1868.06.07

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 16

τῆς 7 Ἰουνίου 1868.

(Παρασκευή).

Ὥρα 2 μ. μ.

Ἀναγνωσθέντος τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου καὶ τῆς Βουλῆς ἐν ἀπαρτίᾳ γενομένης, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ πρακτικὰ ἔχουσι καλῶς;

§2ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§3ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ. Ζητῶ τὸν λόγον ἐπὶ τῆς συντάξεως τῶν πρακτικῶν. Ἡ ἐπιθυμία τῆς Βουλῆς ἐξεπληρώθη χθὲς, ἀλλ’ ἡ ἐπιθυμία δὲν ἐξεπληρώθη ἐντελῶς, καὶ ἀπόδειξις εἶναι οἱ λόγοι τοῦ ἐντίμου βουλευτοῦ Ἄργους κυρίου Δανοπούλου ὅτι, διαρκούσης τῆς ἀναγνώσεως τῶν πρακτικῶν, δὲν ἐνόησε ποῖα συμβάντα αἰνίττεται αὐτὴ ἡ ἀποδοκιμασία. Εἶναι καλὸν καὶ ὀρθὸν καὶ κοινοβουλευτικὸν, ὥστε αἱ ἀποφάσεις τῆς Βουλῆς νὰ ᾖναι ἀκριβεῖς καὶ καθαραί. Ὅ,τι ἔχω νὰ προσθέσω σήμερον δὲν ἀφορᾷ νὰ μεμφθῶ τὰ πρακτικὰ, ἀλλὰ νὰ συμπληρώσω αὐτὰ. Ὅπως ἐξετέθη ἐν τοῖς πρακτικοῖς ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς κλείει ἢ ἴσως ἀφίνει ἀνοικτὴν τὴν θύραν εἰς τὴν συκοφαντίαν; Λέγουν ὅτι ἐπετέθη ὁ βουλευτὴς Λευκάδος ἐναντίον τῶν βουλευτῶν Κεφαλληνίας καὶ δὲν ὁρίζουν καὶ τὸν βαθμὸν, ἑπομένως δύναταί τις νὰ ὑποθέσῃ, ὅτι οἱ βουλευταὶ Κεφαλληνίας προσεβλήθησαν, ἐδάρησαν, αἱματοκυλίσθησαν, ἐποδοκλοτζήθησαν.

§4ΜΕΤΑΞΑΣ. Ληξουρίου δηλ. ὄχι Κεφαλληνίας.

§5ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ. Κεφαλληνίας κατὰ τὸν νόμον. Καὶ ἔπειτα τὸ Ληξούριον εἶναι πάντοτε καλλίτερον ἀπὸ τὸν τόπον τὸν ὁποῖον ἀντιπροσωπεύεις σύ. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἀποδοκιμάζει καὶ δικαίως ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς εἶναι τοῦτο. Οἱ δύω βουλευταὶ Κεφαλληνίας Ἰακωβάτοι, ἐν ᾧ οἱ ἄλλοι βουλευταὶ ἦσαν ὄρθιοι, ἐκάθηντο ἐστραμμένοι πρὸς τὸ προεδρεῖον, καὶ ὁ βουλευτὴς Λευκάδος κατέβη τέσσαρας σειρὰς ἑδωλίων, καὶ πλησιάσας ἀπὸ τὰ νῶτα τὸν βουλευτὴν Χαραλάμπην Ἰακωβάτον καὶ σπασμωδικῶς γελῶν καὶ κινούμενος τοῦ ἔλαβε τὴν χεῖρα, τοῦ ἔδεσε τὴν χεῖρα καὶ διὰ τῆς δεξιᾶς τοῦ ἔδοσεν ἐλαφρὸν γρονθοκόπημα ἀπὸ τὰ νῶτα· αὐτὸ τοῦτο εἶναι ἀληθὲς, τὸ ὁμολογεῖ ὅλη ἡ Βουλὴ, τὸ ὁμολογοῦν ὅλα τὰ θεωρεῖα καὶ δὲν τὸ ἀρνεῖται ὁ προσβαλών. Ἕως ἐκεῖ περιωρίσθη ἡ προσβολή· ἐγὼ ἀκούσας τὴν φωνὴν τοῦ ἀδελφοῦ μου καὶ στρέψας τοῦ κατέβασα τέσσαρας, πέντε γρόνθους ἐπὶ τῆς κεφαλῆς καὶ τοῦ τὴν ἔκαμα κομμάτια, καὶ ἂν δὲν μὲ συνελάμβανον οἱ φίλοι ὄπισθεν ἤθελα βεβαίως τὸν πατήσει ὡς σταφύλι.

§6ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀρκετὰ εἶναι.

§7ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ. Τότε μᾶς εἰσήγαγον εἰς τὰ δωμάτια τῆς Βουλῆς καὶ τί ἄλλο ἔπραξαν ἔπειτα οἱ συνάδελφοι αὐτοὶ καὶ ἐκεῖνος τὸ ἠξεύρουν. Αὐτὰ εἶχον νὰ εἴπω διὰ νὰ προσδιορίσω τὸν βαθμὸν τῆς προσβολῆς. Καὶ ἡ ἀντίκρουσις ἡ φοβερὰ καὶ ἡ τετραπλῆ ἀνταπόδοσις καὶ ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς ἡ χθεσινὴ εἶναι ἱκανοποίησις τῆς Βουλῆς, διότι ἡμεῖς τὴν ἱκανοποίησιν τὴν ἐλάβομεν αὐθωρεὶ καὶ ἀντὶ μιᾶς ἐδόσαμεν τέσσαρας.

§8ΔΑΓΡΕΣ ΚΑΙ ΕΤΕΡΟΙ. Αὐτὰ νὰ σημειωθοῦν εἰς τὰ πρακτικά.

§9ΣΑΡΑΒΑΣ. Νὰ σημειωθοῦν διὰ νὰ μάθῃ ὁ κόσμος τί ἦτο ἡ χθεσινὴ ἀποδοκιμασία τῆς Βουλῆς.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν τὴν ἐκλογὴν Σύρου. «Μετὰ τὰ προεκτιθέντα ἡ ἐπιτροπὴ γνωμοδοτεῖ νὰ ἀκυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας Σύρου καὶ νὰ ἐπαναληφθῇ κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου. Ὁ Πρόεδρος ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΥΠΑΛΔΟΣ ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ διαφωνῶν. Τὰ μέλη. Α. Βάσος διαφωνῶν, Α. Σ. Δανόπουλος ἐπικυρωτέα καθ’ ὁλοκληρίαν, Ν. Χατζόπουλος ἐπικυρωτέα καθ’ ὁλοκληρίαν, Α. Ῥοντήρης διαφωνῶν, Θ. Θερμογιάννης διαφωνῶν, Δ. Τριγγέτας διαφωνῶν, ἐπικυρωτέα καθ’ ὁλοκληρίαν. Λ. Παραμυθιώτης, Γ. Κάγκας, Γ. Κούστας, Σ. Πετιμεζᾶς, Α. Γεωργαντᾶς, Α. Ζέρβας, Βαλασόπουλος, Δ. Δρόσος, Ν. Παπαμιχαλόπουλος, Ι. Καραγιαννόπουλος.»

§11Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Κύριε πρόεδρε, παρακαλῶ, τὴν διαφωνίαν δὲν τὴν ἐννοοῦμεν ἡ μειονοψηφία πάντοτε ἐκθέτει τοὺς λόγους νὰ μᾶς πείσῃ καὶ ἡμᾶς· παρακαλοῦμεν τοὺς διαφωνοῦντας νὰ ἐκθέσουν τοὺς λόγους διατί διαφωνοῦν.

§12ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κύριε πρόεδρε, ὑποστηρίζω τὴν πρότασιν τοῦ κ. Κρεστενίτου, διότι παρετηρήθη μία τακτικὴ ἴση σχεδὸν εἰς ὅλας τὰς ἐκλογάς. Τίθενται διάφοροι ὑπογραφαὶ παρὰ τῶν μελῶν τῆς ἐπιτροπῆς καὶ πολλοὶ ἐξ αὐτῶν εἰς πολλὰς ἐκλογὰς ἀναφέρουν τὴν λέξιν διαφωνῶν, ἀλλ’ ἐκ τῆς λέξεως διαφωνῶν δὲν δυνάμεθα νὰ σχηματίσωμεν καμμίαν ἰδέαν· πρέπει λοιπὸν εἰς ὅλας τὰς ἐκλογὰς κατὰ τὰς ὁποίας φαίνονται μέλη τινὰ ὅτι διαφωνοῦν, ἀφοῦ δὲν ἔλαβον τὸν κόπον καὶ τὴν καλωσύνην νὰ μᾶς φωτίσουν, καθὼς ἡ πλειοψηφία διὰ μιᾶς ἐκθέσεως, περὶ τῆς γνώμης των καὶ τῶν λόγων, οἱ ὁποῖοι ἔπεισαν τὰ μέλη νὰ διαφωνοῦν, παρακαλῶ, λέγω, τὰ μέλη αὐτὰ ν’ ἀναπτύξουν τοὐλάχιστον ἀπὸ τοῦ βήματος τοὺς λόγους, οἱ ὁποῖοι τὰ ἔπεισαν νὰ διαφωνοῦν. Πρέπει λοιπὸν νὰ προηγηθῇ ἡ ἀνάπτυξις τῶν λόγων, οἵτινες ἔπεισαν τὰ μέλη τῆς μειοψηφίας νὰ διαφωνοῦν ὡς πρὸς τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς, διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν καὶ ἡμεῖς νὰ ἐκφέρωμεν τὴν ἀπόφασίν μας.

§13ΖΑΪΜΗΣ. Κ. πρόεδρε, νομίζω πῶς δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ὑποχρεωθοῦν τὰ μέλη τῆς μειονοψηφίας ὅταν δὲν ᾖναι ἀνάγκη· ἄλλως δὲν ἐννοῶ πῶς θὰ τὰς ὑποχρεώσωμεν.

§14ΤΑΤΣΕΛΟΣ ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Νομίζω, κ. πρόεδρε, ὅτι εἶναι ὑποχρεωμένη ἡ ἐπιτροπὴ, διότι δὲν εἶναι δικαστήριον, εἶναι εἰσηγητὴς, ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν της ὅλα τὰ ἔγγραφα, τὰς διαφόρους περιστάσεις, τὴν κατ’ ἀντιμωλίαν συζήτησιν, καὶ ὀφείλει ὅλα αὐτὰ τὰ περιστατικὰ, τὰς λεπτομερεῖς ταύτας ἐξετάσεις νὰ τὰς ὑποβάλῃ διὰ νὰ ἔλθῃ τὸ δικαστήριον, τὸ ὁποῖον εἴμεθα ἡμεῖς, ἐν γνώσει ν’ ἀποφασίσῃ, καθ’ ὅσον δὲν δυνάμεθα νὰ λάβωμεν ὅλα τὰ μέσα ν’ ἀναπτύξωμεν τὴν συζήτησιν· ἑπομένως παρακαλοῦμεν τὰ μέλη τῆς μειονοψηφίας νὰ μᾶς ἐκθέσουν τοὺς λόγους των.

§15ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Κ. πρόεδρε, ἡ ψῆφος ἑκάστου εἶναι ἀπόλυτος, δὲν ἔχει νὰ δώσῃ λόγον εἰς κανένα, ἐὰν λοιπὸν τὰ μέλη τὰ ὁποῖα διαφωνοῦν δὲν θέλουν νὰ ἔλθουν εἰς τὸ βῆμα, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τοὺς ὑποχρεώσωμεν, αὐτὸ ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν θέλησίν των.

§16ΣΑΡΑΒΑΣ. Κ. πρόεδρε, ἐπειδὴ αὐτὸ τὸ ζήτημα πολλάκις κατὰ τὸ στάδιον τῶν ἐκλογῶν ἐγένετο ἀντικείμενον συζητήσεως καὶ ἔδωκεν ἀφορμὴν μάλιστα καὶ εἰς παράπονα εἴς τινας τῶν κυρίων τῶν ἀποτελούντων μέρος τῆς ἐπιτροπῆς, εἶναι καλὸν νὰ διευκρινισθῇ ἅπαξ διὰ παντός. Ἡ ἐπιτροπὴ ὑπέλαβε πολὺ διαφόρως τὴν ἐντολήν της παρ’ ἣν φρονῶ τὴν ἐνόησεν ἡ Βουλὴ, ὅταν εἰς αὐτὴν ἀνέθεσε τὴν προεξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν, ὡς ἐπανέλαβε πολλάκις ἀπὸ τοῦ βήματος ὁ πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς. Ἡ ἐπιτροπὴ ἡ ἐξελεγκτικὴ ἐνόησεν ὅτι, διορίσασα αὐτὴν ἡ Βουλὴ πρὸς προεξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν, οὐδὲν ἄλλο ἐσκόπει παρὰ νὰ λάβῃ τὴν γνώμην της τί φρονεῖ περὶ τῶν διαφόρων ἐκλογῶν, νὰ ἐξετάσῃ τὰ ἔγγραφα, νὰ μορφώσῃ μίαν ἰδέαν καὶ νὰ μᾶς εἴπῃ τί φρονεῖ περὶ τῶν διαφόρων ἐκλογῶν. Ἀναχωροῦντες δὲ ἀπὸ αὐτὴν τὴν ἰδέαν ἔφθασαν εἰς τὸ ἀτόπημα, τὸ ὁποῖον σήμερον παρατηροῦμεν, διότι καθ’ ἡμέραν μᾶς ἐπαναλαμβάνουν οὕτως ἐπείσθημεν, ἐὰν θέλητε σεῖς δύνασθε νὰ ἔχητε διάφορον γνώμην, διότι ἀναχωροῦν, ἐπαναλαμβάνω, ἀπὸ τὴν ἰδέαν, ὅτι ἡ Βουλὴ ἀναθέσασα εἰς μίαν ἐπιτροπὴν τὴν προεξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν σκοπὸν εἶχεν ἁπλῶς καὶ μόνον νὰ μάθῃ τὴν γνώμην της, τοὐτέστιν ἠθέλησε νὰ κάμῃ προαπόφασιν. Ἐπειδὴ δὲ φρονῶ, ὅτι δὲν ἦτο τοιοῦτος ὁ σκοπὸς τῆς Βουλῆς, ἀλλ’ ἦτο νὰ ἀναθέσῃ εἰς αὐτὴν τὴν εἰσήγησιν, τὴν προπαρασκευὴν ὅλων ἐκείνων τῶν ἐργασιῶν αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀναγκαῖαι εἰς ὅλα τὰ πολυμελῆ σώματα, ὁσάκις πρόκειται νὰ ἐργασθῶσιν ἐπὶ μιᾶς ὑποθέσεως, διότι εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον ὅλα τὰ μέλη νὰ λάβωσι γνῶσιν ὅλων τῶν ἐγγράφων· ἀνάγκη λοιπὸν ἀπόλυτος νὰ ὑπάρχῃ εἷς εἰσηγητὴς, ὁ ὁποῖος νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰ ἔγγραφα, τὰς διαφόρους περιστάσεις, νὰ ὑποβάλῃ ὅλας αὐτὰς πρὸς τὸ Σῶμα, ὅπως ἐν γνώσει ἀποφασίσῃ. Τὸ κύριον ὅμως εἶναι, κ. πρόεδρε, νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Βουλὴν ὅλα τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα παρουσιάζει τὸ ὑπὸ ἀπόφασιν ἀντικείμενον, ὅπως ἡ Βουλὴ ἐν πλήρει καὶ ἀκριβεῖ γνώσει ἀποφασίσῃ. Δὲν εἶναι ἀρκετὸν ἑπομένως νὰ μᾶς λέγῃ ἡ ἐπιτροπὴ ὅτι οὕτως ἐπείσθημεν· ὄχι, διότι ἔχομεν δικαίωμα καὶ ὀφείλομεν νὰ ζητήσωμεν λόγον τῆς πεποιθήσεώς των, διότι τὸ καθῆκόν της εἶναι νὰ φωτίσῃ τὴν Βουλὴν περὶ τῶν διατρεχόντων ὅπως ἡ Βουλὴ ἀποφασίσῃ ἐν γνώσει. Ἐὰν τοῦτο ᾖναι ἀληθὲς, τότε τῇ ἀληθείᾳ δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω, διατί ἡ μὲν πλειοψηφία πάντοτε νὰ ἀναφέρῃ τοὺς λόγους ἐπὶ τῶν ὁποίων στηρίζει τὴν κρίσιν καὶ τὸ συμπέρασμά της, ἡ δὲ μειοψηφία τίποτε. Πρέπει λοιπὸν νὰ ὑποβληθοῦν τὰ ὑπὲρ καὶ τὰ κατά. Δὲν ὑποβάλλεται παρὰ μόνον τὸ ὑπὲρ ὅταν ὑποβάλλεται μόνον ἡ γνώμη τῆς πλειοψηφίας, καὶ ἡ μειοψηφία περιορίζεται νὰ εἴπῃ ὅτι διαφωνεῖ. Δὲν ἐννοῶ μὲ τοῦτο ὅτι δυνάμεθα νὰ ὑποχρεώσωμεν τὴν ἐπιτροπὴν νὰ ἐργασθῇ οὕτως ὅπως τὸ ἐννοοῦμεν· διότι, ἐννοεῖται, κανεὶς ὑλικὸς καταναγκασμὸς δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐπιβληθῇ. Ἐὰν ὅμως τοιοῦτον ᾖναι τὸ πνεῦμα τῆς Βουλῆς, ἀναθεσάσης εἰς μίαν ἐπιτροπὴν τὴν προεξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν, ὑποθέτω ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ δὲν συνεμορφώθη ἐντελῶς μὲ τὸν σκοπὸν διὰ τὸν ὁποῖον διωρίσθη, οὔτε ἀνταπεκρίθη πληρέστατα εἰς τὸν σκοπὸν διὰ τὸν ὁποῖον τῇ ἀνετέθη ἡ ἐξέλεγξις τῶν ἐκλογῶν. Ἐὰν ἡ Βουλὴ φρονῇ ὅπως ἠξίωσεν ὁ πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ ἐξελέχθη μόνον διὰ νὰ μᾶς εἴπῃ τί φρονεῖ χωρὶς νὰ μᾶς εἴπῃ καὶ τοὺς λόγους, τότε τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον ἀκολουθοῦσιν εἶναι ὀρθόν.

§17ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ. Οὐδὲν ὀρθότερον τῆς γνώμης τοῦ βουλευτοῦ Καλαβρύτων κ. Ζαΐμη. Ἡ Βουλὴ δὲν δύναται νὰ ζητήσῃ λόγον ἀπὸ τὴν μειονοψηφίαν τῆς ἐπιτροπῆς, καὶ εἰς τοῦτο συμφωνεῖ καὶ ὁ προλαλήσας βουλευτὴς Οἰτύλου. Ἡ ἐπιτροπὴ ἢ ἀποφαίνεται παμψηφεὶ ἢ ἀποφαίνεται κατὰ πλειονοψηφίαν, ἅμα ἀποφανθῇ κατὰ πλειονοψηφίαν, ἡ γνώμη της εἶναι καὶ γνώμη τῆς ἐπιτροπῆς, καὶ τὴν γνώμην της ἡ πλειοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς σας τὴν ἔδωκεν ἐκτεταμένην, διεξοδικὴν, ἀναλελυμένην καὶ ὑπὲρ τὸ δέον. Ἐὰν τῳόντι ἀνεγινώσκετο αὕτη ἡ ἔκθεσις, βεβαίως ἤθελέ τις ἐννοήσῃ αὐτήν. Καὶ διατί ἡ πλειονοψηφία δὲν τὴν ἔφερε κατόπιν; εἶναι ἀδύνατον αἱ μειονοψηφίαι νὰ φέρουν ἐκθέσεις. Ἐὰν ἐσχηματίζετο μία ἰσχυρὰ μειονοψηφία, ἡ ὁποία νὰ στηρίζηται εἰς αὐτὸν τὸν λόγον μὲ τὴν αὐτὴν αἰτιολογίαν, ἠδύνατο θέλουσα, νὰ φέρῃ καὶ μίαν ἔκθεσιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, μολονότι συνήθως αἱ Βουλαὶ δὲν δίδουν καμμίαν ἀκρόασιν εἰς τὰς ἐκθέσεις τῆς μειονοψηφίας, ἀλλὰ μόνον τὰς συμβουλεύονται, ὄχι ὅτι ἔχουν τοιαύτην ἐπιῤῥοὴν ὥστε καὶ νὰ δικαιοῦται ἕκαστος τῶν βουλευτῶν νὰ λέγῃ εἰς τὸν διαφονοῦτα εἰπὲ τὴν γνώμην σου· ἑπομένως ἀντικρούω τὴν ἰδέαν τοῦ προλαλήσαντος κ. Σαράβα ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ κακῶς ἐνόησε τὴν ἐντολήν της, ὤφειλε νὰ εἴπῃ ὅτι κάλλιστα τὴν ἐνόησε καὶ τὴν ἐξετέλεσε, καὶ δίδων λόγον προσέτι περὶ τῶν ἐργασιῶν τῆς μειονοψηφίας, σᾶς ἐκθέτω τὰ ἑπόμενα. Δὲν ὑπάρχει μία συμπαγὴς μειοψηφία εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, ἐδὼ ἰδίως εἰς αὐτὴν τὴν ἔκθεσιν Ἐὰν ἓξ διαφωνοῦν, δὲν διαφωνοῦν περὶ τῶν αὐτῶν ἀντικειμένων, διότι ὑπάρχουν πλεῖστα ὅσα ζητήματα, ἐπὶ τῶν ὁποίων καὶ αὐτὴ ἡ μειοψηφία δὲν εἶναι σύμφωνος. Ὅτι πλῆθος ζητημάτων παρουσιάζονται εἰς τὴν ἐπιτροπὴν οὐδεὶς, ὁ ἀντιλέγων. Ἔχομεν ζητήματα τύπων, ἔχομεν ζητήματα προθεσμιῶν, ἔχομεν ζητήματα προσωπικά, ἔχομεν ζητήματα περὶ προσόντων, ἔχομεν ζητήματα περὶ τῆς οὐσίας, καὶ ἐνδέχεται νὰ παρουσιασθοῦν ἓξ ζητήματα εἰς τὴν μειοψηφίαν τῆς ἐπιτροπῆς, συγκειμένης ἐξ 6 μελῶν. Ὁ εἷς συμφωνεῖ εἰς τὰ 5 καὶ δὲν συμφωνεῖ εἰς τὸ 6, ὁ ἄλλος εἰς τὰ 4 τελευταῖα καὶ δὲν συμφωνεῖ εἰς τὰ 2 πρῶτα, ὁ ἄλλος εἰς τὰ 3 ὕστερα καὶ ὄχι εἰς τὰ 3 πρῶτα. Πῶς εἶναι λοιπὸν δυνατὸν νὰ μορφωθῇ μία συμπαγὴς μειοψηφία ἥτις νὰ φέρῃ ἔκθεσιν ἐνώπιόν σας; εἶναι ἀδύνατον. Τί ζητεῖτε λοιπὸν ἔκθεσιν μιᾶς μειοψηφίας ἡ ὁποία δὲν ὑπάρχει; δὲν ὑπάρχουν πλέον ἢ βουλευταὶ τῆς Βουλῆς· τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς εἶναι βουλευταὶ ἐνώπιόν σας καὶ ἂν θέλουν νὰ ἀγορεύσουν καὶ ἂν δὲν θέλουν νὰ ἀγορεύσουν. Εἶναι ἕτερος λόγος· ἀφίνοντες ἐλευθέραν τὴν συνείδησιν τοῦ μέλους τῆς ἐπιτροπῆς, εἴπομεν καὶ ὠφείλαμεν νὰ εἴπωμεν ἕκαστος εἶναι ἐλεύθερος νὰ φωτισθῇ μέχρι τελευταίας στιγμῆς, διότι αὐτὸ εἶναι μία προανάκρισις, ἐπὶ τῆς ὁποίας μορφόνει τὸ μέλος τῆς ἐπιτροπῆς τὴν πεποίθησίν του, ἀλλ’ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς γίνεται τὸ τελευταῖον στάδιον τῆς ἀνακρίσεως, καὶ θέλετε ἰδεῖ ὅτι ἐνδέχεται νὰ προκύψῃ κέρδος· εἶναι καὶ μέλη τινὰ τῆς ἐπιτροπῆς τὰ ὁποῖα εἶναι ἀμφίῤῥοπα, καὶ ἔχουν ἀκόμη ἀνάγκην νὰ φωτισθῶσι, διότι θὰ εἰσέλθουν βουλευταὶ νὰ ἀγορεύσουν ἀναλυτικώτερον καὶ μὲ περισσότερα μέσα ἀποδείξεως. Ἑπομένως παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ μὴ ἐνδιατρίψῃ εἰς αὐτὰς τὰς προτάσεις τοῦ κ. Σαράβα, διότι δὲν εἶναι οὔτε κοινοβουλευτικαὶ οὔτε φωτιστικαὶ τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ νὰ ἐνασχοληθῇ εἰς τὴν ἔκθεσιν, νὰ ἀκούσῃ τὴν βουλευτικὴν ἀπόφασιν καὶ νὰ φέρῃ ψῆφον σύμφωνον μὲ τὴν πεποίθησίν της.

§18Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἐπειδὴ ἐγὼ ἔκαμα τὴν πρότασιν, νὰ μὴ νομίσῃ ἡ Βουλὴ ὅτι ἀσόφως τὴν ἔφερον. Ὑπάρχουν δύω ἢ τρία μέλη, τὰ ὁποῖα λέγουν ἐπικυρωτικὴ καθ’ ὅλα· εἶχον λοιπὸν τὴν ἰδέαν νὰ εἰπῶ ὅτι οὗτοι χρεωστοῦν νὰ μᾶς πείσουν εἰς τί στηρίζονται, νὰ μᾶς παραπέμψουν καὶ ἡμᾶς εἰς τὸ δεῖνα ἢ δεῖνα ἔγγραφον, νὰ ἀναφέρουν εἰς τὴν Βουλὴν μίαν γνώμην ἡ ὁποία νὰ παραπέμπῃ τοὺς βουλευτὰς εἰς τὰ ἐπιχειρήματα, δι’ ὧν ἐπείσθησαν, ὅτι ἐπικυρωτέα, διότι βλέπετε ὅτι εἶναι τόσα βιβλία τόσα πρωτόκολλα, τὰ ὁποῖα τινὲς βουλευταὶ τὰ εἶδον, εἶναι ὅμως καί τινες οἱ ὁποῖοι σκοτίζονται νὰ ἰδοῦν τόσα ἔγγραφα. Αὐτὴ εἶναι ἡ αἰτία, ἡ ὁποία μὲ ἔκαμεν ὅτι πρέπει αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι ἢ νὰ ὁμιλήσουν ἐδὼ ἢ νὰ δώσουν ἐγγράφως τὴν γνώμην τους, καὶ τοῦτο δὲν εἶναι πρωτοφανές· ἐνθυμεῖσθε ὅτι εἰς τὰς πιστώσεις τοῦ πρώην ὑπουργείου, ἡ μειονοψηφία ἔφερε γνώμην καὶ ἐπ’ αὐτῆς ἐστήριξε πολλὰ ἐπιχειρήματα, ἀπὸ τὰ ὁποῖα πολλοὶ ἐφωτίσθησαν· διὰ τοῦτο ἔκαμα τὴν πρότασιν.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Χρηστίδη, ἔχετε τὸν λόγον.

§20ΧΡΗΣΤΙΔΗΣ. Τίς με φέρει εἰς τὸ βῆμα; μὲ φέρει ἆράγε τὸ πολυπαθὲς καὶ πολύδακρυ ζήτημα τῆς Κρήτης; μὲ φέρει ἡ κατεστραμμένη οἰκονομία τοῦ Κράτους; μὲ φέρουν τόσαι ἄλλαι μεταῤῥυθμίσεις διοικητικαὶ καὶ οἰκονομικαὶ, τὰς ὁποίας ὁ λαὸς κεχηνὼς περιμένει ἀπὸ τοὺς νέους ἀντιπροσώπους του; Ὄχι, μυριάκις ὄχι! Μὲ σύρουν ἆράγε εἰς τὴν ἕδραν τοῦ κατηγορουμένου διὰ νὰ μάθωσιν ἀπ’ ἐμοῦ, ἐὰν οἱ ἀπόντες καὶ οἱ τεθνεῶτες ἀνέδειξαν τοὺς βουλευτὰς τῆς ἐμπορικωτέρας πόλεως τῆς Ἑλλάδος; Οὔτε τοῦτο! Οἱ ἐνδιαφερόμενοι γνωρίζουσι κάλλιον παντὸς ἄλλου, ὅτι ὁ λαὸς τῆς Σύρου ἐν πλήρει πεποιθήσει ἐψήφισε τοὺς βουλευτάς του· ἐν πλήρει γνώσει ἀπέκρουσε τὰς ἀξιώσεις πολλῶν ἄλλων μεθ’ ὅλης τῆς παῤῥησίας, τὴν ὁποίαν ἐμπνέει ἡ ἐλευθερία εἰς τὸν ἄνθρωπον· κατεφρόνησε καὶ ἀπειλὰς καὶ προσφορὰς, καὶ ἐνέμεινεν εἰς τὸ αἴσθημά του, εἰς τὰς πεποιθήσεις του. Δὲν ἔρχομαι λοιπὸν ἐδὼ νὰ δικαιολογήσω τὴν νομιμωτάτην καταγωγήν μου· ἔρχομαι διὰ νὰ παραστήσω εἰς τὴν Βουλὴν τοῦ ἔθνους, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ κατὰ πλειονοψηφίαν ἢ μειονοψηφίαν, δὲν γνωρίζω ἀκόμη, ἡ ἐπιτροπὴ τῆς ἐξελέγξεως τῶν ἐκλογῶν προτείνει τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς τῆς Σύρου, καὶ ὁ φιλότιμος καὶ εὐαίσθητος οὗτος λαὸς μὲ λύπην του θέλει θεωρήσει ταύτην, ἐὰν ἡ Βουλὴ τὴν ψηφίσῃ, θέλει τὴν θεωρήσει ὡς προσβολὴν βαρεῖαν· οὐδέποτε ἡ Βουλὴ τῆς Ἑλλάδος ἠκύρωσεν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας Σύρου, οὐδέποτε βουλευτὴς ἐξελέχθη ἐξ αὐτῆς τῆς νήσου χωρὶς αὐτὴ νὰ τὸν θέλῃ. Κύριοι! ὁ λαὸς τῆς Σύρου εἶναι ἐνήλικος, εἶναι πεφωτισμένος· ἐννοεῖ κάλλιστα τοὺς νόμους καὶ ἠξεύρει κάλλιστα νὰ τοὺς ἐφαρμόζῃ· ἠξεύρει πολὺ καλλίτερα εἰς ποίους νὰ ἐμπιστευθῇ τὸ πολύτιμον κτῆμα τῆς πολιτικῆς του ἀντιπροσωπείας. Καὶ νομίζω, ὅτι εἶναι ἄξιος εὐμενείας μᾶλλον καὶ περιποιήσεως ἐκ μέρους τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ ἔθνους, εἰς ἐποχὴν μάλιστα, καθ’ ἣν ἐπὶ ζητήματος λίαν σοβαροῦ, λίαν ἐθνικοῦ, ὁ λαὸς οὗτος ἔῤῥιψεν εἰς κίνδυνον, εἰς ἀπραξίαν μεγάλα κεφάλαια χρηματικὰ, καὶ ἔχει χρείαν μεγίστης συμπνοίας διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ συντελέσῃ τὸ μέρος του, ὥστε νὰ ἀποπερατωθῇ αἰσίως τὸ μέγα ἔργον, τὸ ὁποῖον θ’ ἀνυψώσῃ καὶ θὰ λαμπρύνῃ τὴν Ἑλλάδα. Οὐδένα μέμφομαι ἰδιώτην, ἐὰν εἰς τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς τῆς Σύρου ζητῇ τὸ ἴδιον συμφέρον· φρονῶ ὅμως ὅτι εἶναι λίαν σκανδαλῶδες καὶ πρόξενον λυπηρῶν συνεπειῶν ἐὰν τὰ πράγματα ἤθελον βεβαιώσῃ εἴτε πρῶτον, εἴτε ὕστερον, ὅτι ὑπάρχει δάκτυλος τῆς ἐξουσίας. Ἡ ἀρετὴ τῶν ἐλευθέρων πολιτευμάτων, γνωρίζετε πάντες, εἶναι ἡ ἀπόλυτος ἐλευθερία τῶν ἐκλογῶν, καὶ ἡ ἐντελὴς ἀποχὴ τῆς ἐξουσίας. Ἐὰν αὐταὶ μιανθῶσι πάλιν, ἐὰν ὑπεισδύσῃ βαθμηδὸν εἰς αὐτὰς τὸ μίασμα τοῦ παρελθόντος συστήματος, δὲν θὰ βραδύνωμεν πάντες νὰ κλαύσωμεν πικρῶς. Τὸ κατ’ ἐμὲ, κύριοι, οὔτε ἀξίωσιν, οὔτε δύναμιν ἔχω νὰ διακωλύσω τὸν φυσικὸν ῥοῦν τῶν πραγμάτων· ἓν καθῆκον ἔχω, καὶ αὐτὸ θέλω τὸ ἐκπληρώσει μεθ’ ὅλης τῆς παῤῥησίας, μεθ’ ὅλου τοῦ θάῤῥους, τὸ ὁποῖον χορηγεῖ τὸ ὑψηλὸν τοῦτο ἵδρυμα, τὸ ὁποῖον εὐγενεῖς χεῖρες ἐγκαινίασαν. Θέλω ἀποδείξει καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς συζητήσεως ταύτης, ὅτι ἡ ἐκλογὴ τῆς Σύρου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀκυρωθῇ χωρὶς ν’ ἀποφασίσητε νὰ πράξητε τὸ τολμηρότερον πραξικόπημα. Ναὶ, κύριοι, ἡ ἐκλογὴ τῆς Σύρου, τὴν ὁποίαν ἐν ὀνόματι τοῦ σφαγιασθέντος νόμου σύρουν ἐνώπιόν σας καὶ κατηγοροῦν ὡς προϊὸν ἀπάτης, εἶναι, πιστεύσατέ το, ἡ νομιμοτέρα ἴσως πασῶν. Ἐκ τοῦ χαρακτῆρος ἄλλως τε καὶ ἐκ τῶν προηγουμένων τῶν ἐκλεχθέντων προσώπων ὡς βουλευτῶν, δὲν δύνασθε ν’ ἀμφιβάλητε, ὅτι οὐδαμῶς ἐνήργησαν οὐδὲ συνετέλεσαν οὗτοι εἰς τὰς ἀσχημίας, τὰς ὁποίας οἱ ἀποτυχόντες καὶ ἐνδιαφερόμενοι ἐδημιούργησαν, διετύπωσαν καὶ διέδοσαν κατ’ αὐτῆς. Διὰ νὰ πεισθῆτε, κύριοι, ὅτι τὰ πάντα ἐχαλκεύθησαν εἰς τὸ ἐργαστήριον τοῦ ψεύδους καὶ τῆς φενάκης, προσέχετε, διότι ὁμιλῶ κυριολεκτικῶς, καὶ ὅτι δὲν ἐστηρίχθησαν εἰμὴ εἰς τὴν ἀθέμιτον ἐλπίδα τοῦ ὅτι ἤθελον εὕρει, ὡς δυστυχῶς εὗρον, ἰσχυρὰν ἐν τῇ ἐξουσίᾳ προστασίαν, θέλετε μοὶ ἐπιτρέψει νὰ διέλθω μαζύ σας καὶ συζητήσω μεθ’ ὑμῶν ὅλα τὰ διατρέξαντα κατὰ τὴν ἐκλογὴν ταύτην τῆς ἐπαρχίας Σύρου ἐν ὅλῃ τῇ ἀφελείᾳ καὶ ἁπλότητι, διὰ νὰ δυνηθῆτε ἐν γνώσει νὰ κρίνητε περὶ τῆς ἀξίας τῶν ἐνστάσεων, καὶ νὰ δώσητε πεφωτισμένην ψῆφον. Κύριοι, ἅμα ἐδηλώθη τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ψηφοφορίας τὴν δευτέραν ἡμέραν, μετὰ τὴν διαλογὴν, ἐξεδόθη ἀνώνυμος διακήρυξις ἀνωνύμου ἐπιτροπῆς, καλούσης τοὺς ἰδιώτας νὰ προσέλθωσι, καὶ καταθέσωσιν ἕκαστος εἰς ἓν χωνευτήριον ὅλας τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἤθελον ἔχει καὶ ἤθελον δημιουργήσει ἢ πλάσει διὰ νὰ παραστήσωσι τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς. Πρὸς τὸν λαὸν τῆς Ἑρμουπόλεως. «Συμπολῖται! Γνωστὸν εἶναι σήμερον τὸ πάντη ἀπροσδόκητον ἀποτέλεσμα τῶν ἐνεργηθεισῶν βουλευτικῶν ἐκλογῶν. Δύω ἐκ τῶν τριῶν ἀναδειχθέντων ἀντιπροσώπων τῆς ἐπαρχίας Σύρου, διὰ μυρίων μέσων ἀθεμίτων περιβληθέντες τὸ ἀξίωμα τοῦτο, πᾶν ἄλλο σήμερον δύνανται νὰ θεωρηθῶσιν, ἢ ὡς ἀντιπρόσωποι τῆς πόλεώς μας, ἧς τινος ἡ θέλησις περιεφρονήθη καὶ ἐτάφη. Πρόσωπα ἀποστρεφόμενα παρὰ τῆς ὁλομελείας τῆς Ἑρμουπόλεως ἀνεδείχθησαν βουλευταὶ διότι ἡ Ἄνω Σύρος ἐδημιούργησε τὴν ἐπιτυχίαν τῶν ἐν τῇ πόλει μας μόνον ὑπὸ τῶν νεκρῶν καὶ τῶν ἀπόντων ψηφοφορηθέντων. Συμπολῖται! Ἡ τιμὴ τῆς Ἑρμουπόλεως, ἥτις ὑπέστη φρικτὸν ῥάπισμα ἐν τῷ ἀνελπίστῳ τούτῳ ἀποτελέσματι τῶν ἐκλογῶν, ἐξαιτεῖται ἱκανοποίησιν καὶ ἅπαντες ὀφείλομεν, ὅπως τὸ κατὰ δύναμιν ἐργασθῶμεν ὑπὲρ τῆς ἱκανοποιήσεως ταύτης. Ἡ ἐκλογὴ πᾶν ἄλλο οὖσα ἢ ἀπαύγασμα τῆς θελήσεως τῆς Ἑρμουπόλεως δέον νὰ πέσῃ· τοῦτο δὲ καθίσταται εὔκολον ὁπόταν καταδείξωμεν εἰς τὴν ὅσον οὔπω συνερχομένην Βουλὴν τὸ κίβδηλον καὶ πλαστὸν τῆς ἐκλογῆς ταύτης. Πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον ἐνεργηθήσονται ἐνστάσεις, ἃς προσκαλεῖται νὰ ὑπογράψῃ πᾶς συμπολίτης μας. Περιπλέον δὲ, ἐπειδὴ, ὡς γνωστὸν, ἐν τῇ ἡμετέρᾳ πόλει ἐψηφοφόρησαν πλέον τῶν 500 ἀτόμων ὑπὸ πλαστὰ ὀνόματα ἀπόντων, τεθνεώτων ἢ καὶ παρόντων, ὧν ἡρπάγη δολίως τὸ τῆς ψήφου δικαίωμα προσκαλοῦνται διὰ τοῦ παρόντος, ὅσοι γινώσκουσιν οἱανδήποτε εἰδικότητα περὶ τοῦ κιβδήλου τῆς ἐκλογῆς ταύτης, ὅσοι γινώσκουσιν ἄτομα ψηφοφορήσαντα ὑπ’ ὄνομα πλαστὸν, ὅσοι ἀπώλεσαν τὸ δικαίωμα τῆς ψήφου ἕνεκα τῆς ῥηθείσης δολίας ἁρπαγῆς, καὶ ὅσοι δύνανται νὰ καταθέσωσιν οἱανδήποτε περίστασιν συντελέσασαν ὑπὲρ τῆς νοθεύσεως τῆς θελήσεως τῶν συμπολιτῶν μας, εἰς τὸ ἐν τῇ πλατείᾳ Λεωτσάκου κείμενον γραφεῖον τῆς ἐφημερίδος Ἐθνικὸν Μέλλον, ὅπως παράσχωσιν εἰς τὴν ἐπὶ τούτῳ συστηθεῖσαν ἐπιτροπὴν τὰς πληροφορίας ταύτας. Τὸ γραφεῖον τῆς, ὡς εἴρηται ἐφημερίδος, εὑρίσκεται ἠνεῳγμένον πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον ἀπὸ τῆς 3 ὥρας μ. μ. σήμερον ἐπὶ τρεῖς ὁλοκλήρους ἡμέρας. Ἐν Ἑρμουπόλει, τῇ 26 Μαρτίου 1868.

«Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ.»

Συγχρόνως, κύριοι, ἀνώνυμος ἐπιστολὴ διευθύνεται εἰς τὸν πάρεδρον τῆς ἄνω Σύρου, λέγουσα οὕτω. «Ἐντιμότατε κύριε Προβελέγιε χαίρετε! Ὡς ἐπιστήθιος φίλος σας (καὶ ἠμπορεῖτε νὰ διαβεβαιωθῆτε ἐκ τοῦ ἀναφερομένου) σᾶς διαβεβαιῶ, ὅτι πρόκειται ν’ ἀκυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ, συνεπεία τοῦ ὁποίου θὰ ἀποσταλῇ ἐνταῦθα ἔκτακτος ἀνακριτὴς ὅπως ἀνακρίνῃ τὰ διατρέξαντα. Ὡς ἐκ τῆς θέσεώς σας θὰ ἀποσταλθοῦν τὰ πρακτικὰ εἰς ὑμᾶς νὰ ἐπικυρωθοῦν τὰ ὀνόματα τῶν ψηφοφορημένων ἂν ᾖναι πραγματικῶς ὑπαρκτὰ τὰ ἄτομα ἐνταῦθα καὶ ὄχι ἀποθαμμένοι καὶ ἀπόντες. Ἐννοεῖς τὴν θέσιν σου, ὅτι ἂν τὰ ἐπικυρώσῃς θὰ ἀνακαλυφθοῦν ὁριστικῶς καὶ θὰ κηρυχθῇς πλαστογράφος, ὅθεν σκέψου.»

§21ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τί χρονολογίαν ἔχει;

§22ΧΡΗΣΤΙΔΗΣ. Δὲν ἔχει, ἀλλὰ εἶναι τὴν δευτέραν ἡμέραν τῆς διαλογῆς. Δὲν σᾶς ἀνέγνωσα τοῦτο, διότι θέλω νὰ κάμω νὰ ἐνδιατρίβῃ ἡ Βουλὴ ἐπὶ ματαίῳ, ἀλλὰ μόνον διὰ νὰ σᾶς δώσω τὸν μίτον τῆς Ἀριάδνης διὰ νὰ ἴδητε ὅτι ἀπὸ τὴν πρώτην ἡμέραν ὑπόσχεται, ὅτι θέλει ἔλθει ἀνακριτὴς διὰ νὰ κρίνῃ καὶ κηρύξῃ τὸ ἔνοχον τῆς πράξεως. Μετὰ τρεῖς ἡμέρας, κύριοι, συντάσσεται καὶ ἐκδίδεται ἡ ἔνστασις, ἡ περιέχουσα δέκα μεγάλα ἁμαρτήματα, ἀντίστοιχα πρὸς τὰς δέκα ἐντολὰς τοῦ Θεοῦ, ἐκήρυξε δὲ ἡμᾶς παραβάτας τῶν ἐντολῶν ὅλων. Συνάμα τὴν ἰδίαν ἡμέραν πέμπεται καὶ μία ἀναφορὰ εἰς τὸ ὑπουργικὸν συμβούλιον, ὑπογεγραμμένη ἀπὸ 170 πρόσωπα, καὶ τὸ ἐπ’ ἐμοὶ διὰ πρώτην φορὰν μανθάνω καὶ ἀκούω αὐτὴν τὴν τακτικὴν, διὰ τῆς ὁποίας λέγουν εἰς τὰ ὑπουργεῖα· προσπαθήσατε νὰ εὕρητε ἐγκλήματα, καὶ φέρετε ἐνώπιον τῆς Βουλῆς διὰ νὰ ἀκυρώσητε τὴν ἐκλογήν. Μοὶ φαίνεται, κύριοι, εἰς ὅλας τὰς ἐκλογὰς οἱ ἐνδιαφερόμενοι ἔρχονται καὶ φέρουν τὰς ἐνστάσεις των· ἐδὼ ὅμως συμβαίνει κάτι τι ἔκτακτον. Κατὰ τῆς ἐνστάσεως, κύριοι, ἐδόθη ἐκ μέρους τῆς μερίδος τῶν ἐπιτυχόντων ἀντίῤῥησις εἰς τὸν νομάρχην, ὑπογεγραμμένη ἀπὸ 209 προκρίτους τῆς πόλεως. Ἡ ἔνστασις ἅμα ἐφάνη εἰς τὴν πόλιν ὑπογεγραμμένη ἀπὸ 26 ἄτομα, ἐθεωρήθη ὡς ἓν παίγνιον τῆς φαντασίας, ἢ κατ’ ἄλλους ὡς ἓν παρηγορητικὸν μέσον. Εἰς τὴν ἔνστασιν ταύτην, ἐκτὸς τῶν ἄλλων, θ’ ἀπαντήσητε βίας, κακώσεις καὶ μερικὰς ἄλλας ἀσχημίας, μὲ τὰς ὁποίας ἠθέλησαν νὰ κοσμήσουν τὴν ἐκλογὴν, καὶ ὅμως ὅλα ταῦτα δὲν εἶναι εἰμὴ ἓν καθαρὸν ψεῦδος. Καὶ διὰ νὰ πεισθῆτε ὅτι ἡ ἔνστασις δὲν ἦτο δοχεῖον γεγονότων, ἀλλ’ ἓν μέσον προετοιμασθὲν διὰ νὰ χρησιμεύσῃ, ὅταν ἤθελε παρουσιασθῇ ἡ ἀνάγκη· αὐτὴ, λέγω, ἡ ἔνστασις κατεφέρετο καὶ κατὰ τοῦ ἐντίμου δημάρχου τῆς Μυκόνου, κατηγορουμένου ἀγενῶς καὶ ἀγνωμόνως, ὅτι ἐπεμβῆκεν εἰς τὴν ἐκλογὴν ἐκείνην, ἡ ὁποία ἔδιδεν εἰς τοὺς ἀποτυχόντας τὰς περισσοτέρας ψήφους, ἐν ᾧ ὁ ἔντιμος δήμαρχος τὴν τρίτην ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας ἐθρήνει τὸν ἄωρον θάνατον τοῦ πεφιλημένου υἱοῦ του. Ἡ μόνη ἔνστασις, ἡ ὁποία περιείχετο εἰς αὐτὸ τὸ ἔγγραφον, καὶ ἡ ὁποία ἤθελεν εἶσθαι ἀξία λόγου, ἐὰν ἦτον ἀληθὴς, εἶναι ὅτι ἐψηφοφόρησαν 600 ἀποθαμμένοι καὶ ἄταφοι. Ἀλλ’ οὐδὲν τούτου ψευδέστερον, κύριοι· 600, λέγει, τεθνεῶτες καὶ ἀπόντες ἐψηφοφόρησαν εἰς τὸν ἄνω καὶ κάτω δῆμον, καὶ δὲν φέρει ἐν τούτοις οὔτε ἑνὸς τεθνεῶτος, οὔτε ἑνὸς ἀπόντος τὴν ἀπόδειξιν ἐντὸς τῆς νομίμου προθεσμίας τῶν πέντε ἡμερῶν. Δὲν λέγει τοὐλάχιστον ἀριθμητικῶς πόσοι ἐπάνω καὶ πόσοι κάτω ἐψηφοφόρησαν· θὰ φέρωμεν, λέγει, ἐν καιρῷ τὸν κατάλογον, καὶ ἀκόμη, ἂν καὶ παρῆλθον δύω μῆνες, οὔτε ἓν ἔγγραφον ἀποδεικτικὸν, ὅπως τὸ θέλει ὁ νόμος, ἐπαρουσίασαν. Αὐτὸ καὶ μόνον ἀρκεῖ διὰ νὰ πείσῃ τὴν ἐπιτροπὴν, ὅτι δὲν ὑπῆρξε κατὰ τὴν ἐκλογὴν ταύτην κἀμμία πρᾶξις μολύνουσα αὐτὴν, καθὼς καὶ ὅτι ἡ προθεσμία αὐτὴ ἡ ἀόριστος ἐζητεῖτο πρὸς μόνον τὸν σκοπὸν τοῦ νὰ δημιουργηθῇ κατάλογος πλαστὸς καὶ ψευδής. Ἀπέρασεν ὅμως ἱκανὸς καιρὸς καὶ δὲν ἠδυνήθησαν ν’ ἀποδείξουν τὸ παραμικρόν· ᾐσθάνθησαν ὅτι εἶχον χρείαν δύω πραγμάτων, τῶν πρακτικῶν τῆς ψηφοφορίας διὰ νὰ ἴδωσι πόσοι ἐψηφοφόρησαν ἐκ τῶν δεκατριῶν χιλιάδων ἐκλογέων· ἦτο γνωστὸν ὅτι ἐψηφοφόρησαν δύω χιλιάδες τόσοι ἐκ τῶν δέκα χιλιάδων τῆς Ἑρμουπόλεως, ἀλλὰ ποῖοι; ἦτον ἄγνωστον· καὶ ἔπρεπεν ἐντὸς τῶν ψηφοφορησάντων νὰ δημιουργήσουν τοὺς ἀποθαμμένους καὶ τοὺς ἀπόντας· ᾐσθάνθησαν ὅτι εἶχον μίαν ἄλλην ἀνάγκην, μίαν ἰσχυρὰν δηλονότι προστασίαν διὰ ν’ ἀποσπάσουν τὰ ἀποδεικτικὰ μέσα. Δυστυχῶς καὶ τὰ δύω κατωρθώθησαν, καὶ ἡ ἐπιτροπὴ δύναται νὰ ὁμολογήσῃ, ἐὰν τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς τῆς Σύρου ἐφέρθησαν ἐνώπιον αὐτῆς ἐσφραγισμένα ὅπως διατάσσει ὁ νόμος· ὄχι δὲν ἐφέρθησαν, ἀλλὰ ἀπεσφραγίσθησαν πρὶν ἢ παραδοθῶσιν εἰς τὴν ἐπιτροπήν· ἔγινε λάθος λοιπόν. Αὐτὰ δὲν τὰ πέρνω ἐπάνω μου ἐὰν ᾖναι τὰ πρωτότυπα ἢ τὰ ἀντίγραφα αὐτῶν· ὑπῆγον ὅμως εἰς τὴν Σύρον καὶ ἐκεῖ συνῆλθον οἱ ἀποτυχόντες καὶ ἐσχημάτισαν ἐκ τοῦ πρωτοκόλλου τῆς ψηφοφορίας δύω καταλόγους, ἕνα συγκείμενον ἀπὸ 135 διὰ τὴν ἄνω Σύρον καὶ ἕνα ἄλλον διὰ τὴν κάτω, συγκείμενον ἀπὸ 40 τεθνεῶτας καὶ 47 ἀπόντας. Ἔξαφνα, κύριοι, ἀνοίγονται αἱ θύραι τοῦ παραδείσου καὶ ἀπὸ τὰς κεκονιαμένας θυρίδας ἑνὸς ὑπουργείου ἡ παρακατατεθειμένη ἐκεῖ ἀναφορὰ τῶν 170, ὡς τὴν ὀνομάζουν, πέμπεται εἰς τὴν Σύρον· ἡ ἀναφορὰ ἐκείνη, διὰ τῆς ὁποίας ἐζήτουν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ προστατεύσῃ τὰ δίκαιά των καὶ νὰ σχηματίσῃ τὰ μέσα τῆς ἀποδείξεως, δι’ ὧν νὰ δυνηθῶσι νὰ καταστρέψουν τὴν ἐκλογὴν καὶ καθὼς μ’ ἐβεβαίωσεν εἷς τῶν ἐντίμων ὑπουργῶν, τὸν ὁποῖον κατὰ τύχην συνήντησα, δὲν ἐκάμαμεν τίποτε ἄλλο, μοὶ εἶπε, παρὰ νὰ διευθύνωμεν τὴν ἀναφορὰν εἰς τὸν εἰσαγγελέα τῆς Σύρου μὲ τὴν ἁπλουστάτην παραγγελίαν νὰ ἐνεργήσῃ τὸ καθῆκόν του. Κύριοι, κατὰ πόσον μοὶ εἶπε τὴν ἀλήθειαν ὁ ὑπουργὸς, εἰς σᾶς ἀπόκειται νὰ τὸ κρίνητε. Νομίζω ὅτι δύω εἰδῶν ἐξελέγξεις ἐπιχειρεῖ ἡ Βουλὴ ὁσάκις πρόκειται περὶ ἐξελέγξεως ἐκλογῶν· ἡ μία ἀφορᾷ τὴν ποινικὴν καταδίωξιν, ὁσάκις πράττονται ἐγκλήματα ἀξιόποινα, καὶ αὕτη ἀνατίθεται εἰς τὴν ἁρμοδίαν ἀρχὴν νὰ ἐνεργήσῃ τὴν καταδίωξιν, ἡ ἄλλη εἶναι ὅλως διόλου διοικητικὴ ἢ πολιτικὴ, καὶ χρησιμεύει διὰ τὸν διαφωτισμὸν τῶν σκέψεων καὶ ἀποφάσεων τῆς Βουλῆς, καὶ ἐνθυμεῖσθε, ὅτι ὁσάκις πρόκειται περὶ τοιούτων ἐξετάσεων, ἡ Βουλὴ συνειθίζει καὶ πέμπει ἐπιτροπάς. Ὁ εἰσαγγελεὺς, κύριοι, ἀγνοῶ ὑπὸ τὸ κράτος τίνων διασκέψεων, συνενοήσεων ἢ ὁδηγιῶν, δὲν τὸ ἐξετάζω, παρίσταται εἰς τὴν ὑπόθεσιν ταύτην οὐχὶ ὡς ποινικὸς καταδιώκτης, ἀλλ’ ὡς πολιτικὸν ὄργανον. Ἔχει εἰς χεῖράς του αὐτὸν τὸν κατάλογον τὸν ὁποῖον αὐτὸς δὲν ἐδημιούργησε, καὶ τί κάμνει; προσκαλεῖ τὸν δήμαρχον τῆς ἄνω Σύρου, ἄνδρα τίμιον, τιμιώτατον, καὶ τὸν παρακαλεῖ νὰ ὑπογράψῃ αὐτὸν τὸν κατάλογον· αὐτὸς ὁ κατάλογος τί ἔλεγεν; ἔλεγεν ὅτι 17 τεθνεῶτες ἐψηφοφόρησαν· σημειώσατε ὅτι ὁ δήμαρχος ἦτο ἐπιτροπὴ ἐφορευτική· ἔλεγε λοιπὸν ὁ εἰσαγγελεὺς εἰς τὸν δήμαρχον· ὑπόγραψε ὅτι ἐδέχθης καὶ ἐψηφοφόρησαν 17 τεθνεῶτες. Τί ἄλλο ἔλεγεν; ὑπόγραψε, ὅτι 17 ἕτεροι ἐψηφοφόρησαν δι’ ἄλλους δηλ. ὅτι αὐτὸς ἔγινε συνεργὸς ἐγκλήματος τοῦ νὰ γίνῃ πλαστὴ ψηφοφορία. Τί ἄλλο τοῦ ἔλεγεν; ὁμολόγησον ὅτι 50–60–80 ἀπόντες, ὅσοι ὑπολείπονται, ἐψηφοφόρησαν, καὶ ὅτι σὺ τοὺς ἐδέχθης νὰ ψηφοφορήσουν· ὁμολόγησον, ὅτι ἄλλοι 26 ἐψηφοφόρησαν δίς. Ὁ δήμαρχος αὐτὸς, ὁ ἁπλοῦς καὶ ἀγαθὸς ἄνθρωπος, ὅσον ἀμαθὴς περὶ τὴν νομικὴν καὶ τὴν ἄλλην πολιτικὴν ἢ διοικητικὴν καὶ ἂν ἦναι, ἐνόησεν, ὅτι δὲν ἔπρεπε αὐτὸς νὰ καταγγείλῃ τὸν ἑαυτόν του ἔνοχον ἐγκλημάτων, καὶ εἶπεν εἰς τὸν εἰσαγγελέα· δὲν δύναμαι, κ. εἰσαγγελεῦ, νὰ γράψω τὴν καταδίκην μου, καὶ δὲν εἶναι ἀληθὲς αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγεις. Ὁ εἰσαγγελεὺς ἦτον ἀποφασισμένος νὰ πάρῃ αὐτὸ τὸ ἔγγραφον. Δὲν ἠξεύρω, ποίας συνεντεύξεις ἔλαβε μετὰ ταῦτα ὁ εἰσαγγελεὺς μὲ τὸν δήμαρχον καὶ τὸν ἀστυνόμον τὸν δημοτικὸν, καὶ γίνεται ἕνας συμβιβασμὸς, τὸν ὁποῖον δέχονται τὰ μέλη· ποῖος; ὁ πάρεδρος νὰ ὑπογράψῃ αὐτὸ τὸ ἔγγραφο... Ὁ δήμαρχος εἶπε· δὲν ἤμην τότε δήμαρχος ἐγώ· κατάλληλος λοιπὸν εἶναι ὁ πάρεδρος, διότι ὁ δήμαρχος ἤθελε νὰ ἀπαλλαχθῇ τοῦ βάρους τούτου καὶ τῆς εὐθύνης. Ὁ ἀστυνόμος προσεκλήθη καὶ ἐκεῖνο, νὰ δώσῃ συνδρομὴν εἰς τὸν κατάλογον· ἐκ τούτου ἄρχεται μία ἀλληλογραφία, τὴν ὁποίαν ἔχω ἐνταῦθα μεταξὺ δημάρχου καὶ παρέδρου. Ὁ δήμαρχος λέγει τοῦ παρέδρου, δότε αὐτὸ τὸ χαρτὶ, τὸ ὁποῖον γυρεύει ὁ εἰσαγγελεὺς· ὁ πάρεδρος λέγει, πῶς νὰ τὸ δώσω; περὶ τίνος νὰ γράψω; ἐγὼ δὲν ἤμουν δήμαρχος παρὰ τέσσαρας ἡμέρας. Εἶναι λυπηρὸν νὰ βλέπῃ τις εἰσερχομένην αὐτὴν τὴν ἀνωμαλίαν, τὴν κακοήθειαν εἰς τὰς πράξεις τῶν κατωτέρων ἀρχῶν, καὶ ταῦτα ὑπὸ τὴν προεδρείαν τῶν ἀνωτέρων ὀργάνων τῆς δικαιοσύνης! Ὁ εἰσαγγελεὺς βλέπων ὅτι δὲν περατοῦται τὸ ἔργον του τόσον ὀγρήγορα εὐχαριστήθη, ἀγνοῶ πῶς, καὶ λαμβάνει ἓν ἔγγραφον ἀπὸ τὸν ἀστυνόμον. Καὶ ὅμως δὲν πείθεται ἀκόμη ὅτι αὐτὸ τὸ ἔγγραφον τὸν ὠφελεῖ, καὶ ἐξακολουθεῖ τὴν ἀλληλογραφίαν μεταξὺ δημάρχου καὶ παρέδρου μέχρι τῆς δεκάτης. Ἴσως ἤθελεν ἐξακολουθεῖ μέχρις αὐτῆς τῆς στιγμῆς, ἐὰν δὲν κατέφευγον τὰ μέρη εἰς τοὺς ἀνθρώπους τοῦ νόμου καὶ ἐὰν οὗτοι δὲν ὡδήγουν αὐτοὺς νὰ εἴπωσιν εἰς τὸν εἰσαγγελέα νὰ ἡσυχάσῃ, νὰ μὴν ἀναμιγνύεται εἰς πράγματα ἅτινα δὲν τῷ ἀνήκουν, νὰ μὴν ἔρχηται μὲ τὸν ὄγκον τῆς ἀρχῆς καὶ πρὸ πάντων τὴν δικαιοσύνην, καὶ νὰ θέλῃ νὰ ἀποσπάσῃ ὁμολογίας ἀπὸ ἐκείνους οἵτινες δὲν ἀναγκάζονται ὑπὸ τοῦ νόμου νὰ τὰς δώσωσιν. Ὁ εἰσαγγελεὺς λοιπὸν λαμβάνει εἰς χεῖράς του τὸν κατάλογον ἐπιστρεφόμενον ἀπὸ τὸν δημαστυνόμον τῆς ἄνω Σύρου μὲ τὸ ἀκόλουθον ἔγγραφον «συνεπείᾳ τοῦ ὑπ’ ἀριθ..... ἐγγράφου σας» λέγει πρὸς τὸν δήμαρχον. «Πιστοποιῶ ἀκωλύτως ὅτι οἱ ἐν τῷ συνημμένῳ καταλόγῳ ἀναφερόμενοι ὡς ἀποβιώσαντες, πράγματι ἀπεβίωσαν πρὸ τῆς τελευταίας βουλευτικῆς ἐκλογῆς, οἱ δὲ ἀναφερόμενοι ἐν τῷ ἰδίῳ καταλόγῳ ὡς ἀπόντες, ἐκτὸς τῶν δεκαεπτὰ (τοὺς ὁποίους ῥητῶς ὀνομάζει), οἵτινες κατὰ τὴν τελευταίαν βουλευτικὴν ἐκλογὴν ἦσαν ἐνταῦθα, οἱ λοιποὶ ἀπεδήμουν κατὰ τὴν ἐκλογήν. Ὅσον ἀφορᾷ δὲ τὰ πρόσωπα, ὅσα ἀναφέρει ὁ αὐτὸς κατάλογος, ὅτι ἐψηφοφόρησαν ἀντ’ ἄλλων, ἀγνοῶ, καθότι μόνον ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ καὶ ὁ πρωτοκολλιστὴς δύνανται νὰ γνωρίζωσι. Ταῦτα πρὸς γνῶσίν σας διὰ τὰ περαιτέρω. Ἐν Σύρῳ τῇ 7 Μαΐου 1868. Ὁ ἀστυνόμος Σύρου. Ἐδὼ, κύριοι βουλευταὶ, σᾶς παρακαλῶ νὰ σταθῶμεν ἐπὶ μικρὸν, νὰ ἐνδιατρίψωμεν καὶ νὰ εὐχηθῶμεν εἰς τὸν Ὕψιστον νὰ καταπέμψῃ καὶ εἰς ἡμᾶς τὴν θείαν Αὐτοῦ χάριν, ὡς ηὐχήθη ἄλλοτε καὶ ὁ σοφὸς Σολομῶν νὰ καταπέμψῃ εἰς αὐτὸν τὴν τῶν θρόνων αὐτοῦ πάρεδρον σοφίαν, διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ διακρίνωμεν ἐν τῷ μέσῳ τῶν παθῶν καὶ τοῦ σκότους, εἰς τὸ ὁποῖον μᾶς σύρει ἡ φατρία, ἡ φενάκη τὰς ἰδιότητας τοῦ ἐγγράφου τούτου ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῆς ἠθικῆς, ὑπὸ τὴν ἔποψιν τοῦ νόμου. Εἴδατε, κύριοι βουλευταὶ, ὑπὸ ποίαν πίεσιν, καὶ, τίς οἶδεν, ὑπὸ ποίων φόβων καὶ ἐλπίδων ὁρμηθεὶς ὁ ἀστυνόμος τῆς ἄνω Σύρου, ἔδωκε, τί, κύριοι; οὐχὶ τὸν κατάλογον, διότι ὁ κατάλογος ἦτο προηγιασμένος, οὐχὶ τὸ πιστοποιητικὸν, διότι πούποτε δὲν ὑπάρχει πιστοποιητικὸν, ἀλλὰ τὴν ἀσθενῆ αὐτοῦ καὶ ἀδικαιολόγητον γνώμην ἐπὶ ἑνὸς καταλόγου, ὁ ὁποῖος συνετάχθη ἀπὸ ἄλλου καὶ ἐτέθη ὑπὸ τὴν κραταιὰν αἰγίδα τοῦ εἰσαγγελέως, καὶ, ὁ ὁποῖος κατάλογος, εἶναι τόσον μᾶλλον ἀκατανόμαστος καὶ ἀσήμαντος, καθόσον δὲν ἔχει οὔτε ὑπογραφὴν οὔτε βεβαίαν χρονολογίαν. Ἔχομεν, κύριοι, ἀφ’ ἑνὸς τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, τῆς μόνης ἁρμοδίας νὰ βεβαιώσῃ καὶ πρόσωπα καὶ πράγματα· ἔχομεν ἀφ’ ἑτέρου ἕνα ἀκατανόμαστον κατάλογον, διὰ τοῦ ὁποίου θέλουν νὰ μηδενίσουν τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ καὶ νὰ στηρίξουν ἐπ’ αὐτῶν, τί; κύριοι! τὴν ἀκύρωσιν τῆς νομιμοτέρας, ἐπαναλαμβάνω, ἐκλογῆς. Κύριοι, ὁ κατάλογος δὲν ἔχει οὐδεμίαν νόμιμον, οὐδεμίαν γνησίαν καταγωγήν. Ἂς μοὶ εἴπῃ ὅστις θέλει, ποῖος οἶδε τὸν πατέρα του; ἂς ἐξετάσωμεν ἤδη τὸν νουνόντου· ὁ ἀστυνόμος ὁ ὁποῖος ἔρχεται καὶ σᾶς ἐπιστρέφει τὸν κατάλογον μὲ μίαν ἐτυμηγορίαν, τί σᾶς λέγει; εἶναι ἀναρμόδιος, κύριοι, νὰ βεβαιώσῃ πράξεις ληξιαρχικὰς, αὐτὸς δὲν εἶναι ληξίαρχος εἶναι ἀναρμόδιος νὰ λαλήσῃ περὶ τῆς κινήσεως τοῦ πληθυσμοῦ, διότι δὲν ἔχει βιβλία· εἶναι ἀναρμόδιος νὰ σᾶς εἴπῃ ἐὰν ἐψήφισαν δὶς οἱ εἰκοσιὲξ τοῦ καταλόγου· αὐτὸς δὲν εἶναι μέλος τῆς ἐπιτροπῆς. Κύριοι, ἐὰν ὁ ἀστυνόμος ὡς ἁπλοῦς πολίτης ἤθελεν ἐκδώσει αὐτὸ ὡς μαρτύριον· καὶ τότε δὲν δύνασθε νὰ τὸ δεχθῆτε διατί; διότι δὲν ὡρκίσθη· καὶ διατί δὲν λαμβάνει κατὰ προτίμησιν ἀντὶ τούτου τοῦ ἐγγράφου, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει ὑπογραφὴν, δὲν ἔχει βεβαίαν χρονολογίαν, τὸ ἐπιμαρτύριον τοῦ ἁμαξηλάτου, ὁ ὁποῖος κατεβίβασε τὸν ἀπόντα ἀπὸ τὰς Ἀθήνας εἰς Πειραιᾶ, τὸ ἐκμαρτύριον τοῦ ἀχθοφόρου, ὁ ὁποῖος μετέφερεν ἀπὸ τὴν οἰκίαν τοῦ ἀπόντος εἰς τὴν παραλίαν τοῦ Πειραιῶς τὰ ἐνδυματά του, τοῦ λεμβούχου, ὁ ὁποῖος μετεκόμισεν αὐτὰ ἀπὸ τῆς παραλίας εἰς τὸ ἀτμόπλοιον. Εἶναι ἁρμοδιώτεροι λοιπὸν, κύριοι, αὐτοὶ νὰ ἐκδώσωσιν ἐκμαρτύριον παρὰ ἕνα ἄνθρωπος ὡς ὁ ἀστυνόμος, ὁ ὁποῖος δὲν ἠξεύρει οὔτε ποῦ κάθηται, οὔτε τί λέγει; διὰ νὰ πεισθῆτε, κύριοι, ὅτι πραγματικῶς δὲν ἠξεύρει τί λέγει ὁ ἀστυνόμος, ἀκούσατε τί λέγει ὁ δήμαρχος τῆς κάτω πόλεως, ἄνθρωπος γραμμάτων, τίμιος, ἐντριβὴς εἰς τὰ δημοτικὰ πράγματα, ἱκανοὺς χρόνους δήμαρχος ὢν πλούσιος, νοήμων, ἠθικότατος, καὶ τί λέγει, κύριοι; «Βεβαιοῦται τὸ γνήσιον τῶν ὄπισθεν ὑπογραφῶν 209 τὸ ὅλον, ὡς καὶ τὸ περιεχόμενον. Οὐδεμία ἀληθῶς ἀρχὴ δύναται νὰ βεβαιώσῃ πόσοι καὶ ποῖοι ἐξέρχονται ἐκ τῆς νήσου, καὶ πρὸ πάντων πόσοι, ποῖοι καὶ πότε εἰσέρχονται· διότι οὐδεὶς ἔλεγχος ἐπὶ τῶν εἰσερχομένων ἐνεργεῖται, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ἐνεργηθῇ εἰς Σύρον, ὅπου καθ’ ἑκάστην πλεῖστοι ὅσοι ἀποδημοῦσιν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἰδίως εἰς τὸ ἐσωτερικόν· καὶ πάμπολλοι ἐπανέρχονται καὶ οὔτε κρατεῖται, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ κρατηθῇ περὶ αὐτῶν οὐδεμία σημείωσις, οὔτε συμφέρον εἶναι νὰ ἐπιβάλωνται τοιοῦτοι περιορισμοὶ ὅλως διόλου ἀνωφελεῖς εἰς πόλιν διάγουσαν εἰς ἀένναον κίνησιν ἐμπορίου, ναυτιλίας καὶ βιομηχανίας. Καὶ διὰ τοῦτο πᾶν πιστοποιητικὸν τοιαύτης φύσεως, ἂν ἤθελεν ἐκδοθῆ παρ’ ὁποιασδήποτε ἀρχῆς, δὲν στηρίζεται εἰς τὴν ἀλήθειαν. Ἐν Ἑρμουπόλει τὴν 13 Ἀπριλίου 1868.

Ὁ δήμαρχος Ἑρμουπόλεως

Δ. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ.

Ἐρωτῶ, κύριοι, ὅλους ὑμᾶς, ὅταν ἐπιστρέφετε εἰς τὰς ἐπαρχίας σας, ἐὰν ἕνας ἐξ ὑμῶν παρουσιάζετε εἰς τὴν ἀστυνομίαν νὰ εἴπῃ, ἦλθον, γράψεμε· ὑπάρχουν ἐρωτῶ τοιαῦτα βιβλία εἰς κανὲν μέρος τῆς Ἑλλάδος; πούποτε, κύριοι, καὶ τότε πῶς δύναται ἕνας δημαστυνόμος καθήμενος εἰς τὸν βράχον τῆς ἄνω Σύρου, ὅπου δὲν γίνεται καμμία κίνησις πληθυσμοῦ, καὶ μὴ ἔχων κανὲν μέσον διὰ νὰ ἠξεύρῃ ποῖος ἀπέθανε καὶ ποῖος ζῇ· πῶς ἐτόλμησε, λέγω, αὐτὸς ὁ ἀστυνόμος νὰ εἴπῃ, ὅτι ἀπόντες εἶναι τόσοι; Ἡ ἐπιτροπὴ εἰς ἄλλην περίστασιν, τῆς ὁποίας ἀναγνωρίζω τὴν ὀρθὴν κρίσιν, ὅταν τὴν προτεραίαν, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, τῆς ἐνάρξεως τῆς ἐν Μήλῳ ψηφοφορίας, ὁ λιμενάρχης τῆς νήσου ἐξέδωκε πιστοποιητικὸν λέγων ἀνεχώρησαν ἐκ τοῦ λιμένος σήμερον 19 ἢ 20 τοῦ μηνὸς ὁ πλοίαρχος δεῖνα μὲ τὸ πλοῖον δεῖνα κτλ. καὶ ὅμως οἱ ἐν τῷ πλοίῳ τοῦτο εὑρέθησαν, ὅτι ἐψηφοφόρησαν ὑπὲρ ἑνὸς βουλευτοῦ, ἡ δὲ ἐναντία μερὶς διϊσχυρίζετο δυνάμει τοῦ πιστοποιητικοῦ τούτου, ὅτι τὰ πρακτικὰ εἶναι νοθευμένα· ἡ ἐπιτροπὴ σᾶς λέγει ὄχι, διότι τὸ πιστοποιητικὸν δὲν εἶναι ἀρκετὸν νὰ ἀποδείξῃ τὴν νόθευσιν, διότι λέγει μὲν ὅτι ὁ πλοίαρχος ἐξῆλθεν ἀπὸ τὸν λιμένα, ἀλλὰ τίς οἶδεν, ἐὰν ἐλλιμενίσθη τὸ πλοῖον εἰς ἕνα παράμερον ὅρμον καὶ ἐξῆλθον ἔπειτα καὶ προσῆλθον καὶ ἐψηφοφόρησαν. Δὲν ἀρκεῖ λοιπὸν νὰ γνωρίζῃ τις πότε ἐξέρχεται, ἀλλὰ καὶ πότε εἰσέρχεται. Πῶς δύνασθε λοιπὸν νὰ πεισθῆτε ἀπὸ ἕνα ἄνθρωπον, ὅστις λέγει ὅτι ὁ δεῖνα ἦτον εἰς Κωνσταντινούπολιν καὶ ἄλλος εἰς τὴν Βλαχίαν; διὰ νὰ εἴπῃ τοῦτο, ὀφείλει νὰ φέρῃ πιστοποιητικὸν τὸ ὁποῖον νὰ λέγῃ, ὅτι τὴν 21, 22, 23, 24, Μαρτίου, καὶ εἰς τὰς ἡμέρας τῆς ψηφοφορίας ἐνόρκως βεβαιοῦμεν, ὅτι ὁ δεῖνα καθ’ ὅλας αὐτὰς τὰς ἡμέρας εὑρίσκετο εἰς τὴν οἰκίαν του, σήμερον μὲ τὴν ταχύτητα αὐτὴν τῆς κινήσεως τοῦ ἀτμοῦ, ὁπότε εἰς 36 ὥρας ἀπὸ τὴν Κωνσταντινούπολιν δύναταί τις νὰ ἔλθῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα; τίς δύναται νὰ ἐγγυηθῇ ἐὰν ὁ δεῖνα ἦτον ἀπών; Σᾶς βεβαιῶ ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως, ὅτι τὴν τρίτην ἡμέραν ἀνεχώρησαν ψηφοφόροι ἀπὸ Ἀθήνας καὶ ἀπὸ ἄλλα μέρη, καὶ ἦλθον καὶ ἐψηφοφόρησαν εἰς Σύρον, ἄλλοι ἦλθον εἰς δύω καὶ ἄλλοι εἰς μίαν ἡμέραν. Κύριοι, τὸ ἔγγραφον τοῦ ἀστυνόμου ἂν τὸ θεωρήσητε σπουδαῖον, θὰ μὲ συγχωρήσητε νὰ εἴπω κἄτι τι, τὸ ὁποῖον ἐπρόφερεν ὁ μέγας Ἀλέξανδρος ὅταν εὑρέθη εἰς ἀνάλογον δυσχερῆ θέσιν· τοῦ ἀνήγγειλαν μίαν ἄλλης φύσεως πλαστογραφίαν καὶ αὐτὸς ἀγανακτήσας ἀπήγγειλεν ἕνα στίχον τῆς Μηδείας «τὸν δόντα καὶ γήμαντα καὶ γημαμένην». Ναί, κύριοι, ἐὰν θεωρῆτε αὐτὸ τὸ ἔγγραφον σπουδαῖον, πρέπει νὰ πέμψητε εἰς τὸν Μενδρεσὲ καὶ τὸν ἀστυνόμον καὶ τὸ ἔγγραφον καὶ τὸν εἰσαγγελέα. Ἐὰν τὸ κρίνητε μωρὸν, στείλατε τὸν ἀστυνόμον εἰς τὸ σωφρονιστήριον Κερκύρας. Ποτὲ δὲν ἤλπιζα ἐνώπιον τῆς ἀντιπροσωπείας τοῦ ἔθνους, ὅπου ἑδρεύουν ἄνδρες εὐμαθεῖς καὶ νοήμονες, ὅτι ἤθελον ἔχει τὸ θάῤῥος νὰ σᾶς παρουσιάσωσι τοιοῦτον ἔγγραφον καὶ ἤθελον σᾶς εἴπωσι τοῦτο εἶναι, κύριοι, πιστοποιητικόν· ὄχι! καὶ ὅμως, ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ τοῦ ἐγγράφου τοῦ ἀκατανομάστου, ἔρχονται μέλη τινὰ τῆς ἐπιτροπῆς καὶ σᾶς λέγουν· ξεσχίσατε τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ καὶ ἀντικαταστήσατέ τα δι’ αὐτοῦ τοῦ ἐγγράφου, καὶ στηρίξατε ἐπ’ αὐτοῦ, τί; τὴν ἀκύρωσιν, ἐπαναλαμβάνω, τῆς νομιμοτέρας ἐκλογῆς· πράξατε τὸ τολμηρότερον πραξικόπημα. Αἴ, κύριοι, καὶ τίς θὰ ἐμποδίσῃ τοῦ λοιποῦ τὰ πραξικοπήματα, ὁπόταν τὸ ἀνώτερον Σῶμα τοῦ Κράτους δίδῃ τὸ τολμηρότερον παράδειγμα τῶν πραξικοπημάτων; Καὶ ὅμως, κύριοι, θέλω προβῆ μακρύτερα· ὁ ἔντιμος βουλευτὴς Τροιζηνίας τὴν ἡμέραν καθ’ ἣν ἐγίνετο ἐνταῦθα ἡ προανάκρισις, ὁπόταν ἐπάνω κάτω ἀνέπτυξα τὸ ζήτημα αὐτὸ τοῦ καταλόγου, τοῦ ἀκατανομάστου, ὁπόταν ἀπέδειξα, ὅτι ὁ ἀστυνόμος δὲν εἶναι ἁρμόδιος, εἶχε τὴν καλωσύνην, μοὶ φαίνεται τότε, νὰ φανῇ ὅτι ἐπείσθη, καὶ ἂν δὲν ἀπατῶμαι, ἀποσυρόμενος εἶπε καὶ τὸν ἤκουσαν οἱ τέσσαρες τοῖχοι· Αὐτὸς ὁ Χρηστίδης, τί μᾶς ἐβασάνιζε τόσην ὥραν διὰ νὰ μᾶς εἴπῃ, ὅτι ὁ ἀστυνόμος δὲν εἶναι ἁρμόδιος; Ὅπως δήποτε καὶ ἂν ἔχῃ ἡ ἁρμοδιότης τοῦ ἀστυνόμου εἶπε, δὲν μᾶς λέγετε ἀφ’ ὅσα περιέχει ὁ κατάλογος εἶναι καί τι ἀληθές; Εὑρέθην τότε εἰς δυσχερῆ θέσιν, κύριοι, διότι πῶς θέλετε ἕνας, ὁ ὁποῖος ἔχει ὑπὲρ ἑαυτοῦ τὸν νόμον, ὁ ὁποῖος ἔχει ὑπὲρ ἑαυτοῦ καὶ τῆς νομιμότητός του τὰ ἐπίσημα ἔγγραφα, πῶς θέλετε αὐτὸς νὰ ὁπλίζηται κατὰ παντός, ὅστις δὲν φέρει ἔγγραφα, ἀλλὰ φέρει ἐκ τῶν ἀγυιῶν τὰς φήμας; φέρει ἄῤῥητ’ ἀθέμιτα; καὶ μολαταῦτα, ἐπειδὴ πρὸ δύω ἡμερῶν εἶχον ζητήσει ἀπὸ τὸν πρόεδρον τῆς ἐπιτροπῆς, καὶ εἶχον λάβει ἀντίγραφά τινα, ἐν οἷς καὶ τὸ ἀντίγραφον τοῦ καταλόγου, εἶπα εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, ὅτι μετ’ ὀλίγον θὰ εἴπω καὶ πρὸς ὑμᾶς· ἀλλὰ πρὸ τούτου πρέπει νὰ ἠξεύρητε, ὅτι ὁ μόνος ὅστις δὲν ἠδύνατο νὰ μεθέξῃ τοῦ δώρου τοῦ νὰ ἴδῃ τὰ ἔγγραφα τῆς ἐκλογῆς μου, ἤμην ἐγὼ, καὶ διὰ τοῦτο ἠναγκάσθην νὰ καταφύγω εἰς τὸν πρόεδρον κ. Ἰακωβάτον, ὅταν εἶδον ὅτι εἶχε τοιχοκολληθῆ ἡ περὶ συζητήσεως τῆς ἐκλογῆς Σύρου εἰδοποίησις, ὤφειλον νὰ ἦμαι προπαρασκευασμένος, διότι τί ὠφελοῦν ὕστερον τὰ παράπονα· εἰργάσθην, κύριοι, ἐπ’ αὐτῶν δύω ὁλοκλήρους νύκτας συνέταξα διπλοῦς καὶ τριπλοῦς πίνακας, δι’ ὧν καταδεικνύεται τὸ ἀνυπόστατον τοῦ καταλόγου καὶ παρέδωκα αὐτοὺς εἰς τὴν ἐπιτροπὴν· καὶ τί βλέπω ὕστερα ἀπὸ τόσους κόπους; βλέπω, κύριοι, ὅτι κανὲν ἐκ τῶν ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα παρεκατέθεσα, καὶ τὰ ὁποῖα καταστρέφουσιν ἄρδην τοὺς ἀκατονομάστους καταλόγους, κανὲν, λέγω, ἀπὸ τὰ ἔγγραφα ταῦτα δὲν περιέχει ἡ ἔκθεσις τῆς ἐπιτροπῆς. Πῶς θέλετε νὰ δικάσῃ ἡ Βουλὴ περὶ τοῦ καταλόγου, ὁπόταν δὲν ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν ὅλας τὰς ἀντιῤῥήσεις, γεγραμμένας ὅπως τὰς ἔδωκα ἐν μεγίστῃ λεπτομερείᾳ; Εἶπον εἰς τὴν ἐπιτροπὴν καὶ λέγω καὶ εἰς ὑμᾶς σήμερον, ὅτι αὐτὸς ὁ κατάλογος εἶναι ὅλως διόλου νόθος· ἐξελέγχεται δὲ ὡς τοιοῦτος διὰ τῶν ἀκολούθων ἀριθμητικῶν πράξεων. Καὶ πρῶτον ἀφαιροῦνται ἐκ τοῦ καταλόγου οἱ 17 παρόντες ἐκ τῶν ἀπόντων κατὰ τὸν ἀστυνόμον· ἀφαιροῦνται ἐκ τοῦ καταλόγου ἄλλοι 18, τοὺς ὁποίους ὁ ἀστυνόμος λέγει, ὅτι ἀγνοεῖ ἂν ἄλλοι ἀντ’ ἄλλων ἐψηφοφόρησαν.

§23ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Ἐξηγηθῆτε καλλίτερον ἐπ’ αὐτοῦ· ποῖοι εἶναι αὐτοὶ οἱ 18.

§24ΧΡΗΣΤΙΔΗΣ. Οἱ 18 οὗτοι εἶναι ἐκεῖνοι, οἵτινες καί τοι σημειούμενοι εἰς τὸν κατάλογον ὡς ψηφοφορήσαντες, δὲν ἐψηφοφόρησαν οἱ ἴδιοι, ἀλλ’ ἀντ’ αὐτῶν ἄλλοι· περὶ τούτων ὁ ἀστυνόμος λέγει, ὅτι ἀγνοεῖ, ἂν τοῦτο συνέβη.

§25ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Ἐνόησα, ἀλλ’ ἐξηγηθῆτε καλλίτερα διὰ νὰ σᾶς ἐννοήσουν καὶ οἱ ἄλλοι. Κύριοι, πρέπει νὰ γνωρίζητε, ὅτι εἰς τὸν δῆμον τῆς ἄνω Σύρου, οἱ κάτοικοι ὅλοι σχεδὸν συγκροτοῦνται ἀπὸ 8–10 μεγάλας οἰκογενείας καὶ τὸ παράδοξον εἶναι ὅτι, ἑκάστη οἰκογένεια ἔχει ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ κοινὸν τό τε κύριον ὄνομα καὶ τὸ ἐπώνυμον· π. χ. τὸ ὄνομα καὶ τὸ ἐπώνυμον Γεώργιος Ῥοῦσσος δὲν εἶναι γεγραμμένον μία ἢ δύο φορὰς ἀλλὰ πολλάκις, ἡ ταυτότης δὲ μόνον τῶν ἐπιθέτων ἀνέρχεται εἰς μεγαλειτέραν ἀναλογίαν. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι εἰς τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον προστίθεται καὶ τὸ κύριον ὄνομα τοῦ πατρὸς, ἀλλὰ εἰς τὸ πρωτόκολλον τῆς ψηφοφορίας ποτὲ σχεδὸν δὲν ἐσυνειθίσθη νὰ σημειοῦται· καὶ διὰ τί; διότι τὰ πρόσωπα εἶναι γνωστά. Παρουσιάζεται, λόγου χάριν, ὁ Δολέζιος, ὅστις δὲν εἶναι ἄγνωστος διὰ τὴν ἐπιτροπὴν, καὶ ψηφοφορεῖ ἀκωλύτως· ἀλλὰ ἐπειδὴ ὑπὸ τὸ αὐτὸ ἐπίθετον, ὡς εἴρηται, ἀπαντῶνται πολλὰ συνώνυμα, πολλάκις λαμβάνουν χώραν λάθη τοιαῦτα, ὥστε εἰς τὸ πρωτόκολλον τῆς ψηφοφορίας νὰ ἐγγράφεται ὁ ψηφοφορήσας μὲ τὸ ἴδιον ἐπίθετον, οὐχὶ δὲ καὶ μὲ τὸ κύριον ὄνομα αὐτοῦ. Ἐνταῦθα πρέπει νὰ συσχετίσωμεν καὶ ἓν ἄλλο γεγονός, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ λύσωμεν πολλὰς ἐνστάσεις μετὰ ταῦτα· εἰς τὴν σύνταξιν τοῦ πρωτοκόλλου τῆς ψηφοφορίας, εἴτε κατὰ παραδρομὴν, εἴτε κατὰ λάθος, ὁ ἀριθμὸς τοῦ βουλευτικοῦ καταλόγου δὲν εἶναι πολλάκις ὀρθῶς σημειωμένος ἀπέναντι τοῦ ὀνόματος τοῦ ψηφοφόρου, ἀλλ’ ἕνεκα τῆς συνωνυμίας λαμβάνεται ἄλλος ἀντ’ ἄλλου. Δύο πράγματα, κύριοι, ἐδῶ συμπεραίνω, ἢ ὅτι ἕνεκα τῆς πληθύος τῶν ψηφοφόρων ὁ πρωτοκολλιστὴς δὲν ἐπρόφθανε νὰ γράφῃ ἐγκαίρως ἀπέναντι τοῦ ὀνόματος ἑκάστου ψηφοφόρου τὸν ἀριθμὸν τοῦ βουλευτικοῦ καταλόγου, ἢ διὰ τὴν συνεπωνυμίαν πολλῶν, ἤγουν διότι ἀπαντῶνται Δαλόζιος Γεώργιος καὶ ἐδῶ καὶ ἐκεῖ, ἐλάμβανε τὸν ἀριθμὸν τοῦ ἑνὸς ἀντὶ τοῦ ἑτέρου, ἀλλ’ ἐγὼ φρονῶ ὅτι εἰς τὰ πολλὰ εἶναι παραδρομαί. Δὲν θέλω νὰ κάμω εἰς κανένα ἀδικίαν· φοβοῦμαι ὅμως, ὅτι αἱ θέσεις πολλῶν ἐξ αὐτῶν ἔμειναν κεναὶ, καὶ ἐπειδὴ τὰ πρακτικὰ ἀπεσφραγίσθησαν πρὶν ἢ παραδοθῶσιν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, συγχωρήσατέ μοι νὰ ἀμφιβάλλω, ποῖος ἔκαμεν αὐτὸ τὸ λάθος· ἐὰν τὸ ἔκαμεν ὁ πρωτοκολλιστὴς ἢ ἐκεῖνος εἰς τὸν ὁποῖον ἐδόθησαν νὰ τηρήσῃ τὰ πρακτικὰ, πρὶν φθάσωσιν εἰς τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς· καὶ τοῦτο διότι ἐὰν ὑποθέσωμεν ὅτι ἔγεινε λάθος, πῶς δύναται ὁ πρωτοκολλιστὴς νὰ κάμῃ τόσα λάθη, καὶ μάλιστα ἀφοῦ εἰς τὸν πρωτοκολλιστὴν ἀποδίδονται ὑποψίαι; Ἐὰν ὑποθέσωμεν, ὅτι ὑπῆρχε σκοπὸς πλαστογραφίας, νὰ ψηφοφορήσωσι καὶ ἀποθαμμένοι καὶ ἀπόντες, δὲν εἶχε τὴν ἐπιτηδειότητα νὰ βάλῃ ἐκ τῶν διαθεσίμων ἄλλων ἀριθμῶν; Πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ βάλῃ ἑκατὸν φορὰς δὶς τὸν αὐτὸν ἀριθμόν; ἐδῶ εἶναι μία παράλειψις ἢ ἓν λάθος, ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἔχει καμμίαν οὐσιώδη ἐπιῤῥοήν. Ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ ἵστατο διαρκῶς, ἐκεῖ καὶ γνωρίζετε ὁ νόμος τί ἀπαιτεῖ, τί λέγει· «ἄρθρον 44· ἂν ὁ ψηφοφόρος παρίσταται ἐνώπιον τῆς ἐπιτροπῆς, ἡ ἐπιτροπὴ ἐξετάζει τὴν ταυτότητα ἑκάστου, γράφει εἰς τὸ πρωτόκολλον τὸν ἀριθμὸν τοῦ καταλόγου καὶ ἔπειτα δίδει τὴν ἄδειαν κτλ.» καὶ ὅ,τι διατάττει ὁ νόμος ἔγεινεν. Ἡ ψηφοφορία λοιπὸν ἐνηργήθη τακτικῶς, ἐὰν δὲ εἰς τὸ πρωτόκολλον τῆς ψηφοφορίας ἐσημειώθη ὁ ἀριθμὸς τοῦ καταλόγου ἐσφαλμένως, ἤγουν ἐπὶ τοῦ 50 ἐσημειώθη 80, τοῦτο δὲν ἔχει καμμίαν οὐσιώδη ἐπιῤῥοήν· διότι θὰ ἴδητε, ὅτι τὸ ὄνομα Ἀντώνιος Πρίντεζης ἐπαναλαμβάνεται 11 φορὰς, ἐνῷ οὗτος ἐψηφοφόρησε κατὰ τὴν κατηγορίαν δὶς, καὶ ἐκτὸς τούτου θεωρεῖται ἀπὼν, καὶ διατί τότε θέλουν ὁ ψηφοφορήσας οὗτος Πρίντεζης νὰ ᾖναι ὁ ὑπὸ τὸν ἀριθμὸν 13 καὶ οὐχὶ ὁ ὑπὸ τὸν ἀριθμὸν 15, ὅστις εἶναι παρὼν, καὶ ἐπὶ ὑποθέσει ὅτι ἦτον νόθος; λοιπὸν δὲν ὑπῆρχε σκοπὸς πλάγιος ἐνοχῆς· ἄλλως διατί νὰ μὴν ἐγγράψῃ τὸν ἀριθμὸν τὸν τακτικὸν, τοσοῦτον μᾶλλον, καθόσον λέγει ἡ ἐπιτροπὴ, ὄχι ἡ ἐπιτροπὴ, οἱ ἐνιστάμενοι, ὅτι ὁ γραμματεὺς τῆς ἐπιτροπῆς εἶχεν εἰς τὴν ἐξουσίαν του τὸ πρωτόκολλον τῆς ψηφοφορίας καὶ ἐνέγραφε τοὺς ἀριθμοὺς τοὺς ὁποίους δὲν εἶχε προφθάσει νὰ ἐγγράψῃ· πῶς εἶναι δυνατὸν ὁ ἄνθρωπος οὗτος καί τοι ἔχων 15 ὀνόματα διαθέσιμα, νὰ μὴ κάμῃ χρῆσιν οὐδενὸς ἀλλὰ τῶν τεθνεώτων; Κύριοι, εἶχε διαθεσίμους τριακοσίους ἀριθμοὺς, ἐὰν ἐπρόκητο νὰ ἐνεργήσῃ δολίως, διὰ ποῖον λόγον νὰ μεταχειρισθῇ ἀριθμοὺς τεθνεώτων καὶ ἀπόντων καὶ νὰ μὴ μεταχειρισθῇ ἐκ τῶν διαθεσίμων τριακοσίων; ὑπῆρξε παραδρομὴ ἢ λάθος; οὔτε τὸ ἓν οὔτε τὸ ἄλλο ἐπηρεάζει ποσῶς τὴν οὐσίαν, καὶ διὰ τοῦτο δὲν ἐπιμένω νὰ ἐξετάσω ἐὰν τὰ πρακτικὰ εὑρέθησαν εἰς ξένας χεῖρας ἀπεσφραγισμένα, καθότι τοῦτο μοι εἶναι ἀδιάφορον, ἠξεύρω ὅτι εἶναι ἀληθὲς, κύριοι, ὅτι παρελάβετε τὰ πρακτικά· ἓν μέλος, παρακαλῶ νὰ μὲ εἰπῇ, ὑμεῖς, κ. Δανόπουλε, τὰ εἴδατε ἀπεσφραγισμένα;

§26ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔγεινε μάλιστα καὶ πρωτόκολλον.

§27ΧΡΗΣΤΙΔΗΣ. Τώρα τί θέλετε; νὰ σᾶς δώσω λόγον δι’ ἀριθμοὺς, οἵτινες ἐτέθησαν ἄλλοι ἐπάνω καὶ ἄλλοι κάτω; σᾶς λέγω, ὅτι δὲν ἠμποροῦσεν ὁ γραμματεὺς τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς νὰ κάμῃ λάθος, νὰ βάλῃ ἑκατὸ φοραῖς διπλοῦς ἀριθμούς· ἐκπίπτονται λοιπὸν τοιοῦτοι ἐκ τοῦ καταλόγου, τὸν ὁποῖον συνώδευσε μὲ τὸ ἔγγραφόν του καὶ ἐπέστρεψεν ὁ ἀστυνόμος, 58. Ἄλλο. Ὁ κατάλογος τοῦ ἀστυνόμου περιέχει προσέτι ἕτερα τρία ὀνόματα, ἤτοι τὸν Γεώργιον Ῥαουζαῖον, Νικόλαον Μαραγκὸν καὶ Μαρῖνον Βουτζῖνον, καὶ τί λέγει ὁ κατάλογος περὶ αὐτῶν; ὅτι ἦσαν ἀνίκανοι· ἂν ἦσαν ἀληθῶς ἀνίκανοι, ποία ἀπόδειξις τοῦ ὅτι δὲν ἐψηφοφόρησαν; Σᾶς βεβαιῶ λοιπὸν, κύριοι, ὅτι εἷς ἀνίκανος κατὰ τὸν ἀστυνόμον ἐψηφοφόρησε πρὸς χάριν ἑνὸς συγγενοῦς του, λέγων, πηγαίνω νὰ ψηφοφορήσω καὶ δὲν ἠξεύρω ἂν θὰ ζήσω, καὶ πραγματικῶς μετὰ ἓξ ἡμέρας ἀπέθανε. Κύριοι, ἀκούσατε καὶ ἄλλο. Τέσσαρες ἕτεροι ἐκ τοῦ αὐτοῦ καταλόγου σημειούμενοι ὡς ἀπόντες εἰς τὸν κατάλογον τοῦ ἀστυνόμου ἦσαν παρόντες καὶ ἐψηφοφόρησαν καὶ διεμαρτυρήθησαν πρὸς τὴν Βουλὴν δι’ ἀναφορᾶς των, διότι ἐσημειώθησαν ὡς ἀπόντες, καὶ ὅμως δὲν βλέπω οὔτε εἰς τὰ τυπωμένα, οὔτε εἰς τὰ ἄλλα ἔγγραφα τὴν ἀναφοράν των· ἀκούσατε. Πρὸς τὴν Σ. Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων. Οἱ ὑποφαινόμενοι κάτοικοι Ἀθηνῶν καὶ δημόται Σύρου πληροφορούμεθα, ὅτι οἱ ἀποτυχόντες τῆς βουλευτικῆς θέσεως δι’ ἐνστάσεών των πρὸς τοῖς ἄλλοις προτείνουσιν, ὅτι οἱ ὑποφαινόμενοι ὡς διαμένοντες ἐνταῦθα φαίνονται ἐν τοῖς πρακτικοῖς ὡς ψηφοφορήσαντες. Ἐπειδὴ κατὰ τὴν 23 Μαρτίου διὰ τοῦ αὐστριακοῦ ἀτμοπλοίου μετέβημεν ἐνταῦθα εἰς Σύρον, καὶ ἐψηφοφορήσαμεν, διὰ ταῦτα δηλοῦμεν, ὅτι ἡ ἔνστασίς των δὲν στηρίζεται παντελῶς εἰς τὴν ἀλήθειαν. Ἐν Ἀθήναις, τῇ 15 Μαΐου 1868. Εὐπειθέστατοι. Κάτοικοι Ἀθηνῶν καὶ δημόται Σύρου. Βαπτίσας, Ξανθάκης, Γ. Β. Πρίνδεζης, Βατίκος Πρίνδεζης, Γ. Δελασούδας. Ἐλπιπτομένων δὲ καὶ τούτων, τὸ ποσὸν τοῦ καταλόγου καταβιβάζεται εἰς μόνον 32. Θὰ σᾶς φανῇ δὲ παράδοξον, ἂν μάθετε, ὅτι ἐξ αὐτοῦ τούτου τοῦ καταλόγου ἄλλοι 31 εἶναι ἐγγεγραμμένοι εἰς ἕνα ἄλλον κατάλογον τῶν δὶς ψηφοφορησάντων δῆθεν. Δὲν ἠξεύρουν, ὡς βλέπετε, τί νὰ κάμουν! ὑπεσχέθησαν νὰ φέρουν 600 ἀποθαμμένους καὶ ἀπόντας διὰ νὰ προσεγγίσωσιν οὕτω τὸν λαβόντα τὰς πλειοτέρας ψήφους ἐκ τῶν ἐπιτυχόντων πρὸς τὸν πρῶτον ἐπιλαχόντα. Καὶ ὡς τόσον μέχρι τοῦδε δὲν ἠδυνήθησαν νὰ φέρωσιν εἰμὴ ἕνα καὶ μόνον ἐκ τῶν 135, καὶ αὐτὸς, ἐπείσθητε βέβαια ἐξ ὅσων ἠκούσατε, ὅτι εἶναι ψευδὴς, εἶναι ἀνύπαρκτος. Δὲν σᾶς φαίνεται, κύριοι, παράδοξον, ὁ ἀστυνόμος τῆς ἄνω Σύρου νὰ σᾶς λέγῃ γνωρίζω ποῖοι εἶναι ἀπόντες, ὁ δὲ τῆς Ἑρμουπόλεως νὰ σᾶς λέγῃ δὲν γνωρίζω; δὲν εἶναι τοῦτο ἓν ἀπὸ τὰ τιμωρούμενα παραπτώματα τοῦ ποινικοῦ νόμου ὁρίζοντος, «τιμωρεῖται ὅστις ἐν γνώσει βεβαιώσει ψευδῆ πράγματα». Ἀλλὰ φαίνεται, ὅτι οἱ ἀποτυχόντες, ἐν ᾧ ἐδημιούργησαν τὸν κατάλογον τοῦ ἀστυνόμου φοβούμενοι μήπως ἔλθωσιν εἰς φῶς τὰ πράγματα, κατέφυγον καὶ εἰς ἄλλα πράγματα διὰ νὰ πληρώσουν τὰ κενά. Ἐσχεδίασαν λοιπὸν καὶ ἐπαρουσίασαν ἕνα κατάλογον δὶς ψηφοφορησάντων. Λυποῦμαι, κύριοι, καὶ ἐνταῦθα, ὅτι μία ἄλλη ἐργασία λίαν εἰλικρινὴς ἐκτελεσθεῖσα ἀπὸ δέκα νέους ἐργασθέντας ἐπὶ δύω ἡμέρας δι’ ὅλης τῆς νυκτὸς μέχρι τῆς 5 ὥρας π. μ. καὶ παραδοθεῖσα παρ’ ἐμοῦ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν συνισταμένην εἰς τρεῖς εὐμεγέθεις πίνακας δὲν εἶδε καὶ αὕτη τὸ φῶς. Οἱ πίνακες οὗτοι δὲν φαίνονται τυπωμένοι, οὔτε μεταξὺ τῶν ἄλλων ἐγγράφων εὑρίσκονται. Τὸ κατ’ ἐμὲ δὲν θέλω νὰ ὀνομάσω εἰμὴ μίαν παράλειψιν, ἀλλὰ μίαν πολὺ πονηρὰν παράλειψιν. Εὐτυχῶς ἐκράτησα ἀντίγραφον αὐτῆς, ἀλλ’ ἡ Βουλὴ δὲν δύναται ν’ ἀντιληφθῇ τῆς ἐργασίας ταύτης ἐκ τοῦ προχείρου. Κατὰ τὸν τυπωθέντα παρὰ τῆς ἐπιτροπῆς πίνακα, οἱ δὶς ψηφοφορήσαντες εἶναι 101, ἐν ᾧ πράγματι οὔτε εἷς ὑπάρχει ὁ δὶς ψηφοφορήσας. Συνέβη δὲ καὶ ἐνταῦθα ὅ,τι σᾶς εἶπον πρὸ ὀλίγου, ὅ,τι συμβαίνει εἰς τὴν ἐγγραφὴν τῶν ἀριθμῶν τοῦ βουλευτικοῦ καταλόγου, ἀντὶ νὰ βάλουν τὸν ἀριθμὸν 80 π. χ. ἀντικρὺ τοῦ ὀνόματος τοῦ ψηφοφόρου ἔβαλον 81, διότι ἡ ταυτότης τῶν ὀνομάτων δὲν ἠμποροῦσε παρὰ νὰ φέρῃ αὐτὴν τὴν σύγχυσιν· ἐκ τοῦ προχείρου εἴδατε, ἐψηφοφόρησε δὶς ὁ Ἀντώνιος Δαλέζιος καὶ ὅμως ὑπάρχουν ὑπὸ τὸ αὐτὸ ἐπίθετον 83, καὶ δύω τρεῖς τοῦ αὐτοῦ ὀνόματος μηδόλως ψηφοφορήσαντες. Ἔρχεται ἄλλο ὄνομα.... ἀλλ’ ὑπάρχουν τρεῖς μὴ ψηφοφορήσαντες. «Ἀντώνιος... δὶς ψηφοφορήσαντες καὶ ὅμως ὑπάρχουν ἕξ, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐψηφοφόρησαν. Δὲν ἐλάβατε ἀφορμὴν ἴσως νὰ ἐξελέγξητε τὸν κατάλογον τὸν οἰκογενειακὸν τοῦ δήμου τούτου· προσμείνατε καὶ θὰ σᾶς φέρω καὶ ἄλλας ἀποδείξεις διὰ νὰ ἰδῆτε τὴν εἰλικρίνειαν τῆς ψηφοφορίας. Ἐξ αὐτῶν, κύριοι, τῶν 101 εἷς ὑπάρχει, ὅστις δὶς ἐψηφοφόρησεν! Εἴμεθα ἐν τούτοις εἰς τὴν ἄνω Σύρον ἀκόμη· κατέδειξα εἰς τί συνίσταται αὐτὸς ὁ κατάλογος, τὸν ὁποῖον ὠνόμασαν πιστοποιητικόν, καὶ ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι εἰμὴ χάρτης ἄγραφος· διότι δὲν ἔχει οὔτε ὑπογραφήν, οὔτε βεβαίαν χρονολογίαν. Ἀφίνομεν λοιπὸν αὐτὸν τὸν βράχον τὸν ἄχαριν, τὸν ἄγονον, ἀλλὰ τὸν κατοικούμενον ἀπὸ τιμίους καὶ ἠθικοὺς ἀνθρώπους καὶ καταβαίνομεν εἰς τὴν Ἑρμούπολιν· ἐκεῖ αἱ ἐλπίδες τῶν ἀποτυχόντων εἶναι μέγισται. Εἰς τὴν Ἑρμούπολιν, κύριοι, εἶχον στρέψει τὰ βλέμματά των· ἐκεῖ εἶχον θεμελιώσει ὅλας τὰς ἐλπίδας των. Οἱ ἄνθρωποι, οἵτινες ἦλθον εἰς τὴν Σύρον πρὸ πέντε καὶ δέκα ἐτῶν ἠγνόουν τὸ παρελθόν· δὲν ἤξευρον ὅτι, ὅταν ἐγὼ ἐδιοίκησα τὴν Σύρον ἐπὶ πλείονα ἔτη, οὔτε μία σχεδὸν σπουδαία οἰκοδομὴ ὑπῆρχε· τὸ κέντρον τῆς πόλεως συνέκειτο ἀπὸ παραπήγματα· διὰ τὸ καλὸν αὐτῆς τῆς πόλεως ἔφθειρα πολὺ μέρος τῆς ζωῆς μου, καὶ ὅμως ἔρχονται αὐτοὶ οἱ προχθεσινοὶ ἄνθρωποι καὶ δὲν αἰσχύνονται βλασφημοῦντες, ὅτι ἡ Σύρος δὲν ἀνέδειξε βουλευτὰς τοὺς γνησίους τοῦ τόπου ἀντιπροσώπους· θὰ δοκιμάσωμεν ἴσως ἄλλην μίαν φορὰν καὶ βλέπομεν ἂν θὰ ἐπανέλθωμεν. Κύριοι, ὅταν ἐπιέζετο ὁ δήμαρχος τῆς ἄνω Σύρου, συγχρόνως ἐπιέζετο καὶ ὁ τῆς Ἑρμουπόλεως, ἀλλ’ οὗτος, σᾶς εἶπον καὶ πρότερον, εἶναι εἷς ἐκ τῶν διακεκριμένων πολιτῶν, εἶναι ἕνα gentlemen· αὐτὸς ὀλίγον φροντίζει, ἂν ὁ εἷς ἦναι εἰσαγγελεὺς καὶ ὁ ἄλλος νομάρχης· ἠξεύρει τὸν νόμον καὶ τὸν ἀκολουθεῖ καὶ δὲν φοβεῖται κανένα. Φαίνεται, ὅτι ὁ εἰσαγγελεὺς ὠθούμενος, τίς οἶδε πόθεν, ἠθέλησε νὰ ἐπηρεάσῃ καὶ τοῦτον, τοῦ ἐζήτει πλαγίως νὰ ὑπογράψῃ ἕνα κατάλογον, ὁ δήμαρχος ἐστάθη ἕνας βράχος· εἶπεν ἐπάνω κάτω· κύριε εἰσαγγελεῦ, διὰ κανένα, καὶ πολὺ ὀλιγώτερον δι’ ἐσένα, δὲν ἀποφασίζω νὰ ἐπισκεφθῶ τὸν Μενδρεσέ, δὲν δύναμαι νὰ ὑπογράψω ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον εἶναι ψευδές, δὲν ἠμπορῶ νὰ βεβαιώσω πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι ἀληθῆ· δὲν ἔχω βιβλίον, τὸ μνημονικόν μου δὲν τὸ πιστεύω. Ἀπελπισθέντες οὕτως, ἄφησαν τὴν πλαγίαν ὁδὸν καὶ ἠσπάσθησαν τὴν εὐθεῖαν. Τὴν 13 Μαΐου ὁ ἀντιπρόσωπος ἑνὸς τῶν ἀποτυχόντων ὑποβάλλει εἰς τὸν δήμαρχον ἐπισήμως αἴτησιν μὲ ἕνα κατάλογον 40 τεθνεώτων καὶ 47 ἀπόντων καὶ ζητεῖ νὰ τοῦ τὸν βεβαιώσῃ· ὁ δήμαρχος ἀναβάλλει· ὁ ἀντιπρόσωπος ἀπευθύνεται εἰς τὸν νομάρχην καὶ ὁ νομάρχης διατάττει· ἀλλ’ ὁ δήμαρχος δικαιολογεῖται· τέλος τὴν 19 Μαΐου κατέφυγεν εἰς τὸν εἰσαγγελέα καὶ ζητεῖ τὴν παρέμβασιν αὐτοῦ. Ἀκούσατε τὰ ἔγγραφα· εἶναι περίεργα.

ΑΙΤΗΣΙΣ

Ἀλεξάνδρου Γλαράκη κατοικοδημότου Ἑρμουπόλεως πρὸς τὸν Κ. Δήμαρχον Ἑρμουπόλεως. Ἐπειδὴ ἐκτὸς τῶν πολλῶν ἄλλων ἐκλογέων τοῦ Δήμου Ἑρμουπόλεως τῆς ἐπαρχίας Σύρου, καθ’ ἃς ἔχω θετικὰς πληροφορίας, ἀπεβίωσαν καὶ οἱ κάτωθι τῆς παρούσης αἰτήσεως σημειούμενοι, ἀποδημοῦσι δὲ καὶ οἱ ὑπὸ τὴν κατηγορίαν τῶν ἀπόντων. Διὰ ταῦτα Αἰτοῦμαι παρ’ ὑμῶν, κύριε δήμαρχε, ὅπως, εὐαρεστούμενος, μοὶ χορηγήσητε, ὅσον οἷόν τε τάχιον, πιστοποιητικὸν ἐμφαῖνον τὸ ἀληθὲς τῆς ἀποβιώσεως τῶν μὲν, καὶ τῆς ἀποδημήσεως τῶν δέ. Ἐν Σύρῳ τὴν 13 Μαΐου 1868.

Εὐπειθέστατος ὁ αἰτῶν

Α. Γ. ΓΛΑΡΑΚΗΣ.

Κατάλογος ἀποβιωσάντων (40).

Κατάλογος τῶν ἀπόντων (47).

Αἴτησις Ἀλ. Γλαράκη κατοικοδημότου Ἑρμουπόλεως. Πρὸς τὸν κ. παρὰ τοῖς ἐνταῦθα πλημμελειοδίκαις εἰσαγγελέα. Δὲν ἀγνοεῖτε, κ. εἰσαγγελεῦ, ὅτι σφοδρὰ εἶναι τὰ παράπονα ὅλων σχεδὸν τῶν πολιτῶν, καὶ ἰδίως τῶν χρηστῶν, ἐπὶ τῇ παραμορφώσει τῆς θελήσεως τῶν ἐκλογέων τῆς ἐπαρχίας Σύρου καθόσον ἀφορᾷ τὴν προσφάτως γενομένην βουλευτικὴν ἐκλογήν. Τὰ παράπονα ταῦτα διετυπώθησαν πρὸς τοῖς ἄλλοις καὶ ὑπὸ τὸν λόγον, ὅτι τεθνεῶτες καὶ ἀποδημοῦντες ἐκλογεῖς, καὶ πολλοὶ μάλιστα παρίστανται ψηφοφορήσαντες, ὡς ἐὰν ἔζων καὶ ἐνεδήμων. Πρὸς ὑποστήριξιν τοῦ λόγου τούτου ὑπεβάλομεν δι’ ἀναφορᾶς μας πρὸς τὸν κ. δήμαρχον Ἑρμουπόλεως κατάλογόν τινων ἐκ τῶν πολλῶν τεθνεώτων καὶ ἀποδημούντων ἐκλογέων καὶ ᾐτησάμεθα, ὅπως χορηγηθῇ ἡμῖν πιστοποιητικὸν τῆς δημοτικῆς ἀρχῆς ἐπικυροῦν ἢ ἀποκροῦον τὰς πληροφορίας μας. Ἀλλ’ ἀτυχῶς ὁ κ. δήμαρχος μᾶς ἀπήντησε πρὸς τοῖς ἄλλοις τοὺς πάντη ἀνυποστάτους καὶ ἀνοικείους, ὅτι στερεῖται χρόνου καὶ εὐχερείας τῶν ἀπαιτουμένων πρὸς ἔκδοσιν τοιούτου πιστοποιητικοῦ. Ἐπειδὴ ὅμως ὁ ῥηθεὶς ἀκυρωτικὸς τῆς ἐκλογῆς ταύτης λόγος ὑποτίθησι κολάσιμον πρᾶξιν, ὑπαγομένην εἰς τὸν ἔλεγχον καὶ τῆς ἀνακριτικῆς ἀρχῆς, ἧς προΐστασθε ὑμεῖς, κύριε εἰσαγγελεῦ, καὶ διὰ τοῦτο καθίσταται παρ’ ὑμῖν ἐλεγκτέα αὕτη πρὸς θεραπείαν τῶν γενομένων ἀνομιῶν καὶ ἀποτροπὴν πάσης ἄλλης ἐν τῷ μέλλοντι. Διὰ ταῦτα. Αἰτούμεθα παρ’ ὑμῶν, κ. εἰσαγγελεῦ, ὅπως εὐαρεστούμενος ἐνεργήσητε ὅ,τι νόμιμον πρὸς βεβαίωσιν τοιούτων πράξεων καὶ καταδίωξιν τῶν αὐτουργῶν, ἔχοντες ὑπ’ ὄψιν ὑμῖν, ὅτι ἂν ἀπαιτήσητε τὴν πρὸς ὑμᾶς παράδοσιν τῶν οἰκείων περὶ τεθνεώτων δημοτῶν βιβλίων τῆς δημαρχίας Ἑρμουπόλεως, εὐχερῶς θέλετε ἀνακαλύψει, ὅτι οἱ ἐν τῷ συνημμένῳ καταλόγῳ σημειούμενοι ἐκλογεῖς καί τοι ἠδυνάτουν διὰ τὴν ἀποβίωσιν ἢ τὴν ἀπουσίαν αὐτῶν νὰ ψηφοφορήσωσιν, οὐχ’ ἧττον παρίστανται ψηφοφορήσαντες διὰ πλαστῶν βεβαίως ἐκλογέων. Ἑρμούπολις τῇ 19 Μαΐου 1868. Εὐπειθέστατος Α. Γ. Γλαράκης. Ἀριθ. 3,815. Διευθύνεται πρὸς τὸν κ. δήμαρχον Ἑρμουπόλεως παρακαλούμενον νὰ λάβῃ ταύτην ὑπ’ ὄψιν καὶ χορηγήσῃ τῷ αἰτοῦντι ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὑπαρχόντων ληξιαρχικῶν βιβλίων τὴν αἰτουμένην πιστοποίησιν τάχιστα. Ἀναμένομεν ἀπάντησιν περὶ τούτων ἐντὸς τῆς ἡμέρας ἐπὶ ἐπιστροφῇ. Σύρος τὴν 20 Μαΐου 1868. Ὁ Εἰσαγγελεὺς Ἰω. Ταμιχτζῆς.

§28ΤΙΝΕΣ. Ποῖοι ὑπογράφονται;

§29ΧΡΗΣΤΙΔΗΣ. Ἀντιπρόσωποι εἶναι, διὰ τὶ ν’ ἀναφέρωμεν ὀνόματα. Ἄλλο «19 Μαΐου Ἑρμούπολις......» βλέπετε ὁ εἰσαγγελεὺς πόσον ἀμερολήπτως ἐνεργεῖ. Ἐνήργησεν ἐντὸς τῆς ἡμέρας καὶ ἂς ἦτο βράδυ· ἀλλ’ αὐτὸς ὁ δήμαρχος εἶναι παράδοξος ἄνθρωπος· ἰδοὺ καὶ ὁ ὑποβληθεὶς κατάλογος διὰ νὰ ὑπογράψῃ· εἶναι τὸ ὅλον 40 τεθνεῶτες καὶ 47 ἀπόντες. 40 λοιπὸν τεθνεῶτες καὶ 47 ἀπόντες ἐψηφοφόρησαν. Αὐτὸ εἶναι κεφάλαιον, κύριοι, τὸ ὁποῖον μεταβάλλει τὸ ἀποτέλεσμα; Δὲν βλέπετε ὅτι ἀπὸ ἕνα ἀριθμὸν ἐκλογέων συγκείμενον ἀπὸ 10,420 ἐκλογεῖς ἐψηφοφόρησαν μόνον 2,185, ποῦ τὰ παρανομήματα; εἶναι ἴσως οἱ 40, καὶ 47 ἀποθαμμένοι καὶ ἀπόντες; Ἂς ἴδωμεν μόλον τοῦτο μήπως καὶ αὐτὸ εἶναι ἄλλη οἰκτρὰ ἀποτυχία, ὅπως φροῦδαι ἀπέβησαν καὶ αἱ ἐλπίδες τῆς ἄνω Σύρου. Ναί, κύριοι, εἶναι πλήρης ἀποτυχία, καὶ διὰ τοῦτο δὲν συγκαταριθμεῖται τὸ ἔγγραφον τοῦτο μεταξὺ τῶν ἄλλων ἐγγράφων τῆς κατηγορίας καὶ ἰδοὺ ὁ λόγος, δι’ ὃν ἀνεβάλλετο ἡ ἐκλογή· αὐτὸ τὸ ἔγγραφον ἐπερίμενον, καὶ ὅμως δὲν ἤρχετο, διότι ὁ δήμαρχος Ἑρμουπόλεως δὲν ἐστάθη περιποιητικώτερος. Ἂς τὸν ἀκούσωμεν λαλοῦντα. Ἰδοὺ ἡ πρὸς τὸν εἰσαγγελέα ἀπάντησις. Ἀριθ. 2159. Πρὸς τὸν παρὰ τοῖς ἐνταῦθα Πλημμελειοδίκαις Κύριον Εἰσαγγελέα. Περὶ τῆς αἰτήσεως τοῦ κ. Ἀλεξ. Γ. Γλαράκη. Ἐπιστρέφων τὸ ὑπ’ ἀριθ. 8815 ὑμέτερον ἐπίσημον ἔγγραφον, ἀναφέρω, ὅτι ἀντιπαραβολῆς γενομένης τῶν ἀριθμῶν τοῦ ἐκλογικοῦ καταλόγου καὶ τῶν ὀνομάτων τῶν ὡς ἀποβιωσάντων ἀναφερομένων ἐν τῇ αἰτήσει τοῦ κ. Γλαράκη πρὸς τὰ παρ’ ἡμῖν ληξιαρχικὰ τῶν ἀποβιώσεων βιβλία, ἐξήχθη, ὅτι ἐκ τεσσαράκοντα τοιούτων, μόνον εἷς ὁ Ἀλεξ. Σαριδάκης φαίνεται ἀποβιώσας καὶ ἐκ παραδρομῆς σημειωθεὶς ὡς ζῶν εἰς τοὺς ὁριστικοὺς βουλευτικοὺς καταλόγους, πάντες δὲ οἱ ἄλλοι οὐδόλως ὑπάγονται εἰς τοιαύτην κατηγορίαν καθὸ μὴ σημειούμενοι ὡς ἀποβιώσαντες. Περὶ δὲ τῶν ἀπόντων ἡ δημοτικὴ ἀρχὴ δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ πιστοποιήσῃ οὐδὲν, καθ’ ὅσον, ὡς γινώσκετε, ἡ Ἑρμούπολις ὡς ἐκ τοῦ ἐμπορίου τῆς θέσεώς της οὐδέποτε ἔχει μονίμως κατοικοῦντας ἐνταῦθα τοὺς κατοίκους αὐτῆς, μηδὲ γινώσκει ἀκριβῶς ποῦ οὗτοι διαμένουσιν, οὐδὲ πότε ἐνδημεύουσι καθὸ πολῖται ἐμπορευόμενοι. Περὶ τοῦ ἑνὸς δὲ καὶ μόνου Σαριδάκη δύναται ὁ ἐνδιαφερόμενος νὰ προσαγάγῃ τὸν προσήκοντα ἐπίσημον χάρτην καὶ λάβῃ τὸ ἁρμόδιον πιστοποιητικόν. Ἑρμούπολις τὴν 27 Μαΐου 1868.

Ὁ δήμαρχος Ἑρμουπόλεως

Δ. ΠΑΠΠΑΔΑΚΗΣ.

Ἀπὸ τοὺς 40 τεθνεῶτας τοῦ καταλόγου τῶν ἀποτυχόντων ἕνας μόνον τοιοῦτος εὑρέθη εἰς τὰ ληξιαρχικὰ βιβλία. Θέλετε ἤδη ἄλλην ἀπόδειξιν τῆς εἰλικρινείας μεθ’ ἧς διεξήχθη ἡ ἐκλογή; Κύριοι, δὲν θέλω νὰ κάμω χρῆσιν, αὐτὴν τὴν στιγμὴν μιᾶς ἄλλης ἐκνόμου ἐνεργείας μὲ τὸν σκοπὸν τοῦ νὰ ἀποσπασθῇ ἀπὸ τὰς χεῖρας ἄλλης κατωτέρας ἀρχῆς, ὅμοιον μὲ τὸ τοῦ δημαστυνόμου Σύρου πιστοποιητικόν. Εἶναι ὅλως διόλου περιττὸν κατὰ τὴν κρίσιν μου· δὲν μὲ ἀρέσουν ἄλλως τὰ σκάνδαλα· δὲν ἦλθον νὰ κάμω σκάνδαλα, ἀλλὰ νὰ δικαιολογήσω τὴν ἐκλογήν· παραιτοῦμαι λοιπὸν τούτων καὶ ἔρχομαι εἰς ἄλλα. Εἰς τὴν Ἑρμούπολιν, ὅπου ὑπῆρχον ὅλαι αἱ ἐλπίδες τῶν ἐπιτυχόντων, ἴδετε ὅτι οἰκτρὰ ἀπέτυχον. Ἕνας παρουσιάζεται νεκρὸς καὶ ἄταφος, καὶ τοῦτον σᾶς βεβαιῶ, κύριοι, καὶ ἠμπορῶ νὰ βάλλω τὴν χεῖρα εἰς τὸ Εὐαγγέλιον, ὅτι οἱ ἀποτυχόντες τὸν ἀνέστησαν, τὸν ἔνδυσαν καὶ τὸν ἔστειλαν· καὶ διὰ τοῦτο ἐτιμωρήθησαν, ἀπέτυχον (γέλως). Ἔπρεπεν ὅμως αὐτὴ ἡ οἰκτρὰ ἀποτυχία νὰ ἱκανοποιηθῇ ἄλλως πως. Καὶ τὶ γίνεται; κάθηνται καὶ ἀναδιφίζουν πάλιν ὅλον τὸν κατάλογον καὶ ἀνακαλύπτουν, τὶ κύριοι; ἓξ πρόσωπα τὰ ὁποῖα δὲν ἔῤῥιψαν ἓξ σφαιρίδια ἀλλὰ ἕνδεκα. Ἕνδεκα λοιπὸν σφαιρίδια ἔῤῥιψαν οἱ ἓξ ψηφοφόροι· ἰδοὺ τὸ ἔγκλημα. Καὶ ἵνα μὴ εἴπω περισσότερα τῶν ὅσων λέγει ἡ ἐπιτροπὴ, συγχωρήσατέ μοι νὰ σᾶς ἀναγνώσω ἓν μέρος τῆς ἐκθέσεως, ἥτις ἔχει ὡς ἐφεξῆς. «Οἱ ἐνιστάμενοι ἐσχάτως παρέδωκαν εἰς τὸν εἰσηγητὴν τῆς ἐπιτροπῆς καὶ ἕτερον κατάλογον διὰ τοῦ ὁποίου ἀποδεικνύουσιν, ὅτι εἰς τὸν δῆμον Ἑρμουπόλεως ἔλαβε χώραν κατὰ μέγα μέρος εἰκονικὴ ψηφοφορία. Ἡ ἐπιτροπὴ λαβοῦσα ὑπ’ ὄψιν τὸν παρεπόμενον τοῦτον κατάλογον παραβληθέντα μετὰ τοῦ πρωτοκόλλου τῆς ψηφοφορίας τοῦ δήμου Ἑρμουπόλεως καὶ συμβουλευθεῖσα τὸ πρωτόκολλον τῶν πράξεων καὶ ἀποφάσεων τοῦ Αʹ. ἐκλογικοῦ τμήματος συμπεραίνει ὅτι, ἐκτὸς τῶν ἀποδεδειγμένων πλαστῶν ψηφοφόρων, ἐνδέχεται καὶ πολλοὶ ἄλλοι εἰκονικῶς νὰ ἐψηφοφόρησαν, ἀλλὰ τοῦτο ἀφίνει εἰς τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς, εἰς ἣν ἐναπόκειται νὰ σταθμίσῃ τὰ περιστατικὰ ὅλα καὶ τὴν κοινωνικὴν τοῦ δήμου Ἑρμουπόλεως κατάστασιν, ὅπως ἐκ τοῦ συνδυασμοῦ τούτων πάντων σχηματίσῃ ἐλευθέραν πεποίθησιν· διότι ἡ ἐπιτροπὴ ἔχουσα ὑπ’ ὄψιν τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον τοῦ δήμου Ἑρμουπόλεως, ἐμπεριέχοντα 8,707 ἐκλογεῖς, ἐκ τῶν ὁποίων ἐψηφοφόρησαν μόνον κατὰ τὸ πρωτόκολλον τῆς ψηφοφορίας 2,185, ἀδυνατεῖ νὰ ἐπιχειρήσῃ ἀκριβῆ ἔρευναν, διότι ἡ ἀναλογία τῶν ψηφοφορησάντων ἐκλογέων πρὸς τὸν ὁλικὸν ἀριθμὸν τῶν ἐν τῷ ἐκλογικῷ καταλόγῳ ἐγγεγραμμένων, ἤθελον ματαιώσει καὶ τὴν δραστηριωτέραν ἔρευναν ὑπὲρ τῆς ἀληθείας.» Κύριοι, λέγει ἐν ἄλλαις λέξεσιν ἡ ἐπιτροπή, εὗρον ἕξ, πέντε, εὕρετε σεῖς ὅσους θέλετε· παράπονον δὲν δύναμαι νὰ ἔχω· ἂς ὄψεται αὐτὸς ὁ κατάλογος, ὁ ὁποῖος περιέχει τόσας χιλιάδας ψηφοφόρων καὶ ὁ ὁποῖος καὶ τὸν πλέον δραστήριον καὶ ἀκούραστον ἄνθρωπον τὸν σκοτόνει. Χωρὶς λοιπὸν νὰ ἐξετάσωσιν ἓν πρὸς ἓν τὸ ὄνομα, τί λέγουσι; σταυρωθήτω. Δὲν πιστεύω, ὕστερον ἀπὸ τὴν γενομένην λεπτομερῆ ἀνάπτυξιν, δὲν πιστεύω οὐδεὶς τῶν βουλευτῶν, σεβόμενος τὸν ἑαυτόν του, σεβόμενος τὴν ὑπόληψίν του, σεβόμενος τὸν νόμον νὰ καταψηφίσῃ ἐναντίον μιᾶς ἐκλογῆς νομιμωτάτης, στηριζόμενος εἰς argumenta, τὰ ὁποῖα δὲν στέκονται. Ἀλλά, κύριοι, μήπως αὐτοὶ οἱ ἓξ εἶναι ἀληθεῖς, ὄχι· εὑρέθη εἷς Γεώργιος Δημητρίου, λέγει ἡ ἐπιτροπή, ὁ ὁποῖος ἐψηφοφόρησε τρίς. Ἀκούσατε αὐτὴν τὴν σημείωσιν· Γεώργιος Δημητρίου ἐτῶν 49 ἔμπορος, ἀριθμὸς 1455· Γεωρ. Δημητρίου, 64, 1479. Γεώργ. Δημητρίου, Γεώργιος Δημητρίου Γεωργίου ναύτης, ἔμπορος, ἐν ὅλῳ δεκαπέντε Γεώργιος Δημητρίου. Ἐψηφοφόρησαν ὅλοι οὗτοι; ὄχι. Εἰς τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον εἶναι δεκαπέντε καὶ ἐψηφοφόρησαν μόνον τρεῖς. Ἔρχεται ἕτερος Γεώργιος Μανιάκιας· ἐψηφοφόρησε, λέγουν, δὶς ὑπὸ τὸν ἀριθμὸν τάδε καὶ τάδε· ἀλλ’ εἰς τὸν βουλευτικὸν κατάλογον τοιοῦτον ὄνομα δὲν ἀπαντᾶται· ἀντὶ δὲ τούτου ὑπάρχουν τρεῖς ὑπὸ τὰ ἑξῆς ὀνόματα, Γεώρ. Μανιάκης, μάγειρος· Γεώργιος Μανιάκης ναύτης· Γεώργιος Μανάκης φύλαξ. Ἀμφιβάλλετε, ὅτι αὐτὰ εἶναι τῆς στιγμῆς λάθη καὶ οὐχὶ ἐγκλήματα; Ἔρχεται ὁ Ἀπόστολος Λασκαρίδης, ὅστις, λέγουν, ἐψηφοφόρησε δίς, καὶ δὲν ἀληθεύει· διότι εἰς τὸν βουλευτικὸν κατάλογον ἀπαντᾶται τὸ αὐτὸ ὄνομα δὶς ὑπὸ τοὺς ἀριθμοὺς 900 καὶ 594, καὶ ἀντὶ νὰ ἐγγράψωσι τοῦ ἑνὸς τὸν ἀριθμὸν 900 καὶ τοῦ ἄλλου τὸν ἀριθ. 594, ἔγραψε τὸν ἕνα ἀριθμὸν ἀπέναντι τῶν δύω ψηφοφόρων. Ἔρχεται ἕτερος Νικόλαος Στεργίου, ὅστις ἐψηφοφόρησε, λέγουν, δὶς ὑπὸ τὸν ἀριθμὸν 7868 καὶ δὲν εἶναι σωστόν, διότι εἰς τὸν βουλευτικὸν κατάλογον ἀπαντᾶται δὶς τὸ αὐτὸ ὄνομα ὑπὸ τοὺς ἀριθμοὺς 7,868 καὶ 8252. Ἔρχεται ὁ Δημήτριος Λέξου καὶ Πολυκράτης οἵτινες, λέγουν, φέρουν τὸν αὐτὸν ἀριθμὸν τοῦ βουλευτικοῦ καταλόγου· ἀλλὰ ποῖος δὲν βλέπει ἐνταῦθα τὸ προφανὲς λάθος; διότι ὁ μὲν εἶναι ἐγγεγραμμένος ὑπὸ τὸν ἀριθμὸν 3371, ὁ δὲ Πολυκράτης εἰς τὸν ἀριθμὸν 3372. Ὁ εἷς εἶναι 71 ὁ ἕτερος 72. Ἓξ λοιπὸν εὑρέθησαν ὡς ψηφοφορήσαντες ἑνδεκάκις καὶ ἡ ἐπιτροπή σας δὲν εὑρίσκει πῶς νὰ τοὺς οἰκονομήσῃ· καὶ ὅμως εἰς ἕνα δῆμον τῆς Γόρτυνος, ὀνομαζόμενον δὲν ἐνθυμοῦμαι πῶς, εὑρέθησαν ἀπόντες 370, καὶ τί λέγει ἡ ἐπιτροπή σας; δὲν ἔκαμον οὔτε κἀμμίαν βλάβην, διότι ὁ ἀριθμὸς ὅλων τῶν ἐκλογέων τοῦ δήμου εἶναι 1716 καὶ οἱ ψηφοφορήσαντες 900, περισσεύουν λοιπὸν 800 καὶ μεταξὺ αὐτῶν χωροῦν οἱ 370· εἰς τὴν ἐκλογὴν ὅμως τῆς Σύρου ἀπαντῶνται περισσεύοντες 8,300 καὶ δὲν χωροῦν μεταξὺ αὐτῶν οἱ ἕξ; (ἱλαρότης). «Ἐν ἀνομίαις ἐγεννήθην καὶ ἐν ἁμαρτίαις ἐκύσησέ με ἡ μήτηρ μου.» Κύριοι, εἶμαι πεπεισμένος, ὅτι ἡ ἐν ἐμοὶ πεποίθησις μετεβιβάσθη καὶ εἰς ὑμᾶς· μοὶ εἶναι ἀδιάφορον τὸ ἀποτέλεσμα· ἡ ἐπιθυμία μου ἦτο καὶ εἶναι νὰ πείσω ἅπαντας, ὡς εἶμαι καὶ ἐγὼ πεπεισμένος, ὅτι δὲν εἶμαι, οὔτε καταδέχομαι νὰ ἦμαι τὸ προϊὸν μιᾶς νόθου ἐκλογῆς. Ναὶ, κύριοι! βουλευτὴς, ὅστις δὲν ἔχει τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἐξελέχθη νομίμως ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν του, δὲν δύναται οὔτε νὰ ὁμιλήσῃ, οὔτε νὰ σταθῇ, οὔτε νὰ συνδέσῃ σχέσεις, οὔτε νὰ ἔχῃ ἀξιώσεις, καὶ ἂν τὸ ἐναντίον ᾐσθανόμην, ἤθελον πετάξει τὴν ἐκλογήν. Ἐξήντλησα, κύριοι, ὑφ’ ὅλας τὰς ἐπόψεις τὴν συζήτησιν καὶ ἀπέδειξα, ὅτι ἡ κατηγορία δὲν εἶναι ἀληθής· θέλω ἤδη νὰ ἀποδείξω, ὅτι δὲν εἶναι οὔτε πιθανή· λάβετε τὴν ὑπομονὴν, ἀφοῦ μ’ ἐφέρατε ἐδῶ, νὰ μὲ ἀκούσητε καὶ παρακαλῶ κανεὶς νὰ μὴ κοιμᾶται. Κύριοι! ἔρχομαι νὰ σᾶς ἀποδείξω, ὅτι αἱ ἐνστάσεις δὲν εἶναι ἀληθεῖς, δὲν εἶναι δὲ οὔτε κἂν πιθαναί. Ἐν Ἑρμουπόλει οἱ ἐκλογεῖς ἀναβαίνουν εἰς 10,420, ἐψηφοφόρησαν ἐξ αὐτῶν 2,185, οἱ ἀποτυχόντες διϊσχυρίζονται, ὅτι μεταξὺ αὐτῶν ὑπάρχουν 600 τεθνεῶτες καὶ ἀπόντες ὡς ψηφοφορήσαντες. Ἐὰν διαιρέσωμεν τούτους εἰς τοὺς δύω δήμους ἀναλόγως, ἤτοι εἰς τὸν τῆς Σύρου 200 καὶ εἰς τὸν τῆς Ἑρμουπόλεως 400, ἔχομεν τὸ ἑξῆς ἀποτέλεσμα· ἀφαιρουμένων τῶν 400 ἀπὸ τοὺς 2,184, μένουν 1,785· καὶ ὅμως εἰς τὰ 1866, εἰς τὴν δημοτικὴν ἐκλογὴν, ἐψηφοφόρησαν 2,430, καὶ σημειώσατε, ὅτι ἔκτοτε ηὔξησεν ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐκλογέων κατὰ 645, εἶναι δυνατὸν λοιπὸν, εἶναι πιθανὸν, ὅτι εἰς τὰ 1868, ὁπότε δύω μερίδες ἦταν ἀντιπαρατεταγμέναι νὰ ψηφοφορήσουν 1785 μόνον; Εἰς ὑποστήριξιν τοῦ λόγου μου ἔρχεται ἄλλη παρατήρησις ἡ ἑξῆς· ἡ ἐφετεινὴ ψηφοφορία ἀπέδειξε τριῶν βαθμῶν ἀποτελέσματα. Εἰς τὴν πρώτην κατηγορίαν τάσσονται δύω, Βεάκης καὶ Πλατὺς, λαβόντες ὁ μὲν 1352 ψήφους, ὁ δὲ 1270· εἰς τὴν δευτέραν κατηγορίαν ἔχομεν πέντε, λαβόντας ἀπὸ 1083–943 ψήφους· εἰς τὴν τρίτην κατηγορίαν ..... (Θόρυβος). Κύριοι, πρέπει νὰ ἐξαντλήσω ὁλοσχερῶς τὰ ἐπιχειρήματά μου· ἡ Βουλὴ πρόκειται νὰ κάμῃ πραξικόπημα, καὶ πρέπει νὰ μ’ ἐπαινέσητε, ἂν ζητῶ νὰ σώσω ὑμᾶς καὶ οὐχὶ ἐμαυτόν. Ἡ τρίτη κατηγορία περιλαμβάνει ἓξ ὑποψηφίους, λαβόντας ἀπὸ 856–833 ψήφους. Ἂς ἐξετάσωμεν τώρα τοὺς ὑποψηφίους εἰς ποίαν κατηγορίαν συνηνώθησαν οἱ ἀποθανόντες. Ὁ κύριος Βεάκης κηρύττεται καὶ ἀπὸ τὴν συμπολίτευσιν καὶ ἀπὸ τὴν ἀντιπολίτευσιν, ὅτι ἔλαβε καθαρὰς καὶ γνησίας ψήφους· οὐδεμία αὐτοῦ βεβαίως ὑποψία· ὁ κύριος Πλατὺς διαμαρτύρεται κατὰ τῶν τεθνεώτων, μολονότι αὐτὸς εἶναι πλησιέστερος καὶ νομιμότερος νεκροθάπτης· ἐπειδὴ ὅμως διαμαρτύρεται, ἐγὼ δὲν τὸν πέρνω εἰς τὸν λαιμόν μου. Ἡ τρίτη κατηγορία δὲν ὑποστηρίζεται ἀπὸ καμμίαν μερίδα καὶ εἰς αὐτὴν οὐδεμία ἀποδίδεται νοθεία καὶ δικαίως. Ἔρχεται ἡ δευτέρα κατηγορία συγκειμένη, ὡς εἴρηται, ἐκ πέντε ὑποψηφίων, οἵτινες ἔλαβον περίπου ἀνὰ 1,050 ψήφους· ἀλλ’ ἐὰν ἐκ τοῦ ποσοῦ τούτου ἀφαιρέσητε τοὺς 400 τεθνεῶτας καὶ ἀπόντας, μένουν 650. Ἐνταῦθα ὑπῆρχον αἱ πολιτικαὶ μερίδες, αἱ συγκροτούμεναι ἀπὸ ὅλας τὰς τάξεις τῶν ψηφοφορούντων· καὶ εἶναι πιθανὸν αἱ πολιτικαὶ μερίδες νὰ ἔλαβον 650 ψήφους, ἐνῷ οἱ ὑποψήφιοι τῆς τελευταίας κατηγορίας ἔλαβον 850; ὄχι βέβαια· καὶ σημειώσατε ὅτι αὐτοὶ οἱ 400, οἱ ἀποθαμμένοι καὶ ἀναστηθέντες ἐψηφοφόρησαν ἀποκλειστικῶς καὶ ἔπρεπε νὰ φαίνηται κάπου ἡ διαφορὰ αὐτῶν τῶν ψήφων εἴτε εἰς ἕνα εἴτε εἰς περισσοτέρους. Ἔρχεται ἕτερον ζήτημα· οἱ 400 ἢ οἱ 600 διὰ ν’ ἀναλάβουν τὸ βάρος νὰ ψηφοφορήσουν ἀντὶ τῶν ἀποθαμμένων καὶ ἀπόντων ἤθελον ζητήσει καὶ ἀμοιβήν τινα, αὕτη δὲν ἠδύνατο νὰ ᾖναι ἔλαττον τῶν 50 δραχμῶν, ἐν ὅλῳ 30,000· καὶ ποῖος ἐξ ἡμῶν, νομίζετε, ἦτο ἱκανὸς νὰ δώσῃ τὰς 30,000; Δὲν εἶναι λοιπὸν πιθανὸν, ὅτι ἐψηφοφόρηταν 400 καὶ 600 ὑπὲρ τῶν ὑποψηφίων τῆς κατηγορίας ταύτης. Ἄλλη παρατήρησις. Πῶς συμβαίνει ὥστε οἱ πέντε αὐτοὶ ὑποψήφιοι, καί τοι σχηματίζοντες δύω ἀντίθετα στρατόπεδα νὰ ἔχωσι κατὰ τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον τὸν αὐτὸν ἀριθμὸν τῶν ψήφων; ποῦ ἡ διαφορὰ τῆς πλαστῆς ψηφοφορίας; Ἀλλὰ, κύριε βουλευτὰ, ἐλησμόνησες, θὰ μοὶ εἴπητε, ὅτι ἐψηφοφόρησεν ἕνας ἀποθαμμένος καὶ δύω ἀπόντες; Κύριοι, ἠξεύρετε, ὅτι διάφοροι συγγραφεῖς συνέγραψαν περὶ τῶν ἐκλογῶν, ἐν οἷς καὶ ὁ Cormenin, ὅστις διέπρεψεν ὡς γραμματεὺς τοῦ συμβουλίου τῆς ἐπικρατείας ἐπὶ 20 ἔτη, ὡς συγγραφεὺς δόκιμος πρὸ μικροῦ τελευτήσας καὶ ὁ ὁποῖος συνέγραψε περὶ ἐκλογῶν, ὅτε ἴσχυε τὸ σύστημα τῆς ἐμμέσου ψηφοφορίας, ὅτε εἰς τὴν Μασσαλίαν δὲν ἦσαν ἢ 700 μόνον ἐκλογεῖς καὶ σήμερον εἶναι 50,000. Τί λέγει ὁ Gormenin; «Ὁ νόμος ἐννοεῖ τὴν ἐκλογὴν, ὁ νομοθέτης δὲν θέλει τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς»· ταῦτα ἐδογμάτιζεν ὅτε ἐψηφοφόρουν ὀλίγοι, καὶ αὐτοὶ πρόκριτοι· συλλογισθῆτε τί ἤθελεν εἰπεῖ σήμερον ὁπότε ἰσχύει ἡ πάνδημος ψηφοφορία; Καὶ τί λέγει ἀκόμη; ῥίψατε ὅσα πλεονάζοντα ἢ διεφθαρμένα ψηφοδέλτια ἀπαντήσετε, μετρήσατε ἔπειτα τὰς ψήφους καὶ, ἂν εὕρητε ὅτι ὑπάρχει ἡ πλειονοψηφία, ἐπικυρώσατε τὴν ἐκλογήν. Αὐτὰ λέγουν συγγραφεῖς, ἀνατραφέντες καὶ διακριθέντες ἐν τῇ θεωρητικῇ καὶ πρακτικῇ σπουδῇ τοῦ διοικητικοῦ δικαίου τῆς Γαλλίας, ὅπου πράγματι τὸ διοικητικὸν δίκαιον, τὸ ἀληθὲς, δεσπόζει. Δὲν εἶναι ποσῶς ὀρθὸν νὰ βάλετε εἰς ἀναστάτωσιν ὁλόκληρον λαὸν διὰ τὰς φρενοτροπίας τοῦ ἑνὸς καὶ τοῦ ἄλλου. Γίνεται ἐξέτασις ἀκριβὴς καὶ εὐσυνείδητος, καὶ ὅταν δὲν ὑπάρχουν ἐναντίον τῆς ἐκλογῆς λόγοι σπουδαῖοι, ἐπικυροῦται ἡ ἐκλογή. Ταῦτα λέγουν οἱ καθηγηταὶ τοῦ διοικητικοῦ δικαίου· ταῦτα πράττονται εἰς τὸ πλέον πεφωτισμένον ἔθνος τοῦ κόσμου. Ἐρχόμεθα ἤδη εἰς τὴν ἄνω πόλιν τῆς Σύρου. Κατὰ τὸ 1850 ἔλαβεν ὁ ἄνω ἀποτυχὼν κ. Πλατὺς ἀπὸ μόνον τὴν Ἑρμούπολιν ψήφους 2,028 καὶ μεταξὺ αὐτῶν ὁρκίζεται ὅτι, οὐδεὶς τεθνεὼς ὑπῆρχεν, ἐν ᾧ σήμερον μεταξὺ τῶν 2000 εὑρέθησαν 600. Εἰς τὴν ἐπάνω Σύρον ἔλαβε τότε 908, καὶ τί ἐπήραμεν ἡμεῖς σήμερον; 815, καὶ 806 ὁ κ. Ξανθάκης, καὶ ταῦτα ὕστερον ἀπὸ 12 χρόνους, ὅτε ηὔξησεν ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐκλογέων. Καὶ εἶναι αὕτη ἀληθῶς διαφορὰ μεγάλη, τὴν ὁποίαν εἶχόν τινες τὸ θάῤῥος νὰ καταγγείλωσιν ὡς ἔργον νοθείας, ὡς προϊὸν ἀπάτης καὶ δόλου. Ἐγὼ δωροδόκος εἰς τὰ γηρατεῖά μου; καὶ ἐὰν εἶχον, δὲν ἦτο συμφερώτερον νὰ τὰ μεταχειρισθῶ διὰ νὰ πίω ἕνα καμπανίτην; (ἱλαρότης). Κύριοι, οὐδὲν νόθον, οὐδὲν ἐπιλήψιμον. Καὶ μόλον ὅτι συνῆλθον ὅλοι οἱ ἀποτυχόντες εἰς ἓν, ἥνωσαν τὰς γνώσεις των, τὰς σχέσεις των, τὰ συμφέροντά των, τὰς προσπαθείας των, καὶ τί ἄλλο, κύριοι; ἐκαλύφθησαν μὲ μίαν μεγάλην προστασίαν, καὶ ὅμως ποῖον τὸ ἀποτέλεσμα; οὐδὲν ἀποδεικνύεται, οὐδεμία παρανομία τεκμαίρεται κἄν. Καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνωσι παρανομίαι, διὰ τί; διότι δὲν εἶχον ἀνάγκην νὰ καταφύγωσιν οἱ ἐπιτυχόντες εἰς τὰ μέσα τῆς ἀπάτης καὶ τοῦ δόλου· διότι οὐδένα κίνδυνον ἔτρεχεν ἡ ἐκλογὴ, ὑποστηριζομένη ἀπὸ τὴν πλειονοψηφίαν τοῦ λαοῦ ἐνθουσιωδῶς ἀσπασθέντος αὐτούς. Ἂν ἄλλως εἶχε δὲν ἠθέλατε βλέπει σωρηδὸν νὰ ἔρχωνται ὑπὲρ τῆς ἐκλογῆς αἱ ἀναφοραὶ, ἀναφοραὶ γεγραμμέναι ἀπὸ ἐγγραμμάτους· ἡ τελευταία ἀναφορὰ ἦτον ὑπογεγραμμένη ἀπὸ 835 ὑπογραφὰς, ἁπάσας ἐγγραμμάτων· ἂν ἤθελον νὰ ὑπογράψουν ἀγράμματοι, αἱ ὑπογραφαὶ ἤθελον ὑπερβῆ τὰς 2,000. Καὶ ἐπειδὴ ἐνταῦθα ὁ λόγος περὶ τῶν διαθέσεων τοῦ λαοῦ, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ κάμω μίαν σύντομον παρέκβασιν πρὸς ἔπαινον τοῦ νοήμονος τούτου λαοῦ, τοῦ ὁποίου ἡ διαγωγὴ εἰς τὴν τελευταίαν ἐκλογὴν μοὶ ἄφησε ζωηρὰς καὶ ἀνεκφράστους ἐντυπώσεις. Αὐτὸς ὁ λαὸς, κύριοι, καί τοι πιεζόμενος ἀπὸ διαφόρους ἀξιώσεις, ἀπὸ διαφόρους σχέσεις, ἀπὸ διαφόρους ἀνάγκας κατεφρόνησε τὰ πάντα, καὶ ἔμεινεν ἀδιασείστως ἀφωσιωμένος εἰς τὰς πεποιθήσεις του, εἰς τὸ φρόνημά του. Καὶ τί σᾶς λέγουν σήμερον; Τιμωρήσατε, στιγματίσατε ὡς νόθον, ὡς ὑποβολιμαίαν τὴν πάλην, τὴν ἔντιμον ταύτην διαγωγὴν τοῦ λαοῦ, ἀντὶ νὰ σᾶς εἴπωσιν· ἂς ἀναβῶμεν εἰς τὴν ἀκρόπολιν, καὶ ὑπὸ τὴν ἱερὰν σκιὰν τοῦ Παρθενῶνος, ἂς στεφανώσωμεν τὴν πολιτικὴν ἀρετὴν αὐτοῦ τοῦ λαοῦ. Αἴ, κύριοι, ὅλοι φωνάζομεν, ποῦ εἶναι οἱ διακεκριμένοι ἄνδρες τῆς πολιτείας, οἱ ἔχοντες σταθερὸν χαρακτῆρα, ἀκράδαντον· οἱ στύλοι τῶν κοινωνιῶν. Αἴ, κύριοι, τίς ἐξ ὑμῶν ἀγνοεῖ, ὅτι οἱ ἄνδρες οὗτοι δὲν ἀναδεικνύονται εἰμὴ εἰς τὰς κοινωνίας ἐκείνας, εἰς τὰς ὁποίας ὁ λαὸς ὑποστηρίζει αὐτοὺς ἀφόβως καὶ διαρκῶς διὰ τῆς ψήφου του· καὶ τί σᾶς ζητοῦν σήμερον; νὰ τιμωρήσητε αὐτὸν τὸν λαὸν διὰ τὸ εὐγενὲς παράδειγμα τὸ ὁποῖον ἔδωκε. Κύριοι, ἠξεύρω αὐτὴν τὴν στιγμὴν, ὅτι ἐν τῷ νῷ ὑπάρχει βεβαίως ἡ ἔνστασις, τί γίνονται οἱ λόγοι τῆς ἐπιτροπῆς οἱ ἰσχυροὶ, οἱ κατακρημνίζοντες ὅλους τοὺς πύργους, ὅλα τὰ ὀχυρώματα; Περὶ αὐτῶν δὲν εἶπες ἀκόμη τίποτε. Καὶ δὲν ἔῤῥιψα, κύριοι, τὸ βάθρον, ἐφ’ οὗ ἵστανται καὶ ἐξ οὗ ἀνήγειραν τὸ οἰκοδόμημα, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἔστησαν τὴν λαιμητόμον διὰ νὰ σφάξουν τὴν Ἰφιγένειαν ὅπως πνεύσῃ οὔριος ὁ ἄνεμος καὶ πλεύσουν ἐκ νέου εἰς ἄλλην Τρῳάδα.; Καὶ μ’ ὅλα ταῦτα ἔρχομαι καὶ κατὰ τοῦτο εἰδικῶς νὰ σᾶς εὐχαριστήσω· ἡ ἐπιτροπὴ, κύριοι, ἔλαβεν ὑπὸ ὥριμον σκέψιν αὐτὴν τὴν τυχαίαν ἔνστασιν τὴν ῥιφθεῖσαν, κατ’ ἐμὲ, εἰς τὸ μέσον, οὐχὶ διὰ νὰ κρημνίσῃ μίαν νομιμωτάτην ἐκλογὴν, ἀλλὰ διὰ νὰ χρησιμεύσῃ πρὸς παρηγορίαν τῶν ἀποτυχόντων· καὶ τὸ περίεργον εἶναι ὅτι καὶ ἡ ἰδία ἡ ἐπιτροπὴ εὗρεν, ὅτι δὲν εἶναι διόλου σπουδαία καὶ διὰ τοῦτο ἀπέῤῥιψεν ἐκ τῶν δέκα λόγων τῆς ἐνστάσεως τοὺς ἓξ, ἤτοι τοὺς ὑπὸ στοιχεῖον Α. Β. Γ. Η. Θ. Ι, καὶ ἐκράτησε τοὺς τέσσαρας· στοιχηματίζω, ὅτι οὐδὲ αὐτοὺς θὰ δυνηθῇ νὰ σώσῃ, καὶ ἐν πρώτοις τὴν ὑπὸ τὸ στοιχεῖον Γ. κατηγορίαν συνισταμένην εἰς τὸ ὅτι ἐν τοῖς πρακτικοῖς τῆς ψηφοφορίας φαίνονται ψηφοφορήσαντες περὶ τοὺς 600 ἐκλογεῖς· ἡ ἐπιτροπὴ τὴν υἱοθετεῖ, στηριζομένη εἰς τὸ πολυθρύλητον πιστοποιητικὸν τοῦ ἀστυνόμου Σύρου καὶ ἐνισχυομένη ἀπὸ τὴν ἐπενεχθεῖσαν ἐν τῷ πρωτοκόλλῳ τῆς ψηφοφορίας ἀταξίαν, τόσον ὥστε ἐθεώρησεν αὐτὴν λίαν σπουδαίαν, καὶ ἐπ’ αὐτῆς ἀνήγειρε τὸ μέγα οἰκοδόμημα, δογματίζουσα ὡς ἑξῆς. «Ἐκ τῶν προεκτεθεισῶν ἀποδείξεων ἀληθεστάτη ἀποδεικνύεται ἡ ὑπὸ στοιχεῖον Γ. παρατήρησις τῆς γενικῆς ἐνστάσεως τοῦ Γ. Παγκάλου καὶ οὐδεμία ὑπολείπεται ἀμφιβολία, ὅτι ἐν τοῖς πρακτικοῖς κτλ.» Λοιπὸν παρεδέχθη ἡ ἐπιτροπὴ τὴν ἔνστασιν ὑπὸ στοιχεῖον Γ. ἤγουν τῶν ψηφοφορησάντων 600, στηριζομένη εἰς τὸν ἄγραφον χάρτην τοῦ ἀστυνόμου τῆς Σύρου. Δὲν νομίζετε, κύριοι, ὅτι ἀποχρώντως ἀπέδειξα τὸ σαθρὸν τῆς κατηγορίας; Ἡ ἐπιτροπή σας παρεδέχθη καὶ τὴν ἔνστασιν ὑπὸ τὸ στοιχεῖον Δ. κατὰ τὴν ὁποίαν ἄλλοι ἐψηφοφόρησαν ἀντ’ ἄλλων, στηριζομένη εἰς τὰς πράξεις τοῦ ά. ἐκλογικοῦ τμήματος τῆς Ἑρμουπόλεως κτλ. Κύριοι, οὐδὲ εἷς δὲν ὑπάρχει· ἕνας μόνον ἐπαρουσιάσθη, ὅστις ἐπίστευσεν, ὅτι ἐψηφοφόρησεν ἄλλος ἀντ’ αὐτοῦ, καὶ ἦτο μάλιστα ἐκ τῶν διακεκριμένων, ἀλλὰ μετ’ ὀλίγον εὑρέθη ὅτι ὁ ἄλλος ψηφοφορήσας ἐψηφοφόρησε δι’ ἑαυτὸν, διότι ὑπῆρχον δύω ὑπὸ τὸ αὐτὸ ὄνομα, καὶ οὕτως ἐψηφοφόρησε καὶ αὐτὸς. Ἤδη ἔρχεται τὸ σημαντικώτερον. Ἡ ἐπιτροπὴ, λέγει, παραδέχεται τὴν ἔνστασιν ὑπὸ στοιχεῖον Εʹ. κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ ἐκλογὴ αὕτη εἶναι προϊὸν τῆς δωροδοκίας. Κύριοι, πρώτην φορὰν εἰς τὴν ζωήν μου ἤκουσα νὰ μὲ ὀνομάσουν δωροδόκον, εὐχαριστῶ τὴν ἐπιτροπὴν, διότι μὲ ἔφερεν εἰς θέσιν νὰ πιστεύσω ὅτι ἔχω χρήματα· ἐνθυμοῦμαι νεώτερος ὤν, ὅτι ἔλαβα ἓν γράμμα γεγραμμένον ἀπὸ ἕνα ἀρχιερέα Γρηγόριον, τὸν ὁποῖον ἀπηγχόνισαν ἐπὶ τῆς ἐπαναστάσεως, καὶ εἰς τὸ ὁποῖον μοὶ ἔγραφε νὰ βοηθήσω ἕνα καταδιωκόμενον ὑπὸ τοῦ Ἀλῆ πασᾶ· εὑρισκόμην τότε εἰς Βουκουρέστιον· καὶ μοὶ λέγει· τέκνον μου ἀρκεῖ ἡμῖν ὅ,τι διδόναι, ἀλλ’ οὐ λαμβάνειν ἐτάχθημεν. Αὐτὸ μὲ ἔκαμε τότε βαθεῖαν ἐντύπωσιν, ἀλλ’ ἔκαμα κακὰ, ὅτι δὲν τὸ ἠκολούθησα. Λέγει ἡ ἐκκλησία ὅτι πρέπει νὰ εὐχαριστῇ τις τὸν Θεὸν, ὅταν εὑρίσκεται εἰς θέσιν νὰ δίδῃ καὶ ὄχι νὰ πέρνῃ. Πρώτην φορὰν μανθάνω, ὅτι εἰς αὐτὴν τὴν θέσιν εὑρίσκομαι, καὶ εὐχαριστῶ τὴν ἐπιτροπὴν, ὅτι μὲ ἐκήρυξεν ἱκανὸν νὰ καθέξω τὴν θέσιν τοῦ διδόναι καὶ ὄχι τοῦ λαμβάνειν. Ἔρχομαι καὶ εἰς τὴν τελευταίαν κατηγορίαν, ὅτι προσήρχοντο εἰς τὴν ψηφοφορίαν τῆς ἄνω Σύρου οὐχὶ ἀνὰ 5, ἀλλὰ ἀνὰ 10 κτλ. Κύριοι, αὐτὸ εἶναι μία ἀλήθεια, ὅτι δὲν προσήρχοντο ἀνὰ 5, ἀλλὰ σωρηδὸν, καὶ τοῦτο εἶναι λάθος τῆς διαταγῆς, ἥτις ἐδόθη, ὥστε ἡ ψηφοφορία ν’ ἀρχίζῃ τὴν πέμπτην καὶ νὰ περατοῦται τὴν κυριακήν· νομίζω ὅτι ἦτο ὀρθώτερον ν’ ἀρχίζῃ παρασκευὴν καὶ νὰ τελειόνῃ δευτέραν, διὰ νὰ ἠμπορέσουν τὴν δευτέραν, ἔχοντες ἄνεσιν περισσοτέραν, τὰς τυχούσας ἐλλείψεις νὰ τὰς διορθώσουν, ἀλλὰ ὁποίαν δήποτε ἡμέραν καὶ ἂν ἠθέλατε ὁρίσει δὲν θὰ πιστεύσῃ ἴσως κανεὶς πῶς δὲν ἐσηκώθη ἡ ἐπιτροπὴ νὰ ἀναβῇ εἰς τὴν ἄνω πόλιν διὰ νὰ ἴδῃ, ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ μείνουν οἱ ψηφοφόροι εἰς τὰς ὁδούς. Δὲν πιστεύω νὰ μὲ διαψεύσῃ ὁ συνάδελφός μου. Αἱ ὁδοὶ τῆς ἄνω Σύρου εἶναι λίαν στενωποί. Ποῦ θέλετε νὰ σταθοῦν ἐπὶ τῆς στενῆς ταύτης ὁδοῦ τοσοῦτοι ἄνθρωποι; οἱ προσερχόμενοι διὰ νὰ ψηφοφορήσουν εἰσήρχοντο ἐξ ἀνάγκης εἰς τὸ κατάστημα ἀνὰ 50, 100, 200 καὶ 300· ποῦ ἀλλοῦ ἠθέλατε νὰ σταθοῦν; Ἀλλ’ ὁ νόμος λέγει νὰ εἰσέρχωνται ἀνὰ 5· μεταβάλλετε πρῶτον τὴν φύσιν τῶν πραγμάτων καὶ ἔπειτα ἔχετε δικαίωμα νὰ εἰπῆτε ἐπιβάλλομεν τὴν θέλησίν μας. Αὐταὶ εἶναι αἱ τέσσαρες παραβάσεις τῶν 10 ἐντολῶν, τὰς ὁποίας ἐκράτησε σφικτὰ ἡ ἐπιτροπὴ, βλέπετε ὅτι δὲν εἶναι ποσῶς ἄξιαι λόγου. Ἀλλ’ ἡ ἐπιτροπὴ ἐκράτησε κἄτι τι ὀπίσω· εὗρε μίαν παραδρομὴν, ἥτις συνέβη εἰς τὸ τρίτον τμῆμα τῆς Ἑρμουπόλεως· ἐκεῖ πραγματικῶς ἐτελείωσεν ἡ ἡμέρα, ἦλθεν ἡ ἕκτη ὥρα, συνετάχθη τὸ πρωτόκολλον, ἐκλείσθη τὸ πρωτόκολλον τῆς ψηφοφορίας, ἀλλὰ δὲν ὑπεγράφη, διατί; διότι συνάμα ἔγινε καὶ τὸ πρακτικὸν καὶ ἐπειδὴ ὑπέγραψαν ἐκεῖ, ἐλησμόνησαν νὰ ὑπογράψουν ἀλλοῦ· εἶναι εἰλικρινεῖς αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι· εἶναι ἔμποροι. Ὅταν ἐπῆγαν εἰς τὸν νομάρχην διὰ νὰ κάμουν τὴν ἀνακήρυξιν, τοῖς ἔγινεν αὐτὴ ἡ παρατήρησις· ἠδύναντο νὰ ὑπογράψουν καὶ εἰς τὸ πρωτόκολλον, ἀλλ’ εἶπον δὲν ἠμποροῦμεν τώρα πλέον νὰ ὑπογράψωμεν, εἶναι καλλίτερον νὰ γράψωμεν ἐπὶ ἑνὸς ἰδιαιτέρου χάρτου καὶ νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι ἐλησμονήσαμεν, καὶ τοῦτο ἔγινεν. Ἐρχόμεθα λοιπὸν ἐξ αὐτῆς τῆς εἰλικρινοῦς διαγωγῆς αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων νὰ δημιουργήσωμεν τί; τὸ ἄκυρον· καὶ εἶναι αὐτὸ νόμιμος λόγος ἀκυρώσεως; τὸ πρωτόκολλον αὐτὸ ἀναιρεῖ ὅλα αὐτά· ἄλλως τε, κύριοι, συλλογισθῆτε ὅτι αὐτοὶ εἶναι ἄνθρωποι ἀποσπασθέντες ἀπὸ τὰς ἐργασίας των. Οὐδεὶς εὐτυχῶς εἰς τὴν Σύρον δὲν ὑπόσχεται τὸν διοικητικὸν ἄνθρωπον· ἐντεῦθεν αἱ συμβαίνουσαι παραδρομαὶ εἰς τὰ πρωτόκολλα τῆς ψηφοφορίας καὶ εἰς τὰ πρακτικὰ, διότι λαμβάνουν μέρος ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν τὴν δέουσαν τριβὴν εἰς τοιαύτας ἐργασίας. Καὶ δὲν συνάγεται, κύριοι, ἐξ ὅλων τούτων, ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι νομιμωτάτη, καὶ ὅτι ὅλα ταῦτα δὲν ἔχουν παρὰ μίαν αἰτίαν, ἕνα λόγον προσωπικὸν, λόγον φατριαστικόν; πιστεύσατε λοιπὸν ὅτι ὅλον αὐτὸ τὸ δράμα, τὸ ὁποῖον ἐκτυλίσσεται ἐνωπιόν σας, δὲν εἶναι ἡ λατρεία τῆς νομιμότητος, δὲν πρόκειται περὶ νομιμότητος, ἢ μὴ, τῆς ἐκλογῆς· πρόκειται περὶ ἄλλου πράγματος, τὸ ὁποῖον εἶναι τοσοῦτον ἀποτρόπαιον, τοσοῦτον προσβλητικὸν εἰς τὴν ὑπόληψιν, εἰς τὴν ὕπαρξιν αὐτῆς τῆς Βουλῆς, ὥστε συστέλλομαι καὶ νὰ τὸ ἐκστομίσω. Θέλουν, κύριοι, νὰ στιγματίσωσι τὸν λαὸν τῆς Σύρου, διότι δὲν ἐμάντευσε τὰς ὀρέξεις τινῶν· θέλουν νὰ καταναγκάσετε τὸν ἀνεξάρτητον χαρακτῆρα αὐτοῦ τοῦ λαοῦ νὰ μὴ ἔχῃ θέλησιν καὶ νὰ μὴ ἔχῃ δικαίωμα ἐκλογῆς, ἀλλὰ νὰ ὑπακούῃ τυφλῶς εἰς τὰς ὀρέξεις τοῦ ἑνὸς καὶ τοῦ ἄλλου· θέλουν ν’ ἀποκλείσετε τοῦ περιβόλου τούτου τοὺς ἐντίμους καὶ νομιμωτάτους βουλευτὰς τῆς ἐμπορικωτέρας πόλεως τῆς Ἑλλάδος, ἀπαιτοῦσιν ἐν ἑνὶ λόγῳ ἀπὸ σᾶς νὰ ἐγγράψητε ἐπὶ τοῦ ὀστράκου «Ἀριστείδης κακός.» Δὲν θέλω λυπηθῆ, πιστεύσατέ το, δι’ ἐμέ, ἀλλὰ δι’ ἐσᾶς, διὰ τὴν πατρίδα, δι’ αὐτὴν, ἐὰν θέλετε, τὴν Κυβέρνησιν, ἐὰν μετ’ ὀλίγον μὲ παραγγείλητε νὰ σᾶς ἀποχαιρετήσω. Εἶναι τιμή μου, κύριοι, καὶ ἐγὼ ὁ ἐλάχιστος τῶν ἐπιζώντων ἀγωνιστῶν, εἶναι τιμή μου νὰ δοκιμάσω εἰς τὰ 1868 τὰς πικρίας, τὰς ὁποίας ἐδοκίμασεν ὁ ἀοίδιμος Μαυροκορδάτος εἰς τὰ 1844. Ἔχω ὅμως τὸ δικαίωμα, πρὶν ἐκφέρητε τὴν ἀπόφασίν σας, νὰ ἐρωτήσω τοὺς ὑπηρέτας τοῦ θαύματος, πρὸ τοῦ ἐξοστρακισμοῦ οἱ πρόγονοί μας ἐσυνείθιζον νὰ φέρουν εἰς ἀντιπαράθεσιν πεποιθήσεις ἀκραδάντους καὶ εἰλικρινεῖς, συστήματα πολιτικὰ μεγάλα καὶ πατριωτικὰ, καὶ ὅταν αἱ γνῶμαι διῄρουν εἰς δύω τὴν πόλιν, τότε καὶ τότε μόνον ἀπεφάσιζε τὸ ὄστρακον ποίας μερίδος ὁ ἀντιπρόσωπος ἔπρεπε νὰ ἀποχωρήσῃ διὰ νὰ ἀφήσῃ ἐλεύθερον τὸ στάδιον εἰς τὸν ὑπερισχύοντα πρὸς τὸ συμφέρον πάντοτε τῆς πατρίδος. Ἀλλ’ ἐνταῦθα ποῖα εἶναι αὐτὰ τὰ συστήματα, ποῖαι εἶναι αὐταὶ αἱ ἰδέαι, ποῖα εἶναι αὐτὰ τὰ μεγάλα σχέδια, τὰ ὁποῖα σεῖς ὀργανίζετε, προπαρασκευάζετε, καὶ ἐγὼ καὶ οἱ συνάδελφοί μου ἀντιπράττομεν; ἐκηρύξατε ἐὰν σεῖς θέλετε τὴν διατήρησιν καὶ τὴν ἐξακολούθησιν τοῦ ἱεροῦ ἀγῶνος τῆς Κρήτης, καὶ ἡμεῖς ἢ πρῶτον ἢ ὕστερον ἀντεπράξαμεν ἢ δὲν ὑπερεμαχήσαμεν; εἴπατε, ἐὰν σεῖς θέλετε νὰ εἰσάξετε τὴν αὐστηρὰν οἰκονομίαν εἰς τὰς δαπάνας τοῦ κράτους, καὶ ἡμεῖς σᾶς διεκωλύσαμεν; ὁμολογήσατε κατὰ τί ἐλατούμεθα ἡμεῖς ὑμῶν; κατὰ τί ἡμεῖς καὶ ὄχι σεῖς εἴμεθα ἐπιβλαβεῖς εἰς τὰ ἀληθῆ, εἰς τὰ προσφιλῆ συμφέροντα τῆς φίλης πατρίδος; Πρὶν ἢ καταβῶ τοῦ βήματος θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε, κύριοι, νὰ ἀπευθύνω πανδήμως τὰς εὐχαριστίας μου εἰς τὰ ἔντιμα μέλη τῆς ἐπιτροπῆς, ἅτινα μὲ τὴν παῤῥησίαν, τὴν ὁποίαν ἐμπνέει ἡ εἰλικρινὴς ἀναζήτησις τῆς ἀληθείας, ἐτάχθησαν ὑπὲρ τῆς νομιμότητος, ὑπὲρ τοῦ δικαίου καὶ ἔδοσαν τὸ παράδειγμα, τὸ εὐγενὲς παράδειγμα τῆς θυσίας τῶν ἰδιαιτέρων συμφερόντων καὶ σχέσεων ἀπέναντι τοῦ γενικοῦ συμφέροντος, ἀπέναντι τοῦ νόμου, ἀπέναντι τῆς τιμῆς καὶ τοῦ καθήκοντος. Ἐξορκίζω δὲ τοὺς βουλευτὰς, οἵτινες συνεπείᾳ τῆς μεταβολῆς εἰσῆλθον εἰς τὸν περίβολον τοῦτον, νὰ μὴ κάμωσι χρῆσιν τῆς ψήφου των μὲ τὸν συνήθη ἐνθουσιασμὸν, μὲ τὴν ἀπερίσκεπτον οἴησιν τοῦ νικητοῦ· ἂς μὴ λησμονήσωσιν ὅτι ἄνευ τῆς δεούσης μετριοπαθείας καὶ δικαιοσύνης ὁ νικητὴς μεταβάλλεται μετ’ ὀλίγον εἰς νενικημένον (εὖγε)· ἡ παρανομία, τὴν ὁποίαν σᾶς ζητοῦν νὰ κάμετε εἰς τὸ πρόσωπόν μας, μὴ νομίσητε ὅτι εἶναι πολιτικῆς ἀνάγκης, ἀλλὰ ῥεμβασμὸς ἐπιθυμιῶν ἐπονειδίστων. Προστατεύοντες τὴν νομιμότητα τῆς ἐκλογῆς μας, ὑπερασπίζεσθε τὴν ζωήν σας, ῥίπτετε βαθείας ῥίζας τοῦ δένδρου, ἐκ τοῦ ὁποίου περιμένεται ὁ καρπὸς τῆς τάξεως καὶ τῆς παγιώσεως τοῦ νεαροῦ μας θρόνου, καὶ δὲν πρέπει ἆρά γε νὰ ὑποπτευθῆτε πρὸς στιγμὴν, κύριοι βουλευταί, ὅτι ὑπὸ τὸ ἐπαγωγὸν κάλυμμα τῆς νομιμότητος κρύπτεται ἀποτρόπαιός τις ἀποστροφὴ κατὰ τῆς φωνῆς, ἥτις οἰκεία καὶ συγγενὴς αὐτοῦ τοῦ ἱδρύματος, τὸ ὁποῖον εὐγενεῖς ἀγῶνες ἀνήγειραν, ἀντήχησεν ἄλλοτε εἰς τοὺς κοινοβουλευτικοὺς θόλους, καταπολεμοῦσα τὸ αὐθαίρετον καὶ τὴν παρανομίαν, καὶ ὑπερμαχοῦσα ὑπὲρ τῆς νομιμότητος καὶ ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας τῶν δύω τούτων ἀδιασείστων καὶ ἀκραδάντων βάθρων καὶ ἐγγυήσεων τῆς εὐκλείας καὶ τοῦ μεγαλείου τῆς φίλης πατρίδος; Ἀποκλείοντες ἐμὲ καὶ τοὺς συναδέλφους μου τοῦ περιβόλου τούτου, μὴ λησμονήσετε, κύριοι, ὅτι ἀρνεῖσθε ἐνώπιον ὅλου τοῦ κόσμου τὸν λόγον τῆς ὑπάρξεώς σας (Εὖγε).

§30ΣΩΤΗΡ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐπειδὴ, κύριοι, ἡ κατάστασις τῆς ὑγείας μου μὲ ὑποχρεοῖ θὰ σᾶς παρακαλέσω ὅπως πλέον τοῦ δέοντος, πλέον τοῦ συνήθους, μεθ’ ὑπομονῆς μὲ ἀκούσητε, καθόσον ἐπιθυμῶ νὰ φωτίσω τὴν Βουλὴν ἐπὶ μόνης τῆς ἀληθείας· ἐπειδὴ δὲ ἡ κατάστασις τῆς ὑγείας μου δὲν μοί ἐπιτρέπει ν’ ἀναβαίνω εἰς τὸ ὕψος ὑπεράνω τῶν ταραχῶν, διὰ τοῦτο σᾶς παρακαλῶ νὰ ἔχητε ὀλίγην ἡσυχίαν. Ἄρχομαι, κύριοι, τοῦ λόγου μου ἀπὸ ἐκεῖ ὅπου ἐτελείωσεν ὁ ἔντιμος βουλευτῆς Σύρου κύριος Χρηστίδης· ἀρνούμενοι, εἶπεν ὁ κύριος Χρηστίδης, τὸν λόγον εἰς αὐτὸν, ἀρνούμεθα τὸν λόγον τῆς ὑπάρξεώς μας· τοῦτο εἶναι πολύ. Ἐὰν ὑπάρχῃ λόγος τῆς ὑπάρξεώς μας, εἶναι οὐχὶ τὰ πρόσωπα, ἀλλὰ τὰ πράγματα, εἶναι οἱ νόμοι καὶ οἱ νόμοι, κύριοι, διὰ τοὺς ὁποίους ἐπανεστάτησεν ὁλόκληρον τὸ ἔθνος, καὶ 500 χιλιάδες πτώματα ἔπεσαν. Αὐτὴ εἶναι ἡ ὕπαρξις τοῦ ἔθνους καὶ οὐχὶ τὰ πρόσωπα, καὶ ἡ ἐπιτροπή σας, κύριοι, ἐκ μόνης τῆς ἰδέας, τοῦ ὅτι ἔπρεπεν ἐνώπιόν σας νὰ φέρῃ ἐπὶ τῆς παρούσης ἐκλογῆς τὴν πλέον λεπτομερῆ ἔκθεσιν, εἰργάσθη, νομίζω, μὲ ὅλην τὴν ἀκρίβειαν καὶ εἰλικρίνειαν, καὶ ἀπόδειξις τούτου ὑπάρχει, ὅτι εἰς κανὲν σημεῖον δὲν ἠδυνήθη ὁ ὑπερασπιζόμενος τὴν ἐκλογὴν τοῦ κ. Χρηστίδου νὰ εὕρῃ τὴν ἔκθεσιν ἐκείνην ἐλλειπῆ. Κύριοι βουλευταὶ, δὲν θέλω ν’ ἀκολουθήσω τὸν κ. Χρηστίδην εἰς ὅσα λαλῶν περὶ τῆς ἐκλογῆς του εἶπε περὶ αὐτοῦ· διότι τὸν κ. Χρηστίδην καὶ τὸν σέβομαι καὶ τὸν τιμῶ καὶ ὡς ἀγωνιστὴν καὶ ὡς φίλον· ἑπομένως καὶ εἰς τὴν ἀκρόπολιν ἐὰν τὸν ἔβλεπον στεφανούμενον, καὶ ὡς Ἀριστείδην ἐὰν τὸν ἀνεκηρύττετε, πρῶτος ἤθελον τὸν ἀποδεχθῆ, ἀλλὰ τοῦτο δὲν μὲ ἐμποδίζει παντάπασι ν’ ἀκολουθήσω καὶ νὰ λύσω ἐνώπιόν σας τὴν ἔκθεσιν, διότι ἄλλο εἶναι ἐκλογὴ τῆς Σύρου καὶ ἄλλο ὁ κύριος Χρηστίδης. Ὁ κ. Χρηστίδης πρῶτον ἠθέλησε νὰ ῥίψῃ μίαν ἀμφιβολίαν ἐπὶ τῶν πραγμάτων· σᾶς εἶπεν ὅτι τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς πρὶν παραδοθῶσιν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ἦσαν ἀνοικτά. Ἐπειδὴ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω τὴν ἀλήθειαν, διότι τοῦτο δὲν βλάπτει, λέγω ὅτι ἀληθῶς τὰ πρακτικὰ, ὅταν τὰ παρέλαβον, κατεῖχον μὲν τὰς σφραγῖδας τῆς νομαρχίας εἰς ὅλα τὰ μέρη, περικεκαλυμμένα ὅμως ἀπὸ χαρτὶ ἦσαν ἀνοικτὰ καθ’ ὅλα τὰ μέρη. Πρὸς τὸ συμφέρον τῆς ἐκλογῆς κατέγραψα ὅλα τὰ ἔγγραφα καὶ ἐζήτησα καὶ εἶδα μήπως λείπει τι, τὸ ὁποῖον βλάπτει τὰ συμφέροντα τῶν ἐνδιαφερομένων. Εὐτυχῶς οὐδὲν ἔλιπεν· ἑπομένως ἐὰν τὰ πρακτικὰ ἦσαν σχισμένα ἢ ὄχι, πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν κατὰ τί ἠδυνήθη τοῦτο νὰ παραβλάψῃ τὰ πράγματα. Ἐγὼ λέγω κατὰ τίποτε, διότι τὰ ἔγγραφα ἦσαν πλήρη καὶ καθαρὰ καὶ οὐδεμία περὶ τούτου ἔνστασις ἠγέρθη, μήτε μετὰ τὴν λῆξιν τῆς ἐκλογῆς, μήτε μετὰ τὴν τόσον ἐπιμελῆ ἐξέτασιν, τὴν ὁποίαν καὶ ἐγὼ ὡς εἰσηγητὴς καὶ ἡ ἐπιτροπὴ καταβάλλομεν, ὅπως ἀφαιρέσωμεν πᾶν ἀδίκημα τὸ ὁποῖον τυχὸν ἤθελε προσβάλει τὴν ἐκλογήν, ὥστε, κύριοι, τὸ μικρὸν τοῦτο παράπονον τοῦ κ. Χρηστίδου δὲν ἔχει οὐδεμίαν πραγματικὴν ἀξίαν. Δὲν θέλω, κύριοι, ἀκολουθήσει τὰς μέμψεις ὅσας ὁ κ. Χρησίδης εἶπε κατὰ τῶν ἀντιπάλων του οὔτε περὶ τῆς Κυβερνήσεως, καθ’ ἧς ἐπιπίπτουσι συνεχῶς, διότι εἶναι ἀποῦσα· δὲν θέλω λέγω παρακολουθήσει αὐτὰ τὰ πράγματα, διότι ὅ,τι δήποτε καὶ ἂν συνέβη, ἡ ἐπιτροπὴ οὔτε καθῆκον εἶχεν, οὔτε ἐφρόντιζε νὰ μάθῃ· ἐὰν ὁ εἰσαγγελεὺς ἐζήτησε μίαν βεβαίωσιν ἀπὸ τὸν δήμαρχον ἢ ὄχι, τοῦτο εἶναι καθῆκον τοῦ εἰσαγγελέως νὰ τὸ ἐκτελέσῃ· ἀλλ’ ἡμεῖς ἀδιαφοροῦμεν τί ἔκαμεν ὁ εἰσαγγελεὺς, μολονότι ἐγὼ ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι αἱ ἀρχαί, ὁσάκις καταμηνύονται πράξεις ἀξιόποινοι, αἱ ὁποῖαι ἀναφέρονται εἰς τὴν δημοσίαν τάξιν, ὀφείλουν νὰ ἐνεργοῦν τὰ καθήκοντά των. Κύριοι, ἠκούσατε τόσους ὡραίους λόγους ὅσους εἶπεν ὁ προλαλήσας, ἀλλ’ ἐντούτοις ἱπτάμενος ἀπέφευγε τὰ πράγματα καὶ περιώρισε τὸν λόγον του εἰς ἰδέας, αἱ ὁποῖαι εἶναι πολὺ καλαί, εἰς καταδιωγμούς, εἰς ὑπολήψεις, εἰς ἐκδουλεύσεις, τὰ ὁποῖα ὅλα ἠμποροῦν νὰ ἦναι ἀληθῆ, οὐχ’ ἧττον ὅμως οἱ λόγοι οὗτοι δὲν διαψεύδουν τὰ πράγματα, τὰ ὁποῖα ἡ ἔκθεσις τῆς ἐπιτροπῆς σᾶς ἀναφέρει. Κύριοι, εἰσέρχομαι εἰς τὴν οὐσίαν, διότι τὰ λοιπὰ πράγματα, ὅταν πρόκηται νὰ δικάσωσι τὴν ἐκλογὴν, εἶναι περιττά. Λαβοῦσα ὑπ’ ὄψιν της ἡ ἐπιτροπὴ τὰς ἐνστάσεις ἐνόμισε δίκαιον, ὅπου εὕρει λόγους νὰ σταθῇ, ἐπὶ τῶν ἐνστάσεων τούτων νὰ φέρῃ τὰς παρατηρήσεις της, ὅπου δὲ δὲν εὗρε, τὰς παρέλειψεν. Ἐν πρώτοις, κύριοι, μία ἔνστασις, ἡ ὁποία εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ἔκαμε μεγάλην ἐντύπωσιν, ἦτον ἡ τοῦ Ἀμβροσίου Βαφιαδάκη· ὁ Βαφιαδάκης ἐζήτησε νὰ ἐκλεχθῇ ὑπὸ τῆς Σύρου βουλευτής· ἀνεκηρύχθη ὑπὸ τοῦ δικαστηρίου, κατέβαλε τὸ ἀντίτιμον τῶν καλπῶν καὶ τῶν σφαιριδίων καὶ ἐπρόκειτο νὰ ἐκθέσῃ τὴν κάλπην του, ὅτε ἡ διοικητικὴ ἀρχὴ διὰ μιᾶς ἀποφάσεώς της ἐμπόδισε τὸν κ. Βαφιαδάκην νὰ βάλῃ τὴν κάλπην του. Ἐννοεῖται, ὅτι τὸ ζήτημα τοῦτο ἡ ἐπιτροπὴ ἐφρόντισε νὰ τὸ ἐξετάσῃ· εὗρε λοιπὸν δύο ἔγγραφα μέσα εἰς τὴν δικογραφίαν· τὸ ἓν εἶναι ἡ ἔνστασις τοῦ κ. Βαφιαδάκη, ὅστις διαμαρτύρεται, ὅτι παρανόμως τοῦ ἀφῄρεσαν τὴν κάλπην, καὶ ἡ ἄλλη ἡ ἀπόφασις τῆς Νομαρχίας, ἥτις τοῦ ἀφῄρει τὴν κάλπην λόγῳ, ὅτι δὲν ἦτο ἐγκατεστημένος εἰς τὴν Σύρον. Δὲν θέλω νὰ διατρίψω θεωρητικῶς ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, διότι τοῦτο εἶναι μέγα· περιωρίσθη λοιπὸν ἡ ἐπιτροπὴ μόνον νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐὰν ὁ Βαφιαδάκης δὲν εἶχε τὴν ἐγκατάστασιν, τὴν ὁποίαν ἀπαιτεῖ τὸ ἄρθρον 70 τοῦ Συντάγματος, καλῶς ἔπραξεν ἡ διοικητικὴ ἀρχὴ νὰ τοῦ ἀφαιρέσῃ τὴν κάλπην. Ὑπάρχουν τῷ ὄντι ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου διάφορα θεωρήματα, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἐπὶ τῆς παρούσης ἐκλογῆς δὲν ἔχομεν ἀνάγκην νὰ ἀναπτύξωμεν τὸ θεώρημα τοῦτο, διότι ἡμεῖς ἐξετάζομεν τὸ πραγματικὸν γεγονὸς, τὸ ὁποῖον παρουσιάζεται, ὅτι ὁ κ. Βαφιαδάκης δὲν ἦτον ἐγκατεστημένος εἰς τὴν Σύρον καὶ ἑπομένως δὲν εἶχε τὸ δικαίωμα νὰ ἐκτεθῇ ὡς βουλευτὴς καὶ καλῶς ποιοῦσα ἡ διοικητικὴ ἀρχὴ τοῦ ἀφῄρεσε τὴν κάλπην. Κύριοι, ἡ ἐπιτροπὴ προχωροῦσα εἰς τὴν ἔνστασιν εὗρεν, ὅτι εἰς τὸ πρωτόκολλον τοῦ γʹ τμήματος τὴν τελευταίαν ἡμέραν, καθ’ ἣν ἐτελείωσεν ἡ ψηφοφορία, παρετήρησεν ὅτι τὸ πρωτόκολλον τοῦτο δὲν εἶχεν ὑπογραφὴ ἀπὸ τὴν ἐπιτροπήν. Ἐρευνῶν τὴν ὑπόθεσιν ἐξέτασα μήπως εἰς τὸ πρωτόκολλον ἐγίνετο μνεία, ὅτι ἔκλεισε κατὰ τὴν δεῖνα ὥραν ἡ ψηφοφορία καὶ ὅτι ἐψηφοφόρησαν τόσοι, καθὼς τοῦτο γίνεται εἰς πολλὰς ἐκλογάς. Πραγματικῶς ἡ ἐπιτροπὴ εὗρεν, ὅτι εἰς τὸ πρωτόκολλον τῆς πράξεως ὑπάρχει, ὅτι ἐσφραγίσθησαν αἱ κάλπαι τὴν ἕκτην ὥραν καὶ ἤρχισεν ἡ διαλογὴ, μνείαν ὅμως περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ψηφοφορησάντων δὲν κάμνουν· ἀληθὲς εἶναι ἐπίσης, ὅτι καὶ ἐδῶ ὑπάρχει μία πρᾶξις, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ὑπογεγραμμένη καὶ οἱ ἐνιστάμενοι προσβάλλουν τὸ πρωτόκολλον τοῦτο ὡς μὴ περιβεβλημένον μὲ τὸ νομικὸν κῦρος. Νομίζετε, ὅτι ἦτο ἀξιοπρεπὲς διὰ τὴν ἐπιτροπὴν νὰ τὸ παραλείψῃ καὶ νὰ μὴ τὸ φέρῃ εἰς γνῶσιν τῆς Βουλῆς; Ἐπράξαμεν ὅ,τι ἀπῄτει νὰ πράξωμεν ἡ τιμὴ καὶ ἡ εἰλικρίνεια. Τί σᾶς λέγομεν λοιπόν; ὅτι εἶναι ἀληθὲς, ὅτι τρία μέλη τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς διὰ μετεγενεστέρας ἀναφορᾶς εἰς τὴν νομαρχίαν λέγουσιν, ὅτι κατὰ λάθος ἐκλείσθη τὸ πρωτόκολλον. Σᾶς λέγομεν λοιπὸν, ὅτι δὲν περιβάλλεται μὲ τὸ νομικὸν κῦρος, διότι κανεὶς δὲν δύναται νὰ ἀρνηθῇ ὅτι διότι δὲν φέρει τὰς ὑπογραφὰς εἶναι ἔγκυρον· ἀλλὰ τοῦτο δὲν εἰμπορεῖ νὰ εἰπῇ, ὅτι δὲν εἶναι ἀληθὲς τὸ πρᾶγμα· ὥστε βλέπετε ὅτι ἡμεῖς εἰλικρινῶς ἐφέραμεν εἰς γνῶσιν τῆς Βουλῆς τὰ περιστατικὰ ὅλα καθὼς τὰ ἀνεκαλύψαμεν. Λέγομεν προσέτι, ὅτι ἀφοῦ τὸ πρωτόκολλον δὲν εἶναι ὑπογεγραμμένον καὶ δὲν ἔχει τὸ νομικὸν κῦρος, δύναται κανεὶς νὰ εἴπῃ ὅτι δὲν εἶναι βεβαιωμένον πόσοι ψηφοφόροι εἶναι καθ’ ἑκάστην, διότι ἕκαστος δύναται νὰ ὑποθέσῃ ὅ,τι θέλει, ὑπάρχοντος κενοῦ τοῦ πρωτοκόλλου αὐτοῦ. Ἡ σπουδαία, κύριοι, ἔνστασις εἶναι εἰς τὴν ψηφοφορίαν τῶν νεκρῶν καὶ τῶν ἀπόντων. Ὑπάρχουσι, κύριοι, πολλὰ παράπονα καὶ κατὰ τῆς ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ εἰσηγητοῦ, ὅτι δῆθεν ἔχομεν συμπαθείας εἰς ἄλλα πρόσωπα, ὅτι θέλομεν νὰ ἐξαγάγωμεν τοὺς πολιτικοὺς ἄνδρας καὶ μεγάλους, ὅτι καὶ καθεξῆς, ἀλλὰ παρακαλῶ, κύριοι βουλευταὶ, νὰ μὲ ἀκροασθῆτε ἀκριβῶς εἰς τὴν διήγησίν μου καὶ θέλετε βεβαιωθῆ, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ παραλείψῃ τίποτε κανεὶς ἀφ’ ὅσα ἀναφέρει, ἐὰν εἶχε σέβας πρὸς τὴν τιμήν· ἑπομένως ποῦ στέκονται αὐταὶ αἱ κατηγορίαι, ὅταν λέγωμεν τὴν ἀλήθειαν; Οἱ ἐνιστάμενοι, κύριοι, δὲν εἶχον ἐνστάσεις ὅτε παρέλαβον τὰ ἔγγραφα τῆς ἐπιτροπῆς· ἀλλὰ τοῦτο δὲν συνέβη εἰς τὴν ἐκλογὴν τῆς Σύρου, ἀλλ’ εἰς ὅλας· ἐκτὸς τῶν γενικῶν ἐνστάσεων, τὰς ὁποίας εἶχε, καμμίαν ἄλλην κανεὶς δὲν εἶχε μέσα εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς· ὅλοι δὲ ἐπεφυλάχθησαν νὰ παρουσιάσουν τὰς ἀποδείξεις τῶν ἐνστάσεών των ἐνώπιον τῆς ἐξελεγκτικῆς ἐπιτροπῆς, καὶ ἀκόμη δύναμαι νὰ σᾶς διαβεβαιώσω, ὅτι μέχρι πρὸ 5 ἡμερῶν ἐλάμβανον ἀναφορὰς καὶ ἔγγραφα τῆς ἐκλογῆς τῆς Σύρου. Ὅταν λοιπὸν εἶχον τὴν γενικὴν ἔνστασιν, πολλοὶ φίλοι τοῦ κ. Χρηστίδου μὲ ἠρώτησαν καὶ ἀπήντησα πρὸς αὐτοὺς καὶ εἰς τὸν κ. Βεάκην καὶ Ξανθάκην, ὅτι δὲν ἔχω τὰς ἐνστάσεις, καὶ δὲν εἶναι ἀληθὲς καὶ λυποῦμαι διότι τὸ εἶπεν ὁ κ. Χρηστίδης ὅτι τὰ πρακτικὰ, τὰ ὁποῖα ἦσαν εἰς χεῖράς μου, ἐδόθησαν εἰς τὴν Σύρον· ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν τῶν κυρίων Βεάκη καὶ Ξανθάκη, ἐὰν δὲν τοὺς εἶπα νὰ ἔλθουν εἰς τὸ σπῆτί μου νὰ ἐξετάσωμεν, ἀλλ’ ἐὰν δὲν ἠθέλησαν νὰ ἔλθουν πταίω ἐγώ; δὲν ἔπρεπε λοιπὸν σπουδαῖος ἀνὴρ νὰ ἐπιφέρῃ μομφὰς ἀδίκους. Ἂν δὲν εἴχετε γνῶσιν αὐτοῦ τοῦ πράγματος, τότε βεβαίως δὲν δύναμαι νὰ παραπονεθῶ, διότι δὲν τὸ ἠξεύρατε· εἶναι ὅμως ἀληθὲς, ὅτι δὲν εἶχον καμμίαν δυσκολίαν νὰ δώσω τὰ πρακτικά· καὶ ἡ ἐπιτροπὴ ἡμεῖς, τὰ πρακτικὰ τὰ εἴχομεν εἰς τὴν διάθεσιν ὅλων τῶν ἀνθρώπων ἐντὸς τῶν δωματίων τῆς Βουλῆς. Οἱ ἐνιστάμενοι μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ἐλθόντες πρὸς ἐμὲ μοὶ ἔφερον τὴν ἑξῆς ἔνστασιν· πρῶτον τὴν πιστοποίησιν αὐτοῦ τοῦ ἀστυνόμου τῆς Σύρου, ἥτις ἐξεδόθη, καθὼς φαίνεται, ἐδῶ συνεπείᾳ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 216 ἐγγράφου προσκλήσεως τοῦ δημάρχου Σύρου. Κύριοι, ὅταν ἔγιναν αἱ γενικαὶ ἐνστάσεις κατὰ τῆς ἐκλογῆς τῆς Σύρου, ἔγιναν καὶ ἀντιῤῥήσεις, καὶ τὰς ἀντιῤῥήσεις ταύτας τὰς ἐμνημόνευσα πιστῶς· εἶπον μάλιστα ὅτι ὁ δήμαρχος Σύρου πληροφορηθεὶς, φαίνεται, ὅτι ἔμελλε νὰ ἐκδοθῇ πιστοποιητικὸν διέψευσεν, ἀφοῦ ἐβεβαίωσε τὴν ὑπογραφὴν καὶ τὸ ἐμπεριεχόμενον καὶ εἶπεν εἰς δευτέραν ἀναφορὰν του ὁ ἴδιος, ὅτι μὴ πιστεύσετε κἀνὲν πιστοποιητικὸν, καμμίαν ἀρχὴν, πολὺ περισσότερον ἰδιωτικόν ὅθεν καὶ ἂν ἐξέλθῃ, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς τὴν Σύρον νὰ κρατηθῇ τοιοῦτον ἢ τοιοῦτον βιβλίον· ἂν ᾖναι δυνατὸν ἢ ὄχι, καὶ ἂν αἱ ἀρχαὶ ᾖναι ὑποχρεωμέναι νὰ ἔχωσι τὰ τοιαῦτα βιβλία ἢ ὄχι, ἔργον τῆς ἐπιτροπῆς δὲν εἶναι· ἡμεῖς δὲν θὰ μεταβῶμεν εἰς τὴν Σύρον ν’ ἀνακρίνωμεν ποῖα εἶναι τὰ ληξιαρχικὰ βιβλία τοῦ δημαστυνόμου τῆς Σύρου, οὐδὲ αἱ σχέσεις τοῦ δημάρχου καὶ καθεξῆς, διότι ἐγὼ δὲν γνωρίζω κανένα οὔτε καθῆκον, οὔτε διάθεσιν εἶχον νὰ μεταβῶ εἰς Σύρον· ἔπρεπε λοιπὸν νὰ φέρω εἰς γνῶσιν τῆς ἐπιτροπῆς τὸ πιστοποιητικὸν τοῦ ἀστυνόμου, ἔχων ὑπ’ ὄψιν τὸν νόμον, ὅστις ἐπιβάλλει φοβερὰν ποινὴν εἰς ἐκεῖνον, ὅστις ἤθελεν ἐκδώσει πιστοποιητικὸν ψευδὲς μὲ τὴν ἐπισημότητα τῆς ἀρχῆς. Ἔχω λοιπὸν ἐνώπιόν μου τὴν ἐπίσημον σφραγῖδα καὶ τὴν ὑπογραφὴν εἰς τὴν πρᾶξιν αὐτὴν ἀνθρώπου, ὅστις ἂν ἀποδειχθῇ ψευδὴς θὰ μεταβῇ 5 ἔτη εἰς τὰς φυλακάς· νομίζετε ὅτι ἔπρεπε μᾶλλον νὰ πιστεύσω εἰς τὸν δήμαρχον τῆς Σύρου, ὅστις ἔλεγε μὴ πιστεύετε, ἀλλὰ δὲν εἶχε καμμίαν εὐθύνην, διότι αὐτὸν ὁ νόμος δὲν τὸν τιμωρεῖ, ἢ εἰς τὸν ἄλλον, ὅστις ἔκαμεν ἐπίσημον πιστοποιητικὸν καὶ εἰς τὸν ὁποῖον ὁ νόμος ἐὰν ἐφαρμοσθῇ ἐπιβάλλει 5 ἐτῶν φυλάκισιν; Ὁ ἀστυνόμος λοιπὸν αὐτὸς μᾶς ἐπαρουσίασε τὰ ἔγγραφα αὐτὰ καὶ τὸν κατάλογον. Ὁ δήμαρχος Σύρου, δὲν ἠξεύρω πόθεν προσεκλήθη, ἀπὸ τὸν εἰσαγγελέα, ἀπὸ τὸν νομάρχην, ἀπὸ τὸν ἄλλον δήμαρχον, δὲν ἠξεύρω, οὔτε θέλω νὰ τὸ ἠξεύρω, διότι δὲν μὲ ἐνδιαφέρει, νὰ πιστοποιήσῃ αὐτὸς τὴν ἀλήθειαν· ἐὰν ὅμως ἐπιβαρύνῃ τὴν ἐκλογὴν τοῦτο εἶναι ἄλλο πρᾶγμα. Ὁ δήμαρχος λοιπὸν τῆς Σύρου παρουσιάζει τὸν κατάλογον αὐτὸν τῶν 135 καὶ ζητεῖ νὰ βεβαιώσῃ ὁ ἀστυνόμος ὡς ληξίαρχος, περὶ τῶν νεκρῶν καὶ ἀπόντων. Σᾶς παρακαλῶ νὰ μοὶ εἴπητε, δύναται ἡ ἐπιτροπὴ νὰ δώσῃ εἰς ἓν τοιοῦτον ἔγγραφον τοῦ ἀστυνόμου βάσιν ἢ οὔ; ὁ δήμαρχος εἶναι ὑπογεγραμμένος εἰς τὸν κατάλογον καὶ συνυπεύθυνος μὲ τὸν ἀστυνόμον, διότι ἡ πρᾶξις εἶναι εἰς ἀνάκρισιν καὶ οἱ δύο ὑποχρεοῦνται· πῶς νὰ μὴ πιστεύσῃ λοιπὸν αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους, οἵτινες λέγουν, πιστοποιοῦμεν ὑπὸ τὴν ἐπισημότητα τῆς ἀρχῆς αὐτὰ τὰ πράγματα· ἡ ἐπιτροπὴ λοιπὸν, κύριοι, ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν τὸν κατάλογον δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους. Ἀλλ’ ἐκτὸς τῶν καταλόγων τούτων, κύριοι, οἱ ἐνιστάμενοι μετ’ οὐ πολὺ παρουσίασαν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν διαφόρους ἄλλους καταλόγους, καὶ ὅλοι αὐτοὶ οἱ κατάλογοι ἐπιφέρουν πρὸς ὑποστήριξιν τῆς ἐνστάσεως, τοῦ ὅτι 600 ἄνθρωποι νεκροί, ἀπόντες, ἢ πλαστοὶ ἐψηφοφόρησαν. Τώρα, καθὼς θέλω παραστήσει τὰ πράγματα καὶ καθὼς παρετήρησεν ὁ κ. Χρηστίδης, εἰς ὑμᾶς ἐναπόκειται νὰ κρίνητε καὶ ν’ ἀποφασίσητε ποῦ ἐνυπάρχει ἡ ἀλήθεια καὶ τὸ δίκαιον. Παρουσιάσθη εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ὁ κατάλογος, ὅστις ἐμπεριέχει 101 ὀνόματα, ἐξ αὐτοῦ φαίνονται τρεῖς ψηφοφορήσαντες καὶ ἕνας 4. Ὁ κ. Χρηστίδης εἶπεν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν καὶ εἰς τὴν κατ’ ἀντιμωλίαν συζήτησιν, καὶ ἐδῶ πάντοτε ὠχυρώθη ὅπως προσβάλῃ τοὺς καταλόγους τούτους, εἰς τὸ συνώνυμον διαφόρων ἀνθρώπων· εἶπε λοιπόν, ὅτι εἰς τὴν ἄνω Σῦρον ὑπάρχουν μόνον 10 οἰκογενειακὰ ὀνόματα, αὐτὸ τὸ ἐβεβαίωσε καὶ ὁ ἀντίθετος κ. Γλαράκης· ἐκεῖ λοιπὸν βλέπετε, ὅτι ὑπάρχουν μὲν τὰ αὐτὰ ὀνόματα οἰκογενειακὰ, ἀλλὰ ὑπάρχουν καὶ πατρωνυμικά· ὁ νόμος ἐζήτησε μίαν ἐγγύησιν διὰ τοὺς ἐκλογεῖς, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ νομοθέτης νὰ μὴ εἶχεν ὑπ’ ὄψιν του τὰ ὀνόματα Γεώργιος Δημητρίου καὶ Γεώργιος Δημητρίου ὅτι εἶναι πολλοί· δὲν εἶναι δυνατὸν ὅτι Ἀθ. Πετιμεζᾶς καὶ Ἀθ. Πετιμεζᾶς δὲν εἶναι δέκα εἰς τὰ Καλάβρυτα. Λοιπὸν δύω μέσα ὑπάρχουν νὰ ἐκτιμήσωμεν τὴν ἀλήθειαν τοῦ ψηφοφοροῦντος, τὸ πατρωνυμικὸν ὄνομα καὶ ὁ ἀριθμὸς τοῦ καταλόγου· εἶναι καὶ τὸ ἐπάγγελμα, ἀλλὰ κυρίως αὐτὰ τὰ δύω, διότι εἶναι 10 Ἀθ. Πετιμεζάδες, καὶ εἰς τὸν κατάλογον τῆς Ζακύνθου 30,40 καὶ 50 ὀνόματα τὰ αὐτὰ μιᾶς οἰκογενείας. Εἶναι λοιπὸν πολλὰ ὀνόματα εἰς τὴν ἄνω Σύρον, τὰ ὁποῖα ἔχουν τὸ αὐτὸ ὄνομα, ἀλλὰ κάθε ὄνομα ἔχει τὸν ἀριθμόν του· ἐδῶ ὅμως παρουσιάζεται ἕνας ἄνθρωπος, ὅστις ψηφοφορεῖ δὶς μὲ τὸν αὐτὸν ἀριθμόν. Ἰδοὺ λοιπὸν τὸ πλημμελές· καὶ ὁ κ. Χρηστίδης μᾶς λέγει, ὅτι ἐψηφοφόρησαν αὐτοὶ, ἀλλ’ ἦσαν πολλοὶ καὶ ἔπρεπε νὰ ψηφοφορήσουν, τότε θὰ ἀποφανθῆτε κατὰ τὴν ἔννοιαν τοῦ κ. Χρηστίδου· ἐὰν παραδεχθῆτε ὅμως τὸν ἰσχυρισμὸν τῆς ἐπιτροπῆς, ἥτις λέγει, ὅτι αὐτὰ εἶναι τὰ δύω ἀληθῆ γνωρίσματα τῶν ψηφοφόρων, τότε θὰ παραδεχθῆτε τὴν ἀπόφασιν τῆς ἐπιτροπῆς. Κύριοι, σᾶς ἐρωτῶ νὰ μοὶ εἴπητε, δύναται νὰ ὑπάρχῃ εἰλικρινέστερόν τι ἐντὸς τῆς ἐκθέσεως αὐτῆς; ἠδυνάμεθα νὰ γράψωμεν περισσότερα ἢ ὀλιγώτερα παρ’ ὅ,τι τὰ πράγματα λέγουσι; καὶ δὲν ἔχομεν δίκαιον νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἡμεῖς μὲν οὕτως σκεπτόμεθα, σεῖς δὲ πράξετε ὅ,τι θέλετε; Ἐκτὸς τῶν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἐψηφοφόρησαν ὑπὸ τὸν αὐτὸν ἀριθμὸν πολλάκις, ὑπάρχει ἕνας κατάλογος, ὅπου πολλοὶ ἄνθρωποι ἐψηφοφόρησαν ὑπὸ τὸν αὐτὸν ἀριθμὸν, καὶ ὁ κατάλογος αὐτὸς ἔχει 18 ὀνόματα. Σᾶς εἶπεν ὁ κ. Χρηστίδης, ὅτι ὅλοι αὐτοὶ οἱ ἀριθμοὶ δὲν δύνανται νὰ ἐπηρεάσουν τὸ ἀποτέλεσμα, διότι αὐτὸς ἔχει 300 ψήφους περιπλέον τοῦ ἐπιλαχόντος· δὲν εἶναι ἀληθές, διότι οἱ λογαριασμοὶ πρέπει νὰ γίνωνται κατὰ πᾶσαν ἐνδεχομένην ὑπόθεσιν· ὅλοι αὐτοὶ οἱ διπλοῖ ἀριθμοὶ ἀποτελοῦσι τὸν ἀριθμὸν 403, 138 ἔχει ὁ πρῶτος κατάλογος, ἀφαιρουμένων 17 μένουν 128.

§31ΧΡΗΣΤΙΔΗΣ. 135 εἶναι ὅλοι.

§32Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Προσθέτω 24 δὶς ψηφοφορήσαντας καὶ γίνονται 152· οἱ δὶς ψηφοφορήσαντες εἶναι 100, ὥστε 150 καὶ 100=250· εἶναι καὶ κάτι κουσούρια καὶ δέκα εἰς τὴν κάτω Σύρον ὅπου γίνονται 270. Αὐτοὶ λοιπὸν οἱ πλαστοὶ ψηφοφόροι νὰ προστεθῶσι καὶ ἀφαιρεθῶσι μεταβάλλουσι τὸ ἀποτέλεσμα. Ἀλλὰ θὰ μοὶ εἴπητε ὅτι πρέπει νὰ λογαριασθῶσιν εἰς ὄφελος τοῦ ἑνὸς ἀποκλειστικῶς ἢ τοῦ ἄλλου; Ὁ Θεὸς τὸ εἶπε τοῦτο, ἐγὼ δὲν τὸ ἠξεύρω πῶς ἤθελον ψηφοφορήσει αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι, ἂν ἐψηφοφόρουν ἀληθῶς. Ἀλλ’ ἐκτὸς τούτου δὲν εἶναι μόνον αὐτὰ τὰ πράγματα, ἀλλὰ καὶ κάτι ἄλλα, τὰ ὁποῖα σᾶς εἶπεν ὁ κ. Χρηστίδης κατηγορῶν τὴν ἐπιτροπὴν, ὅτι καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν Σύρον εἶναι ὀλίγα ὀνόματα, πλὴν δὲν εἶναι ὀλίγα, διότι παρέλειψα νὰ προσθέσω καὶ ἕνα κατάλογον ἐξ 80 ἀνδρῶν.

§33ΧΡΗΣΤΙΔΗΣ. Ἀφήσατε αὐτά· αὐτὰ δὲν ἠμποροῦν πλέον ...

§34Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Παραγράφονται αὐτά; ἔπαυσε πλέον ἡ ἀλήθεια; εἶσθε κύριοι νὰ τὰ παραγράψητε, ἀλλὰ δι’ ἐμὲ ἡ ἀλήθεια εἶναι πάντοτε ἀλήθεια. Ἰδού, κύριοι, ἕνας ἄλλος κατάλογος τὸν ὁποῖον κατὰ λάθος δὲν ἐδημοσίευσα εἰς τὸ βιβλίον αὐτὸ, καὶ ὄχι κατὰ λάθος, ἀλλὰ διότι ἦλθεν ἀργά. Παρεπονέθη ὁ κ. Χρηστίδης ὅτι δὲν ἐδημοσίευσα τοὺς καταλόγους· ἐγὼ ὅ,τι ἔπρεπε νὰ εἴπω περὶ τῶν καταλόγων, τὸ εἶπα· εἶπον ὅτι παρουσιάζονται καὶ ἄλλοι κατάλογοι, οἱ ὁποῖοι ἀποδεικνύουν, ὅτι ὑπάρχουν καὶ ἄλλοι ὑπὸ τὸ αὐτὸ ὄνομα, ἀλλ’ ἐγὼ τὸ ἀποκρούω, διότι λέγω, ὅτι καὶ ὁ ἀριθμὸς ἀποτελεῖ τὸ ὄνομα τοῦ ψηφοφόρου, ὥστε δὲν σᾶς ἠδίκησα μὲ τοῦτο· εἶπεν ὅμως ὁ κ. Χρηστίδης, βλέπει ὅτι ὑπάρχουν ὄχι μόνον οἱ ὀλίγοι εἰς τὴν κάτω Σύρον, ἀλλὰ καὶ οἱ ἄλλοι· ἀλλ’ ἐκτὸς τούτου ἐγὼ ὑπέθεσα, ὅτι τῷ ὄντι πολλὰ τοιαῦτα καὶ ἄλλα συνέβησαν, καὶ τὸ ὑποστηρίζω ὄχι ἐγὼ εἰς τὴν κάτω Σύρον, ἀλλὰ καὶ αἱ ἐφορευτικαὶ ἐπιτροπαὶ, εἶναι δὲ τόσον ἀληθὲς, ὥστε δὲν ἔχετε ἀνάγκην παρὰ νὰ ἀναγνώσητε τὰ ἔγγραφα ταῦτα, διότι εἶναι σπουδαῖα καὶ πρέπει νὰ τὰ ἀναγνώσητε. Λοιπὸν, κύριοι, ὅταν εἶπον ἓν πρᾶγμα, δὲν τὸ εἶπον διὰ νὰ ἐπιβαρύνω, ἀλλὰ διότι τὸ εὗρον μέσα εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς ἐπιτροπῆς· τὸ ἐγράψατε σεῖς εἰς τὴν Σύρον καὶ ὄχι ἐγώ. Ἀναγνώσατε, κύριε γραμματεῦ, τὰ ἔγγραφα. Ὁ γραμματεὺς κ. Νοταρᾶς τὰ ἀναγινώσκει.

§35Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τοιαῦται λοιπὸν πράξεις ὑπάρχουν 5 ἢ 6 καὶ θέλετε ἴδει κάμποσα παράπονα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἄλλα ἀντ’ ἄλλων, ἔχουν ἄλλους καταλόγους. Δὲν εἶχον δίκαιον λοιπὸν νὰ εἴπωσιν, ὅτι εἰς μίαν πόλιν ὅπου οἱ ἄνθρωποι δὲν γνωρίζουν ὁ ἕνας τὸν ἄλλον καὶ ὅπου φαίνονται τόσαι ἀσχημίαι καὶ καταγγέλλονται ἐνώπιον τῆς δικαιοσύνης, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ συνέβησαν καὶ περισσότερα; ἀλλ’ εἶπόν τι περισσότερον τῆς ἀληθείας, διὰ τὸ ὁποῖον παραπονεῖται ὁ κ. Χρηστίδης; Ἄλλο, κύριοι, θὰ σᾶς εἴπω τώρα. Ὁ κύριος Χρηστίδης παραπονεῖται ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅτι τὸν εἴπομεν δωροδόκον, ὅτι ἐδωροδόκησε νὰ γίνῃ βουλευτής. Ἐὰν ἐμελέτας, κύριε Χρηστίδη, τὰ ἔγγραφα ἀντὶ νὰ ἐμέμφεσο ἐμὲ, θὰ ἐμέμφεσο τὸν ἑαυτόν σου· ἐγὼ ἔγραψα τὰ ἐπιτίμια τῆς Σύρου τῶν δύο ἐπισκόπων, οἱ ὁποῖοι ἐξῆλθον εἰς τὴν πόλιν τὴν τρίτην ἡμέραν καὶ ἔλεγον, ὅτι, ὅστις λαμβάνει μέρος, νὰ ἦναι ἀφωρισμένος ἢ κατηραμένος; Σεῖς λαλεῖτε περὶ τῶν ἐπιτιμίων· ἐγὼ μόνον τὸν ἕνα ἐπίσκοπον γνωρίζω, τὸν ἄλλον ὄχι. Ἐπομένως διατὶ παραπονεῖσθε ὅπου κάμνομεν ἡμεῖς λόγον περὶ ἐπιτιμίων, τὰ ὁποῖα ἐξεδίδοντο; καὶ πότε; ὄχι πρὸ τῆς ἐκλογῆς, ὥστε νὰ εἴπω, ὅτι ἐξεδόθησαν, ὅπως προληφθῇ ἓν κακὸν, ἀλλὰ τὴν τρίτην ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας, τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύει ὅτι ἐγένετο δωροδοκία· ἀλλὰ δὲν θὰ εἰπεῖ ὅτι τὴν ἐκάματε τοῦ λόγου σας. Ἐπομένως ἀναφερόμενοι εἰς τοιαῦτα παραδείγματα ἔχομεν δίκαιον νὰ λέγωμεν, ὅτι ὑπῆρξε δωροδοκία καὶ δὲν ἔπρεπε νὰ ἐνδύεσθε αὐτὸ τὸ ἔνδυμα, κύριε Χρηστίδη, καὶ νὰ τὸ λαμβάνετε ὅτι λέγεται δι’ ὑμᾶς, διότι ἠξεύρω ὅτι παράδες δὲν ἔχετε περισσοτέρους ἀπὸ ἡμᾶς. Ἀλλὰ, κύριοι βουλευταὶ, εἶναι ἔργον εἰλικρινείας, ἔργον αὐστηρᾶς ἠθικῆς νὰ παραλείψωμεν τὰ πράγματα αὐτὰ, καὶ νὰ μὴ τὰ ῥίψωμεν ὑπ’ ὄψιν ὑμῶν διὰ νὰ σκεφθῆτε καὶ σεῖς; καὶ διὰ τοῦτο κατηγορούμεθα τόσον σκληρῶς; Ἄ!! Καὶ τί λέγομεν εἰς τὴν ἔκθεσίν μας, κύριοι; ... «Ἐπειδὴ δὲ καὶ τὰ ἐπιτίμια ἀμφοτέρων τῶν σεβασμιωτάτων ἐπισκόπων Σύρου ἐξεδόθησαν τὴν 3 ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας, ὑποστηρίζουσι μᾶλλον τοὺς ἰσχυρισμοὺς τῶν ἐνισταμένων, οἱ ὁποῖοι ὁμολογοῦσιν ὅτι, ἀφοῦ ἐγνώσθη καὶ ἐξετάσθη ἡ διὰ τῆς δωροδοκίας διαφθορὰ, ἐχρειάσθη νὰ ἐπιτιμηθῶσιν ἐκκλησιαστικῶς οἱ ἔνοχοι· ἄλλως τε ἐὰν ἡ δωροδοκία ἐθεωρεῖτο ὡς ἐπικείμενον κακὸν, ὅπερ ἔπρεπε νὰ προληφθῇ, τὰ ἐπιτίμια τῶν σεβασμιωτάτων ἐπισκόπων ἤθελον λογικῶς ἐκδοθῆ πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ψηφοφορίας, καὶ οὐχὶ κατὰ τὴν αὐτὴν ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας.» Οὕτως ἡμεῖς ἐκρίναμεν, διότι διὰ νὰ ἐκδοθῶσι τὴν τρίτην ἡμέραν τὰ ἐπιτίμια πρέπει νὰ ὑπῆρχεν ἐν ἐνεργείᾳ τὸ κακόν. Ἀπεῤῥίψαμεν κατόπιν ὅσας ἐνστάσεις δὲν εὕρομεν λογικὰς, ἀρκούσας, καὶ διὰ τοῦτο ἐλάβαμεν μικρὰν μομφήν· ἔπρεπε περὶ ὅλων νὰ λαλήσωμεν, ἀλλὰ εἴχομεν βαρυνθῆ, διότι δὲν ἐπαύατε νὰ μᾶς βαρύνετε, καὶ νὰ μᾶς ἐνοχλῆτε καθ’ ἑκάστην μὲ ἑκατὸν χιλιάδας ἀναφοράς. Κύριοι, λόγος μέγας καὶ λόγος πολὺς ἐγένετο περὶ τοῦ ἀποτελέσματος τῆς ἐκλογῆς τῆς ἄνω Σύρου, ἐπεθύμουν καὶ κατὰ τοῦτο νὰ μὴ ἀφήσω τὴν Βουλὴν εἰς ἄγνοιαν, διότι καθὼς βλέπετε εἰς τὴν ἔκθεσίν μας ἀπὸ τὰς ἐνστάσεις τῶν ἐνισταμένων, ὅτι ἀληθὴς ψηφοφορία εἰς τὴν ἄνω Σύρον δὲν ἔγινεν· ἀλλὰ πρὸς ὑποστήριξιν τοῦ συλλογισμοῦ τούτου βεβαίως πρέπει νὰ φέρωμεν ἐνώπιόν σας τὰ πράγματα, διότι ἄλλως δὲν δυνάμεθα νὰ εὕρωμεν τὴν ἀλήθειαν. Κύριοι, οἱ ἐνιστάμενοι εἰς τὴν ἄνω Σύρον ἰσχυρίζονται ὅτι τὴν τρίτην ἡμέραν ἰδίως ἐκλογὴ δὲν ἔγινεν, ἀλλ’ ὅτι πλῆθος ἀνθρώπων εἰσῆλθον εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας καὶ ἀπεμάκρυναν τὸν ἀντιπρόσωπον, δὲν ἠξεύρω τίνος, ὁ δὲ γραμματεὺς ἀντὶ νὰ γράψῃ τὸ δεῖνα ὄνομα ἔγραφεν ἄλλο ἀντ’ ἄλλου, καὶ ἕνεκα τούτου ἔγινε μία σύγχυσις καὶ διακοπὴ τοῦ δικαιώματος τῆς ψηφοφορίας· τοῦτο βεβαίως ὑποστηρίζει τὸ μὴ ἀληθὲς τοῦ καταλόγου, καὶ ὅτι οἱ δὶς καὶ τρὶς ψηφοφορήσαντες εἶναι ἐκ τοῦ ὅτι οἱ ἐνιστάμενοι λέγουν, ὅτι ἀληθὴς ψηφοφορία δὲν ἔγινε· μολονότι τοῦτο ἠδύνατο νὰ σᾶς πληροφορήσῃ περὶ τῆς εἰκονικῆς ψηφοφορίας, ἀλλ’ εἰς ἀπόδειξιν ἔρχονται αὐτὰ ταῦτα τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς. Βλέπετε, κύριοι, ἐδῶ, ὅτι ὁ αὐτὸς γραμματεὺς πρωτοκολλιστὴς ἐξακολουθεῖ τὴν τρίτην ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας νὰ συντάττῃ τὰς πράξεις καὶ καταγράφῃ τὰ ὀνόματα εἰς τὸν κατάλογον· σύμφωνα δὲ μὲ τὸν νόμον ἠκολούθησεν ἕως τὴν τρίτην ἡμέραν, διότι κατὰ τὴν τάξιν πρέπει ὁ ψηφοφόρος παρουσιαζόμενος ἐνώπιον τῆς ἐπιτροπῆς, ἀφοῦ ἐξελεγχθῇ ἡ ταυτότης του, νὰ σημειοῖ τὸ ὄνομα καὶ τὸν αὔξοντα ἀριθμὸν, καὶ τοιουτοτρόπως νὰ μεταβῇ νὰ ψηφοφορίσῃ· ἐδῶ ὅμως τί φαίνεται; ὑπὸ τὸν ἀριθμὸν 377 παρουσιάζεται μία ἀσχημία, διότι ἄλλη χεὶρ ἔχει γράψει τοὺς ἀριθμούς· δὲν θέλω νὰ εἴπω, ὅτι εἶναι ἄλλη μελάνη, διότι ἡ χεὶρ εἶναι τόσον καθαρὰ, ὥστε δὲν δύναται οὐδεὶς νὰ ἀμφιβάλῃ, ἅμα λάβῃ εἰς χεῖράς του τὸ πρωτόκολλον. Κύριοι, λέγομεν εἰς τὴν ἔκθεσίν μας, ὅτι οἱ ἀριθμοὶ αὐτοὶ δὲν ἐτέθησαν κατὰ τὴν ὥραν τῆς ψηφοφορίας, εἰς πολλὰ μέρη μάλιστα δύναμαι νὰ ἀναφέρω καὶ ἓν ὄνομα· δὲν ὑπάρχει ὁ ἀριθμὸς, ἀλλὰ ὁ γραμματεὺς ἐκ τῆς μεγάλης συῤῥοῆς ἄφησε τοὺς ἀριθμοὺς καί κατόπιν ἔγραψεν ἄλλοι ἀντ’ ἄλλων καὶ εἰς ἄλλην ὥραν, καὶ ἄλλη χείρ. Βεβαίως, κύριοι, τὸ φαινόμενον τοῦτο ἕκαστος δύναται νὰ τὸ ἐξηγήσῃ, ὅπως θέλῃ, ἀλλ’ ἡμεῖς νομίζομεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ φέρωμεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς αὐτὰ τὰ πράγματα ὡς ἔντιμοι ἄνθρωποι, διότι αὐτὸ ἦτο τὸ καθῆκον ἡμῶν καὶ ἔπρεπε νὰ τὸ πράξωμεν. Ὁ κ. Χρηστίδης σᾶς ἐλάλησε καὶ ἔκαμε λόγον, ἢ μᾶλλον μετεχειρίσθη τὸν λόγον, τὸν ὁποῖον ἡμεῖς ἔχομεν εἰς τὴν ἔκθεσίν μας, ὅτι εἶναι δύσκολον ἔργον νὰ σύρῃ τις 2,000 ψηφοφόρους, καὶ παρουσίασε τὰ πρακτικὰ τῆς ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία λέγει, ὅτι ἐψηφοφόρησαν ἄλλοι ἀντ’ ἄλλων, τοῦτο τὸ ἐξηγεῖ, ὅτι ἔγινε διὰ νὰ ἐπιβαρύνῃ τὴν ἐκλογὴν, ἀλλὰ δύνασθε νὰ πεισθῆτε, ἐὰν συνέβησαν, διὰ νὰ ἐπιβαρύνωσι κατά τι τὴν ἐκλογήν; Καὶ ταῦτα, κύριοι, εἶχον νὰ εἴπω ὡς πρὸς τὸ οὐσιαστικὸν μέρος τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σύρου· καὶ ἐπειδὴ, καθὼς σᾶς εἶπον ὅλα τὰ πράγματα μὲ πείθουσιν, ὅτι ἡ ἐκλογὴ δὲν ἔγινε κατὰ τοὺς διαγεγραμμένους τύπους, δὲν ἐδίστασα, ἐπαναλέγω, νὰ ζητήσω τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς ἐνώπιόν σας, ἔχων ὑπ’ ὄψιν ὅλα τὰ περιστατικὰ, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέφερον. Ἀλλὰ, κύριοι, δὲν εἶναι δίκαιον νὰ κατηγορῇ τις τὴν ἐπιτροπὴν, ἐὰν εὑρίσκεται ἐν διαφωνίᾳ· πιθανὸν νὰ μὴ ἀρέσουν εἰς τὸν κ. Χρηστίδην αἱ σκέψεις μας· εἶναι τοῦτο δυστύχημα, λυποῦμαι καὶ ἐγὼ, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν οἱ ἄνθρωποι νὰ σκέπτωνται ὅλοι κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον· δὲν πρέπει λοιπὸν νὰ μέμφηταί τις τὴν ἐπιτροπὴν διὰ τὰς σκέψεις της. Κύριοι, εἶναι ἀληθὲς, ὅτι μᾶς ἐδόθησαν πολλαὶ ἀναφοραὶ ἐκ μέρους πολιτῶν καὶ πολλὰς θὰ ἴδατε δημοσιευμένας· τὰς ἀναφορὰς αὐτὰς τὰς ἐλάβαμεν ὑπ’ ὄψιν καὶ τὰς ἐφέραμεν ἐνώπιόν σας καὶ ἀρκούμεθα μόνον νὰ σᾶς εἴπωμεν, ὅτι ἐδόθησαν καὶ ἄλλα ἔγγραφα, εἰς τὰ ὁποῖα δὲν ἐδόσαμεν σημασίαν, διότι οὔτε νομικῶς, οὔτε λογικῶς σκεπτόμενοι ἠδυνάμεθα νὰ βασισθῶμεν εἰς ἀναφορὰς, αἱ ὁποῖαι ἠμπορεῖ νὰ ᾖναι καὶ νὰ ἐμπεριέχωσι ἄλλο τι παρὰ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔγινεν, ἀφοῦ ἠξεύρετε τί συμβαίνει εἰς τοιαύτας περιστάσεις. Ὅταν ἤμην εἰς τὴν ἐπαρχίαν ὅλοι οἱ ἄνθρωποι μοὶ ὑπεσχέθησαν τὰς ψήφους των, καὶ μόλα ταῦτα ἔλαβον ὅσας ἔλαβον· ἐὰν ἤθελον λάβει τὴν ὑπογραφήν των, ἤθελον τὰς λάβει ὅλας. Βλέπετε λοιπὸν κατὰ τί διαφέρει ἡ ὑπογραφὴ τῆς ψήφου. Ἔχων τοῦτο ὑπ’ ὄψιν δὲν δύναμαι νὰ βάλω βάσιν εἰς τὰς ἀναφοράς. Εἶναι, ἀληθῶς, μία ἔνδειξις, τὴν ὁποίαν δύναται καθεὶς νὰ ἐκτιμήσῃ ὅπως θέλῃ, διότι ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὸν τόπον, ἀπὸ τὸν ἀριθμὸν, ἀπὸ πολλὰ ἄλλα περιστατικὰ, τὰ ὁποῖα κάλλιον ἐμοῦ γνωρίζετε, διὰ νὰ πεισθῆτε περισσότερον ἢ ὀλιγώτερον. Ὥστε, κύριοι, δὲν ἔχω τίποτε ἄλλο νὰ ὑποβάλω ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς.

§36ΧΡΗΣΤΙΔΗΣ. Εἰμή......

§37ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἰμὴ τὴν παραδοχὴν βεβαίως τῆς ἐκθέσεως· διότι ὑπάρχουν καὶ ἄλλα περὶ τῶν ὁποίων διαπραγματεύεται ἡ ἔκθεσις, ἀλλὰ οἱ ἐνιστάμενοι δὲν ἔκαμον λόγον καὶ διὰ τοῦτο δὲν ὁμιλῶ καὶ ἐγὼ περὶ αὐτῶν.

§38ΣΑΡΑΒΑΣ. Μοὶ φαίνεται, ὅτι ἡ ἐπαρχία Σύρου ἀποτελεῖται ἀπὸ 3 δήμους· ἀπὸ τοὺς δήμους τῆς ἄνω Σύρου, τῆς Ἑρμουπόλεως καὶ τῆς Μυκόνου· ἔχω μίαν ἀπορίαν· καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τοὺς δύο ἄλλους δήμους ἤκουσα πολλὰ παράπονα, ἀλλὰ καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸν δῆμον Μυκόνου δὲν ἤκουσα κανὲν παράπονον, διατὶ ἀκυροῦται καὶ αὐτός;

§39ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν πιστεύω νὰ ἔχητε ἀπορίαν, ἀλλὰ ἐγὼ θὰ σᾶς εὐχαριστήσω. Σᾶς λέγω λοιπὸν πρῶτον, ὅτι κατὰ τοῦ δήμου Μυκόνου ὑπάρχουν ἀσθενεῖς ἐνστάσεις περὶ τῶν ὁποίων δὲν ἔκαμα λόγον· παραδέχομαι τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς καὶ σᾶς λέγω, ὅτι ὁ δῆμος Μυκόνου δὲν διαθέτει πολλὰς ψήφους· τὸ μέγα ποσὸν εἶναι εἰς τοὺς δήμους Ἑρμουπόλεως καὶ τῆς ἄνω Σύρου· ἑπομένως δὲν δύναται νομίζω νὰ ἔχῃ κἀμμίαν ἐπιῤῥοὴν ἡ μὴ ἀκύρωσις τοῦ δήμου Μυκόνου ὡς πρὸς τὴν ἄλλην ἐκλογήν. Οἱ ἐνιστάμενοι λέγουν, καὶ ἂν θέλετε εἶναι ὀρθὸν, ἀλλ’ αὐτὸ δὲν εἰμποροῦμεν νὰ τὸ ἐφαρμόσωμεν εἰμὴ κατὰ τὰς περιστάσεις, ὅτι δὲν πρέπει ν’ ἀκυρωθῇ αὐτὸς ὁ δῆμος, διότι πρέπει ν’ ἀκολουθήσωμεν τὴν αὐτὴν τακτικὴν, ἣν μέχρι τοῦδε ἠκολουθήσαμεν. Ἐγὼ πρεσβεύω μίαν ἀρχὴν, ὅτι ἡ ἀκύρωσις δήμου τινὸς πρέπει νὰ συνεπιφέρῃ τὴν ἀκύρωσιν ὅλης τῆς ἐκλογῆς· ἀλλὰ θεωρητικῶς τοῦτο εἶναι σωστὸν, πραγματικῶς ὅμως δὲν δύναται νὰ ἐφαρμοσθῇ εἰς ὅλα τὰ μέρη καὶ εἰς ὅλας τὰς περιστάσεις. Τέλος δὲ, κύριοι, ἐγὼ δι’ ἐμαυτὸν λαλῶν, εὗρον ὅτι εἰς τὴν ἐκλογὴν τῆς Σύρου ὑπῆρχον συνδυασμοί, οἱ ὁποῖοι συνετέλεσαν ὁ μὲν ὑπὲρ τοῦ δὲ, ἕνεκα τῶν ὁποίων συνέβησαν αὐτὰ τὰ ἀποτελέσματα· ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχουν ἐκεῖ μόνον 500 ἢ 600 ψῆφοι καὶ προέρχονται ἀπὸ συνδυασμοὺς, διότι καὶ οἱ μὲν καὶ οἱ δὲ ἔχουν ψήφους, ἐπειδὴ δὲν εἶναι φόβος ἐκεῖ νὰ γίνῃ στάσις, ἐπειδὴ αἱ ψῆφοι εἶναι ὀλίγαι δι’ ὅλους, ὅλοι αὐτοὶ οἱ λόγοι συντείνουν εἰς τὴν ἀκύρωσιν ὅλης τῆς ἐπαρχίας. Τώρα ἄλλως ἔπρεπε νὰ σκεφθῶμεν, ἐὰν ἡ ἐπαρχία εἶχε 10 δήμους καὶ ἀκυρώναμεν μόνον τοὺς τρεῖς, τότε βεβαίως δὲν ἔπρεπε νὰ ἀκυρώσωμεν καὶ τοὺς ἄλλους 7, ἐὰν ὅμως πρόκηται ν’ ἀκυρώσωμεν τοὺς 9 νομίζω, ὅτι οὔτε στιγμὴν δὲν πρέπει νὰ ἀμφιβάλωμεν διὰ νὰ ἀκυρώσωμεν καὶ τὸν 10. Ἰδοὺ οἱ λόγοι διὰ τοὺς ὁποίους προέβημεν εἰς τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς ὅλης τῆς ἐπαρχίας Σύρου.

§40ΤΙΝΕΣ. Ἀρκετά.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον;

§42ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Μίαν παρατήρησιν ἔχω νὰ κάμω. Ἐπειδὴ οὐδεμία κατηγορία ἀνεπτύχθη κατὰ τοῦ δήμου Μυκόνου, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δίκαιον ν’ ἀκυρωθῇ· καθόσον, ἀφοῦ ἡ ἐπιτροπὴ καὶ ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ διαιρετὸν τῶν ἐκλογῶν, τουτέστιν, ἐὰν εἰς ἕνα δῆμον συνέβη μία παρανομία, δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ τεθῇ εἰς δοκιμασίαν εἷς ἄλλος, εἰς τὸν ὁποῖον δὲν συνέβη οὐδεμία παρανομία· τὸ αὐτὸ πρέπει καὶ σήμερον νὰ παραδεχθῶμεν, καὶ δὲν πρέπει ν’ ἀκυρώσωμεν τὸν δῆμον ἐκεῖνον, διότι ὀφείλομεν ν’ ἀκολουθήσωμεν τὸν αὐτὸν νόμον καὶ λόγον ἐφ’ ὅλων τῶν πραγμάτων. Σᾶς πταίει ἡ Μύκωνος ἐὰν ἔχῃ ὀλίγους κατοίκους, ἀφοῦ δὲν παρηνόμησε καὶ θέλετε νὰ τὴν ἐπαναφέρητε εἰς νέαν δοκιμασίαν, ἀφοῦ τὴν ἀρχὴν αὐτὴν τὴν παρεδέχθητε εἰς τὴν ἐκλογὴν τῶν Κυθήρων καὶ τῆς Μεσσήνης; δὲν ἐννοῶ διὰ ποῖον λόγον θέλετε νὰ κάμητε ἐξαίρεσιν εἰς τὴν ἐπαρχίαν τῆς Σύρου. Ἂς μοὶ ἐπιτρέψῃ ἐδῶ ὁ τελευταῖον καταβὰς τοῦ βήματος νὰ τοῦ κάμω τὴν παρατήρησιν διὰ τὴν διαφορὰν τοῦ γραψίματος, τὴν ὁποίαν ἀπήντησεν ἐν τῷ πρωτοκόλλῳ, καὶ ἡ ὁποία διαφορὰ τοῦ ἐνέπνευσε μεγάλην ἀμφιβολίαν ὡς πρὸς τὴν νομιμότητα τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας Σύρου, νὰ τοῦ ὑπομνήσω αὐτὴν τὴν στιγμὴν, ὅτι ἐφέτος ὁποῦ ἐνήργησα μετὰ τοῦ ἐξαδέλφου μου τὴν ἐκλογὴν εἰς τὸν δῆμον Κλειτωρίας, ἡ ἐπιτροπὴ εἶχε θέσει πρωτοκολλιστὴν ἕνα Κωνσταντῖνον Ἀντωνόπουλον· ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐσυσσωρεύοντο ψηφοφόροι πολλοὶ, καὶ ἐπειδὴ ἐκουράζετο πολὺ, ἐβοηθεῖτο καὶ ἀπὸ ἓν μέλος τῆς ἐπιτροπῆς. Θέλετε νὰ πεισθῆτε καὶ περὶ τούτου; λάβετε αὐτὸ τὸ πρωτόκολλον τῆς ἐκλογῆς, ἡ ὁποία ἐνηργήθη νομιμώτατα, καὶ θέλετε ἰδεῖ ἀμέσως τὴν διαφορὰν τοῦ γραψίματος· ἀλλ’ ἕπεται ἐκ τούτου, ὅτι ἡ ἐκλογὴ, διότι ὑπάρχει διαφορὰ εἰς τὸ γράψιμον, εἶναι παράνομος; ὄχι· τοῦτο συμβαίνει εἰς ὅλας τὰς ἐκλογάς· διότι ὅλοι γνωρίζετε πῶς ἐνεργοῦνται αἱ ἐκλογαί. Καὶ μίαν ἄλλην παρατήρησιν ἔχω νὰ κάμω. Τὸν ἔπεισε, λέγει, ὅτι ἡ διαφορὰ αὕτη προέρχεται ἐκ τοῦ ὅτι ἐψηφοφόρησαν τινὲς δὶς, ὅτι ἦτο μία μεγάλη ἀπόδειξις τῆς νοθεύσεως, ἥτις ἔλαβε χώραν· τοῦτο δὲν εἶναι ἰσχυρόν· διότι ἀφοῦ ὁ κύριος εἰσηγητὴς, ὅστις εἶχε 40 ἡμερῶν προθεσμίαν, ἔκαμε λάθος καὶ παρέλειψε νὰ τυπώσῃ κατάλογον ἐξ ἑξήκοντα ὀνομάτων, ὅστις ἤθελε φέρει μεγάλα ἐπιχειρήματα διὰ τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς, θέλετε εἷς μόνος ἄνθρωπος, ὁ πρωτοκολλιστὴς, περικυκλούμενος ἀπὸ 30, 40 ἄτομα νὰ μὴ κάμῃ ἓν λάθος, καὶ ἀντὶ νὰ γράψῃ 31, νὰ γράψῃ 32; καὶ νομίζετε, ὅτι δὲν ὑπόκειται ὁ πρωτοκολλιστὴς εἰς τὴν ἀνθρωπίνην ἀδυναμίαν, εἰς τὴν ὁποίαν ὑπόκειται ὁ κύριος εἰσηγητής; Μοὶ φαίνεται, ὅτι οἱ λόγοι αὐτοὶ δὲν εἶναι ἀρκετὰ ἰσχυροὶ διὰ νὰ πείσωσι τὴν Βουλὴν, ὅτι ἡ ἐκλογὴ αὐτὴ εἶναι παράνομος· ἀλλὰ λέγουν, καὶ ἀνέγνωσαν μίαν καταγγελίαν, ἐκ τῆς ὁποίας ἤθελον νὰ σᾶς πείσουν, ὅτι καὶ καταγγελία ἐγένετο κατὰ τῶν δὶς ψηφοφορησάντων, ἑπομένως σᾶς εἶπον, ὅτι ὁ ἐλάχιστος δισταγμὸς δὲν μένει ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἔκνομος. Προχθὲς εἰς τὴν συζήτησιν τῆς ἐκλογῆς τῆς Γορτυνίας ἔφερα τὴν παρατήρησιν αὐτὴν, καὶ ὁ κύριος αὐτὸς μᾶς εἶπε· ποῦ εἶναι τὰ ἐντάλματα τῆς δικαστικῆς ἀρχῆς; καὶ ἂν εἰς τὴν Γορτυνίαν ὅπου ἀπέτυχον οἱ ἀντιπολιτευόμενοι, καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐκδοθοῦν ἐντάλματα, μᾶς ἐζήτησαν νὰ παρουσιάσωμεν τοιαῦτα, πῶς δὲν μᾶς παρουσιάζετε σήμερον, ὁπότε ἔχετε ὅλα τὰ μέσα, καὶ ὅπου ἡ δικαστικὴ ἀρχὴ ἐπροκλήθη διὰ νὰ χρησιμεύσῃ εἰς ἀπόδειξιν τοῦ ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἔκνομος;

§43Σ. ΠΕΤΜΕΖΑΣ. Κύριοι, πολὺ οὐσιῶδες ἀντικείμενον ἐλησμόνησα εἰς τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Σαράβα. Ἡ ἐπαρχία τῆς Σύρου ἔχει ἀνακηρύξει τέσσαρας βουλευτὰς, ἀλλὰ ὄχι εἰς ὅλους τοὺς δήμους· ὁ δήμαρχος τῆς Ἑρμουπόλεως ἀνεκήρυξε τέσσαρας, ὁ δήμαρχος τῆς ἄνω Σύρου τρεῖς, ὁ δῆμος τῆς Μυκόνου δὲν ἠξεύρω, ἀλλὰ καὶ οὗτος νομίζω τέσσαρας. Οἱ Συριανοὶ ἐπιμένουσι καὶ δικαίως νὰ δώσουν τέσσαρας βουλευτὰς, διότι ἔχουν αὐτὸ τὸ δικαίωμα, διότι ὁ πληθυσμὸς αὐτῶν ἀναβαίνει καὶ ὑπερβαίνει τὰς 30 χιλ. κατοίκους· περὶ τούτου ὄχι μόνον ὑπάρχουν τὰ ἀναγκαῖα στοιχεῖα, ἀλλὰ καὶ αἱ πράξεις τῶν ἐφορευτικῶν ἐπιτροπῶν κάμνουν λόγον περὶ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου καθὼς ἠξεύρετε. Κύριοι, ἐὰν ἐπαναληφθῇ ἡ ἐκλογὴ τῆς Σύρου πρέπει νὰ ἐπαναληφθῇ σήμερον, ὅτε ὑπάρχουν ὅλα τὰ στοιχεῖα διὰ τέσσαρας, διότι δὲν πρέπει νὰ ἀδικήσωμεν, μίαν ἐπαρχίαν ἥτις ὠφέλησε τὸν τόπον διὰ τῆς ἀναπτύξεως τοῦ ἐμπορίου, καὶ διὰ τοῦτο πρέπει ν’ ἀκυρώσωμεν καὶ τὸν δῆμον τῆς Μυκόνου, διὰ νὰ ἐκλέξῃ ἡ ἐπαρχία τέσσαρας βουλευτὰς, διότι ἄλλως ἀδικεῖται ἡ ἐπαρχία. Βλέπετε λοιπὸν ὅτι εἶναι πολὺ ἰσχυρὸς ὁ λόγος ν’ ἀκυρωθῇ ὁλόκληρος ἡ ἐκλογὴ, διότι δὲν πρέπει νὰ παραμελήσωμεν χάριν τοῦ μικροσκοπικοῦ δικαιώματος τῆς Μυκόνου, τὸ δικαίωμα νὰ ἀντιπροσωπευθῇ ἡ ἐπαρχία ἀπὸ τέσσαρας βουλευτάς· διότι εἶναι καὶ τώρα τέσσαρες, ἀλλὰ αὐτὸ κακῶς ἔγεινε. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους ἐπιμένω νὰ μὴ ἀδικήσῃ ἡ Βουλὴ τὴν ἐπαρχίαν.

§44Θ. Α. ΖΑΪΜΗΣ. Μίαν παρατήρησιν ἔχω νὰ φέρω· δὲν εἰσέρχομαι εἰς τὸ ζήτημα τῆς οὐσίας τῆς ἐκλογῆς, διότι θεωρῶ, ὅτι τὸ ζήτημα ἐξηντλήθη, καὶ τοσοῦτον μᾶλλον, καθόσον ὁ ἔντιμος εἰσηγητὴς ὡμίλησε πολλὰ μετρίως καὶ δὲν ἠδυνήθη νὰ καταστρέψῃ τὰ ἐπιχειρήματα τῶν ἀντιπάλων του· ἐνῷ δὲν στερεῖται δυνάμεως λόγου, ἔχων ὅμως νὰ ὑποστηρίξῃ ἀντικείμενον ἀνίσχυρον, δὲν ἠδυνήθη νὰ παραστήσῃ τὴν ἀλήθειαν τῆς ἐκθέσεώς του. Ἔρχομαι εἰς τὸ ζήτημα τοῦ δήμου τῆς Μυκόνου. Ὁ κ. Α. Πετιμεζᾶς σᾶς εἶπεν, ὅτι δὲν δύνασθε νὰ φέρητε ἀκύρωσιν εἰς τὸν δῆμον τῆς Μυκόνου, διότι ἡ ἐκλογὴ, ἥτις ἐγένετο ἐν τῷ δήμῳ ἐκείνῳ δὲν προσεβλήθη ὑπ’ οὐδενὸς, οὐδὲ ἐν τῇ ἐκθέσει τῆς ἐπιτροπῆς φαίνονται αἱ ἐνστάσεις, αἵτινες ἔδοσαν ἀφορμὴν κατὰ τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς, ἑπομένως δὲν δύνασθε νὰ ἀκυρώσητε τὸν δῆμον Μυκόνου, διότι οὐδεὶς ὑπεστήριξε τὴν ἀκύρωσιν. Ἀλλ’ ὁ κ. Σωτ. Πετιμεζᾶς εἶπεν, ὅτι ἡ γνώμη του εἶναι ἡ αὐτὴ μὲ τὴν γνώμην τοῦ κ. Ἰακωβάτου, ὅτι πρέπει νὰ ἀκυροῦται ὁλόκληρος ἡ ἐκλογὴ, ὁσάκις ἀκυροῦται ἡ ἐκλογὴ ἑνὸς δήμου· ἀλλ’ ὅ,τι παρεδέχθη ἡ Βουλὴ εἶναι ὅτι ἡ ἀκύρωσις ἑνὸς μόνου δήμου διὰ λόγους, οἱ ὁποῖοι προσβάλλουν αὐτὸν καὶ μόνον τὸν δῆμον, δὲν ἐπιφέρει τὴν ἀκύρωσιν ὁλοκλήρου τῆς ἐπαρχίας· νεωτερισμοὶ δὲ ἄλλοι δὲν κατανοοῦνται οὐδ’ ἐξηγοῦνται, διότι χθὲς ἀκόμη ἀκυρώσατε τὸν δῆμον Ἀνδανείας εἰς τὴν Μεσσήνην, ἀλλ’ οὐχὶ καὶ τοὺς λοιποὺς δήμους· εἰς τὴν ἐκλογὴν Κυθήρων ἀκυρώσατε τὸν δῆμον Κυθηρίων, ἀλλ’ οὐχὶ καὶ τοὺς ἄλλους δήμους· ὥστε δὲν ἐννοῶ διὰ ποῖον λόγον θέλετε σήμερον νὰ καθιερωθῇ μία νέα νομολογία (θόρυβος). Φαίνεται, ὅτι οἱ κύριοι εἶναι πεπεισμένοι περὶ τῆς ἀκυρώσεως, πρὶν ἢ ἡ Βουλὴ ἐξενέγκῃ τὴν ἀπόφασίν της. Ἂν δὲν ἀκυρώσητε τὴν ἐκλογὴν Μυκόνου, σᾶς λέγουν, τότε θὰ ἀδικήσητε τὴν ἐπαρχίαν, διότι ἤδη ἡ ἐπαρχία αὕτη δύναται ν’ ἀποστείλῃ τέσσαρας βουλευτὰς, διότι θὰ γίνουν νέαι ἀνακηρύξεις, αἱ ὁποῖαι, ἐὰν δὲν ἀκυρωθῇ ὁλόκληρος ἡ ἐκλογὴ τῆς ἐπαρχίας, δὲν δύνανται νὰ γίνουν· ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν μίαν καὶ εἰς τὴν ἄλλην περίστασιν ὁ ἔντιμος κ. Πετιμεζᾶς δὲν ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν τὸν ἐκλογικὸν νόμον· ὁ ἐκλογικὸς νόμος λέγει ῥητῶς, ὅτι ἐν περιπτώσει ἀκυρώσεως τῆς ἐκλογῆς ἡ ἐπανάληψις διατάσσεται ἐντὸς 20 ἡμερῶν· ἑπομένως νέαι ἀνακηρύξεις δὲν δύνανται νὰ γίνουν, διότι τοιοῦτον εἶναι τὸ πνεῦμα τοῦ νόμου.

§45Γ. ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ. Διατάσσεται, λέγει ὁ νόμος, καὶ ὄχι γίνεται.

§46ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἰς τὴν Ἀνδανείαν γίνεται ἡ ἐκλογὴ τὴν ἄλλην πέμπτην, αὐτὸ θὰ εἴπῃ ἐντὸς 20 ἡμερῶν. Βλέπετε σᾶς φέρομεν καὶ τὸ πείραμα ἀμέσως (μεταξὺ τῶν κκ. βουλευτῶν ἐπικρατεῖ διάλογος).

§47ΖΑΙΜΗΣ. Κύριοι, ἀφίνω κατὰ μέρος τὸ ζήτημα τῶν νέων ἀνακηρύξεων δι’ ἄλλην περίστασιν· λέγω δὲ ὅτι οὐδόλως βλάπτεται τὸ δικαίωμα τῆς ἐπαρχίας, καθ’ ὅσον ἤδη ἡ Κυβέρνησις ἀπεδέχθη τοῦ νὰ ἀποστείλῃ τέσσαρας βουλευτὰς ἡ Σύρος, ὥστε κανὲν δικαίωμα δὲν βλάπτει· πρόκειται μόνον νὰ καθιερωθῇ μία νομολογία ἐναντίον τῆς μέχρι τοῦδε, καὶ νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν δύναται νὰ μεταβάλῃ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὰς ἀποφάσεις της· διὰ μίαν ἐκλογὴν νὰ παραδέχηται τὴν μίαν νομολογίαν, ἀναλόγως τῶν προσώπων, καὶ διὰ τὴν ἄλλην, ἄλλην νομολογίαν. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι περὶ τοῦ δήμου Μυκόνου δὲν δύναται νὰ γίνῃ λόγος, ἀλλὰ περὶ τῶν ἄλλων δύω δήμων, ἀλλὰ καὶ ὡς πρὸς τούτους ὑπάρχει μεγάλη διαφορὰ καὶ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ψηφοφορηθοῦν κατ’ ἰδίαν.

§48ΤΙΝΕΣ. Ὅλοι μαζύ.

§49ΕΤΕΡΟΙ. Ὄχι· διότι καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸν δῆμον Ἑρμουπόλεως δὲν ἀνεπτύχθη οὐδεμία κατηγορία.

§50ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κατ’ οὐσίαν, κύριοι, δὲν ἔχω σκοπὸν νὰ πείσω τὸν κ. Ζαΐμην, διότι ἠξεύρω ὅτι δὲν πείθεται.

§51ΖΑΪΜΗΣ. Κάμετε καλά.

§52ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὁ νόμος λέγει, διατάσσεται ἐντὸς τόσων ἡμερῶν ἡ ἐκλογή· τὰ δὲ ζητήματα θὰ ἀκολουθήσουν τὸν κανονισμόν.

§53ΖΑΪΜΗΣ. Ἡμεῖς στοχαζόμεθα, ὅτι δὲν δυνάμεθα ν’ ἀκυρώσωμεν ἐκλογὴν, ἥτις δὲν κατηγορήθη.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἡ συζήτησις ἐτελείωσε· θὰ ἔλθωμεν εἰς ψηφοφορίαν.

§55ΤΙΝΕΣ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§56ΖΑΪΜΗΣ. Ὅλα τὰ ζητήματα, τὰ ὁποῖα θὰ θέσωμεν δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως θὰ τὰ λύσωμεν.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε ψηφολέκται (ἐπικρατεῖ μεταξὺ τῶν κ. βουλευτῶν διάλογος).

§58ΣΑΡΑΒΑΣ. Κύριε πρόεδρε, τὸν λόγον ὡς πρὸς τὴν θέσιν τοῦ ζητήματος.

§59ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κατὰ τὸν κανονισμὸν, κύριοι, ψηφίζεται πρῶτον πάντοτε ἡ ἀπωτέρα πρότασις. Εἰς τὴν προκειμένην περίστασιν αἱ γνῶμαί εἰσιν διάφοροι, οἱ μὲν ζητοῦσι τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς ὁλοκλήρου, οἱ δὲ ἴσως ἑνὸς δήμου, ἄλλοι δύω δήμων καὶ οὕτω καθεξῆς. Ἡ ἀπωτέρα εἶναι ἡ καθ’ ὁλοκληρίαν ἀκύρωσις· καὶ ἂν μὲν δὲν παραδεχθῇ αὕτη, τότε θὰ ἔλθωμεν εἰς τοὺς δήμους κατὰ μέρος· αὐτὴ εἶναι ἡ τάξις. Ἂν ἀκυρωθῇ ἡ ἐκλογὴ τὰ ζητήματα ὅλα πίπτουν (θόρυβος).

§60ΧΡΗΣΤΙΔΗΣ. Εἶσθε, Κύριοι, νὰ κάμητε ὅτι θέλετε. (ἀποχωρεῖ).

§61ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἰς ὅλας τὰς ἐκλογὰς, Κύριοι, θέλετε παρατηρήσει, ὅτι οὕτως ἐψηφοφορήσαμεν.

§62ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Νομίζω ὅτι γίνεται μία σύγχυσις. Δὲν πρόκειται περὶ ἀπωτέρας καὶ ἐγγυτέρας (θόρυβος). Εὐκόλως ἠμπορεῖ νὰ ἐπέλθῃ σύγχυσις δι’ αὐτῶν τῶν παρατηρήσεων· ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ τούτου. Εἶναι μία καὶ ἡ αὐτὴ πρότασις καὶ προτείνεται ἡ διαίρεσις· δὲν εἶναι ἄλλη πρότασις ἐγγὺς καὶ ἄλλη μακράν. Ἡ πρότασις εἶναι· ὅλοι οἱ δῆμοι εἶναι ἄκυροι ναὶ ἢ ὄχι; Αὐτῆς τῆς προτάσεως ζητοῦμεν τὴν διαίρεσιν. Κατὰ τὸν κανονισμὸν ἕκαστος βουλευτὴς ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσῃ παντὸς ζητήματος, ἀλλ’ ἑνὸς καὶ τοῦ αὐτοῦ ζητήματος τὴν διαίρεσιν.

§63ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὴν διαίρεσιν ζητήματος καὶ ὄχι ζητημάτων.

§64ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Τὸ ζήτημα, λέγω, σύγκειται ἐκ τριῶν προτάσεων. Ἂν θέλετε τὸ ζήτημα νὰ τὸ θέσητε, ἂν ᾖναι ἔγκυρος ἢ ἄκυρος ἡ ἐκλογὴ τῆς Σύρου, τότε ἐκεῖνος, ὅστις θέλει νὰ εἴπῃ ὅτι εἶναι ἔγκυρος τοῦ ἑνὸς δήμου καὶ ἄκυρος τοῦ ἄλλου, πῶς θὰ ψηφοφορήσῃ; Τὰ θέματα πρέπει νὰ τίθενται τοιουτοτρόπως, ὥστε οὐδεὶς ν’ ἀρνῆται ψῆφον· ἀλλ’ ἂν θέσητε τὸ ζήτημα, ὅπως θέλετε νὰ τὸ θέσητε μονομερὲς, τότε θὰ εὑρεθῶσιν εἰς θέσιν πολλοὶ νὰ ἀρνηθῶσι ψῆφον. Τὸ πρᾶγμα εἶναι ἁπλοῦν, ἄλλο ζήτημα ἂν τὸ δέχεται ἡ πλειοψηφία ἢ ὄχι· ἀλλ’ ὁ κανονισμὸς, κύριοι εἶναι ῥητὸς, ὁσάκις ζητηθῇ διαίρεσις τοῦ ζητήματος ἀπὸ ἕνα βουλευτὴν, ὁ πρόεδρος ὀφείλει νὰ τὸ διαιρῇ. Τὰ ζητήματα λοιπὸν πρέπει νὰ ψηφοφορηθῶσι ξεχωριστά.

§65ΖΕΡΒΑΣ. Κύριοι! εἰς τὸ προηγούμενον ζήτημα τοῦ κ. Πετιμεζᾶ ἐνυπάρχει καὶ τὸ ζήτημα τῆς διαιρέσεως, τὸ ὁποῖον ὑποστηρίζει ὁ τελευταῖος λαλήσας. Τί σᾶς εἶπεν ὁ κ. Πετιμεζᾶς, ὅτι τὸ ζήτημα τίθεται οὕτω· εἶναι ἀκυρωτέα ἡ ἐκλογὴ τῆς Σύρου καθ’ ὁλοκληρίαν ναὶ ἢ ὄχι; ἂν ὑπερισχύσῃ τὸ ὄχι, θὰ εἰπῇ ὅτι ὑπάρχει ἀκυρωτέα ἐν μέρει καὶ θὰ ἐπέλθῃ κατόπιν ἡ διαίρεσις καὶ ἡ ψηφοφορία δι’ ἕκαστον δῆμον. Θὰ ἐρωτηθῇ λοιπὸν ἀ. ἡ Βουλὴ δι’ ὁλόκληρον τὴν ἐπαρχίαν· ἂν ὅμως ἀποφανθῇ ὅτι καθ’ ὁλοκληρίαν εἶναι ἔγκυρος, πρὸς τὶ νὰ κατὰ φύγωμεν εἰς τὴν κατὰ μέρος ψηφοφορίαν; Λοιπὸν νὰ προβῇ ἡ Βουλὴ εἰς τὴν ψηφοφορίαν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον δι’ ὅλην τὴν ἐπαρχίαν.

§66ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα.

§67ΣΑΡΑΒΑΣ. Κύριε πρόεδρε, καὶ ἡ πρότασις τῆς ἀκυρότητος τῆς ἐκλογῆς καθ’ ὁλοκληρίαν καὶ ἡ τῆς ἐπικυρώσεως καθ’ ὁλοκληρίαν εἶναι εἰς τὸν αὐτὸν βαθμὸν, δὲν εἶναι οὔτε ἡ μία ἀπωτέρα οὔτε ἡ ἄλλη ἐγγυτέρα. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πρέπει ν’ ἀποφασισθῇ κατ’ ἀρχὴν εἶναι, ἂν ἦτο ἔγκυρος ἢ ἄκυρος· ἀλλ’ ἡ δυσκολία παρουσιάζεται, μήπως ἀποκλείεται κατόπιν δι’ αὐτῆς τῆς ἀπαντήσεως ἡ πρὸς ἕνα ἕκαστον τῶν δήμων ψηφοφορία. Ἐὰν λοιπὸν ἐξηγηθῶμεν, ὅτι ἡ ἀπάντησις δὲν ἐννοεῖ καθολοκληρίαν τὴν ἐκλογὴν (θόρυβος). Παρακαλῶ, κύριοι, τρεῖς ψήφους δύναται νὰ δώσῃ κανεὶς διαφόρους ἐπὶ τῆς προκειμένης ἐκλογῆς, καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον τὰ ζητήματα πρέπει νὰ τεθῶσιν οὕτω, ὥστε οἱ ἔχοντες μίαν τῶν διαφόρων τούτων γνωμῶν νὰ δύναται νὰ ψηφοφορήσωσι τὸ ζήτημα. Λοιπὸν, ἐρωτῶ, ἄν τις ἔχῃ τὴν γνώμην, ὅτι εἶναι ἄκυρος ἡ ἐκλογὴ εἰς ἕνα δῆμον, τιθεμένου τοῦ ζητήματος καθαρῶς καὶ μὴ ἐξηγουμένων ὅτι ἡ ἀκυρότης καλύπτεται ὁλόκληρος, δύναται νὰ ψηφοφορήσῃ; Ἡ ἰδέα μου λοιπὸν εἶναι νὰ τεθῇ τὸ ζήτημα· εἶναι ἔγκυρος ἡ ἐκλογὴ ἢ ἄκυρος; μὲ τὴν παρατήρησιν ὅτι ἂν ἡ Βουλὴ ἀποφανθῇ ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἄκυρος, μένει κατόπιν νὰ ψηφοφορηθῇ ἡ ἀκυρότης ἑνὸς ἑκάστου τῶν δήμων.

§68ΤΙΝΕΣ. Ὄχι, ὄχι. (θόρυβος).

§69ΣΑΡΑΒΑΣ. Τὴν ἰδέαν μου ἐκφράζω.

§70ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κανονισμὸς, κύριε πρόεδρε, διὰ τοῦτο διατάσσει τὴν διαίρεσιν τῶν ζητημάτων διὰ νὰ καταστήσῃ δυνατὸν νὰ ψηφοφοροῦν ὅλοι οἱ βουλευταὶ καθαρὰ κατὰ τὴν πεποίθησιν, τὴν ὁποίαν ἐσχημάτισαν ἐπὶ ἑνὸς ζητήματος. Ἐγὼ ἴσως ἔχω τὴν ἰδέαν ὅτι ἡ ἄνω Σύρος εἶναι ἄκυρος, οὐχὶ ὅμως καὶ οἱ ἄλλοι δῆμοι, ἂν δὲν διαιρέσετε τὸ ζήτημα, τί γίνεται; θὰ μὲ ἀναγκάσετε νὰ ψηφίσω ἀμέσως διὰ μιᾶς ψήφου καὶ τοὺς τρεῖς δήμους, ἐνῷ εἰμπορῶ νὰ ἔχω δι’ ἕκαστον δῆμον χωριστὴν πεποίθησιν.

§71ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. ...... (θόρυβος).

§72ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μὴ μὲ ἀναγκάζετε νὰ εἴπω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον δὲν θέλω νὰ εἴπω. Πρέπει ν’ ἀφήσητε τὴν συνείδησιν ἑκάστου ἐλευθέραν, νὰ εἴπῃ καθαρὰ τὶ φρονεῖ· καὶ τοῦτο θὰ γίνῃ, ἂν τεθῇ καθαρῶς καὶ διῃρημένως τὸ ζήτημα. Ἂν ὅμως μᾶς εἴπετε ὅτι τὸ θέλετε νὰ τὸ κάμετε οὕτω, κάμετέ το, ἀλλὰ δὲν εἶναι δίκαιον. Ἡ Σύρος ἀκυροῦται, ἀλλ’ ἂς ἀκυρωθῇ σύμφωνα μὲ τὰς διατάξεις τοῦ κανονισμοῦ.

§73Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Μὴ θέλετε, κύριοι, νὰ στενοχωρήσητε τὰ πράγματα. Ἰδοὺ τί ψηφίζεται ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἄκυρος ἢ ὄχι; ὅσοι νομίζουν ὅτι δὲν εἶναι καθ’ ὁλοκληρίαν ἄκυρος, νὰ εἴπουν ὄχι (θόρυβος)· ἐν συνειδήσει γίνεται ἡ ψηφοφορία, κύριοι. Λοιπὸν πρῶτον εἶναι ἄκυρος ἢ ὄχι; ἂν ἡ Βουλὴ παραδεχθῇ ὅτι εἶναι ἄκυρος καθ’ ὁλοκληρίαν, τότε βέβαια δὲν ἔχει κανεὶς δικαίωμα νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐγὼ ἔχω ἰδίαν ἰδέαν, διότι ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισε πλέον.

§74ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἡ πρότασις τοῦ κ. Ζέρβα εἶναι ὀρθοτέρα καὶ αὐτὴ πρέπει νὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν.

§75ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ζήτημα θὰ λυθῇ ἂν ᾖναι καθ’ ὁλοκληρίαν ἄκυρος ἡ ἐκλογή· ὅποιος θέλει καὶ τοὺς τρεῖς δήμους ἀκύρους θὰ εἴπῃ ναὶ, καὶ ὅστις νομίζει τὸν ἕνα ἢ τοὺς δύο μόνον, θὰ εἴπῃ ὄχι. Ὁ κ. Δανόπουλος σᾶς εἶπεν ὄχι· κανεὶς δὲν τὸν βιάζει (θόρυβος, ἐπικρατοῦν διάλογοι).

§76ΖΑΪΜΗΣ. Κύριε πρόεδρε, εἴπατε νὰ καθήσουν οἱ κύριοι βουλευταί.

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταὶ, καθήσατε νὰ ψηφοφορήσετε. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄκυρον καθ’ ὁλοκληρίαν τῆς ἐκλογῆς Σύρου λέγουν ναὶ, οἱ δὲ μὴ παραδεχόμενοι τὸ ἄκυρον καθ’ ὁλοκληρίαν λέγουν ὄχι. Ἐζήτησαν ὀνομαστικὴν κλῆσιν. Γίνεται δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς καθ’ ὁλοκληρίαν διὰ ψήφων 69 κατὰ 59. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις (ὥρα 8 παρὰ 25 λ.)