1865.07.31

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 38.

Τῆς 31 Ἰουλίου 1865.

(Σάββατον).

Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου, εὑρεθείσης ἐν ἀπαρτίᾳ τῆς Βουλῆς, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις κατὰ τῶν πρακτικῶν;

§2ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, ἀναγγέλλω εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ὁ κλητὴρ Παπαδόπουλος παραπονεῖται δι’ ἀναφορᾶς κατὰ τῆς ἀστυνομίας, ἥτις δὲν τὸν συνέτρεξεν, ἀπεναντίας ἀντέστη εἰς τὴν ἐκπλήρωσιν τῶν καθηκόντων του.

§4ΠΟΛΛΟΙ. Αὐτὸ εἶναι δικαστικὸν, νὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν ἀναφορῶν.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ πολίτης Μαυροειδῆς, ὁ ὁποῖος ὑπέβαλεν ἀναφορὰν, παρακαλεῖ τὴν Βουλὴν νὰ ἐπισπεύσῃ τὴν συζήτησιν τῆς αἰτήσεώς του διότι εἶναι κατεπείγουσα.

§6ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Κυνουρίας). Κύριοι, ζητῶ τὸν λόγον διὰ μίαν ἐπερώτησιν. Ἀπό τινας ἡμέρας, κύριοι, ὁλόκληρα τάγματα δημοδιδασκάλων περιφέρονται εἰς τὰς ἀγυιὰς τῶν Ἀθηνῶν, πλέον τῶν 600 (θόρυβος)· ταγματάρχης εἶναι ὁ Κ. Βυζάντιος. Ἠρώτησα καὶ ἐπληροφορήθην, ὅτι ὁ διευθυντὴς τοῦ διδασκαλείου συνεννοηθεὶς μετὰ τοῦ Κ. ὑπουργοῦ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως προσεκάλεσεν αὐτοὺς νὰ δώσωσιν ἐξετάσεις, καὶ τοῦτο, διότι ὁ νόμος περὶ δημοδιδασκάλων ἀπαιτεῖ μετὰ διετῆ ἐξάσκησιν τοῦ ἐπαγγέλματος τούτου νὰ δίδωσιν ἐξετάσεις· ἐπὶ τόσα ἔτη οἱ δημοδιδάσκαλοι δὲν προσεκλήθησαν. Εἰς αὐτὴν μόνον τὴν ἐποχὴν τοῦ χρόνου, τὴν τόσον κακὴν, ἐνόμισεν ὁ κύριος Βυζάντιος νὰ ἐξασκήσῃ τὸ δικαίωμα ἐν εὐρυτάτῳ κύκλῳ, νὰ προσκαλέσῃ δηλαδὴ τοὺς δημοδιδασκάλους ὅλους ἐδῶ, ἵνα τὸν ἐπισκεφθῶσι (θόρυβος). Ὁ διευθυντὴς τοῦ διδασκαλείου, ὡς γνωρίζετε, εἶναι ὁ Κ. Βυζάντιος, κατὰ τοῦ ὁποίου καὶ ἄλλοτε εἰς τὰ 1859 ἐδόθησαν πολλαὶ κατηγορίαι, ἐνηργήθησαν ἀνακρίσεις καὶ τὸν ἔσωσεν εἷς ὑπουργὸς φίλος του, νῦν δὲ σύμβουλος τῆς Ἐπικρατείας, παραστήσας, ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἀπεδίδοντο εἰς αὐτὸν δὲν ἀπεδείχθησαν. Καίτοι ὅμως αὐτὸς ἤδη πάσχει καὶ δὲν δύναται νὰ ἐργασθῇ, διατηρεῖται εἰς τὴν θέσιν του. Τοῦτο εἶναι δικαίωμα τῆς κυβερνήσεως, δὲν θέλω νὰ τὸ ἐξετάσω· ὅ,τι θέλω νὰ μάθω εἶναι, ἂν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι ἦλθον ἐν γνώσει τοῦ ὑπουργοῦ καὶ πρὸς ποῖον σκοπὸν ἦλθον· ἂν ἦλθον νὰ δώσωσιν ἐξετάσεις, ὁ χρόνος, ὅστις τοῖς ἐδόθη εἶναι τόσον μικρὸς, ὥστε εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀναγνώσωσι κἂν ἓν βιβλίον, καὶ τοὺς ἀπειλοῦν ἐπὶ παύσει, ἂν ἀποτύχουν. Ἑπομένως διὰ τοῦτο, ἂν ἦναι δυνατὸν ὁ κύριος ὑπουργὸς τῆς Ἐκπαιδεύσεως νὰ συνεννοηθῇ μετὰ τοῦ διευθυντοῦ, ὁ ὁποῖος κάθηται εἰς τὴν οἰκίαν του νὰ δώσῃ μίαν παράτασιν εἰς αὐτοὺς, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δώσωσιν ἤδη τὰς ἐξετάσεις καὶ νὰ μὴν ἔχουν τὴν ἀπειλὴν τῆς παύσεως.

§7ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Τὴν Λευτέραν.

§8ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ (ὑπουργ. Ἐκπαιδ.). Ἂν θέλετε καὶ τώρα.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν ἕτερα κατεπείγοντα.

§10ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ζήτημα εἶναι πολὺ σπουδαῖον.

§11ΜΑΝΟΥΣΑΚΗΣ. Ἐγένετο ἐπερώτησις πρὸς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐκκλησιαστικῶν περὶ ἑνὸς ἐγγράφου τῆς Ἱερᾶς Συνόδου δημοσιευθέντος εἰς μίαν ἐφημερίδα, εἰς τοῦτο ὅμως δὲν ἀπήντησεν. Ἐγὼ κάμνω σήμερον ἑτέραν ἐπερώτησιν. Κατὰ τὰ εἰθισμένα, καὶ κατὰ τοὺς κανονισμοὺς τοὺς ἐκκλησιαστικοὺς μετὰ τὸν θάνατον ἢ τὴν παραίτησιν ἀρχιερέως τινὸς ἐκ τῆς θέσεώς του, μετὰ 40 ἡμέρας, ἢ τὸ πολὺ μετὰ 3 μῆνας ὀφείλει ἡ ἱερὰ Σύνοδος νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν κυβέρνησιν τρεῖς κληρικοὺς, ὧν τὸν ἕνα θέλει ἐγκρίνει ἡ κυβέρνησις. Παρῆλθον 4 ἢ 5 μῆνες ἀφ’ ὅτου ἀπέθανεν ὁ ἅγιος Σύρου, καὶ ὅμως οὔτε ἡ Σύνοδος, οὔτε ἡ κυβέρνησις ἔλαβε καμμίαν πρόνοιαν, ὥστε νὰ προχωρήσῃ εἰς ἀντικατάστασιν. Παρῆλθον 3 ἔτη ἀφ’ ὅτου ἀνεπαύθη ἐν Κυρίῳ ὁ ἅγιος Πατρῶν, καὶ ὅμως οὐδεμία ἀντικατάστασις ἐπῆλθε, καὶ τὸ αὐτὸ καὶ περὶ τοῦ ἁγίου Καλαβρύτων. Ἐρωτῶ τὸν κύριον ὑπουργὸν διατὶ δὲν ἐτήρησε τὰ εἰθισμένα καὶ δὲν ἐφυλάχθησαν οἱ ἀποστολικοὶ κανόνες, οἱ ὁποῖοι λέγουν, ὅτι μετὰ παρέλευσιν 3 μηνῶν ὀφείλεται νὰ προταθῇ ὁ ἀντικαταστάτης.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς ἄλλην ἡμέραν λοιπὸν θέλει ἀπαντήσει ὁ ὑπουργός. Ὁ βουλευτὴς Κερκύρας κύριος Θεόδ. Ζερβὸς ὑπέβαλε πρότασιν νόμου περὶ καταργήσεως τοῦ ἀρχηγείου Κερκύρας. Ὁ πολίτης Μαντζούνης ζητεῖ δραχμὰς 1800 διὰ τὰ διανεμηθέντα ἀντίτυπα τοῦ συγγράμματος τοῦ λεγομένου «Λόγοι ἑνὸς πιστοῦ». Θὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπήν. Γίνεται διὰ τρίτην φορὰν ἡ ἀνάγνωσις τῶν ἑξῆς νομοσχεδίων ά.) περὶ τῆς πιστώσεως τῶν 60,000 δραχμῶν διὰ τὰ ὑγειονομικὰ ἔξοδα. «Ἐπὶ τοῦ διὰ τὴν χρῆσιν 1865 εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργείου χορηγεῖται ἀναπληρωτικὴ πίστωσις δραχμῶν ἑξήκοντα χιλιάδων ἀριθ. 60,000 καταλογιζομένη εἰς τὸ κεφάλαιον 5. ἄρθρ. 11. «Ἔξοδα ὑγειονομικὰ ἐν γένει».

§13ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἡ Βουλὴ παραδέχεται· ὡσαύτως μένει διὰ τρίτην φορὰν καὶ τὸ νομοσχέδιον περὶ πιστώσεως ἔχον ὡς ἑξῆς. «Ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ πληρώνῃ τὰ ἔξοδα τοῦ Κράτους ἀπὸ τῆς συγκροτήσεως τῆς Βουλῆς μέχρι τέλους τοῦ προσεχοῦς Σεπτεμβρίου ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὑποβληθέντος εἰς τὴν Βουλὴν προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως τοῦ 1865.»

§15ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἡ Βουλὴ τὸ παραδέχεται. Ἐπίσης ὑπάρχει καὶ τὸ νομοσχέδιον περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 19 Μαρτίου βασιλικοῦ διατάγματος περὶ ἐγγείου φόρου. Ἄρθρον μοναδικόν. «Κυροῦται τὸ ἀπὸ 19 Μαρτίου ε. ε. Β. Διάταγμα, περὶ προσδιορισμοῦ τοῦ ἐγγείου καὶ ἐπικαρπίας φόρου ἐπί τινων προϊόντων τῆς γῆς, καὶ τοῦ ἐπὶ τῶν ζώων φόρου διὰ τὸ 1865 ἔτος.»

§17ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις· ἑπομένως ἡ Βουλὴ παραδέχεται. Ὑπάρχουσι διάφοροι προτάσεις........

§18ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Προχθὲς μετὰ τοῦ Κυρίου Στεφανοπούλου ὑπέβαλον πρότασιν περὶ ἀναπληρώσεως ἑνὸς κενοῦ τοῦ δημοτικοῦ νόμου· ἐζητήθη τὸ κατεπεῖγον καὶ ἡ Βουλὴ τὸ παρεδέχθη.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπεβλήθη ἡ ἑξῆς πρότασις, ἄρθρον μοναδικόν. «Ἐν περιπτώσει παύσεως δημάρχου τινὸς ἢ ἀποβιώσεως αὐτοῦ, μὴ ὑπαρχόντων δημοτικῶν παρέδρων, ἐντὸς 5 ἡμερῶν διατάσσεται ἁρμοδίως νέα ἐκλογή· ἡ δὲ διεύθυνσις τοῦ δήμου ἀνατίθεται διὰ Β. Διατάγματος εἰς τὸν εἰρηνοδίκην μέχρι τῆς ἀποπερατώσεως τῆς ἐκλογῆς, ὅπως ὁ περὶ δήμων Νόμος ὁρίζει.» Θὰ ἐρωτήσω ἂν ἡ Βουλὴ θεωρῇ τὴν πρότασιν αὐτὴν κατεπείγουσαν. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν αὐτὴν ὡς κατεπείγουσαν νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι)· ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ κατεπεῖγον. Τὶς ζητεῖ τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς; (οὐδεὶς ἐγείρεται νὰ ὁμιλήσῃ).

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τῆς προτάσεως ταύτης παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι)· ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἐπομένως θὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ διάταξις τοῦ 84 ἄρθρου τοῦ Συντάγματος.

§21ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. (Κυνουρίας). Θέλω νὰ γνωρίζω τὴν δευτέραν θὰ ἔχωμεν συνεδρίασιν; διότι, ἂν γείνῃ διακοπὴ, πρέπει ὁ Κ. Ὑπουργὸς νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὴν ἐπερώτησιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμα, σήμερον.

§22ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὸ κατ’ ἐμὲ ἐπεθύμουν νὰ μὴ γείνῃ διακοπὴ οὔτε τὴν δευτέραν, οὔτε τὴν τρίτην· ἐπειδὴ ὅμως πληροφοροῦμαι ὅτι, θὰ ἀναχωρήσουν πολλοὶ τῶν Βουλευτῶν καὶ πιθανὸν τὴν δευτέραν νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἀπαρτία, κατ’ ἀνάγκην εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ κάμω τὴν διακοπὴν σήμερον.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἠκούσατε, Κύριοι, ὅτι πρόκειται νὰ γείνῃ διακοπή. Ἐν τούτοις ὑπεβλήθησαν πολλαὶ προτάσεις νόμων τόσον ἀπὸ τοὺς Κυρίους Βουλευτὰς, ὡς καὶ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν· διὸ θεωρεῖται κατάλληλον ν’ ἀναγνωσθῶσι καὶ ὅσαι αὐτῶν δὲν ἀποῤῥιφθῶσι νὰ ὑποβληθῶσιν εἰς τὴν διάταξιν τοῦ 81 ἄρθ. τοῦ Συντάγματος· εἶναι νομοσχέδιον περὶ ἐκπαιδεύσεως, περὶ συνοικισμοῦ κατὰ τὸ παράλιον τῆς Κυπαρισσίας· πρόκειται ἁπλῶς περὶ τῆς ἀρχῆς.

§24ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐννοῶ ποῖον εἶναι τὸ πνεῦμα τοῦ Ὑπουργείου, ὅτι ἐπιθυμεῖ νὰ μὴ χάνεται ὁ καιρός· ἀλλ’ ἡμεῖς πῶς δυνάμεθα νὰ ψηφίσωμεν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς ἤδη, ἐνῷ οὔτε κἄν ἐλάβομεν καιρὸν νὰ τ’ ἀναγνώσωμεν; Ἡ παραδοχὴ τῆς ἀρχῆς εἶναι πολὺ σπουδαῖον πρᾶγμα.

§25ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὅλα νὰ ἀναβληθοῦν, Κ. Πρόεδρε (θόρυβος).

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν θὰ ἐρωτήσω ἂν θέλῃ ἡ Βουλὴ ν’ ἀναβληθῶσι.

§27ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Παρακαλῶ, ὑπάρχουν πολλαὶ προτάσεις, αἵτινες πρὸ πολλῶν ἡμερῶν ἐδημοσιεύθησαν· μεταξὺ τῶν ἄλλων εἶναι καὶ περὶ κατασκευῆς γεφύρας, θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ ψηφίσῃ τοὐλάχιστον τὴν ἀρχὴν, διότι προσεγγίζει ὁ χειμὼν καὶ ὑπάρχει κατεπείγουσα ἀνάγκη.

§28ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Καὶ ἐγὼ, Κύριοι, παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀποξηράνσεως τῆς Κωπαΐδος, ὅπως ψηφισθῇ ἡ ἀρχὴ καὶ ἐνεργηθῶσι τὰ περαιτέρω, σταλῇ εἰς τὸ συμβούλιον κλπ, διότι ἐπιθυμοῦμεν μετὰ τὴν ἐπάνοδον τῆς Βουλῆς νὰ ᾖναι ὅλα ἕτοιμα καὶ πρῶτον ἀντικείμενον νὰ ᾖναι αὐτό.

§29ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Τὸ περὶ ἀποξηράνσεως τῆς Κωπαΐδος ζήτημα, Κύριοι, εἶναι πολὺ σπουδαῖον. Δὲν ἠξεύρω ποῖα εἶναι τὰ καθέκαστα, πιθανὸν νὰ ᾖναι ἐπιβλαβῆ, ταῦτα θέλομεν ἐξετάσει μετὰ ταῦτα· τὴν ἀρχὴν ὅμως δὲν δυνάμεθα νὰ τὴν ἀρνηθῶμεν.

§30ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν λαμβάνομεν εἰς χεῖράς μας τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀποξηράνσεως τῆς Κωπαΐδος· ὡς βλέπετε εἶναι ὑπόθεσις λίαν σπουδαία, ἀφορᾷ μεγάλας ἰδιοκτησίας, ἀφορᾷ μεγάλας παραχωρήσεις γαιῶν, ὑπάρχει προνόμιον 90 ἐτῶν.

§31ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ μάθῃ ὁ Κ. Καλλιφρονᾶς, ὅτι δὲν πρόκειται εἰμὴ περὶ τῆς ἀρχῆς νὰ σταλῇ εἰς τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας.

§32ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Τί θέλετε; νὰ τὸ πάρετε αἰφνιδίως;

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι κατάλληλος καιρὸς νομίζω, νὰ λυθῇ ἤδη τὸ ζήτημα περὶ τῆς ἀρχῆς, ἂν πρέπῃ νὰ συζητῆται τρὶς, διότι, ἂν τοῦτο ἀποφασισθῇ, ἡ Βουλὴ δὲν θέλει διστάσει εἰς τὴν παραδοχὴν τῆς ἀρχῆς τῶν ὑποβληθεισῶν προτάσεων.

§34ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ὁ κανονισμὸς λέγει μετὰ 24 ὥρας μετὰ τὴν τύπωσιν ν’ ἀρχίζῃ ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου, αὐτὸ ὅμως τὸ νομοσχέδιον μᾶς διενεμήθη αὐτὴν τὴν στιγμήν.

§35ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Κύριοι, εἰς τὸ νομοσχέδιον, ὅπως παρουσιάζεται σύμβασις περὶ ἀποξηράνσεως κλπ. Ἂν ἡ Κυβέρνησις ἐννοῇ τὴν ἀρχὴν ἀπολύτως τῆς ἀποξηράνσεως τῆς Κωπαΐδος λίμνης τὸ κατ’ ἐμὲ χρεωστῶ νὰ ψηφίσω ὑπὲρ, ἂν ὅμως ἡ Κυβέρνησις ἐννοῇ ὅτι, παραδεχομένης τῆς ἀρχῆς οὕτω πῶς τοῦ νομοσχεδίου, παραδεχόμεθα τὴν σύμβασιν ἄνευ προηγουμένης συζητήσεως θὰ ψηφίσω κατά.

§36ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὄχι, ὄχι, ὡς ἀρχὴν ἐννοοῦμεν ἐντελῶς τὴν ἀποξήρανσιν.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Βουλὴν ἂν θέλῃ νὰ ψηφίσῃ τὴν ἀρχὴν ἐν γένει περὶ ἀποξηράνσεως τῆς Κωπαΐδος λίμνης.

§38ΠΟΛΛΟΙ. Ὡς πρὸς τὴν ἀρχὴν δὲν ἔχει κανεὶς ἀντίῤῥησιν.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τῆς ἀποξηράνσεως ἐν γένει τῆς Κωπαΐδος νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται πάντες). Παρεδέχθη.

§40ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (πρωθυπουργός). Κύριοι, δὲν ἐπρόφθασα χθὲς νὰ σᾶς ὑποβάλω μίαν αἴτησιν, καθόσον ἠξεύρετε, ὅτι μία παγκόσμιος ἔκθεσις γίνεται εἰς τοὺς Παρισίους, ὅτι προσεκλήθησαν ὅλα ἐν γένει τὰ ἔθνη, νὰ ἐκθέσουν ἐκεῖ τὰ προϊόντα των. Κατὰ συνέπειαν προσεκλήθημεν καὶ ἡμεῖς· συνεστήθη ἐπιτροπὴ, ἡ ὁποία εἰργάσθη, ἡτοίμασεν ὅλην τὴν προκαταρκτικὴν ἐργασίαν. Ἐν τῷ μέσῳ μία πρόσκλησις ἐκ μέρους τοῦ προέδρου τῆς ἐκθέσεως ἦλθε πρὸς τὸν πρόεδρον τῆς ἐπιτροπῆς αὐτῆς, διὰ τῆς ὁποίας τῷ ἔλεγεν, ὅτι πρέπει νὰ ἔλθῃ ἢ ὁ ἴδιος, ἢ ἄλλος, διὰ νὰ μᾶς ἐκθέσητε τὰς ἀνάγκας σας καὶ διὰ νὰ προσδιορίσωμεν τὸν τόπον, τὴν θέσιν, ἡ ὁποία σᾶς ἀνήκει, διὰ νὰ ἐκθέσητε τὰ προϊόντα. Ὁ συνταγματάρχης Κ. Κορωναῖος μετέβαινε τότε εἰς Παρισίους καὶ τὸν ἐπεφόρτισα πρὸς τοῦτο· καὶ ἀπεφασίσθη νὰ μᾶς παραχωρηθῇ ἔκτασις μεγαλειτέρα ἀκόμη τῶν ἀναγκῶν μας. Ὁ Κ. Κορωναῖος, χρεωστῶ νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλὴν, γράφει, ὅτι ἐδέχθησαν μετὰ πολλῆς εὐχαριστήσεως τὴν προθυμίαν, τὴν ὁποίαν ἔδειξε τὸ Ἑλληνικὸν ἔθνος ν’ ἀποστείλῃ τὸν ἀντιπρόσωπόν του, καὶ ἔχουν μεγάλην εὐγνωμοσύνην διὰ τὴν προσπάθειαν τῆς Ἑλλάδος νὰ ἐκθέσῃ καὶ αὐτὴ τὰ προϊόντα της τὰ ὀλίγα. Ἐν τούτοις ἡ ἐπιτροπὴ γράφει, ὅτι πρέπει μέχρι τέλους Ὀκτωβρίου νὰ διευθύνωμεν ἀναποφεύκτως σημείωσιν, κατάλογον τῶν προϊόντων, τὰ ὁποῖα θέλομεν νὰ ἐκθέσωμεν. Διὰ νὰ γείνῃ τοῦτο, Κύριοι, ἔχομεν ἀνάγκην τοὐλάχιστον 60,000 δραχ.

§41ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Καλλίτερον νὰ μὴ στείλωμεν τίποτε.

§42ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐὰν νομίζετε, ὅτι ἡ Ἑλλὰς πρέπει νὰ κρύπτεται....

§43ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ὄχι· θὰ τὰ δώσωμεν.

§44ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ζητοῦμεν μίαν πίστωσιν 30,000 δραχ., διότι τὰ ἄλλα εἶναι διὰ τὸ ἄλλο ἔτος· σᾶς παρακαλοῦμεν δὲ νὰ δεχθῆτε τὴν ἀρχήν.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις ἀντίῤῥησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς;

§46ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρα παραδέχεται ἡ ἀρχή. Εἰς τὰ καθέκαστα ἔχει τις τὸν λόγον;

§48ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν παρεδέχθη ἡ πίστωσις τῶν 30,000 δρ. διὰ πρώτην φοράν.

§50ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Κύριοι, βλέπετε ὅλοι πόσον ἐλλειπῆ εἶναι τὰ στενογραφημένα πρακτικά....

§51ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Τί εἶναι αὐτό;

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι πρότασις. «Τὸ Προεδρεῖον διορίζει ἕνα ἐπιθεωρητὴν ἐπὶ τῶν στενογραφημένων πρακτικῶν μὲ μηνιαῖον μισθὸν δραχ. τριακοσίων.»

§53ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Γνωρίζετε, Κύριοι, ὅτι ὁ Κ. Παράσχος ὑπηρέτησεν ἐπὶ τόσα ἔτη εἰς τὴν Βουλὴν, παυθέντος τούτου βλέπετε, ὅτι ἡ ὑπηρεσία δὲν ἐκτελεῖται καλῶς καὶ ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς δικαιοῦται νὰ ἔχῃ τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν κατεῖχεν. Ἡ ὑπηρεσία, τὴν ὁποίαν ἐκπληροῖ ὁ Κ. Παράσχος εἶναι καὶ ἐπίπονος καὶ κοπιαστικὴ, καὶ βλέπετε, ὅτι ἡ ἀπουσία αὐτοῦ ἀφίνει ἓν κενὸν, τὰ δὲ ξενογραφήματα στέλλονται εἰς τὸ τυπογραφεῖον φύρδην μίγδην. Παρακαλοῦμεν λοιπὸν νὰ δώσητε τὴν πίστωσιν αὐτὴν εἰς τὸ Προεδρεῖον.

§54ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡς ἐκ τῆς θέσεώς μου δύναμαι τῳόντι νὰ βεβαιώσω, ὅτι εἶναι ἀναγκαῖος εἷς ὑπάλληλος ἱκανὸς, ὁ ὁποῖος νὰ ἐπιθεωρῇ τὰ στενογραφήματα, διὰ νὰ γείνῃ ἡ τύπωσις ὡς πρέπει, διότι τώρα δυστυχῶς δὲν γίνεται. Λοιπὸν θὰ ἐρωτήσω τὴν Βουλὴν, καθόσον ἀφορᾷ τὴν θέσιν τοῦ ἐπιθεωρητοῦ.

§56ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Αὐτὰ εἶναι ψεύδη· συντάκτης, ἐπιθεωρητὴς, ἀρχισυντάκτης.

§57ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ἄλλο εἶναι συντάκτης, καὶ ἄλλο ἐπιθεωρητής.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ νὰ προστεθῇ εἷς ἐπιθεωρητὴς ἐπὶ τοῦ στενογραφικοῦ γραφείου μὲ μηνιαῖον μισθὸν δρ. τριακοσίων.

§59ΤΙΝΕΣ. Ὁ Παράσχος.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι δικαίωμα, τὸ ὁποῖον ἀνήκει εἰς ἐμέ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν αὐτὴν νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι)· παρεδέχθη. Καὶ εἷς ἔτι συντάκτης (θόρυβος)

§61ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν σεβόμεθα τὰς ἀποφάσεις μας. Ἀπεφασίσαμεν ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ, δὲν ἔχομεν νὰ ἐγγίσωμεν τὸ παραμικρότερον ἐπ’ αὐτοῦ. Ἐκτιμῶ τὸν Κ. Παράσχον· ἂς λάβῃ πρόνοιαν ἡ Κυβέρνησις περὶ αὐτοῦ.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προτείνομεν νὰ προστεθῶσιν εἰσέτι 2 γραφεῖς καὶ 5 κλητῆρες.

§63ΠΟΛΛΟΙ. Ἀπαράδεκτον.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἷς εἰσέτι συντάκτης μὲ μηνιαῖον μισθὸν 300 δρ. (θόρυβος)

§65ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Εἶναι αὐθαιρεσία, δὲν ἤλθομεν νὰ σφετερισθῶμεν τὰ δημόσια, ἔχω τὸν λόγον, Κ. Πρόεδρε!

§66ΤΙΝΕΣ. Εἶναι περιττόν.

§67ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Μὴ μὲ ἐνοχλῆτε, Κύριοι· ἔχω ὑποσχεθῆ εἰς τοὺς ἐντολεῖς μου—καὶ τοιοῦτον τὸ καθῆκόν μου, νὰ καταστείλω, ἐὰν δυνηθῶ, τὴν διαφθορὰν καὶ τὴν κατάχρησιν ἥτις λαμβάνει χώραν εἰς ὅλους τοὺς κλάδους τοῦ δημοσίου· πρὸς τοῦτο ἐκλήθην, διὰ τοῦτο ἦλθον καὶ εἰς αὐτὸ ἐπιμένω. Κύριοι, γνωρίζει καὶ ἡ Βουλὴ, γνωρίζει καὶ τὸ κοινὸν τῆς Ἑλλάδος τὴν σπατάλην, ἥτις ἐγένετο εἰς τὸ γραφεῖον τῆς Συνελεύσεως· καὶ μ’ ὅλα ταῦτα ἐνῷ κατεκρίθησαν ὑπάλληλοί τινες ὡς σφετερισταὶ, τοὺς συνιστῶμεν καὶ αὖθις, διότι δυστυχῶς δὲν κατεδιώχθησαν, ἀλλὰ ἀπεναντίας τοὺς περιποιοῦνται καὶ θέλουν τρόπον τινὰ νὰ χαρακτηρίσωσιν, ὅτι ἡ ἠθικὴ εἶναι ἀνηθικότης, ἡ τιμιότης ἀτιμία.

§68ΠΑΔΟΒΑΣ. Δὲν ἔπρεπεν ἀπὸ τοῦ βήματος νὰ λέγωνται τὰ τοιαῦτα.

§69ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κ. Πρόεδρε, τὸν λόγον.

§70ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Δὲν ἐξιππάζομαι ὅ,τι λέγω, ἔχω καὶ τὰς ἀποδείξεις προχείρους· προχθὲς συνήλθομεν, ἐκάμαμεν μίαν πρᾶξιν, ἠλαττώσαμεν 200 χιλιάδας δραχμὰς ἀπὸ τὴν σπατάλην ἥτις ἐγίνετο· τοῦτο ἐπευφήμησε τὸ κοινὸν· ᾐσθάνθη ἀνακούφισίν τινα. Τώρα ἐρχόμεθα πίσω νὰ τὸ πιέσωμεν μὲ νέαν σπατάλην, ἀναιροῦντες τὰς ἀποφάσεις μας!

§71Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Πόθεν γίνεται ἡ οἰκονομία τῶν 200 χιλιάδων;

§72ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Ἀκούσατε. 54 χιλιάδων δραχμῶν κατ’ ἔτος γίνεται οἰκονομία ἀπὸ τὰ γραφικὰ ἔξοδα, ἀπὸ τὸ προσωπικὸν τοῦ γραφείου καὶ ἀπὸ τὰ ἐνοίκια τῆς Βιβλιοθήκης· ναὶ, ὡς ἔγγιστα τόση εἶναι ἡ οἰκονομία εἰς τὰ τέσσαρα ἔτη. Καὶ μὲ 200 χιλιάδας, κάμνομεν ἕνα κατάστημα τῆς Βουλῆς, διὰ νὰ μὴν ἤμεθα εἰς τὴν Παράγκαν καὶ μᾶς καταφλέγῃ ὁ ἥλιος· κάμνομεν ἓν ὑπουργεῖον ἢ ἄλλο τι· οὕτω πως γίνεται ἡ οἰκονομία εἰς τὰ πτωχὰ ἔθνη καὶ οὐχὶ διὰ τῆς σπατάλης, οὐχὶ διὰ τῆς περιποιήσεως προσώπων. Πῶς τάχα ἡμεῖς τοὺς ὑπουργοὺς θέλομεν διὰ νὰ κρίνωμεν καὶ νὰ κατακρίνωμεν, καὶ τὸν ἑαυτόν μας οὐχὶ; τότε δικαιόνω αὐτούς. Ἀλλ’ ὄχι, εἶμαι ὁ πρῶτος, ὅστις θέλω ἐξελέγξει πᾶσαν ὑπέρβασιν· ἡμεῖς ὀφείλομεν διὰ νὰ δείξωμεν τὸ παράδειγμα τῆς οἰκονομίας, καὶ νὰ εἴπωμεν αὔριον εἰς τοὺς ὑπουργοὺς, «κύριοι, ἰδοὺ ἡμεῖς προσφερόμεθα, μιμήθητε τὸ παράδειγμά μας; ἰδοὺ ποῖον τὸ προσωπικόν μας· ἰδοὺ ποῖα τὰ ἔξοδά μας· σεῖς διατὶ κατασπαταλᾶτε τὸν δημόσιον πλοῦτον; διατὶ ἔχετε ἀρχηγεῖον ἐπὶ ψιλῷ ὀνόματι εἰς τὴν Κέρκυραν; Διατὶ Ἀκαδημίαν μὲ σμῆνος Καθηγητῶν καὶ ἄνευ μαθητῶν; Διατὶ τοσούτων ἄλλων ὑπαλλήλων, χωρὶς νὰ ἐργάζωνται; Πῶς θὰ ἐλέγξωμεν ἡμεῖς τὸ Ὑπουργεῖον; πῶς θὰ φέρωμεν οἰκονομίας, ὅταν δὲν δώσωμεν τὸ παράδειγμα; Μᾶς παρουσιάζονται σήμερον προτάσεις περὶ λογιστοῦ, περὶ γραφέων καὶ περὶ κλητήρων, ἐνῷ περὶ τοῦ Κ. Παράσχου ἠδύνατο νὰ προνοήσῃ ἡ Βουλή.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι δεδικασμένον.

§74ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Δὲν ὁμιλῶ καὶ ἐγὼ περὶ τούτου, ἀλλὰ περὶ τοῦ ἤδη ὑπὸ συζήτησιν νέου θέματος. Σᾶς ἐρωτῶ λοιπὸν τί θὰ σᾶς χρησιμεύσῃ τὸ ἄλλο προσωπικὸν, ἐν ᾧ ἤδη ἡ Βουλὴ διακόπτει τὰς ἐργασίας της;

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν τὸ ἐπρότεινα ἐγώ.

§76ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Καὶ ὅμως τὸ ὑποστηρίζετε· ἐνῷ ἔχομεν καὶ συντάκτας πλέον τοῦ νενομισμένου, καὶ κλητῆρας ἐξ ὧν πόσοι ἐργάζονται εἰς τὴν Βουλήν;

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ συκοφαντῆτε τοὺς κλητῆρας.

§78ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Μάλιστα, Κ. πρόεδρε, ἀλλὰ τὸ σφάλμα εἶναι, διότι δὲν ἔκαμεν ἡ Βουλὴ ἕνα ἔφορον ἐκ τῶν ἰδίων αὑτῆς μελῶν, διὰ νὰ ἔρχηται κάθε πρωΐαν καὶ ἐξετάζῃ ποῦ οἱ κλητῆρες, ποῦ οἱ ὑπάλληλοι, ποῦ οἱ στενογράφοι καὶ τότε βλέπετε ἂν ἐγὼ συκοφαντῶ· ἐδώκαμεν πίστωσιν διὰ φωτισμὸν καὶ πότε εἰργάσθησαν; δίδομεν μόνον μισθοὺς ὑπερόγκους καὶ τίτλους ἐνῷ τὸ Σύνταγμα ἔταξε ῥήτραν, δι’ ἧς καταργοῦνται τὰ τοιαῦτα. Λοιπὸν ἐνταῦθα συμπεραίνω πρῶτον μὲν, ὅτι δὲν συνᾴδει μὲ τὴν ἀξιοπρέπειαν τῆς Βουλῆς ν’ ἀνατρέψῃ τὰ χθὲς ἀποφασισθέντα· δεύτερον, ὅτι τὸ προσωπικὸν αὐτὸ, τὸ ὁποῖον προτείνεται, εἶναι περιττὸν, διότι ἐνόσῳ εἴχομεν ἐργασίας, ἤρκει αὐτὸ τὸ προσωπικόν· τώρα ποῦ φεύγομεν, διορίζομεν προσωπικὸν διὰ νὰ δώσωμεν ἔξοδα περιττά. Εἶναι νομίζω, ἱκανοὶ οἱ ἀποφασισθέντες ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ ὑπάλληλοι καὶ δὲν πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν, πλὴν τοῦ Κ. Παράσχου, ἄλλον τινά.

§79ΠΟΛΛΟΙ. Ναὶ, ναὶ....

§80ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Κύριοι, ἀνάξιον· ὁ λαὸς δὲν ἀποδέχεται τὴν σπατάλην· προτείνω λοιπὸν ν’ ἀποῤῥιφθῶσιν ὅλαι αἱ προτάσεις.

§81ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀποῤῥίπτονται αἱ προτάσεις.

§83ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ. Ὡς πάντες, Κύριοι, οὕτω καὶ ἐγὼ εἶμαι σύμφωνος μὲ τὴν ἰδέαν τῆς οἰκονομίας, τὴν ὁποίαν ἐπρότεινεν ὁ προαγορεύσας· νομίζω ὅμως, ὅτι παρὰ νὰ καταντήσῃ εἰς προσωπικὰ καὶ νὰ προσβάλῃ ἀπόφασιν τοῦ Σώματος, ὤφειλε νὰ εὕρῃ τὰ μέσα διὰ τῶν ὁποίων νὰ ἄρῃ πᾶσαν συκοφαντίαν κατὰ προσώπου, τὸ ὁποῖον κατεῖχε τὴν διαχείρισιν· ὥστε ἀποφεύγων πᾶσαν προσωπικὴν ἔρευναν, προτείνω, ὥστε ἡ διαχείρισις ἐν γένει τῶν ἐξόδων τῆς Βουλῆς νὰ ὑπόκειται εἰς τὴν ἐξέλεγξιν τοῦ ἐλεγκτικοῦ συνεδρίου, τὸ ὁποῖον ὀφείλει ἐντὸς μηνὸς νὰ ἐκδίδῃ τὴν ἀπόφασίν του, καὶ τοιουτοτρόπως αἴρεται πᾶσα συκοφαντία.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν, θέλει τὸν συντάκτην μὲ μηνιαῖον μισθὸν δραχ. 300;

§85ΠΟΛΛΟΙ (ἐγειρόμενοι). Δὲν παραδεχόμεθα.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπεῤῥίφθη.—Τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς τῆς δικαιοσύνης ὑποβάλλουν τὴν ἑξῆς παρατήρησιν εἰς τὴν Βουλὴν· «Λαβοῦσα ὑπ’ ὄψιν τὰ συνημμένα παρατηρεῖ, ὅτι διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ μορφώσῃ γνώμην περὶ τῆς ἀποδιδομένης κατηγορίας καὶ περὶ τοῦ ἀξιοποίνου τῶν πράξεων, ἔχει ἀνάγκην νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰς κλπ. Ἑπομένως ἡ Βουλὴ συναινεῖ εἰς τὸ νὰ ζητήσῃ τὰς ἀναφερομένας ἀνακρίσεις;

§87ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Περὶ τοῦ συνοικισμοῦ....

§89ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὰ εἴπαμεν νὰ μείνουν.

§90ΒΑΛΑΣΣΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι μία πρότασις τοῦ κ. Βουλευτοῦ Γυθείου.

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ σᾶς εἶπον νὰ τὰς λάβωμεν κατὰ σειράν· δὲν ἠθέλατε. Πρὸ αὐτῆς εἶναι καὶ ἄλλη πρότασις.

§92ΤΙΝΕΣ. Ἔχετε ὑγείαν· φεύγομεν.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς παρούσης συνεδριάσεως).

§94ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (πρωθυπουργός). (ἀναγινώσκει).

ΓΕΩΡΓΙΟΣ Αʹ.

ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ.

Ἔχοντες ὑπ’ ὄψιν τὸ ἄρθρον 38 τοῦ Συντάγματος διακόπτομεν τὴν ἐξακολούθησιν τῆς Αʹ. Συνόδου τῆς Αʹ. Βουλευτικῆς Περιόδου ἐπὶ τεσσαράκοντα ἡμέρας. Ὁ Ἡμέτερος Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, θέλει κοινοποιήσει τὸ παρὸν Διάταγμα εἰς τὴν Βουλήν. Ἐν Ἀθήναις, τῇ 31 Ἰουλίου 1865.

ΓΕΩΡΓΙΟΣ.

Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ.

§95ΠΟΛΛΟΙ. Καλὴν ἐντάμωσιν!

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ πρακτικὰ ἐνεκρίθησαν. Διαλύεται ἡ Συνεδρίασις (ὥρα 1 Μ. Μ.)