καὶ τὴν κοινωνίαν, ὅτι ἦλθε ν’ ἀγορεύσῃ πρὸς ὑποστήριξιν τοῦ νόμου, κατ’ ἐμὲ δὲν δύναται νὰ τὸ κατορθώσῃ, οὔτε ποτὲ θέλει δυνηθῆ νὰ μᾶς πείσῃ. Δὲν θέλω, λέγει, νὰ ἦμαι παράνομος βουλευτής, δὲν θέλω ν’ ἀναγνωρίσω τὸ κῦρος τῆς ἐκλογῆς Παρνασσίδος· αὐτὸ τοῦτο ἐφώναζα καὶ κατὰ τὰς παρελθούσας ἐκλογάς, ἐγώ, διὰ τὴν ἐκλογὴν Ναυπλίου, μολονότι ἤμουν νομιμότατος βουλευτής. Ἐνθυμεῖται παντὸς ἄλλου καλλίτερον ὁ ἔντιμος βουλευτὴς Παρνασσίδος, ὅτι ὅσους ἀγῶνας κατέβαλε πρὸς ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς Ναυπλίας, κατὰ τὸ ἐνεστὼς ἔτος, ἄλλους τόσους κατέβαλε κατὰ τὸ παρελθὸν πρὸς ἐπικύρωσιν καὶ ἔτυχε τῆς ἐπικυρώσεως. Ἡ ἐπαρχία Ναυπλίας, κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτο...

§81ΤΙΝΕΣ. Δὲν εἶναι τοῦ παρόντος καιροῦ αὐτά.

§82ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀνέφερεν ὁ κ. Κεχαγιᾶς, ἀρχόμενος τοῦ λόγου, τὴν ἐπαρχίαν Ναυπλίας (θόρυβος). Θέλετε νὰ τὰ εἴπωμεν, κύριε Κυβερνήτη.

§83ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν ἤκουσες καλά.

§84ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Λοιπὸν τὸν κύριον βουλευτὴν Παρνασσίδος, ὅστις ἄλλοτε παρανόμους ἐκλογὰς τὰς ὑπεστήριξεν ὡς νομίμους...

§85ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ὑμεῖς ἐψηφοφορήσατε πέρυσι κατὰ τῆς ἐκλογῆς Ζακύνθου, ἐγὼ ὄχι.

§86ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Κυβερνήτης Πετιμεζᾶς, ὁ βουλευτὴς Καλαβρύτων, μὲ παρεκάλεσε νὰ δώσω ψῆφον ἐπικυρωτικὴν διὰ τὴν Ζάκυνθον, τὸν εἶπον μάλιστα, ἀλλ’ ἐπειδὴ ζητεῖτε νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος, θέλω καὶ οἱ βουλευταὶ τῆς ἐπαρχίας Ζακύνθου νὰ δώσουν ἀκυρωτικὴν ψῆφον διὰ τὴν ἐπαρχίαν Ναυπλίας· ὁ κ. Πετιμεζᾶς μοῦ εἶπε, «μίαν ψῆφον θὰ δώσητε ἐπικυρωτικήν, μίαν ψῆφον θὰ δώσωμεν ἀκυρωτικήν»· τῷ εἶπα λοιπόν, ὅταν σεῖς τὴν δικαιοσύνην τὴν θεωρεῖτε ποσοτικὴν καὶ ὄχι πολιτικήν, εἶμαι ἐλεύθερος νὰ ψηφοφορήσω ὅπως θέλω.

§87ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐγὼ τέτοιο πρᾶγμα δὲν τὸ ἐνθυμοῦμαι (θόρυβος).

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου σὲ παρακαλῶ.

§89ΠΟΛΛΟΙ. Αὐτὰ δὲν εἶναι τοῦ παρόντος (θόρυβος).

§90ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφίνομεν λοιπὸν τὸ παρελθὸν καὶ ἐρχόμεθα εἰς τὸ ἐνεστώς. Ἐὰν ὁ ἔντιμος βουλευτὴς Παρνασσίδος ἐκήδετο, ὅπως κατ’ ἐπανάληψιν εἶπε, τὴν ὑπόληψιν αὐτοῦ τοῦ Σώματος, καὶ ἤθελεν ὥστε νὰ κατορθωθῇ ὅσον ἔνεστι νομίμως, ὤφειλε νὰ παρακολουθήσῃ τὰς συνεδριάσεις, ἰδίως ἐκείνας, καθ’ ἃς ἐγένετο ἡ ἐξέλεγξις τῶν ἐκλογῶν· δὲν εἴδομεν αὐτὸν παρὰ νὰ λάβῃ τὸν λόγον κατὰ τὴν ἐξέλεγξιν Ναυπλίας καὶ σήμερον. Ἔπρεπε καθαρὰ, ὁ κ. Κεχαγιᾶς νὰ εἴπῃ, ὅτι συμφέρον μὲ παρεκίνησεν εἰς τὴν ἐκλογὴν Ναυπλίας νὰ ὁμιλήσω, συμφέρον καὶ εἰς τὴν παροῦσαν ἐκλογὴν νὰ λάβω τὸν λόγον.

§91ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Αἱ καλπονοθεύσεις τοῦ Νομάρχου ὁμολογοῦνται ἀπὸ ὅλον τὸν κόσμον· «ὄργια τελοῦνται», λέγει ὁ Νομάρχης.

§92ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Θέλετε νὰ τὰ ξαναείπωμεν; ἀρχίζομεν.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡσυχία, κύριοι, παρακαλῶ· μὴ διακόπτετε· ἂς παύσουν οἱ διάλογοι. Εἰς τὰ δεδικασμένα δὲν πρέπει νὰ ἐπανέρχεσθε.

§94ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἡ μὲν ἐκλογὴ Ναυπλίας ἔληξεν ἤδη· ἦλθεν ὅμως ἡ ἐκλογὴ Παρνασσίδος· ὁ λόγος, τὸν ὁποῖον ἐπρότεινεν ὁ κ. Κεχαγιᾶς, καὶ διὰ τὸν ὁποῖον ζητεῖ τὴν ἀκύρωσιν τῆς παρούσης ἐκλογῆς, δὲν ὑπῆρξεν ἄρα εἰς ἐκλογὴν ἄλλης ἐπαρχίας; δὲν ἤκουσα τὴν φωνήν του. Ἂν ἦτον εἰλικρινὴς εἰς ὅσα εἶπεν, ὤφειλεν, ἀφοῦ ὁ αὐτὸς λόγος, ἔτι δὲ καὶ σπουδαιότερος ὑπῆρξεν εἰς ἄλλας ἐκλογὰς, νὰ λάβῃ τὸν λόγον καὶ ζητήσῃ τὴν ἀκύρωσίν των. Εἰς τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Μεσσήνης, εἰς τὸν δῆμον Οἰχαλίας, ὄχι τὴν πρώτην ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς, ὅπως εἰς τὴν Ἄμφισσαν, ὅπου μόνον 4 εἶχον ψηφοφορήσει, ἀλλὰ τὴν δευτέραν ἡμέραν καὶ ὥραν 11½, ἀνοίγονται αἱ κάλπαι, μετροῦνται τὰ σφαιρίδια.

§95ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον. Δὲν λέγεις τὴν ἀλήθειαν, κ. Εὐθυμιόπουλε (θόρυβος).

§96ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ δὲν τὸ λέγω· τὸ λέγουν αὐτὰ τὰ χαρτιά. Δῆμον Οἰχαλίας. «Ἐν τοῖς πρακτικοῖς τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου τούτου παρατηροῦνται τὰ ἑξῆς· ὅτι τὴν 11 καὶ ½ ὥραν π. μ. τῆς 17 Μαΐου ε. ε. εἰσῆλθεν ὁ ἐκλογεὺς Ἰωάννης Ἀθ. Μαράκας καὶ διὰ λακτίσματος ἀνέτρεψε τὰ κιβώτια, ἰδίως τὰ περιέχοντα τὰς κάλπας τῶν κ. Κουμουνδούρου, Μπούτου, Παππατζώνη καὶ Νικολαΐδου καὶ ἔῤῥιψε χαμαί, καὶ ἀνεμίχθησαν τὰ σφαιρίδια τοῦ Ναὶ καὶ Ὄχι καὶ κατέστησε τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς ἐλαττωματικὸν καὶ εἰκονικόν, ἀλλὰ μετὰ ταῦτα ἡ πλειονοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς παρατηρήσασα ἐσωτερικῶς τὰς κάλπας, εὗρεν αὐτὰς ὡς εἶχον καὶ πρότερον καὶ ἑπομένως οὐδεμίαν παρεδέχθη ἀνάμιξιν σφαιριδίων»

§97ΓΡΗΓΟΡΙΑΔΗΣ. Αὐτὰ εἶναι ἀποφασισμένα πράγματα.

§98ΜΙΛΗΣΗΣ. Θὰ καταντήσωμεν τὴν συζήτησιν προσωπικὴν καὶ σκανδαλώδη. Παύσατε, παρακαλῶ, κ. Εὐθυμιόπουλε.

§99ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἐπανέλθητε εἰς τὰ δεδικασμένα· ἀλλ’ ἀφοῦ τὸ θέλετε, ἐξακολουθήσατε (θόρυβος).

§100ΡΩΜΑΙΟΣ. Διατί δὲν ὡμίλησες τότε;

§101ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ εἶμαι ὑπέρ· ὁ κ. Κεχαγιᾶς ὤφειλε νὰ ὁμιλήσῃ.

§102ΜΠΟΥΤΟΣ. Δὲν ἀνοίχθησαν αἱ κάλπαι· δὲν λέγετε τὴν ἀλήθειαν.

§103ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. «Ἀλλὰ μετὰ ταῦτα ἡ πλειοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς παρατηρήσασα ἐσωτερικῶς τὰς κάλπας εὗρεν αὐτὰς ὡς εἶχον καὶ πρότερον»· ἐσωτερικῶς τί θὰ εἴπῃ;

§104ΜΠΟΥΤΟΣ. Δὲν τὸ λέγουν τὰ πρακτικά, αὐτὸ δὲν εἶναι ἀληθές.

§105ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ δῆμος αὐτὸς ἐθεωρήθη καὶ ὑπὸ τοῦ τμήματος καὶ ὑπὸ τῆς Βουλῆς ὅτι δὲν ἔχει καμμίαν ἀκυρότητα· ἀφοῦ ἐξητάθη ἓν γεγονός, τὸ ὁποῖον ἠδύνατο, βαθύτερον ἐξεταζόμενον, νὰ ἔχῃ ἀποτελέσματα οὐχὶ εὐάρεστα· τοῦτο συνέβη καὶ εἰς τὴν ἐκλογὴν Ἀμφίσσης, ἀφοῦ εἶχον ψηφοφορήσει μόνον τέσσαρες ψηφοφόροι κατὰ τὴν πρώτην ἡμέραν, ἠγέρθη ὑπόνοια, ὅτι καθ’ ἣν ἐποχὴν ἀπεσφραγίσθησαν αἱ κάλπαι, δὲν παρετηρήθη προσεκτικῶς ποίαν θέσιν ἔλαβον τὰ σακκίδια, εἷς μάλιστα ἰσχυρίζετο ἐπιμόνως ὅτι οἱ σάκκοι οἱ λευκοὶ ἐτέθησαν πρὸς τὸ μέλαν μέρος τῶν καλπῶν καὶ τὸ ἐναντίον· ἐὰν λοιπὸν κατὰ τὴν διαλογὴν ἠνοίγοντο αἱ κάλπαι, ἠδύνατο νὰ ἐπέλθῃ σύγχυσις. Ἦτο λοιπὸν φρόνιμον καὶ δίκαιον νὰ ἐξετασθῇ τοῦτο διὰ νὰ προληφθοῦν σπουδαιότεραι ἀμφισβητήσεις εἰς τὸ μέλλον; ἐγένετο λοιπὸν ἡ ἀποσφράγισις καὶ εὑρέθησαν μόνον 4 σφαιρίδια, τὰ 4 αὐτὰ σφαιρίδια ἠδύναντο νὰ παραβιάσουν τὴν μυστικότητα τῆς ἐκλογῆς; ναί, εἶπεν ὁ κ. Κεχαγιᾶς, διότι 500 ψηφοφόροι φοβούμενοι μήπως καταστῶσι φανεροὶ ψηφοφοροῦντες ἀπέσχον νὰ ψηφοφορήσουν. Αὐτοὶ οἱ λόγοι δὲν εἶναι ἀληθεῖς, διότι αὐτοὶ οἱ 500 ἐκλογεῖς ἐὰν ἤθελον πράγματι, νὰ ἐξασκήσουν τὸ δικαίωμα των, μοὶ φαίνεται δὲν διέτρεχον τὸν κίνδυνον αὐτὸν, διότι ἅμα τὴν 1, 2, καὶ 3 ἡμέραν ἐψηφοφόρουν 200, 300. 500 ἐκλογεῖς, ἦσαν ἐλεύθεροι ν’ ἀποφύγουν αὐτὸν τὸν κίνδυνον, διότι μετὰ τὴν ψηφοφορίαν ὅλων αὐτῶν, ἐὰν ἠνοίγοντο αἱ κάλπαι, πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ διαγνωσθῇ ὅτι ἐγὼ μετὰ 500 ἄλλων ἐκλογέων ἐψηφοφόρησα ὑπὲρ τοῦ δεῖνα ἢ δεῖνα; Πιστεύω λοιπόν, ὅτι ὁ λόγος, ἕνεκα τοῦ ὁποίου ζητεῖται ἡ ἀκύρωσις αὐτῆς τῆς ἐκλογῆς, εἶναι ὅλως ἀνυπόστατος· καὶ κατὰ συνέπειαν ἡ Βουλὴ θέλει παραδεχθῇ ὅ,τι παρεδέχθη καὶ τὸ τμῆμα, τοὐτέστιν ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἔγκυρος.

§106ΜΠΟΥΤΟΣ. Δὲν εἶναι ἀνάγκη, κύριοι βουλευταὶ, νὰ σᾶς εἴπω τοὺς λόγους, οἱ ὁποῖοι μέ ἔφεραν εἰς τὸ βῆμα τοῦτο· ὅλοι τοὺς ἠκούσατε, καὶ τούτους ὀφείλω χάριν τῆς ἀληθείας καὶ κατὰ καθῆκον ν’ ἀποκρούσω. Ἐννοῶ, κύριοι, τὴν τακτικὴν ἀνθρώπων τινῶν, θελόντων εἰς πᾶσαν περίστασιν, δοθείσης ἀφορμῆς, νὰ μέμφωνται ἐκλογῶν, τῶν ὁποίων ἡ νομιμότης εἶναι ἀναμφισβήτητος. Ἐνθυμεῖσθε, κύριοι, εἰς μίαν ἄλλην προγενεστέραν συνεδρίασιν ὅτι ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου εἷς βουλευτής, τοῦ ὁποίου ἡ ἐκλογὴ ἐκηρύχθη ἐν μέρει παρ’ ὅλης τῆς Βουλῆς ἄκυρος, σᾶς εἶπεν, «κατηγορεῖτε τὴν ἐκλογήν μου διὰ πράξεις, αἵτινες ἔλαβον χώραν καὶ εἰς ἄλλην ἐκλογήν, καὶ ὀνομαστὶ ἀνέφερε τὴν Μεσσήνην κατὰ τὸ ἔτος 1865, ἥτις ἐθεωρήθη τότε ἔγκυρος καὶ ἐπεκυρώθη.» Δὲν ἠθέλησα νὰ λάβω τότε τὸν λόγον, καθόσον ἡ συζήτησις εἶχεν ἐξαντληθῆ καὶ τὸ εἰκονικὸν καὶ παράνομον τῆς ψηφοφορίας πέντε δήμων, ἡ Βουλὴ ἦτο διατεθειμένη ὁμοφώνως νὰ τὸ ἀποφασίσῃ, ὡς καὶ τὸ ἀποφάσισε, καὶ προσέτι νὰ μὴ ψυχράνω τὸν φίλον μου ἐκεῖνον, προκειμένου νὰ ἐξέλθῃ πρὸς καιρὸν πιθανὸν τοῦ περιβόλου τούτου· ἀλλὰ τοῦ κ. Εὐθυμιοπούλου τὴν παραβολὴν ἐνόμισα καθῆκόν μου ἀπαραίτητον νὰ μὴ ἀφήσω ἀπαρατήρητον, τοσούτῳ μᾶλλον καθόσον προφανῶς παρεμόρφωσε τὰ πράγματα, ἅτινα στηρίζονται εἰς ἐπίσημα πρακτικά. Τί σᾶς εἶπεν ὁ ἔντιμος προαγορεύσας κ. Εὐθυμιόπουλος; σᾶς εἶπεν ὅτι ὁ βουλευτὴς Παρνασσίδος, ὁ ἔντιμος φίλος μου κ. Κεχαγιᾶς, δὲν ἦλθε καίτοι κηρυχθεὶς ὑπὲρ τοῦ νόμου σήμερον, κατὰ τὴν ἐξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς διὰ νὰ ὁμιλήσῃ κατ’ ἐκείνων, κατὰ τῶν ὁποίων ὑπῆρχον φανερῶς ἀποδεδειγμέναι παρανομίαι· ἀλλὰ πότε ἦλθεν; ἦλθε προχθὲς, ὅταν ἐπρόκειτο περὶ τῆς ἐκλογῆς Ναυπλίας, ἀπὸ λόγον συγγενικὸν, ἦλθε καὶ σήμερον νὰ ὁμιλήσῃ περὶ τῆς ἐκλογῆς Παρνασσίδος ἀπὸ λόγον προσωπικὸν, δὲν ἔπραξε δὲ τοῦτο καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐκλογῆς Μεσσήνης, ὅπου συνέβη τὸ αὐτὸ, ὅ,τι συνέβη καὶ κατὰ τὴν ἐκλογὴν Παρνασσίδος· καὶ ἠξεύρετε, κύριοι, διατί ἔφερεν ὡς παράδειγμα τὴν Μεσσήνην; δὲν θέλω νὰ εἰσέλθω εἰς τὴν διάνοιαν τοῦ κ. Εὐθυμιοπούλου, ἀλλὰ θέλω τὸ εἴπῃ καθαρῶς, ἔφερε τὴν ἐκλογὴν Μεσσήνης ὡς παράδειγμα, διὰ νὰ μεμφθῇ τὸν κ. Κουμουνδοῦρον, ἐκλεγόμενον ἐξ αὐτῆς, διότι ἦτο πολέμιος κατὰ τῆς ἐκλογῆς του, τῆς ὁποίας αἱ ἀσχημίαι ἐξετέθησαν ἐνώπιόν σας, ψηφοφορησάντων καὶ τεθνεώτων. Ἀλλὰ, κύριοι, εἶχε δίκαιον νὰ φέρῃ τὴν ἐκλογὴν Μεσσηνίας, ἡ ὁποία δὲν εἶχε καμμίαν ἁμαρτίαν; ὁ κ. Εὐθυμιόπουλος εἶπεν, ὅτι καὶ εἰς τὸν δῆμον Οἰχαλίας ἠνοίχθησαν αἱ κάλπαι ἐσωτερικῶς· ἄρα καὶ ἡ ἐκλογὴ Μεσσήνης ἄκυρος ἦτον! Λοιπὸν ἢ ὁ κ. Εὐθυμιόπουλος, ὁ ὁποῖος ἀπετέλει τοῦ τμήματος τοῦ προεξεργασθέντος τὴν ἐκλογὴν Μεσσήνης μέρος, δὲν ἐξήτασε τὰ πρακτικὰ καλῶς, ἢ ὁ ἁρμόδιος εἰσηγητὴς δὲν παρέστησεν εἰς τὸ τμῆμα τί εἶχε λάβει χώραν κατὰ τὴν ἐκλογὴν ἐκείνην· ἀκούσατε, κύριοι, τὰ πρακτικὰ τοῦ δήμου Οἰχαλίας. Μετὰ τὰ ἀνωτέρω ἐξετασθεῖσθαι αἱ κάλπαι ἐξωτερικῶς...

§107ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐσωτερικῶς.

§108ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἐξωτερικῶς· ἐὰν λέγῃ ἐσωτερικῶς δύνασθε νὰ μὲ ἀποκαλέσητε ὅ,τι δύνασθε ν’ ἀποκαλέσητε ἕνα ἄνθρωπον, ὁ ὁποῖος ἰσχυρίζεταί τι καὶ δὲν τὸ ἀποδεικνύει, ἄλλως ἔχω δικαίωμα ν’ ἀποκαλέσω ὑμᾶς ὅ,τι σᾶς ἀνήκει. Ἐπαναλαμβάνω, κύριοι, τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν. «Μετὰ τὰ ἀνωτέρω ἐξετασθεῖσαι ὅλαι αἱ κάλπαι ἐξωτερικῶς καὶ τὰ συνδέοντα αὐτὰς σύρματα, εὑρέθησαν καὶ αἱ ἐπὶ τῶν ἄκρων τῶν συρμάτων τεθεῖσαι σφραγίδες ὡς εἶχον καὶ πρότερον.» Λοιπὸν, κύριοι, εἶναι ἐπιτετραμμένον εἰς καθένα ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου νὰ ἐξυφαίνῃ κατηγορίας καὶ νὰ φέρῃ ὡς παράδειγμα τὴν Μεσσήνην, τῆς ὁποίας τὸ ἀποτέλεσμα εἶναι κατὰ 1800 ψήφους ἀνώτερον τῶν ἀντιθέτων μας;

§109ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τόσους εἶχον καὶ οἱ ἀντίθετοί σας κατὰ τὸ παρελθόν.

§110ΜΠΟΥΤΟΣ. Μάλιστα. Ἀλλὰ πρέπει νὰ συλλογισθῆτε, ὅσοι ἀποτελούσατε μέρος εἰς τὴν Βουλὴν ἐκείνην, ὅτι ἐξετελέσθησαν ὄργια εἰς δύο δήμους, ὅτι εἰς μὲν τὸν ἕνα διηρπάγησαν τὰ πρακτικὰ καὶ ἔγεινε πλαστὴ διαλογὴ, εἰς δὲ τὸν ἄλλον δῆμον ἐδημιούργησαν δευτέραν ψηφοφορίαν, καὶ ἀκυρωθείσης τῆς ἐκλογῆς μόνον τοῦ δευτέρου δήμου, δὲν κατηλέσμεν ἡμεῖς τὸ διότι ἡ Βουλὴ ἐπικυρώσασα τὴν ἐκλογὴν τοῦ πρώτου δήμου ἀπέδωσεν εἰς τοὺς ἀντιθέτους 800 ψήφους καὶ εἰς ἡμᾶς τίποτε· θέλετε δὲ νὰ γνωρίσητε τὸ ἀποτέλεσμα ἐφέτος, ἐνεργηθείσης τῆς ἐκλογῆς ἐν τοῖς δήμοις αὐτοῖς ἐν πλήρει τάξει καὶ νομιμότητι; τὸ εἴδετε, κ. Εὐθυμιόπουλε, ἐὰν δὲν τὸ εἴδετε, εἴχετε δίκαιον νὰ μοῦ κάμητε αὐτὴν τὴν παρατήρησιν. Ἡμεῖς ἐλάβομεν 1500 ψήφους καὶ οἱ ἀντίθετοι 600.

§111ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Λυποῦμαι, κ. πρόεδρε, διότι δὲν βλέπω ἄλλο παρὰ παρενοήσεις. Ὁ κ. Εὐθυμιόπουλος εἶχε σκοπὸν νὰ ὑποστηρίξῃ τὸ θέμα του καὶ πρὸς τοῦτο ἐνόμισεν, ὅτι θὰ ὠφεληθῇ ἀπὸ προλαβοῦσαν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, δὲν ἔχω καιρὸν νὰ θεωρήσω τ’ ἀποσπάσματα· μοῦ φαίνεται, ὅτι εἰς κἄποιας ἐπαρχίας ἤνοιξαν αἱ κάλπαι, ἀλλὰ δὲν πειράζει· θέλω σεβασθῆ ὅ,τι ἀπεφάσισεν ἡ Βουλή· τὸ ἀληθὲς εἶναι, ὅτι ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς, ἐὰν ἔχῃ λόγους ὁ κ. Κεχαγιᾶς κατ’ αὐτῆς, νὰ τοὺς εἴπῃ· εἰ δὲ νὰ φιλονεικοῦμεν εἰς πράγματα μὴ ὑπάρχοντα, δὲν εἶναι καλόν· ὅλη ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισεν, ὅτι ἡ ἐκλογὴ Μεσσηνίας εἶναι ἔγκυρος, τώρα, ἐὰν οἱ ἀντίθετοι θέλουν νὰ ὠφεληθοῦν ἐξ αὐτῆς τῆς ἀποφάσεως, τί ἔχει νὰ κάμῃ;

§112ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἤμην εἰσηγητὴς τῆς ἐκλογῆς Μεσσάνης (θόρυβος)....

§113ΜΙΛΗΣΗΣ. Κύριε πρόεδρε, τὸ ζήτημα εἶναι καθαρὸν, ἐὰν τὸ ἄνοιγμα τῶν καλπῶν φέρῃ ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς, περὶ αὐτοῦ πρόκειται.

§114ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἤμην εἰσηγητὴς, κύριοι, τῆς ἐκλογῆς Μεσσήνης (θόρυβος)....

§115ΤΙΝΕΣ. Δὲν πρόκειται περὶ Μεσσήνης.

§116ΔΑΓΡΕΣ. Κύριε πρόεδρε, ἕκαστος ἀγορεύων δύναται νὰ φέρῃ ἐπιχειρήματα, καὶ ὅταν στηρίζεται ἐπὶ τοῦ δεδικασμένου, θὰ εἴπῃ, ὅτι ἐπικαλεῖται ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς. Ὁ κ. Εὐθυμιόπουλος ἠμπορεῖ κατὰ τὸ λεκτικὸν νὰ μὴ ἐξεφράσθη ὡς ἔπρεπε, τὰ ἐκλογικὰ ζητήματα δὲν λύονται ἀπολύτως, λύονται σχετικῶς μὲ τὴν ἐπιῤῥοὴν, τὴν ὁποίαν ἐποίησαν εἰς τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ψηφοφορίας. Παρουσιάσθη μία ἔνστασις εἰς τὴν ἐκλογὴν Μεσσήνης, τὴν ὁποίαν ἡ Βουλὴ παρέβλεψε, διότι δὲν ἐξήσκει καμμίαν ἐπιῤῥοήν. Ἐπειδὴ λοιπὸν ἡ ἀπόφασις αὕτη εἶναι νομολογία, διὰ τοῦτο δικαιοῦται πᾶς τις νὰ φέρῃ αὐτὴν ὡς παράδειγμα, δὲν ἔχει σκοπὸν κανεὶς βεβαίως νὰ μεμφθῇ τὴν ἐκλογὴν Μεσσήνης, ἡ ὁποία εἶναι ἔγκυρος.

§117ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὡς εἰσηγητὴς ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς ταύτης δὲν ἔκαμον τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ ζητήσω ὅλα τὰ γεγονότα· παρουσιάζεταί τις ἐνιστάμενος καὶ λέγει, ὅτι ὁ δεῖνα ἐκλογεὺς εἰσῆλθεν ἐντὸς τοῦ ἐκλογικοῦ καταστήματος, ἔῤῥιψε χαμαὶ τὴν κάλπην, ἀνεκατώθησαν τὰ σφαιρίδια καὶ κατὰ συνέπειαν ἡ ἐπιτροπὴ, ἀνεθεώρησε τὰς κάλπας καὶ εὗρεν, ὅτι δὲν ἀνεκατώθησαν ὅλως διόλου, τώρα ἡ ἐκλογὴ αὕτη ἐπεκυρώθη, εἴτε νομίμως εἴτε ἀνόμως, κατέστη ἀπόφασις τῆς Βουλῆς. Ἔρχομαι τώρα εἰς τὴν ἐκλογὴν τῆς Παρνασσίδος ἤμην μέλος τοῦ τμήματος, ὁ ἁρμόδιος εἰσηγητὴς ἐζήτησε τὰ ἔγγραφα καὶ ὑπέβαλε τὴν ἔκθεσίν του· μετὰ ταῦτα παρουσιάσθησαν τὰ δύω ἀντιφερόμενα μέλη, ὁ κ. Κεχαγιᾶς καὶ ὁ κ. Παππακώστας, καὶ διετείνετο ὁ μὲν κ. Κεχαγιᾶς, ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι παράνομος, διότι τὴν πρώτην ἡμέραν μετὰ τὴν ψηφοφορίαν 4 ἢ 5 ἐκλογέων ἠνοίχθησαν αἱ κάλπαι, καὶ ὅτι ἠνοίχθησαν κατὰ συνέπειαν παραβιάσεως ὅρων συνδυασμοῦ μεταξὺ τῶν δύω ἀντιφερομένων μερῶν· ὁ κ. Παππακώστας, εἶπεν ὅτι ἐγὼ δὲν ἀναγνωρίζω, ὡς ἐκ τοῦ νόμου συνδυασμὸν κανένα, ἀλλ’ ἤμεθα 7 οἱ ψηφοφορούμενοι, καὶ ἐψηφοφοροῦντο ὅλοι ἀπὸ κοινοῦ· τὸ τμῆμα τότε ἐσκέφθη, ὅτι ἡ ψηφοφορία ἦτο μυστική. Διεφιλονείκουν καὶ ὡς πρὸς τὸν λόγον· καὶ ὁ μὲν κ. Κεχαγιᾶς εἶπεν ὅτι, ἠνοίχθησαν αἱ κάλπαι, διότι παρεβίασαν τοὺς ὅρους τοῦ συνδυασμοῦ, ὁ δὲ κ. Παππακώστας εἶπεν, διότι εἰς τὰς κάλπας ἐτέθησαν, οἱ λευκοὶ σάκκοι εἰς τὸ μέλαν, καὶ οἱ μέλανες εἰς τὸ λευκὸν, καὶ κατὰ συνέπειαν τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ψηφοφορίας θὰ ἦτον ἀλλοῖον, ἑπομένως ἡ ἐπιτροπὴ ἐδέχθη τότε καὶ ἠνέῳξε τὰς κάλπας, καὶ παρετήρησεν, ὅτι οἱ σάκκοι ἦσαν εἰς τὴν αὐτὴν κατάστασιν· ἔμειναν δὲ ἀμφότεραι αἱ μερίδες σύμφωνοι νὰ μὴ κάμουν καμμίαν πρᾶξιν, ἀλλὰ εἰς τὸ τέλος τῆς ἐκλογῆς τινὲς ἠπείλουν τὴν ἐκλογὴν, διότι δὲν ἀνέφερε τὸ γεγονὸς ἡ ἐπιτροπὴ λοιπὸν τὸ ἀνέφερε μετὰ τὴν διαλογὴν καὶ τὴν ἀνακήρυξιν τῶν ἐκλογῶν. Παρουσιάσθη μία ἀναφορὰ ὑπογεγραμμένη ἀπὸ 500 ἐκλογεῖς, ἀλλὰ καὶ εἰς αὐτὴν, κύριοι, ἀναφέρεται ὁ λόγος, ὅτι ἠνοίχθησαν αἱ κάλπαι, ὄχι διότι οἱ σάκκοι ἐτέθησαν ὄχι καταλλήλως, ἀλλὰ διότι ἠθέλησαν νὰ ἐννοήσουν, ἐὰν οἱ ψηφοφορήσαντες μέχρι τοῦδε ἐψηφοφόρησαν συμφώνως μὲ τοὺς συνδυασμούς. Ἐρωτῶ τώρα τὸν κ. Κεχαγιᾶν, μεταξὺ τῶν 5 ψηφοφορησάντων ἐκλογέων τίς εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἐψηφοφόρησεν ὑπὲρ τοῦ συνδυασμοῦ τούτου, καὶ τίς ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἐψηφοφόρησεν ὑπὲρ τοῦ συνδυασμοῦ ἐκείνου; καὶ θὰ μοῦ εἴπῃ βεβαίως, ὅτι κανεὶς δὲν γνωρίζει ποῦ ἐψηφοφόρησεν ἕκαστος, διότι τὰ σφαιρίδια δὲν εἶχον κανὲν χαρακτηριστικὸν, οὔτε τοῦ ἑνὸς συνδυασμοῦ, οὔτε τοῦ ἄλλου.

§118ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἦσαν καὶ τὰ πέντε σφαιρίδια εἰς τὸ λευκὸν, ἑπομένως εὔκολος ἡ ἀπόδειξις.

§119ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἠμπορεῖ νὰ πείσῃ πάντα σκεπτόμενον λογικῶς, εἶναι καὶ ἕνα ἄλλο· ἡ ἐπιτροπὴ σύγκειται, ὡς γνωρίζετε, ἀπὸ πέντε μέλη, τὰ μέλη αὐτὰ ὑπέγραψαν καὶ εἶπον, ὅτι ἠνοίχθησαν αἱ κάλπαι διότι δὲν ἐτέθησαν καταλλήλως οἱ σάκκοι, τὰ αὐτὰ μέλη ὑπέγραψαν εἰς τὴν ἀναφορὰν καὶ λέγουν, ὅτι ἠνοίχθησαν αἱ κάλπαι, διότι ὑπέθεταν, ὅτι παρεβιάσθησαν οἱ ὅροι τοῦ συνδυασμοῦ. Τώρα σᾶς ἐρωτῶ πάλιν, ποίους πρέπει νὰ πιστεύσωμεν, ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν τὴν πρᾶξιν ἐν τοῖς πρακτικοῖς, ἢ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν τὴν ἀναφοράν; ἐὰν λάβωμεν τὴν ἀρχὴν, ὅτι καὶ ἐκεῖ λέγουν ψεύματα καὶ ἐδῶ, εἰς κανὲν μέρος δὲν θὰ τοὺς πιστεύσουν· ἐὰν λάβωμεν τὴν ἑτέραν, ὅτι ἐδῶ λέγουν τὴν ἀλήθειαν καὶ ἐδῶ ψεύματα, τότε ἕκαστος θὰ σκεφθῇ ποῦ ὑπάρχει ἡ ἀλήθεια καὶ ποῦ τὸ ψεῦδος. Κατὰ συνέπειαν, νομίζω, ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἔγκυρος, καὶ ὅλα αὐτὰ τὰ εἶπεν ὁ κ. Κεχαγιᾶς μόνον διὰ ν’ ἀποκρούσῃ τὸν ἕτερον τῶν συναδέλφων του.

§120ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Λυποῦμαι, διότι ὁ πρῶτος ἀντικρούσας τὸν κ. Εὐθυμιόπουλον πολὺ μὲ παρεξήγησε καὶ ἔδωσεν ἀφορμὴν εἰς ἀντεγκλήσεις. Ἐγὼ σήμερον δὲν κατηγορῶ τὴν ἐκλογὴν Ναυπλίας· ἐσυνείθισα νὰ σέβωμαι τὰς ἀποφάσεις τοῦ Σώματος. Εἶπον, ὅτι συνεπὴς, εἰς ὅσα εἶπον κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐκλογῆς Ναυπλίας, συνεπὴς, λέγω, εἰς τὸν κανόνα περὶ τῆς ἀνάγκης νὰ συγκροτηθῇ νομίμως τὸ Σῶμα, κατηγορῶ τὴν ἰδίαν μου ἐκλογήν. Ποῦ εὑρίσκετε, ὅτι ἦλθον νὰ κατηγορήσω τὴν ἐκλογὴν Ναυπλίας σήμερον, καὶ ἑπομένως νὰ μὴ σεβασθῶ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Σώματος; Μοὶ φαίνεται, ὅτι ἀδίκως περιεπέσατε εἰς αὐτὸ τὸ σφάλμα καὶ ἐγεννήθησαν αὐταὶ αἱ ἀντεγκλήσεις. Βλέπετε, κύριοι, ὅτι ὁ τελευταῖος λαλήσας, καθὼς καὶ οἱ προλαλήσαντες ἀναγνωρίζουν τὸ παράνομον τῆς πράξεως, ἀλλὰ διαφωνοῦν μόνον ὡς πρὸς τὸν λόγον, ἐὰν ᾖναι ἀληθὲς, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπον ἐγὼ, ἢ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Παππακώστας. Ἐὰν ὑποτεθῇ ὡς ἀληθὴς ὁ λόγος, τὸν ὁποῖον λέγει ὁ κ. Παππακώστας, τότε δὲν βλέπετε ἐπιλήψιμον τὴν πρᾶξιν, καὶ ἐπικυρόνετε τὴν ἐκλογήν. Λοιπὸν κρίνατε τίς ἐξ ἡμῶν λέγει τὴν ἀλήθειαν, καὶ ἂν παραδεχθῆτε, ὅτι ἐγὼ λέγω τὴν ἀλήθειαν, ὅτι δηλαδὴ ἀληθὴς λόγος τοῦ ἀνοίγματος τῶν καλπῶν ἦτο τὸ νὰ ἴδουν πῶς ἐψηφοφόρησεν ὁ πολίτης ἐκεῖνος, τότε ἀκυρώσατε τὴν ἐκλογὴν, ἄλλως μὴ τὴν ἀκυρώσετε. Ὁ Κύριος Καραγιαννόπουλος εἶπεν, ὅτι τί ἤθελε βλάψει τὸ ἄνοιγμα τῶν καλπῶν μετὰ τὴν ψηφοφορίαν πέντε ψηφοφόρων; μήπως διεκρίνοντο τὰ σφαιρίδια τίνος ψηφοφόρου ἦσαν; Ὄχι βέβαια· ἤθελα παραλογίζομαι ἂν ἤθελον ὑποστηρίξῃ ὅτι ἦτο δυνατὸν ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ νὰ ἴδῃ τὸ τοιοῦτον· ἀλλ’ ὅταν ἀνοίξαντες τὴν κάλπην τοῦ Καραλιβάνου εὗρον ὅτι ὅσαι ψῆφοι ἐῤῥίφθησαν μέχρις αὐτῆς τῆς στιγμῆς, αἱ πέντε, καὶ αἱ πέντε ἦσαν εἰς τὸ λευκὸν, ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι καὶ αἱ πέντε ἐῤῥίφθησαν ὑπὲρ τοῦ Καραλιβάνου; δὲν ὑπάρχει· λοιπὸν ἡ ἐπιτροπὴ ἐπέτυχε τοῦ σκοποῦ της, διότι εἶδε ὅτι τηρεῖται ὁ λόγος μεταξὺ τῶν μερίδων, διότι ἄλλως ἤθελε διαῤῥηχθῆ ὁ συνδυασμὸς καὶ ἠθέλαμεν ἔχει σήμερον διάφορον ἀποτέλεσμα, ἂν δὲν ἐλάμβανε χώραν αὐτὴ ἡ παρανομία. Ἔχει σπουδαίαν ἐπιῤῥοὴν, διότι τόσον ὁ ἐκλογικὸς νόμος ὡς καὶ τὸ σύνταγμα δὲν ἔκαμε καμμίαν ἐξαίρεσιν ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ ἐν τῇ δεῖνα περιπτώσει δύναται ν’ ἀνοίγῃ τὴν κάλπην, σεῖς θέλετε ν’ ἀρχίσητε νὰ κάμετε ἐξαιρέσεις! Τὸ τοιοῦτον δὲν ἐπιτρέπεται ἐπ’ οὐδεμιᾷ περιπτώσει, καὶ ματαίως ὁ κ. Εὐθυμιόπουλος ἀνέτρεξεν εἰς ἄλλας ἐκλογὰς· τὰ γεγονότα ἀπέδειξαν ὅτι προηγούμενον δὲν ὑπάρχει· καὶ ἰδοὺ σήμερον ὁ Κύριος Εὐθυμιόπουλος ᾐσθάνθη τὴν ἀνάγκην νὰ ὑπομνήσῃ ἕτερον προηγούμενον ἀνύπαρκτον διὰ νὰ εὐκολύνῃ τὴν παρανομίαν· ἀμφιβάλλετε ὅτι μία ἄλλη Βουλὴ δὲν θὰ ἐπικαλεσθῇ ὡς προηγούμενον καὶ τὴν σημερινὴν ἀπόφασίν σας; ὅτι αὐτὸ ἔγινε εἰς τὴν Βουλὴν τοῦ 1869, ἡ ὁποία εἶχε τὴν ἐντολὴν νὰ δικάσῃ ἀμερολήπτως καὶ αὐστηρῶς τὰς ἐκλογάς! Λοιπὸν πρόκειται ν’ ἀφήσῃ κληρονομίας, ἓν προηγούμενον, ὅτι δύνατε ἡ ἐπιτροπὴ νὰ ἀνοίγῃ τὰς κάλπας. Σήμερον ματαίως ζητεῖτε τὰ προηγούμενα, δὲν εὑρίσκετε καὶ δὲν θὰ εὕρητε· τόρα εἶναι πρωτοφανὲς, καὶ ἐὰν εἰς τὴν ἀρχήν του τὸ κακὸν δὲν τὸ περιστείλετε, περιμείνατε νὰ ἐπανέλθῃ πάλιν. Ἔτσι γίνονται ὅλα δυστυχῶς. Λοιπὸν τὸ γεγονὸς δὲν ἀμφισβητεῖται, ἐξαίρεσιν ὁ νόμος δὲν κάμνει, ἑπομένως εἶναι παράνομον· ἔρχεται ὅμως ἡ ἐξέτασις ἂν αὐτὸς ἦτον ὁ λόγος ἢ ὁ ἄλλος, δηλαδὴ τὸ νὰ ἐξετάσῃ τὴν ψῆφον τῶν πολιτῶν ἢ νὰ παρατηρήσῃ ἂν οἱ σάκκοι ἐτοποθετήθησαν καλῶς. Πῶς, κύριοι, τὴν αὐτὴν ὥραν κατὰ τὴν ὁποίαν ἐτοποθετήθησαν καὶ ἔγινεν πρακτικὸν ὅτι καλῶς ἐτοποθετήθησαν, ἀπὸ αὐτὰ τὰ ἴδια πρόσωπα τὰ ὁποῖα εἶχον τοὺς αὐτοὺς ὀφθαλμοὺς, εἶναι δυνατὸν νὰ γένῃ τοιαύτη ἀμφιβολία;

§121ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ................

§122ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἐρχόμεθα, κύριε Δεληγεώργη, νὰ ἐξετάσωμεν τὸν λόγον, ὅστις ἠνάγκασε τὴν ἐπιτροπὴν νὰ ἀνοίξῃ τὰς κάλπας, διότι παρετήρησα ὅτι ἡ Βουλὴ εἶναι εὐδιάθετος νὰ κλείσῃ τοὺς ὀφθαλμούς· ἂν ὁ λόγος δὲν εἶναι ἀληθὴς, τότε συγχωρητέα ἡ παρανομία, δηλαδὴ ἂν τὸ ἄνοιγμα προῆλθε ἐκ τῆς τοποθετήσεως τῶν καλπῶν τότε πρέπει νὰ κλείσῃ τοὺς ὀφθαλμούς· εἰς τὴν περίστασιν αὐτὴν θὰ μεταχειρισθῶμεν λογικὰ μέσα καὶ ὡς τοιοῦτον θεωρῶ τὸ ἑξῆς· αὐτὰ τὰ ἴδια μέλη, τὰ ὁποῖα ἐτοποθέτησαν τοὺς σάκκους μετὰ μίαν ὥραν ἔρχονται καὶ λέγουν· ἂς ἴδωμεν, καλὰ ἐτοποθετήθησαν; Ἀλλὰ κ. Δεληγεώργη· ἂν αὐτὸς ὁ λόγος ὑπηγόρευσε τὸ ἄνοιγμα, διατὶ τὴν αὐτὴν στιγμὴν δὲν συντάττεται τὸ πρωτόκολλον; Ὄχι· διότι ἔβλεπον τὰ συνεπείας, ἔβλεπον ὅτι ὁ νόμος τοὺς τιμωρεῖ καὶ διὰ τοῦτο ἐσιώπησαν.

§123ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Τὸ ἔκαμαν εἰς τὸ τέλος.

§124ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐπειδὴ ἀπετάνθητε πρὸς ἐμέ......

§125ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Διότι ἡ εὐγενεία σας μὲ διεκόψατε πρῶτος.

§126ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Πολὺ καλά. — Σᾶς ἐρωτῶ νὰ μὲ εἴπητε, ἂν ἐνθυμῆσθε, ποῖοι κανόνες διέπουν τὴν ἐξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν; Εἶναι δύω νομίζω, ὅσους λόγους καὶ ἂν πλάσητε εἰς δύο κανόνας ἀνάγονται. Πρῶτον εἶναι τὸ ζήτημα τῆς ἐπιῤῥοῆς εἰς τὸ ἀποτέλεσμα, καὶ τοῦτο ὄχι μόνον παρ’ ἡμῖν ἀλλ’ εἰς ὅλα τὰ κοινοβούλια. Δεύτερον τὸ ζήτημα τῆς συγκαταθέσεως. Αὐτοὺς τοὺς δύο νόμους παρακαλῶ νὰ πολεμήσητε, διότι ἄλλως οἱ λόγοι εἶναι περιττοί. Μάλιστα μοῦ κακοφαίνεται πῶς ἡ εὐγένειά σας ἀποφασίζετε τοιοῦτόν τι, ἐνῷ ὁ ἀντιπρόσωπός σας, καὶ ἑπομένως σεῖς ὁ ἴδιος, συγκατετέθητε. Αὐτὸ εἶναι κάτι τι, τὸ ὁποῖον ἔχει ἠθικὴν ἐπιῤῥοήν......

§127ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἐγὼ δὲν ἤμην παρών, καὶ σᾶς λέγω, ὅτι οἱ ἀντιπρόσωποι δύνανται νὰ ἐνδιαφέρωνται ὑπὲρ τῶν ψηφοφορουμένων χωρὶς ὅμως νὰ διαπράττουν παρανομίας. Αὐτὰ ὠφέλησαν μὲν τοὺς ψηφοφορουμένους, παρέβλαψαν ὅμως τὸ συμφέρον τῶν πολιτῶν. Σᾶς ἐρωτῶ, ἡ πρᾶξις αὕτη ὠφέλησε μὲν τοὺς ψηφοφορουμένους, ἀλλὰ δὲν ἔβλαψε τοὺς πολίτας; βέβαια ἐναντίον τοῦ Συντάγματος;

§128ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Τώρα ὁμιλεῖτε ὑπὲρ τῶν ψηφοφόρων.

§129ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Βέβαια, καὶ κατὰ τῆς παρανομίας, διότι δὲν θέλω νὰ ἦμαι προϊὸν παρανόμου ἐκλογῆς. Τίς λέγει τὴν ἀλήθειαν, κύριοι, ὅσοι ἀμφιβάλλετε; Λέγουν τὴν ἀλήθειαν πεντακόσιοι πολῖται οἱ μᾶλλον εὐκατάστατοι καὶ εὐυπόληπτοι, ὄχι δὲ οἱ ὑπογραφόμενοι διὰ τὸν ἀγράμματον, ἀλλ’ οἱ καλλίτεροι οἰκοκυρέοι· ἂς ἔλθῃ ὁ συνάδελφός μου κ. Παππακώστας νὰ εἴπῃ τι κατὰ τῶν συμπολιτῶν μου.

§130ΠΑΠΠΑΚΩΣΤΑΣ. Ὅλοι εἶναι καλοί, ἀλλὰ τοὺς ἐπηρεάζει ἡ Τράπεζα εἰς τοιοῦτον βαθμόν, ὥστε τοὺς ἀναγκάζει νὰ λέγουν ψεύματα.

§131ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Τὸ ὑποκατάστημα τῆς Τραπέζης δὲν ὑπῆρχε εἰς τὰ 1861, ὅταν καὶ ὁ κ. Δεληγεώργης διῆλθεν ἐκεῖθεν καὶ εἶδε τὰς λόγχας, μὲ τὰς ὁποίας μὲ ἐπολέμουν. Λοιπὸν θέλετε νὰ εἴπητε ὅτι ψεύδονται τόσοι πολῖται; θὰ πράξητε τὸ μέγιστον ἔγκλημα.

§132ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Τί λέγουν αὐτοί;

§133ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἀκούσατε—Καὶ ἐπικυροῦται τὸ γνήσιον τῶν ὑπογραφῶν ὑπὸ τοῦ δημάρχου, φίλου τοῦ κ. Παππακώστα (ἀναγινώσκει τὴν ἀναφορὰν τῶν πολιτῶν.)

§134ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Αὐτὰ τὰ εἶπον ἀφοῦ ἠνοίχθησαν αἱ κάλπαι καὶ ἐγνώσθησαν ποῦ ἦσαν οἱ ψῆφοι; ἀναφέρεται ὅτι οἱ ψηφίσαντες ἐπεπλήχθησαν ἀπὸ τοὺς κομματάρχας; εἰς ποῖον ἀνήκουν αὐτοὶ οἱ κομματάρχαι; (θόρυβος).

§135ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Μεταξὺ τῶν ψηφοφορησάντων ἦτο καὶ εἷς κλητὴρ, ὁ ὁποῖος ἐπεπλήχθη διατὶ νὰ δώσῃ ψῆφον εἰς τὸν Παππακώστα.

§136ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἐν τῇ ἀναφορᾷ ἐκτίθεται, ὅτι ὑπωπτεύθησαν οἱ ψηφοφόροι μὴ ἤθελεν ἐξακολουθήσει νὰ γίνεται καὶ κατόπιν τὸ ἄνοιγμα τῶν καλπῶν. Ὑποθέτετε ὅτι, ἀφοῦ ἐψηφοφόρουν 30, 40, καὶ ἐπαναλαμβάνετο τὸ ἄνοιγμα, θὰ ἦτο πλέον δυνατὸν νὰ διακρίνῃ ἡ ἐπιτροπὴ ποῦ εἶχε ψηφοφορήσει ἕκαστος;

§137ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Κρίνετε κατὰ τὴν ἰδικήν σας διανοητικὴν δύναμιν, ἀλλ’ ἐὰν εἷς ψηφοφόρος ἀκούσῃ ὅτι ἠνοίχθησαν αἱ κάλπαι, ποίαν ἐντύπωσιν κάμνει εἰς αὐτόν;

§138ΜΙΛΗΣΗΣ. Καὶ εἶναι ὑποχρεωμένη ἡ Βουλὴ νὰ λαμβάνῃ ὑπ’ ὄψιν τοιαύτας κρίσεις, μὴ ὑπαγορευομένας ὑπὸ τοῦ ὀρθοῦ λόγου;

§139ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Κύριοι, πράξατε ὅ,τι θέλετε, καθὼς καὶ ἐγὼ εἶμι κύριος νὰ δεχθῶ ἢ μὴ τὴν ἐκλογήν. Βεβαίως θὰ σεβασθῶ τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, ἀλλ’ εἶμαι κύριος μὲ τὴν πεποίθησίν μου νὰ κρίνω ἂν ᾖναι νόμιμος ἢ μὴ ἡ ἐκλογή μου.

§140ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Εἴπετε ὅτι ἔγινεν ἐπίπληξις ὑπό τινων κομματαρχῶν εἰς τοὺς ψηφοφόρους· ἐπιθυμῶ νὰ μάθω εἰς τίνας ἀνῆκον οἱ κομματάρχαι αὐτοί;

§141ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Δὲν γνωρίζω (θόρυβος). Βλέπετε, κύριοι, ὅτι παραβιάζεται ῥητὴ διάταξις τοῦ Συντάγματος, πράξατε ὅ,τι θέλετε, ἀλλὰ μὴ λησμονήσετε ὅτι θὰ καθιερώσητε ἓν κακὸν προηγούμενον καὶ θὰ μὲ ἐνθυμηθῆτε.

§142ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετὰ (διάλογοι).

§143ΓΡ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Δύω λέξεις ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς.

§144ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετά.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καθήσατε, κύριοι βουλευταί, ἔκλεισεν ἡ συζήτησις.

§146ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Κύριε πρόεδρε, ἐγὼ δὲν παραιτοῦμαι τοῦ λόγου.

§147ΖΕΓΓΕΛΗΣ. Ἔχω ἐγὼ τὸν λόγον.— Λυποῦμαι, κύριοι, διότι κατετρίψαμεν τὸν καιρὸν εἰς μάτην. Ὑπερεπαινῶ τὸν κύριον Κεχαγιᾶν, ὁ ὁποῖος ζητεῖ μεγάλην ἀκρίβειαν εἰς τὴν ἐκλογὴν, καὶ διότι τὴν θεωρεῖ προϊὸν παρανομίας, παρακαλεῖ τὴν Βουλὴν νὰ τὴν ἀκυρώσῃ. Ἀλλ’ ὅσον ὑπολήπτομαι τὸν κύριον Κεχαγιᾶν, τοσοῦτον ἀπέχω νὰ πιστεύω ὅτι σπουδαίως προβάλλει αὐτὴν τὴν ἔνστασιν, καὶ μάλιστα ἐγὼ, ὅστις σέβομαι τὰς πεποιθήσεις τῶν ἄλλων, μᾶλλον φρονῶ, ὅτι προέρχεται ἀπὸ πνεῦμα ἁβροφροσύνης πρὸς τὴν τιμὴν τῶν 500 ἐκείνων πολιτῶν· καὶ ἰδοὺ διατί. Σπουδαῖος κοινοβουλευτικὸς ἀνὴρ, ἐπὶ 18 ἔτη βουλευόμενος εἰς τὰ τῆς πολιτείας, εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ γνωρίζῃ ἀκριβέστατα ὅτι ὁ λόγος ἢ τὸ μέσον τῆς ἀποδείξεως, τὸ ὁποῖον φέρει πρὸς ὑποστήριξιν μιᾶς τοιαύτης μομφῆς, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πείσῃ τὴν Βουλὴν, καθόσον, κύριοι, δὲν στηρίζεται εἰμὴ εἰς ἕνα ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον φέρει, καὶ διότι, καὶ ἂν ἤθελεν εἶσθαι ἀληθὲς τὸ γεγονὸς, δὲν δύναται νὰ ἔχῃ ἐκεῖνο τὸ ἀποτέλεσμα, εἰς τὸ ὁποῖον προάγεται ὁ ἔντιμος βουλευτής. Δὲν θέλει νὰ εἴπῃ τοῦτο καὶ μόνον ὅτι διαψεύδεται ὁ λόγος, διότι φέρεται ἀπὸ τὸν ἔντιμον βουλευτὴν, καὶ ὅστις ἄλλως, δὲν εἶναι ἀληθὴς· ὀρθῶς προέβη ἡ ἐπιτροπὴ εἰς τὴν βεβαίωσιν τῆς ἀμφιβολίας αὐτῆς· καὶ δὲν μὲ βεβαιοῖ ὁ λόγος, ὅτι πρὸ ὀλίγου εἶχε κάμει τὴν τοποθέτησιν, διότι εἶναι δυνατὸν νὰ παρωράθη ἡ τοποθέτησις, τὸ ὁποῖον ἔχει μέγα τὸ ἀποτέλεσμα ὡς πρὸς τὴν ἀκρίβειαν τῆς ψηφοφορίας. Ἀλλ’ ἐπίσης, κύριοι, ἂν δέχωμαι ὅτι δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἀπόδειξις, δὲν ἀμφισβητῶ οὔτε τὴν σπουδαιότητα τῶν ἐντίμων πολιτῶν, οὔτε τὸ γνήσιον τῆς ὑπογραφῆς, διότι, ἐπαναλαμβάνω, ὁ ἔντιμος βουλευτὴς ἐπεκαλέσθη τοῦτο· ἐρωτῶ ὅμως αὐτὸν, ἂν πᾶς λογικὸς ἄνθρωπος, διὰ νὰ δώσῃ ἐκείνην τὴν ἀκύρωσιν, τὴν ὁποίαν ζητεῖ ὁ ἔντιμος βουλευτὴς, δὲν πρέπει νὰ συμπεράνῃ ὅτι πάντες οἱ πολῖται αὐτοὶ ἦσαν παρόντες καὶ ἤκουσαν τὸν λόγον διὰ τὸν ὁποῖον ἠνοίχθη ἡ κάλπη; τώρα ἐρωτῶ τὸν κύριον Κεχαγιᾶν, ὑποστηρίζει τοῦτο; ἀλλὰ τότε πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν ὅτι ἦσαν πάντες παρόντες. Βλέπετε λοιπὸν ὅτι τὸ μὴ ἀκριβὲς προέρχεται ἀπ’ αὐτὸ τὸ μέσον τῆς ἀποδείξεως; Ἀλλ’ ἐγὼ προχωρῶ περαιτέρω, ὅπως καὶ ὁ κύριος Μίλησης, ὅτι ἠνοίχθησαν αἱ κάλπαι, καὶ δέχομαι ὅτι παρεβιάσθη ἡ μυστικότης τῆς ψηφοφορίας· ἐρωτῶ ὅμως τὸν ἔντιμον βουλευτὴν Παρνασσίδος· δύναται νὰ ὑποστηριχθῇ τὸ συμπέρασμα ὅτι οἱ λοιποὶ ψηφοφόροι ὑπωπτεύθησαν ὅτι ἑκάστοτε θέλουν ἀνοίγεσθαι αἱ κάλπαι καὶ θέλει γίνεσθαι γνωστὸν ποῦ ἐψηφοφόρησεν ἕκαστος; Μοὶ φαίνεται ὅτι τοῦτο δὲν ἔχει καμμίαν ὑπόστασιν. Καὶ διατὶ, κύριοι; ἁπλούστατον πρᾶγμα· ὄχι μόνον διότι δὲν ἔχομεν καμμίαν ἄλλην ἀπόδειξιν ὅτι ἠνοίχθησαν αἱ κάλπαι, ἀλλὰ καὶ διότι ἂν μία μόνον ψῆφος ἤθελε πέσει εἰς τὴν κάλπην ἑνὸς, αὐτοῦ τοῦ Παππακώστα, καὶ ἂν ἐξηκολούθουν ν’ ἀνοίγωνται αἱ κάλπαι, αὐτὸ τὸ ὁποῖον προσπαθεῖ ν’ ἀποδείξῃ ὁ ἔντιμος βουλευτὴς, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ λάβῃ χώραν, διότι ὅπως παρετήρησα, ἀγνώστου ὄντος, ποῖος ἔδωκε τὴν ψῆφον τὴν μέλαιναν, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ εὑρεθῇ ποῖος ὁ κατόπιν αὐτοῦ ψηφοφορήσας. Ἰδοὺ ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον δὲν εὑρίσκω καμμίαν σπουδαιότητα εἰς τὴν ἔνστασιν τοῦ κ. Κεχαγιᾶ. Ἑπομένως ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ πιστεύω ὅτι καὶ αὐτὸς ἔχει τὴν αὐτὴν συνείδησιν, ἀλλὰ χάριν μιᾶς ἁβροφροσύνης κάμνει μίαν τοιαύτην ἔνστασιν.

§148ΠΟΛΛΟΙ. Βέβαια.

§149ΖΕΓΓΕΛΗΣ. Γνωμοδοτῶ λοιπὸν ὑπὲρ τῆς ἐπικυρώσεως τῆς ἐκλογῆς.

§150ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Κύριοι, εὐχαρίστως ἤθελα κλίνει γόνυ σεβασμοῦ εἰς τὸν ἐνδιαφερόμενον ὑπὲρ τοῦ νομίμου τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Παρνασσίδος.

§151ΡΩΜΑΙΟΣ. Πάλιν θὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὰ ἴδια; αὐτὰ εἶναι ἀνοησίαι.

§152ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἐγὼ δὲν εἶπον καμμίαν ἀνοησίαν, καὶ παρακαλῶ ν’ ἀναιρέσῃ ὁ βουλευτὴς αὐτὴν τὴν φράσιν.

§153ΤΙΝΕΣ. Ἐξακολουθήσατε, κ. Δημητριάδη.

§154ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἀρχόμενος τῆς ὑπερασπίσεως τοῦ νόμου ἀπὸ τῆς ἐκλογῆς τοῦ Ναυπλίου καὶ τῆς Παρνασσίδος.....

§155ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἔπειτα ἀπὸ τὴν ἐξήγησιν, τὴν ὁποίαν σᾶς ἔδωσα!!

§156ΜΙΛΗΣΗΣ. Τί φρονεῖτε ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ κ. Κεχαγιᾶ; Περὶ τούτου ὁμιλήσατε· τὰ λοιπὰ εἶναι περιττά.

§157ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Εἴπετε, κ. Κεχαγιᾶ, εἶμαι συνεπὴς, διότι ἐκεῖ ὑπερασπισθεὶς τὸν νόμον πράττω τὸ αὐτὸ καὶ σήμερον· καὶ ἐκεῖ παρανόμως καὶ ἐδῶ ἐγένετο ἐκλογὴ, καὶ διὰ τοῦτο εἶμαι καὶ κατὰ τῶν δύο ὑπὸ σεβασμὸν καὶ πρὸς τὴν πολιτείαν καὶ πρὸς τὸ πολίτευμα. Ἤθελον χρεωστεῖ χάριν εἰς τὸν κ. Κεχαγιᾶν, ἐὰν ἤθελε πείσῃ καὶ ἐμὲ τοὐλάχιστον, ἐὰν πράγματι αὐτὸ τὸ αἴσθημα τὸν ἠνάγκασε νὰ ἦναι ὑπὲρ τοῦ νόμου τοῦ καταπατουμένου εἰς τὴν ἐκλογὴν Παρνασσίδος. Πρῶτον, κύριοι, ἀκούσατε ἐν τῇ Ναυπλίᾳ.......

§158ΤΙΝΕΣ. Ἄ! ἄ! πάλιν...... (θόρυβος).

§159ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Δὲν παραιτοῦμαι, θὰ ἐξακολουθήσω.

§160ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐντὸς τοῦ θέματος.

§161ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Μάλιστα. Ἐδῶ ὁ κ. Κεχαγιᾶς ἰσχυρίζεται, ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἄκυρος διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, ὅτι παρεβιάσθη ἡ μυστικότης, ἐνῷ οἱ συγγενεῖς του εἰς τὸ Ναύπλιον (θόρυβος)· καλὰ, κύριοι, ἔρχομαι εἰς τὸ προκείμενον, ἀλλὰ δὲν παραιτοῦμαι οὔτε κανεὶς ἠμπορεῖ νὰ μοῦ τὸ ἐπιβάλῃ· ἔρχομαι ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν ἐκλογὴν Παρνασσίδος. Τί σᾶς λέγει; ζητεῖ τὴν ἀκύρωσιν διὰ τὸν λόγον, ὅτι ἐν τῇ ἀρχῇ τῆς ψηφοφορίας καὶ ὁ ἀντιπρόσωπός του καὶ οἱ ἄλλοι συνεφώνησαν καὶ ἤνοιξαν τὰς κάλπας, καὶ ἑπομένως παρεβιάσθη ἡ μυστικότης. Λέγομεν δὲ, κύριοι, ὅτι ἡ παραβίασις αὐτὴ, ἡ παρατυπία αὐτὴ ἐγένετο, κύριοι, ἐκ συμφώνου, ὅ ἐστί, εἰς τοῦτο συνετέλεσε καὶ ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ κ. Κεχαγιᾶ· ἑπομένως δὲν δύναται ὁ ἴδιος ὁ ὑπερασπιζόμενος τοὺς τύπους νὰ κατηγορήσῃ πρᾶξιν, τὴν ὁποίαν αὐτὸς ὁ ἴδιος ἔπραξε διὰ τοῦ ἀντιπροσώπου του. Ἀλλὰ, κύριοι, τί λέγει; τὸ γεγονὸς τοῦτο ἔσχεν ἐπιῤῥοὴν ἐπὶ τοῦ ἀποτελέσματος· ἐγὼ ὅμως σᾶς λέγω δὲν εἶχε καμμίαν ἐπιῤῥοὴν, διότι αἱ 4 ἢ 5 ψῆφοι, αἱ ὁποῖαι ἔπεσαν δὲν ἠδύναντο νὰ ἐπηρεάσουν τὸ ἀποτέλεσμα. Πρῶτον λοιπὸν καὶ πρὸς τὴν πλειονοψηφίαν τῆς ἐκλογῆς οὐδεμίαν ἐπιῤῥοὴν ἠδύνατο νὰ ἔχῃ· δεύτερον ὁ λόγος, τὸν ὁποῖον εἶπεν, ὅτι ἐφοβήθησαν οἱ ψηφοφόροι, ὁ λόγος αὐτὸς εἶναι ἐντελῶς ἀνυπόστατος, διότι ἀντίκειται, κύριοι, εἰς τὴν μυστικὴν ψηφοφορίαν· τί εἶναι, κύριοι, μυστικὴ ψηφοφορία; εἶναι τὸ νὰ ἐκπληρώσῃ ὁ ἐκλογεὺς καὶ νὰ ἐκφράσῃ τὴν θέλησίν του μὴ ἐπηρεαζόμενος ἀπὸ οὐδὲν πρόσωπον. Ἐὰν αὐτὸς ἦναι ὁ σκοπὸς, δὲν πίπτει ὁ λόγος, τὸν ὁποῖον εἶπεν, ὅτι ἐφοβήθησαν οἱ ψηφοφόροι, ὡς ἐντελῶς ἀνυπόστατος; ἐὰν ἐγνώριζον ὅτι ἐψηφοφόρησαν 5 καὶ ὕστερον οἱ ἄλλοι ἠμποροῦσαν καὶ οἱ ἄλλοι νὰ εἴπουν, ὅτι ἡμεῖς θὰ ψηφοφορήσωμεν ὅπως θέλετε, δὲν ἦταν, κύριοι, νὰ ψηφοφορήσουν ὅπως ἤθελον; ἰδοὺ λοιπὸν, ὅτι ὁ λόγος αὐτὸς πίπτει· ἀλλὰ τί σᾶς λέγει ὁ κ. Κεχαγιᾶς; νὰ μὲ πιστεύσητε, ὅτι αὐτὸ ἔγινε δι’ ἄλλον λόγον, καὶ ὄχι διὰ τὸν λόγον τὸν ὁποῖον ἀναφέρει ἡ πρᾶξις· ἀλλὰ πῶς ἠμπορεῖ νὰ πιστεύσῃ ἓν κοινοβούλιον τὸν κ. Κεχαγιᾶν, ἐνῷ ἡ πρᾶξις καὶ τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ ἀντιπροσώπου αὐτοῦ τοῦ ἰδίου βεβαιοῖ τὸ ἐναντίον, καὶ λέγουν, ὅτι τοῦτο ἔγινε διὰ νὰ ἴδωσι ἂν ἡ κατάστασις τῶν καλπῶν ἦτο ὅπως ἔπρεπε; καὶ ἠμποροῦσε νὰ γίνῃ, διότι δὲν ἐπηρεάζει παντελῶς τὸ ἀποτέλεσμα κύριοι· ἀλλὰ τί σᾶς λέγει ὁ κ. Κεχαγιᾶς; 500 ὑπογραφαὶ ἐντίμων ἀνθρώπων, πολῖται σεβαστοὶ ἠθικώτατοι, τὸ λέγουν, ὅτι εἶναι παράνομον· ἀλλὰ τίς ἀνάγκη νὰ μᾶς τὸ εἴπωσι 500; εἶναι εἰς τὰ πρακτικά· ἐὰν ᾖναί τι, τὸ ὁποῖον δὲν φαίνεται εἰς τὰ πρακτικὰ, καλῶς θὰ εἶχε· ἀλλ’ ἀφοῦ ἀναφέρεται εἰς τὰ πρακτικὰ, καὶ δὲν ἐξετάζω πῶς ἐλήφθη ἡ ἀναφορὰ, ἂν μόνοι των οἱ ὑπογεγραμμένοι τὸ ἀναφέρουσιν, ἐπειδὴ τοῖς τὸ ἀπῄτησαν, σᾶς ἐρωτῶ, πρέπει νὰ ἔρχωνται ἐδῶ μὲ ἓν ἔγγραφον καὶ νὰ λέγουν ἐναντίον τῆς μυστικῆς ψηφοφορίας; καὶ ποῖοι; οἱ ὑπερασπισταὶ λεγόμενοι αὐτῆς· ἀντίκειται τοῦτο καὶ εἰς τὸν νόμον καὶ εἰς τὴν συνείδησιν· δὲν εἶσθε λοιπὸν ἐντὸς τοῦ νόμου, κ. Κεχαγιᾶ, ἑπομένως ὑπερασπιζόμενοι τὴν παρανομίαν ἔρχεσθε δῆθεν νὰ σώσητε τὴν μυστικὴν ψηφοφορίαν καὶ τὸ πολίτευμα.

§162ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Μετὰ τὴν ἀκύρωσιν δὲν εἶναι πάλιν ὁ πολίτης ἐλεύθερος νὰ ψηφίσῃ ὅπως θέλει;

§163ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ ἐξετάσω ποίαν ἐπιῤῥοὴν δύναται νὰ ἐξασκήσῃ τοῦτο· ἐγὼ ἐξετάζω τὸ πρᾶγμα, τὶ ἔρχεσθε καὶ λέγετε, σέβομαι τὴν μυστικότητα, καὶ ὅμως παραβιάζετε τὴν μυστικότητα, καὶ διὰ τῆς παραβιάσεως αὐτῆς ἔρχεσθε, λέγετε, νὰ σώσητε αὐτήν. Φρονῶ, ὅτι ἄλλοι σκοποὶ καὶ ἄλλα συμφέροντα κρύπτονται ὄπισθεν αὐτῆς, καὶ πιστεύω, ὅτι ἡ Βουλὴ εἶναι πεπεισμένη περὶ αὐτοῦ.

§164ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Κατ’ ἐμὲ, κύριοι, ἔκτακτόν τι θέαμα παρίσταται εἰς τὴν συζήτησιν αὐτήν· καὶ τὸ θέαμα τοῦτο εἶναι, τὸ ὅτι ἔρχεται ἐπιτυχὼν βουλευτὴς καὶ λέγει, ὅτι, ἐπειδὴ ἐγὼ νομίζω, ὅτι προῆλθον ἀπὸ παρανομίαν, προτείνω τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς. Δὲν ἐξετάζω τὴν διάνοιαν, ἔστω ὑπάρχει καὶ συμφέρον, ἀλλὰ καὶ τοῦτο ἐγὼ τὸ θεωρῶ εὐγενὲς θέαμα, διότι ἐὰν ἀνώτερον παντὸς συμφέροντος εἴς τινα ὑποψήφιον ᾖναι τὸ νὰ ἐπιτύχῃ εἰς τὰς ἐκλογὰς, καθὼς ἐπίσης εἶναι εἰς αὐτὸν τὸ νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογή του κατὰ τὴν ἐξέλεγξιν, ἐδῶ βλέπομεν εἰς τοῦτο τὸ συμφέρον προτιμᾶται ἓν ἄλλο· ἀλλὰ τὴν ἰδέαν, τοὺς σκοποὺς, δὲν δύνασθε νὰ τοὺς ἐξετάσητε, ἡμεῖς δὲν ἠμποροῦμεν παρὰ μόνον νὰ ἐξετάσωμεν τὸ ὑπὸ τὴν ὄψιν μας. Ὁ κ. Κεχαγιᾶς εἶπε, παρεβιάσθη τὸ Σύνταγμα, παρεβιάσθη ὁ ἐκλογικὸς νόμος, ἐσυμφώνησαν τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς μετὰ τῶν ἀντιπροσώπων καὶ ἠνοίχθησαν αἱ κάλπαι, ἑπομένως παρεβιάσθη τὸ μυστικὸν τῆς ψηφοφορίας· καὶ πολὺ καλὰ σᾶς εἶπεν, σκέπτεται τὰς συνεπείας, διότι ποῖος θὰ ἐμποδίσῃ αὔριον τὴν πλειονοψηφίαν τῆς ἐπιτροπῆς ν’ ἀνοίγῃ τὰς κάλπας ὅταν θέλῃ; Τὸ γεγονὸς τοῦτο δὲν πρέπει νὰ τὸ παρατρέξῃ, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν της ἡ Κυβέρνησις, καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ πράξῃ τοῦτο, εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἡ κυβέρνησις θέλει εἴπει, ὅτι οὗτοι ἐστάλησαν εἰς τὸν εἰσαγγελέα ὅπως ἀποτίσουν τὰς ποινάς. Ἀλλ’ ἐνῷ, κύριοι, θέλετε τοῦτο, καὶ συμφωνῶ ὅτι πρέπει νὰ σταματήσῃ, ἐρωτῶ ποῖον σκοπὸν ἔχετε;

§165ΤΙΝΕΣ. Ποῖον εἶναι τὸ συμπέρασμά σας;

§166ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἰδοὺ τὸ συμπέρασμα, τὸ ὁποῖον θὰ φέρω· πιστεύω, ὅτι ὁ ἔντιμος βουλευτὴς, καὶ πιστεύω εἰς τὸν χαρακτῆρά του ὅτι θὰ τὸ ἐκτελέσῃ, θέλει πεισθῆ, ὅτι ἐὰν τιμωρηθῇ ἡ ἐπιτροπὴ καὶ ὁ ἀντιπρόσωπος, ὁ ὁποῖος συνῄνεσε ν’ ἀνοιχθῇ ἡ κάλπη, θέλει, λέγω, πεισθῆ, νὰ μὴ παραιτηθῇ καὶ νὰ μὴ μᾶς στερήσῃ τῆς παρουσίας του.

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφωτίσθη ἡ Βουλή;

§168ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Παρνασσίδος νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Παρνασσίδος καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους, Εὐθ. Κεχαγιᾶν, Λουκᾶν Καραλίβανον καὶ Παναγ. Παππακώσταν Τσαμάλαν ἔχοντας τὰ νόμιμα προσόντα.

§170ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Σέβομαι τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, καὶ ἔχω πλήρη πεποίθησιν, ὅτι ὑπηγορεύθη ἀπὸ πνεῦμα εὐθυδικίας· δὲν δύναμαι ὅμως ἀφ’ ἑτέρου νὰ ἐκπληρώσω τὰ βουλευτικά μου καθήκοντα ἀπέναντι μιᾶς διαμαρτυρήσεως τῶν συμπολιτῶν μου, οἱ ὁποῖοι ἐπὶ 18 ἔτη μοὶ ἔκαμον τὴν τιμὴν νὰ μὲ τιμῶσι διὰ τῆς ψήφου των, διὰ τοῦτο ὑποβάλλω τὴν παραίτησίν μου.

§171ΤΙΝΕΣ. Ἐὰν τὴν παραδεχώμεθα.

§172ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Αὐτὸ εἶναι τρόπος τοῦ λέγειν μόνον· τὸ νὰ λέγετε ἀφ’ ἑνὸς μὲν «σέβομαι τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, καὶ ἔχω πλήρη πεποίθησιν, ὅτι ὑπηγορεύθη ἀπὸ πνεῦμα εὐθυδικίας», ἀφ’ ἑτέρου δὲ, «ἐν τούτοις, νὰ προσθέτετε, ὑποβάλλω τὴν παραίτησίν μου».

§173ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε πρόεδρε, μετὰ τὴν ἐπικύρωσιν τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Πάλλης, νομίζω, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ δοθῇ ἓν πέρας εἰς τὴν ὁρκωμοσίαν τῶν κυρίων Ἰακωβάτων καὶ Χαριτάτου· ἐὰν ἡ ὁρκοδοσία ἀπὸ τῆς ἕδρας ἦναι ἔγκυρος, ὅπως ἔγινε τὴν πρώτην ἡμέραν. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι ἡ ὁρκωμοσία τοῦ κ. Ἰακωβάτου, ἥτις ἔγινεν ἀπὸ τῆς ἕδρας, νὰ λυθῇ, ἐὰν ἦναι ἔγκυρος· ἐὰν δὲ πάλιν ἡ Βουλὴ παραδεχθῇ, ὅτι εἶναι ἄκυρος, τότε πάλιν νὰ δοθῇ ἓν πέρας.

§174ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἀπεφάνθη (θόρυβος).

§175ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κύριε πρόεδρε, τὸ ζήτημα τῶν βουλευτῶν Ἰακωβάτων καὶ Χαριτάτου εἶναι σπουδαῖον· συμφέρει ν’ ἀποφασίσῃ ἡ Βουλὴ περὶ τῆς θέσεως, τὴν ὁποίαν θὰ ἔχουν οἱ βουλευταὶ Πάλλης, οἱ ὁποῖοι εἶναι τρεῖς ἀντιπρόσωποι, καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν ἐπιθυμοῦν ν’ ἀργοῦν, ἐνῷ εὑρίσκονται ἐντὸς τῆς Βουλῆς. Μοὶ φαίνεται, ὅτι τὸ ζήτημα σπουδαίως δὲν ἐσυζητήθη καὶ πρέπει νὰ συζητηθῇ. Οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι καὶ ὁ κύριος Χαριτάτος δὲν ἰσχυρίζονται ἄλλο, παρ’ ὅτι ἐπιθυμοῦν νὰ ὑποβληθῶσιν εἰς τοὺς αὐτοὺς κανόνας καὶ τύπους τῆς ὁρκωμοσίας, εἰς τοὺς ὁποίους ὑπεβλήθησαν τὰ δύω τρίτα ἢ τὰ τρία τέταρτα τῆς Βουλῆς. Λοιπὸν, κύριοι, ἐρωτῶ δὲν ἤθελε κάμει μίαν πρᾶξιν τὴν πλέον ἄδικον, τὴν ἀδικωτέραν λέγω, κύριοι, ἡ Βουλὴ εἰς περίπτωσιν, καθ’ ἣν ἤθελεν ὑπαγάγει τοὺς ἐντίμους βουλευτὰς εἰς μίαν ἐξαιρετικὴν διατύπωσιν τῆς ὁρκωμοσίας; Διὰ νὰ σᾶς πείσω, κύριοι, λέγω, ὅτι πολλάκις ἐγένετο τὸ τοιοῦτον, καὶ πολλὰ προηγούμενα ὑπάρχουσιν ἐν τῇ Βουλῇ, τὰ ὁποῖα δὲν δύνανται νὰ καταδικασθῶσι διὰ μιᾶς ἀντιθέτου ἀποφάσεως. Πολλάκις, κύριοι, εἶδεν ἡ πατρὶς ἐντὸς αὐτοῦ τοῦ Βουλευτηρίου συνεδριάσαντας βουλευτὰς ἄλλου δόγματος, καὶ ἐν τούτοις οἱ βουλευταὶ αὐτοὶ δὲν ὡρκίσθησαν ὅπως ὑμεῖς λέγετε, καὶ ἑπομένως οὐχ ἧττον ἡ Βουλὴ ἐθεωρήθη καλῶς ἔχουσα καὶ ἡ ἐπαρχία, ἥτις ἐπίσης γεννᾷ καὶ τοὺς ἀνθρώπους, δὲν κατεκρίθη, διότι οὗτοι ἔλαβον μέρος εἰς ὅλας τὰς συνεδριάσεις καὶ ἀποφάσεις τῆς Βουλῆς. Σήμερον πρόκειται περὶ μιᾶς διατυπώσεως, ἡ ὁποία ἠμπορεῖ μόνον καὶ μόνον ν’ ἀποβῇ εἰς ἕνα ἐρεθισμόν. Ἀλλὰ ἂς ἐξετάσωμεν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον ζητεῖτε ἀπὸ τὸν κύριον Ἰακωβάτον, εἶναι ὀρθὸν, εἶναι δίκαιον, ὅταν ἦναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔκαμον τὰ τρία τέταρτα τῶν λοιπῶν βουλευτῶν; Ναὶ, κύριοι, διότι οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι καὶ ὁ κύρ. Χαριτάτος δὲν ζητοῦν τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ ἔλθῃ ὁ ἱερεὺς, ἂς φέρῃ καὶ τὸ Εὐαγγέλιον, αὐτοὶ δὲ νὰ ὑψώσουν τὴν χεῖρα, ὅπως καὶ οἱ λοιποὶ τὸ ἔπραξαν ἐντὸς τῆς Βουλῆς. Ποῖος εἶναι ὁ τρόπος, κατὰ τὸν ὁποῖον δίδεται ὁ ὅρκος; εἶναι περιττὸν νὰ ἐπανέλθῃ τὸ ζήτημα, διότι αἱ διατάξεις τοῦ Συντάγματος λέγουν· «Ὁρκίζομαι εἰς τὸ ὄνομα τῆς ὁμοουσίου καὶ ἀδιαιρέτου Τριάδος κτλ.» δὲν ἀναφέρει ῥητῶς καμμία ἄλλη διάταξις, ὅτι ὀφείλει ὁ βουλευτὴς νὰ ὁρκισθῇ ἐπὶ τοῦ Εὐαγγελίου· ἐπεκράτησεν ἓν ἔθιμον, ἀλλ’ αὐτὸ τὸ ἔθιμον ἐπεκράτησεν ὁσάκις δίδεται ὁ ὅρκος· οἱ βουλευταὶ ἀπὸ τῆς θέσεώς των νὰ ἐπαναλαμβάνωσιν αὐτὸν καὶ νὰ θεωρῶνται ὡς δόσαντες τὸν ὅρκον. Κύριοι βουλευταὶ, δὲν εἶναι φρόνιμον, δὲν εἶναι ὀρθὸν, δὲν εἶναι δίκαιον νὰ ἐπιμένωμεν εἰς ἰδέας ὅλως διόλου σχολαστικὰς καὶ ἀδίκους συνάμα, καὶ νὰ ὑπαγάγωμεν τοὺς βουλευτὰς τῆς ἐπαρχίας Πάλλης εἰς μίαν ἐξαίρεσιν· ἤθελον σᾶς φέρει ἓν παράδειγμα, τὸ ὁποῖον συνέβη ἐσχάτως· γνωρίζετε, ὅτι ὁ κύριος Μπράϊτ ἐν Ἀγγλίᾳ εἶναι ῥιζοσπάστης, ὅταν ἐπρόκειτο κατὰ τὴν διατύπωσιν τοῦ Ἀγγλικοῦ ἐθίμου νὰ δώσῃ τὸν ὅρκον ὡς ὑπουργὸς, ἔπρεπε νὰ παρουσιασθῇ καὶ φιλήσῃ τὴν χεῖρα τῆς βασιλίσσης· ὁ κύριος Μπράϊτ, καίτοι δεχθεὶς τὸ χαρτοφυλάκιον ὡς ὑπουργὸς, δὲν ἠθέλησε νὰ φιλήσῃ τὴν χεῖρα, εἶπεν, ὅτι ἐγὼ σύμφωνα μὲ τὴν ἀρχήν μου δὲν δύναμαι νὰ πράξω τοῦτο, ἀλλὰ ἠξεύρετε ὅτι, ἐὰν δὲν ἐφιλοῦσε τὸ χέρι τῆς βασιλίσσης δὲν ἐγίνετο ὑπουργός· οὐχ ἧττον ὅμως ἦτον ἀνάγκη εἰς τὰ συμφέροντα τοῦ κράτους νὰ λάβῃ μέρος· τί ἔκαμε τότε φρονίμως ἡ Ἀγγλία; εἶπεν, ὅτι αὐτὸ τὸ ζήτημα πρέπει νὰ ὑποχωρήσῃ εἰς τὰ συμφέροντα τοῦ κράτους, καὶ ὁ Μπράϊτ ὡμίλησε μὲ τὴν βασίλισσαν χωρὶς νὰ φιλήσῃ τὴν χεῖρα αὐτῆς· ἕπεται λοιπὸν, ὅτι ὁ κύριος Μπράϊτ δὲν ἦτον ὑπουργὸς, διὰ νὰ ἐκπληρώσῃ τιμίως καὶ εὐσυνειδήτως τὸ καθῆκόν του; εἰς τὴν περίστασιν ταύτην δὲν εὑρισκόμεθα, διότι οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι λέγουν, ὅτι ἡμεῖς δίδομεν τὸν ὅρκον ὅπως οἱ λοιποὶ συνάδελφοι ἡμῶν κατὰ τὰ τρία τέταρτα· καὶ ποῖος ἔχει τὸ δικαίωμα ν’ ἀρνηθῇ αὐτὸ εἰς ἕνα συνάδελφον; Λοιπὸν φρονῶ, ὅτι καὶ ὁ ἱερεὺς νὰ ἔλθῃ νὰ διαβάσῃ τὰς εὐχὰς καὶ τὸ Εὐαγγέλιον νὰ παρουσιασθῇ.

§176ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Μὲ τὴν παρατήρησιν ὅτι ὁ κ. Βράϊτ εἶναι Κουάκαρης, καὶ ὄχι ὅ,τι τὸν εἴπατε.

§177ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Νομίζω ὅτι εἶναι ἄτακτος ἡ συζήτησις, ἂς ἐγγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, καὶ αὔριον νὰ ὁρκισθοῦν οἱ κύριοι βουλευταί.

§178ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἡ ἐκλογὴ ἐπεκυρώθη καὶ οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι ἀπουσίαζον· ἔρχονται τώρα καὶ προκειμένου περὶ τῆς ἐκλογῆς τῆς Παρνασσίδος, οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι σοῦ λέγουν, ὅτι θέλουν νὰ λάβουν μέρος, ἰδοὺ ὅτι αὐτὸ τὸ ζήτημα ἠμπορεῖ νὰ παρεμπέσῃ εἰς πᾶσαν περίστασιν.

§179ΜΙΛΗΣΗΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε ν’ ἀρνηθῆτε εἰς βουλευτὴν τὸ δικαίωμα νὰ ψηφοφορήσῃ, οἱ βουλευταὶ εἶναι νόμιμοι.

§180ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Φρονῶ ὅτι αὐτὴ ἡ συζήτησις πρέπει νὰ ἔλθῃ αὔριον πρὸ πάσης ἄλλης· δὲν βλέπω τί θὰ βλάψῃ ἂν παρέλθῃ ὀλίγος καιρὸς καὶ μελετήσωμεν καλλίτερον.

§181ΤΙΝΕΣ. Αὔριον.

§182ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ πρότασις αὕτη δὲν εἶναι νέα, δὲν ἔρχεται πρώτην φορὰν, ὡμίλησαν πολλαῖς φοραῖς· ἐγὼ λέγω, ὅτι ἂν ὁ ὅρκος διὰ τὰ ¾ τῆς Βουλῆς εἶναι ἔγκυρος, γενόμενος ἀπὸ τῆς ἕδρας, εἶναι ἐπίσης καὶ ὁ ὅρκος τῶν Ἰακωβάτων (θόρυβος).

§183ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Καὶ ἐγὼ, κύριοι, δὲν εἶμαι σύμφωνος δι’ ἀναβολὴν, τὸ ζήτημα εἶναι λελυμένον καὶ δεδικασμένον. Ἐρωτῶ τὸν κ. Πετιμεζᾶν, πῶς ὁρκίζονται ὅσοι ἦλθον τὴν πρώτην ἡμέραν, μετὰ τὸν πρῶτον ὅρκον; πῶς ὡρκίσθη ὁ Βαλασόπουλος, ὁ Τσιριμῶκος; τί μεγάλη διαφορὰ εἶναι ἐὰν ὁ ἱερεὺς, ὁ μητροπολίτης ἦτο παρὼν καὶ τὸ Εὐαγγέλιον; διότι ἦσαν 70, 80 βουλευταὶ, δὲν ἠμποροῦσαν νὰ πλακώσουν τὸ εὐαγγέλιον ὅλοι, ὁ μητροπολίτης εἶπε «ὑψώσατε τὰς χεῖράς σας» ἀνεγνώσθη ὁ ὅρκος καὶ τὸν ἐπανελαμβάναμεν ὅλοι ἡμεῖς, ὑπεγράψαμεν εἰς τὸ πρωτόκολλον, ὡμολόγησεν ὁ μητροπολίτης ὅτι ἐνώπιόν του ὡρκίσθημεν, καὶ ἐφιλήσαμεν καὶ τὸ χέρι του· ὅσοι ἦλθον μεθ’ ἡμᾶς τί ἔκαμαν; ὅ,τι ἔκαμαν αὐτοὶ νὰ κάμουν καὶ οἱ Ἰακωβάτοι. Τί ζητοῦν; νὰ ἔλθῃ τὸ εὐαγγέλιον, ὁ ἱερεὺς, νὰ ἀναγνωσθῇ ὁ ὅρκος, νὰ ὑψώσουν τὸ χέρι τους οἱ Ἰακωβάτοι, καὶ νὰ ὁρκισθοῦν.

§184Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Αὐτὸ λέγω καὶ ἐγὼ (θόρυβος)

§185ΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Αἱ ἀποφάσεις τῆς Βουλῆς εἶναι σεβασταὶ, καὶ ζητῶ ν’ ἀναγνωσθοῦν τὰ πρακτικά· ὀφείλετε ὅλοι νὰ σεβασθῆτε τὰς πράξεις της. Ν’ ἀναγνωσθοῦν τὰ πρακτικά.

§186ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§187Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κύριε πρόεδρε, σᾶς κάμνω τὴν ἀκόλουθον παρατήρησιν, ὅτι τὸ ζήτημα αὐτὸ ὅτε τὸ πρῶτον ἦλθεν εἰς τὴν Βουλὴν δὲν ἐλύθη, ὅτε ὡμίλησεν ὁ κ. Ἰακωβάτος καὶ ἐγώ. Κατόπιν ὁσάκις ἦλθε τὸ ζήτημα εἰς τὴν Βουλὴν, ἡμεῖς εἰργαζόμεθα εἰς τὰ τμήματα, καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν ὅλων τῶν συναδέλφων μου (θόρυβος). Σᾶς παρακαλῶ, κ. πρόεδρε, νὰ μοῦ εἴπητε σεῖς, ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἐπικαλοῦνται τὸν κανονισμὸν καὶ σᾶς λέγουν, ὅτι τὸ ζήτημα πρέπει ν’ ἀναβληθῇ καὶ τεθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, πότε τὸ ἐθέσατε εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ τὸ ἐσυζητήσαμεν;

§188ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Ὑπάρχουν πρακτικὰ, καὶ τὸ ζήτημα εἶναι δεδικασμένον.

§189Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν ἔχομεν δικαίωμα ἀντιπροσώπους νομίμους, τοὺς ὁποίους ἔστειλεν ἡ ἐπαρχία των νὰ τοὺς θέσωμεν ἡμεῖς εἰς ἀργίαν. Ἐνθυμηθῆτε, ὅτι ὑπῆρξεν ἐποχὴ, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡμεῖς αὐτοὶ, κύριοι, οἱ ὁποῖοι σήμερον φωνάζομεν, εἴπομεν, ὅτι δὲν πρέπει νὰ μεταχειρίζεσθε πρὸς ἄλλους πίεσιν, διότι σήμερον εἶσθε πλειονοψηφία· αὐτὴν τὴν παρατήρησιν φέρω σήμερον ὡς πρὸς ὅλους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἀδημονοῦν αὐτὴν τὴν στιγμὴν καὶ φωνάζουν. Τὰ ζητήματα αὐτὰ εἶναι λίαν σπουδαῖα καὶ σκληρὰ, ἀποβλέπουν τὴν ἀντιπροσωπείαν μιᾶς ὁλοκλήρου ἐπαρχίας, τὴν ὁποίαν θέλουν νὰ θέσουν, καὶ χωρὶς νὰ βασανισθῇ διόλου ἡ ὑπόθεσις ὅπως πρέπει, εἰς ἀργίαν. Ἐπιμένω λοιπὸν εἰς ὅσα προεῖπον, ὅτι δὲν δύναται νὰ κάμῃ ἡ Βουλὴ ἐξαίρεσιν εἰς τοὺς βουλευτὰς Πάλλης, διότι καθὼς σᾶς εἶπεν ὁ κ. Κρεστενίτης, ὅταν τὴν ἀ. ἡμέραν ἦλθεν ὁ ἅγιος μητροπολίτης ν’ ἀναγνώσῃ τὸν ὅρκον, ὅλοι ὕψωσαν τὰς χεῖρας των, αὐτὸ τοῦτο θὰ γίνῃ καὶ σήμερον διὰ τοῦ ἱερέως. Ἂς πεισθοῦν δὲ οἱ ἐπαγγελλόμενοι σήμερον τὸν λίαν φιλορθόδοξον, ὅτι ἡ δύναμις τῆς θείας χάριτος δὲν εἶναι ὅταν πλησιάσῃ κανεὶς τὸ εὐαγγέλιον δύναται νὰ φθάσῃ καὶ μέχρις αὐτῶν τῶν θρανίων ὅπου κάθηνται οἱ Ἰακωβάτοι.

§190ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ὁρίστε, κ. πρόεδρε, πείθονται οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι νὰ ὁρκισθοῦν· (οἱ κύριοι Γεώρ. καὶ Χαράλ. Ἰακωβάτοι καταβαίνουν πρὸς τὸ βῆμα).

§191ΠΟΛΛΟΙ. Αὔριον, αὔριον (θόρυβος).

§192ΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Αἱ ἀποφάσεις τῆς Βουλῆς εἶναι σεβασταί· ν’ ἀναγνωσθοῦν τὰ πρακτικά.

§193ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀμέσως, ἐδῶ εἶναι τὰ πρακτικά.

§194ΛΑΠΑΣ. Προχωρήσατε εἰς τὰς ἐκλογὰς, κ. πρόεδρε.

§195ΠΟΛΛΟΙ. Ἀναγνώσατε τὰ πρακτικὰ, κ. πρόεδρε.

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἰδοὺ, ἂς ἀναγνωσθοῦν. Ὁ γραμματεὺς κ. Παρίσης τὰ ἀναγινώσκει. Εἶτα ἐλθόντος τοῦ ἱερέως πρὸς ὅρκισιν βουλευτῶν, ὁ πρόεδρος ἐκάλεσε τοὺς βουλευτὰς Πάλλης κτλ.

§197ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Σύμφωνα μὲ τὰ πρακτικὰ θὰ εἴπω δύο λέξεις, κύριοι.

§198ΜΙΛΗΣΗΣ. Κατὰ τί τὰ πρακτικὰ ἀντιβαίνουσιν εἰς τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν σᾶς κάμνουν τώρα οἱ βουλευταί; θέλουν νὰ ὁρκισθοῦν.

§199ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφ’ οὗ θέλουν νὰ ὁρκισθοῦν, θὰ ὁρκισθοῦν κατὰ τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς.

§200ΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπιμένουν ἀπὸ τῆς θέσεώς των.

§201ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§202ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Νὰ ἤμεθα ὀλίγον προσεκτικοί, κύριοι, διότι εἶναι ἀντικείμενα, τὰ ὁποῖα ἀνάγονται εἰς τὴν ἀπόλυτον ἐλευθερίαν καὶ ἰσότητα, τὴν ὁποίαν θέλετε νὰ πρεσβεύητε, καὶ τὴν ὁποίαν σήμερον θέλετε νὰ στερήσητε ἀπὸ τοὺς ἐκλεξίμους τῆς ἐπαρχίας Πάλλης. Ἡ ἰσότης εἶναι μία, ἡ ἐλευθερία εἶναι μία καὶ ἡ αὐτή. Τί σᾶς λέγουν οἱ κύριοι βουλευταὶ τῆς Πάλλης; «Θὰ ὁρκισθῶμεν καὶ ἡμεῖς, κύριοι, ὅπως ὡρκίσθητε καὶ σεῖς· ἡ Βουλή, τὰ ¾, ὡρκίσθησαν ἀπὸ τῆς θέσεώς των, τὰ λοιπὰ μέλη ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, διὰ τῆς ἐπιθέσεως τῆς χειρὸς ἐπὶ τοῦ ἱεροῦ Εὐαγγελίου». Εἶναι κύριοι νὰ ἐκλέξουν εἴτε τὸ ἓν σύστημα, εἴτε τὸ ἄλλο, δὲν ἠμπορεῖτε νὰ τοὺς τὸ ἀρνηθῆτε, ἂν θέλητε νὰ ἦσθε πράγματι ἐλεύθεροι. Ἡμεῖς ὡρκίσθημεν ἀπὸ τῆς θέσεως, οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι ἐπιμένουν διὰ τοῦ αὐτοῦ τρόπου νὰ ὁρκισθοῦν ἀπὸ τῆς θέσεώς των.

§203ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§204ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἀλλὰ σημειώσατε, κύριοι, ὅτι εἰς τὰ πρακτικὰ αὐτά, τὰ ὁποῖα θὰ γραφῶσιν, ἡ κατόπιν γενεά, ἡ ὁποία θὰ τὰ ἀναγνώσῃ, θὰ μᾶς δώσῃ τὸ μεγαλείτερον ἁμάρτημα (θόρυβος). Δὲν πτοοῦμαι ἀπ’ αὐτὰς τὰς φαρισαϊκὰς καὶ Ἰουδαϊκὰς φράσεις σας (θόρυβος). Ἀφήσατε λοιπὸν τὴν ἐλευθερίαν νὰ ἔλθῃ ἐν τῷ βουλευτηρίῳ τούτῳ, ἂν θέλετε νὰ ἦσθε ἀληθῶς ἐλεύθεροι, καὶ ἂν ἀναγνωρίζητε τὴν ἰσότητα. Αὐτὸ ἠξεύρω ἐγώ, εἰ δὲ μὴ ἀπ’ αὐτὰς τὰς φαρισαϊκὰς ἰδέας δὲν πέρνω ἐγὼ χαμπάρι.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι ἐπιθυμοῦν νὰ ἔλθουν ἐδῶ νὰ δώσουν τὸν ὅρκον;

§206ΔΑΓΡΕΣ. Ἂν πρόκειται νὰ ἔλθῃ εἰς νέαν συζήτησιν αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις, ἔχω τὸν λόγον, κ. πρόεδρε· ἂν θέλῃ ἡ Βουλὴ νὰ μείνῃ εἰς τὴν ἀπόφασίν της, τότε προκαλεῖται σκοπίμως αὐτὴ ἡ συζήτησις, ἵνα ἐξαντληθῇ ὁ καιρὸς καὶ νὰ μὴ φθάσωμεν ταχέως εἰς τὸ πέρας τῆς ἐξελέγξεως τῶν ἐκλογῶν. Νομίζω, ὅτι πρέπει τὸ ζήτημα νὰ τεθῇ οὕτως. Ἡ Βουλὴ ἐμμένει εἰς τὴν ἀπόφασίν της, τουτέστιν, ὅτι οἱ κ. κ. Ἰακωβάτοι ὀφείλουν καὶ πρέπει νὰ δώσουν τὸν ὅρκον ὅπως ὅλοι οἱ ἄλλοι βουλευταί, καὶ ἰδίως ὁ ὑπὲρ αὐτῶν λαλήσας κ. Πετιμεζᾶς; Ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ἔδωσαν πολλοὶ τὸν ὅρκον ἀπὸ τῆς ἕδρας των ἦτον ὁ ἑξῆς· δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ προσέλθουν ὅλοι ἐπὶ τοῦ ἱεροῦ Εὐαγγελίου.

§207ΛΕΚΚΑΣ. Ἐὰν ἦναι νόμος, ἔπρεπε νὰ εἴπῃ ὁ μητροπολίτης νὰ ἔλθουν καὶ οἱ ἄλλοι ἐπὶ τοῦ ἱεροῦ Εὐαγγελίου (θόρυβος). Αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι εἶναι πλέον θρῆσκοι ἀπὸ ἡμᾶς.

§208ΛΑΠΑΣ. .... (θόρυβος).

§209ΛΕΚΚΑΣ. Ὡς τίμιος ἄνθρωπος σᾶς θέλω, κ. Λάππα, νὰ ὁρκισθῆτε ὅπως καὶ ἐγώ, ἔτσι (θέτει τὴν δεξιάν του ἐπὶ τῆς καρδίας του). Ἐὰν ὁ μητροπολίτης ἔσφαλε, καὶ ἐσφάλαμεν ὅλοι, ἔκαμε παρανομίαν· ὄχι φατριαστικῶς νὰ τὰ θέλωμεν ὅλα (θόρυβος). Ἔπρεπεν ὁ μητροπολίτης νὰ μὴ πράξῃ παρὰ τὸν νόμον (θόρυβος). Θὰ καταστραφῶμεν, κύριοι! (θόρυβος).

§210ΤΙΝΕΣ. Νὰ ἔλθῃ ὁ ἱερεύς, κ. πρόεδρε.

§211ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι, ἂν ἀγαποῦν νὰ ὁρκισθοῦν κατὰ τὰ εἰθισμένα, ἂς κοπιάσουν· εἰ δὲ μὴ παρακαλῶ ἡ Βουλὴ νὰ ἐξακολουθήσῃ τὴν συζήτησιν τῶν ἐκλογῶν.

§212ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα· ἐμπρός.

§213ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ λοιπὸν ἐπιμένει εἰς τὴν ἀπόφασίν της, καὶ ἀποφασίζει νὰ ἔμβωμεν εἰς τὰς ἐκλογάς.

§214ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, εἰς τὰς ἐκλογάς, κ. πρόεδρε.

§215ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἐρχόμεθα εἰς τὰς ἐκλογάς. Ἡ ἐπαρχία Πατρῶν. Τὸ τμῆμα γνωμοδοτεῖ παμψηφεὶ καὶ ὁμοφώνως, νὰ ἀποῤῥιφθῶσιν ἅπασαι αἱ μνημονευθεῖσαι ἐνστάσεις ὡς ἀβάσιμοι καὶ ἀνυπόστατοι, ἐπικυρουμένης τῆς ἐν λόγῳ ἐκλογῆς, νὰ κηρυχθῶσι δὲ κατὰ συνέπειαν νόμιμοι βουλευταὶ τῆς ἐπαρχίας Πατρῶν οἱ κύριοι Περικλῆς Καλαμογδάρτης, Θάνος Κανακάρης Ῥοῦφος, Γεώργιος Μπράτσικας καὶ Γεώργ. Μ. Ῥοῦφος. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§216ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§217ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Πατρῶν νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Πατρῶν, καὶ νομίμους βουλευτὰς αὐτῆς τοὺς κυρίους Π. Καλαμογδάρτην, Θ. Κανακάρην, Γ. Μπράτσικαν καὶ Γ. Μ. Ῥοῦφον. «Ἐκλογὴ Πυλίας. Διὰ ταῦτα, τὸ τμῆμα γνωμοδοτεῖ νὰ παραδεχθῇ ἡ Βουλὴ τὸ ἔγκυρον τῆς βουλευτικῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας ταύτης, καὶ ἀναγνωρίσῃ ὡς νομίμους βουλευτὰς αὐτῆς τοὺς κκ. Δημ. Τριγγέταν καὶ Ἀθαν. Μισυρλῆν». Ἔχει τις τὸν λόγον;

§218ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§219ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Πυλίας νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Πυλίας καὶ νομίμους βουλευτὰς αὐτῆς τοὺς κκ. Δ. Τριγγέταν καὶ Α. Μισυρλῆν. «Ἐπαρχία Σάμης. Ἐπειδὴ τὸ τμῆμα διχογνωμῆσαν διῃρέθη εἰς πλειοψηφίαν ὑπὲρ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς διὰ τὰς ἀνωτέρω σκέψεις, καὶ εἰς μειονοψηφίαν ἀποφαινομένην τὴν ἀκύρωσιν τῶν τριῶν δήμων Σάμης, Δολιχίου καὶ Ἄσσου, διὰ τὸν λόγον ὅτι ὑπαρχούσης διαφορᾶς ὀλίγων ψήφων μεταξὺ τοῦ τελευταίου πλειονοψηφήσαντος καὶ τοῦ τελευταίου μειονοψηφήσαντος, ἤτοι κατὰ δέκα καὶ τρεῖς (13) ἡ ἀμφιβολία τῶν κακῶς ψηφοφορησάντων καθιστᾷ τὸ ἀποτέλεσμα μεταξὺ τῶν δύο τούτων ἀμφίβολον, διὰ ταῦτα ἀποφαίνεται, ἡ μὲν πλειονοψηφία ἀποῤῥίπτει τὰς ἐνστάσεις ὡς ἀνυποστάτους, κηρύττει τὴν ἐκλογὴν νομίμως διεξαχθεῖσαν, καὶ βουλευτὰς τῆς ἐπαρχίας Σάμης τοὺς κκ. Ἰωάννην Ἄννινον Καβαλιεράτον, Γεώργιον Μακρῆν Δελαπόρταν καὶ Ἰωάννην Κ. Δεστούνην, ἡ δὲ μειονοψηφία συγκειμένη ἐκ τῶν μελῶν Γ. Μπούμπουλη, Ν. Λεωπούλου, Δ. Χατζίσκου καὶ Ἰακώβου Πολυλᾶ κηρύττει ἄκυρον τῶν ἀνωτέρω τριῶν δήμων Σάμης, Δολιχίου καὶ Ἄσσου τὴν ἐκλογὴν μόνον ὡς πρὸς τοὺς Ἰωάννην Κ. Δεστούνην καὶ Γεράσιμον Ν. Ἀντύπαν, διὰ νὰ ἐπαναληφθῇ μόνον ὡς πρὸς τοὺς δύο ἡ ἐκλογή, διότι ὡς πρὸς τοὺς ἑτέρους πλειοψηφοῦντας, ἡ ἀφαίρεσις τῶν δῆθεν παρανόμως ψηφοφορησάντων ἢ ἀποκλεισθέντων ἐκ 31 δὲν ἀλλοιοῖ τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ψηφοφορίας». Ἐν Ἀθήναις, 23 Ἰουνίου 1869. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§220ΤΙΝΕΣ. Τῆς μειοψηφίας ἓν μέλος νὰ μᾶς φωτίσῃ.

§221ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριοι βουλευταί, λαμβάνων τὸν λόγον ἐπὶ τῆς προκειμένης ἐκλογῆς, τῆς ἐπαρχίας Σάμης, κηρύττομαι κατὰ τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς ὡς πρὸς τὸν ἕνα τῶν ἐπιτυχόντων, τὸν κ. Ἰω. Δεστούνην· δὲν θέλω σᾶς ἀπασχολήσει εἰς ξένα ζητήματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν προκειμένην ἐκλογὴν, δὲν θ’ ἀναμίξω ξένα πρόσωπα μὴ ἐντεταλμένα ὡς ἐκ τοῦ νόμου νὰ ἐκπληρώσωσι καθῆκόν τι εἰς τὴν προκειμένην ἐργασίαν, ἀλλὰ θέλω περιορισθῆ ἀποκλειστικῶς, εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν ἐκλογὴν αὐτὴν, καὶ θέλω σᾶς εἰπεῖ τοὺς λόγους, ἕνεκα τῶν ὁποίων ἐσχημάτισα πλήρη πεποίθησιν ὡς πρὸς τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς διὰ τὸν ἕνα τῶν ὑποψηφίων τὸν κ. Δεστούνην ὡς ἀνωτέρω σᾶς εἶπον. Ἐν πρώτοις ἀνάγκη, κύριοι, νὰ μάθητε, ὅτι μεταξὺ τοῦ τελευταίου ἐπιτυχόντος βουλευτοῦ κ. Δεστούνη, καὶ τοῦ πρώτου ἐπιλαχόντος τοῦ κ. Ἀντύπα εἶναι διαφορὰ ψήφων 13. Ἐάν, κύριοι, κατὰ τὴν ἐκλογὴν τῶν δήμων, τῶν ὁποίων ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου θέλω προσβάλει τὰς ἐκλογὰς ὡς ἀκύρους καὶ παρανόμως ἐνεργηθείσας, ἐὰν λέγω βασίμως καὶ θετικῶς δὲν εἶχον ἀποδείξεις ὅτι ἐψηφοφόρησαν τόσοι ἐκλογεῖς, ὅσοι ἀλλοιοῦσι τὸ ἀποτέλεσμα, τότε βεβαίως δὲν ἤθελα σᾶς ἀπασχολήσει καθ’ ἣν στιγμὴν ὅλη ἡ Βουλὴ βλέπω ὅτι τρέχει εἰς τὸ νὰ τελειώσῃ μίαν ὥραν ἀρχήτερα τὰς ἐξελέγξεις. Δὲν θὰ προστρέξω, κύριοι, ἐν πολλοῖς εἰς περιστατικὰ διὰ νὰ μὴ ταράξω τὴν ἡσυχίαν φίλων μού τινων, θὰ σᾶς φέρω ἀποδείξεις ἀναμφιλέκτους, ἐκ τῶν ὁποίων θέλετε πεισθῆ, ὅτι 29 ἐκλογεῖς κατὰ τοὺς δήμους Σάμης, Δολιχίου καὶ Ἄσσου, ἄλλοι μὲν ἐψηφοφόρησαν χωρὶς νὰ ἔχωσι δικαίωμα νὰ ψηφοφορήσωσι, καὶ ἄλλοι ἔχοντες δικαίωμα ἀπεκλείσθησαν. Ὅλοι, κύριοι, ἔχετε τὴν ἔκθεσιν τῆς πλειοψηφίας τοῦ τμήματος καὶ τὴν ἀνεγνώσατε· δὲν θέλω νὰ τὴν ἀναγνώσω ἐγώ. Σᾶς λέγουν ῥητῶς οἱ κύριοι οἱ ἀποτελοῦντες τὴν πλειονοψηφίαν τοῦ τμήματος, ὅτι ἀληθῶς εἰς τὸν δῆμον Σαμαίων ἐψηφοφόρησαν ἐκλογεῖς μὴ ἐγγεγραμμένοι εἰς τοὺς καταλόγους τοῦ ἔτους 1868· ἀλλ’ ἡ πλειοψηφία τοῦ τμήματος καίτοι δεχομένη, ὅτι δὲν εἶχον δικαίωμα νὰ ψηφοφορήσωσιν οἱ ἐκλογεῖς οὗτοι, δέχεται μίαν ἀρχὴν σφαλερὰν, ὅτι αἱ ψῆφοι τῶν ἐκλογέων τούτων εἶναι νόμιμοι καὶ ὀρθὸν ν’ ἀφαιρεθῶσιν ἀπὸ τὰς κάλπας ὅλων τῶν ὑποψηφίων. Ἰδοὺ τὸ τμῆμα τὶ λέγει ἐν ὀλίγοις περὶ τῶν ἐκλογέων αὐτῶν. «Ἐπειδὴ ὡς ἐξάγεται ἐκ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου διατάσσοντος τὴν κατ’ ἔτος ἀναθεώρησιν καὶ τὴν ὑπεράσπισιν διὰ τὴν παράλειψιν ὀνόματος ἢ προσθήκην παρανόμων, ὁ ἐκλογικὸς κατάλογος ἑκάστου ἔτους καθιστάμενος ὁριστικὸς, θεωρεῖται ἡ βάσις τῆς ψηφοφορίας καὶ οὐχὶ οἱ πρὸ αὐτοῦ, ἄλλως ἡ ἀναδρομὴ εἰς τοὺς πρότερον μετὰ παρέλευσιν πολλῶν ἐτῶν δύναται νὰ παρασταθῇ πηγὴ αὐθαιρεσίας ἢ νοθεύσεως τῆς ἐκλογῆς, ὥστε παρανόμως ἐδέχθησαν ψηφοφόρους τοῦ καταλόγου τοῦ 1866 αἱ ἐπιτροπαί». Μοὶ φαίνεται κύριοι, ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ προστρέξω εἰς τὰ πρακτικὰ τοῦ δήμου Σάμης, διότι ἡ πλειοψηφία τοῦ τμήματος παραδέχεται, ὅτι εἰς τὸν δῆμον Σαμαίων ἐψηφοφόρησαν κατὰ τὰ πρακτικὰ 15 περίπου ἐκλογεῖς μὴ ἐγγεγραμμένοι εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1868. Ἰδοὺ τί λέγει τὸ τμῆμα περὶ τῶν ψήφων τῶν περὶ ὧν πρόκειται ψηφοφόρων. «Ἐπειδὴ μυστικῆς οὔσης τῆς ψηφοφορίας, καὶ μηδεμιᾶς ἐνδείξεως ὑπαρχούσης εἰς τὴν κάλπην ὑπερεψήφισαν ἢ κατεψήφισαν οἱ ψηφοφορήσαντες, ἐν τῇ ἀδυναμίᾳ καὶ ἀγνοίᾳ, πρέπει ν’ ἀφαιρεθῶσιν αἱ ψῆφοι ἐξ ὅλων τῶν ψηφοφορουμένων, καὶ ἑπομένως διὰ τῆς ἀφαιρέσεως ἴσου ἀριθμοῦ παρά τε τῶν ἐπιτυχόντων καὶ ἀποτυχόντων οὐδόλως ἀλλοιοῦται τὸ ἀποτέλεσμα». Τώρα, κύριοι, ἐάν τῳόντι ἦναι συλλογισμὸς τῆς πλειοψηφίας τοῦ τμήματος, ἐὰν τῳόντι ὁ συλλογισμὸς αὐτὸς τοῦ τμήματος συνᾴδει μὲ τὸν νόμον, βέβαια θὰ τὸ ἀποφασίσητε ὑμεῖς· ἀλλὰ πιστεύω πῶς δὲν θὰ δεχθῇ οὐδεὶς ἐξ ὑμῶν, ὅτι ἐκλογεῖς οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν ἀποδεδειγμένον δικαίωμα ψήφου ἐὰν ψηφοφορήσουν, αἱ ψῆφοι αὐτῶν θ’ ἀφαιρεθῶσιν ἀπὸ ὅλας τὰς κάλπας. Καὶ ἠξεύρετε, κύριοι, ἂν παραδεχθῆτε τὴν γνώμην τῆς πλειοψηφίας τὶ προηγούμενον καθιεροῦται; θὰ δώσετε τὸ δικαίωμα εἰς μίαν ἐπιτροπὴν νὰ δεχθῇ νὰ ψηφοφορήσωσι 200 φίλοι της καὶ κατὰ τὴν διαλογὴν ἢ κατὰ τὴν ἐξέλεγξιν τῆς ἐκλογῆς ἐν τῇ Βουλῇ ν’ ἀφαιρεθῶσιν αἱ ψῆφοι ἀπὸ ὅλους τοὺς ὑποψηφίους δηλαδή, διὰ νὰ ἐννοηθῶ καλλίτερα. Θὰ ψηφοφορήσωσι 200 ἐκλογεῖς ὑπὲρ τῆς μιᾶς μερίδος καὶ κατὰ τῆς ἑτέρας, καὶ εἰς τὴν Βουλὴν θὰ εἴπομεν ὅτι τὰς διακοσίας ψήφους αὐτὰς τὰς ἀφαιροῦμεν ἀπὸ ὅλους τοὺς ὑποψηφίους, ὠφέλειαν τῶν μὲν καὶ ζημίαν τῶν δέ.

§222ΔΑΓΡΕΣ. ... (θόρυβος).

§223ΜΠΟΥΤΟΣ. Ὁ κ. Δαγρὲς, βουλευτὴς Καλαμῶν, μοῦ κάμνει αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὴν ἐρώτησιν, ἡ ἐπιτροπὴ Σάμης εἰς τίνα ἀνήκει, εἰς τὸν συνδυασμὸν Α, ἢ εἰς τὸν συνδυασμὸν Β; ἐγὼ θὰ δεχθῶ πρὸς χάριν του, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ ἀνήκει εἰς τὸν συνδυασμὸν, τὴν ἀποτυχούσης μερίδος, ἢ καλλίτερα εἰς τὸν συνδυασμὸν εἰς τὸν ὁποῖον ἀνήκει ὁ ἀποτυχὼν βουλευτὴς Ἀντύπας. Ἀλλὰ, κύριοι, ἐὰν δεχθῶμεν τοῦτο ὡς ἀληθὲς, εἶναι λόγος, εἶναι ἐπιχείρημα νὰ δεχθῶμεν τὰς ψήφους αὐτὰς ὡς καλῶς ῥιφθείσας; εἶναι λέγω νόμιμον, εἶναι δίκαιον νὰ δεχθῆτε, ὅτι αἱ ψῆφοι, τὰς ὁποίας ἐδέχθη ἡ ἐπιτροπὴ, ἀνήκουσιν εἰς τὸν Α. ἢ οἱ ψηφοφόροι τοὺς ὁποίους ἐδέχθη ἡ ἐπιτροπὴ εἰς τὸν Β. ἐψηφοφόρησαν ἀποκλειστικῶς, ἢ ὑπὲρ τοῦ δεῖνος συνδυασμοῦ καὶ κατὰ τοῦ δεῖνος; ἐὰν αὐτὸ τὸ δεχθῆτε, βεβαίως ὁ ἰσχυρισμὸς τοῦ κ, Δαγρὲ, ἢ ἡ ἐρώτησις τοῦ κ. Δαγρὲ ἔχει πρακτικὸν ἀποτέλεσμα, ἀλλ’ οὐδέποτε θέλετε δεχθῆ σεῖς, ὅτι αἱ ψῆφοι τῶν ψηφοφορησάντων ὄντως ἐκλογέων, ἐῤῥίφθησαν ὑπὲρ τοῦ συνδυασμοῦ Α. καὶ κατὰ τοῦ Β.

§224ΔΕΣΤΟΥΝΗΣ. Τότε ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἔκαμε τίποτε ἄλλο....

§225ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ διακόπτετε, κύριοι.

§226ΜΠΟΥΤΟΣ. Θ’ ἀπαντήσω εἰς τὸν κύριον Δεστούνην· λέγει, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἔκαμε τίποτε ἄλλο, παρ’ ὅτι καὶ ἡ ἐπιτροπὴ καὶ τὸ τμῆμα εἰς τὴν ἐκλογὴν Ἰθάκης. Ἠξεύρετε, κύριε Δεστούνη, τὶ συμβαίνει εἰς τὴν ἐπαρχίαν Ἰθάκης; ἐκεῖ ὁ δήμαρχος ἐβεβαίωσε διαρκούσης τῆς ψηφοφορίας, ὅτι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ, οἱ ἐκλογεῖς, ἐμπεριείχοντο εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1868, καὶ ὅτι κατὰ λάθος δὲν μετεγράφησαν εἰς τὸν ὁριστικὸν κατάλογον. Εὕρετέ μου ἓν πιστοποιητικὸν τοιοῦτον καὶ ἐνταῦθα. Τί μαρτυροῦσι τὰ ἐπίσημα ἔγγραφα; ὅτι οἱ ἐκλογεῖς οὗτοι ἦσαν ἐγγεγραμμένοι εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1866.

§227ΔΕΣΤΟΥΝΗΣ. Τοῦ 1867.

§228ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἔστω, πρὸς χάριν σας· ἀλλ’ ὅταν δὲν ἔχητε τὴν ἀπόδειξιν ὅτι οἱ ἐκλογεῖς οὗτοι ἐνεγράφησαν εἰς τὸ 1868, ὅτι οἱ ἐκλογεῖς οὗτοι ὑπέκυψαν εἰς τὴν βάσανον τῆς ἀναθεωρήσεως καὶ ἀνακρίσεως τοῦ 1868, τότε δὲν ἔχετε δικαίωμα νὰ εἴπητε, ὅτι οἱ ἐκλογεῖς οἱ ἐγγεγραμμένοι κατὰ τὸ 1867, ἔχουσι δικαίωμα νὰ ψηφοφορήσωσι καὶ κατὰ τὸ 1868 καὶ πολὺ περισσότερον καὶ κατὰ τὸ 1869. Ἀλλὰ, κύριοι, αὐτὸ εἶναι ἀναμφισβήτητον καὶ δὲν ἔχει ἀνάγκην μακρυτέρας ἀναπτύξεως· εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι οἱ ἐκλογεῖς οὗτοι δὲν ἦσαν ἐγγεγραμμένοι εἰς τὸν κατάλογον· εἶναι ἀναμφισβήτητον, κατὰ τὴν γνώμην τῆς πλειοψηφίας τοῦ τμήματος, ὅτι κακῶς ἐψηφοφόρησαν καὶ δὲν μένει ἄλλο παρὰ νὰ ἀποφασίσητε σεῖς τὸ δεύτερον, τὸ ὁποῖον ἀνέπτυξα· ὅτι αἱ ψῆφοι τῶν οὕτω ψηφοφορούντων ἐκλογέων δὲν εἶναι νόμιμον, δὲν εἶναι δίκαιον ν’ ἀφαιρεθῶσιν ἀπὸ ὅλας τὰς κάλπας τῶν ὑποψηφίων. Ἐὰν δὲν πράξητε τοῦτο, ἀλλὰ πράξητε τὸ ἄλλο, ὅτι αἱ ψῆφοι αὗται ἀλλοιοῦσι τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς, τότε βεβαίως θὰ εἴπητε ὅτι ἡ ἐκλογὴ ὡς πρὸς τὸν κύριον Δεστούνην, διότι μεταβάλλεται δι’ αὐτὸν τὸ ἀποτέλεσμα, εἶναι ἄκυρος.

§229ΠΑΠΑΖΑΦΕΙΡΟΠΟΥΛΟΣ. Μίαν ἐξήγησιν σᾶς παρακαλῶ· εἴπετε ὅτι εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1866 ἦσαν ἐγγεγραμμένοι, αὐτοὶ διεγράφησαν, ἢ κατὰ λάθος παρελείφθησαν;

§230ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἐὰν ὑπῆρχεν ἡ ἀπόδειξις ὅτι διεγράφησαν, δὲν ἦτον ἀνάγκη συζητήσεως, ἐὰν ὑπῆρχεν ἡ ἀπόδειξις ὅτι κατὰ λάθος παρελήφθησαν, τότε ὑπῆρχε τὸ ζήτημα ἐὰν δύναται ἡ Βουλὴ νὰ δώσῃ δικαίωμα ψήφου εἰς ἄτομα μὴ περιεχόμενα οὕτως ἐν τῷ καταλόγῳ......

§231ΓΙΑΝΝΟΥΛΙΔΗΣ. Ὑπάρχουν ἀποδείξεις;

§232ΜΠΟΥΤΟΣ. Μὴ μὲ διακόπτετε· μολοντοῦτο σᾶς ἀπαντῶ. Δὲν ὑπάρχει ἀπόδειξις, ἀλλ’ ὑπάρχει εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς σημειωμένον ἀπέναντι τοῦ ὀνόματος ἑκάστου ἐκλογέως, τοὺς ὁποίους ἐμνημόνευσα, ὅτι ὁ δεῖνα ἐκλογεὺς ἦτον ἐγγεγραμμένος εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 66 καὶ ὁ δεῖνα εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1865. Ὕστερον ἀπὸ τὰ 15 ὀνόματα τὰ ψηφοφορήσαντα, ὅπως σᾶς ἐξέθεσα εἰς τὸν δῆμον τῆς Σάμης, ἔρχομαι εἰς τὴν ἐκλογὴν τοῦ δήμου Δολιχίου. Ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ τοῦ δήμου τούτου ἀνήκουσα εἰς τὸν συνδυασμὸν τοῦ κυρίου Δεστούνη, ἀπέκλεισε τοῦ νὰ ψηφοφορήσουν τοὺς Νικόλαον Ἀντωνίου Βασιλάκον λόγῳ ὅτι γράφεται Ἀλεβύστου καὶ καθεξῆς, ἐνῷ τοὐναντίον ἐπέτρεψεν εἰς ἄλλα πρόσωπα καί τοι ἔχοντα διπλῆν ἐπωνυμίαν νὰ ψηφοφορήσουν. Ἐὰν, κύριοι, ἀμφισβητεῖτο ὅτι οἱ ψηφοφόροι οἱ ἀποκλεισθέντες δὲν εἶχον ἀμφότερα τὰ ἐπίθετα, τότε δικαίως ἡ ἐπιτροπὴ ἠδύνατο ν’ ἀμφισβητήσῃ πρὸς στιγμὴν ὅτι οἱ ἐκλογεῖς, οἱ ὁποῖοι προσῆλθον δὲν ἦσαν οἱ ἀληθεῖς καὶ κατὰ συνέπειαν ἀμφισβητουμένης τῆς ταυτότητός των ἠδύνατο νὰ μὴ τοὺς δεχθῇ εἰς ψηφοφορίαν. Ἀλλ’ ὅταν ἡ ἰδία ἐπιτροπὴ δέχεται κατὰ τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς, ὅτι ὀνόματα ἄλλα τοιαῦτα δὲν εἶναι ἐγγεγραμμένα, εἶχε δικαίωμα τότε ἡ ἐπιτροπὴ ν’ ἀρνηθῇ εἰς ψηφοφορίαν αὐτοὺς τοὺς ἐκλογεῖς;

§233ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Πόσοι εἶναι ὅλοι;

§234ΜΠΟΥΤΟΣ. Εἶναι 5 τὸν ἀριθμὸν οἱ μὴ δεχθέντες εἰς ψηφοφορίαν, καὶ 14 περίπου οἱ δεχθέντες. Τρίτος λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ζητῶ τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς, εἶναι οἱ λόγοι, τοὺς ὁποίους θέλω σᾶς εἰπεῖ ὡς πρὸς τὸν δῆμον Ἄσσου. Ἠξεύρετε, κύριοι, ποίαν ἀρχὴν καθιέρωσεν ἡ ἐπιτροπὴ εἰς τὸν δῆμον αὐτόν; καθιέρωσεν ὅτι, ἐὰν εἰς τὴν τύπωσιν ἀντὶ τοῦ Α προστεθῇ τὸ Κ, ὁ ἐκλογεὺς ἐκεῖνος δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ψηφοφορήσῃ καὶ ἂν ἦναι ἀποδεδειγμένον ὅτι οὐδεὶς ἄλλος ὀνομάζεται οὕτω πως, καὶ ἐνῷ δύο μέλη τῆς ἐπιτροπῆς βεβαιοῦν ὅτι οὗτος εἶναι ὁ ἀληθὴς ψηφοφόρος. Εἰς τὸν δῆμον Ἄσσου ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἐδέχθη εἰς ψηφοφορίαν τὸν Νικόλαον Δημητριάδου Σκλίτσαν διότι κατὰ τυπογραφικὸν λάθος ἀντὶ τοῦ Α ἦτο Κ, δὲν ἐδέχθη τὸν Βασίλειον Παναγῆν Χαϊδεμένον λόγῳ ὅτι ὀνομάζεται Μαρκάτος, ἐνῷ πράγματι ὀνομάζεται Χαϊδεμένος καὶ ὡς τοιοῦτος ἐψηφοφόρησε κατὰ πάσας τὰς ἐκλογάς. Εἶναι ζήτημα ταυτότητος, λέγει ὁ κ. Θερμογιάννης, καὶ δὲν δύναται ἡ Βουλὴ νὰ τὸ λύσῃ, ἀλλ’ ὅταν σεῖς, κύριε Θερμογιάννη, εἰσέλθετε εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας καὶ ἡ ἐπιτροπὴ σᾶς εἴπῃ δὲν εἶσθε Θερμογιάννης ἀλλὰ Θερμογιάννης δὲν ἠμπορεῖ ἡ Βουλὴ νὰ τὸ συζητήσῃ αὐτό; Βλέπετε, ἡ ἐπιτροπὴ σᾶς λέγει, ὅτι δὲν ἀμφιβάλλει περὶ τῆς ταυτότητος, ἀλλ’ ἐπειδὴ γράφεται ἀντὶ Νικολατάτος ὑποθέσατε Νικολάτος, δι’ αὐτὸν τὸν λόγον δὲν τὸν δέχεται. Εἰς αὐτὴν τὴν κατηγορίαν ὑπάγονται ὅλοι, τοὺς ὁποίους δὲν ἐδέχθη εἰς ψηφοφορίαν, καὶ διὰ νὰ βεβαιωθῆτε ἔτι περισσότερον ὅτι παρανόμως ἀπεκλείσθησαν εἰς τὸν δῆμον ἐκεῖνον 7, 8 πρόσωπα· ἔχω εἰς χεῖράς μου καὶ τὸ ὁποῖον παρακαταθέτω εἰς τὸ προεδρεῖον τὸ πιστοποιητικὸν τοῦ δημάρχου, κοινοποιοῦντος, ὅτι, ὁ ἐν τῷ ἐκλογικῷ καταλόγῳ ἐγγεγραμμένος ὑπὸ τὸ ὄνομα Καλαμάρης κατὰ τυπογραφικὸν λάθος ἐνεγράφη Καλαμάρας· δὲν ὑπάρχει δὲ οὔτε ἐν τῷ χωρίῳ, οὔτε ἐν τῷ δήμῳ Ἄσσου ἄλλο τοιοῦτον πρόσωπον. Τοιοῦτα πιστοποιητικὰ ὑπάρχουν καὶ διὰ τοὺς ἄλλους δήμους.

§235ΔΕΣΤΟΥΝΗΣ. Εἶναι πιστοποιητικὰ τοῦ γυναικαδέλφου τοῦ κυρίου Ἀννίνου.

§236ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριοι, ὅταν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ἔρχωνται ν’ ἀμφισβητήσωσιν ἐπίσημα πιστοποιητικὰ ἐκδιδόμενα ὑπὸ τῆς ἀρχῆς, ἡ ὁποία ὡς ἐκ τοῦ νόμου ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν ἀποδειχθῇ, ὅτι ψεύδεται, ἐπισύρει κατ’ αὐτῆς βαρείας ποινὰς, ὅταν ἔρχωνται αὐτὰ τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ ν’ ἀμφισβητήσωσι, τότε βεβαίως καμμίαν ἄλλην ἀπόδειξιν δὲν ἠμποροῦμεν νὰ φέρωμεν· ὕστερον ἀπὸ τὰς πιστοποιήσεις τοῦ δημάρχου, ὁ ὁποῖος δὲν λέγει τίποτε ἄλλο, παρ’ ὅ,τι λέγει ἡ ἰδία ἐπιτροπή, ὅτι ἀντὶ Καλαμάρας εἶχε γραφῆ Καλαμάρας· ἔχετε σεῖς τὸ θάῤῥος, ἔχετε τὴν τόλμην ν’ ἀμφισβητήσητε ἐπίσημα πιστοποιητικά, τὰ ὁποῖα ἐξεδόθησαν ἐπισήμως ὑπὸ τῆς δημοτικῆς ἀρχῆς τοῦ τόπου; Μοὶ φαίνεται, κύριοι, ὅτι ἔχετε ἀποδεδειγμένον μὲ τὰ ἐπίσημα χαρτιά, ὅτι εἰς τὸν δῆμον Σάμης ἐψηφοφόρησαν 16 ἐκλογεῖς, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον δικαίωμα νὰ ψηφοφορήσωσι, ὅπως ῥητῶς ἀποφαίνεται τὸ τμῆμα, ἔχετε ἀποδεδειγμένον ὅτι εἰς τὸν δῆμον Δολιχίου ἡ ἐπιτροπὴ ἀπέπεμψε διὰ τὴν διαφορὰν τοῦ ἐπιθέτου, 5 ἐκλογεῖς ἐνῷ ἐδέχθη 10 τοιούτους, ὑπαγομένους εἰς αὐτὴν τὴν κατηγορίαν, ἔχετε ἀποδεδειγμένον διὰ τῶν ἐπισήμων πιστοποιητικῶν τῆς δημοτικῆς ἀρχῆς τοῦ τόπου, ὅτι εἰς τὸν δῆμον Ἄσσου ἀπεκλείσθησαν νὰ ψηφοφορήσουν 7 ἐκλογεῖς μόνον καὶ μόνον, διότι κατὰ τὴν τύπωσιν τοῦ καταλόγου τὸ Λ. εἶχε μεταβληθῆ εἰς Κ. καὶ εἰς ἄλλην περίστασιν εἰς Ο. Λοιπὸν ὅταν ἔχετε τοιαύτας ἀποδείξεις, ἔχω πλήρη τὴν πεποίθησιν ὅτι ἡ Βουλὴ θέλει δεχθῆ τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς· διότι ὅταν δεχθῆτε ὅτι κακῶς ἐψηφοφόρησαν οἱ μὲν, κακῶς ἀπεκλείσθησαν οἱ δὲ, τὸ ἀποτέλεσμα ὡς πρὸς τὸν ἐπιτυχόντα τρίτον κ. Δεσούνην μεταβάλλεται· δὲν πιστεύω, κύριοι, ἡ Βουλὴ νὰ δεχθῇ τὸ ἐναντίον· καὶ ἐνθυμοῦμαι προχθὲς πολὺ καλὰ ὅτι εἷς φίλος μου ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου εἶπεν, ὅτι αἱ ἐκλογαὶ τοῦ 1865 εἶχον ἐνστάσεις ὅπου ἦτον ἀποδεδειγμένη ἡ παρανομία. Αἱ ἐκλογαὶ ὅμως τοῦ 1868 προσεβλήθησαν γενικῶς, μὲ τὴν ἐλπίδα τῆς ἀκυρώσεως αὐτῶν. Ἀλλ’ ἐὰν ἐνθυμῆσθε κατὰ τὸ 1865, ὅταν ἤλθομεν ἐνταῦθα καὶ ἦλθον καὶ οἱ ἑπτανήσιοι βουλευταὶ, ἐκτὸς τῶν ἐπιτυχόντων οὐδεὶς ἄλλος ἦλθεν ἐδῶ μὲ ἐνστάσεις, καὶ εἰς ἐμὲ ἔκαμεν ἐντύπωσιν, διὰ τοῦτο ἐρωτήσας ἐπληροφορήθην ὅτι ἐκεῖ τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς εἶναι καθαρὰ ἔκφρασις τῆς πεποιθήσεως· κατόπιν ὅμως αἱ ἐκλογαὶ ἀπέδειξαν ὅτι καὶ ἐκεῖ γίνονται τὰ ἴδια ὡς καὶ εἰς τὴν λοιπὴν Ἑλλάδα καὶ μάλιστα κατὰ τὴν παρελθοῦσαν ἐκλογὴν εἰς τὴν ἐπαρχίαν Σάμης τὰ αὐτὰ περίπου διεπράξατο ἡ ἐπιτυχοῦσα μερίς. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους κηρύσσομαι ὑπὲρ τῆς ἀκυρώσεως τῆς ἐκλογῆς τῶν τριῶν δήμων.

§237ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Κύριοι, ἐπὶ τῆς προκειμένης ἐκλογῆς εἰσηγητὴς ἦτο ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς κ. Μπούμπουλης. Ὁ κ. Μπούμπουλης μελετήσας τὴν ἐκλογὴν καθυπέβαλεν εἰς τὸ τμῆμα τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα διέτρεξαν, καὶ τὰς παρατυπίας, τὰς ὁποίας δι’ ἐνστάσεων ὑπεστήριζον οἱ ἐνδιαφερόμενοι· ὁ κ. Μπούμπουλης συνετάχθη μὲ τὴν μειοψηφίαν, καθὼς καὶ τρία ἄλλα μέλη. Ἡ πλειοψηφία μετὰ μακρὰν συζήτησιν, μετὰ τὴν ἀκρόασιν τῶν ἔνθεν καὶ ἔνθεν ἐνδιαφερομένων, ἦτο ὑπὲρ τῆς ἐπικυρώσεως τῆς ἐκλογῆς. Ἡ πλειοψηφία μάλιστα, ἀφοῦ ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν τὰς ἐνστάσεις, ἠθέλησε νὰ θέσῃ γενικὰς ἀρχὰς καὶ πρός τινα γεγονότα, τὰ ὁποῖα θὰ ἦναι γενικὰ εἰς ὅλας τὰς ἐκλογὰς, π. χ. ὑπῆρχεν ἡ ἔνστασις ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ ἐδέχθη καὶ ἐψηφοφόρησαν ψηφοφόροι, οἱ ὁποῖοι εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1868 δὲν ἦσαν μὲν, ἦσαν ὅμως εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1867 χωρὶς ν’ ἀφαιρεθῶσι καὶ χωρὶς νὰ προηγηθῶσι κοινοποιήσεις διὰ νὰ λάβουν γνῶσιν καὶ ὑπερασπισθοῦν τὰ δικαιώματά των. Ἡ πλειοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς ἐθεώρησεν ὅτι κατὰ τὸν ἐκλογικὸν νόμον πρέπει νὰ εὑρίσκῃ ὁριστικὰ σημεῖα, καὶ τὰ σημεῖα αὐτὰ νὰ ἦναι ἀκλόνητα εἰς τὴν διεξαγωγὴν τῆς ἐκλογῆς. Ἐξηγοῦμαι, κύριοι· ὁ ἐκλογικὸς κατάλογος μορφοῦται ὅπως ὁ νόμος διακελεύει, τοιχοκολλᾶται, ἕκαστος τῶν ἐνδιαφερομένων λαμβάνει γνῶσιν καὶ ἂν μὲν ἦναι παράνομος παράλειψις ἢ παρανόμως ἐγγραφὴ, ἕκαστος πρέπει νὰ ὑπερασπίζῃ τὰ δικαιώματά του, διότι ὁ πολίτης ἐν τῷ συνταγματικῷ πολιτεύματι, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι ἄγρυπνος καὶ δὲν προσπαθεῖ νὰ ὑπερασπίσῃ τὰ δικαιώματά του, δικαίως ὑποφέρει, δικαίως ζημιοῦται. Εἶπον λοιπὸν ὅτι, ὅταν ὁ κατάλογος κατασταθῇ ὁριστικὸς, αὐτὸς θὰ ᾖναι ἡ βάσις τῆς ἐκλογῆς, καὶ ὅτι δὲν δύναται ν’ ἀνατρέξῃ εἰς τοὺς προτέρους καταλόγους· τόσον περισσότερον παρεδέχθη αὐτὴ ἡ ἀρχὴ, ὥστε ἐθεωρήθη λίαν σκανδαλῶδες, λίαν εὔκολον τὸ στάδιον τῆς αὐθαιρεσίας καὶ τῆς καλπονοθεύσεως καὶ τῆς ἀκυρώσεως τῶν ἐκλογῶν, ὅταν γίνῃ δεκτὴ ἡ ἐναντία ἀρχή. Ἐὰν π. χ. γίνῃ ἐκλογὴ τοῦ 1875 καὶ ἔλθῃ εἷς ψηφοφόρος καὶ ζητήσῃ νὰ ψηφοφορήσῃ, ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ λέγει, κύριε, δὲν εἶσαι εἰς τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον τοῦ 1875, ὅστις εἶναι ἡ βάσις, αὐτὸς δὲ ἀντιλέγει ἐγὼ ἤμην εἰς τὰ 1865 εἰς τὸν κατάλογον, θέλετε λοιπὸν νὰ ἀνατρέχῃ ἡ ἐπιτροπὴ εἰς ἐκεῖνον τὸν κατάλογον, διότι κατὰ σειρὰν ἀντιγραφόμενος καὶ καθιστάμενος ὁριστικὸς, δὲν εἶχε τὸ ὄνομα, τὸ ὁποῖον ὑπῆρχεν εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1865, τότε εἶναι εὔκολον νὰ εὕρουν ἀφορμὰς ἀκυρότητος, νὰ κάμουν αὐθαιρεσίας αἱ ἐπιτροπαὶ καὶ τοιουτοτρόπως ἀνοίγουν ἓν στάδιον καλπονοθεύσεως λίαν ἐπικίνδυνον.

§238ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Ἔγινε καμμία ἔνστασις;

§239ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ὄχι· εἶναι ἄλλαι ἐνστάσεις, διὰ τὰς ὁποίας ἔγινε πρᾶξις· εἶναι ἄλλαι, διὰ τὰς ὁποίας δὲν ἔγινεν. Ἡ ἐπιτροπὴ Σάμης ἀνῆκεν εἰς τοὺς ἀντιθέτους τοῦ κ. Δεστούνη· τοῦτο φαίνεται καὶ ἐκ τῆς μεγάλης διαφορᾶς τῶν ψηφοφόρων, ἦλθον μερικοὶ, οἱ ὁποῖοι ἐψήφισαν ὑπὸ διάφορα ὀνόματα, παρεδέχθη ἡ ἐπιτροπὴ τὴν ταυτότητα, ἦλθον ἄλλοι τῶν ὁποίων τὴν ταυτότητα ἠμφισβήτησαν καὶ ἡ ἐπιτροπὴ δὲν τοὺς ἐδέχθη. Ἀληθῶς εἶναι ἀταξία, ἀλλὰ ποία σκέψις ἠνάγκασε τὴν πλειονοψηφίαν νὰ ἐπικυρώσῃ; ἀκούσατε, κύριοι· αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι ἐψηφοφόρησαν, ἡ ψηφοφορία εἶναι μυστικὴ, δὲν δύναται ὁ ἀνθρώπινος νοῦς χωρὶς νὰ ἔχῃ ἔλεγχον τῆς συνειδήσεως, νὰ παραδεχθῇ ὑπὲρ τίνος καὶ κατὰ τίνος ἐψηφοφόρησαν, καὶ παρακαλῶ τοὺς κυρίους ἐὰν ἔχουν ἄλλην διανοητικὴν δύναμιν, νὰ μοῦ κάμουν τὴν χάριν ν’ ἀποδείξουν ποῦ ἐψηφοφόρησαν. Ἐθεώρησε δὲ ἡ ἐπιτροπὴ ὅτι εἶναι βέβηλον καὶ ἄδικον ν’ ἀφαιρέσῃ ἀπὸ τὴν κάλπην τοῦ μὲν, ἢ τοῦ δέ. Ἐν τῷ σκότει αὐτῷ εἶπεν ἡ ἐπιτροπὴ τί νὰ κάμῃ· πρέπει νὰ μὴ ἀδικήσῃ καὶ νὰ θεωρῇ ἢ ὅλας αὐτὰς τὰς ψήφους ἐξίσου, διότι τοῦτο εἶναι σύμφωνον μὲ τὴν μυστικότητα, σύμφωνον μὲ τὴν πιθανότητα καὶ τὴν συνείδησιν· ἦτο δίκαιον ν’ ἀκυρώσωμεν τὴν ἐκλογήν; Ὄχι· διότι πρέπει νὰ θεωρήσωμεν ἐν τῷ σκότει αὐτῷ, ἐν τῇ ἀγνοίᾳ πιθανοτέραν τὴν πραγματικότητα τὴν φαινομένην δηλ. τὴν πλειοψηφίαν τοῦ κ. Δεστούνη, διότι ἔχομεν ἓν γεγονὸς ὅτι εὑρέθησαν τόσαι ψῆφοι, τὸ ἄλλο εἶναι μᾶλλον ἀπίθανον, τὸ ὑποκείμενον εἰς τὴν ὅρασίν μας εἶναι τὸ βέβαιον, τὰ ἄλλα εἶναι σκοτεινὰ καὶ ἀβέβαια· αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη τῆς ἐπιτροπῆς. Ἡμεῖς εἴπομεν τοὺς θεωροῦμεν μὴ ψηφοφορήσαντας, ἑπομένως ἀφαιροῦμεν ἀπὸ ὅλας τὰς κάλπας. Αὗται εἶναι αἱ σκέψεις τοῦ τμήματος, τὰς ὁποίας εἰλικρινῶς διετύπωσεν εἰς τὴν ἔκθεσιν αὐτοῦ. Ἐὰν ὑμεῖς ἔχετε ἄλλην γνώμην, εἶσθε κύριοι νὰ τὸ ἀποφασίσετε, τὸ τμῆμα ὅμως αὐτὴν τὴν γνώμην ἐσχημάτισε. Πιστεύω ὅτι δὲν δύναται νὰ θεωρηθῇ, ὅτι ἀπέναντι μεγάλης πλειοψηφίας, ἡ μειοψηφία ἐσκέφθη κάλλιον, ἀλλ’ ἐνδεχόμενον οἱ ὀλιγώτεροι νὰ ἐσκέφθησαν καλλίτερον τῶν πλειοτέρων· τοῦτο δὲν θὰ μᾶς λυπήσῃ, ἐὰν αὐτὸ προσεγγίζῃ εἰς τὴν ἀλήθειαν μᾶλλον.

§240ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Χαίρω, διότι ὁ καταβὰς τοῦ βήματος τούτου, ὡμολόγησεν ὁπωσδήποτε τὴν παρανομίαν, ὡς ἠκούσατε, μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι κατὰ τὴν σκέψιν του ὀφείλει νὰ τὴν κολάσῃ οὕτως ἢ ἄλλως. Ὑπῆρξα ὁ εἰσηγητὴς τῆς ἐκλογῆς ταύτης. Πραγματικῶς, ὅταν ἔλαβα τὰ πρακτικὰ καὶ τὰς ἐνστάσεις καὶ εἰργάσθην ὀλίγον ἐπ’ αὐτῶν, σᾶς λέγω ὅτι πραγματικῶς διὰ κάμποσην ὥραν ἐπίστευα ὅτι εὕρισκα ψύλλους στ’ ἄχυρα, ἀλλὰ μετ’ ὀλίγον προχωρήσας εὗρον ὅτι αὐτοὶ οἱ ψύλλοι ἦσαν τόσον βαρεῖς εἰς τὸ ζήτημα, καθόσον ἀφορᾷ τὸν ἐπιλαχόντα, ὁ ὁποῖος διὰ ψύλλον ἔχασεν· εἶδα ὅτι ἦσαν βαρεῖς εἰς τὴν συνείδησίν μου. Τώρα τὸ ὁμολογῶ· δὲν ἠδυνήθην νὰ ἔλθω εἰς ἓν ἀποτέλεσμα καὶ πείσω τὴν συνείδησίν μου. Ἔβλεπον πραγματικῶς ὅτι ὁ ἐπιλαχὼν ἠδικεῖτο ὡς ἐξ αὐτῆς τῆς διαφορᾶς, οὐχ ἧττον ὅμως δὲν ἐγνώριζα, μὲ ἄλλας λέξεις ἔλειπεν ἡ πεῖρα ἐκείνη, ἡ ὁποία ἠδύνατο νὰ μὲ πείσῃ νὰ ἔλθω εἰς ἓν συμπέρασμα καὶ νὰ εἴπω ὅτι αὐτὸ ἐπίστευσα ἀδιστάκτως, καὶ αὐτὸ εἶναι τὸ συμπέρασμα ἐκ τῆς ἐξελέγξεως, τὴν ὁποίαν ἔκαμα εἰς τὴν ἐκλογὴν ταύτην· καὶ διὰ τοῦτο παρουσιασθεὶς εἰς τὸ τμῆμα εἶπον, ὅτι ἀδύνατον νὰ εὕρω τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον νὰ δυνηθῶ νὰ εὕρω ἂν πρέπει, καὶ ποῦ πρέπει, νὰ θέσω αὐτὰς τὰς παρανομίας, διότι οὐδεὶς δύναται νὰ εἴπῃ ὅτι εἶναι παρανομία, διότι ἐψηφοφόρησαν ἄνθρωποι μὴ ἐγγεγραμμένοι εἰς τὸν ὁριστικὸν κατάλογον, καὶ ἕκαστος ἐξ ἡμῶν γνωρίζει τί ἐστὶ ὁριστικὸς κατάλογος. Παρετήρησα δὲ σημείωσιν αὐτῆς τῆς ἐπιτροπῆς, ἥτις λέγει ὅτι ἐσυγχώρησα εἰς τὸν Πέτρον, εἰς τὸν Παῦλον νὰ ψηφοφορήσῃ, διότι ὑπῆρχε εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1865, διότι ὑπῆρχε εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1866· καλῶς εἶπα, πιθανὸν νὰ ᾖναι αὐτὸ ἀληθές. Ἀλλ’ εἶπον πάλιν πῶς θὰ πεισθῶ ἐγὼ ὅτι πραγματικῶς αὐτὸς ὑπῆρχε εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1865 ἢ τοῦ 1866; Ἡ ἰδέα αὕτη ἐγεννήθη ἐν ἐμοὶ καὶ μὲ ἔκαμε νὰ σταματήσω.

§241ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἰς τὸ 1867 καὶ 1868 ὑπῆρχον, καὶ δὲν διεγράφησαν ὅπως ὁ νόμος ὁρίζει. (Θόρυβοι).

§242ΔΕΣΤΟΥΝΗΣ. Παρακαλῶ νὰ σᾶς εὕρω ἐγὼ τὰ ὀνόματα.

§243ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἐγὼ δὲν εἶδον τὸν κατάλογον τοῦ 1865 καὶ 1866, εἰς τοὺς ὁποίους ἀναφαίρεται ἡ ἐπιτροπή, διότι δὲν ὑπάρχουν ἐδῶ μέσα εἰς τὰ ἔγγραφα. Ἐγὼ ἠθέλησα ν’ ἀνατρέξω εἰς τοὺς καταλόγους, τοὺς ὁποίους ἀναφέρει ἡ ἐπιτροπὴ καὶ ὄχι εἰς τοῦ 1867. Σεῖς εἶσθε ἁρμόδιοι ν’ ἀποφασίσητε ἂν ἡ ἀπόφασις αὐτὴ τῆς ἐπιτροπῆς ἐστηρίζετο εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1865, τοῦ 1866, ἢ τοῦ 1867· διότι δὲν διεγράφησαν νομίμως καὶ ἐδικαιοῦντο νὰ ψηφοφορήσωσι. Πείθομαι ἐγὼ ἀδιστάκτως ὅτι ὑπῆρξε παρανομία· διότι τί ὀνομάζεται ὁριστικὸς κατάλογος; ἐκεῖνος διὰ τοῦ ὁποίου γίνεται ἡ ψηφοφορία, ἢ δὲν ὀνομάζεται ὁριστικὸς αὐτὸς κατάλογος; Σᾶς ἐρωτῶ εἰς αὐτὸ μόνον τὸ ἀντικείμενον· τί θὰ εἴπῃ ὁριστικὸς κατάλογος; τούτου ἕνεκεν ἐπίστευσα ὅτι αὐτὸ δὲν εἶναι παρὰ μία παρανομία, ἂν ὁ ὁριστικὸς κατάλογος εἶναι ὁριστικὸς διὰ τὰς ἐκλογάς· καὶ αὐτὸ πιστεύω, καὶ διὰ τοῦτο ἐκτίθεται ὁριστικὸς κατάλογος (Θόρυβος)· καὶ νομίζω ὅτι ἕκαστος πολίτης ἔχει τὸ δικαίωμα ἐντὸς τῆς νομίμου προθεσμίας νὰ κάμῃ τὰ παράπονά του· ἅμα γίνῃ ὁριστικός, ἡ ψηφοφορία δὲν ἠμπορεῖ νὰ προχωρήσῃ εἰμὴ δυνάμει αὐτοῦ τοῦ καταλόγου ἐγὼ αὐτὴν τὴν κρίσιν κάμνω· οὐχ ἧττον ὅμως καί τοι ἀναγνωρίσας τὴν παρανομίαν αὐτήν, τὴν ὁποίαν ὁ προλαλήσας ἀπέδειξε διὰ πραγμάτων, οὐχ ἧττον δὲν ἤξευρα καὶ δὲν ἠξεύρω ἀκόμη, πῶς πρέπει αὐτὴν τὴν παρανομίαν νὰ τὴν θεωρήσω. Τὰ πράγματα μὲ ἔφερον εἰς θέσιν νὰ μὴ δυνηθῶ νὰ κάμω μίαν ἔκθεσιν, καὶ τὴν ὑποβάλω εἰς τὸ τμῆμα, καὶ κατὰ συνέπειαν παρουσιασθεὶς εἰς τὸ τμῆμα τὸ παρεκάλεσα ν’ ἀναθέσῃ εἰς ἄλλο πρόσωπον τὴν εἰσήγησιν τῆς ὑποθέσεως ταύτης, καθόσον ἐγὼ καί τοι ἐναντίος τῆς παρανομίας ταύτης, διότι ἔχει μεγάλην σπουδαιότητα εἰς τὴν ὑπόθεσιν τοῦ ἐπιλαχόντος, δὲν ἐγνώριζον τὴν διέξοδον καὶ διὰ τοῦτο σᾶς λέγω δὲν ἠξεύρω, νὰ τὰς προσθέσω ἢ νὰ τὰς ἀφαιρέσω; διότι καὶ εἰς ἀμφοτέρας τὰς περιστάσεις γεννῶνται ζητήματα ἀπέχοντα ἀπ’ ἀλλήλων. Διὰ τοῦτο ἐπεφυλάχθην καὶ θὰ σχηματίσω τὴν γνώμην μου ἐκ τῆς συζητήσεως. Αὐτὴν τὴν παρανομίαν τὴν ἀνεγνώρισα, ἀλλὰ τὸν τρόπον ποῦ νὰ τὴν θέσω δὲν γνωρίζω, καὶ περιμένω νὰ φωτισθῶ· ἴδετε λοιπὸν ὅτι ὁ καταβὰς τοῦ βήματος ἀνεγνώρισε τὴν παρανομίαν, εὗρε ὅμως καὶ τὸν τρόπον, ἐγὼ ὅμως ὄχι· εἰς αὐτὴν τὴν θέσιν εὑρέθη ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειονοψηφίας, εἰς αὐτὴν τὴν θέσιν εὑρέθην ἐγὼ ὡς εἰσηγητὴς τῆς μειονοψηφίας.

§244ΔΑΓΡΕΣ. Χαίρω, κύριοι βουλευταί, διότι προκειμένου περὶ τῆς ἐξελέγξεως ἐκλογῆς τινος ἀνεπτύχθησαν ζητήματα πεποιθήσεων, ἀνεπτύχθησαν πάθη κατὰ πάσης παρανομίας. Θέλω χαρῇ ἔτι περισσότερον, ἂν οἱ ἀναπτύξαντες τὰ αἰσθήματα ταῦτα, θέλουν ἀποδειχθῇ συνεπεῖς. Ἐπὶ τέλους θέλω ἐξετάσει τὴν ψῆφον καὶ τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν ἔδωσαν. Εἶπον ἐν ὀλίγοις, κύριοι, ὅτι τὰ παραπτώματα τὰ ἐκλογικὰ δὲν ἐξετάζονται οὔτε λύονται δικανικῶς, δὲν ἐξετάζονται ξηρὰ ὡς λόγοι, λαμβάνονται ὑπ’ ὄψιν ὁ σκοπὸς, ἡ πρόθεσις τοῦ διαπράξαντος τὴν παρανομίαν, τὸ ἀποτέλεσμα, τὸ ὁποῖον ἐπιφέρει, διότι ἂν τοῦτο δὲν ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, θέλομεν ἔλθει εἰς ἀδίκους ἀποφάσεις. Ὑποθέσατέ τινα, ὅστις κατορθώνει νὰ διαπράξῃ μίαν παρανομίαν, ὅπως ἔχῃ ὑπὲρ ἑαυτοῦ τὸ ἀποτέλεσμα, καὶ τὸ ἀποτέλεσμα ἀποβαίνει κατ’ αὐτοῦ, ὅταν τοῦτο ᾖναι ἀποδεδειγμένον, δύνασθε νὰ τιμωρήσητε τοὺς ἐπιτυχόντας, οἱ ὁποῖοι δὲν ἠδυνήθησαν ἴσως νὰ ἐμποδίσωσι τὴν διάπραξιν τοῦ ἐγκλήματος; Ὄχι βέβαια. Λοιπόν, συνεπὴς πρὸς τὴν ἀρχὴν αὐτὴν, θέλω ἐξετάσει τὴν ἐκλογὴν, διότι ὅλα τὰ ἐκλογικὰ μέρη ἐπιβαρύνουν, καθὼς βλέπω, τὸν φίλον μου τὸν Δεστούνην. Εἰς τὸν ἕνα δῆμον παρηνόμισεν ἡ ἐπιτροπὴ ἐναντίον του, δὲν βλάπτει, αὐτὸς πρέπει νὰ ἐξέλθῃ· εἰς τὸν ἄλλον δῆμον παρηνόμισεν ἡ ἐπιτροπὴ ὑπὲρ τίνος; εἶναι ἄγνωστον, ὁ Δεστούνης ἐπιβαρύνεται, εἰς τὸν ἄνθρωπον τοῦτον ἐφαρμόζεται ἡ δημώδης παροιμία, κυλιέται τὸ αὐγὸ, ἀλλοὶ ἀπὸ τ’ αὐγὸ, κυλιέται ἡ πίττα, ἀλλοὶ ἀπὸ τ’ αὐγό. Κύριοι, ὅλοι εἶσθε μάρτυρες ὅτι κατὰ τὴν ἀρχὴν τῶν ἐργασιῶν μας, καὶ ἰδιαιτέρως ὡμιλήσαμεν, καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος ἐζητήσαμεν, τὸ νὰ ἐπικρατήσῃ πνεῦμα ἀμεροληψίας καὶ δικαιοσύνης κατὰ τὴν ἐξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν εἰς τὰς ἀποφάσεις σας. Συγχωρήσατέ μοι νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι δὲν βλέπω παντοῦ τὸ αὐτὸ μέτρον. Εἰς τὰς μέχρι τοῦδε ἀποφάσεις τῆς Βουλῆς, δὲν ἀνεπτύχθη οὐδὲν πνεῦμα φατριασμοῦ, οὔτε ἐκ μέρους τῆς πλειοψηφίας οὔτε ἐκ μέρους τῆς μειοψηφίας στρεψοδικία· βλέπω ὅμως ὅτι ἀπ’ αὐτῆς τῆς ἐκλογῆς ἄρχονται τὰ πάθη. Εὐχῆς ἔργον ἤθελεν εἶσθαι νὰ μὴ ἀναπτυχθῇ ἡ ἰδέα τῶν παθῶν, διότι ἔχομεν μεγάλα ζητήματα νὰ λύσωμεν. Ἡμεῖς εἴμεθα συνεπεῖς πρὸς τὰς ἀρχάς μας, ἐθυσιάσαμεν φιλικὰς καὶ συγγενικὰς συμπαθείας, καὶ ἀποτείνομαι πρὸς τοὺς κατὰ τὴν παρελθοῦσαν περίοδον πολιτικούς φίλους μου· ὅταν ἴδωμεν τὴν ἐπιτροπὴν ἀποκλίνουσαν εἰς αὐθαιρεσίαν, ἡμεῖς ὡς μειοψηφία τῇ εἴπομεν, στῆθι· καὶ ὅσον ἠδυνήθημεν τὴν περιωρίσαμεν. Δὲν ἐπιθυμῶ νὰ ἴδω καὶ ἐφέτος τὸ ἴδιον, καὶ εὐτυχῶς δὲν τὸ εἶδον μέχρι τοῦδε. (θόρυβος). Κατὰ τοῦ κύρους τῶν ἐκλογῶν τῶν 3 δήμων τῆς ἐπαρχίας Σάμης παρουσιάζονται ἐνστάσεις, ὅτι εἰς τὸν δῆμον Σαμέων, ἐψηφοφόρησαν 15 ἢ 16 μὴ ὄντες ἐγγεγραμμένοι εἰς τὸν ὁριστικὸν κατάλογον· εἰς τὸν δῆμον Δολιχίου 5, εἰς τὸν δῆμον Ἄσσου 4. Ἄρχομαι ἀπὸ τοῦ τελευταίου, διότι παρετήρησα ὅτι καὶ οἱ ὑποστηρίξαντες τὸ ἄκυρον δὲν ἐπέμενον ἐπὶ τῶν δύο τελευταίων αὐτῶν· ὀλίγον θὰ διατρίψω. Νομίζω δὲ, ὅτι εἶναι ἄσκοπον νὰ ἐνδιατρίψω ἐπὶ πολὺ, διότι οὐδεὶς ἰσχυρισμὸς ἀναπτύσσεται, ὅπως μᾶς πείσῃ περὶ τῶν ἐνστάσεων αὐτῶν. Παρουσιάζονται πιστοποιητικὰ τοῦ δήμου Ἄσσου, τὰ δέχομαι, μόλον ὅτι εἰς τὰ πρακτικὰ περὶ ἑνὸς καὶ μόνου γίνεται λόγος, ὁ δὲ δήμαρχος πιστοποιεῖ περὶ 4· εἰς τὸν ἄλλον δῆμον γίνεται λόγος ὅτι δὲν ἐψηφοφόρησαν 5· 5 καὶ 4 ἐννέα, ἀλλοιοῦν τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς; βέβαια ὄχι. Ἀλλ’ αὐτοὶ πόθεν ἀπεκλείσθησαν, πρὸς χάριν τίνος; διότι δὲν ἔχετε νὰ ἐξετάσητε ξηρὰ, ξηρὰ, ὡς σᾶς εἶπον ἀνωτέρω, ἂν παρεβιάσθη ἡ δεῖνα ἀστυνομικὴ διάταξις· δὲν πιστεύω νὰ ἦσθε πλημμελειοδικεῖον οὔτε πταισματοδικεῖον, ἀλλ’ ἔχετε νὰ λάβετε ὑπ’ ὄψιν ὑπὸ τίνος ἐπράχθη ἡ παρανομία, καὶ χάριν τίνος. Ἔχετε τὴν βεβαιότητα ὅτι ἐγένετο χάριν τοῦ Δεστούνη; καμμίαν. Ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ δήμου τούτου ἀνήκει εἰς τὸν Κ. Δεστούνην; Καὶ ὅταν ἡ ἐπιτροπὴ θέλῃ, δύναται νὰ δεχθῇ νὰ ψηφοφορήσῃ τις καὶ ὅταν δὲν θέλῃ δὲν δέχεται; Ἂν παρατηρήσητε τὰ πρακτικὰ τοῦ δήμου Ἄσσου θὰ ἴδητε μικρολόγους ἐνστάσεις καταχωρισμένας, περὶ τῶν ὁποίων πραγματεύεται ἡ ἐπιτροπὴ, καὶ δὲν βλέπετε τίποτε ἄλλο, εἰμὴ περὶ ἑνὸς προσώπου, ὅτι ἦλθε νὰ ψηφοφορήσῃ καὶ δὲν τὸ δέχεται ἡ ἐπιτροπή. Οὐδεμία τέλος πάντων ἀπόδειξις ὑπάρχει, καὶ ἐπὶ τῇ ὑποθέσει ὅτι ἀπεκλείσθησαν 4 καὶ ὁ ἄλλος 5, αὐτοὶ ἀφαιρούμενοι ἀπὸ τὸν Δεσούνην δὲν φέρουν ἀποτέλεσμα, μόλον ὅτι, τοῦτο δὲν τὸ δέχομαι, ὅταν δὲν ἠξεύρω ἂν δὲν ἔγινε παρ’ αὐτοῦ καὶ ὑπὲρ αὐτοῦ. Ἔρχομαι, κύριοι, ἐκεῖ ὅπου ἡ κατηγορία ἐστήριξε τὴν ἰδέαν της, καὶ ἐπροσπάθησε νὰ προσαγάγῃ ἀπόδειξιν, διότι ποίαν ἀνάγκην ἔχομεν πολλῶν; ὅταν πεισθῶμεν ὅτι ἐψηφοφόρησαν 17 παρανόμως, ἀλλοιοῦν τὸ ἀποτέλεσμα. Τί σᾶς λέγουν; Ἐψηφοφόρησαν κακῶς, διότι δὲν ὑπῆρχον εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1868· μ’ ἂν ὑπῆρχον εἰς τοῦ 1867; καὶ ὑπάρχουν ἐκεῖ. Ἀλλὰ δὲν ὑπάρχουν εἰς τοῦ 1868, λέγω, τί μᾶς μέλει ἡμᾶς, ἔπρεπε νὰ ἐγγραφοῦν. Καὶ πταίω ἐγὼ, διότι δὲν ἐγράφησαν; Ὁ κατάλογος τοῦ 1867 τοὺς ἔχει.

§245ΓΑΪΤΑΣ ΦΩΣΚΑΡΔΗΣ. Αὐτὴ εἶναι φυλλάδα. (Θόρυβος).

§246ΔΑΓΡΕΣ. Εἶναι ὑπογεγραμμένος ὁ Ζερβὸς, δὲν εἶναι δήμαρχος ὁ Ζερβός;

§247ΦΩΣΚΑΡΔΗΣ. Ὁ Δεστούνης ἔτσι εἶπε.

§248ΛΕΩΝΤΑΡΑΚΗΣ. Διατί δὲν ἐτυπώθη;

§249ΔΑΓΡΕΣ. Διατί δὲν ἐτυπώθη τοῦ 1867 ὁ κατάλογος τῆς Ζακύνθου; (θόρυβος). Σᾶς ἐρωτῶ, ἡ μὴ τύπωσις τοῦ καταλόγου ἀποδεικνύει τοῦτον ὡς πλαστόν; ἂν τοῦτο νομίζετε, νὰ τὸ εἴπητε καθαρὰ. Ἓν μόνον ἠμπορεῖ νὰ μὲ εἴπῃ ὁ κ. Λεονταράκης, ὑπῆρχον εἰς τὸν κατάλογον ἄλλοι ἀποθανόντες, ἀπωλέσαντες τὰ δικαιώματά των, κατὰ συνέπειαν δὲν ἐγράφησαν εἰς τὸν κατάλογον τοῦ 1868. Κύριοι, φέρετέ μας μίαν ἀπόδειξιν διὰ νὰ πεισθῶμεν· θέλετε νὰ μᾶς πείσητε μὲ τοιαύτας φαντασιώδεις παραστάσεις καὶ ν’ ἀποπλανήσετε τὴν Βουλήν; (θόρυβος). Ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω πρὸς τὸν κ. Λεονταράκην, ὅτι τότε τοῦ δίδω τὸ δικαίωμα νὰ προσβάλλῃ τὸν κατάλογον αὐτὸν, ὁσάκις μοῦ φέρῃ ἀπόφασιν τοῦ δικαστηρίου, ἢ τὰ πρακτικὰ τῆς ἐπιτροπῆς τῆς ἐπιτετραμμένης τὴν διόρθωσιν τοῦ καταλόγου, δυνάμει τῆς ὁποίας διεγράφησαν τὰ ὀνόματα ταῦτα. Μοὶ φαίνεται, ὅτι δὲν ἀγνοεῖτε, ὅτι κατ’ ἔτος δὲν συντάττονται οἱ κατάλογοι ἀλλ’ ἐκτίθενται, ἐπιδιορθοῦνται, ἐγγράφονται οἱ ἀποκτήσαντες τὸ δικαίωμα τῆς ψήφου, καὶ σβύννονται οἱ ἀπολέσαντες αὐτὸ, πᾶσα ἄλλη ἀφαίρεσις εἶναι ἄδικος κατ’ ἐμέ. Τώρα, κύριοι, ἠξεύρετε ποῦ ἀκόμη πηγαίνω; τότε αὐτὸ ἤθελεν εἶσθαι σκληρὸν ἂν ἡ ἐπιτροπὴ αὐτὴ, ὅπως ὁ πρῶτος λαβὼν τὸν λόγον κ. Μποῦτος εἶπεν, ἀνῆκεν εἰς τοὺς ἀντιθέτους τοῦ Δεστούνη, ἅμα τοῦτο ὑπάρχει ἀληθὲς, πιστεύετε, ὅτι ἤθελε δεχθῇ νὰ ψηφοφορήσουν 17 ἄνθρωποι εἰς τὸν δῆμον Σαμέων χάριν τοῦ Δεστούνη, ὅστις ἔλαβε τὸ τρίτον τῶν ὅλων; Ἀλλὰ, κύριοι, νὰ σᾶς εἴπω καὶ ἓν ἄλλο ἀκόμη; Εἰς τὴν ἐπιτροπὴν αὐτὴν εἶχε μέρος ὁ δήμαρχος, ὅστις καὶ δι’ ἰδιαιτέρας του πιστοποιήσεως βεβαιοῖ, ὅτι αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι ἦσαν εἰς τὸν κατάλογον τοῦ προηγουμένου ἔτους, καὶ ὅτι κατὰ λάθος δὲν συμπεριελήφθησαν εἰς τοῦτον παρόντες. Λοιπὸν ἔχετε ν’ ἀμφιβάλλητε; Ὄχι· καὶ τόσον μᾶλλον, καθόσον, λέγω τοῦ κ. Μπούτου, ὅτι εἰσηγητὴς ὢν εἰς τὴν ἐκλογὴν αὐτὴν, ἐπολέμησα τοῦτον διὰ τὴν ἐκλογὴν Ἰθάκης καὶ ἐλύθη τὸ ζήτημα, καὶ καθόσον συνάμα εἰς τὸ πρακτικὸν τοῦ δήμου Σαμαίων εὑρίσκετε ὑπογεγραμμένους ὅλους τοὺς ἀντιπροσώπους τῶν ἀποτυχόντων. Δὲν ἠμπορεῖτε δὲ ν’ ἀρνηθῆτε, κύριοι, ὅτι τὸ ἐπικρατοῦν σύστημα τῆς μυστικῆς ψηφοφορίας συνίσταται εἰς τοῦτο· καὶ ὅταν παρουσιάζεται ὁ ἀντιπρόσωπος καὶ βεβαιοῖ ὅτι ἐγένετο τοῦτο, ἐγένετο ἐκεῖνο, δὲν πιστεύω νὰ ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ παραπονεθῆτε· τότε ἠδύνασθε, ὅταν δὲν ὑπῆρχεν αὐτὴ ἡ ὑπογραφὴ, ἡ ὁποία δὲν σᾶς ἐπιτρέπει νὰ ἐκθέσητε τὴν ἰδέαν αὐτήν. Τί βλέπετε ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ἰθάκης; ἡ αὐτὴ ἔνστασις παρουσιάζεται ἀπαράλλακτα· (ἀναγινώσκει τὸ σχετικὸν μέρος ἐκ τῆς ἐκθέσεως ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ἰθάκης.)

§250ΜΠΟΥΤΟΣ. Σᾶς εἶπον διὰ ποίους λόγους, καὶ ἦτο περιττὸν νὰ τὸ ἐπαναλάβητε.

§251ΔΑΓΡΕΣ. «Ὅ ἐστιν πέντε ψήφων διαφορά.» Προσέξατε· εἶναι συνέπεια σκέψεως, σειρᾶς συλλογισμοῦ, μὲ τὸν αὐτὸν πῆχυν μετροῦν. Τί προτείνουν εἰς τὴν μίαν ἐκλογὴν, καὶ τί ζητοῦν εἰς τὴν ἄλλην; δὲν συλλογιζόμεθα τί ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ ἡ κοινωνία ὅτι ὑπερίσχυσεν ἡ σημαία τοῦ φατριασμοῦ!

§252Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐὰν μοῦ ἐπιτρέπεται νὰ εἴπω δύο λέξεις. Ἐγὼ εἶχα κηρυχθῆ κατὰ τῆς ἐκλογῆς Σάμης· καὶ εἶχα κηρυχθῆ, διότι εἶχα ἀναγνώσει μόνον καὶ μόνον τὴν ἔκθεσιν τῆς ἐπιτροπῆς τῆς πλειονοψηφίας, ὄχι ὅμως καὶ τῆς μειονοψηφίας· καὶ βλέπετε ὅτι ἡ μειονοψηφία ἀποφαίνεται ὅτι παρανόμως ἐψηφοφόρησαν. Τοῦτο αὐτὸ ὑποστηρίζει καὶ ὁ εἰσηγητὴς σήμερον, καὶ δικαίως ἔπρεπε νὰ κηρυχθῇ κατὰ τῆς ἐκλογῆς. Περιῆλθεν ὅμως αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς γνῶσίν μου ὅτι ὑπάρχει πιστοποιητικὸν τοῦ δημάρχου καὶ ὁ κατάλογος τοῦ 1867, δὲν ὑπάρχει ἑπομένως τώρα κανεὶς λόγος νὰ κατηγορηθῇ ἡ ἐκλογὴ αὕτη. Ἐὰν λοιπὸν τὸ πιστοποιητικὸν καὶ τὰ λοιπὰ, τὰ ὁποῖα δὲν ἦσαν ὑπόχρεα νὰ φέρουν οἱ ἐνιστάμενοι, ἀλλὰ τοὐναντίον ὁ ἐπιτυχὼν, ὅστις εἶναι εἰς ἀνάγκην νὰ φέρῃ τὴν ἀπόδειξιν εἰς αὐτὴν τὴν στιγμὴν παρουσιάζονται ὅλα, πραγματικῶς δὲν ὑπάρχει κανεὶς λόγος.

§253ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σάμης νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι) Λοιπὸν παρεδέχθη ἡ Βουλὴ τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σάμης καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Δελαπόρταν, Καβαλιεράτον καὶ Δεστούνην.

§254Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἴπομεν ὅτι κατὰ πᾶσαν στάσιν ἔχουν τὸ δικαίωμα οἱ βουλευταὶ νὰ ὁρκισθοῦν· σᾶς παρακαλῶ λοιπὸν, κύριε πρόεδρε, νὰ φέρετε τὸν ἱερέα νὰ ὁρκισθοῦν οἱ βουλευταὶ Πάλλης. (Ἐμφανίζεται ὁ ἱερεὺς)

§255ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι δὲν δέχονται κατὰ τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς. (θόρυβος).

§256ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὅταν ὁρκίζωνται οἱ βουλευταὶ ὑψόνουν τὴν χεῖρα, δὲν ἅπτονται.

§257ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ περισσότεροι θέλουν, οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι νὰ βάλουν τὴν χεῖρα ἐπὶ τοῦ εὐαγγελίου.

§258ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§259ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Αὐτὸ ἐγὼ, τὸ κατ’ ἐμὲ, τὸ θεωρῶ ἄνομον.

§260ΤΙΝΕΣ. Δὲν πειράζει, κύριε πρόεδρε, ἂς ὑψώσουν τὴν χεῖρα.

§261ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ προεδρεῖον δὲν ἠμπορεῖ ν’ ἀκούσῃ τὰς φωνὰς τῶν ὀλίγων· οἱ πολλοὶ θέλουν οὕτω.

§262ΓΡΗΓΟΡΙΑΔΗΣ. Ἐὰν δὲν βάλουν τὴν χεῖρα τους εἰς τὸ εὐαγγέλιον, δὲν τοὺς δεχόμεθα.

§263ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Οὕτως ὡρκίσθησαν οἱ περισσότεροι ἀπὸ τὰς ἕδρας των.

§264ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ προεδρεῖον πρέπει νὰ ἐκτελέσῃ τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς. Λοιπὸν οἱ κύριοι Ἰακωβάτοι, ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς εἶναι, νὰ βάλουν τὴν χεῖρά των ἐπὶ τοῦ εὐαγγελίου.

§265ΤΙΝΕΣ. Δὲν τὸ λέγει αὐτό, λέγει ἱερέα καὶ εὐαγγέλιον, οὕτως ὡρκίσθημεν καὶ ἡμεῖς, δὲν πρέπει νὰ κάμωμεν ἐξαιρέσεις.

§266ΚΟΡΙΖΗΣ. Στεῖλε τὸν ἱερέα εἰς τὸ δωμάτιον, κύριε πρόεδρε, νὰ ἐξακολουθήσωμεν τὴν συζήτησιν, διότι αὐτοὶ δὲν θέλουν νὰ ὁρκισθοῦν. Τί εἶναι αὐτὰ ὁποῦ λέγουν; Πάρε τὸ εὐαγγέλιον, Παππᾶ μου, καὶ πήγαινε. Ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, κύριε πρόεδρε, πρέπει νὰ ἦναι σεβαστὴ καὶ δὲν πρέπει νὰ ἐμπαίζωμεν τὰ θεῖα.

§267ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, κύριοι βουλευταί, θὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐξελέγξεως.

§268ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεύς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Σκοπέλου. «Συνεπείᾳ ὅθεν τῶν ἀνωτέρω, γνωμοδοτεῖ τὸ τμῆμα, ἵνα κηρυχθῇ ἔγκυρος ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Σκοπέλου, νόμιμοι δὲ βουλευταὶ αὐτῆς οἱ κύριοι Κωνσταντῖνος Ἐπιφανίου καὶ Γεώργιος Α. Γεωργιάδης.»

§269ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§270ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§271ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σκοπέλου νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι.) Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σκοπέλου καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους, Κ. Ἐπιφανίου καὶ Α. Γεωργιάδην.

§272ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεύς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Σπετσῶν. «Διὰ ταῦτα ἡ πλειονοψηφία τοῦ τμήματος γνωμοδοτεῖ, νὰ κηρυχθῇ ἔγκυρος ἡ ἐκλογὴ Σπετσῶν, ν’ ἀναγνωρισθῶσι δὲ οἱ τὰς πλειοτέρας ψήφους λαβόντες Δημήτριος Κουνουπιώτης καὶ Ἀνάργυρος Α. Χ. Ἀναργύρου ὡς νόμιμοι ἀντιπρόσωποι αὐτῆς, καθ’ ὃ ἔχοντες τὰ παρὰ τοῦ νόμου προσόντα.» Ὑπάρχει καὶ ἔκθεσις μειονοψηφίας. «Διὰ πάντας τοὺς ἀνωτέρω λόγους, καὶ δι’ ἐκείνους, οὓς κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐκλογῆς ἐνώπιον τοῦ Σώματος ἡ μειονοψηφία τοῦ ϛʹ. τμήματος τῆς Βουλῆς θέλει ἐκθέσει· γνωμοδοτεῖ τὴν ἀκύρωσιν τῆς γενομένης ἐκλογῆς καὶ τὴν ἐπανάληψιν αὐτῆς κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου».

§273ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Θὰ παρακαλέσω, κύριοι βουλευταί, τοὺς ἐνδιαφερομένους νὰ μοῦ χαρίσωσι τὴν ὑπομονήν των, μολονότι γνωρίζω ὅτι ἡ παράκλησίς μου εἶναι πολλὰ μεγάλη, διὰ νὰ δυνηθῶ ν’ ἀναπτύξω ὁποίαν ἰδέαν ἔχω περὶ τοῦ μέσου τῆς δωροδοκίας, διὰ τὸ ὁποῖον κατηγορεῖται ἡ προκειμένη ἐκλογή, καὶ ὁποῖα δυσάρεστα ἀποτελέσματα προκύπτουσιν ἐξ αὐτοῦ.

§274ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ἔγινε δωροδοκία, καί ὄχι τ’ ἀποτελέσματα σὲ παρακαλοῦμεν νὰ εἴπῃς.

§275ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Τέλος πάντων ὅταν ἐκθέσω τὴν ἰδέαν μου ἐπ’ αὐτῶν τῶν πραγμάτων, τότε βεβαίως θὰ φθάσω εἰς ἓν συμπέρασμα ἂν ἔγινε δωροδοκία ἢ ὄχι· καὶ σᾶς παρακαλῶ μὴ μὲ διακόπτετε διότι ἐστὲ βέβαιοι, ὅτι εἰς κανένα δὲν θὰ δώσω ἀπάντησιν. — Φράξατε, κύριοι βουλευταί, τὰς θύρας τοῦ περιβόλου αὐτοῦ μὲ τὸν ἀδιάῤῥηκτον φράκτην τῆς συνειδήσεως, μὲ τὸν σεβασμὸν τῶν ἐλευθεριῶν καὶ τοῦ νόμου, ἐὰν θέλετε νὰ ἔχητε ἐκλογικὸν σύστημα ἐλεύθερον, ἐὰν θέλετε νὰ ἔχητε πολίτευμα συνταγματικόν· κλείσατε ἑρμητικῶς πᾶσαν ὀπὴν διὰ νὰ μὴν εἰσέλθῃ ὁ μεμολυσμένος ἀὴρ τῆς δωροδοκίας. Φρουρήσατε τὰ προπύλαια τοῦ περιβόλου τούτου μὲ τὰς φοβερὰς λόγχας τοῦ νόμου καὶ τῶν συνταγματικῶν ἐλευθεριῶν, διὰ νὰ μὴν εἰσβάλῃ ὁ φοβερὸς οὗτος λέων καὶ καταφάγῃ τὸ πολίτευμα καὶ τὸ ἔθνος ὁλόκληρον. Κατὰ τὴν ἰδέαν μου, κύριοι, τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας εἶναι τὸ φοβερώτερον, τὸ ἐπικινδυνωδέστερον· ὅταν λαμβάνῃ χώραν κατὰ τὰς ἐκλογάς, εἶναι εἰς μέγιστον βαθμὸν ἀνώτερον καὶ αὐτῆς τῆς βίας τῶν ἀτόμων, καὶ αὐτῆς τῆς αἰσχρᾶς καλπονοθεύσεως· κατὰ τὴν ἰδέαν μου, κύριοι, εἶναι τὸ βαρύτερον ἔγκλημα καὶ τὸ φοβερώτερον, τὸ ὁποῖον ἐπαπειλεῖ τὴν πατρίδα μας. Καὶ ἰδοὺ διατὶ τὸ θεωρῶ τοιοῦτον· ἐὰν τὸ ἄτομον ἔρχεται βιαίως νὰ ἁρπάσῃ τὴν ψῆφον τοῦ πολίτου, ἡ ἐνέργεια αὕτη ἐκδηλοῦται δι’ ἐξωτερικῆς πράξεως· κατ’ αὐτῆς καὶ τὰ ὄργανα τοῦ νόμου, ὅσον καὶ ἂν φατριάζουν, ὅσον καὶ ἂν θέλουν νὰ παραβιάζουν τὴν συνείδησίν των, ἔχουν ὅμως ὑπ’ ὄψιν των ὅτι θέλουν νὰ ἐκπληρώσωσι τὸ καθῆκόν των καὶ θὰ ἐμποδίσωσι τὴν βίαν, καὶ ἕκαστος, τὸ δικαίωμα τῆς ἀμύνης, τὸ ὁποῖον χορηγοῦσιν ὅλοι οἱ νόμοι τῆς πολιτείας, οἱ νόμοι τοῦ θείου δικαίου, ἔχει ν’ ἀντιτάξῃ εἰς τὴν βίαν καὶ νὰ διασκεδάσῃ οὕτω τὸ κακόν· δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἡ βία εἶναι πολὺ κατωτέρα τοῦ ἐγκλήματος τῆς δωροδοκίας. Ἡ καλπονόθευσις εἶναι ἐπίσης μικροτέρα τοῦ ἐγκλήματος τῆς δωροδοκίας, διότι ἡ ἐξουσία δύναται νὰ θέσῃ ὅλην τὴν προσοχήν της εἰς ἐκεῖνα τὰ μέρη, ὅπου συνήθως αὕτη ἐξασκεῖται· καὶ ἔχετε πρόσφατα παραδείγματα. Ἡ Κορινθία κατηγορεῖται βεβαίως ὅτι ἔχει ἱστορίαν καλπονοθευτικήν· ὄχι μόνον ἀκυρώσαμεν τὴν ἐκλογήν της, ὄχι μόνον ἐξετάσαμεν τὰς καταγγελλομένας ἐκεῖ καλπονοθεύσεις, ἀλλ’ ἀπεφασίσαμεν νὰ στείλωμεν καὶ ἐπιτροπὴν ἐκ τῶν ἰδίων μελῶν τῆς Βουλῆς διὰ νὰ προλάβῃ, καὶ θὰ τὸ προλάβῃ εἶμαι βέβαιος τὸ ἔγκλημα αὐτὸ τῆς καλπονοθεύσεως. Δυστυχῶς ὅμως τὴν δωροδοκίαν ἀδυνατεῖ ἡ ἀνθρωπίνη δύναμις νὰ προλάβῃ, καὶ εἶναι ἔργον, τὸ ὁποῖον διαπράττεται μεταξὺ δύο προσώπων τοῦ δωροδότου καὶ τοῦ δωροδοκουμένου, πράττεται ἐν μυστικότητι, καὶ πράττεται μὲ τοιοῦτον τρόπον ἐγγίζον τὸ ὑλικὸν συμφέρον παντὸς ἀνθρώπου καὶ ἐν τῷ ὑλικῷ συμφέροντι ἀποβλέπει φύσει ὁ ἄνθρωπος. Τὸ τοιοῦτον ἔγκλημα καθιστᾷ τὸν ἄνθρωπον εὐδαιμονέστερον, θεωρεῖται ἀπὸ τοὺς κοινοτέρους θεμιτόν, ἐξασκούμενον ἀπὸ ἀνθρώπους, οἵτινες ἔχουν τὰ μέσα νὰ εἰσδύσουν ὄχι μόνον εἰς τὰς συνειδήσεις τῶν ἁπλῶν ἀλλὰ καὶ εἰς ἀνωτέρων προσώπων ὀφειλόντων προστασίαν τοῦ νόμου· εἶναι τὸ ἐπικινδυνωδέστερον καὶ τὸ φοβερώτερον τῶν ἐγκλημάτων κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῶν βουλευτικῶν ἐκλογῶν. Καὶ ἄν, κύριοι, πείθεσθε, ὅτι τοιοῦτον εἶναι τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας, ἐὰν οἱ λόγοι μου σᾶς φαίνωνται ὅτι εἶναι λόγοι πεποιθήσεως, ἐὰν κατ’ ἀρχὴν ἦσθε σύμφωνοι, σᾶς παρακαλῶ πολὺ νὰ προσέξητε πῶς ἐγὼ πείθομαι ὅτι κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῆς ἐκλογῆς ἔγινε δωροδοκία· δὲν ἐννοῶ νὰ καταλάβω τὴν ψῆφον οὐδενός, ἀλλὰ μάλιστα ἐὰν πεισθῶ ὅτι δὲν ἔλαβε χώραν, εὐχαρίστως θέλω ἀναιρέσει ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅσα κατὰ τῆς προκειμένης ἐκλογῆς λαλήσω· ὁλόκληρος δυστυχῶς ἱστορία μαρτυρεῖ ὅτι ἐν τῇ ἡρωϊκῇ νήσῳ τῶν Σπετσῶν ἐξασκεῖται ἀπό τινα τέκνα αὐτῆς κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῶν δημοτικῶν καὶ βουλευτικῶν ἐκλογῶν τὸ ἀποτρόπαιον τοῦτο ἔγκλημα· ἔχω, κύριοι, ὑπ’ ὄψιν μου ὅτι ὁ νῦν ἐπιτυχὼν ὑποψήφιος, ὁ ἀξιότιμος κύριος Ἀναργύρου κατὰ τὰ 1859 ἐξεβλήθη τοῦ περιβόλου τούτου, διότι ἐπέτυχε διὰ τοῦ μέσου τῆς δωροδοκίας· ἔχω, κύριοι, ὑπ’ ὄψιν μου ὑπογραφὴν τοῦ κυρίου Ἀναργύρου ὡς ὑπουργοῦ, παραπονουμένου ὅτι ἐν τῇ νήσῳ τῶν Σπετσῶν ἐξησκήθη τὸ μέσον τῆς δωροδοκίας καὶ δι’ αὐτοῦ ἀπέτυχε· ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου ὁλόκληρον τὴν κοινὴν γνώμην τῶν ἐκλεκτῶν τῶν Ἀθηνῶν, καὶ αὐτὴν τῶν ἐπαρχιῶν, ὅτι γεννέτειρα τοῦ μολύσματος τούτου εἶναι δυστυχῶς ἡ νῆσος ἐκείνη, εἰς τὴν ὁποίαν ὀφείλεται σεβασμός· ἐκεῖ ἔλαβεν ὕπαρξιν τοῦτο, ἐκεῖ ἔχει τὴν ἀρχὴν τὴν γέννησίν του, ἐκεῖ εἶδε τὸ φῶς τῆς ἡμέρας. Καὶ δὲν μοὶ ἀρκεῖ, κύριοι, ἡ φήμη αὕτη, ἡ ἐπίκρισις αὕτη, ἡ εἰσχωρήσασα εἰς τὴν συνείδησιν ὅλου τοῦ ἔθνους καὶ εἰς τὴν συνείδησιν ὅλων ἡμῶν, δὲν ἀρκεῖ, λέγω, διὰ νὰ κηρύξω μὴ γνήσιον τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς; δὲν μὲ ἀρκεῖ ἡ μαρτυρία τοῦ ἐπιτυχόντος ὅτι τὸ ἔγκλημα τοῦτο ἐξησκήθη μὲ περιφρόνησιν πρὸς τὰ ἤθη, τὰ ὁποῖα ἔχει ἡ νῆσος, καὶ μὲ περιφρόνησιν πρὸς τοὺς κειμένους νόμους, οἱ ὁποῖοι εἶναι αὐστηροὶ πρὸς τὸ προκείμενον ἔγκλημα; δὲν μὲ ἀρκεῖ ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, ἥτις ἐξέβαλε τοὺς ἐπιτυχόντας δι’ αὐτὸν τὸν λόγον; δὲν μὲ ἀρκεῖ ὅτι κατὰ τὸ 1865, ὑπουργὸς ὢν ὁ κύριος Ἀνάργυρος Χατζῆ Ἀναργύρου δὲν ἐπέτυχεν, διότι ἐξησκήθη κατὰ τὴν γνώμην του τὸ αἰσχρότατον μέσον τῆς δωροδοκίας; Ἐὰν, κύριοι, εἰς αὐτὰ ἦσθε δύσπιστοι, ἐὰν θέλετε νὰ ἦσθε ἀπόγονοι τοῦ Θωμᾶ νὰ πιστεύητε μόνον ὅ,τι βλέπετε καὶ ψαύετε, τότε ἔχετε δίκαιον νὰ δυσπιστῆτε· ἔλθωμεν ὅμως καὶ εἰς τὰ διατρέξαντα.

§276Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Διατάξατε, κύριε πρόεδρε, νὰ ἔλθουν τὰ πρακτικά.

§277ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἐγὼ δὲν θὰ καταγίνω εἰς τὰ πρακτικὰ, καὶ μοὶ εἶναι περιττά. Εἶναι, κύριοι, ἡλίου φαεινότερον, ὅτι εἰς τὴν νῆσον τῶν Σπετσῶν διεπράχθησαν ὄργια· εἶναι, κύριοι, πανθομολογούμενον, ὅτι εἰς τὴν νῆσον τῶν Σπετσῶν ἐσυστήθησαν ἐργαστήρια ἀγοραπωλησίας τῶν συνειδήσεων τῶν ἀνθρώπων· εἰσέδυσεν ἡ αἰσχρὰ δωροδοκία εἰς τὸν ἐσωτερικὸν ἄνθρωπον καὶ κατέστησε τὴν συνείδησιν ἐμπορεύσιμον πρᾶγμα· τέλος τὴν ἀγοραπωλησίαν αὐτὴν τὴν κατέστησαν τοιαύτην, ὥστε οὐδεὶς ἀμφιβάλλει· καὶ κατέστησαν ἴσως τὴν συνείδησιν τῶν ψηφοφόρων χαλαρὰν καὶ ὡς πρὸς αὐτὸ τὸ ὑπέρτατον ὄν. Βεβαίως, ὅταν ὑποθέσητε, κύριοι, ὅτι ὡς ἀντάλλαγμα τῆς ψήφου δίδονται δέκα χρυσᾶ ναπολεόνια, ὡς ἐδόθησαν κατὰ τὴν προκειμένην ἐκλογὴν, δίδεται τὸ δικαίωμα νὰ δώσῃ μέλαιναν ψῆφον ἀδελφὸς κατ’ ἀδελφοῦ, ἑπομένως θέλει παραβῆ τοὺς κειμένους κανόνας τῆς συνειδήσεως, θὰ βεβηλώσει τὰ συγγενικὰ καθήκοντα καὶ θέλει καταψηφίσει τὸν ἀδελφόν του. Εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ κ. Κωφοῦ πενθεροῦ τοῦ ὑποψηφίου κυρίου Κουνουπιώτου, ἐπωλήθη ἡ ψῆφος ἀντὶ 10, 15, 25 διστήλων, τὸ ἀντάλλαγμα τοῦτο ἦτο ἀνάλογον πρὸς τὴν ἀντίστασιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ ψηφοφόρος· τὸ ἀντάλλαγμα αὐτὸ τῆς συνειδήσεως ἀνέβαινε τὰς βαθμίδας ἀναλόγως τῶν προσώπων· ἐπὶ τέλους ὅμως ὁ ὕψιστος βαθμὸς ἀνέβη εἰς 145 δραχ. θέλετε πρόχειρον τούτου ἀπόδειξιν; ἀναγνώσατε, τὴν ὁποίαν σᾶς παρουσιάζω ἔκθεσιν, καὶ θέλετε ἰδεῖ ὅτι ἄνθρωπος ὅστις ἔδωσε τὴν ψῆφόν του καὶ εἰς ἕνα ἐκ τῶν ἀντιθέτων, ἠναγκάσθη νὰ ἐπιστρέψῃ ὅσα ἔλαβε χρήματα· οὕτω, κύριοι, ἐτιμώρησεν ἡ μερὶς τῶν ἐπιτυχόντων τὸν παραβάτην (ἔχετε, κύριοι, ἄλλην ἀπόδειξιν τῶν τοιούτων κατηγοριῶν; λάβετε παρακαλῶ ὑπ’ ὄψιν σας τὸ ἔγγραφον τοῦ ἐπάρχου, καὶ θέλετε ἰδεῖ ὅτι ἀπροκαλύπτως, ἄνευ οὐδενὸς σεβασμοῦ πρὸς τὰ ἤθη, πρὸς τοὺς κειμένους νόμους, ἐναντίον τῆς ἀγανακτήσεως, μὲ τὴν ὁποίαν βλέπει ὁλόκληρον τὸ ἔθνος τὸ ἔγκλημα τοῦτο, θέλετε ἰδεῖ ὅτι οἱ ἐπιτυχόντες βουλευταὶ ἐξήσκησαν καθ’ ὅλας τὰς εὐρυτάτας διαστάσεις τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας. Ἐὰν, λέγει ὁ ἔπαρχος, εἶχον τὸ δικαίωμα νὰ καταβῶ εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας, ἤθελον βεβαίως ἐμποδίσει τὴν ἀγοραπωλησίαν, ἡ ὁποία ἐλάμβανε χώραν κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῆς ἐκλογῆς. Ἀλλ’ ἐὰν, κύριοι, δυσπιστῆτε καὶ εἰς τὸν ἔπαρχον, λάβετε ὑπ’ ὄψιν τὴν διαμαρτύρησιν τῶν ἀποτυχόντων, λάβετε ὑπ’ ὄψιν τὴν προσφυγὴν, τὴν ὁποίαν ἔκαμαν εἰς τὴν δικαστικὴν ἀρχὴν, ἔγγραφα κατονομάζοντα ἀπὸ ποίους ἀνθρώπους, πότε καὶ πόσα ἐδόθησαν· θέλετε μάθει ποῖοι ἄνθρωποι ἐνήργουν τὸ μυστήριον τῆς ἀγοραπωλησίας ταύτης, καὶ ἐκεῖ θέλετε ἰδεῖ ὅτι οἱ ἐνιστάμενοι, ἀναδεχόμενοι τὰς συνεπείας τοῦ νόμου κατήγγειλαν καὶ τοὺς δωροδότας καὶ τοὺς δωροδοκουμένους εἰς τὸν ἀνακριτήν· ἀπελπισθέντες δὲ ἀπὸ αὐτὸν, εἰς τὸν εἰσαγγελέα· καὶ θέλετε ἰδεῖ διάφορα ὀνόματα, τὰ ὁποῖα ἴσως εἰς πολλοὺς εἶναι γνωστά· ἐγένετο ἡ καταγγελία καὶ περιμένεται τὸ ἀποτέλεσμα τῆς δικαστικῆς ἐξουσίας. Ἐὰν, κύριοι, ἀμφιβάλλετε, ἐπικαλέσθητε τὴν μαρτυρίαν τοῦ κυρίου Χ. Ἀναργύρου· ὁ κύριος Ἀνάργυρος λέγει· (ἀναγινώσκει ἔγγραφόν τι τοῦ κυρίου Ἀναργύρου, περὶ τῆς κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1865 συμβάσης ἐν Σπέτσαις δωροδοκίας). Ἐὰν, κύριοι, δὲν ἐπικαλοῦμαι αὐτὸ ὡς ἐναργῆ ἀπόδειξιν, τοῦ ὅτι καὶ κατὰ τὴν προκειμένην περίπτωσιν ὀφείλετε νὰ μὴ ἐπικυρώσητε τὴν ἐκλογὴν, ἐπικαλοῦμαι αὐτὸ διὰ νὰ σᾶς πείσω, ὅτι ἐν τῇ νήσῳ αὐτῇ ἔλαβεν ὕπαρξιν τὸ ἔγκλημα τοῦτο καὶ ὅτι οὐδέποτε ἄνευ δωροδοκίας ἐνηργήθη ἐκλογή τις. Δὲν θέλετε, μοὶ φαίνεται, μείζονας ἀποδείξεις ἀπὸ αὐτὰ τὰ δημοσιευθέντα ἔγγραφα. Ἐὰν δὲν ὑπῆρχον ἄλλαι ἀποδείξεις, ἴσως ἡ ψῆφός σας ἤθελεν ἔχει δικαιολογίαν τινὰ ἀπέναντι τῆς κοινῆς συνειδήσεως· ἀφοῦ ὅμως τὰ πράγματα μαρτυροῦν, ὅτι ἐν τῇ νήσῳ ἐκείνῃ τοῦτο καθιερώθη ὡς ἀρχὴ, οὕτως εἰπεῖν, συνταγματικὴ, ὡς ἀρχὴ ἔννομος, ὡς ἀρχὴ δικαιολογημένη, καὶ ἔχετε τὰς λοιπὰς ἀποδείξεις, αἱ ὁποῖαι ἐπιβεβαιοῦσιν, ὅτι καὶ ἐφέτος ἐξησκήθη τὸ παράνομον τοῦτο καὶ ἔκνομον μέτρον, τότε βεβαίως δὲν ἠμπορεῖ νὰ μείνῃ εἰς τὴν συνείδησιν ἐνδοιασμός τις, νὰ θέλητε ἐναργεστέρας ἀποδείξεις καὶ ψηλαφητὰς ἀποδείξεις. Δὲν πρόκειται νὰ δικάσητε ὡς δικαστήριον πολιτικόν. Μόνη περίστασις, καθ’ ἣν δικαιολογεῖται ἡ ἀποστολὴ ἐπιτροπῆς, καὶ ἔχει αὕτη σκοπόν τινα, καὶ εἶναι ἀποτελεσματικὴ, εἶναι ἡ προκειμένη· ἐνταῦθα μόνον ἁρμόζει ἀποστολὴ ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς ἐκ τῶν μελῶν τῆς Βουλῆς, ἡ ὁποία ν’ ἀνακρίνῃ καὶ συλλέξῃ πληροφορίας καὶ φέρῃ αὐτὰς ἐντὸς τοῦ περιβόλου τῆς Βουλῆς, ὅπως τινὲς ἔχουσι τὴν ἀξίωσιν. Καλλίτεροί μου θέλουσι σᾶς ἀποδείξει τὰς λεπτομερείας τῆς προκειμένης ὑποθέσεως, ἀλλὰ πρὶν ἢ καταβῶ, παρακαλῶ νὰ προσέξητε εἰς τὴν ἑξῆς ἰδέαν μου· εἶναι, νομίζω, σπουδαία. Τὸ μίασμα τῆς δωροδοκίας ἔῤῥιψε σπέρματα εἰς ὅλας τὰς ἐπαρχίας τοῦ Κράτους· ποῦ μὲν ταῦτα ἀνεπτύχθησαν, ποῦ δὲ εἰσέτι ἐπωάζουσιν. Ἂν θέλητε, κύριοι, νὰ μὴ καταστήσητε τὴν Βουλὴν αὐτὴν, Βουλὴν ἀργυρώνητον εἰς τὸ μέλλον, ἂν θέλητε νὰ μὴ ἐκλέγωνται βουλευταὶ ἀπὸ τὴν ὡραίαν μας Πατρίδα μόνον οἱ κάτοχοι τοῦ ἀργυρίου, ἂν θέλητε νὰ διατηρήσωμεν τὸν πατριωτισμόν μας, κτυπήσατε τὸ στυγερὸν τοῦτο ἔγκλημα, μεταχειρισθῆτε δὲ ὡς ὅπλον τὴν συνείδησιν, τὸ καθῆκον, τὴν τιμὴν καὶ τὴν ἠθικήν.

§278Α. Χ. ΑΝΑΡΓΥΡΟΥ. Ἤθελα εἶμαι, κύριοι, πολὺ σύντομος εἰς τὸν λόγον μου, ἐὰν ἐγίνετο ἁπλῆ μόνον κατηγορία καθ’ ἡμῶν, ἐὰν ὁ ἔντιμος προαγορεύσας δὲν ἐλάμβανε τὸ θάῤῥος νὰ ἐπεκτείνῃ τὴν ὁμιλίαν του καὶ ἐπὶ παρελθόντων γεγονότων, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἱστορικὴν σημασίαν μόνον· διὰ τοῦτο, πρὶν φθάσω εἰς τὸ κύριον ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἤθελε νὰ καταπολεμήσῃ ὁ ἔντιμος προαγορεύσας, πρὶν θελήσω νὰ τὸν ἀντικρούσω δι’ ἄλλων ἐπιχειρημάτων σπουδαιοτέρων, ὅτι τὸ ἔγκλημα αὐτὸ τῆς δωροδοκίας, ὅπερ ὡς γεγονὸς ἀναμφισβήτητον παραδέχεται, καὶ ἄλλοτε ἐῤῥέθη καὶ ἄλλοτε κατεπολεμήθη, κανεὶς δὲ δὲν τὸ κατέδειξε, νομίζω ὅτι, πρὶν ἔλθω εἰς ὅλα αὐτὰ τὰ συμπεράσματα, πρέπει ν’ ἀναφέρω ὀλίγα τινὰ περὶ τῆς ἐκλογῆς, καὶ ἔπειτα νὰ ἐπιληφθῶ τοῦ κυρίου ζητήματος. Ἐν προοιμίοις δὲ λέγω ὑμῖν, κύριοι, ὅτι ἔχω τὸ εὐτύχημα, ν’ ἀναβαίνω τὸ βῆμα τοῦτο κάθε δέκα ἔτη καὶ οὐχὶ συνεχῶς καθὼς ἄλλοι. Εἰς τὰ 1850 ἦλθον κατὰ πρῶτον εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτε παρουσιάσθη ἡ ἰδία ἔνστασις τῆς δωροδοκίας, ἀλλ’ οὐδ’ ἐλήφθη κἂν ὑπ’ ὄψιν. Εἰς τὰ 1859, ἐξελέχθην τὸ δεύτερον, ἀπεπέμφθην ὅμως τῆς Βουλῆς, κατηγορηθείσης ἐπὶ δωροδοκίᾳ τῆς ἐκλογῆς ἡμῶν, ἐπανῆλθον ὅμως, καὶ ταῦτα μὲν ἐπὶ τοῦ καθεστῶτος τοῦ πρώτου. Παρουσιάσθην δὲ ὑποψήφιος εἰς τὰ 1865 ἐπὶ τῆς νέας δυναστείας, ὑπουργὸς ὢν καὶ ἀπέτυχον. Εἰς κανένα ὅμως δὲν προσεκλαύθην διὰ τοῦτο. Ἔρχομαι τώρα τρίτην φορὰν ὡς βουλευτὴς, καὶ σᾶς φέρουν πάλιν εἰς τὸ μέσον τὴν ἰδίαν κατηγορίαν. Τὰ τῆς βουλευτικῆς ἐκλογῆς ἡμῶν ἦσαν ἄρα, καὶ εἶναι ζήτημα πολιτικόν· καὶ ἐπειδὴ ἐκεῖ εὑρίσκουν ἓν βῆμα, ἐπὶ τοῦ ὁποίου νὰ στηριχθοῦν, λέγουν, ἂς ὑψώσωμεν πάλιν τὴν σημαίαν τῆς δωροδοκίας, καὶ οὕτως ἐπιτυγχάνομεν τοῦ σκοποῦ. Ἡ ἐκλογὴ ἡ ἐφετεινὴ, κύριοι βουλευταὶ, διεξήχθη ἐν Σπέτζαις μὲ τὸν νομιμώτερον τρόπον καὶ ἡσυχώτερον· προέβησαν τὰ πάντα ἐν τάξει, δηλαδὴ ἡ κλήρωσις τῶν μελῶν τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς ἔγινε νομιμώτατα, αἱ προτάσεις τῶν ὑποψηφίων ἐπίσης, τῶν ὑποψηφίων αἱ ἀνακηρύξεις ὡσαύτως, καὶ παρεστάθημεν κατὰ τὴν ἐνέργειαν τοῦ ἐκλογικοῦ ἀγῶνος ἐντὸς τοῦ δημοτικοῦ σχολείου αὐτοπροσώπως. Ἐκ πρώτης ἀρχῆς δὲ ἐπαρουσιάσθησαν ἐνστάσεις, αἵτινες ἔχουν συνάφειαν μὲ τὰς ἄλλας τὰς μεταγενεστέρας, τὰς ὁποίας παρέβλεψαν, ἐγὼ ὅμως χρεωστῶ νὰ τὰς φέρω εἰς τὴν ζωὴν, διὰ νὰ ἦσθε ἐν γνώσει ὅλων τῶν γεγονότων. Πρώτη ἔνστασις ἐπαρουσιάσθη ὑφ’ ἑνὸς τῶν ἀγωνιζομένων τοῦ κυρίου Κούτζη, καὶ τοῦ ἄλλου συναδέλφου του, ἀντιπροσωπευομένου παρὰ τοῦ ἰδίου πατρὸς, ὅστις ἦτο δήμαρχος. Μόλις παρακατετέθησαν τὰ εἴδη τὰ ἐκλογικὰ, ἔκαμαν ἔνστασιν ἐνώπιον τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς ἀμφότεροι, ὅτι ἡ κάλπη ἡ ἐμὴ εἶχε παρανόμως τοποθετηθῆ πρώτη, ἐνῷ ἔπρεπε νὰ ᾖναι τελευταία, καὶ ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ ἐτοποθέτησε τὴν κάλπην οὕτω, παραβιάσασα τὸν Νόμον, καὶ χαριζομένη εἰς ἐμέ. Πρὸς τοῦτο δὲ ἔφεραν τὸν λόγον, ὅτι τὸ ὄνομά μου ἔχει ἕνα τελευταῖον ἀλφαβητικὸν χαρακτῆρα τὸ Χ, ἐνῷ ἐγὼ δὲν ἔχω παρὰ τὸ Λ. Μετ’ ὀλίγον δὲ προσήνεγκον ἄλλην ἔνστασιν προφασιζόμενοι, ὅτι οἱ σφαιριοδόται προσελήφθησαν παρανόμως· ἡ ἀπάντησις ἦτο πρόχειρος. Ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ τοῖς εἶπεν, ὅτι ἐντὸς τῶν καθηκόντων της καὶ σύμφωνα μὲ τὰς διατάξεις τοῦ Νόμου τοποθετήσασα ἁρμοδίως τὴν ἐμὴν κάλπην, προσλαβοῦσα δὲ ὡς σφαιριοδότας πέντε, ἐξ ὧν οἱ τρεῖς ἦσαν ἐκ τῶν ὑπαλλήλων τῶν ὑποδεεστέρων καὶ τοὺς προσέλαβεν, οἱ ἄλλοι δὲ ἀξιότιμοι πολῖται. Ἀλλ’ ἡ πρώτη ἡμέρα, ἦτο ἡμέρα κατακραυγῆς ἐκ μέρους τοῦ Κούτζη· διότι εἰσῆλθεν εἰς τὸν περίβολον ὀργίλος καὶ προοιμιαζόμενος ἀπετάνθη εἰς τὴν ἐφορευτικὴν ἐπιτροπὴν, ἰδίως δὲ εἰς τὸν πρόεδρον, καὶ τῷ εἶπε· «Σὲ κάμνω προσεκτικὸν, ἐδῶ θὰ χυθῶσιν αἵματα, θὰ γίνῃ σφαγεῖον σήμερον, καὶ ἐὰν παραβιάσῃς τὰ καθήκοντά σου καὶ δὲν συμμορφωθῇς μὲ τὴν θέλησίν μου, θὰ σὲ ὁδηγήσω εἰς τὸ βουλευτικὸν»· καὶ βουλευτικὸν ἡμεῖς λέγομεν τὸν Μεδρεσέ. Ἐννοεῖτε, κύριοι, ὅτι, ὅταν κατὰ πρῶτον ἕνας ἄνθρωπος παρουσιάζηται εἰς τὸ πολιτικὸν στάδιον, ὡς ὁ ῥηθεὶς ὑποψήφιος, καὶ ἔρχεται διὰ τοιούτων λόγων νὰ προοιμιάσῃ τὸ στάδιόν του, δὲν ἠμπορεῖ νὰ κάμῃ πολὺ καλὴν ἐντύπωσιν. Καὶ ἐν τοσούτῳ ἐγένετο πολὺς πάταγος δι’ αὐτὸ, ἠρωτῶμεν δ’ ἀλλήλους οἱ παρευρισκόμενοι, τί ἐζητοῦσεν αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος; ἐννοοῦσε, φαίνεται, νὰ τὸν ἀκούσῃ ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ, καὶ νὰ κάμνῃ ὅ,τι αὐτὸς θέλει· καὶ τῷ ὄντι· τῆς ἐζήτησε νὰ τοῦ δώσουν τὸν κατάλογον, βουλευτικὸν Νόμον κτλ. Σοῦ δίδω μίαν τράπεζαν τοῦ εἶπε, καὶ εὑρὲ ἕνα κατάλογον, καὶ ἂν ἔχῃς ἐνστάσεις κάμε τας. Ὑπεφέραμεν ἐν τούτοις πολὺ ἕως ὅτου κατορθώσωμεν νὰ φέρωμεν τὸν ἄνθρωπον εἰς τὴν εὐθεῖαν ὁδόν. Καὶ διὰ νὰ πεισθῆτε, ὅτι ὑπεφέραμεν πολὺ, καὶ ὅτι πολλάκις διεκόπτετο ἡ ψηφοφορία, σᾶς λέγω, ὅτι μᾶς ἠπείλησε καὶ ἡμᾶς ἀτομικῶς, μᾶς προσεκάλεσε δὲ καὶ εἰς μονομαχίαν, ἐμὲ, καὶ τὸν ἀντιπρόσωπον τοῦ συναδέλφου μου, διότι τοῦ ἐκάμναμεν φιλικὰς, συγγενικὰς παραστάσεις. Ἐπὶ τέλους δὲ ἦλθεν ἡ εἰρήνη, ἡ ἀνάπαυλα, καὶ ἐξηκολούθησεν ἡ ψηφοφορία ἐν τάξει· ἀλλὰ μετὰ τὸ γεῦμα ἠκολούθησε μία ταραχὴ ἐκτὸς τοῦ περιβόλου τῆς ἐκλογῆς, διότι ὁ δήμαρχος προσυνενοηθεὶς μετὰ τοῦ Κούτζη εἶχεν ἐλθεῖ εἰς τὰ πέριξ μέρη, καὶ ἐπίεζε τοὺς ἐκλογεῖς, ἐφ’ ᾧ καὶ κατηγορήθη ἀπὸ τοὺς ἄλλους, ὅτι ἐπεμβῆκεν εἰς τὰς ἐκλογὰς, ὥστε καὶ αὐτὴ ἡ ἐπιτροπὴ ἐξῆλθε τοῦ περιβόλου, καὶ τῷ ἔκαμε παραστάσεις· μετ’ οὐ πολὺ δὲ ἐπανῆλθεν ἡ τάξις. Αὐτὰ ἠκολούθησαν τὴν πρώτην ἡμέραν. Ἡ δὲ δευτέρα ἡμέρα ἦτο γαλήνιος δι’ ὅλους, διότι σᾶς λέγω, ὅτι δὲν ἤμεθα μόνον οἱ ἐπιτυχόντες εἰς τὸν ἀγῶνα. Οἱ ἀγωνιζόμενοι ἦσαν ἐννέα, ἐξ ὧν ἀπεσύρθησαν οἱ δύω, καὶ ἔμειναν οἱ ἑπτά. Ἕκαστος δὲ ἠγωνίζετο διὰ τὸν ἑαυτόν του. Τὴν δευτέραν λοιπὸν ἡμέραν διήλθομεν πανηγυρικώτατα, τὴν δὲ ἑσπέραν ὁ ἀποτυχὼν ὑποψήφιος αὐτὸς, ὅστις ἔχει ἐγγράψει τὰς περισσοτέρας κατηγορίας ἐντὸς τῶν πρακτικῶν, ἀνέφερε δὲ καὶ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἐνῷ ἐκλείετο τὸ πρακτικὸν, παρουσιάζεται καὶ λέγει εἰς τὴν ἐφορευτικὴν ἐπιτροπὴν ὅτι ἔχω νὰ ἐπιδώσω μίαν ἔνστασιν. Ἡ ἐπιτροπὴ τὸν παρατηρεῖ, ὅτι ἦτον ἀργὰ, ὅτι ἦτον ἕκτη ὥρα, ὅτι δὲ ἠμπορεῖ νὰ παρακαταθέσῃ τὰ ἔγγραφά του, διὰ νὰ καταχωρισθῇ τὴν ἐπαύριον· ἀλλ’ αὐτὸς ἐδυσκολεύετο νὰ τὸ ἀφήσῃ, ἐπὶ τέλους ὅμως τὸ ἔκαμεν, ἀφοῦ τοῦ ἐδόθη ἓν ἀποδεικτικὸν, ὅτι παρεκατέθεσε τὸ ἔγγραφον, οὕτως εἰς τὸ διάστημα αὐτὸ τῶν δύω ἡμερῶν δὲν ἠκολούθησε τὶ ἱκανὸν νὰ ἐμποδίσῃ τὴν νόμιμον διεξαγωγὴν τῆς ἐκλογῆς. Τὴν τρίτην δὲ ἡμέραν τὸ πρωΐ ὁ κ. Κούτσης, ὅστις ὑπεγράφετο ὅλας αὐτὰς τὰς ἡμέρας εἰς τὰς ἐνστάσεις, καὶ ὅστις ἦτο ἓν ἀπὸ τὰ μέλη, τὰ ὁποῖα ἔθετον τὰς σφραγῖδας εἰς τὰς κάλπας, δὲν ἠξεύρω πόθεν ὁρμώμενος, ἐβράδυνε νὰ ἔλθῃ εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας καὶ νὰ παρασταθῇ εἰς τὴν ἀποσφράγισιν τῆς κάλπης κατὰ τὴν προσδιωρισμένην ὑπὸ τοῦ προγράμματος ὥραν ἕκτην πρὸ μεσημβρίας, μᾶς ἦλθε δὲ τὴν ἐννάτην ὥραν ὠργισμένος, ἀπειλῶν ὅλον τὸν κόσμον, ὅτι ἡμεῖς παραβιάζομεν τοὺς ἐκλογεῖς, ὅτι, ὅτι, χίλια ὅτι· ἔφερε δὲ ἀνὰ χεῖρας ἕνα χαρτὶ, τοὐτέστι μίαν διαμαρτύρησιν, καὶ ταύτην ἀπῄτει νὰ ἐγγράψῃ ἡ ἐπιτροπὴ ἀμέσως εἰς τὰ πρακτικά. Εἰς μάτην τὸν παρεκάλεσεν ἡ ἐπιτροπὴ τὸ νὰ λάβῃ ὑπομονὴν, ἕως οὗ γίνῃ τῆς χθεσινῆς ἐνστάσεως ἡ ἐγγραφὴ, καὶ ἡ ἀπάντησις διὰ τοῦ πρακτικοῦ, κατόπιν δὲ νὰ κάμῃ τὴν διαμαρτύρησίν του καὶ νὰ τὴν καταχωρίσωσιν, αὐτὸς δὲν ἤθελε ν’ ἀκούσῃ τὸ παράπαν, διεμαρτυρήθη λοιπὸν καὶ ἀνεχώρησε· μετ’ ὀλίγον ὅμως ἐπανέρχεται ἐντὸς τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας θορυβῶν καὶ ἐπιδεικνύων τὰς ἔξωθεν περιφερομένας ἀρχὰς, τῷ ὄντι δὲ ἐπειδὴ καὶ ἡ θύρα τοῦ καταστήματος τοῦ δημοτικοῦ σχολείου καὶ ὁ πυλὼν τοῦ περιβόλου ἦσαν ἀνοικτὰ, ἐφαίνοντο παρεστῶτες ὅ τε γραμματεὺς, ὁ ἀνακριτὴς καὶ ὑπομοίραρχος καὶ θεώμενοι. Γενομένης δὲ ἐκ μέρους ἡμῶν τότε παρατηρήσεως πρὸς τὴν ἐφορευτικὴν ἐπιτροπὴν, ν’ ἀποταθῇ εἰς αὐτοὺς τοὺς κυρίους διὰ νὰ ἴδωμεν τί ζητοῦσι, τοὺς ἐδέχθημεν ὡς πολίτας· ἀλλὰ τί ἀκούομεν παρὰ τῶν ἀρχῶν; ὅτι ὁ κύριος Κούτσης τοὺς εἶχε καταφοβίσει, εἶχε διαδώσει ἔξω μυρία ψεύδη, ὅτι εἴχομεν ὁπλοφόρους ἀνθρώπους ἐντὸς τοῦ καταστήματος πρὸς ἐκβίασιν τῶν ἐκλογῶν· καὶ ταῦτα ποῦ; εἰς τὴν πατρίδα ἡμῶν ὅπου ὅλοι εἴμεθα γνωστοὶ, εὐκόλως δὲ ὁ εἷς δὲν ἀπειλεῖ τὸν ἄλλον. Ἦλθον αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι καὶ ἐγέλασαν μὲ τὰ γενόμενα, μάλιστα δὲ παρεκαλέσαμεν τὸν κ. ὑπομοίραρχον νὰ κάμῃ ἐπὶ σώματος ἔρευναν, ἀλλὰ δὲν εὗρε τίποτε. Ἠχολώθη λοιπὸν ὁ κ. Κούτσης καὶ δὲν ἤθελε ν’ ἀφήσῃ οὔτε τὴν διαμαρτύρησιν, ἀλλ’ ἀνεχώρησε καὶ μᾶς τὴν ἔστειλε δι’ ἑνὸς κλητῆρος τοῦ εἰρηνοδικείου. Αὐτὸ ἦτον ὅλον τὸ γεγονὸς, λαμπρὸν τῷ ὄντι θέαμα, τὸ ὁποῖον βλέπετε ἐπὶ τοσοῦτον νὰ καταγγέλληται καὶ νὰ ἐξογκοῦται εἰς τὰ πρακτικά! Τίποτε περισσότερον. Ἀλλὰ ἀνεχώρησεν ὁ ἀντιπρόσωπός του, καὶ ὁ τοῦ συνεταίρου του; Ὄχι· ἀνεχώρησαν οἱ ἄλλοι οἱ ἀγωνιζόμενοι τρεῖς ὑποψήφιοι; ὄχι. Τί δὲ, ἐὰν δὲν ἤρεσκεν εἰς τὸν ἕνα ὑποψήφιον ἡ φυσιογνωμία τῆς ἐπιτροπῆς; Ἐξηκολούθησε λοιπὸν τὴν τρίτην ἡμέραν ἐν πλήρει εὐταξίᾳ ἡ ψηφοφορία καὶ τὴν τετάρτην ἐπίσης, καὶ διεξεπεραιώθη οὕτως ἡ ἐκλογὴ πανηγυρικώτατα. Ποῖαι δὲ ἐνστάσεις ἐδόθησαν κατόπιν, κύριοι; ἡ τοῦ Χριστοδούλου Ἀργ. Σιμιτσιώτη σᾶς λέγουσιν· ἀλλ’ οὗτος ἦτον ἓν ἄτομον, τὸ ὁποῖον διῆλθεν ἐπὶ τέσσαρας ἡμέρας ἄφωνον, χωρίς νὰ κάμῃ τὸ παραμικρὸν κίνημα, μάλιστα ὅλοι χαριέντως προσεφέροντο μετ’ αὐτοῦ, διότι ἐφαίνετο παράδοξος ὑποψήφιος· οὔτε ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ κ. Γ. Πάνου ἔκαμε τὸ παραμικρὸν παράπονον. Ὁ δὲ Β. Α. Ὀρλὼφ συνεμερίσθη μάλιστα τὰς κατὰ τοῦ Γ. Κούτση ἀντιῤῥήσεις, ὡς φαίνεται εἰς τὰ πρακτικά· ἀλλὰ τὴν τελευταίαν ἡμέραν, δύω δὲ ὥρας πρὶν κλείσῃ ἡ κάλπη, συνεννοήσει τῶν ἀποτυχόντων πρὸς σκοποὺς μέλλοντας ἐστάλησαν χαρτιὰ ἔξωθεν, καὶ ἐδόθη ἡ περίφημος διαμαρτύρησις τοῦ Χ. Σιμιτζιώτη. Ἐγένετο δὲ ἀκολούθως ἡ ἔνστασις, ὡς βλέπετε εἰς τὰ πρακτικὰ, ὅτι ὁ Σιμιτζιώτης οὗτος ἀπεκλείσθη δῆθεν, ὅτι ἠπειλήθη, ταῦτα ὅλα εἶναι ψεύδη. Ἰδοὺ ὅμως τί συνέβη. Αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος παρέστη ἐνώπιον τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς φέρων ἐπὶ χεῖρας ἕνα χαρτί, δύω ὥρας πρὶν κλείσουν αἱ κάλπαι, ὡς προεῖπον· ἐρωτηθεὶς δὲ τί αἰτεῖ, ἀπήντησεν ὅτι ἔχει ἔνστασιν, ἀλλὰ δὲν ἤξευρε νὰ τὴν ἀναγνώσῃ, αὕτη δὲ δὲν ἔλεγε τίποτε ἄλλο, παρ’ ὅτι ἐγὼ ὁ ἀγορεύων ἐλάμβανον τὰ πρακτικὰ εἰς τὴν οἰκίαν μου διὰ νὰ κάμνω τὰς ἀντιῤῥήσεις καὶ τοιαῦτα ἀνούσια· ἀφοῦ τῷ ἐγένετο παρ’ ἐμοῦ ἡ παρατήρησις ὅτι εἶναι κακοήθης, τοιαῦτα σοφιζόμενος, τότε τὴν ἀπέσυρε Μετὰ ταῦτα τοῦ ἔκαμαν ἄλλοι τὴν παρατήρησιν, ὅτι κακῶς ἔκαμε, διὸ ἀπετάθη εἰς τὸν κλητῆρα καὶ τὴν ἔδωκεν ἐπὶ ἀποδείξει· αὐτὰ ἔγιναν. Ὁ δὲ κ. ἔπαρχος ἦτο κεκλεισμένος εἰς τὴν οἰκίαν του, καὶ δὲν ἤξευρε μήτε τί ἐγίνετο, μήτε τί ἔτρεχεν, ἦλθε τὴν τρίτην ἡμέραν μόνον ὡς προεῖπον ἐπὶ στιγμάς τινας, διότι τοῦ ἀνηγγέλθη ὅτι ἐγένοντο παραβιάσεις κατὰ τὴν ἐκλογὴν, ἀπειλαὶ καὶ τὰ τοιαῦτα. Τώρα ἔρχομαι, κύριοι, εἰς τὸ ζήτημα τῆς δωροδοκίας, εἰς αὐτὸ τὸ μέγα ἔγκλημα, τὸ ἀποτρόπαιον, τὸ ὁποῖον θὰ κατακλύσῃ τὸ κράτος κατὰ τὴν ἔκφρασιν τοῦ προαγορεύσαντος, καὶ θὰ καταποντίσῃ τὰ πολιτευόμενα ἄτομα, καὶ τὸ ὁποῖον φοβεῖται ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Φθιώτιδος, ὅτι θὰ συμπαρασύρῃ εἰς τὸν ὄλεθρον καὶ αὐτὴν τὴν ἐξουσίαν. Μόλον ὅτι δὲ τὰ τοιαῦτα εἶναι πράγματα, τὰ ὁποῖα καὶ ἄλλοτε ἐῤῥέθησαν, μὅλα ταῦτα θέλω τοῦ κάμει τὴν τιμὴν ν’ ἀπαντήσω. Ὅτε κατὰ πρῶτον ἦλθον εἰς τὸ βουλευτήριον κατὰ τὸ 1850, ἐπὶ τοῦ πρώτου καθεστῶτος, εἶναι ἀληθὲς ὅτι (τὰ γράμματα δὲ δὲν τὰ ἔφερα μαζύ μου ἐδῶ, ἀλλὰ τὰ ἐπιμαρτύρομαι, καὶ δὲν ἔχετε κανένα λόγον ν’ ἀμφιβάλλητε) ἐγένετο ἔνστασις παρ’ ἑνὸς ἀνθρώπου ἐπὶ τῷ ὅτι τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς εἶναι ἀποτέλεσμα τῆς δωροδοκίας. Ταῦτα ἐγένοντο εἰς τὴν τρίτην περίοδον ὅτε ἤλθομεν ἐδῶ εἰς τὴν Βουλὴν, τὸ δ’ ἐπὶ τῆς ἐξελέγξεως τμῆμα αὐτῆς, διεξελθὸν τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς ἡμῶν δὲν εὗρεν ἐν αὐτῇ οὐδεμίαν ἀπόδειξιν δωροδοκίας, ἑπομένως ἐπεκύρωσε τὴν ἐκλογήν. Ἦλθεν ἡ τετάρτη περίοδος, ἡ πέμπτη, δὲν ἠξεύρω ἂν ἔγινεν ἔνστασις περὶ δωροδοκίας ἢ ὄχι· ἀλλὰ δὲν πιστεύω νὰ ἔγινε, διότι δὲν ἤμην τότε ἐκ τῶν προσδιωρισμένων διὰ τὴν Βουλὴν, ἔπρεπε δὲ νὰ ἤμην ἐγὼ διὰ νὰ ἐπινοηθῇ καὶ πάλιν τὸ ἴδιον σόφισμα· τῷ ὄντι δὲ εἰς τὴν ἕκτην περίοδον τὸ 1859 ἔτος, ἦλθον βουλευτὴς, καὶ ἐπειδὴ ἀντηγωνίσθημεν μετὰ τῶν ἀποτυχόντων σπουδαίως καὶ ἐπετύχομεν, αὐτοὶ κατέφυγον εἰς τὰ εἰθισμένα νὰ κατηγορήσωσι δηλ. οἱ ἴδιοι τὴν ἐκλογήν των ἐπὶ δωροδοκίᾳ· αὐτὸ δὲ τὸ πρᾶγμα εἶναι τόσον βέβαιον, καθόσον ὁδηγηθέντες ἔξωθεν προσῆλθον εἰς τὸ τμῆμα ζῶντος τοῦ μακαρίτου Ἀργυροπούλου καὶ προεδρεύοντος αὐτὸ καὶ κατήγγειλαν αὐτοὶ οἱ ἴδιοι ἀποτυχόντες ὅτι ἐδωροδόκησαν τὸν κόσμον, τοῦτο δ’ ἐπὶ τῇ ἐλπίδι, ὅτι ἂν πιστευθῶσι, θὰ ἐπαραδέχοντο οἱ τοῦ τμήματος, ὅτι ἐδωροδοκήσαμεν καὶ ἡμεῖς. Ἀπεπέμφθημεν λοιπόν· ἀλλὰ νομίζετε, ὅτι διὰ τὴν δωροδοκίαν; ὄχι· ἦτο ἕνας λόγος πολιτικὸς, προϊστάμενος τῆς σκηνῆς· ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐγὼ δὲν συνειθίζω, ὅταν γίνεται λόγος περὶ ἱστορικῶν γεγονότων ν’ ἀναξέω παλαιὰς πληγὰς, περιορίζομαι νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι διὰ λόγους πολιτικοὺς κατετρέχθημεν καὶ οὐχὶ διὰ τίποτε ἄλλο, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν μία ὁλόκληρος ἐπαρχία καὶ ἕνας λαὸς ἱστορικὸς, ὅλος νὰ διαφθαρῇ καὶ νὰ μὴ γνωρίζῃ τὸ καθῆκόν του· ἀλλ’ ἐν τούτοις ἡ μὲν προκαλέσασα ταῦτα πάντα ἐξουσία ἐξέλιπεν, ἡ δ’ ἐκτελεστικὴ δύναμις ἡ συντελέσασα εἰς τὴν ἀποπομπὴν ἡμῶν κατεκρίθη ὑπὸ τῆς κοινῆς γνώμης τότε, αὐτὸς δὲ ὁ εἰσηγητὴς, ὅστις ἐζήτησεν ἐπὶ πίνακι τὴν κεφαλὴν ἡμῶν καὶ αὐτὸς ἐξεμέτρησε τὸ ζῆν· ἄπαγε! ἐγὼ δὲν εὔχομαι τό γε νῦν ὁμοίαν τύχην εἰς τοὺς κατηγόρους μας, διότι εἶμαι χριστιανὸς, ἀπ’ ἐναντίας, εἰς ὅλους πάντα τὰ αἴσια καὶ τὰ καταθύμια. Βλέπετε, ὅτι μὲ τὸν ἠπιώτερον τρόπον ἦλθα νὰ λαλήσω ἐνώπιόν σας.

§279ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἀπ’ αὐτὴν τὴν αἰτίαν δὲν ἀποθνήσκω ἐγώ.

§280Α. Χ. ΑΝΑΡΓΥΡΟΥ. Δὲν ἐννοῶ, βλέπετε, νὰ μιμηθῶ τὸν κ. Λομβάρδον φίλον μου, ὅστις ἠθέλησε νὰ μᾶς φέρῃ ἐδῶ περὶ Ἑπτανήσου δὲν ἠξεύρω τι πρό τινων ἡμερῶν. Τώρα ἐρχόμεθα εἰς τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἔλαβον χώραν κατὰ τὸ ἐνεστὼς καθεστώς. Εἰς τὴν πρώτην συγκρότησιν τῆς Βουλῆς ἔτυχε νὰ ἤμην μέλος τοῦ ὑπουργείου, μαρτύρομαι δὲ τὸν τότε πρόεδρον τοῦ ὑπουργικοῦ συμβουλίου παρόντα ἐνταῦθα, ἐὰν ἐγὼ ἠθέλησα νὰ ἐκτεθῶ, πλὴν μοὶ εἶπον, ἐπειδὴ εἶσαι ὑπουργὸς καὶ τῶν ἐσωτερικῶν μάλιστα, ὀφείλεις νὰ ἐκτεθῇς, διὸ καὶ ὑπήκουσα. Κάμνω δὲ μνείαν περὶ τῆς ἐκλογῆς μου αὐτῆς διότι ἀπέτυχον· ἀπέτυχον δὲ, διότι ὡς ὑπουργὸς δὲν ἔκαμα τίποτε πρὸς ἐπιτυχίαν, μήτε μέσα μετεχειρίσθην ἐπὶ τούτῳ ὡς ἐκ τῆς θέσεώς μου, μήτε προσοχὴν καμμίαν κατέβαλα. Μὲ ἐξέθεσαν λοιπὸν οἱ φίλοι μου δωρεὰν καὶ τὴν δευτέραν ἡμέραν ἀπεσύρθησαν, ἔκαμον ὅμως τὰς ἐνστάσεις των καὶ τὰς ἔστειλαν ἐδῶ ὁμοῦ μὲ τὰ πρακτικά· ὡς ἀποτυχὼν δ’ ἐγὼ ἦλθον εἰς τὸ τμῆμα προσκληθεὶς, καὶ ἔκαμον μίαν ἔνστασιν περὶ ἀκυρώσεως τῆς ἐκλογῆς, ἀλλὰ δὲν παρεδέχθησαν αὐτὴν μήτε ἐπείσθησαν ὅτι ἔλαβε χώραν δωροδοκία· ἂν δὲ ὑπέβαλον μετὰ τῶν ἐγγράφων μίαν προσφώνησιν εἰς τὸ τμῆμα ἐπικαλουμένην τὴν γενναιοφροσύνην του, ἀφοῦ πρὸ μικροῦ εἶχε καταδικασθῆ ἓν ὁλόκληρον παρελθὸν, τοῦτο δὲν εἶχε μήτε ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν περὶ ἧς ὁ λόγος τότε ἐκλογὴν, μήτε μὲ τὰ γενόμενα ἐπὶ τοῦ παρόντος ἢ τοῦ παρελθόντος. Μάλιστα, κύριοι, τὸ τμῆμα προεδρευόμενον ἀπὸ τὸν κ. Βούλγαρην, ἔχον δὲ εἰσηγητὴν τὸν κ. Βαλαωρίτην ἀπεφάνθη, ὅτι ἡ ἔνστασις περὶ δωροδοκίας εἶναι ἀνυπόστατος καὶ ἡ ἐκλογὴ ἐπεκυρώθη. Ἐπιτρέψατέ μοι δὲ νὰ σᾶς ἀναγνώσω τὸ σχετικὸν μέρος τῶν πρακτικῶν τῆς ἐποχῆς (τὸ ἀναγινώσκει). Ἔρχομαι εἰς τὰ συμβάντα τοῦ 1868· ἡ ἐκλογὴ ἡ βουλευτικὴ τῆς νήσου τῶν Σπετζῶν ἔφερε καὶ πάλιν ἐν τοῖς πρακτικοῖς τὴν ἔνστασιν, ὅτι ἔλαβε χώραν δωροδοκία. Πλὴν ἡ ἐπιτροπὴ ἡ ἐπὶ τῆς ἐξελέγξεως τῶν ἐκλογῶν, τὴν ὁποίαν προήδρευε ὁ κ. Γ. Ἰακωβάτος, καὶ ἥτις ἀντικατέστησεν εἰς τὴν περυσινὴν Βουλὴν τὰ τμήματα, ἀπεφάνθη καὶ πάλιν κατὰ τῆς ἐνστάσεως περὶ δωροδοκίας· ἡ δὲ ἐκλογὴ ἐκείνη ἀσυζητητεὶ ἐπεκυρώθη. Ἰδοὺ δὲ καὶ ἡ ἀπόφασις τῆς ἐπιτροπῆς, σᾶς τὴν ἀναγινώσκω· (ἀναγινώσκει). Ὥστε, κύριοι βουλευταὶ, εἴμεθα εἰς τὸ ἴδιον σημεῖον μετὰ 20 ἐτῶν παρέλευσιν· ὅσοι δὲ θέλοντες ν’ ἀγορεύσωσι κατὰ τῆς ἐκλογῆς Σπετζῶν καὶ σήμερον, ὡς καὶ οἱ ἐπιδιώκοντες δημοτικότητα, ἔρχονται, ἀναβαίνουν, τὸ βῆμα κράζοντες· κύριοι, ἐδωροδόκησαν οἱ ἐπιτυχόντες· τίποτε εὐκολώτερον τούτου· ἔφερον ὅμως τίποτε νέα πρὸς ἀπόδειξιν τῆς δωροδοκίας; οὐχί· φήμας ἀδεσπότους ἀναμασσῶσι· κατὰ τὰς ἐκλογὰς δὲ ὁπόσα τοιαῦτα δὲν διαδίδονται; αὐτὸς ὁ ἀποτυχὼν Γ. Κούτσης εἶχε δημοσιεύσει εἰς τὸν τύπον καὶ εἰς τὸν τόπον τοιχοκολλήσει ἓν πρόγραμμα πομπῶδες, δελεαστικώτατον, δι’ οὗ ὑπέσχετο, ὅτι θὰ χαρίσῃ τὴν ἀντιμισθίαν τὴν βουλευτικὴν, ἐὰν τὸν ἐκλέξουν οἱ Σπετζιῶται βουλευτήν· ὅτι θὰ φέρῃ ὕδατα δωρεὰν, ἤρχισε δὲ νὰ δίδῃ καὶ δάνεια εἰς τοὺς κομματάρχας· ποῖος τὸν ἐμπόδιζεν; ἀλλ’ εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἡμεῖς ἀπετεινόμεθα πρὸς τὸν μὲν καὶ τὸν δὲ, καὶ τοῖς ἐδίδομεν χρήματα; εἶναι ἀληθὲς, ὅτι αὐτὸς ὁ πακτωλὸς τοῦ χρυσοῦ ἔῤῥευσεν, ὅπως εἶπεν ἄλλοτε ὁ μακαρίτης Κυπριάδης; ὄχι· καὶ ἀπέδειξε τὸ ἀποτέλεσμα, διότι ἠγωνίσθημεν πρὸς πέντε ἑτέρους· ἂν δὲ οὗτοι ἐφέτος ἔλαβον ὀλιγωτέρας ψήφους, ἴσως εἰς ἄλλην ἐκλογὴν κατορθώσωσι νὰ λάβωσι περισσοτέρας, αὐτὸς εἶναι ὁ ῥοῦς τῶν πραγμάτων. Εἶναι λοιπὸν ἓν ζήτημα εὔχαρι, ἓν ζήτημα, ἐὰν θέλετε, εὐτράπελον, τὸ τῆς δωροδοκίας, τὸ ὁποῖον κινεῖ τὴν περιέργειαν τοῦ κόσμου, καὶ πολλοὶ λέγουσιν, ἂς τὸ φέρωμεν εἰς τὸ μέσον· ἂν περάσῃ καλῶς, ἐὰν δὲν περάσῃ, τὶ ἐχάσαμεν; ἢ οὕτως ἢ ἄλλως ὑπηρετοῦμεν, προάγομεν τὸ κόμμα, τὴν φατρίαν· ὅσοι ὅμως νομίζουν, καὶ τὸ λέγω μετὰ θάῤῥους, ὅτι διὰ τῶν κομμάτων ἢ διὰ τοῦ φατριασμοῦ ἐπιτυγχάνουσι τίποτε γενναῖον εἰς αὐτὸν τὸν μικρὸν τόπον, σφάλλουσι τὰ μέγιστα κατ’ ἐμὲ, διότι ὁ τόπος ἡμῶν εἶναι πολλὰ μικρὸς, δὲν ἠμπορεῖ δὲ νὰ κυοφορήσῃ μεγάλα πράγματα, ὄχι· εἰς τοιαύτας ἀρχὰς στηριζόμενος, μάλιστα, παραδέχομαι, ὁ μὲν νὰ ὑπερασπίζηται τὸν δὲ, καὶ ὁ εἷς ν’ ἀσπάζηται ἓν πολιτικὸν σύστημα ὁποιονδήποτε· δὲν στέργω ὅμως νὰ συμφωνήσω, ὅτι δυνάμεθα διὰ τοῦ πνεύματος τοῦ φατριασμοῦ νὰ ὀρθοποδήσωμεν, ἀπ’ ἐναντίας φρονῶ ὅτι τὰ πράγματα ἡμῶν, οὕτω πολιτευομένων, θὰ φθάσωσιν εἰς τὸ ἔπακρον τῆς ἀθλιότητος. Ναὶ, κύριοι, ἂς προσέξωμεν μὴ ὀλισθήσωμεν ἀνεπανόρθωτως εἰς παραφορὰν, μὴ καταντήσωμεν εἰς τὴν ἀπόγνωσιν, διότι ἡ ἀνθρώπινος φύσις παύει πότε κανονικῶς λειτουργοῦσα, ἢ μᾶλλον αὐτὴ καθ’ ἑαυτῆς ἐξανίσταται, καὶ ἀδελφοὶ δολοφονοῦσι τοὺς ἀδελφοὺς, τὰ τέκνα ἐμπήγουν βαθύτατα τὸ ξίφος εἰς τὰ σπλάγχνα τὰ πατρικά! ἀναγνώσατε τὴν ἱστορίαν, καὶ θέλετε ἰδεῖ ὅτι τοιαῦτα ἀπαίσια γεγονότα ἔλαβον χώραν πολλαχοῦ, δυστυχῶς δὲ συνέβη καὶ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν γῆν. Ἐπὶ τοῦ Πελοποννησιακοῦ πολέμου, ὡς διηγεῖται ὁ ἱστορικὸς Θουκυδίδης, ὁ Ἀθηναῖος, τὰ πολιτικὰ νοσήματα ἐλυμαίνοντο τὴν πόλιν τῆς Κερκύρας ἐπὶ τοσοῦτον, καὶ κατήντησαν οἱ ἄνθρωποι εἰς τοιαύτην ἀπόγνωσιν, ὥστε οἱ ἀδελφοὶ ἐδολοφόνουν τοὺς ἀδελφοὺς, καὶ οἱ γονεῖς τὰ ἑαυτῶν τέκνα, διὰ νὰ ἀποδείξωσιν ὑπέροχον τὸ κόμμα, διὰ νὰ ὑπηρετήσωσι καὶ ἀνυψώσωσι τὴν φατρίαν. Τοιαῦτα ἐπιδιώκομεν καὶ ἡμεῖς σήμερον; Θέλετε νὰ καταντήσωμεν ἐκεῖ; ἐγὼ δὲν τὸ πιστεύω· αὐταὶ, κύριοι, εἶναι αἱ ἰδέαι μου, οὕτω σκέπτομαι, διότι ἀπὸ νέος δὲν ἔλειψα νὰ ἐγκύψω εἰς τὰ πολιτικὰ πράγματα τῆς πατρίδος, νὰ ἐλεεινολογήσω δὲ τὰς παρεκτροπὰς πάσης ἐποχῆς. Καταπαύων δὲ τὸν λόγον, ἐπιτρέψατέ μοι νὰ σᾶς ὑπομνήσω ὅτι πάντες ἐσμὲν χριστιανοὶ, ἐν τῇ αὐτῇ ἐβαπτίσθημεν κολυμβήθρᾳ. Διὸ ὀφείλομεν νὰ ἤμεθα ἀνεκτικοὶ καὶ νὰ μὴ παρεκτρεπώμεθα· γιγνώσκετε δὲ τοῦ χριστιανισμοῦ ὑπέρτατον γνώρισμα εἶναι ἡ ἀγάπη· αὕτη δὲ οὐ ζηλοῖ τὰ ξένα, αὕτη οἰκοδομεῖ· διὸ πέποιθα, ὅτι καὶ εἰς τὴν κρίσιν ὑμῶν σήμερον, θὰ σᾶς ὁδηγήσῃ τὸ πνεῦμα τῆς εἰρήνης, καὶ θέλετε ἐπιψηφίσει τὴν δικαίαν καὶ νόμιμον ὑπὲρ ἡμῶν, οὐχὶ δὲ τὴν πολιτικὴν προγραφὴν, ὡς περιᾴδεται.

§281ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δωροδοκία! Τὰ κακὰ, κύριοι, τῆς δωροδοκίας τὰ ἐξεστόμισε πρὸ ἐμοῦ ὁ πρῶτον ἀγορεύσας, ὡς καὶ ὁ κύριος Χατζῆ Ἀναργύρου, καὶ πρὸ τούτων πολλοὶ ἄλλοι ἔγραψαν περὶ αὐτῶν, καὶ μοὶ φαίνεται, ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ τὰ ἐπαναλάβω. Ἐγὼ πρὸ πάντων ὀφείλω νὰ ἐξετάσω, ἐὰν, εἰς τὴν προκειμένην περίστασιν ἔλαβε χώραν ἡ δωροδοκία Εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ κάμω ποτὲ καμμίαν ἐκδρομὴν καὶ ἐγὼ περὶ τῶν κακῶν ἀποτελεσμάτων, τὰ ὁποῖα ἠμποροῦσε ἢ ἠμπόρεσε νὰ ἐξασκήσῃ τὸ μόλυσμα τῆς δωροδοκίας, εἴτε εἰς τὴν πατρίδα μας, εἴτε ἀλλοῦ. Ἡ δωροδοκία ἀκόμη εἰς τὸν τόπον τὸν ἰδικόν μας δὲν εἶναι λίαν ἐπίφοβος· καὶ δὲν εἶναι, διότι αἱ μὲν ἐκλογικαὶ περιφέρειαι κατὰ τὸ πλεῖστον μέρος εἶναι μεγάλαι, αἱ δὲ καταστάσεις πολὺ μικραί. Ἀλλ’ εἰς τὸν κανόνα τοῦτον ὑπάγεται καὶ ἡ ἐκλογικὴ περιφέρεια τῆς νήσου Σπετζῶν; ὄχι· διότι ἐκεῖ δυστυχῶς, ἡ μὲν ἐκλογικὴ περιφέρεια εἶναι μικρά, οἱ δὲ κάτοικοι εὐκατάστατοι. Λοιπὸν ἐκεῖ ἠμπορεῖ νὰ πραγματοποιηθῇ καὶ ἐπραγματοποιήθη τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας· ὀφείλομεν δὲ ἡμεῖς εἰς τὴν γέννησίν του τὸ κακὸν αὐτὸ νὰ τὸ καυτηριάσωμεν, διότι ἂν δὲν τὸ καυτηριάσωμεν, θὰ ἔχῃ βεβαίως συνεπείας, αἱ ὁποῖαι θὰ ἐπιβαρύνουν ὅλους. Δὲν ἔχω ἀνάγκην ἐγὼ νὰ σᾶς εἴπω τὰς συνεπείας, ἀρκεῖ ν’ ἀναγνώσητε φύλλα ἐφημερίδων πρὸ τριῶν ἡμερῶν ἐκδοθέντα, καὶ θέλετε ἰδεῖ ἐν ταῖς ἐφημερίσιν αὐταῖς, ὅτι διὰ ποῖον λόγον οἱ βουλευταὶ νὰ δαπανῶσι τοσαῦτα κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῶν ἐκλογῶν, ἐνῷ ἀπολαμβάνουσιν εἰς ἀντιμισθίαν δι’ ἑκάστην σύνοδον 2000 δραχμῶν; Κἄτι λοιπὸν μυστήριον εἶναι ἐνταῦθα καὶ πρέπει, λαὲ, νὰ προσέξῃς. Μᾶς ἀποδίδουν, τουτέστι ἢ ἀποδίδουν εἰς τοὺς βουλευτάς, ὅτι, ἀφοῦ δαπανοῦν τόσα καὶ λαμβάνουν ὀλίγα, κἄτι μυστήριον ὑπάρχει, καὶ τὸ μυστήριον αὐτὸ, ἐννοεῖται, ὁποῖον ὑποθέτουν οἱ γράψαντες ἢ οἱ συκοφαντήσαντες κάλλιον εἰπεῖν τοὺς βουλευτάς· διότι — ἂς κάμω μικρὰν ἐκδρομὴν εἰς αὐτὴν τὴν περίστασιν — ἐὰν ἔχῃ ἡ πατρίς μας ν’ ἀποδείξῃ μᾶλλον πτωχούς, αὐτοὶ εἶναι οἱ πολιτευόμενοι. Ἡ νῆσος Σπετσῶν, κύριοι, εἶναι μία ἀπὸ τὰς μεγαλουργοὺς ἐκείνας νήσους, ἡ ὁποία διὰ τὰ κατορθώματά της κατὰ τὸν ἱερὸν ἀγῶνα τῆς ἀνεξαρτησίας τῆς πατρίδος, ἔλαβε θέσιν προνομιοῦχον ἐν τῷ συντάγματι τῆς πατρίδος. Δυστυχῶς ὅμως τὰς λαμπρὰς αὐτὰς σελίδας τῆς ἱστορίας τῆς νήσου Σπετσῶν, ἔρχεται τὸ μόλυσμα, τὸ μίασμα αὐτὸ, ν’ ἀμαυρώσῃ. Εἰς τὴν νῆσον τῶν Σπετσῶν πρὸ 19 ἐτῶν ἀπὸ τοῦ 1850 δὲν ἀνταγωνίζονται κατὰ τὰς ἐκλογάς, εἰμὴ τὰ χρήματα· ἀλλοίμονον δὲ εἰς ἐκεῖνον, τοῦ ὁποίου ἡ σακοῦλα τύχει νὰ ᾖναι ἰσχνοτέρα ἀπὸ τὴν τοῦ ἀντιπάλου, αὐτὸς δὲν δύναται νὰ συναγωνισθῇ οὔτε κατὰ τὸ νόμιμον διάστημα τῆς πορείας τῆς ψηφοφορίας· αὐτὴ εἶναι ἡ ἱστορία ἐπὶ τῶν διαφόρων ἐκλογῶν τῶν ἐνεργηθεισῶν κατὰ τὴν νῆσον Σπετσῶν. Εὐτυχῶς δὲ δὲν θέλω ἐπικαλεσθῆ ἀνθρώπους, ἀποφάσεις καὶ ἐκθέσεις Βουλῶν καὶ τμημάτων, θέλω ἐπικαλεσθῆ μάρτυρας, κύριοι, τὴν ὁμολογίαν αὐτοῦ τοῦ ἰδίου πρὸ ὀλίγου καταβάντος ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ. Πλείστας ὅσας ἔχω πληροφορίας ἀπὸ ἀξιότιμα καὶ λίαν ἀξιόπιστα πρόσωπα περὶ τοῦ ἐγκλήματος τῆς δωροδοκίας, τὸ ὁποῖον καὶ ἐφέτος ἔλαβε χώραν. Ὑπάρχουν μεταξὺ ἡμῶν ἄνθρωποι, κύριοι βουλευταὶ, οἱ ὁποῖοι διελθόντες ἀπὸ τὴν νῆσον τῶν Σπετσῶν δὲν ἠμπόρεσαν νὰ μὴ ἀκούσουν ὅτι τὸ ἔγκλημα αὐτὸ διεπράχθη ἐν μέσῃ ἀγορᾷ. Ὁ κ. Χ. Ἀνάργυρος ὁ καταβὰς τελευταῖος τοῦ βήματος, σᾶς ἀνέγνωσε δύο ἐκθέσεις τῶν τμημάτων, ἤτοι, μίαν ἔκθεσιν τοῦ τμήματος τοῦ 1865 καὶ μίαν ἄλλην ἔκθεσιν τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ 1868, καὶ ἐκ τῶν ἐκθέσεων αὐτῶν ἠθέλησε νὰ ἐξαγάγῃ συμπεράσματα, ὅτι δωροδοκία δὲν ἔλαβε χώραν οὐδέποτε εἰς τὴν νῆσον τῶν Σπετσῶν· δὲν εἶδεν ὅμως ὁ κ. Χ. Ἀνάργυρος ὅτι ἀναγινώσκων τὴν ἔκθεσιν τοῦ τμήματος τοῦ 1865 διέψευδεν αὐτὸς ἑαυτὸν, διότι τὸ τμῆμα ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς τοῦ 1865, δὲν ἐδίκαζεν, εἰμὴ ἐπὶ ἐνστάσεων τοῦ κ. Ἀναργ. Χ. Ἀναργύρου· ἠμποροῦσε νὰ ἰσχυρισθῇ σήμερον ὁ κ. Ἀνάργυρος Χ. Ἀναργύρου ὅτι εἶναι δικαστικὴ πλέον ὁμολογία; διότι εἰς τὸ τμῆμα κατήγγειλε τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας καὶ αὐτὸν τὸν κ. Ἀνάρ. Χ. Ἀναργύρου, καὶ δὲν δύναται ν’ ἀρνηθῇ τὴν ὕπαρξιν τῆς δωροδοκίας· τότε ἤθελον τὸν πιστεύσει, σήμερον ὅμως, ὅπου διαψεύδει αὐτὸς ἑαυτὸν, ἐννοεῖται ἂς μοὶ ἐπιτρέψῃ, ν’ ἀμφιβάλλω καὶ ἐπὶ πολλῶν ἄλλων ἐπιχειρημάτων, τὰ ὁποῖα ἠθέλησε νὰ ὑποστηρίξῃ ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, διὰ ν’ ἀποδείξῃ ὅτι τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας δὲν ἔλαβε χώραν.

§282ΑΝΑΡ. Χ. ΑΝΑΡΓΥΡΟΥ. Κύριε Πετιμεζᾶ, ἐγὼ δὲν ἐσυνείθισα νὰ μεταχειρίζωμαι ἐκφράσεις τραχείας, δὲν λέγετε ἀλήθειαν ὅτι ἐγὼ διαψεύδω ἐμαυτόν.

§283ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἰδοὺ τί λέγει ὁ κ. Ἀν. Χ. Ἀναργύρου, «Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω κτλ. (τὸ ἀναγινώσκει)

§284ΑΝ. Χ. ΑΝΑΡΓΥΡΟΥ. Παρακαλῶ νὰ μεταχειρίζεσθε ἐκφράσεις πλέον κοινοβουλευτικάς.

§285ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἠμπορεῖ νὰ μὴ ἦμαι κοινοβουλευτικὸς, ἀλλὰ σᾶς σέβομαι πολύ. Λοιπὸν ὁ κ. Ἀν. Χ. Ἀναργύρου κατήγγειλε τὴν ἐκλογὴν κατὰ τὸ 1865 διὰ τῆς ὑπογραφῆς του, ὅτι εἶναι ἄκυρος, διότι τότε ἔλαβε χώραν δωροδοκία. Θὰ ἀκολουθήσω αὐτὰς τὰς σκέψεις, αὐτὰ τὰ παράπονα τοῦ κ. Ἀν. Χ. Ἀναργύρου διὰ ν’ ἀποδείξω τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἐπελήφθην, ν’ ἀποδείξω δηλ. ὅτι εἰς τὴν νῆσον Σπετσῶν ἔλαβε χώραν τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας καὶ θὰ ἐπικαλεσθῶ τά αὐτὰ ἐκεῖνα ἐπιχειρήματα καὶ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα ἐπεκαλέσθη τότε, ὁ τότε κ. Ἀνάργυρος Χ. Ἀναργύρου. Ὁ κ. Ἀνάργ. Χ. Ἀναργύρου εἰς τὴν ἐποχὴν τοῦ 1865 διὰ ν’ ἀποδείξῃ τὸν ἰσχυρισμόν του, ὁ ὁποῖος ἦτο καὶ ἀληθὴς, διότι σᾶς διαβεβαιῶ ὅτι ἀπὸ τοῦ 1850 καὶ ἐφεξῆς οὐδεμία ἐκλογὴ οὔτε βουλευτικὴ, οὔτε δημοτικὴ, ἐγένετο εἰς τὴν νῆσον τῶν Σπετσῶν χωρὶς νὰ λάβῃ χώραν τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας. Ἔφθασε κατὰ τὰ 1850 καὶ 1866 ἐπὶ τῆς δημοτικῆς ἐκλογῆς 50 δίστηλα, κύριοι, ἑκάστη ψῆφος, καὶ ἀμφιβάλλετε περὶ τῆς ἀληθείας τῶν λόγων μου αὐτῶν; δώσατε παραγγελίαν αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὅστις κατ’ εὐτυχίαν εἶναι παρών, νὰ κρούσῃ τὸ σύρμα εἰς τὸ Ναύπλιον καὶ θέλετε ἰδεῖ ὅτι αὐτὴν ταύτην τὴν ἡμέραν, κατὰ τὴν ὁποίαν σεῖς δικάζετε τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας, αὐτὴν ταύτην τὴν ὥραν τὸ δικαστήριον τῶν ἐν Ναυπλίῳ πλημμελειοδικῶν δικάζει ἐπίσης τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας· κατὰ ποίων, κύριοι; κατὰ τοῦ Κόντου, Οἰκονόμου καὶ τόσων ἄλλων, τῶν ὁποίων τὰ ὀνόματα δὲν γνωρίζω αὐτὴν τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν καὶ ὑμεῖς δικάζετε ἐπίσης ὑπὸ πολιτικὴν ἔποψιν τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας. Ποῖα εἶναι αὐτὰ τὰ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα καταγγέλλει ὁ κ. Α. Χ. Ἀναργύρου, ὁ ὁποῖος ἠρεθίσθη, ἀλλὰ τοῦ ἐπιτρέπω, διότι εἶναι εὐερέθιστος, νὰ ἐρεθίζεται ὅσον θέλει; Εἶναι αὐτὰ τὰ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα σήμερον ἔχει φίλους, καὶ αὐτὰ τὰ πρόσωπα εἶναι ἐξοικειωμένα καθὼς καὶ ὅλοι οἱ πολιτευόμενοι εἰς τὴν νῆσον Σπετσῶν μὲ τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας. «Τὸ συμβούλιον τῶν πλημμελειοδικῶν παραπέμπει (ἀναγινώσκει). Τουτέστιν, αὐτὰ ἐκεῖνα τα πρόσωπα, τὰ ὁποῖα καταγγέλλονται σήμερον ὅτι διήρχοντο τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας, αὐτὰ κατηγγέλθησαν ἀπὸ τὸν κ. Α. Χ. Ἀναργύρου κατὰ τὰ 1865, ὅστις προσήνεγκεν ὑμῖν καὶ δύο βουλεύματα τοῦ συμβουλίου τῶν ἐν Ναυπλίῳ πλημμελειοδικῶν, τὰ ὁποῖα ἀποδεικνύουν ὅτι τὸ ἔγκλημα αὐτὸ εἶχε λάβει χώραν. Σᾶς εἶπον πρὸ ὀλίγου ὅτι εἰς τὴν νῆσον Σπετσῶν κόμματα δὲν ὑπάρχουν, δὲν δύνανται νὰ παρουσιασθῶσιν εἰς τὸν ἀγῶνα, διότι ἐκεῖ ἀνταγωνίζονται τὰ χρήματα, ἡ πλέον παχεῖα σακοῦλα μένει κυρία ἐπὶ τέλους τοῦ πεδίου τῆς ψηφοφορίας. Θέλω σᾶς ἀναφέρει ἐπὶ τέλους τὰ συμβάντα ἐπὶ τῆς σημερινῆς ἐκλογῆς εἰς τὴν νῆσον Σπετσῶν. Ὁ κ. Ἀνάρ. Χ. Ἀναργύρου ἀναφέρει εἰς τὸ φυλλάδιόν του ὅτι κατὰ τὸ 1865 ὑπεχώρησε τὴν δευτέραν ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας, ἀπέναντι, λέγει, τοῦ χρυσοῦ, ὁ ὁποῖος ἔῤῥευσε ποταμηδὸν κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῆς ἐκλογῆς, ἡ τάξις ἐπανῆλθεν, ὁ χρυσὸς ἔῤῥευσεν ἀφθόνως εἰς τοὺς ἐκλογεῖς, ἡ μερὶς τοῦ κ. ὑπουργοῦ ἀπεσύρθη τὴν δευτέραν ἡμέραν τοῦ ἀγῶνος διαμαρτυρηθεῖσα κατὰ τῆς διαφθορᾶς». Δὲν εἶναι αὐτὴ ἡ ὁμολογία τοῦ κ. Ἀναρ. Χ. Ἀναργύρου, ὁ ὁποῖος σήμερον ἀρνεῖται ὅσα ὑπεστήριζεν ἄλλοτε ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, καὶ ἦτο ἀκόμη καὶ ὑπουργὸς τῶν ἐσωτερικῶν; Τώρα τί ἔχομεν ἐφέτος, κύριοι, ὡς παράδειγμα; ἔχομεν ὅτι πλέον μετὰ τὴν δευτέραν ἡμέραν οἱ ἀνταγωνιζόμενοι δὲν ἠδυνήθησαν νὰ παρουσιασθῶσιν εἰς τὸ στάδιον τῆς ἐκλογῆς, διότι ἡ ἰδική των τσέπη ἦτον ἰσχνοτέρα ἀπὸ τὴν τῶν ἀντιπάλων. Ἔχετε ἀνάγκην, κύριοι, νὰ μάθητε ἀπὸ ἐμὲ ὅτι τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας ἐνεφυτεύθη, ἐσχηματίσθη τέλος πάντων ἐντὸς τῆς νήσου, καὶ ἀπέναντι αὐτοῦ τοῦ ἐγκλήματος οὐδεμία ἰσχὺς, οὐδεμία δύναμις ἠδυνήθη, οὔτε δύναται, οὔτε θέλει δυνηθῆ, ἐὰν δὲν λάβετε πρόνοιαν τοὐλάχιστον ἀπὸ τῆς σημερινῆς ἀποφάσεως καὶ καυτηριάσητε τὸ κακὸν ἐν τῇ γεννήσει του; Τίς θ’ ἀρνηθῇ ἀπὸ ὅλους μας, ὅτι οὐδέποτε οὐδεὶς τῶν ἐχόντων τὴν μεγαλειτέραν ἐπιῤῥοὴν εἰς τὸν τόπον τοῦτον ἠδυνήθη ἐπὶ τῆς ἐποχῆς τοῦ Ὄθωνος νὰ ἔλθῃ βουλευτὴς χωρὶς νὰ ᾖναι ὑπουργικὸς ὑποψήφιος; οὐδεὶς· μόνον ἐν Σπέτσαις τὴν μεγάλην ἐκείνην δύναμιν, τὴν ὁποίαν εἶχεν ἡ ὑποψηφιότης πρὸ τῆς μεταπολιτεύσεως τοῦ 1862 ἠδυνήθη ν’ ἀναιρέσῃ, διότι ἀπέναντι τῶν χρημάτων, οὐδεμία δύναμις δύναται νὰ σταθῇ. Ἔχω πρόσωπα, κύριοι, λίαν σεβαστὰ νὰ σᾶς ἀναφέρω· ὁ κ. Ῥοῦφος, εἷς ἐκ τῶν προεστώτων καὶ ἐκ τῶν τὰ μάλιστα ἐχόντων δικαιώματα εἰς τὸν τόπον αὐτὸν, δὲν ἠδυνήθη ποτὲ νὰ γίνῃ βουλευτής. Δύνασθε, κύριοι, νὰ πιστεύσητε ὅτι ὁ κ. Ῥοῦφος ἦτο δυνατὸν νὰ μὴ ἠγαπᾶτο ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν του; τοσαύτη ἦτο ἡ δύναμις τῆς ἐξουσίας ἐκείνης· μολαταῦτα δὲν ἠδυνήθη νὰ παλαίσῃ κατὰ τοῦ χρυσίου τῆς νήσου Σπετσῶν. Διὰ τοῦτο οἱ ὑποψήφιοι τῆς κυβερνήσεως ἔπιπτον, ἂν δὲν συνεβοηθοῦντο καὶ ἀπὸ τὴν σακκοῦλάν των. Ὁ κ. Ἀνάργυρος Χ. Ἀναργύρου κατὰ τὰ 1865 ἦτον ὑπουργὸς, εἶχε τὸ κόμμα του εἷς δῆμος εἶναι αὐτός· ἐὰν ἀπέναντί του δὲν παρουσιάζοντο αὐτὰ τὰ μέσα, τὰ ὁποῖα παρουσίασε σήμερον διὰ νὰ καταβάλῃ τοὺς ἀντιπάλους του, βεβαίως ἤθελεν ἐπιτύχει. Δὲν ἤθελον παρακολουθήσει τὴν ἐκλογὴν μέχρι τοῦ τελευταίου σταδίου, καὶ δὲν ἤθελον φιλονεικήσει τὴν νίκην πρὸς τοὺς ἀντιπάλους· ἀλλὰ, κύριοι, τὴν δευτέραν ἡμέραν ἀπεχώρησαν, διότι τὸ χρυσίον των εἶναι τόσον ἰσχνὸν, ὥστε ἐναυάγησεν ἀπέναντι τοῦ χρυσίου τῶν ἄλλων. Διστάζετε, κύριοι, καὶ ἀμφιβάλλετε περὶ τῆς ὑπάρξεως τοῦ ἐγκλήματος αὐτοῦ; καταβῆτε εἰς τὰ παράλια τῆς Πελοποννήσου, τὰ ἀπέναντι τῆς νήσου Σπετσῶν, καὶ θέλετε ἰδεῖ, ὅτι πολλοὶ κάτοικοι τῶν μερῶν αὐτῶν μετέφεραν, ἢ θέλουν μεταφέρει ἐκεῖ τὰ δικαιώματά των, διότι εἰς ἑκάστην ἐκλογὴν ἔχουν ν’ ἀπολαμβάνουν 8 Ναπολεόνια· καὶ 8 εἶναι μία πρόσοδος, βεβαία, θετική. Ὅλα τὰ χωρία τὰ εὑρισκόμενα εἰς τὰ παράλια τῆς Κυνουρίας μετέφερον τὰ δικαιώματα των εἰς Σπέτσας......

§286ΘΕΡΜΟΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν εἶναι ἀληθές.

§287ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Μὴ μὲ διακόπτετε. Γνωρίζω, ὅτι κατέβησαν ἀπὸ τὸ Κρανίδι.

§288ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἀπὸ τὴν Ἐπίδαυρον Λυμηράν.

§289ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Γνωρίζω ἀκόμη, ὅτι ὁ κ. Μίλησης μοῦ εἶπε πρὸ ὀλίγου, ὅτι φόβος ὑπάρχει μήπως μὲ ἕνα χρόνον δὲν ἔχομεν κανένα ψηφοφόρον εἰς τὴν ἐπαρχίαν μας (θόρυβος). Τί συνέβη, κύριοι, εἰς τὴν προκειμένην ἐκλογήν; 10 ἡμέρας πρὶν γίνει ἔναρξις τῆς ψηφοφορίας ἡ φήμη διεδόθη, ὅτι ὁ χρυσὸς θέλει ῥεύσει, οἱ ἀντίθετοι ἀπηύθυνον ἀναφορὰν διὰ νὰ προλάβῃ ἡ κυβέρνησις τὸ κακὸν, τὸ ὁποῖον προετοιμάζεται νὰ λάβῃ χώραν (θόρυβος). Κατὰ τὴν πρώτην ἡμέραν, κύριοι, τῆς ψηφοφορίας πόσοι ἐψηφοφόρησαν εἰς τὴν νῆσον αὐτὴν, 90· καὶ ἠξεύρετε διατί; (τὸ πλεῖστον δὲ ἦσαν καπετανέοι καὶ προύχοντες, οἱ ὁποῖοι δὲν πληρώνονται), διότι κατὰ τὴν πρώτην ἡμέραν ἀνέβη εἰς 25 δραχ. ἡ ψῆφος καὶ διὰ τοὺς κατοίκους τῆς νήσου αὐτῆς, αὐτὴ ἡ προσφορὰ εἶναι λίαν εὐτελής, καὶ διὰ τοῦτο δὲν προσήρχοντο. Τὴν δευτέραν ἡμέραν ἀνέβη 70, 75, 100, 120 δραχμὰς, καὶ προσῆλθον ὑπὲρ τοὺς 500. Ἴσως μοῦ ἰσχυρισθοῦν, ὅτι τὴν πρώτην ἡμέραν δὲν προσῆλθον πολλοὶ, καθὼς δὲν προσέρχονται εἰς ὅλα τὰ μέρη, ἀλλὰ τοῦτο δὲν δύναται νὰ ἐφαρμοσθῇ εἰς τὴν νῆσον τῶν Σπετσῶν, ὅπου δὲν ἔχουν ἀγροὺς, δὲν ἔχουν ποίμνια· ἀλλὰ πάλιν δύναμαι νὰ τοὺς πολεμήσω διὰ τοῦ ὅτι, πῶς προσῆλθον τὸ σάββατον καὶ δὲν προσῆλθον τὴν κυριακὴν, ἡμέραν κατὰ τὴν ὁποίαν εἰς τὰ πλεῖστα μέρη προσέρχονται οἱ περισσότεροι ψηφοφόροι; Τὸ ἀποτέλεσμα λοιπὸν τοῦ ἐγκλήματος τῆς δωροδοκίας τόσον κατάδηλον γινόμενον ἐν τῇ νήσῳ αὐτῇ, ἔκαμε τοὺς ἀντιπάλους νὰ ἀποχωρήσουν ἀπὸ τῆς δευτέρας ἡμέρας τοῦ ἐκλογικοῦ σταδίου. Ἀλλ’ ἴσως μοὶ εἴπῃ τις, πόθεν τὰ συμπεραίνετε αὐτά; ἀπ’ αὐτὰ, κύριοι, τὰ πρακτικὰ προκύπτουσιν, ἡ δὲ ἐπιτροπὴ, τὴν ὁποίαν ἠθέλησε νὰ δικαιολογήσῃ ὁ κ. Χατζῆ Ἀναργύρου, θέλω σᾶς ἀποδείξει, ὅτι δὲν λέγει τὴν ἀλήθειαν· διότι εἰς τὴν προκειμένην περίστασιν ἐνηργήθη καὶ τὸ ἔγκλημα τῆς βίας, καὶ τὸ ἔγκλημα τῆς παραμορφώσεως τῶν ψηφοφόρων, καὶ τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας. Καὶ ἂν, κύριοι, εἰς ἓν ἐπιχείρημα ἐπισήμως σᾶς ἀποδείξω, ὅτι δὲν λέγει τὴν ἀλήθειαν, πρέπει νὰ πιστεύσητε, ὅτι εἰς ὅλας αὐτὰς τὰς ἐνεργείας δὲν ἐνήργησεν εἰλικρινῶς, διότι, κύριοι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ εἰς ὅλα τὰ ἐγκλήματα προχείρους τὰς ἀποδείξεις, ἀλλ’ ὅταν ἐπὶ διδομένου πράγματος σᾶς βεβαιώσω δὲν πρέπει νὰ ἔχητε καμμίαν ἀμφιβολίαν, ὅτι τὸ ἔγκλημα ἔλαβε χώραν. Κατὰ τὴν πρώτην ἡμέραν, κύριοι τῆς ἐνάρξεως τῆς ψηφοφορίας κατηγγέλθη τὸ ἔγκλημα, καὶ ὑπάρχει ἐντὸς τῶν πρακτικῶν ἡ ἔνστασις, ὑπάρχει διαμαρτύρησις· τὴν δευτέραν ἡμέραν ἐπίσης· τὴν τρίτην τὸ πρωῒ διεμαρτυρήθησαν διαμαρτύρησιν, ὅτι δὲν ἠδύναντο ν’ ἀνθέξωσι κατὰ τῶν μέσων, τὰ ὁποῖα μετεχειρίσθη ἡ ἐπιτροπὴ καὶ τῆς παραδοχῆς ψηφοφόρων μὴ ἐγγεγραμμένων, ἀντὶ ἄλλων ἐγγεγραμμένων εἰς τὸν κατάλογον. Ποῖα ἄλλα μέσα ἠδύναντο νὰ ἔχουν οἱ ἐνιστάμενοι; ἀλλὰ τί σᾶς προσθέτομεν ἡμεῖς, ὄχι μόνον ἐξ ὅσων σᾶς ἀνεφέραμεν, ἀλλὰ καὶ ἐξ ὅσων ἐπληροφορήθημεν ἰδίοις ὠσί; Σᾶς λέγομεν, ὅτι τὸ ἔγκλημα αὐτὸ ἐνηργήθη πανηγυρικῶς καὶ σᾶς προσθέτομεν, ὅτι ἂν στείλητε μίαν ἀνακριτικὴν ἐπιτροπὴν εἰς τὴν νῆσον, ἀπὸ τὸν πρῶτον ἄνθρωπον, τὸν ὁποῖον θέλει ἀπαντήσει, θέλει πληροφορηθῆ, ὅτι ἡ δωροδοκία ἦτον ἕνα παζάρι, διότι ἦσαν δύο γραφεῖα, ἡ οἰκία ἑνὸς κουφοῦ πενθεροῦ τοῦ ὑποψηφίου Κουνουπιώτου καὶ ἑνὸς Σπαχῆ, ἐχρησίμευσαν ὡς οἱ τόποι, οἵτινες ἐπρόκειτο νὰ δωροδοκήσουν καὶ νὰ διαφθείρουν τὰς συνειδήσεις τῶν ψηφοφόρων τῆς νήσου Σπετσῶν.

§290ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔγινεν ἑκατέρωθεν;

§291ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Παραδέχομαι, κύριοι, ὅτι τὸ ἔγκλημα αὐτὸ ἐγένετο ἑκατέρωθεν, ἀλλ’ ἡ μία σακκούλα δὲν ἠδύνατο ν’ ἀντισταθῇ εἰς τὴν ἄλλην, διότι ἡ ἰσχνοτέρα ὑπεχώρει εἰς τὴν παχυτέραν. Ἀλλ’ ἀπ’ αὐτὸ τί ἐξάγεται; ἐξάγεται ἡ ὕπαρξις τοῦ ἐγκλήματος. Δὲν πρόκειται νὰ ἴδητε ἂν ἐπράχθη μόνον ἀπὸ τὴν ἐπιτυχοῦσαν ἢ καὶ ἀπὸ τὴν ἀποτυχοῦσαν, τὸ ἔγκλημα εἶναι σοβαρὸν καὶ κακόηθες, τὸ ὁποῖον θὰ βλάψῃ τὰ διάφορα συμφέροντα τῆς πατρίδος καὶ πρέπει νὰ προλάβητε καὶ τὸ καυτηριάσητε εἰς τὴν γέννησίν του. Ἀνέγνωσα, κύριοι, ὅτι εἰς τὴν Ἀγγλίαν, κατὰ τὸν παρελθόντα αἰῶνα, ὅταν ἐπέστρεψαν οἱ ἔμποροι πλουτισθέντες ἀπὸ τὰς Ἰνδίας, ὅτι εἰς μίαν ἐκλογὴν εἷς ὑποψήφιος ἐδαπάνησεν 150 χιλιάδας λίρας στερλίνας, εἰς ἄλλην ἐκλογὴν 200 χιλιάδας λίρας στερλίνας, δύο ἀντίπαλοι εἰς τὸν ἐκλογικὸν ἀγῶνα, καὶ ἡ σοφὴ Ἀγγλία ἰδοῦσα, ὅτι τὸ μίασμα αὐτὸ ἤθελε διαφθείρει τὰς συνειδήσεις τοῦ ἔθνους καὶ τὸ ἐξευτελίσει, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀντισταθῇ καὶ ἀντιμετωπίσῃ εἰς αὐτὸ καμμία ἄλλη ἰδέα, ἔλαβε μέτρα δραστήρια καὶ λίαν αὐστηρά, καὶ λίαν αὐστηροὺς ἔκαμε νόμους διὰ νὰ περιορίσῃ τὸ κακόν. Κατὰ τὸ 1860 ἐνηργήθη μία ἐκλογὴ καὶ ἐκατηγορήθη, ὅτι ἔλαβε χώραν δωροδοκία.

§292ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἦτον ὁμογενὴς μάλιστα.

§293ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὁ Ῥάλλης.

§294ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κατηγγέλθη ἡ ἐκλογή, ἐκεῖ δικάζονται ἀπὸ τὰ δικαστήρια αἱ ἐκλογαί, καὶ ὄχι μόνον ἠκυρώθη ἡ ἐκλογὴ καὶ ἐπληρώθη τὸ πρόστιμον, ἀλλ’ ἐστερήθη τὸ δικαίωμα ἡ ἐπαρχία νὰ στείλῃ καὶ ἄλλον ἀντιπρόσωπον. Ἐπὶ τοσοῦτον ἠξεύρουν ἐκεῖνοι νὰ ἐκτιμήσουν τὸ ἐκ τοῦ ἐγκλήματος αὐτοῦ προερχόμενον κακόν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι, κύριοι, μόνον οἱ δύω ἐπιτυχόντες, τοὺς ὁποίους ὑπηνίχθη ὁ κ. Χατζῆ Ἀναργύρου, εἶναι καὶ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι δὲν δύναται νὰ τὸ ἀρνηθῇ ὑπῆρξαν φίλοι του πρὸ ὀλίγου. Εἶναι ὁ κ. Σιμιτσιώτης, διὰ τὸν ὁποῖον ἰσχυρίσθη ὁ κ. Ἀνάργυρος ὅτι δὲν ἤξευρε ν’ ἀναγνώσῃ τὴν ἔκθεσιν, τὴν ὁποίαν παρουσίασε (θόρυβος).

§295ΚΑΝΑΚΑΡΗΣ. Ὁ Σιμιτσιώτης εἶναι πλούσιος; ἐδωροδόκησε; πῶς ἔλαβε τόσας ψήφους;

§296ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τώρα θὰ σᾶς εἴπω. Ἀλλ’ ὁ κ. Σιμιτσιώτης, ὁ τόσον ἀγράμματος, διατί ἔλαβε τόσας ψήφους; διότι ἀπήρτιζε μέρος τοῦ κόμματος, τὸ ὁποῖον ἐπέτυχε καὶ δὲν παρίστατο διὰ νὰ ἐπιτύχῃ, ἀλλὰ διὰ νὰ χρησιμεύσῃ ἐν πάσῃ περιπτώσει ὑπὲρ τῆς ἐπιτυχίας τῶν ἐπιτυχόντων· αἱ δὲ ψῆφοι τὰς ὁποίας ἔλαβεν, εἶναι αὗται ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ἀνήκουν καὶ εἰς τοὺς κ. ἐπιτυχόντας. Πόσοι εἶναι ὅλοι οἱ ψηφοφόροι; 3243· ἐψηφοφόρησαν 1275, ἐλάβατε 960 ὑμεῖς καὶ 739 οἱ ἄλλοι· οἱ 700 τοὺς ὁποίους ἔλαβεν ὁ Σιμιτσιώτης εἶναι ἰδικοί σας, διότι δὲν ἐψηφοφόρησαν 1700 διὰ νὰ λάβῃ αὐτὸς ἀποκλειστικοὺς 700. Ὕστερον ἐχάλασεν ὁ συνδυασμός· πρότερον ἦτον ὁ Κούτσης εἰς τὸν συνδυασμὸν καὶ παρέλαβον κατόπιν τὸν Κουγιουπιώτην, διότι αὐτὸς καὶ ὁ πενθερός του ἔχουν τὰς σακκούλας μεγάλας. Ὁ Σιμιτσιώτης λοιπόν, διότι ἠθέλησε νὰ δώσῃ μίαν ἔνστασιν καὶ παραστήσῃ τὴν φατριαστικὴν ἐνέργειαν τῆς ἐπιτροπῆς, τὴν βίαν, τὴν δωροδοκίαν, ἀπεβλήθη, ἐνεπτύσθη κατὰ μέτωπον ἀπὸ τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς καὶ τοὺς ἐπιτυχόντας. Ἠναγκάσθη λοιπὸν νὰ ἐξέλθῃ τοῦ ναοῦ καὶ νὰ κάμῃ μίαν διαμαρτύρησιν ἔξωθεν διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ τὰ γενόμενα κατὰ τὸ σύστημα τῆς ἐκλογῆς ἐντὸς τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας, ἀφοῦ πρῶτον συνεννοήθη μὲ τὸν ἀνακριτήν. Τὴν 4 καὶ ½ ὥραν μ. μ. ἐπιδίδει εἰς τὸν πρόεδρον τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς διαμαρτύρησιν, πλὴν τί εὑρίσκετε ἐντὸς τῶν πρακτικῶν; ὅτι ἔδωκεν ἔνστασιν, ἀλλὰ μεταμεληθεὶς ἔπειτα τὴν ἀνεκάλεσεν. Σᾶς ἐρωτῶ τώρα, ὅταν φέρῃ τὸ ἐπιδοτήριον τῆς διαμαρτυρήσεως διὰ τῆς ὁποίας λέγει ὅτι μὲ ἀπέβαλαν, διότι ἠθέλησα νὰ παραστήσω τὰ παράπονά μου, καὶ ὅταν ἠναγκάσθη νὰ ἐπιδώσῃ διὰ δικαστικοῦ κλητῆρος τὴν ἔνστασίν του, σᾶς ἐρωτῶ, δύνασθε πλέον νὰ πιστεύσητε μίαν ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία σᾶς λέγει ὅτι ἀνεκάλεσε τὴν ἔνστασίν του αὐτήν; Καὶ ὅταν τὴν ἀνεκάλεσε, διὰ τί δὲν ἐκράτησε τὸ ἐπιδοτήριον, διὰ τοῦ ὁποίου τῆς ἐπέδωκε τὴν ἔνστασιν; (θόρυβος). Κοντὰ εἰς ὅλα τὰ ἄλλα γεγονότα, διὰ τῶν ὁποίων σᾶς ἀπέδειξα, ὅτι τὸ ἔγκλημα καὶ τῆς βίας καὶ τῆς καλπονοθεύσεως, καὶ τῆς πλαστογραφίας, διότι ἄλλα πρόσωπα ἀντ’ ἄλλων ἐψηφοφόρησαν, ποῖα ἄλλα στοιχεῖα ἔχομεν διὰ νὰ ὑποστηρίξωμεν ὡς ἐκ περισσοῦ, διὰ νὰ τὰ μεταχειρισθῶμεν ὡς τεκμήρια τῆς ὑποστηρίξεως τῶν λόγων μας; τὸ ἔγγραφον τοῦ ἐπάρχου, ὅστις βεβαίως οὔτε ἐγνώριζε, οὔτε ἐσυστήθη εἰς τὸν Κούτσην, ὅστις δὲν εἶναι ἐκ τῶν πολιτευομένων. (Ἀναγινώσκει τὸ ἔγγραφον). Αὐτὸ σᾶς λέγει, κύριοι, ὁ ὑπάλληλος, ὁ ὁποῖος εἶναι παραγγελμένος ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ν’ ἀναφέρῃ ὅ,τι δυνηθῇ νὰ πληροφορηθῇ εἰς τὸν τόπον, τὸν ὁποῖον διοικεῖ. Ἀλλὰ μήπως ἔχετε μόνον τὴν μαρτυρίαν αὐτήν; ἔχετε τὴν τοῦ ἀνακριτοῦ, ὅστις καί τοι προσπαθῶν ν’ ἀποδειχθῇ ὑπὲρ τῆς μιᾶς μερίδος, δὲν δύναται ὅμως νὰ μὴ παραδεχθῇ, ὅτι τὰ ἐγκλήματα αὐτὰ ἔλαβον χώραν, καὶ ὅτι τὰ πλεῖστα εἶναι ἀποδεδειγμένα· ἀπέναντι λοιπὸν ὅλων αὐτῶν τῶν στοιχείων, ὅλων αὐτῶν τῶν γεγονότων, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέφερα θὰ διστάσητε, κύριοι, ὅτι τὸ ἔγκλημα αὐτὸ ἔλαβε χώραν ἢ τουλάχιστον δὲν θὰ κλονισθῇ ἡ πεποίθησίς σας καὶ δὲν θὰ σᾶς ἐμπνεύσῃ τὸ αἴσθημα τῆς δικαιοσύνης, τὴν ἰδέαν ὅτι πρέπει νὰ ἐρευνήσητε καλλίτερον, ὥστε νὰ εὕρητε τὸ τρομερὸν αὐτὸ ἔγκλημα; Μᾶς εἶπεν ὁ κ. Χατζῆ Ἀναργύρου, ὅτι πρέπει νὰ προβάλλεται τὸ ὄνομα τὸ ἰδικόν του μόνον διὰ νὰ προσβάλλεται τὸ ἔγκλημα. Δὲν εἶναι ἀληθές· διότι τότε δὲν προσβάλλεται ἡ μερίς σας, ἀλλ’ ἡ ἄλλη. Βλέπετε ὅτι εἰς ὅλας τὰς περιστάσεις, πάντοτε φαίνεται ἐν τῷ μέσῳ τὸ ἔγκλημα τῆς δωροδοκίας, διότι πάντοτε ἐλάμβανε χώραν. Καὶ πῶς εἰς τόσας ἐκλογὰς δὲν ἀπηντήσαμεν τὴν κατηγορίαν αὐτὴν, ἢ ἂν που ἐῤῥίφθη δὲν τὴν ἐπιστεύσαμεν διὰ τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους ἐν ἀρχῇ τοῦ λόγου μου σᾶς εἶπον; Λοιπὸν μεθ’ ὅλα ταῦτα δὲν σᾶς ἐγεννήθη, κύριοι, ὁ δισταγμὸς ὅτι ἔχετε καθῆκον νὰ ἐξετάσητε διὰ μιᾶς ἐπιτροπῆς τὸν τόπον αὐτὸν καὶ νὰ ἴδητε ἂν πραγματικῶς ἔλαβε χώραν τὸ ἔγκλημα, καὶ ἐπέρχεται μετὰ ταῦτα μία ἀπόφασις κατὰ συνείδησιν; Ἡμεῖς σᾶς λέγομεν, κύριοι, ὅτι εἰς τὴν νῆσον τῶν Σπετσῶν, ὅταν ἐξέλθῃ τις ὅποιος δήποτε, τὸν πρῶτον ἄνθρωπον, τὸν ὁποῖον ἤθελε νὰ συναντήσῃ θὰ τοῦ εἴπῃ ὅτι αὐτὸς ὁ ἴδιος ἐδωροδοκήθη. Δὲν σᾶς λέγομεν ὅτι εἰς τὴν νῆσον ἐκείνην ὑπάρχουν δισταγμοί, ὅτι ἐδωροδοκήθησαν 5 ἢ 8 ἄτομα, σᾶς λέγομεν, ὅτι ἐδωροδοκήθησαν ὅλοι οἱ κάτοικοι, σᾶς λέγομεν ὅτι κόμματα δὲν ὑπάρχουν, ἀλλ’ ἀνταγωνίζονται τὰ χρήματα. Εἰς 40,000 δραχμὰς καταδικάζεται ὁ Οἰκονόμος καὶ ὁ Γουδῆς ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου εἰς τὸ Ναύπλιον. Ἀναφέρατέ μοι μίαν ἐκλογὴν, κατὰ τὴν ὁποίαν νὰ ἐγένετο ἡ ἔνστασις τῆς δωροδοκίας, καὶ δὲν ἐδικάσθη τις δι’ αὐτὸ τὸ ἔγκλημα; Καὶ νομίζετε, κύριοι, ὅτι πρέπει ἡμεῖς νὰ φανῶμεν ὑποδεέστεροι μιᾶς Βουλῆς, ἡ ὁποία ἄλλοτε ἦτο πλέον εὔκολος εἰς τὸ νὰ ὑποτάσσηται εἰς τὰς θελήσεις τῆς ἐξουσίας, καὶ ἡ ὁποία δὲν ἠνέχθη νὰ ἐγκρίνῃ διὰ τοῦ κύρους τῆς ἐκλογῆς τῶν Σπετσῶν κατὰ τὸ 1850 τὸ ἔγκυρον, ἀλλὰ τὴν ἀκύρωσεν, διότι ἤθελησε νὰ καταστρέψῃ τὸ κακὸν εἰς τὴν γέννησίν του; νομίζετε, κύριοι, ὅτι ἡμεῖς πρέπει νὰ φανῶμεν ὑποδεέστεροι, ἀφ’ οὗ μάλιστα δὲν προτείνομεν τὴν ἀκύρωσιν, ἀλλ’ ὅτι ἡ Βουλὴ ἔχει καθῆκον νὰ κρίνῃ, νὰ ἐξετάσῃ, ἂν τὸ ἔγκλημα ἔλαβε χώραν, καὶ τότε ν’ ἀκυρώσῃ τὴν ἐκλογὴν καὶ νὰ τιμωρήσῃ δι’ αὐτῆς τὴν ἐπαρχίαν ἐκείνην, ἡ ὁποία ἐσυνείθισε διὰ τῶν χρημάτων νὰ μορφώνῃ πάντοτε τὴν ἀντιπροσωπεία; Ἂν δὲ, κύριοι, αἱ ἐνστάσεις αὐταὶ, αἱ ὁποῖαι ὑποστηρίζονται πανταχόθεν δὲν ἦναι ἀληθεῖς, τότε νὰ ἐπικυρώσωμεν τὴν ἐκλογὴν καὶ νὰ κατακρίνωμεν ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔκαμον τὰς ἐνστάσεις, ὅτι κατέφυγον εἰς μέσα ψευδῆ διὰ νὰ ταράξουν τὴν κοινωνίαν, καὶ ἡ πάλη συνήφθη χωρὶς νὰ ἔχουν κανὲν δίκαιον. Μὴ διστάζετε, κύριοι, ὅτι εἰς περίστασιν, καθ’ ἣν ἤθελεν ἀποδειχθῆ ὅτι δὲν ἔλαβε χώραν τὸ ἔγκλημα αὐτὸ, πρῶτος θέλω κηρυχθῆ ὑπὲρ τῆς ἐπικυρώσεως τῆς ἐκλογῆς, καθὼς ἐκηρύχθην καὶ ὑπὲρ τῆς ἐκλογῆς τῆς Κυνουρίας, ὅταν ἐπείσθην ὅτι ἡ ἀποδιδομένη κατηγορία δὲν ἦτο δικαία, καθὼς καὶ εἰς τὴν ἐκλογὴν τῆς Σάμης ἤμην ἕτοιμος νὰ ὁμιλήσω κατ’ αὐτῆς, ἀφ’ οὗ δὲ ὁ κ. Δεστούνης μᾶς ἔδειξεν ἓν πιστοποιητικὸν καὶ ἐπείσθην ὅτι δὲν ἦτο ὀρθὴ ἡ κατηγορία, ἐψηφοφόρησα ὑπὲρ τῆς ἐκλογῆς. Τελειόνω, κύριοι, τὸν λόγον μου μὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι εἶναι τόσον λογικὴ καὶ δικαία ἡ πεποίθησίς μου, ὥστε ἡ Βουλὴ ἀσμένως θέλει τὴν δεχθῆ πρὸς τὸ συμφέρον τῶν ἐνδιαφερομένων. Καταβαίνω δὲ τὸ βῆμα, ὄχι μὲ τὸν φόβον, τὸν ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Χατζῆ Ἀναργύρου, λέγων ὅτι καὶ ὁ πρόεδρος καὶ εἰσηγητὴς ἀμφότεροι ἐγένοντο μακαρῖται· καταβαίνω λοιπὸν ἐγὼ τὸ βῆμα χωρὶς νὰ ἔχω τὸν φόβον νὰ γίνω μακαρίτης. (Ἱλαρότης).

§297Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἐπειδὴ ἐκουράσθητε ἀπὸ τὰς πολυπληθεῖς ἀγορεύσεις τῶν προηγουμένων, παρακαλῶ νὰ χαρίσητε καὶ εἰς ἐμὲ ὀλίγην ὥραν. Καὶ εἰς αὐτὴν τὴν ἐκλογὴν ἀκούομεν, ὅτι ὑπάρχει ἡ αὐτὴ κατηγορία περὶ δωροδοκίας, ὅπως καὶ εἰς 10 ἄλλας ἐκλογὰς, τὴν ὁποίαν ἀπέῤῥιψεν ἡ Βουλή. Ἄρχομαι ἀπὸ τὰ 1859, τότε κατηγορήθη ἡ ἐκλογὴ αὕτη ἐπὶ δωροδοκίᾳ· ὅλοι τότε οἱ βουλευταὶ δικαίως ἢ ἀδίκως, εἰς τὰς Σπέτσας κατὰ καλὴν ἢ κακὴν τύχην, εἶπον ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἦτο παράνομος· ἀλλ’ ἀπεδείχθη τὸ ἐναντίον· ὡς ἐκ τούτου αὐτὸν τὸν γενναῖον λαὸν ποτὲ δὲν θέλω τὸν καταδικάσει, ὅτι ἔκλινε τὸν αὐχένα διὰ 12 ἢ 20 τάλληρα· κύριοι, αὐτὸ εἶναι γενναιότης τοῦ τόπου· τοῦτο παρετηρήθη καὶ εἰς τὸ Μεσολόγγιον, τὸ ὁποῖον πολλάκις ἔδωσε βουλευτὰς ἐναντίους· δὲν ἠμπορεῖ νὰ κατηγορήσῃ τοῦτο, ἀφοῦ ὡς ὑπουργὸς ὁ κ. Χατζῆ Ἀναργύρου δὲν ἠδυνήθη νὰ πείσῃ αὐτούς· τοῦτο εἶναι ἕνας θρίαμβος εἰς τὸν λαόν. Τὸ ἴδιον ἔκαμε καὶ εἰς τὰ 1848. Ὁ κ. Πετιμεζᾶς εἶπε κάτι τι, ἀλλ’ αὐτὸ εἶναι πάντοτε ὑπόθεσις· τί ἀπέδειξε, κύριοι, ἡ ἐπιτροπὴ, ἡ ὁποία θὰ ὑπάγῃ; κατὰ τὴν ἰδέαν μου θὰ ἐξετάσῃ τοὺς μὲν καὶ θὰ εἴπουν ἔγινε δωροδοκία, θὰ ἐξετάσῃ τοὺς δὲ, καὶ θὰ εἴπωσι δὲν ἠξεύρομεν· ὥστε μὲ αὐτὰ δὲν θὰ κάμωμεν τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ χάσωμεν τὸν καιρόν. Ἐγὼ δὲν δέχομαι κατ’ ἀρχὴν αὐτὸ, ἀλλὰ καὶ ἂν τὸ δεχθῶ εἰς μάτην θὰ γίνῃ, διότι οἱ μὲν θὰ εἴπουν ὅτι ἤκουσαν, οἱ δὲ ὄχι· λοιπὸν πῶς θὰ τὸ ἀποδείξουν; Τὰ δικαστήρια λέγουν ὅτι ἔκαμαν βουλεύματα, ἀλλὰ νὰ ἴδωμεν ἂν θὰ καταδικάσωσι· πολλάκις εἰσήχθησαν εἰς δίκην διὰ βουλευμάτων πολλοὶ, ἀλλ’ ἠθωώθησαν. Κύριοι, ἡ Βουλὴ ἐφέτος ἰδοὺ διατὶ κατεφρόνησεν ὅλα αὐτὰ τὰ λεγόμενα περὶ δωροδοκίας, πόσα ἐλέχθησαν κατὰ τῆς ἐκλογῆς Γορτυνίας, Βάλτου, Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς, Καρυστίας, Λευκάδος, Μεσολογγίου, Ξηροχωρίου, Σύρου καὶ τὰ λοιπά; ἀλλ’ εἰς ὅλας αὐτὰς τὰς 9 ἐκλογὰς δὲν ἐῤῥίψατε περιφρονητικὸν βλέμμα, ἀφοῦ εἴδετε ὅτι τὰ τοιαῦτα ἦσαν συκοφαντία καὶ λόγοι χωρὶς ἀπόδειξιν; Κύριοι, ὅλαι αἱ ὑποψίαι εἶναι ὑπὲρ τοῦ κατηγορουμένου, ἡ Βουλὴ ὅμως διὰ νὰ καταδικάσῃ πρέπει νὰ ἔχῃ ἀπόδειξιν· διότι κατηγοροῦνται, δι’ αὐτὸ πρέπει νὰ τοὺς καταδικάσωμεν; Κύριοι, σᾶς λέγω, μὲ συγχωρεῖτε δι’ ἓν πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον θὰ σᾶς εἴπω, ἠξεύρω ἀπὸ ἕνα σύντροφον τοῦ Κουνουπιώτη, ὅτι εἶναι τόσον γενναῖος καὶ ἐλεύθερος, ὥστε ὅταν καμμία πτωχὴ τοῦ ζητήσῃ γέννημα, ὁ Κουνουπιώτης δὲν τὸ ἀρνεῖται· δὲν εἶναι τώρα ὅπου κάμει αὐτὰ, διότι τὰ δίδει πάντοτε ἀπὸ μεγαλοδωρίαν, καὶ δι’ αὐτὸ δὲν πρέπει νὰ καταισχύνωμεν αὐτὸν τὸν γενναῖον λαόν.

§298ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἀνήκω, κύριοι, εἰς τὴν ἐπαρχίαν, περὶ τῆς ἐκλογῆς τῆς ὁποίας πρόκειται· διότι, καθὼς γινώσκετε, ἡ Ἑρμιονὶς συναποτελεῖ μίαν καὶ τὴν αὐτὴν διοικητικὴν περιφέρειαν μὲ τὰς Σπέτσας. Παρέστην λοιπὸν κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῆς ἐκλογῆς ἐγγύτατα τῶν γεγονότων, τὰ ὁποῖα ἀνεπτύχθησαν ἐνώπιόν σας, καὶ ὀφείλω νὰ δώσω εἰς τὴν Βουλὴν πληροφορίας συμφώνους μὲ τὴν ἀλήθειαν. Πράττω δὲ τοῦτο, διότι, καθὼς καὶ ἄλλοτε ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ ἐκθέσω ἐνταῦθα, κατὰ τὴν ἐξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν, ἡ Βουλὴ δικαιοδοτοῦσα δὲν εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ λαμβάνῃ ὑπ’ ὄψιν τυπικὰς μόνον ἀποδείξεις, ὅπως τὸ εἰρηνοδικεῖον ἢ τὸ πρωτοδικεῖον, ἀλλ’ εἶναι ἐντελῶς ἐλευθέρα εἴς τε τὴν ἐξεύρεσιν καὶ τὴν ἐκτίμησιν τῶν γεγονότων, καὶ δύναται ἀκόμη νὰ μορφώσῃ τὴν πεποίθησίν της ἀπὸ ἐξωδίκους πληροφορίας.

§299Κ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ἐὰν ᾖναι ψευδεῖς;

§300ΜΙΛΗΣΗΣ. Εἰς τὴν Βουλὴν ἀπόκειται νὰ τὰς ἐκτιμήσῃ. Οἱ βουλευταὶ, κύριε Πετσάλη, δὲν γνωρίζουν τὰς δικανικὰς ἐνστάσεις καὶ τὴν θεωρίαν τῶν τυπικῶν ἀποδείξεων, τὴν ὁποίαν εἰς τὴν συζήτησιν μιᾶς ἄλλης ἐκλογῆς μᾶς ἀνεπτύξατε ἐνταῦθα. Λοιπὸν, κύριοι, δύναμαι νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλὴν ὅτι, ὡς εἰς πᾶσαν ἐκλογὴν, δημοτικὴν ἢ βουλευτικὴν, οὕτω καὶ εἰς τὴν τελευταίαν, περὶ ἧς πρόκειται, διεπράχθη ἐν Σπέτσαις ἡ σκανδαλωδεστέρα δωροδοκία. Καὶ παρακαλῶ νὰ μὲ ἐννοήσωσιν οἱ κύριοι συνάδελφοι, καλῶς. Ὅταν λέγω δωροδοκίαν ἐν Σπέτσαις, δὲν ἐννοῶ τοιαύτην, ὁποία συνέβη ἴσως, καθὼς μᾶς ἀνέφερεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Ἠλείας, εἴτε εἰς Βάλτον, εἴτε εἰς Μεσολόγγιον, εἴτε εἰς ἄλλην τινὰ ἐπαρχίαν τοῦ κράτους. Πιθανὸν νὰ ἔλαβε χώραν καὶ εἰς ἄλλας ἐπαρχίας αὐτὸ τὸ ποταπὸν ἔγκλημα· ἀλλὰ εἰς ἐκείνας, οἱ διαπράξαντες αὐτὸ, εἶχον τὴν συναίσθησιν, ὅτι ἐνήργουν παράνομον πρᾶξιν· τὰ χρήματα δὲ, τὰ ὁποῖα ἐδαπανήθησαν, ἦσαν ὀλίγιστα, τοσαῦτα, ὥστε δὲν δύναταί τις ἐν πεποιθήσει νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐπιέσθη ἡ συνείδησις τῶν ἐκλογέων, ὅτι ἐξέλιπεν ὑπὸ τὸν ὄγκον τοῦ ἀργυρίου τὸ αἴσθημα τῆς ἀνεξαρτησίας καὶ τῆς ἠθικότητος αὐτῶν. Τοῦτο ὅμως δὲν συμβαίνει κατὰ δυστυχίαν ἐν Σπέτσαις. Ἐκεῖ τὸ δαπανηθὲν χρηματικὸν ποσὸν εἶναι μέγα καὶ σχετικῶς μὲ τὴν ἐκλογικὴν περιφέρειαν λίαν ὑπέρογκον, οἱ δίδοντες δὲ καὶ λαμβάνοντες χρήματα, ἐνήργουν φανερὰ μὲ τὴν συναίσθησιν, ὅτι ἡ πρᾶξίς των ἦτο θεμιτὴ ἢ τοὐλάχιστον ἀδιάφορος. Καὶ τῳόντι, κύριοι, εἰς πᾶσαν ἐκλογὴν ἐν Σπέτσαις θὰ ἴδητε, δύο προεξοφλητικὰς τῆς συνειδήσεως τραπέζας νὰ στηθοῦν δημοσίᾳ, ἡ μία κατέναντι τῆς ἄλλης, ἀνὰ πᾶσαν δὲ ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας θ’ ἀκούσητε τοὺς ψηφοφόρους ἐρωτῶντας ἀλλήλους, «πόσον ἀνέβη σήμερον ἡ ψῆφος; 50, δραχ. ἢ 100 ἢ 150;» ὅπως ἐρωτῶσιν οἱ ἐμπορευόμενοι «πόσον ἐκόπη ἡ τιμὴ τῆς σταφίδος ἢ τοῦ γλεύκους;» Οὕτως ἀρχίζει μία ἐναγώνιος πλειοδοσία μεταξὺ τῶν δύο ἀντιμαχομένων μερίδων, οἱ δ’ ἐκλογεῖς πηγαινοέρχονται ὑπὸ τὴν μίαν εἰς τὴν ἄλλην, ἀναζητῶντες τὴν συμφερωτέραν τιμὴν, καὶ πράττουν τοῦτο, χωρὶς νὰ τοὺς τύπτῃ διόλου ἡ συνείδησις, ὅτι ἐνεργοῦν πρᾶξιν κακοήθη καὶ τιμωρουμένην ὑπὸ τοῦ ποινικοῦ νόμου. Μ’ ἄλλας λέξεις, ἡ δωροδοκία, ἐὰν μοὶ ἐπιτρέπεται ἡ ἔκφρασις, εἰσῆλθεν εἰς τὰ ἤθη τοῦ λαοῦ, κατήντησεν ἕξις, καὶ οὕτως εἰπεῖν, κοινωνικὸς θεσμὸς, ὥστε δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ ἐκλογεὺς ἐν Σπέτσαις, νὰ ἐννοήσῃ ἐκλογὴν, εἴτε βουλευτικὴν, εἴτε δημοτικὴν, ἄνευ τιμήματος τῆς ψήφου· τοῦτο εἶναι δι’ αὐτὸν πρᾶγμα ἀκατανόητον. Καὶ διὰ νὰ ἐννοήσῃ ἡ Βουλὴ ὁπόσον εἶναι ἐῤῥιζωμένον καὶ μέχρι τίνος βαθμοῦ φθάνει τὸ φοβερὸν τοῦτο κοινωνικὸν κακὸν, ἀρκεῖ νὰ μάθῃ, ὅτι πέρυσι κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῆς δημοτικῆς ἐκλογῆς ἐν Σπέτσαις, ἐδαπάνησαν ἑκατέρωθεν ὑπὲρ τὰς 120,000 δραχμὰς, ἄνθρωποι ἄλλως τίμιοι, οἱ ὁποῖοι ὅμως, δὲν ἔλαβον οὐδεμίαν μετοχὴν εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον, καὶ οἱ ὁποῖοι ἀφίνουν τοὺς δρόμους τῆς πόλεώς των εἰς ἐλεεινὴν κατάστασιν, εἰς τὴν ὁποίαν δὲν εἶναι, οὔτε τοῦ τελευταίου χωρίου τῆς Ἑλλάδος! Ἐπιλαμβάνεται ἡ δικαιοσύνη καὶ καταδικάζονται οἱ ἀρχηγοὶ ἀμφοτέρων τῶν μερίδων, ὁ μὲν εἰς 40,000 δραχμὰς, ὁ δὲ εἰς 60,000 καὶ περιπλέον δὲ ὑπὲρ τοὺς 150 ψηφοφόρους εἰς 500 δραχμὰς ἕκαστος. Νομίζετε ὅτι ἡ τιμωρία αὕτη τῆς δικαστικῆς ἀρχῆς, ἡ ὁποία ὑπῆρξεν ἔγκαιρος, διότι ἡ ἀπόφασις ἐξεδόθη τὴν παραμονὴν τῆς ἐκλογῆς, κατώρθωσε νὰ ἐξαλείψῃ ἢ καὶ νὰ ἐλαττώσῃ τὸ κακόν; ὄχι, κύριοι· καὶ πάλιν κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῆς βουλευτικῆς ἐκλογῆς ἐπανελήφθη ἡ δωροδοκία μὲ τὴν αὐτὴν σχεδὸν ἔντασιν. Εἶναι ἀδύνατον, ἐπαναλαμβάνω, εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐνεργηθῇ ἐκλογὴ ἐν Σπέτσαις, ἐκλογὴ ἄνευ δωροδοκίας. Περιττὸν ὅλως θεωρῶ ν’ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν, ἀναφέρων ποῖα ὀλέθρια ἠθικὰ καὶ πολιτικὰ ἀποτελέσματα προέρχονται ἀπὸ τὴν δωροδοκίαν, διότι ὁμιλῶ πρὸς ἄνδρας πεφωτισμένους καὶ ἐμπείρους· τοῦτο μόνον λέγω, ὅτι ἀπὸ ὅλα τὰ παράλια τῆς Κυνουρίας καὶ τῆς Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς καὶ ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν Ἑρμιονίδος, εἰς τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν ν’ ἀνήκω, κατ’ ἔτος φεύγουν ψηφοφόροι, ἐγγράφονται δημόται Σπετσῶν, διὰ νὰ πωλῶσι κατὰ τὰς ἐκλογὰς τὴν ψῆφόν των ἀντὶ χρημάτων. Ἡ κατάστασις αὕτη εἶναι ἀξιοθρήνητος, κύριοι, καὶ μὰ τὴν ἀλήθειαν, δὲν θὰ ἐννοήσω τὴν Βουλὴν, ἐὰν δὲν ἀποφασίσῃ νὰ συμπληρώσῃ διὰ τῆς ἀκυρώσεως τὸ ἔργον τῆς δικαστικῆς ἀρχῆς, καὶ οὕτω νὰ δώσῃ τέρμα εἰς κοινωνικὸν κακὸν, τὸ ὁποῖον ὁσημέραι λαμβάνει φοβερὰς διαστάσεις. Πρὶν τελειώσω, παρακαλῶ τὴν Βουλὴν, ἐὰν θέλῃ νὰ φωτισθῇ περὶ τούτου πλειότερον, νὰ ἐρωτήσῃ τὸν κύριον Μπούμπουλην, ὅστις ἀνήκει εἰς ἕνα τῶν ἐπιφανεστέρων οἴκων τῶν Σπετσῶν, διὰ ποῖον λόγον ἄφησε τὴν πατρίδα του, μεθ’ ἧς τὸν συνδέουν καὶ ἱστορικαὶ ἀναμνήσεις, καὶ ἐπολιτογραφήθη εἰς τὴν Σῦρον. Παρακαλῶ δὲ τὸν κύριον Μπούμπουλην νὰ δώσῃ ἐλευθέρως πληροφορίας, τὰς ὁποίας θὰ τῷ ὑπαγορεύσῃ πατριωτισμὸς ἀληθὴς, καὶ οὐχὶ ψευδὴς καὶ μάταιος. Ὅταν δὲ ἡ Βουλὴ πεισθῇ ἐντελῶς, ἂς πράξῃ ὅ,τι θέλῃ· τὸ ἐπ’ ἐμοί, θὰ ἔχω τὴν συνείδησίν μου ἥσυχον, διότι ἐξεπλήρωσα τὸ καθῆκόν μου καὶ ὡς βουλευτὴς καὶ ὡς ἀνήκων εἰς τὴν περὶ ἧς ὁ λόγος ἱστορικὴν ἐπαρχίαν. Ἐλησμόνησα ν’ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλὴν, κύριε Πρόεδρε, καὶ τὸ ἑξῆς, ὅτι τὴν ἐπαρχίαν Σπετσῶν καὶ Ἑρμιονίδος διοικεῖ ὡς ἐπαρχεύων ὁ κύριος Ἰωάννης Ἀλμηριώτης, νέος ἄπειρος μὲν ἴσως, ἀλλ’ ὁμολογουμένως χρηστὸς καὶ ἀκέραιος. Οὗτος βεβαιοῖ ἐν τῇ πρὸς τὸ ὑπουργεῖον ἐκθέσει αὑτοῦ, ὅτι ἂν δὲν ἐμποδίζετο ὑπὸ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ἤθελε παρέμβῃ διὰ νὰ ἐμποδίσῃ τὴν σκανδαλώδη ἐξώνησιν τῶν συνειδήσεων, τὴν ἀπροκαλύπτως διαταττομένην ὑπὸ τὰ ὄμματά του. Ἀπόκειται εἰς τὴν Βουλὴν μετὰ ταῦτα πάντα ν’ ἀποφανθῇ, ὅ,τι νομίζει δίκαιον καὶ πρὸς τὴν ἰδίαν ἑαυτῆς ἀξιοπρέπειαν ἁρμόζον.

§301Α. Χ. ΑΝΑΡΓΥΡΟΥ. Εἶπεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Ἑρμιονίδος, ὅτι οἱ Σπετσιῶται εἶναι ἀφιλόκαλοι καὶ ὅτι δὲν διορθώνουν τοὺς δρόμους καὶ τὰ νερά· ἔχω τὴν τιμὴν νὰ τοῦ εἴπω, ὅτι ἔρχονται ἀπὸ τὴν πόλιν των καὶ ἀγοράζουν τὰ πινάκια καὶ πέρνουν καὶ ἰατρόν· εἴμεθα λοιπὸν ἀφιλόκαλοι ἢ δὲν εἴμεθα;

§302ΜΙΛΗΣΗΣ. Εἰς τοὺς λόγους τοῦ κ. Ἀναργύρου δὲν βλέπω τὴν ἀνάγκην ν’ ἀπαντήσω.

§303ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἐπιθυμοῦμεν νὰ μάθωμεν διατὶ ἔφυγεν ὁ κύριος Μπούμπουλης ἀπὸ τὰς Σπέτσας.

§304ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, αἰσθάνομαι βεβαίως πόσον εἶναι δυσχερὴς ἡ θέσις μου αὕτη, δυσχερεστάτη, ἀλλὰ τὶ νὰ κάμω; δὲν δύναμαι παρὰ δυστυχῶς νὰ ὁμολογήσω μίαν ἀλήθειαν, ἀλήθειαν, ἥτις σᾶς βεβαιῶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν μὲ κάμνει ν’ ἀνατριχιάσω. Δὲν δύναμαι νὰ βεβαιώσω τὶ ἔγινεν εἰς αὐτὴν τὴν ἐκλογὴν, δὲν ὁμιλῶ περὶ τῆς παρούσης ἐκλογῆς, καὶ βεβαίως δὲν ἠμπορῶ νὰ ὁμολογήσω τι. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δύναμαι νὰ ὁμολογήσω μετὰ παῤῥησίας, καὶ μετὰ μεγίστης λύπης εἶναι, ὅτι δυστυχῶς εἰς τὸν τόπον οὐδέποτε ἔγινε καὶ θὰ γίνῃ ἐκλογὴ, οὔτε βουλευτικὴ, οὔτε δημοτικὴ ἄνευ χρημάτων. Κατὰ πόσον τοῦτο εἶναι ἀληθὲς, κατὰ πόσον τοῦτο εἶναι εἰς τὴν συνείδησιν τῆς κοινῆς γνώμης, μοὶ φαίνεται, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ πείσωμεν τὴν συνείδησιν καὶ τὴν κοινὴν γνώμην, διότι δυστυχῶς εἶναι τοῦτο γνωστὸν εἰς ὅλην τὴν κοινωνίαν. Λέγω τοῦτο μόνον, ὅτι ὁ τόπος οὗτος διὰ τῆς δωροδοκίας κατέστη δυστυχὴς, κατέστρεψεν οἴκους, καὶ οἴκους δυνατοὺς, κατέστρεψεν ἀνθρώπους, οἵτινες ἄλλοτε ἐν εὐδαιμονίᾳ ἀπήλαυον τὰ ἀγαθά, σήμερον δὲ στεροῦνται καὶ αὐτοῦ τοῦ ἐπιουσίου ἄρτου. Γνωρίζω μετὰ πεποιθήσεως, ὅτι τὸ ἔγκλημα αὐτὸ γίνεται καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὸ ἀναχαιτίσῃ· παρὰ μία σειρὰ αὐστηρᾶς ἐπιβλέψεως· κατέστη τοιαύτη συνήθεια, κατέστη, οὕτως εἰπεῖν, θεσμὸς ἡ δωροδοκία εἰς τὰς Σπέτσας, δὲν ἠμπορεῖ κανεὶς νὰ τὸ ἀρνηθῇ. Τώρα σᾶς λέγω μόνον ὅτι γίνεται εἰς τὰς ἐκλογὰς, μένει δὲ εἰς τὴν συνείδησιν τῆς Βουλῆς, ἐὰν θέλῃ ἐν συνειδήσει ν’ ἀποφασίσῃ, ἐὰν ὑποθέτῃ ὅτι πράγματι εἰς τὴν παροῦσαν ἐκλογὴν δὲν ἔλαβε χώραν ἡ δωροδοκία, νὰ ἐπικυρώσῃ τὴν ἐκλογήν. Τοῦτο εἶναι κυρία νὰ τὸ ἀποφασίσῃ, καὶ οὐδεὶς δύναται νὰ τὴν ἐμποδίσῃ. Ἀλλὰ λέγω, ὅτι, ἐὰν δὲν θέλῃ νὰ φανῇ τόσον αὐστηρὰ ἀκυροῦσα τὴν ἐκλογὴν, νομίζω, ὅτι δι’ αὐτὸν τὸν τόπον ἤθελεν εἶσθαι σωτηρία μεγίστη, καὶ μεγίστη εὐγνωμοσύνη πρὸς τὴν Βουλὴν καὶ τὸ Ἔθνος, ἐὰν δύναται νὰ στείλῃ ἐπιτροπὴν, ἡ ὁποία νὰ πληροφορηθῇ καὶ πεισθῇ ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως, ὅτι τὸ γεγονὸς αὐτὸ ἔλαβε χώραν. Εἶναι μεγίστη ἀνάγκη νὰ παραδεχθῶμεν αὐτὸν τὸν τρόπον, ἂν θέλωμεν νὰ σώσωμεν αὐτὸν τὸν τόπον. Ἐὰν δὲν θέλετε νὰ κάμετε τοῦτο, τότε κάμετε ὅ,τι θέλετε, ἐγὼ αὐτὸ γνωρίζω δι’ αὐτὸν τὸν τόπον συντελεστικόν.

§305ΤΙΝΕΣ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, κύριε Πρόεδρε.

§306ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀποστολὴν τῆς ἐπιτροπῆς εἰς Σπέτσας λέγουσι Ναὶ, οἱ δὲ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν Ὄχι. (Γίνεται δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τῶν βουλευτῶν Κανακάρη καὶ Πετιμεζᾶ). Ἡ Βουλὴ ἀπέῤῥιψε τὴν πρότασιν περὶ ἀποστολῆς ἐπιτροπῆς διὰ ψήφων 75 κατὰ 53 ἀρνηθέντος ἑνός. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σπετσῶν νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σπετσῶν καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Δ. Κουνουπιώτην καὶ Α. Χ. Ἀναργύρου.

§307ΠΑΡΙΣΣΗΣ (Γραμματεὺς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Σύρου. Ἐκ τῶν ἀνωτέρω ὅθεν ἐξάγεται, ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἐνηργήθη νομίμως, καὶ ὅτι αἱ γενόμεναι ἐνστάσεις εἶναι ὅλως ἀβάσιμοι καὶ κατὰ συνέπειαν ἀπαράδεκτοι. Ἑπομένως προτείνει τὸ τμῆμα, οἱ ἐκλεχθέντες βουλευταὶ τῆς ἐπαρχίας Σύρου νὰ κηρυχθῶσι νόμιμοι βουλευταὶ, ἐπικυρουμένης τῆς ἐκλογῆς Σύρου.

§308ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§309ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§310ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Σύρου νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ἅπαντες). (χειροκροτήματα ἐκ μέρους πλείστων βουλευτῶν, οἵτινες συγχαίρονται τὸν κύριον Χρηστίδην). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σύρου καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Γ. Μπούμπουλην, Δ. Χρηστίδην, Λ. Βαφιαδάκην καὶ Π. Σεβαστόπουλον.

§311ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεὺς) Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Τήνου. Διὰ ταῦτα. Ἡ πλειονοψηφία τοῦ τμήματος γνωμοδοτεῖ, νὰ κηρυχθῇ ἔγκυρος ἡ προκειμένη ἐκλογὴ καὶ ν’ ἀναγνωρισθῶσιν ὡς νόμιμοι βουλευταὶ τῆς ἐπαρχίας Τήνου μόνον οἱ τρεῖς πρῶτοι πλειονοψηφήσαντες· τοὐτέστιν οἱ κύριοι Ἰωαν. Ζαλλώνης, Μιχ. Εὐστ. Παρίσης καὶ Ἰάκ. Παξιμάδης. Ἡ δὲ μειονοψηφία μηδόλως ἀμφισβητοῦσα καὶ αὕτη τὸ κῦρος τῆς ἐκλογῆς διῃρέθη ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τοῦ τετάρτου βουλευτοῦ εἰς δύο γνώμας· κατὰ τὴν πρώτην πρέπει νὰ δοθῇ πλήρης πίστις εἰς τὰς πρώτας πληροφορίας τῶν δημάρχων, ὡς ἀφιλοκερδεῖς καὶ συμβιβαζομένας μὲ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἐν ἑκάστῳ δήμῳ ἐκλογέων, ἑπομένως ν’ ἀναγνωρισθῇ εἰς τὴν ἐπαρχίαν Τήνου τὸ δικαίωμα τῆς ἐκλογῆς τοῦ τετάρτου βουλευτοῦ· κατὰ δὲ τὴν δευτέραν τὸ ζήτημα περὶ τῆς παραδοχῆς τετάρτου βουλευτοῦ πρέπει ν’ ἀφεθῇ ἐντελῶς εἰς τὴν κρίσιν καὶ ἀπόφασιν τοῦ Σώματος.

§312ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§313ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§314ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Τήνου νὰ ἐγερθῶσιν. (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παραδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Τήνου καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Ἰωάννην Ζαλλώνην, Μιχ. Παρίσην καὶ Ἰάκ. Παξιμάδην.

§315ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεὺς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Τριφυλίας. Τὸ τμῆμα θεωρεῖ ἔγκυρον καὶ νόμιμον τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Τριφυλίας, καὶ προτείνει εἰς τὴν Βουλὴν ν’ ἀναγνωρίσῃ ὡς νομίμους βουλευτὰς αὐτῆς τοὺς πλειονοψηφήσαντας Σ. Σωτηρόπουλον, Δ. Πονηρόπουλον καὶ Ἀθ. Γρηγοριάδην.

§316ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§317ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§318ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Τριφυλίας νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Τριφυλίας καὶ νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Σ. Σωτηρόπουλον, Δ. Πονηρόπουλον καὶ Ἀθ. Γρηγοριάδην.

§319ΠΑΡΙΣΣΗΣ (Γραμματεὺς). Ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας. Διὰ ταῦτα τὸ τμῆμα διαφωνῆσαν ὡς πρὸς τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς κατά τινας σκέψεις τῆς παρούσης ἐκθέσεως, γνωμοδοτοῦσιν ὀκτὼ μὲν ἐκ τῶν μελῶν τοῦ τμήματος νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας καὶ ν’ ἀναγνωρισθῶσι νόμιμοι αὐτῆς βουλευταὶ οἱ πλειονοψηφήσαντες Βασ. Σκαλτσοδῆμος καὶ Κωνστ. Στεργιαλόπουλος, ἑτέρων ὀκτὼ ἐπιφυλαχθέντων, καὶ ἑνὸς ἀρνηθέντος ψῆφον.

§320ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ. Ἐπειδὴ εἶμαι μέλος τοῦ τμήματος, τὸ ὁποῖον ἐξήλεγξε τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας, καὶ ἐπειδὴ εἶμαι μεταξὺ τῶν διαφωνούντων καὶ ὡς πρὸς τὸ αἰτιολογικὸν, καὶ ὡς πρὸς τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς, λαμβάνω τὸ θάῤῥος νὰ εἴπω ὀλίγα τινὰ, τὰ ὁποῖα καὶ ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως γνωρίζω ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς ταύτης. Ἡ ἐκλογὴ αὕτη, ἂν καὶ κατ’ ἐπιφάνειαν φαίνεται ὅτι ἐνηργήθη καθ’ ὅλους τοὺς δήμους καθ’ ὅλας τὰς νομίμους διατυπώσεις, καὶ ὅτι ἔγινε καὶ συναγωνισμὸς τῶν διαμαχομένων μερίδων......

§321ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ὥρα 4, κύριε πρόεδρε· εἴμεθα κεκοπιακότες· ἔχομεν ἀνάγκην ἀναπαύσεως· οἱ περισσότεροι δὲν ἐφάγαμεν ἀκόμη· δὲν βλέπω διατὶ ἡ ἐπίσπευσις.

§322ΠΟΛΛΟΙ. Τώρα, τώρα. Νὰ ἐξακολουθήσωμεν.

§323ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀναβάλλετε τὴν συνεδρίασιν, κύριε πρόεδρε, δι’ αὔριον. Αὔριον ἄλλην ἐργασίαν δὲν ἔχομεν.

§324ΠΟΛΛΟΙ. Ἐμπρὸς, ἐμπρός.

§325ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ. Ἤθελα σᾶς παρακαλέσει πολὺ νὰ μὴ μὲ διακόπτητε· ἐγὼ δὲν ὁμιλῶ θεωρητικῶς, θὰ εἴπω πράγματα. Ἡ ἐκλογὴ αὕτη ἂν καὶ φαίνεται κατ’ ἐπιφάνειαν ὅτι ἐνηργήθη καθ’ ὅλας τὰς νομίμους διατυπώσεις καὶ ἐγένετο συναγωνισμός, μολαταῦτα τολμῶ νὰ εἴπω, ὅτι δὲν εἶναι ἀπόῤῥοια τῆς πραγματικῆς θελήσεως τοῦ νόμου, καὶ δὲν εἶναι, διότι εἰς τὴν ἐπαρχίαν ταύτην δυστυχῶς διὰ τὸν τόπον ἐκεῖνον, πρὸ δύο ἐτῶν δεσπόζει στρατοκρατεία· ἐκεῖ ἐσχηματίσθησαν ὅλα τὰ εὐζωνικὰ τάγματα καὶ ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον ὑπὸ τὴν ἀρχηγείαν τοῦ κυρίου Σκαλτσᾶ· ἐννοεῖτε δὲ ὅτι τάγματα σχηματιζόμενα οὕτω πως, δὲν ἠμποροῦν παρὰ νὰ ἐνεργοῦν ὑπὸ τὰς ἐμπνεύσεις αὐτοῦ τούτου. Ἐσχάτως δὲ εἶχον σχηματισθῆ καί τινες λόχοι αὐθύπαρκτοι, οἱ ὁποῖοι ἔμειναν ἐντὸς τῆς ἐπαρχίας. Συλλογισθῆτε, κύριοι, ὅτι λόχοι σχηματισμένοι ἀπὸ ἓν καὶ τὸ αὐτὸ πρόσωπον καὶ μένοντες ἐντὸς τοῦ ἰδίου τόπου καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς ψηφοφορίας τί δύνανται νὰ πράξωσιν ὑπὲρ προσώπου, παρὰ τοῦ ὁποίου ἐλπίζουν στρατιωτικὴν προαγωγὴν εἰς τὸ μέλλον· οἱ λόχοι αὐτοὶ περιεφέροντο ἔχοντες ἐπὶ κεφαλῆς κατ’ ἀποσπάσματα διαφόρους ὑπαξιωματικοὺς καὶ ἀνθυπασπιστάς· εἰς τὰ χωρία ὅπου περιεφέροντο δὲν ἔκαμνον τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ θύουν καὶ ἀπολύουν. Τὰ παράπονα ταῦτα ἠγέρθησαν παρὰ τῶν ἀντιπάλων, ἐφέθησαν εἰς γνῶσιν τοῦ ἀρχηγοῦ Κορωναίου, ὅστις ἀναγνωρίζων τὸ δίκαιον ἔσπευσε νὰ τιμωρήσῃ καί τινας τῶν ἀνθυπασπιστῶν αὐτῶν, ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἐθεράπευσε τὸ κακόν· διότι οἱ λόχοι ἦσαν ἐντὸς τῆς ἐπαρχίας καὶ περιεφέροντο πράττοντες κατὰ βούλησιν. Γνωρίζετε δὲ, κύριοι, ὅτι εἰς τὴν Στερεὰν Ἑλλάδα εἶναι ἀκόμη καὶ ἡ μάστιξ τῆς λῃστείας, καὶ κατὰ συνέπειαν ὅτι πολλὴν ἐπιῤῥοὴν ἔχουν τὰ μεταβατικὰ ἀποσπάσματα διὰ νὰ μεταβάλουν τὰς πεποιθήσεις τῶν ἀνθρώπων, διότι ἀπειλοῦνται οἱ μὲν ὅτι εἶναι συγγενεῖς λῃστῶν, οἱ δὲ ὅτι περιθάλπουν τοὺς λῃστὰς, καὶ οἱ δὲ, διότι κάπως μετέβησαν ἀπὸ ἕνα τόπον εἰς ἄλλον καὶ ἔδωκαν ὑπονοίας ὅτι περιθάλπουν τοὺς λῃστάς· ἡ θέσις τῶν ἀνθρώπων ἐκείνων εἶναι δυσκολωτάτη, καὶ πολὺ σπανίως θὰ εὑρεθοῦν χαρακτῆρες, οἱ ὁποῖοι θ’ ἀντιταχθοῦν εἰς τὰ μεταβατικὰ ἀποσπάσματα καὶ νὰ μὴ ἐνδώσουν εἰς τὰς θελήσεις των. Εἰς ἄλλας ἐπαρχίας, αἱ ὁποῖαι προεξηλέγχθησαν ἀνεπτύχθησαν πολλοὶ λόγοι ὅτι ἐπηρεάσθησαν ἀπὸ τὴν στρατιωτικὴν δύναμιν, καὶ ποῦ μὲν ἡ στρατιωτικὴ αὐτὴ δύναμις συνεποσοῦτο εἰς 12–15 ἄνδρας, καὶ ἐὰν ἐκεῖ ὑπῆρξεν ὑπόνοια ὅτι ἐβιάσθησαν, φαντασθῆτε εἰς μίαν ἐπαρχίαν μικρὰν, ὅπως εἶναι ἡ τῆς Τριχωνίας, λόχοι αὐθύπαρκτοι ἀπὸ τὸν κύριον Σκαλτσᾶν σχηματισμένοι ὁποίαν ἐπιῤῥοὴν ἐξήσκησαν εἰς τὸ διάστημα αὐτῆς τῆς ἐκλογῆς. Ἂν δὲ ἀμφιβάλλετε περὶ τοῦ ὅτι οἱ λόχοι αὐτοὶ ἔλαβον ἐνεργητικὸν μέρος, δύνασθε νὰ ἐπικαλεσθῆτε τὴν μαρτυρίαν τοῦ ἀρχηγοῦ Κορωναίου, ὅστις ἐτιμώρησεν ἕνα ἀποσπασματάρχην Π. Κατσικᾶν ἀνθυπασπιστὴν καὶ τὸν ἀπέπεμψεν εἰς τὴν Εὐρυτανίαν.

§326ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν εἴμεθα εἰς θέσιν πλέον, κύριε πρόεδρε, νὰ μείνωμεν. Ἔπειτα δὲν εἶναι καὶ βουλευταί.

§327ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλοῦνται νὰ ἐξέλθουν ἀπὸ τὰ δωμάτια οἱ κύριοι βουλευταί. Ἡ Βουλὴ εἶναι πλήρης.

§328ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ. Δι’ ἐμὲ εἶναι ἀδιάφορον, οἱ θέλοντες ν’ ἀκούσουν ἂς ἀκούσουν. Ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἡ ἐπέμβασις αὕτη μετέβαλεν ἐκ θεμελίων τὰς πεποιθήσεις τῶν ψηφοφόρων, δι’ οὓς λόγους σᾶς ἐξέθεσα, διότι ἐκεῖ ὑπῆρχε τὸ ζήτημα τῆς λῃστείας καὶ οἱ ἄνθρωποι φοβοῦνται ἀπὸ τὰ μεταβατικὰ ἀποσπάσματα καὶ δὲν ἠμποροῦν ν’ ἀντείπουν εἰς τὰς παραγγελίας αὐτῶν, εἰς τὴν ἐκλογὴν αὐτὴν ἐγείρεται καὶ ἓν ζήτημα κατὰ τὴν ἰδέαν μου νομικόν. Εἰς τὴν ἐπαρχίαν αὐτὴν ἐκτὸς τῶν διαμαχομένων μερίδων, καὶ ἕνας ἄλλος κύριος, ὅστις ἤθελε νὰ ἐκθέσῃ κάλπην, εἰς τὴν ἀνακήρυξίν του ὡς ὑποψηφίου δὲν ἠξεύρω πως ἐπέμβησαν κάμποσα προσκόμματα, τα ὁποῖα ἐκ τοῦ ἐπισήμου αὐτοῦ ἐγγράφου ἀποδεικνύονται· ἐκτὸς τούτου δὲν ἀνεκηρύχθη εἰς τοὺς δήμους ὑπὸ τὴν πραγματικὴν ἐπωνυμίαν, ὑπὸ τὴν ὁποίαν εἶναι γνωστὸς εἰς τὴν ἐπαρχίαν, ἀλλ’ ὑπὸ ἄλλην· ὅτι δὲ ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς ἔχαιρε τὴν ἐμπιστοσύνην τῶν κατοίκων, ἀποδεικνύεται ἐκ τῶν ψήφων, ἃς ἔλαβεν ἐντὸς τῆς πρωτευούσης τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας. Οἱ δήμαρχοι ἐπισήμως δὲν προεκήρυξαν τὸ ὄνομα αὐτοῦ ὑπὸ τὴν πραγματικὴν ἐπωνυμίαν· ἐνῷ αὐτὸς γράφεται ἢ κοινῶς γνωρίζεται ὑπὸ τὸ ὄνομα Ι. Μακεδὼν, τῷ ἐδόθη ἡ ἀνακήρυξις Γατσίτσας. Καὶ εἶναι μὲν ἀληθὲς ὅτι τὸ πατρωνυμικὸν αὐτοῦ ὄνομα εἶναι αὐτό....

§329ΠΑΝΟΥΣΗΣ. Ἡ ἀναφορά του πῶς ἦτον ὑπογεγραμμένη;

§330ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ. Μακεδών.

§331ΠΑΝΟΥΣΗΣ. Δὲν ἠμποροῦσεν ὁ πρόεδρος νὰ βάλῃ ἄλλο ὄνομα.

§332ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ. Ἰδοὺ ἡ ἀπόδειξις «ὁ ἔπαρχος πρὸς τὸν Γοτσίσταν ἢ Μακεδόνα».

§333ΤΙΝΕΣ. Ὥστε καὶ τὰ δύο ὀνόματα εἶχε.

§334ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ. Ἀλλὰ μόνον τὸ ἓν ἐτέθη ἐπὶ τῆς κάλπης· διότι αὐτὸς εἶναι ἀπ’ ἔξω Ἠπειρώτης.

§335ΤΑΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπὸ ποῖον ὄνομα ὑπογράφεται;

§336ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ. Εἰς τὰς συναλλαγάς του δὲν ἠξεύρω πῶς ὑπογράφεται, ἀλλὰ γνωρίζω ὅτι Μακεδὼν εἶναι γνωστός. Ἰδοὺ τὸ λέγει ὁ ἔπαρχος γράφων «πρὸς τὸν κύριον Γοτσίσταν ἢ Μακεδόνα»· μολοντοῦτο παρενεβλήθησαν σκοπίμως προσκόμματα εἰς τὴν ἀνακήρυξιν αὐτοῦ. Ἰδοὺ τὶ λέγει τὸ ἔγγραφον τοῦ ἐπάρχου· φαίνεται ὅτι καὶ ὁ κ. Σκαλτσᾶς συνεφώνησε νὰ μὴ θέση κάλπην. («ὁ ἔπαρχος πρὸς τὸν κ. Γοτσίσταν (Ἀναγινώσκει τὸ ἔγγραφον). Βλέπετε λοιπὸν ὅτι πλεῖστα ὅσα προσκόμματα παρενέβαλαν αὐτοῦ τοῦ ἀνθρώπου διὰ νὰ μὴ τεθῇ κάλπη· τὸ αἴτιον δὲν τὸ γνωρίζω. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἀνεκηρύχθη ἀκολούθως καὶ ἐστάλη ἡ ἀνακήρυξίς του εἰς τοὺς δημάρχους, ἀλλ’ ὑπὸ τὴν αἵρεσιν τῆς ἀποκοπῆς τοῦ ἐπιθέτου Μακεδών, ὑπὸ τὸ ὁποῖον σᾶς προεῖπον ὅτι εἶναι γνωστὸς εἰς τὴν ἐπαρχίαν.

§337ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε πρόεδρε, καλέσατε τοὺς βουλευτάς. Καὶ τὸ ἀκροατήριον θὰ γελάσῃ, ὅτι καθήμεθα τρεῖς βουλευταὶ νὰ ἐξελέγχωμεν τὰς ἐκλογάς· ἀναγνώσατε τὸν κατάλογον καὶ ἂν εὑρεθοῦν περισσότεροι τῶν πεντήκοντα ὀνομάσατέ με ὅπως θέλετε.

§338ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλοῦνται οἱ ἐντὸς τῶν δωματίων βουλευταὶ νὰ ἐξέλθουν.

§339ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους, κύριοι, προτείνω τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς ὡς ἀνόμου, καὶ ἀποτέλεσμα στρατιωτικῆς ἐπεμβάσεως.

§340ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἀδιαφορεῖτε, κύριοι, νομίζοντες ὅτι δὲν πρόκειται περί τινος σπουδαίου· ἴσως ἔχετε δίκαιον, ἴσως ἡ ὁμιλία μου δὲν φέρει κανὲν ἀποτέλεσμα, ἀλλ’ ὁ ἀληθὴς στρατιώτης ἀδιαφορεῖ, ἐὰν δὲν ἀποβῇ ὑπὲρ αὐτοῦ ἡ νίκη, πολεμᾷ μέχρι τοῦ τελευταίου σημείου, καὶ πολεμᾷ καθ’ οἱουδήποτε· αὐτὸ εἶναι τὸ καθῆκόν του. Θέλομεν λοιπὸν νὰ ἐκπληρώσωμεν τὸ καθῆκόν μας, θέλομεν νὰ σᾶς ὑποδείξωμεν ὅτι ἐκεῖ, ὅπου δὲν νομίζετε ὅτι ὑπάρχει παρανομία, ὑπάρχει μεγίστη, καὶ πρόκειται νὰ βλάψητε τὸν ἐκλογικὸν νόμον· ἔχετε λοιπὸν ὑπομονήν. Καθὼς γνωρίζετε, κύριοι, αἱ ἐκλογικαὶ ἐργασίαι ἄρχονται ἀπὸ τῆς ἐκδόσεως τοῦ προγράμματος τῆς κυβερνήσεως, καὶ τελευτῶσιν ἐντὸς αὐτοῦ τοῦ περιβόλου, διαιροῦνται δὲ εἰς διάφορα στάδια· τὸ μὲν εἶναι τὸ προπαρασκευαστικὸν ἀρχόμενον ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης καὶ λῆγον τὴν ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας, τὸ δεύτερον εἶναι τὸ στάδιον τῆς ἐνεργείας τῆς ψηφοφορίας τῶν 4 ἡμερῶν, καὶ τὸ τρίτον εἶναι τὸ στάδιον τῆς ἐξελέγξεως. Εἰς τὸ προπαρασκευτικὸν στάδιον ὑπάρχουσι πράξεις τινές, αἱ ὁποῖαι μὴ τηρούμεναι καταστρέφουσι ῥιζικῶς ἐκλογήν τινα· ὑπάρχουσι προθεσμίαι τινές, αἱ ὁποῖαι εἶναι πολλοῦ λόγου ἄξιαι. Καὶ μολονότι, κύριοι, τὸ κακὸν προέρχεται ἀπὸ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα ὀφείλουν περισσότερον σεβασμόν, μολονότι πρόκειται περὶ σπουδαίων ἐνστάσεων, μολαταῦτα δὲν ἠθελήσατε ν’ ἀκούσητε τὸν προαγορεύσαντα. Κατὰ τὸν ἐκλογικὸν νόμον ἕκαστος ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ἐπιδώσῃ ἀναφορὰν πρὸς τὸν πρόεδρον διὰ νὰ γίνῃ ἡ ἀνακήρυξις, ὁ δὲ νόμος λέγει ὅτι 15 ἡμέρας μετὰ τὴν ἐπίδοσιν ὑποχρεοῦται τὸ πρωτοδικεῖον ν’ ἀνακηρύξῃ ὅλους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔδωκαν ἀναφοράν. Μεταξὺ τῶν ὑποβαλλόντων ἀναφορὰς εἶναι καὶ ὁ Γοτσίστας ἢ Μακεδών· καὶ πάντες λοιπὸν ἀνεκηρύττοντο αὐτὸς δὲ δὲν ἀνεκηρύττετο. Καὶ δὲν εἶναι μόνον τοῦτο, ἀλλ’ ἀνακαλύπτεται ὅτι ἀφοῦ ὁ Μακεδὼν παρεπονέθη εἰπὼν ὅτι ἔχει ἴσα τὰ δικαιώματα μὲ τοὺς ἄλλους, τέλος πάντων τὸ δικαστήριον συγκατατίθεται ν’ ἀνακηρύξῃ καὶ αὐτόν· ἀλλ’ ὁ ἔπαρχος βεβαίως ἐκ προθέσεως, διότι δὲν ἠμπορῶ νὰ ὑποθέσω ὅτι ὑπάρχουν ἔπαρχοι ἀγνοοῦντες ἐπὶ τοσοῦτον τὸν νόμον, ἀγράμματοι ἐντελῶς, ὁ ἔπαρχος, ἀρνεῖται ν’ ἀποδώσῃ εἰς αὐτὸν τὸν ἄνθρωπον δικαιοσύνην. Τὸν εἰδοποιεῖ λοιπὸν ἐγγράφως ὅτι, καίτοι ἀπὸ τοῦ δικαστηρίου ἀνακηρυχθέντα, αὐτὸς δὲν δύναται νὰ δημοσιεύσῃ τὸ ὄνομά του ὡς ὑποψηφίου, ἀλλ’ ἀφοῦ διαταχθῇ ἀπὸ τὴν κυβέρνησιν· περὶ τούτου ὑπάρχουν ἐπίσημα ἔγγραφα· ὑποθέσατε τώρα, κύριοι, ὅτι αὐτὸν τὸν ἄνθρωπον δὲν τὸν ἀνεκήρυττον παντάπασι· ἦτο ἢ δὲν ἦτο ἡ ἐκλογὴ ἄκυρος; βεβαίως· διότι πρὸς τί τότε ἀγωνίζεσθε; Λοιπὸν ἐὰν τοιουτοτρόπως θελήσετε, κύριοι, ν’ ἀποφασίσητε, μάθετε ὅτι κανεὶς δὲν θὰ ἦναι βουλευτὴς, ὅταν ἡ κυβέρνησις τὸ θέλῃ· διότι λέγει εἰς ἕνα πρόεδρον, μὴ παρουσιάζῃς τὴν ἀναφορὰν τοῦ Α. εἰς τὸ δικαστήριον διὰ νὰ μὴ ἀνακηρυχθῇ, καὶ τοιουτοτρόπως δὲν ἠμπορεῖτε ποτὲ νὰ ἐκτεθῆτε εἰς τὸ ἐκλογικὸν στάδιον. Ὁ Μακεδὼν λοιπὸν, ἐὰν δὲν μετέβαινεν ἀπὸ τὸ Ἀγρίνιον εἰς τὸ Μεσολόγγιον, ἐὰν δὲν ἔφερνεν ἐπιδοτήριον, δὲν ἤθελεν ἀνακηρυχθῆ ποσῶς· παρατηρήσατε τὴν ἠθικότητα τῶν δικαστηρίων καὶ τ’ ἀποτελέσματα, ἰδέτε εἰς ποίαν κακὴν κατάστασιν ἔφθασαν, τὰ τοιαῦτα δὲ ἔχουν πολλὴν ἀξίαν. Οἱ ἄλλοι ἀνεκηρύχθησαν τὴν 23 Ἀπριλίου, ὁ δὲ Μακεδὼν τὴν 2 Μαΐου· καὶ ἰδοὺ ὅτι μένει ἐκτὸς τοῦ περιβόλου τούτου· ἄλλως θὰ κατεῖχε σήμερον ἐνταῦθα τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν ἄλλοι κατέχουσι. Τὸν δὲ συνδυασμὸν κακῶς φρονοῦν τινες ὅτι δὲν τὸν ἀναγνωρίζει ὁ νόμος, τὸν ἀναγνωρίζει, διότι λέγει ὅτι ἕκαστος δύναται νὰ φέρῃ οἱονδήποτε σημεῖον εἰς τὰς κάλπας.

§341ΤΙΝΕΣ. Ἕκαστος ὑποψήφιος.

§342ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ὅσοι ἔχουν τὴν ἐναντίαν δοξασίαν ἔρχονται καὶ ἐκθέτουν τὰς ἰδέας των ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ· δύνανται πολλοὶ ὁμοῦ νὰ ἔχουν τὸ αὐτὸ σημεῖον ἀνήκοντες εἰς ἕνα καὶ τὸν αὐτὸν συνδυασμὸν, τὸ ἐκάμαμεν ἡμεῖς οἱ ἴδιοι καὶ ὅμως ἐρχόμεθα νὰ διαψεύσωμεν τὸν ἑαυτὸν μας ἀπ’ ἐδῶ· καὶ σημειώσατε ὅτι τ’ ἀποτελέσματα εἶναι δεινὰ καὶ ἐπὶ τοῦ προκειμένου σπουδαῖα καὶ σοβαρά. Ὅταν μεθαύριον ἴδητε πρόσωπα ἔχοντα μεγίστην σπουδαιότητα, καὶ τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ εὑρίσκωνται ἐντὸς τοῦ περιβόλου τούτου, μία ἐξουσία τ’ ἀποκλείει διὰ τοῦ τρόπου τούτου, δὲν χρειάζεται πλέον ἐπέμβασις, νόθευσις, βία, δωροδοκία, τίποτε· φέρετε ἕνα πρόεδρον νὰ μὴ παρουσιάζῃ τὴν ἀναφορὰν τοῦ κυρίου Ζαΐμη, καὶ ὁ κύριος Ζαΐμης εἶναι ἐκτὸς τοῦ περιβόλου τούτου χωρὶς βίαν, χωρὶς ἐπέμβασιν κ. τ. λ. διὰ νὰ ἴδητε δὲ ὅτι δὲν παίζομεν ἐδῶ, ἀλλὰ συζητοῦμεν ὡς σῶμα νομοθετικὸν, σπουδαῖον, ἰδέτε ὅτι ὁ Γοτσίτσας ἢ Μακεδὼν ἔλαβεν εἰς τὸν δῆμον, ὅπου ἐξήσκει ἐπιῤῥοὴν ὁ πρῶτος τῶν ἐπιτυχόντων Σκαλτσᾶς καὶ ὁ Στάϊκος, μολονότι ἀνεκηρύχθη πολὺ βραδέως, μόνον 50 ψήφους ὀλιγώτερον τοῦ Σκαλτσᾶ, εἰς τὰ ἄλλα μέρη δὲν εἶχε καιρὸν μήτε νὰ ἐργασθῇ μήτε ἀντιπροσώπους νὰ διορίσῃ, μήτε εἰς συνδυασμὸν νὰ συμπεριληφθῇ· διότι οἱ ἄλλοι συνδυασμοὶ εἶχον καταρτισθῆ. Ἡ τοιαύτη παραβίασις, ἡ ἐπὶ ἀκυρότητι διατασσομένη ἀνατρέπει ἄρδην ὁλόκληρον τὸ ἐκλογικὸν σύστημα, καὶ ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ παραπονεθῇ καὶ κατὰ τοῦ προέδρου ἢ ὁλοκλήρου τοῦ δικαστηρίου. Καὶ τόσα μὲν θεωρῶ ἀρκετὰ ὡς πρὸς τοῦτο τὸ ζήτημα· ἀλλὰ καὶ ἄλλας μεγάλας καὶ σπουδαίας παρανομίας ἔχει ἡ προκειμένη ἐκλογή. Σᾶς εἶναι γνωστὸν ὅτι θέσις, τὴν ὁποίαν δὲν καθεῖξε ποτὲ κανὲν ἐν Ἑλλάδι στρατιωτικὸν πρόσωπον, ἐδόθη εἰς τὸν Σκαλτσᾶν κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος. Γενικὸς διοικητὴς τῆς Ἀνατολικῆς καὶ Δυτικῆς Ἑλλάδος, (Ῥούμελης Βαλεσῆς,) μὲ ἔκτακτον δικαιοδοσίαν, μὲ δικαιοδοσίαν νὰ ὁπλίσῃ 300 πολίτας, νὰ μισθοδοτῇ αὐτοὺς μὲ 50, 60, 100 δραχμὰς· ἅπαντας στρατολογηθέντας ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν τῆς Τριχωνίας, κατακλύσαντες τὴν Τριχωνίαν καὶ λοιπὰ μέρη τῆς Ἑλλάδος· ἦτον ἑπόμενον ὅτι ἤθελεν ἐπηρεάσει τὰς ἐκλογὰς, διότι τίς δύναται εἰς αὐτὴν τὴν δύναμιν ν’ ἀντισταθῇ; Ποῖος τῶν ἰσχυρῶν τῆς Ἑλλάδος δύναται νὰ μοῦ εἴπῃ, ἐὰν ἔχω τοιαύτην ἐξουσίαν, δὲν καταβάλλω πάντα ἰσχυρὸν, ὅστις ἀντισταθῇ ἀπέναντί μου; ἀλλὰ μήπως εἶναι αὐτὸ μόνον; ἄλλη δύναμις ἰσχυροτέρα, ἡ ὁποία κατέβαλε βεβαίως τοὺς ἀντιπάλους· διατάσσεται νὰ σχηματίσῃ τέσσαρας αὐθυπάρκτους λόχους· δὲν τὸ ἀγνοεῖτε τοῦτο, τὸ ὁμολογοῦν τα πράγματα. Τέσσαρες αὐθύπαρκτοι λόχοι εἶναι 480 ἄνδρες τῆς ἐκλογῆς τοῦ ἀρχηγοῦ, μισθοδοτούμενοι ἐκ τοῦ δημοσίου ταμείου· λοιπὸν δίδει ἄρτον εἰς 480 ἀνθρώπους καὶ ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ προβιβάζῃ εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ δεκανέως 20, 30, 40.

§343ΚΩΝΣΤ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ποῖος τὸν περιέβαλε μὲ αὐτὴν τὴν ἐξουσίαν;

§344ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Δὲν ἀπαντῶ εἰς κανένα.

§345Κ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Νὰ μᾶς εἴπητε.

§346ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Εἶναι ἰδίωμά μου νὰ μὴ ἀπαντῶ.

§347Κ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ἔγινε πέρυσι.

§348ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Πέρυσι, μάλιστα. — Λοιπὸν νομίζετε, ὅτι ἡ ψυχολογικὴ αὕτη βία, ἡ ἠθικὴ βία, δὲν ἐξασκεῖ μεγίστην ἐπὶ τῶν ἐκλογῶν ἐπιῤῥοὴν, διότι δὲν εἶναί τι ὑλικὸν νὰ τὸ πιέσητε, ἢ ὑπαρκτὸν νὰ τὸ κατακερματίσητε; Λοιπὸν αὐτὰ εἶναι, κύριοι, τὰ γεγονότα, εἰς τὰ ὁποῖα στηρίζουν τὰ παράπονά των οἱ ἐνιστάμενοι· ἐὰν οὗτοι δὲν ἔχουν τὸν λόγον ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, δὲν δύνανται νὰ ὑπερασπισθοῦν ἑαυτοὺς, ἡμεῖς δὲν πρέπει νὰ σπεύδωμεν νὰ διέλθωμεν τὰς ἐκλογὰς καὶ φθάσωμεν εἰς τὸ τέλος ἄνευ ἐλέγχου. Εἶναι βεβαίως γνωστὸν, ὅτι ὑπὸ τὸ κράτος τοιούτων ἐνεργειῶν, αἱ ὁποῖαι ἐμπεριέχουν αὐθαίρετόν τι, διότι, κύριοι, οἱ ἐθνοφύλακες δὲν ὑπάγονται εἰς στρατιωτικοὺς Νόμους, ἐν πειθαρχίᾳ, διότι οἱ ἐθνοφύλακες δὲν ἐκλέγονται δυνάμει κειμένων Νόμων μὲ προσόντα στρατιωτικὰ, ἀλλ’ εἶναι τὰ λεγόμενα τσεράκια· μὲ τσεράκια, κύριοι, μὲ τοιαῦτα μέσα πᾶς τις εὐλόγως καταβάλλει τὸν ἀντίπαλόν του. Ἰδοὺ λοιπὸν τόσας παρανομίας ἔχει αὐτὴ ἡ ἐκλογὴ, τὰς ὁποίας ὥς τι πρόδηλον ἀπέῤῥιψεν ἡ Βουλὴ καὶ ἀπηξίου κἂν νὰ τὰς ἀκούσῃ. Δὲν ἀναφέρω τὰς λοιπὰς ἐνστάσεις, θεωρῶ ἀνωτέρους τοὺς ἐπιτυχόντας καὶ πάντα ἄλλον τῶν λοιπῶν κατηγοριῶν· δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ὁρμῶνται ἀπὸ προσωπικὰ, ἀλλ’ ἀπὸ ἐκείνους, οἵτινες καθ’ οἱουδήποτε ὀφείλουν νὰ εἴπουν τὴν ἀλήθειαν. Ἀπόκειται εἰς τὴν Βουλὴν νὰ παραδεχθῇ ἢ μὴ τοὺς λόγους μου. Εἶμαι βέβαιος, κύριοι, ὅτι ἐγὼ μετὰ πέντε ἢ δέκα ἄλλων θὰ καταψηφίσωμεν, ἀλλὰ τοῦτο κατ’ οὐδὲν μεταβάλλει τὴν πεποίθησίν μου.

§349ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ εἴπω, κύριοι, ὀλίγας λέξεις καὶ θ’ ἀρχίσω ἐκεῖθεν, ὅθεν ἐτελείωσεν ὁ κύριος Γιολδάσης καὶ ἤρξατο ὁ κύριος Τσιριμῶκος. Γνωρίζω τὰ συμβάντα καὶ τὰ παθήματα τοῦ Μακεδόνος· ὁ κύριος Τσιριμῶκος θὰ λυπηθῇ πολὺ, ὅταν πληροφορηθῇ, ὅτι εἰς τὴν περίστασιν αὐτὴν τοὐλάχιστον τὸ δικαστήριον εἶναι ἀνεύθυνον καὶ ἀθῶον· ὁ Μακεδὼν παρουσιάσθη ἐνώπιον τοῦ τμήματος καὶ ἔκαμε παράπονα πικρὰ κατὰ τοῦ κλητῆρος, τοῦ ἐπιδόντος βραδέως ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου τὴν ἀναφορὰν, καὶ δὲν εἶπε τίποτε κατὰ τοῦ δικαστηρίου.

§350ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Παρακαλῶ· ἐγὼ ὡμίλησα ἐπὶ μιᾶς παρανομίας, τὴν ὁποίαν εὑρίσκω ἐκεῖ, καὶ εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκω τὴν ἀξίαν αὐτήν.

§351ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Μακεδὼν παρουσιάσθη ἐνώπιον τοῦ τμήματος, ἐξήνεγκε παράπονα πικρὰ κατὰ τοῦ βραδύναντος κλητῆρος νὰ ἐπιδώσῃ τὴν ἀναφοράν του περὶ ἀνακηρύξεως, καὶ διὰ τοῦτο συνέβη τὸ ἑξῆς· ὁ μὲν Μακεδὼν νὰ μὴ ἀνακηρυχθῇ, οἱ δὲ ἄλλοι ν’ ἀνακηρυχθοῦν. Περιῆλθεν εἰς γνῶσιν του αὐτὴ ἡ ἀργοπορία· ἔσπευσεν εἰς τὸ Μεσολόγγιον, εὗρε τὸν κλητῆρα ὁ ὁποῖος εἶπεν, ὅτι τρεῖς ἡμέρας δὲν ἤμην ἐδῶ, καὶ δὲν ἐπρόφθασα νὰ τὴν δώσω. Τώρα ἐὰν ὁ κλητὴρ ἐδωροδοκήθη, ἐὰν δὲν ἦτο παρὼν, αὐτὸ εἶναι μία ὑπόθεσις, ἡ ὁποία διαλύεται μεταξὺ τοῦ Μακεδόνος καὶ τοῦ κλητῆρος. Ὁ Μακεδὼν ἀνεκηρύχθη δέκα ἡμέρας πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ψηφοφορίας, καὶ φαντασθῆτε ἐὰν δὲν εἶχον καιρὸν νὰ μάθουν οἱ φίλοι τοῦ Μακεδόνος ὅτι ἐκτίθεται. Τὸν ἠρώτησα δὲ, πῶς γράφεται εἰς τὰς ἐπιστολὰς, τὰ συναλλάγματα, τὰ συμβόλαια καὶ ἀλλοῦ, μοὶ εἶπε δὲν γράφομαι Μακεδὼν, εἶμαι ὅμως γνωστὸς ὡς Μακεδὼν εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου· τὸν εἶπον ὅτι ἀφοῦ ἀνεκηρύχθητε εἰς τὰς 10, δὲν εἴχετε καιρὸν νὰ γνωστοποιήσητε τοῦτο εἰς τοὺς φίλους σας; Εἶναι δυνατὸν αὐτό; Ἠμπορεῖ νὰ στηριχθῇ λόγος ἀκυρώσεως; Ἦτο δυνατὸν οἱ φίλοι σας νὰ μὴ ἠξεύρουν ὅτι ἀνεκηρύχθητε; Καὶ ταῦτα περὶ Μακεδόνος. Ὀλίγας λέξεις, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ κῦρος τῆς ἐκλογῆς· δὲν ἐμβαίνω εἰς τὸν Ὠκεανὸν αὐτὸν τῶν αἰτιάσεων, τὰς ὁποίας στηρίζουν εἰς τὴν ὑποθετικὴν ἐπιῤῥοὴν, ἣν ἐξασκοῦν οἱ λησταί· λυπηρὸν εἶναι, οἱ ἀδελφοί μας νὰ πιέζωνται, ἀλλ’ αὐτὰ εἶναι δυσαπόδεικτα. Ἐν πεποιθήσει δὲν ἠμπορῶ νὰ εἴπω, ὅτι ἔκαμον τίποτε οἱ λησταὶ, διότι ἔκαμον τὸ πᾶν ὑπὲρ τοῦ κ. Σκαλτσᾶ, ὁ ὁποῖος, ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἔκαμε πρὸ τριῶν ἐτῶν κατ’ αὐτῶν, καὶ ὅτι εἶναι βέβαιον, ὅ,τι οἱ λησταὶ διάκεινται κακῶς κατ’ αὐτοῦ......

§352ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Τοιοῦτος λόγος δὲν ἀνεπτύχθη, καὶ μοὶ φαίνεται ὅτι ὁ κ. Σκαλτσᾶς εἶναι ἀνώτερος αὐτῶν.

§353ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγράφησαν ἐδῶ εἰς τὸ φυλλάδιον. Τώρα ἄλλα παράπονα, ὅτι ὁ Σκαλτσᾶς ἦτο κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος διοικητὴς τῆς στρατιωτικῆς δυνάμεως, καὶ ἀνέκτησε καὶ συμπαθείας ἐκεῖ ὑπὲρ αὐτοῦ. Τί ἦτον ἐμοῦ τὸ καθῆκον, διὰ νὰ προσεγγίσω εἰς τὴν ἀλήθειαν; Νὰ ἐξετάσω πᾶς δῆμος πόσους ψηφοφόρους ἔχει, καὶ πόσοι ἐψηφοφόρησαν. Ἐψηφοφόρησαν, ὅπως ἐψηφοφόρησαν εἰς ὅλον τὸ Κράτος, καὶ ἐμοιράσθησαν αἱ ψῆφοι, ὅπως παντοῦ· κατὰ σαράντα ἢ πενῆντα εἶναι ἡ διαφορά. Ἐκλογὴ εἶναι ἄκυρος, ὅταν διακωλύεται ἡ προσέλευσις τῶν ψηφοφόρων. Ἐπὶ τοῦ παρόντος δὲν ὑπάρχει τοιαύτη ἔνστασις. Συνέβη καλπονόθευσις; Κανεὶς δὲν εἶπε τίποτε περὶ αὐτοῦ. Τί λέγουν; ὅτι ὁ ψηφοφόρος προσήρχετο ἀπὸ φόβον κατεχόμενος ἢ ἐλπίδα ὅτι ὁ Σκαλτσᾶς ἠδύνατο νὰ ἔλθῃ πάλιν ὡς ἀρχηγός. Τότε ὅλων τῶν ὑπουργῶν τὰς ἐκλογὰς πρέπει ν’ ἀκυρώσητε· διότι θὰ ὑπάρχῃ εἷς λόγος, χάριν τοῦ ὁποίου θὰ ἐψηφοφόρησαν ὑπὲρ αὐτῶν. Ἐὰν ὑπῆρχε παράπονον, ὅτι ὁ Σκαλτσᾶς ἔβαλεν εἰς τὰ στενὰ, καὶ ἐμπόδισε τοὺς ἐκλογεῖς νὰ ψηφοφορήσουν, τότε ἡ ἐκλογὴ ἦτον ἄκυρος, ἐὰν παρεγέμισαν τὰς κάλπας πάλιν ἦτον ἄκυρος. Ἐὰν ὅμως ἐμοιράζοντο αἱ ψῆφοι ἀκριβῶς, ὅπως φαίνεται εἰς ὅλους τοὺς δήμους, τότε δὲν ἠμπορεῖτε νὰ εἴπητε τίποτε ἐναντίον του.

§354ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετά.

§355ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς συνιστῶ τὴν ἐπικύρωσιν τῆς ἐκλογῆς ὡς νομιμοτάτης.

§356ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας, καὶ ὡς νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Βασίλειον Σκαλτσοδῆμον καὶ Κωνστ. Στεργιαλόπουλον. «Ἐκλογὴ Τροιζηνίας. Διὰ ταῦτα τὸ εἰρημένον τμῆμα προτείνει, νὰ ἐπικυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Τροιζηνίας, καὶ ν’ ἀναγνωρισθῶσιν ὡς νόμιμοι βουλευταὶ οἱ κ. Σταμάτιος Κοριζῆς καὶ Νικόλ. Πιπῖνος, ἔχοντες τὰ παρὰ τοῦ νόμου ἀπαιτούμενα προσόντα.

§357ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§358ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§359ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς νὰ ἐγερθῶσιν. (ἐγείρονται πάντες). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Τροιζηνίας καὶ ὡς νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κ. Σταμάτιον Κορυζῆν καὶ Νικόλ. Πιπῖνον. «Ἐκλογὴ Ὕδρας. Διὰ ταῦτα γνωμοδοτεῖ παμψηφεὶ τὸ τμῆμα ὑπὲρ τῆς ἐπικυρώσεως τῆς ἐκλογῆς ταύτης, ν’ ἀναγνωρισθῶσι δὲ νόμιμοι βουλευταὶ τῆς ἐπαρχίας Ὕδρας οἱ κύριοι Δημ. Βούλγαρης, Θεόδωρος Γκίκας καὶ Ἰωάννης Καλογιάννης.»

§360ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§361ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§362ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Ὕδρας νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πάντες.) Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Ὕδρας καὶ ὡς νομίμους αὐτῆς ἀντιπροσώπους τοὺς κκ. Δ. Βούλγαρην, Θ. Γκίκαν καὶ Ι. Καλογιάννην. Ἐκλογὴ Φθιώτιδος. Διὰ ταῦτα. Τὸ τμῆμα παμψηφεὶ θεωρεῖ ὡς ἔγκυρον τὴν ἐκλογὴν Φθιώτιδος καὶ νομίμως ἐνεργηθεῖσαν, ὡς νομίμους δὲ βουλευτὰς τοὺς κκ. Δημήτριον Χατσίσκον, Δημήτριον Τσιριμῶκον, Κωνσταντῖνον Διοβουνιώτην καὶ Γεώργιον Ζουλούμην, προτείνει δὲ εἰς τὸ σῶμα τῆς Βουλῆς τὴν παραδοχὴν αὐτῶν ὡς τοιούτων.

§363ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§364ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§365ΛΕΩΠΟΥΛΟΣ. Μίαν παρατήρησιν ἔχω νὰ κάμω, ὅτι εἰς τὴν ἐκλογὴν ταύτην ἀνέγνωσα μερικὰ ἔγγραφα, εἰς τὰ ὁποῖα πολὺς λόγος γίνεται περὶ τῆς ἀξιώσεως τοῦ νὰ δοθῇ καὶ ἕτερος βουλευτής. Παρατηρῶ λοιπὸν, ὅτι εἰς τὴν ἔκθεσιν αὐτὴν παντάπασι δὲν γίνεται λόγος. Νὰ σημειωθῇ λοιπὸν εἰς τὰ πρακτικά.

§366ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα· μετὰ τὸ πέρας τῆς ἐξελέγξεως.

§367ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Φθιώτιδος νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πάντες). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Φθιώτιδος καὶ ὡς νομίμους βουλευτὰς τοὺς κκ. Δημ. Χατσίσκον, Δημ. Τσιριμῶκον, Κωνσταντῖνον Διοβουνιώτην καὶ Γ. Ζουλούμην. Ἐκλογὴ Χαλκίδος. «Διὰ ταῦτα ἀποφαίνεται, ὅτι ἡ ἐκλογὴ τῶν βουλευτῶν τῆς παρούσης περιόδου, ἐν τῇ περιφερείᾳ Χαλκίδος διεξήχθη καλῶς καὶ νομίμως, συνιστᾷ δὲ εἰς τὴν Βουλὴν ὡς νομίμους βουλευτὰς τῆς ἐπαρχίας ταύτης τοὺς κυρίους Δημ. Κριεζώτην, Δημ. Οἰκονόμου, Κων. Πετσάλην καὶ Μιχ. Ἀβέρωφ»

§368ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§369ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§370ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πάντες). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος, καὶ ὡς νομίμους αὐτῆς βουλευτὰς τοὺς κυρίους Δημ. Κριεζώτην, Δ. Οἰκονόμου, Κων. Πετσάλην καὶ Μιχ. Ἀβέρωφ, ἔχοντας τὰ παρὰ τοῦ νόμου ἀπαιτούμενα προσόντα. Ἐνταῦθα συζητουμένης τῆς ἐκλογῆς τοῦ προέδρου, λαμβάνει τὴν ἕδραν τοῦ προέδρου ὡς γεροντότερος ὁ κ. Γρηγοριάδης,

§371ΔΑΓΡΕΣ. Κύριε πρόεδρε, πρὶν ἐρωτήστε τὴν Βουλὴν, κάμνω μίαν πρότασιν, ὅτι αὔριον πρέπει ἡ Βουλὴ νὰ συνέλθῃ διὰ νὰ ἐκλέξῃ τὴν ἀνακριτικὴν ἐπιτροπὴν τῆς ἐπαρχίας Νάξου.

§372ΤΙΝΕΣ. Ἔχομεν ἄλλα προτήτερα. Ἐκλογὴ Νέων Ψαρῶν. Προτείνει Ἵνα κηρυχθῇ ὡς κῦρος ἔχουσα καὶ ἀναγνωρισθῶσιν ὡς νόμιμοι βουλευταὶ τῶν Νέων Ψαρῶν οἱ κύριοι Κωνσταντῖνος Νικόδημος καὶ Ἰωάννης Κ. Κοτζιᾶς.

§373ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Νέων Ψαρῶν νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πάντες). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Νέων Ψαρῶν, καὶ ὡς νομίμους βουλευτὰς τοὺς κυρίους Κωνϛ. Νικόδημον καὶ Ἰωάννην Κοτζιᾶν. (χειροκροτήματα κατὰ συνέχειαν). Αὔριον ἔχομεν τὸ ζήτημα τῶν ἐπιλαχόντων.

§374ΤΙΝΕΣ. Πρὶν πρέπει νὰ καταρτισθῇ ἡ Βουλή.

§375ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρα 4½ μ. μ.