1863.07.05

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ ΡΛʹ.

Τῆς 5 Ἰουλίου 1863.

(Παρασκευὴ)

Ὥρα 12.

Τῆς Συνελεύσεως πλήρους γενομένης, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προτεραίας.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις κατὰ τῶν πρακτικῶν;

§2ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι. Ὁ Κ. Παρίσης ἀναγινώσκει ἔκθεσιν ἐπὶ τῶν ἐξόδων τῆς Συνελεύσεως διὰ τὸν μῆνα Ἰούνιον ἐκ δραχμῶν 11,507. Ἐπίσης ἐπρότεινε νὰ δοθῶσι προκαταβολικῶς καὶ 2,000 δραχμῶν ἀπέναντι τῶν ἐξόδων τοῦ Ἰουλίου.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅσοι παραδέχεσθε τὴν πίστωσιν ταύτην, παρακαλεῖσθε νὰ σηκωθῆτε (ἐγείρονται ἅπαντες). Ἐγένετο δεκτή.

§4ΠΟΛΛΟΙ. Τὸν προϋπολογισμόν.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ πρακτικὰ θ’ ἀναγνωσθοῦν αὔριον· ἀλλὰ πρέπει ν’ ἀποσταλῇ ἀπόσπασμα αὐτῶν καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν παραδεχθεῖσαν πίστωσιν εἰς τὸ ταμεῖον διὰ νὰ πληρωθῇ τὸ ποσόν.

§6ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§7ΔΑΓΡΕΣ. Κάμνω τὴν παρατήρησιν νὰ συνερχώμεθα ἀπὸ τὰς 8 ἢ τὰς 9· συγχρόνως πρέπει νὰ εἰδοποιηθοῦν οἱ ἐν Πειραιεῖ πληρεξούσιοι, διότι πολλοὶ δὲν ἠξεύρουν ἂν ὑπάρχει συνεδρίασις.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προσεκλήθησαν οἱ ἐν ταῖς ἐπαρχίαις ΚΚ. πληρεξούσιοι τηλεγραφικῶς καὶ δι’ ἐγγράφων προσκλήσεων. Εἰς τὸν Πειραιᾶ δὲν πιστεύω νὰ μένουν πληρεξούσιοι. Ἀπόκειται εἰς ὑμᾶς νὰ προσδιορίσητε νὰ συνερχώμεθα τοῦ λοιποῦ εἰς τὰς 9 τουλάχιστον.

§9ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§10ΙΩΑΝΝΗΣ ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἀπὸ δύω ἢ τριῶν ἤδη μηνῶν εἰσήχθησαν εἰς τὴν Συνέλευσιν ἐκλογαί τινες, Τινὲς ἐξ αὐτῶν ἐξελέγχθησαν καὶ ἀνεγνώσθησαν αἱ ἐκθέσεις· (θόρυβος)· δὲν ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ τὰς ἀφήσωμεν ἐκκρεμεῖς, πρέπει νὰ τὰς συζητήσωμεν (θόρυβος).

§11ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, κἀγὼ συμφωνῶ μετὰ τοῦ Κ. Δεληγιάννη· ἀφοῦ δὲν ἔχομεν ἄλλην ἐργασίαν, ἂς δημιουργῶμεν πληρεξουσίους.

§12ΠΟΛΛΟΙ. Μετὰ τὸν προϋπολογισμόν.

§13ΚΕΧΑΓΙΑΣ (ὑπουρ. Οἰκονομικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ὑποβάλω εἰς τὴν ἐπιψήφισίν σας τὴν ἑξῆς ἔκτακτον πίστωσιν. Ἀνέγνω ἓν ψήφισμα, δι’ οὗ χορηγεῖται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἔκτακτος πίστωσις δραχμῶν 8,101 καταλογιζομένη ὑπὸ ἴδιον κεφάλαιον «ἀποζημιώσεις ἕνεκα τῆς Ὀκτωβριανῆς ἐπαναστάσεως,»

§14ΥΠΟΥΡΓΟΣ. Ὅστις θέλει νὰ ἴδῃ τὰ δικαιολογητικὰ ἔγγραφα εἶναι ἐδῶ.

§15ΠΟΛΛΟΙ. Εἶναι περιττὸν, δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ σᾶς ἐρωτήσω ἂν παραδέχεσθε τὴν πίστωσιν ταύτην. Οἱ παραδεχόμενοι αὐτὴν παρακαλεῖσθε νὰ σηκωθῆτε. (ἀνίστανται ἅπαντες). Παρεδέχθη.

§17ΖΙΜΒΡΑΚΑΚΗΣ. Πρὸ πολλοῦ, Κύριοι, εἶχον ἀνάγκην νὰ μεταβῶ ἀλλαχόσε δι’ ὑποθέσεις μου, ἀλλ’ ὡς ἐκ τῶν περιστάσεων ἡ Συνέλευσις δὲν μοὶ ἐπέτρεψε ν’ ἀναχωρήσω. Ἴσως δὲ ἔφερε πρόσκομμα καὶ ἡ φρουραρχία τῆς Συνελεύσεως, ἡ ὁποία, παρακαλῶ τὴν Συνέλευσιν, ν’ ἀνατεθῇ εἰς ἄλλο πρόσωπον διὰ νὰ δυνηθῶ κἀγὼ ν’ ἀναχωρήσω.

§18ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι!

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἐρωτῶ ἂν ὑπάρχει τις ὑποστηρίζων τὴν αἴτησιν τοῦ Κ. Ζιμπρακάκη διὰ νὰ σηκωθῇ. (οὐδεὶς ἐγείρεται). Ἄρα ἀποῤῥίπτεται.

§20ΣΧΙΝΑΣ. Κύριοι τὴν 5 τοῦ παρελθόντος μηνὸς ἐλθὼν ἐπὶ τὸ βῆμα σᾶς παρεκάλεσα νὰ προσδιορίσητε ἡμέραν διὰ νὰ κάμω λόγον, ἐὰν ἀγαπᾶτε, περὶ τῶν ἐκκλησιαστικῶν μας πραγμάτων περὶ τῆς καταστάσεως αὐτῶν καὶ περὶ τῆς ἐνδεχομένης αὐτῶν διορθώσεως, διότι τὸ πρᾶγμα δὲν τὸ νομίζω ἔσχατον πάντων, κ’ ἑπομένως ἐπανέρχομαι σήμερον διὰ νὰ σᾶς ζητήσω νὰ μοὶ προσδιορίσετε μίαν ἡμέραν διὰ νὰ ἐκπληρώσω τὸ χρέος τοῦτο, τὰ ὁποῖον δὲν τὸ ἀναλαμβάνω μόνος ἐγὼ, διότι νομίζω, ὅτι σπουδαία συναίσθησις τῆς ἀνάγκης ταύτης ἐνυπάρχει εἰς τὴν ψυχὴν σας. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ προσδιορίσητε μίαν ἡμέραν, ἀλλὰ τοιοῦτον προσδιορισμὸν τοὐλάχιστον, ὥστε ἐρχόμενος νὰ μὴν εὕρω προσκόμματα πλέον (θόρυβος). Ἐγὼ προσδιορίζω τὴν δευτέραν μεθαύριον.

§21ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Κατὰ τὸν κανονισμὸν ὁ Κ. Σχινᾶς πρέπει νὰ ὑποβάλῃ πρότασιν καὶ τότε νὰ προσδιορίσῃ μίαν ἡμέραν εἰς ἀνάπτυξιν αὐτῆς.

§22ΣΟΛΙΩΤΗΣ. Κύριοι, κανεὶς δὲν ἀρνεῖται, ὅτι ἓν τῶν οὐσιωδεστέρων ἀντικειμένων, ἐπὶ τῶν ὁποίων πρέπει νὰ ἐνασχοληθῇ ἡ Συνέλευσις, εἶναι καὶ τὸ τοῦ κλήρου. Ὡς μέλος τῆς ἐπιτροπῆς, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνετέθησαν τὰ τοῦ κλήρου καὶ τὰ τῆς παιδείας, ἔρχομαι νὰ πληροφορήσω τὴν Συνέλευσιν, ὅτι ἡ ἐπιτροπή μας διὰ νὰ διευκολύνῃ τὴν ἐργασίαν ὑποδιῃρέθη εἰς δύω ἐπιτροπάς· εἰς μὲν τὴν μίαν ἀνετέθη ἡ ἐπεξεργασία τῶν ἀφορώντων τὸν κλῆρον, εἰς τὴν ἄλλην δὲ τὰ τῆς παιδείας. Ἡ ἐπιτροπὴ εἰργάσθη, προπαρεσκεύασε μίαν ἐργασίαν, ἀλλ’ ἐπειδὴ σπουδαιότεραι περιστάσεις, αἱ ὁποῖαι ἀπησχόλησαν καὶ ἀπασχολοῦν εἰσέτι τὴν Συνέλευσιν, ἠνάγκασαν τὴν ἐπιτροπὴν νὰ μὴ ὑποβάλῃ τὴν ἔκθεσίν της, εἶναι ἑτοίμη νὰ τὴν ὑποβάλῃ, ἅμα ἐπιψηφισθῇ ὁ προϋπολογισμὸς, ὁ ὁποῖος εἶναι σπουδαιότερος καὶ μᾶλλον κατεπείγων.

§23ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ ἐπιμένει ὁ Κ. Σχινᾶς, θὰ σᾶς ἐρωτήσω, ἐὰν θέλετε ν’ ἀκροασθῆτε τὸν Κ. Σχινᾶν ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου τὴν Δευτέραν. Ὅσοι παραδέχονται, παρακαλοῦνται νὰ σηκωθῶσιν (ἐγείρονται ὀλίγοι). Δὲν ἐγένετο δεκτόν.

§25ΠΕΤΡΟΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Κύριοι Πληρεξούσιοι, σᾶς παρακαλῶ νὰ μοῦ λύσετε μίαν ἀπορίαν. Γνωρίζετε ὅτι δυνάμει ψηφίσματος τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως τὰ ἐπιμίσθια ἐν γένει τῶν ὑπαλλήλων καταργοῦνται. Οἱ προκάτοχοί μου ἀφῄρεσαν τὰ ἐπιμίσθια τῶν ἀνακριτῶν, ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα λαμβάνουν κατ’ ἔτος. Ἕκαστος ἀνακριτὴς λαμβάνει 300 δραχμὰς κατ’ ἔτος· αὐτὰ κατηργήθησαν. Ἀλλὰ σᾶς παρακαλῶ νὰ μοῦ εἴπετε, ὡς ἐπιμίσθιον θεωρεῖτε καὶ τὰ ἀνακριτικὰ δικαιώματα συνεπεία τῶν ὁποίων μεταβαίνει ὁ ἀνακριτὴς ἢ ὁ εἰσαγγελεὺς, καὶ οἱ κατὰ τὸ ἄρθρον 18 τῆς Π. Δικονομίας ὑπάλληλοι διὰ ποινικὰς ἀνακρίσεις; Τοιαῦτα ἀνακριτικὰ δικαιώματα ἦλθον ὑπὲρ τὰς 5,000 δραχμὰς καὶ ὁ προκάτοχός μου ἔστειλε τοιαύτην παραγγελίαν ἢ τοιαύτην αἴτησιν εἰς τὸν συνάδελφόν του τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν Κ. Κουμουνδοῦρον, ἀλλ’ αὐτὸς δὲν τὰ παρεδέχθη· ἐγὼ νομίζω ὅτι εἶναι ἄδικον τὸ τοιοῦτον, διότι ὁ ἀνακριτὴς ἢ ὁ εἰσαγγελεὺς θέλει καὶ νὰ πληρώσῃ τὸ ἀγώγιόν του καὶ νὰ διατραφῇ. Λοιπὸν σᾶς παρακαλῶ νὰ διατάξητε τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ὥστε νὰ ἐγκρίνῃ τὰ τοιούτου εἴδους δικαιώματα, τὰ ὁδοιπορικά.

§26ΒΕΝΕΤΣΑΝΟΣ. Αὐτὰ δύνανται νὰ πληρωθοῦν, ἀλλ’ ὁ τίτλος νὰ μεταβληθῇ, νὰ μὴ θεωρῶνται ἐπιμίσθια.

§27ΜΙΛΗΣΗΣ. Δικαστὴς περιοδεύων λαμβάνει δύω εἰδῶν ἀποδοχὰς ά) τὰ ἔξοδα τὰ ὁδοιπορικὰ βʹ) καὶ ἓν ἐπιμίσθιον. Λοιπὸν τὰ ὁδοιπορικὰ ἔξοδα δὲν πρέπει νὰ θεωρηθῶσιν ὡς κατηργημένα. Ζητῶ ὅμως νὰ θεωρηθῇ κατηργημένον τὸ ἐπιμίσθιον, τὸ ποσὸν δηλ. τὸ ὁποῖον προστίθεται.

§28Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ἀπαντῶ εἰς τὸν ἔντιμον πληρεξούσιον Κρανιδίου· δικαστὴς περιοδεύων δὲν ἀναφέρεται εἰς κανὲν μέρος τοῦ δικαστικοῦ ὀργανισμοῦ, μόνον εἰσαγγελεύς. Λοιπὸν αὐτὰ τὰ ἐθεώρησεν ὁ Κ. Κουμουνδοῦρος ὡς ἐμπεριλαμβανόμενα εἰς τὴν γενικὴν ἀρχὴν, δηλ. ὅτι εἶναι ἐπιμίσθια, καὶ δὲν ἔδιδε τὰς προεξοφλήσεις αὐτῶν τῶν ἐνταλμάτων.

§29ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§30Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Προκαλῶ λοιπὸν τὴν ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως, ὥστε νὰ παραγγελθῇ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐξοφλήσῃ τὰ ὁδοιπορικὰ τῶν ἀνακριτικῶν ὑπαλλήλων τῶν μεταβαινόντων ἐπὶ τοῦτο δι’ ὡρισμένα ἐγκλήματα.

§31Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. (θόρυβος). Τὰ ἔξοδα τῆς ὁδοιπορίας τῶν διοικητικῶν ὑπαλλήλων πληρόνονται ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἀποδείξεων τῶν ἀγωγέων ἢ τοῦ πλοιάρχου· ἐξαίρεσιν ὅμως ἐπὶ τῆς διατάξεως ταύτης τοῦ νόμου περὶ δημοσίου λογιστικοῦ ἀποτελοῦσιν αἱ ἀποφάσεις ἐκεῖναι, αἱ προβλέπουσαι περὶ ἄλλου τινὸς τρόπου, καθ’ ὃν πληρόνονται τὰ ἔξοδα ταῦτα (θόρυβος) Ἐδῶ πρόκειται περὶ τῶν ἀνακριτῶν τῶν μεταβαινόντων δι’ ὑπηρεσίαν, ἑπομένως τὸ ποσὸν τοῦτο ἀντιπροσωπεύει τὰ ὁδοιπορικὰ ἔξοδα, τὰ ὁποῖα εἰς τοὺς διοικητικοὺς ὑπαλλήλους δίδονται ἐπὶ ἀποδείξεσι, καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἦναι τελείως ἀμφιβολία, ὅτι αὐτὰ εἶναι ἔξοδα ὁδοιπορικὰ καὶ δὲν δύνανται νὰ θεωρηθῶσιν ὡς ἐπιμίσθια.

§32ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Κατὰ τὸ ἄρθρ. 63 τῆς ποινικῆς διατιμήσεως. «Οἱ δικασταὶ καὶ οἱ τῆς Εἰσαγγελίας ὑπάλληλοι λαμβάνουν 1) ἐὰν ἀπομακρύνωνται τῆς κατοικίας των πλειότερον τῶν πέντε χιλιομέτρων δι’ ὅλα τὰ ἔξοδα τῆς τροφῆς καὶ διατριβῆς ἀνὰ πᾶσαν ἡμέραν δραχμὰς 3· 2) ἐὰν ἀπομακρύνωνται πλειότερον τῶν δύο μυριομέτρων (4 ὡρῶν) λαμβάνουν ἀνὰ πᾶσαν ἡμέραν δραχμὰς 5· ἐκτὸς δὲ τούτου λαμβάνουν δι’ ἀγώγια ἐν μὲν τῇ πρώτῃ περιπτώσει δραχ. 2 διὰ προσέλευσιν καὶ ἐπάνοδον, ἐν δὲ τῇ δευτέρᾳ δραχμὰς 3, ἀνὰ πᾶν μυριόμετρον (δύο ὥρας) ἀποστάσεως». Ὥστε καθὼς ἐξάγεται ἀπὸ τοῦ ἄρθρου τούτου, ἐκτὸς τῶν ἀγωγίων, τὰ ὁποῖα δίδονται, δίδεται προσέτι ἓν ποσὸν ὡς ἐπιμίσθιον διὰ τὰς ἡμέρας, ἃς κάμνει δικαστικός τις ὑπάλληλος ἀπομακρυνόμενος τῆς ἕδρας τοῦ δικαστηρίου. Τὸ τοιοῦτον ἔδωκε χώραν εἰς πολλὰς καταχρήσεις, διότι πολλοὶ τῶν ἀνακριτῶν καὶ τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων ἐπιζητοῦν αὐτὰ τὰ ταξείδια, διότι ἐκτὸς τῶν ἀγωγίων ἔχουν, βλέπετε, καὶ διὰ πᾶσαν ἡμέραν 5 δραχ. καὶ οἱ ἀνώτεροι 8 δραχ. ἀφοῦ δὲ ἀπεφάσισεν ἡ Συνέλευσις νὰ παύσουν ὅλα τὰ ἐπιμίσθια, πρέπει, φρονῶ, νὰ περιορισθοῦν τὰ δικαιώματα τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων, τῶν ἀπομακρυνομένων τῆς ἕδρας των, εἰς μόνον τὰ ἀγώγια.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅσοι νομίζουν ὅτι ἐφωτίσθησαν, ἂς σηκωθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις ἐφωτίσθη. Τώρα θὰ σᾶς ἐρωτήσω, ἂν παραδέχεσθε τὴν ἑρμηνείαν, ὅτι δὲν καταργοῦνται τὰ ἐπιμίσθια τὰ διαλαμβανόμενα εἰς τὴν ποινικὴν διατίμησιν, ὅσα ἀνάγονται εἰς τὰ ἀγώγια καὶ τοὺς ναύλους ἁπάντων τῶν ἀνακριτικῶν ὑπαλλήλων. Ὅσοι παραδέχεσθε τοῦτο νὰ σηκωθῆτε (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη.

§34ΚΕΧΑΓΙΑΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Μία ὁμοίας φύσεως ἀπορία ὑπάρχει καὶ εἰς τὴν ἀποζημίωσιν τῶν τηλεγραφητῶν, ὅταν ἀποστέλλωνται ἐκτάκτως ἐκτὸς τῆς ἕδρας των πρὸς διαφόρους ὑπηρεσίας· κατὰ τὸν νόμον ἐδίδετο ἀποζημίωσις 4 δραχμῶν τὴν ἡμέραν, διὰ δὲ τὴν ὁδοιπορίαν ἔξοδα δραχμὰς 1 50. Ἐννοεῖ ἡ Συνέλευσις νὰ ἀφαιρεθῇ ἡ ἀποζημίωσις, ἡ ὁποία δίδεται τῶν 4 δραχμῶν;

§35ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§36Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριοι, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι οἰκονομία νὰ ἐλαττόνωμεν μόνον τὰς δαπάνας· οἰκονομία εἶναι νὰ ἐλαττόνωμεν τοσοῦτον, ἐφ’ ὅσον δὲν βλάπτεται ἡ ὑπηρεσία, διὰ τὴν ὁποίαν αἱ δαπάναι αὗται γίνονται. Ὁ ὑπάλληλος, ὁ ὁποῖος εἶναι τεταγμένος νὰ ἐκπληροῖ τὸ καθῆκόν του εἰς πόλιν τινὰ, ἔχει ἐν αὐτῇ ἀποκατάστασίν τινα· ὅταν δὲ ἕνεκα τῆς φύσεως τῆς ὑπηρεσίας, τὴν ὁποίαν ἐκπληροῖ, ἀναγκάζεται νὰ ἐγκαταλείπῃ τὴν ἕδραν τῆς διαμονῆς του, ὅπως μεταβῇ ἀλλοῦ, ἐννοεῖται ὅτι ὁ ὑπάλληλος οὗτος ὑποβάλλεται εἰς δαπάνας, τὰς ὁποίας δὲν δύναται νὰ προΐδῃ, διότι ἐκτὸς τῶν καθαρῶν δαπανῶν........... (θόρυβος) Κύριοι, ἕνεκα τοῦ θορύβου δὲν δύναμαι νὰ ὁμιλήσω, καὶ ἑπομένως καταβαίνω τοῦ βήματος.

§37ΚΑΛΟΣ. Οἱ Κύριοι ὑπάλληλοι γνωρίζουν καλλίτερον τὴν κατάστασιν τοῦ ταμείου, πρέπει νὰ λάβουν ὑπ’ ὄψιν ὅτι καὶ αὐτοὶ πρέπει νὰ ὑποστῶσι μίαν ζημίαν, καὶ ὅτι μεταβαίνοντες ἀπὸ ἕνα εἰς ἄλλον τόπον πρέπει νὰ πληρόνωσιν ἐξ ἰδίων των.

§38ΑΝΤ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Πρὶν ἀναβῇ ἐπὶ τοῦ βήματος ὁ Κ. Δεληγιάννης, ἐκ προοιμίων ἐγνώρισα, ὅτι ἤθελε νὰ καθιερώσῃ τὰς ἀποζημιώσεις· εἰς τὴν Ἑλλάδα τοῦτο, νομίζω, ὅτι δύναται καὶ νὰ λείψῃ, διότι ὑπάλληλος ἀποχωρῶν ἀπὸ τὴν ἕδραν του, ἕνεκα τῶν ἐθίμων τοῦ τόπου, ἕνεκα τῆς φιλοξενίας, ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς τὴν Ἑλλάδα, πολλάκις δὲν ἐξοδεύει τίποτε, οὔτε δι’ ἐνοίκιον, οὔτε διὰ τὴν τροφήν του, ἐξ ἐναντίας πᾶς τις ἐκ τῶν πολιτῶν προθυμοποιεῖται νὰ δεχθῇ αὐτόν· πρὸς τούτοις δὲ καὶ τὰ ὁδοιπορικὰ ἔξοδα καθίστανται περιττὰ, διότι πολλάκις οἱ κάτοικοι προσφέρουν καὶ τοὺς ἵππους των αὐτούς· ἑπομένως νομίζω, ὅτε πᾶσα ἀποζημίωσις δύναται νὰ λείψῃ τὴν σήμερον, ὅτι μάλιστα εὑρισκόμεθα εἰς τοιαύτας οἰκονομικὰς δυσχερείας.

§39ΠΟΛΛΟΙ. Ἐφωτίσθημεν.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅσοι ἐφωτίσθησαν, νὰ σηκωθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἐφωτίσθη ἡ Συνέλευσις. Ὅσοι παραδέχονται τὴν πρότασιν τοῦ νὰ μὴ δίδεται ἡ ἀποζημίωσις τῶν 4 δραχμῶν εἰς τοὺς τηλεγραφητὰς, ὅταν ἀποχωρῶσιν εἰς ἕτερον μέρος, νὰ σηκωθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἄρα παρεδέχθη ἡ Συνέλευσις νὰ πληρόνωνται μόνον τὰ ἀγώγια, οὐχὶ δὲ καὶ ἡ ἀντιμισθία τῶν 4 δραχμῶν.

§41ΑΛ. ΔΟΣΙΟΣ. Πρὸ ἑνὸς μηνὸς ὁ Κ. Λόντος, συνεπείᾳ προτάσεως, ἡ ὁποία τοῦ ἐγένετο παρὰ μιᾶς ἑταιρίας ἐν Εὐρώπῃ, ἐπαρουσίασε νομοσχέδιον περὶ τομῆς τοῦ Ἰσθμοῦ τῆς Κορίνθου· τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ τὸ ἐθεωρήσαμεν λίαν κατεπεῖγον, καὶ διετάξαμεν τὴν τύπωσιν, ἔκτοτε ὅμως ἄλλαι περιστάσεις μᾶς ἐμπόδισαν νὰ τὸ συζητήσωμεν, νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ τὸ θεωρήσωμεν ὡς κατεπεῖγον, καὶ νὰ τὸ συζητήσωμεν πρὸ παντὸς ἄλλου, καθόσον δὲν θέλει ἐγείρει καὶ μεγάλην συζήτησιν.

§42ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερ.). Κύριοι, ἐκτὸς τοῦ ὅτι εἰς τὰς περιστάσεις, εἰς ἃς εὑρισκόμεθα, δὲν εἶναι κατεπεῖγον τὸ νομοσχέδιον περὶ τομῆς τοῦ Ἰσθμοῦ τῆς Κορίνθου, σᾶς λέγω, ὅτι σήμερον ἡ Κυβέρνησις ἔλαβεν ἀναφορὰν ἀπὸ τὸ κομιτάτον τὸ Ἑλληνικὸν, τὸ ὑπάρχον ἐν Λονδίνῳ, ἐξ ἧς προκύπτει ὅτι ἐκεῖθεν ἐγένοντο νέαι προτάσεις, πολὺ ὠφέλιμοι διὰ τὸν τόπον, διὰ τὴν τομὴν τοῦ Ἰσθμοῦ, ὡς καὶ διὰ μίαν ἑτέραν ἐπιχείρησιν ἑνὸς σιδηροδρόμου· κατὰ συνέπειαν νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ βαδίσωμεν τόσον ταχέως, διότι μετὰ τὴν τελείαν ἀποκατάστασιν τῶν πραγμάτων τῆς πατρίδος, τότε θὰ ἔχωμεν περισσότερα κεφάλαια, καὶ θὰ ἔλθωσι καὶ περισσότεραι ἑταιρίαι.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχουσι δύω ἀναφοραὶ ἐκ Τριφυλίας, αἱ ὁποῖαι παριστάνουσι τὴν κατάστασιν τῶν ἐπαρχιῶν τούτων οὐχὶ εὐχάριστον· ἐπιμένουν δέ τινες πληρεξούσιοι ν’ ἀναγνωσθῶσιν.

§44ΑΝΤ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν αὐτῶν ἡ Συνέλευσις δὲν δύναται νὰ διατάξῃ τι, ἂς σταλῶσιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἡμεῖς νὰ τὰς συστήσωμεν εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον νὰ τὰς λάβῃ ὑπ’ ὄψιν.

§45ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§46ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κάμνω τὴν πρότασιν νὰ ἀποφασίσῃ ἡ Συνέλευσις ἐντὸς 3 ἡμερῶν νὰ ἔλθουν οἱ ὑπουργοὶ νὰ ἀπαντήσουν ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν αὐτῶν.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεσθε, Κύριοι, τὴν πρότασιν τοῦ νὰ ἔλθωσιν οἱ ὑπουργοὶ ἐντὸς τριῶν ἡμερῶν νὰ δώσουν λόγον;

§48ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§49ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Παραιτοῦμαι τῆς προτάσεώς μου.

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρὸ τῶν κατόπιν προτάσεων, τὰς ὁποίας ἔχω νὰ σᾶς ὑποβάλω, χρεωστῶ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι πρὸ ὀλίγου ἐζήτησε τὴν παραίτησίν του ὁ Κ. Ζιμπρακάκης ὡς φρούραρχος τῆς Συνελεύσεως· εἶναι δὲ ἀνάγκη ν’ ἀποφασίσῃ ἡ Συνέλευσις τί θὰ γείνῃ περὶ τῶν Κυρίων ἀξιωματικῶν, οἵτινες διωρίσθησαν ὡς ὑποφρούραρχοι ἐντὸς τοῦ καταστήματος· τοιοῦτοι δὲ εἶναι οἱ Κύριοι ἀξιωματικοὶ Διαλέτης, Ἀντ. Μαυρομιχάλης, Ἀθ. Β. Πετιμεζᾶς καὶ ὁ Λεωνίδας Σταμάτης· ὁ τελευταῖος ἀπουσιάζει μὲ ἄδειαν. Ἐν τούτοις φαίνεται, ὅτι τινὲς τῶν Κυρίων τούτων ἀξιωματικῶν δὲν θέλουν νὰ ἀναδεχθοῦν μόνοι τὴν ὑπηρεσίαν τῆς φρουρήσεως τῆς Συνελεύσεως διὰ τὸν λόγον ὅτι, ἐπειδὴ διατελοῦσι συνάμα πληρεξούσιοι, δὲν εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ ἐκτελῶσι καὶ ἑτέραν ὑπηρεσίαν. Εἶναι δὲ ἀνάγκη ἡ Συνέλευσις εἴτε νὰ τοὺς προτρέψῃ εἰς τὴν ἐκπλήρωσιν τῆς ἀνατεθείσης εἰς αὐτοὺς ὑπηρεσίας, εἴτε νὰ ἐκλέξῃ διὰ τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην ἄλλους.

§51ΑΝΤ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Εἰς τὴν Συνέλευσιν δὲν εἶναι μόνον οἱ ἀναφερόμενοι ὑπὸ τοῦ Κ. Προέδρου ἀξιωματικοί· κατὰ συνέπειαν ἢ τὸ μέτρον αὐτὸ πρέπει νὰ ληφθῇ δι’ ὅλους τοὺς ἀξιωματικοὺς τοὺς ἔχοντας τὴν ἰδιότητα τοῦ πληρεξουσίου, ἢ ἐγὼ τοὐλάχιστον δὲν δύναμαι ἐκ μονομερείας νὰ λαμβάνω μέρος, καθότον νομίζω, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ κάμω τὸ διπλοῦν καθῆκον τοῦ πληρεξουσίου καὶ τοῦ φρουράρχου. Ὅταν ὅλοι λάβωσι μέρος, τότε μάλιστα, ἀλλ’ ἐγὼ δὲν δύναμαι ἐκ μονομερείας νὰ λαμβάνω μέρος.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Συνέλευσις ἐννοεῖ ὑποχρέους ἐξίσου ἅπαντας τοὺς ἐκλεχθέντας παρ’ αὐτῆς ἀξιωματικούς.

§53ΚΑΛΟΣ. Δὲν εἶναι ὑποχρέωσις αὐτὴ, εἶναι παράκλησις.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μή με διακόπτετε. Διὰ νὰ ὑπάρχῃ φρούραρχος, πρέπει νὰ ἔχῃ προσωπικὸν, καὶ ὅταν τοῦτο τὸ διορίζῃ ἡ Συνέλευσις, ἐπιβάλλει εἰς τοὺς διοριζομένους ὑποχρέωσιν. Ἄλλως πρέπει νὰ εὑρεθῇ ἕτερον μέτρον.

§55ΒΑΣΟΣ. Κύριοι, ὁ τρόπος αὐτὸς τοῦ σχηματισμοῦ τοῦ φρουραρχείου τῆς Συνελεύσεως εἶναι παράδοξος. Τὸ φρουραρχεῖον τῆς Συνελεύσεως εἶναι μία θέσις μεγάλης σπουδαιότητος, καὶ μάλιστα εἰς τοιαύτας ἀνωμάλους περιστάσεις, ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρισκόμεθα. Νομίζω, Κύριοι, μία ἀρχὴ τοιαύτη, διὰ νὰ ἔχῃ τὴν εὐθύνην, καὶ νὰ ἐκτελῇ τὸν σκοπὸν, τὸν ὁποῖον προτίθεται, πρέπει νὰ καταρτισθῇ τακτικῶς, νομίμως, πρέπει νὰ διορισθῇ φρούραρχος, ὑποφρούραρχος, οἱ ἀναγκαῖοι ὑπασπισταί· τὸ νὰ ἀναθέτῃ ὁ Πρόεδρος κατὰ σειρὰν εἰς τοὺς στρατιωτικοὺς τῆς Συνελεύσεως τοῦ ν’ ἀναλαμβάνωσι τὴν ὑπηρεσίαν, τοῦτο εἶναι γελοῖον· ἐγὼ ἐκ μέρους μου δὲν τὸ δέχομαι· πρέπει ἡ Συνέλευσις νὰ κάμῃ σωστὰ πράγματα, νὰ διορίσῃ φρούραρχον, ὑποφρούραρχον, ὑπασπιστὰς, καὶ νὰ εἴπῃ «σεῖς εἶσθε τὸ φρουραρχεῖον τῆς Συνελεύσεως, ἀναδεχθῆτε τὴν εὐθύνην.»

§56ΒΕΝΕΤΣΑΝΟΣ. Ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν εἶναι παρὼν διὰ νὰ μᾶς εἴπῃ, ἂν δὲν ὑπάρχωσιν ἐκτὸς τῆς Συνελεύσεως ἀξιωματικοί.

§57ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Δὲν δεχόμεθα.

§58ΒΕΝΕΤΣΑΝΟΣ. Πολὺ καλὰ, Κύριοι, πρὸς τί ἡ ταραχή; ὁ ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν δύναται νὰ ὑποδείξῃ στρατιωτικούς τινας τῆς τάξεως καὶ τῆς ἡσυχίας· ἐγὼ δὲν ἐξεύρω νὰ ὑπάρξῃ ψήφισμα, τὸ ὁποῖον νὰ ἐμποδίζῃ τὸν διορισμὸν ἀξιωματικῶν ἐκτὸς τῆς Συνελεύσεως (θόρυβος).

§59ΒΑΣΟΣ. Ἐνταῦθα ὑπάρχουσι καὶ πολλοὶ λοχαγοὶ τῆς Ἐθνοφυλακῆς, καὶ οὗτοι δύνανται νὰ λάβωσι μέρος, ὡς ὁ Κύριος Κολιάτσος.

§60ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Ὑπάρχουν ἐντὸς τοῦ περιβόλου τούτου ἀξιωματικοὶ τοῦ τακτικοῦ στρατοῦ, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀποσπασμένοι ἀπὸ τὰ σώματά των, διότι ὅλος ὁ στρατὸς ἀπεμακρύνθη τῶν Ἀθηνῶν. Οἱ Κύριοι οὗτοι δὲν ἔχουσιν ὑπηρεσίαν ἐντὸς τῆς πόλεως, ἑπομένως δύνανται ν’ ἀναλάβωσι τὸ ἔντιμον ἔργον τοῦ φρουράρχου τῆς Συνελεύσεως. Ὁ Κ. Βάσος ἀνέφερεν, ὅτι πρέπει νὰ προσληφθῶσι καὶ ἀξιωματικοὶ τῆς ἐθνοφυλακῆς εἰς τὴν φρουρὰν τῆς Συνελεύσεως· ἡ γνώμη αὕτη εἶναι κολακευτικὴ δι’ ἡμᾶς, ἀλλ’ ἐπειδὴ κατὰ πᾶσαν τετάρτην ἢ πέμπτην ἡμέραν εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ φυλάττωμεν τὴν πόλιν, δὲν θὰ ἔχωμεν τὸν καιρὸν νὰ φυλάττωμεν καὶ ἔξω τὴν πόλιν καὶ τὴν Συνέλευσιν. Προτείνω λοιπὸν νὰ διορισθῶσιν ἀξιωματικοὶ τοῦ τακτικοῦ στρατοῦ ἐκ τῶν ἐντὸς τοῦ περιβόλου τῆς Συνελεύσεως, ὡς φρούραρχοι αὐτῆς. Ἂς γείνῃ δὲ κατάλογος, ὅπως ἔρχωνται εἰς τὴν ὑπηρεσίαν κατὰ σειράν.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βλέπετε ὅτι ὑπάρχει ἀντίῤῥησις· ἂν διαταχθῶσιν οἱ Κύριοι ἀξιωματικοί, οἱ ὁποῖοι εἶναι καὶ πληρεξούσιοι νὰ ὑπηρετήσωσιν εἰς τὴν φρούρησιν τῆς Συνελεύσεως, πιστεύω ὅτι ἐὰν περιορισθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀξιωματικῶν τούτων εἰς δύω ἀντὶ τεσσάρων καθ’ ἑκάστην δύνανται οὗτοι νὰ ἀρκέσωσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν μετὰ τοῦ Κ. φρουράρχου καὶ τῶν ἀξιωματικῶν τῆς ἐθνοφυλακῆς· οἱ καθ’ ἑκάστην ὅμως δύο οὗτοι ἀξιωματικοὶ πρέπει νὰ ἐννοήσωσι, καὶ εἶναι καὶ καθῆκόν των καὶ τιμή των μεγίστη, διότι ἡ Συνέλευσις ἐκ φιλαυτίας καὶ ἀξιοπρεπείας δὲν θέλει ν’ ἀναθέσῃ τὴν φρούρησίν της εἰς ἄλλους, ἀφοῦ ἔχει ἀξιωματικοὺς εἰς τοὺς κόλπους της, πρέπει λέγω νὰ ἐννοήσωσιν, ὅτι ὀφείλουσι νὰ ἐκπληρῶσι τακτικῶς καὶ ἀσφαλῶς τὸ καθῆκόν των, λαμβάνοντες αὐτὸ ὑπὸ σπουδαιοτάτην ἔποψιν. Νομίζω περιττὸν νὰ προκαλέσω ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως δι’ ἀναστάσεως· ἐννοεῖ ἡ Συνέλευσις νὰ ἐξακολουθήσωσιν οἱ μέχρι τοῦδε Κύριοι ἀξιωματικοὶ τὴν ὑπηρεσίαν τῆς φρουρήσεώς της μετὰ τῆς δεούσης ἐπιμελείας. Ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν, ἔχει νὰ σᾶς ἀναγγείλῃ τι.

§62ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (ὑπουργὸς Ναυτικῶν). Κύριοι πληρεξούσιοι, κατεπείγουσαι οἰκιακαί μου ὑπηρεσίαι μὲ ἀναγκάζουσι ν’ ἀναχωρήσω τὴν αὔριον, καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ μοὶ δώσητε τὴν ἄδειαν, καὶ τὴν Κυριακὴν τὸ πρωί θὰ ἦμαι ἐδῶ· τὸ δὲ ὑπουργεῖον, ὡς καὶ πρὶν ἦτον ἀνατεθειμένον εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, δύναται καὶ τώρα ν’ ἀνατεθῇ.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεσθε νὰ τῷ δοθῇ ἡ ἄδεια, καὶ ν’ ἀνατεθῇ τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν εἰς τὸν Κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν; ὅσοι παραδέχεσθε τοῦτο νὰ σηκωθῆτε (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαρουσιάσθησαν κατεπείγουσαί τιναι προτάσεις, τὰς ὁποίας ὀφείλω νὰ ἀναγνώσω.

§65ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εὑρίσκομαι εἰς τὴν δυσάρεστον ἀνάγκην νὰ κάμω ἀντικείμενον ἐπερωτήσεως καὶ δημοσίας συζητήσεως τὸν κατ’ ἐμὲ ὅλως ἀκατάλληλον καὶ ἄτοπον διορισμὸν ὡς Νομάρχου Λακωνίας τοῦ Κυρίου Δαρειώτου, καὶ προτείνω εἰς τὴν Συνέλευσιν νὰ προσδιορίσῃ ὡς ἡμέραν συζητήσεως τὴν προσεχῆ Δευτέραν, καθ’ ἣν νὰ προσκληθῇ καὶ ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, διὰ νὰ ἀκούσουν τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἐπερωτήσεώς μου.

§66ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. (ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἐπιθυμῶ ὁ Κύριος Πληρεξούσιος νὰ ἀναπτύξῃ αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὴν ἐπερώτησίν του, διότι ἐγὼ εἶμαι εἰς θέσιν καὶ ἕτοιμος νὰ ἀπαντήσω διὰ ποῖον λόγον διώρισεν ἡ Κυβέρνησις τὸν Δαρειώτην.

§67ΤΙΝΕΣ. Εἰς τὸν προϋπολογισμὸν, νὰ λείψουν αἱ ἐπερωτήσεις· διὰ τὸν προϋπολογισμὸν συνήλθομεν.

§68ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ, ὅστις ἔκαμα τὴν ἐπερώτησιν, προσδιώρισα καὶ τὴν ἡμέραν τῆς ἀναπτύξεως αὐτῆς διὰ τὸν λόγον ὅτι ἔχω ἀνάγκην νὰ λάβω πληροφορίας τινὰς, καὶ διότι προσέτι ἐπιθυμῶ νὰ ᾖναι παρὼν καὶ ὁ Πρόεδρος τοῦ ὑπουργείου, διότι διάφορα ἀντικείμενα τῆς ἐπερωτήσεώς μου ἀφορῶσιν ἰδίως αὐτόν.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν τὴν Δευτέραν.

§70ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, ὑπάρχει μία πρότασις, ἥτις φέρει ἐν ἑαυτῇ τὸ κατεπεῖγον, τοὐλάχιστον φαίνεται τοιαύτη, καὶ ὑποστηρίζεται παρά τινων Πληρεξουσίων· τὴν ἀναγινώσκω, διὰ νὰ ἀποφανθῆτε ἂν πρέπει νὰ συζητηθῇ σήμερον. Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. Ἐθνικὴ τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις. «ά.) Καταργεῖ πᾶσαν ἀπαίτησιν τοῦ δημοσίου κατὰ τῶν μετασχόντων τῆς ἀπὸ 1 φεβρουαρίου 1862 Ναυπλιακῆς ἐπαναστάσεως, πηγάζουσαν ἐξ αὐτοῦ τοῦ ἔργου τῆς ἐπαναστάσεως, καὶ κηρύττει ἄκυρον καὶ μὴ οὖσαν πᾶσαν ἐκ τούτου γενομένην δικαστικὴν πρᾶξιν, καταργεῖ δὲ ὡσαύτως πᾶσαν ἀγωγὴν ἀποζημιώσεως λόγῳ ζημίας ἕνεκα τῶν ἐνεργηθεισῶν κατασχέσεων καὶ ὑποθηκῶν.»

§72ΤΙΝΕΣ. Νὰ τυπωθῇ.

§73ΑΘ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Κύριοι....

§74ΤΙΝΕΣ. Εἴπομεν προχθὲς, Κύριε, νὰ καταγείνωμεν εἰς τὰ οἰκονομικά.

§75Α. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Προσμείνατε πρῶτον νὰ ἀκούσητε, καὶ ἔπειτα ἀποῤῥίψατε.

§76ΜΙΛΗΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ συζητηθῇ κατὰ προτίμησιν αὐτὴ ἡ πρότασις;

§77ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Μάλιστα.

§78ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Ἔχομεν καὶ ἄλλην κατεπείγουσαν προγενεστέραν τῶν σταφιδιούχων διὰ τὰ 3%.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καθίσατε, Κύριοι· ὁ Κύριος Λύσανδρος θὰ εἴπῃ 2 λέξεις περὶ τοῦ ἂν θεωρῇ τὴν πρότασίν του ἡ Συνέλευσις ὡς κατεπείγουσαν.

§80Α. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ἂν ἐγνώριζεν ἡ Συνέλευσις ὅτι ἀναβαλλομένη μία τοιαύτη πρότασις ζημιοῖ ἀδίκως ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔπρεπε νὰ ζημιῶνται, ἔχουν δικαίωμα μάλιστα εἰς ἀμοιβὴν καὶ εἰς εὔνοιαν, βεβαίως δὲν ἤθελεν ἀναβάλλει νὰ ἐπιψηφίσῃ αὐτὴν τὴν πρότασιν, ἥτις ἐκ φύσεως εἶναι τοιαύτη, ὥστε δὲν ἐπιδέχεται ἀντίῤῥησιν, διότι πᾶσα ἀντίῤῥησις αὐτῆς τῆς προτάσεως εἶναι ἀντίῤῥησις κατ’ αὐτῆς τῆς ὑπάρξεως τῆς Συνελεύσεως. Τὰ κτήματα μερικῶν ἀνθρώπων εὑρίσκονται κατεσχεμένα· δὲν πιστεύω νὰ ὑπάρχῃ εἰς τὴν συνείδησιν κανενὸς ἐξ ὑμῶν νὰ ἐπιμένῃ, ὅτι τὸ δημόσιον δύναται νὰ ἔχῃ ἀπαιτήσεις κατὰ τῶν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον μέρος εἰς τὴν Ναυπλιακὴν ἐπανάστασιν. Ἰδοὺ λοιπὸν τὸ κατεπεῖγον αὐτῆς τῆς προτάσεως καὶ προτείνω νὰ γείνῃ δεκτὴ ἡ πρότασις.

§81ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα, νὰ ἀναγνωσθῇ. Ὁ Κ. Πετσάλης ἀναγινώσκει αὐτὴν ἐκ νέου.

§82ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§83ΣΑΡΙΠΟΛΟΣ. Ἐπειδὴ ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἶναι παρὼν καὶ ἀντιπροσωπεύει τὸ δημόσιον, νὰ ἔλθῃ νὰ μᾶς εἴπῃ, ἐὰν τὸ δημόσιον δὲν ἔχει κᾀμμίαν ἀντίῤῥησιν ἐπὶ τῆς παραδοχῆς αὐτῆς τῆς προτάσεως· ἐγὼ εἶμαι συμφωνότατος.

§84ΖΕΡΒΑΣ. Θέλω νὰ γείνῃ διάκρισις, διότι ὑπάρχουν καὶ ἄλλοι ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ὑπῆγαν καὶ ἐλῄστευσαν τὰς ἀποθήκας.

§85ΤΙΝΕΣ. Μὰ εἶναι τῆς Ναυπλιακῆς ἐπαναστάσεως.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προσέξατε, Κύριοι, νὰ ἀκούσητε τὴν πρότασιν. Ἀναγινώσκεται ἡ πρότασις ἐκ νέου.

§87ΖΕΡΒΑΣ. Νὰ εἴπῃ μόνον διὰ τὴν Ναυπλιακὴν ἐπανάστασιν ῥητῶς.

§88ΤΙΝΕΣ. Μὰ αὐτὸ λέγει καὶ ἡ πρότασις. Κύριε Πρόεδρε, ἐρωτήσατε τὴν Συνέλευσιν ἂν τὴν δέχεται.

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προσέξατε, Κύριοι.

§90ΑΦΕΝΤΟΥΛΗΣ. Μίαν παρατήρησιν, Κύριε Πρόεδρε, ὅ,τι ἐπρότεινεν ὁ Κύριος Πετσάλης, ἀναφέρεται, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, εἰς τὰ κτήματα τοῦ ἀδελφοῦ του, ἢ καὶ ἄλλων.

§91ΤΙΝΕΣ. Ὅλοι ἐν γένει.

§92ΑΦΕΝΤΟΥΛΗΣ. Δὲν ἠμποροῦμεν, διὰ νὰ λείψῃ ἐκείνη ἡ ὑποψία, ἡ ὁποία ἐπέρασεν ἀπὸ τὸν νοῦν τοῦ Κυρίου Ζέρβα, νὰ τὸ διευκρινήσωμεν τὸ ζήτημα αὐτὸ, καὶ νὰ εἴπωμεν, ὅτι αἴρεται ἡ ὑποθήκη, τὴν ὁποίαν τὸ Δημόσιον ἐνήργησεν ἐπὶ τῶν κατασχεθέντων εἰς τὴν Ναυπλιακὴν ἐπανάστασιν;

§93ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἡ ὑποθήκη εἶναι ἀσφαλιστικὸν μέτρον πρὸς ἱκανοποίησιν.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προσέξατε, Κύριοι, θὰ σᾶς ἐρωτήσω ἂν παραδέχεσθε τὴν πρότασιν ψηφίσματος, ἥτις ἀνεγνώσθη. Θέλετε νὰ τὴν ἀναγνώσω καὶ πάλιν;

§95ΤΙΝΕΣ. Ὄχι, εἶναι περιττόν.

§96ΕΤΕΡΟΣ. Ν’ ἀναγνωσθῇ.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἰδού· Ἀνεγνώσθη.

§98ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Κάμνω τὴν παρατήρησιν αὐτήν· «ὁ καθ’ οὗ ἐνεγράφη ὑποθήκη ἐπὶ τῶν κτημάτων αὐτοῦ» (θόρυβος). Τὸ δικαίωμα, λέγω, τῆς ἀποζημιώσεως θὰ ὑπάρχῃ εἰς ἐκείνους, ἐπὶ τῶν κτημάτων τῶν ὁποίων ἐνεγράφη ὑποθήκη· ναὶ ἢ ὄχι;

§99ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§100ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Νὰ ἐξηγηθῇ λοιπὸν τοῦτο ῥητῶς εἰς τὸ ψήφισμα, διότι φοβοῦμαι, ὅτι θὰ γεννηθῶσι πολλαὶ δίκαι κατὰ τοῦ δημοσίου περὶ ἀποζημιώσεως ἕνεκα τῆς ἀδίκου ἐγγραφῆς τῆς ὑποθήκης, καὶ τὸ ταμεῖον εὑρίσκεται εἰς ἐλεεινὴν κατάστασιν.

§101Κ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ ἀποκρούω τὴν παρατήρησιν τοῦ Κυρίου Κολιάτσου· τὸ δικαίωμα τῆς ἀποζημιώσεως ἐπιφυλάσσεται.

§102ΑΘ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ἐγὼ, ὅστις κάμνω τὴν πρότασιν, δὲν εἶμαι τόσον αὐστηρὸς, ὅσον ὁ Κύριος Παπαζαφειρόπουλος καὶ ἐπρόσθεσα καὶ τὴν ἰδέαν τοῦ Κυρίου Κολιάτσου «Καταργεῖται δὲ ὡσαύτως πᾶσα ἀγωγὴ ἀποζημιώσεως κτλ........

§103ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§104ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προσέξατε, Κύριοι, διότι θὰ σᾶς ἐρωτήσω· οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν ταύτην ψηφίσματος, παρακαλοῦνται νὰ σηκωθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἐγένετο παραδεκτή. Κύριοι, ὑπάρχουσι καὶ δύω ἄλλαι προτάσεις, αἱ ὁποῖαι θεωροῦνται ὡς κατεπείγουσαι· εἶναι ἡ μία τοῦ Κυρίου Καλοῦ, καὶ ἑτέρα τοῦ Κυρίου Παρίση. Τοῦ Κυρίου Καλοῦ εἶναι γενικωτέρα, τοῦ δὲ Κυρίου Παρίση μερικωτέρα. Ἰδοὺ ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Παρίση· «ἐπιτρέπεται εἰς τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν νὰ χορηγήσῃ ἀμνηστείαν εἰς τοὺς μετασχόντας τῶν λαβουσῶν χώραν πράξεων ἐν Τήνῳ κατὰ τὴν 5 καὶ 6 Μαΐου.»

§105ΣΟΛΙΩΤΗΣ. Ἡ πρότασις αὐτὴ ἀντιβαίνει εἰς τὴν ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως.......

§106ΠΑΡΙΣΣΗΣ. Κύριοι, ἐνθυμεῖσθε, ὅτι κατὰ τὸν παρελθόντα Μάϊον, ἐμοῦ ἀπόντος, ἐγένετο συζήτησις ἐν τῇ Συνελεύσει περὶ τῶν συμβάντων τῆς Τήνου καὶ ἐξωγκώθησαν αἱ περιστάσεις· ἤδη ὑποβάλλω πρότασιν περὶ ἀμνηστείας τῶν κατηγορουμένων ὁμοῦ μὲ τοὺς συναδέλφους μου· ἐκ περιστάσεως καὶ πλάνης παρεσύρθησαν ἄνθρωποί τινες καὶ ἐνόμισαν ὅτι ἐφονεύθη εἷς, καὶ ὅτι ἐκινδύνευσαν συμφέροντα ἐπιτόπια καὶ ἐζήτησαν νὰ ἀσφαλίσουν αὐτά· ἀλλ’ οὔτε ἐδάρη ἄνθρωπος, οὔτε ἐπληγώθη, οὔτε κατὰ τῆς ἐξουσίας ἀντέστη τις, ἀλλ’ ἡ ἐξουσία τὸ ἐχαρακτήρισεν ὡς στάσιν. Αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι στενάζουν εἰς τὰς φυλακάς. Σᾶς παρακαλοῦμεν νὰ παραδεχθῆτε τὴν πρότασιν χάριν τῆς ἡσυχίας τῆς πατρίδος· ἐναντίον τῆς ἐξουσίας δὲν ἐπῆλθε καμμία πρᾶξις βιαία. Ὅλοι ἡμεῖς ἀπὸ κοινοῦ, τῶν διαφόρων χρωμάτων οἱ ἄνθρωποι, σᾶς παρακαλοῦμεν νὰ φέρωμεν τὴν ἡσυχίαν εἰς τὸν τόπον· οὔτε ἐδάρη κἀνεὶς, οὔτε ἐπληγώθη, οὔτε κατὰ τῆς ἐξουσίας ἐπετέθη. Λοιπὸν λάβετε πρόνοιαν, Κύριοι.

§107ΒΕΑΚΗΣ. Ἡ πρότασις, περὶ ἧς γίνεται λόγος, ἀνετέθη εἰς τὴν δικαστικὴν ἐξουσίαν, ἥτις ἐπελήφθη ἤδη αὐτῆς· δυνάμεθα λοιπὸν νὰ ἀφαρπάσωμεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἀπαιτεῖτε παρὰ τοῦ Νόμου, ἀπὸ τὰς χεῖρας τῆς δικαιοσύνης; λοιπὸν φρονῶ ὅτι δὲν δυνάμεθα ἡμεῖς ν’ ἀποφανθῶμεν περὶ ἀμνηστείας, ἀλλὰ νὰ περιμείνωμεν νὰ ἴδωμεν τὶ θὰ προκύψῃ ἐκ τῆς δικαιοσύνης.

§108ΠΑΡΙΣΣΗΣ. Προέκυψε, Κύριε· παρεπέμφθησαν εἰς τὸ Κακουργιοδικεῖον, καὶ ἐπειδὴ ἡ ὑπόθεσις ἔχει μᾶλλον χαρακτῆρα πολιτικὸν, παρακαλεῖσθε νὰ ἐγκρίνητε τὴν ἀμνηστείαν· λάβετε, Κύριοι, ὑπ’ ὄψιν τὰς περιστάσεις καὶ σώσατε τοὺς κατηγορουμένους.

§109ΒΕΑΚΗΣ. Ἐὰν ᾖναι ἀθῶοι, τότε εἶναι περιττὴ ἡ ἀμνηστεία.

§110ΙΑΛΕΜΟΣ. Πολλάκις, Κύριοι, ἀπεδόθησαν ἔπαινοι εἰς τὰ δικαστήρια, καὶ οὗτοι ἦσαν πάντοτε δίκαιοι· ὅ,τι καὶ ἂν εἴπῃ τις περὶ τῶν Ἑλληνικῶν δικαστηρίων, ἀπεδείχθη ὅτι εἶναι ἀληθὲς, διότι τῳόντι κατὰ πάσης ἐπεμβάσεως ἐκ μέρους τῆς πεσούσης ἐξουσίας ἐδείχθησαν ἀμερόληπτα· ἤδη μᾶς παρίσταται τὸ γεγονὸς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἄλλοτε παρεστάθη τόσον ἐξωγκωμένον ἀπὸ αὐτοὺς τοὺς ἰδίους πληρεξουσίους τῆς Τήνου ὡς εὐτελὲς καὶ ἀνάξιον λόγου· προσθέτουσιν ἀκόμη ὅτι ἡ ὑπόθεσις εἶναι εἰς τὰ δικαστήρια, ἀλλ’ ὅτι τὰ δικαστήρια λίαν αὐστηρῶς φερόμενα παρέπεμψαν τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὸ Κακουργιοδικεῖον. Νομίζω ὅτι εἰς τὸ σημεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον ἔφθασεν ἡ ὑπόθεσις αὕτη, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τὴν σταματήσωμεν ἡμεῖς· πρέπει νὰ διέλθῃ ἀπὸ τὸ Κακουργιοδικεῖον, καὶ ἂν ἡ ἀπόφασις ᾖναι αὐστηρὰ, δύναται νὰ ἐπέλθῃ χάρις καὶ ὄχι ἀμνηστεία· αὐτὴν φρονῶ τὴν πορείαν πρέπει νὰ ἀκολουθήσωμεν ἐπὶ τῆς περιστάσεως ταύτης.

§111ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§112ΔΡΟΣΟΣ. Κύριοι, ἐνθυμεῖσθε, ὅτι τὴν ἡμέραν ἐκείνην, καθ’ ἣν ἐφέρθη ἐνώπιον τῆς Συνελεύσεως ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ, ἐγὼ εἶπον ὅτι ἡ ὑπόθεσις δὲν εἶναι ὁποία παρεστάθη· οὔτε φόνος ἔγεινεν, οὔτε ἄνθρωπος κανεὶς ἐκτυπήθη, οὔτε εἰς τὴν ἀρχὴν ἀντέστη τις· ἦτο μία στιγμιαία πλάνη τῶν ἀνθρώπων. Εἰς τὴν ἀνώμαλον κατάστασιν, εἰς ἣν εὑρισκόμεθα, τὰ πάντα δὲν γίνονται μετὰ τῆς προσηκούσης πρὸς τοὺς νόμους εὐλαβείας, καὶ ὅταν μία ἀνακριτικὴ ἀρχὴ ἐξετάσῃ τὰ πράγματα μὲ ὅλην τὴν αὐστηρότητα, βεβαίως θὰ εὕρῃ νομίμως ἀφορμὴν πρὸς ποινικὴν καταδίωξιν, διὰ τοῦτο ζητεῖται ἡ ἀμνηστεία διὰ νὰ μὴν ἀφήσωμεν νὰ παραπεμφθοῦν οἱ κατηγορούμενοι νὰ δικασθῶσι καὶ ἔπειτα νὰ δοθῇ χάρις.

§113ΣΟΛΙΩΤΗΣ. Κύριοι, εἰς ἐποχὴν, καθ’ ἣν ἡ πολυπαθὴς ἡμῶν Πατρὶς ὡς ἐκ τῆς τελευταίας ἐπαναστάσεως εὑρίσκεται ὑπὸ μίαν ἀνώμαλον κατάστασιν, νὰ παραδεχθῶμεν ἡμεῖς μίαν τοιαύτην πρότασιν, ἀντὶ νὰ λάβωμεν μέτρα νὰ περιορίσωμεν τὰ κακουργήματα περιστέλλοντες τὴν ἀμνηστείαν, εἶναι καὶ ἐπιβλαβὲς καὶ ἀνάξιον ἡμῶν νὰ λάβωμεν τὴν θέσιν τῶν δικαστηρίων, καὶ νὰ ἐνασχολώμεθα εἰς ἔργα καὶ καθήκοντα τῶν δικαστηρίων ἴδια, διότι τότε ἀντὶ νὰ περιορισθῶσι τὰ κακουργήματα, θέλομεν τὰ ἐνθαῤῥύνει, καὶ θέλουσι πολλαπλασιασθῆ ἐπ’ ἄπειρον. Προτείνω λοιπὸν καθ’ ὁλοκληρίαν τὴν ἀπόῤῥιψιν τῆς προτάσεως τοῦ Κ. Παρίση ὡς ἀναξίας κἂν συζητήσεως.

§114ΠΑΡΙΣΣΗΣ. Ὁ Κ. Σολιώτης εἶπε νὰ μὴ ἐνθαῤῥύνωμεν τὰ κακουργήματα. Σᾶς εἶπα ὅτι κακούργημα δὲν συνέβη. Σᾶς λέγω λοιπὸν, ὅτι βούλευμα ἐξεδόθη, καὶ παραπέμπονται εἰς τὸ δικαστήριον, καὶ ἰδοὺ διατί· ἐκ περιστάσεως εἰς τὴν Τῆνον διεδόθη μία ψευδὴς φήμη, χωρὶς νὰ ἠξεύρωμεν πόθεν, ὅτι ἐφόνευσαν ἕνα ἄνθρωπον ἐντὸς τῆς Ἐκκλησίας. Πῶς ἐσχηματίσθη αὐτὴ ἡ ἰδέα, μήτε ἐγὼ δὲν εἰξεύρω· ἔτρεξαν λοιπὸν, καὶ εἰς τοῦτο τὸ διάστημα ἔπιασαν ἕναν ἄνθρωπον, καὶ τὸν ἔδεσαν εἰς τὸν στρατῶνα τῆς Χωροφυλακῆς, ἀλλὰ γενομένης κατόπιν ἐξετάσεως, ἀνεκαλύφθη ἡ ἀλήθεια, καὶ ἡ ἡσυχία ἐπανῆλθεν. Ἡ ἐξουσία ἐχαρακτήρισε τὴν πρᾶξιν αὐτὴν ὡς στάσιν κατὰ τῆς ἀρχῆς, καὶ 5–6 ἄνθρωποι στενάζουσιν εἰς τὰς φυλακὰς· δὲν εἶναι ἐκ τῶν φίλων μου, ἀλλὰ χρεωστῶ νὰ εἴπω τὴν ἀλήθειαν ἐνώπιον ὅλου τοῦ κόσμου. Λέγω λοιπὸν σήμερον ὅτι οὔτε ἄνθρωπος ἐφονεύθη, οὔτε πυροβολισμὸς ἐῤῥίφθη, οὔτε κατὰ τῆς ἐξουσίας ἀντίστασις ἐγένετο, καὶ ἑπομένως εἶναι δίκαιον ἡ Συνέλευσις νὰ χορηγήσῃ τὴν ἀμνηστείαν.

§115ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς ὅλας τὰς ἐπαρχίας ὑπάρχουν ὅμοια, καὶ ἂν θελήσωμεν νὰ τὰ συζητήσωμεν, ποτὲ δὲν θὰ τελειώσωμεν.

§116ΠΑΡΙΣΣΗΣ. Ἂν ᾖναι ὁμοία ἡ περίστασις, καὶ τὸ ἄλλο νὰ γίνῃ. Ἐδὼ χθὲς ἐσκοτώθησαν 200 ἄνθρωποι, καὶ οἱ ἔνοχοι γυρίζουν μέσα εἰς τοὺς δρόμους. Λοιπὸν 2 ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔπραξάν τι κακὸν, διατί νὰ ᾖναι εἰς τὰς φυλακάς;

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νομίζω ὅτι ἀρκετὰ ἐλέχθησαν. Ὅσοι ἐφωτίσθητε, νὰ σηκωθῆτε· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις ἐφωτίσθη. Τώρα θὰ σᾶς ἐρωτήσω, ἐὰν παραδέχεσθε τὴν πρότασιν ταύτην.

§118ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ προσθέσητε «ὡς συζητητέαν».

§119ΠΟΛΛΟΙ. Ἡ πρότασις ἐσυζητήθη.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, Κύριοι, ὅσοι παραδέχεσθε τὴν πρότασιν τῶν Κυρίων Παρίση καὶ Δρόσου νὰ σηκωθῆτε· (ἐγείρονται 5–6). Ἀπεῤῥίφθη. Εἶναι μία ἄλλη πρότασις τοῦ Κ. Καλοῦ γενικωτέρα καὶ μένει εἰς ὑμᾶς ν’ ἀποφασίσητε, ἂν θὰ συζητηθῇ σήμερον ἢ βραδύτερον, εἶναι ἡ ἑξῆς. Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις. ψηφίζει. Ἄρθρον μοναδικόν. Ἀποκαθίστανται εἰς τὰ πολιτικὰ καὶ ἀστικὰ αὐτῶν δικαιώματα πάντες οἱ ἐπὶ πολιτικοῖς ἐγκλήμασι καταδικασθέντες πρὸ τῆς 11 Ὀκτωβρίου 1862, καὶ ἀπολυθέντες ἐκ τῶν φυλακῶν.

Α. ΚΑΛΟΣ.

§121ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§122ΓΛΑΡΑΚΗΣ. Θέλω νὰ κάμω μίαν τροποποίησιν νὰ μὴ γείνῃ διὰ τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας παρὰ διὰ τῆς Συνελεύσεως.

§123ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν εἰσαγαγόντα τὸ ψήφισμα αὐτὸ νὰ μὲ φωτίσῃ ποῖα ἐννοεῖ πολιτικὰ ἐγκλήματα.

§124ΚΑΛΟΣ. Πολιτικὰ ἐγκλήματα εἶναι τὰ ἐγκλήματα τοῦ τύπου, ὅσα εἰσήχθησαν καὶ κατεδικάσθησαν ὑπὸ τῶν δικαστηρίων. Εἶναι ἀκόμη ὁ Δόσιος, τοῦ ὁποίου τὸ ἔγκλημα εἶναι πολιτικόν. Θέλω νὰ μὴ ἀφήσω αὔριον εἰς τὸν ἡγεμόνα νὰ ἀποκαταστήσῃ αὐτοὺς, νὰ τὸ κάμητε ὑμεῖς, ἀφοῦ εἶναι εἰς τὴν ἐξουσίαν σας. Ὁ Τσικάκης κατεδικάσθη κ’ ἐκεῖνος ἐπὶ ἀποπείρᾳ κατὰ τοῦ βασιλέως· ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις τὸν ἀπέλυσεν, ἀλλ’ ἀποκατάστασιν πλήρη δὲν τῷ ἔδωκεν. Εἶναι καὶ ἄλλοι πολλοί.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν ὅσοι παραδέχονται τὸ ψήφισμα τοῦτο, ὅπως συνετάχθη παρὰ τοῦ Κ. Καλοῦ, δηλ. νὰ χορηγηθῇ ἡ ἀποκατάστασις ἀπ’ εὐθείας ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως, νὰ σηκωθῶσιν. (ἐγείρονται ἅπαντες). Ἐγένετο δεκτόν. Χρεωστῶ νὰ σᾶς ὑποβάλω καὶ μίαν ἄλλην πρότασιν. Ἐνταῦθα ἀναγινώσκεται πρότασίς τις περὶ χορηγήσεως εἰς τὴν χήραν τοῦ ἀποθανόντος Εὐμορφοπούλου ἰσοβίου συντάξεως, ἴσης τῇ ἀποδιδομένῃ εἰς τὴν χήραν ὑποστρατήγου.

§126ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ τυπωθῇ.

§127ΤΙΝΕΣ. Τὸν προϋπολογισμόν.

§128ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Φωνάζετε, Κύριοι, περὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἀλλ’ εἶναι ἆρά γε ἕτοιμα τὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ; Ὅσοι εἶναι εἰσηγηταὶ, ἂς παρουσιασθοῦν.

§129ΚΑΛΟΣ. Δύω λέξεις· ἡ Συνέλευσις ἀπεφάνθη, ὅτι τὸ ζήτημα αὐτὸ ἐμπεριέχεται εἰς τὰς ἄλλας προτάσεις. Σήμερον εἶναι καιρὸς νὰ ἐπιληφθῶμεν τῶν Οἰκονομικῶν προτάσεων τοῦ Κουμουνδούρου, Κεχαγιᾶ καὶ Καλλιγᾶ· νομίζω, ὅτι εἶναι συμφερώτερον νὰ συζητηθοῦν ἐκεῖναι παρὰ ὁ προϋπολογισμός.

§130ΠΟΛΛΟΙ. Τὸν προϋπολογισμόν.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅσοι φωνάζετε διὰ τὸν προϋπολογισμὸν, δὲν πρέπει μόνον διὰ λέξεων, ἀλλὰ καὶ διὰ τῶν πραγμάτων νὰ ὑποστηρίζητε τὰς ἰδέας σας. Ὅσοι θεωρεῖτε κατεπείγουσαν τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, ὀφείλετε νὰ ἐξετάσητε ἂν ἐγένοντο αἱ ἐκθέσεις ἐπ’ αὐτοῦ, καὶ ἂν παρεδόθησαν εἰς τὸ προεδρεῖον.

§132ΔΑΓΡΕΣ. Κύριε Πρόεδρε, σᾶς παρακαλῶ νὰ ἐνθυμηθῆτε, ὅτι ἐτέθη ὡς ὅρος ἀπαράβατος, ὅτε ἡ Συνέλευσις ἐψήφισεν ἐλαττώσεις τινὰς, ὅτι ἀνυπερβλήτως θὰ συζητήσῃ καὶ θὰ ψηφίσῃ τὰς προτάσεις τῶν πληρεξουσίων, τοὺς ὁποίους ἀνέφερεν ὁ Κ. Καλός. Λέγω λοιπὸν, ὅτι πρὸ πάσης ἄλλης ἐργασίας πρέπει νὰ τελειώσῃ αὐτὴ (θόρυβος).

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχουν τυπωμέναι τρεῖς ἐκθέσεις, ὅπως ἐπληροφορήθην τώρα, αἵτινες θὰ διανεμηθῶσι, καὶ ἂν ἦναι δυνατὸν, θὰ τὰς συζητήσωμεν σήμερον.

§134ΖΑΪΜΗΣ. Αἱ ἐκθέσεις ὅλων τῶν προϋπολογισμῶν δὲν ἀνεγνώσθησαν, παρὰ μόνον τρεῖς, καὶ ἐπρόκειτο νὰ τυπωθῶσι· δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἐπιληφθῶμεν τῆς συζητήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ, πρὶν τυπωθῶσιν ὅλαι αἱ ἐκθέσεις. Ἂν θέλωμεν νὰ κάμωμεν λογιστικὴν ὑπηρεσίαν, πρέπει νὰ προβῶμεν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, καὶ διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι καλὸν εἶναι ν’ ἀρχίσωμεν τὴν συζήτησιν τινῶν οἰκονομικῶν μέτρων οὕτω πως.

§135ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἔχομεν φόρους γνωστοὺς, οἱ ὁποῖοι δὲν εἰσπράττονται, καὶ τώρα ἐνεργοῦμεν νὰ κάμωμεν φόρους ἄλλους, οἱ ὁποῖοι δὲν θὰ εἰσπραχθοῦν ἔτι περισσότερον!

§136ΔΑΓΡΕΣ. Κύριοι, αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγει ὁ Κ. Καλλιφρονᾶς ὅτι δὲν εἰσπράττονται φόροι, εἶναι ἀληθὲς, δὲν εἶναι ὅμως γενικὸν, ἀλλὰ μερικὸν, εἶναι μία κατάχρησις, τὴν ὁποίαν ἡ Συνέλευσις δὲν λαμβάνει ὡς κανόνα γενικόν. Εἶναι ἀποφασισμένον τὸ περὶ ἐπιβολῆς νέων φόρων, δὲν ἠμπορεῖ ἡ Συνέλευσις ν’ ἀποῤῥίψῃ τὴν ἀπόφασίν της, ἐγὼ τοὐλάχιστον διαμαρτύρομαι, ὅτι πρέπει νὰ προβῶμεν εἰς τοῦτο.

§137ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε πρόεδρε, φωτίσατε τὸν Κ. Ζαΐμην, διότι δὲν ἦτο παρὼν, ὅτε ἡ Συνέλευσις ἔλυσεν αὐτὸ τὸ ζήτημα.

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄλλοτε ἀπεφάσισεν ἡ Συνέλευσις καθ’ ὅσον τελειώνουν αἱ ἐκθέσεις νὰ προβαίνῃ εἰς συζήτησιν αὐτῶν· ὑπάρχουν λοιπὸν τρεῖς ἐκθέσεις ἕτοιμοι, ἂν θέλετε, δυνάμεθα νὰ προβῶμεν.

§139ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἐπειδὴ τώρα διενεμήθησαν, χρειάζεται ὀλίγος καιρὸς διὰ νὰ τὰς μελετήσωμεν. Λοιπὸν αὔριον.

§140ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§141ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀπεφασίσθη ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν νὰ μεταβάλωμεν τὰ ἀποφασισθέντα καὶ ν’ ἀρχίσωμεν τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, πρὶν εἰσαχθῇ ὁλόκληρος.

§142ΤΙΝΕΣ. Αὐτὸ ἀπεφασίσθη.

§143ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐπειδὴ ἀπεφασίσθη, παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς νὰ ἐπισπεύσουν νὰ φέρουν ὅλας τὰς ἐκθέσεις, διότι ἡ ἐπιθυμία τῆς Συνελεύσεως καὶ ὅλων ἡμῶν εἶναι νὰ κάμωμεν οἰκονομίας· ἀλλ’ οἱ προϋπολογισμοὶ ὅλων τῶν ὑπουργείων, ὅπως εἶναι συντεταγμένοι, δὲν ἐπαρκοῦν εἰς τὰς ἀνάγκας ὅλης τῆς ὑπηρεσίας καὶ τῆς κοινωνίας καὶ ὅμως ἔχομεν ἀνάγκην οἰκονομιῶν· πρέπει νὰ ἔχωμεν λοιπὸν ὅλον τὸν πρϋπολογισμὸν ὑπ’ ὄψιν διὰ νὰ ἴδωμεν ποῦ δυνάμεθα ν’ ἀφαιρέσωμεν, καὶ ποῖαι ἀνάγκαι εἰσὶν αἱ ὀλιγώτερον κατεπείγουσαι, διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὴν ἐπιτροπὴν νὰ ἐπισπεύσῃ νὰ τοὺς φέρῃ ὅλους, ἐὰν τὴν ἐμπόδισαν μέχρι τοῦδε αἱ περιστάσεις.

§144ΑΝΤ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ἀπαντῶ εἰς τὸν προλαλήσαντα, ὅτι τὴν εἰδικὴν ἐπιτροπὴν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν στρατιωτικῶν δὲν τὴν παρέβλεψεν, οὔτε τὴν ἠνώχλει καμμία περίστασις, καὶ ἔκτοτε ἦτον εἰς κατάστασιν νὰ ὑποβάλῃ τὸν προϋπολογισμόν της, ὅπως καὶ σήμερον· λέγω μόνον τοῦτο, ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ ὑπουργείου τῶν στρατιωτικῶν δὲν ὑπεβλήθη, διότι δυστυχῶς, καθὼς ὅλοι οἱ προϋπολογισμοὶ, εἶναι προϋπολογισμὸς δόλιος· δὲν παρουσιάζεται τίποτε, παρὰ μία κατάχρησις ἀπὸ ἐπάνω ἕως κάτω, κατὰ συνέπειαν ἡ ἐπιτροπὴ εὑρέθη εἰς πολὺ δύσκολον θέσιν, ἐκ τούτου ἠναγκάσθημεν νὰ ὑποβάλωμεν ἴδιον προϋπολογισμὸν, διότι π. χ. εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ ὑπουργείου παρουσιάζονται δέκα πέντε πρόσωπα, ἐνῷ πράγματι εἶναι 70· ὥστε ἡ ἐργασία αὕτη εἶναι δυσκολωτάτη· διὰ τοῦτο παρεκαλέσαμεν τὸ λογιστήριον νὰ μᾶς δώσῃ ὑπαλλήλους διὰ νὰ ὑποβληθοῦν δύω προϋπολογισμοί.

§145ΤΙΝΕΣ. Πότε θὰ ὑποβληθοῦν;

§146ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Αὐτὸ δὲν ἐξαρτᾶται ἀπὸ ἡμᾶς, ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὸν Κ. Γεωργαντᾶν, ὁ ὁποῖος θὰ συντάξῃ τὸν προϋπολογισμὸν τῆς δευτέρας ἑξαμηνίας. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἔκθεσιν, αὕτη ὑποβάλλεται ἐντὸς δύω ἢ τριῶν ἡμερῶν, ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἀρκεῖ, πρέπει νὰ ὑποβληθῇ ὁ προϋπολογισμὸς τῆς Βʹ. ἑξαμηνίας.

§147ΔΗΜ. ΧΑΡΑΛΑΜΠΗΣ. Οὕτω θὰ περάσῃ τριμηνία ὁλόκληρος καὶ ἀκόμη εἰδικὸς προϋπολογισμὸς δὲν θὰ ὑπάρχῃ.

§148Α. Χ. ΛΟΝΤΟΣ. Ἔχομεν ἀνάγκην τοῦ περυσινοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τῆς ἐκθέσεως, καὶ ἡμεῖς ἀρχίζομεν ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου. Ἐὰν προσμένητε τὸν Κύριον δεῖνα, καὶ τὸν Κύριον δεῖνα, θὰ περάσῃ ἡ ἑξαμηνία.

§149ΤΙΝΕΣ. Πότε θὰ ὑποβληθῇ ἡ ἔκθεσις;

§150Α. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ἐντὸς δύω ἡμερῶν.

§151ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Λοιπὸν, Κύριοι, νομίζω, ὅτι θὰ συμφωνήσητε μετὰ τὴν ὁμιλίαν τοῦ Κ. Μαυρομιχάλη ν’ ἀποφασίσητε, ὥστε νὰ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις τοῦ προϋπολογισμοῦ μετὰ τὴν ὑποβολὴν τῶν ἐκθέσεων ὅλων, διότι εἰς τὰ ὑπουργεῖα τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῶν Ναυτικῶν θὰ γείνῃ σπουδαία οἰκονομία, εἰς τ’ ἄλλα θὰ ᾖναι πολλὰ μικρά· ἐν τούτοις διὰ νὰ μὴ κάθηται ἡ Συνέλευσις ἀργὴ, νομίζω καὶ ἐγὼ ἀναγκαῖον νὰ συζητηθοῦν τὰ Νομοσχέδια τὰ οἰκονομικὰ, τὰ ὁποῖα εἶναι ὑποβεβλημένα.

§152ΠΟΛΛΟΙ. Αὔριον.

§153Α. Χ. ΛΟΝΤΟΣ. Ἐπροτάθη καὶ ἄλλοτε, καὶ εἶναι μεταξὺ τῶν πρώτων ἀντικειμένων, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ συζητήσωμεν, τὸ Νομοσχέδιον περὶ ἐπιβολῆς φόρου εἰς τὰς οἰκοδομάς. Λοιπὸν αὐτὸ νὰ γείνῃ ἀντικείμενον πρώτης συζητήσεως αὔριον.

§154ΔΡΟΣΟΣ. Ἀφοῦ ἡ Συνέλευσις ἀπεφάσισε ν’ ἀρχίσῃ ἀμέσως τὸν προϋπολογισμὸν, τώρα ἔρχονται καὶ ζητοῦν ν’ ἀφήσωμεν ὀπίσω τὸν προϋπολογισμὸν καὶ νὰ συζητήσωμεν τὰ Νομοσχέδια. Διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ θὰ ἐπιφέρωμεν ἐλαττώσεις σημαντικὰς, γίνονται ἐλαττώσεις διὰ τὴν δευτέραν ἑξαμηνίαν μέχρι τριῶν ἑκατομμυρίων (θόρυβος).

§155ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Εἶναι ὁ λόγος τῆς ἀδίκου ἐπιβολῆς τῶν φόρων.

§156ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Ὁ προϋπολογισμὸς σύγκειται ἀπὸ δύο, τὰ ἔσοδα καὶ τὰ ἔξοδα. Τὰ ἔξοδα ῥυθμίζονται ἀναλόγως τῶν ἐσόδων. Πρὶν λοιπὸν τὰ ἔσοδα ᾖναι γνωστὰ, πῶς δυνάμεθα νὰ προσδιορίσωμεν τὰ ἔξοδα; Λέγω λοιπὸν, ὅτι εἶναι λογικὸν, ὅτι εἶναι τακτικὸν ὅ,τι εἶπεν ὁ Κ. Κουμουνδοῦρος, νὰ προηγηθῇ ἡ συζήτησις τῶν Οἰκονομικῶν νομοσχεδίων, καὶ τότε νὰ ἔλθωμεν εἰς συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀπόῤῥοια τῶν φορολογικῶν νόμων.

§157Α. Χ. ΛΟΝΤΟΣ. Ἀντιλέγω σήμερον, καθὼς ἀντέλεξα καὶ ἄλλοτε, ὡς πρὸς τὸ ζήτημα, καθ’ ὃν τρόπον τὸ θέτει ὁ προαγορεύσας. Κανὲν κοινοβούλιον δὲν συζητεῖ προηγουμένως τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐσόδων, ἀπὸ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων. Συζητοῦνται πρῶτον τὰ ἔξοδα τῆς ἐπικρατείας, καὶ ἀφοῦ ταῦτα κανονισθῶσι, τότε, ἂν τὰ ἔσοδα ἐπαρκῶσι, δὲν ἐπιβάλλεται νέος φόρος· ἂν δὲ δὲν ἐπαρκῶσι, τότε εἰς δύω τινὰ προσφεύγουν, θέτουσι τὴν χεῖρα εἰς τὸ βαλάντιον τῶν πολιτῶν, ἢ ἂν τοῦτο ᾖναι ἐξηντλημένον, ἐπὶ τῆς ἐπιβολῆς νέων φόρων, ἢ εἰς δάνειον, οἰκονομοῦντες τὸ παρὸν, καὶ ἐπιβαρύνοντας τὸ μέλλον. Τὴν τακτικὴν αὐτὴν ὑπαγορεύει ὁ ὀρθὸς λόγος. Δὲν ἀφομοιοῦνται αἱ ἐπικράτειαι μὲ τοὺς ἰδιώτας, τὸ εἶπον εὐσεβάστως καὶ ἄλλοτε ἕνας ἰδιώτης, γνωρίζων, ὅτι ἔχει ἔσοδα 1000 δραχ. κατ’ ἔτος, φέρ’ εἰπεῖν, κανονίζει καὶ τὰς δαπάνας του σύμφωνα πρὸς ταύτας· ἀλλ’ αἱ περιστάσεις τῶν ἐπικρατειῶν δὲν ἀφομοιοῦνται πρὸς τὰς περιστάσεις τῶν ἰδιωτῶν. Αἱ ἐπικράτειαι εἶναι ἠναγκασμέναι πολλάκις νὰ κάμνωσιν ἔξοδα ὑπερβαίνοντα τὰ ἔσοδα· λοιπὸν πρώτη φροντὶς, πρώτη μέριμνα, πάσης ἐπικρατείας εἶναι νὰ ἴδῃ ἐν τῷ μέτρῳ τῆς ἀνάγκης καὶ τῆς φρονήσεως, ποῖα εἶναι τὰ ἀναγκαστικὰ ἔξοδα· ἀφοῦ τοῦτο ἴδῃ, τότε λαμβάνει ὑπ’ ὄψιν τὰ ἔσοδά της καὶ ἂν μὲν ᾖναι ἐπαρκοῦντα, μένει ἐντὸς αὐτῶν, ἄλλως δὲ προσφεύγει εἰς τὰ ῥηθέντα δύω μέσα. Τοῦτο μᾶς ὑπαγορεύει ἡ λογικὴ νὰ πράξωμεν καὶ ἡμεῖς. Ταῦτα λέγων, καὶ προβλέπων, ὅτι μετὰ τὰς γενομένας ἐλαττώσεις τὰ ἔσοδα δὲν εἶναι βεβαίως ἐπαρκῆ, ἠδυνάμεθα καὶ νὰ ἐπιληφθῶμεν ἀπὸ τοῦδε τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἐπιβολῆς φόρων ἐπὶ τῶν οἰκοδομῶν.

§158Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὑποθέτω, Κύριοι, ὅτι δὲν εἶναι καιρὸς νὰ προστρέχωμεν εἰς θεωρίας γνωστὰς καὶ παραδεδεγμένας περὶ τοῦ τρόπου τῆς συντάξεως τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τῆς συζητήσεως αὐτοῦ. Ἡμεῖς δυστυχῶς εὑρισκόμεθα εἰς κατάστασιν ὅλως διόλου πρωτότυπον· καὶ πρὸ μὲν τῆς ἐπαναστάσεως, ἡ κατάστασις τοῦ προϋπολογισμοῦ δὲν παρίστατο εὐχάριστος, ἀλλὰ παρίστα ἔλλειμμα ὁμολογούμενον καὶ παραδεδεγμένον, τὸ ὁποῖον ἐπέβαλε τὴν ἀνάγκην τῆς ἐλαττώσεως τῶν δημοσίων ἐξόδων, διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς ἰσολογισμόν. Μετὰ τὴν ἐπανάστασιν δὲ αἱ ἔκτακτοι πολιτικαὶ περιστάσεις ἐπέφερον βεβαίως τὴν ἐλάττωσιν τῶν δημοσίων ἐσόδων, οὐ μόνον δὲ, ἀλλὰ καὶ τὴν αὔξησιν τῶν ἐξόδων· εἰς τὰς ἀνωμαλίας δὲ ταύτας συνέπεσε νὰ προστεθῶσι καὶ αἱ σκέψεις, αἱ ὁποῖαι ὡδήγησαν τὴν Συνέλευσιν κατὰ τὴν ἐπιψήφισιν τῶν φορολογικῶν νόμων, ὧν ἕνεκα σπουδαία ἐπεγένετο ἐλάττωσις τῶν δημοσίων ἐσόδων τοῦ κράτους, ὥστε τώρα ἀναγνωρίζομεν τὴν ἀνάγκην τῆς ἐλαττώσεως τῶν ἐξόδων· ἐπιλαμβανόμενοι σήμερον τῆς συζητήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ, ὀφείλομεν νὰ μὴ συζητῶμεν ἀπὸ ποῦ πρέπει ν’ ἀρχίσωμεν. Ἡ ἀνάγκη, τὴν ὁποίαν ἀναγνωρίζω ὡς ἐπικειμένην, ἀπαιτεῖ ν’ αὐξήσωμεν τὰ ἔσοδα καὶ νὰ ἐλαττώσωμεν τὰ ἔξοδα· ἡ αὔξησις τῶν ἐσόδων δὲν γίνεται, εἰμὴ διὰ τῆς ἐπιψηφίσεως νέων φόρων, ἡ δὲ ἐλάττωσις τῶν ἐξόδων δὲν γίνεται, εἰμὴ διὰ τῆς καλλιτέρας κατατάξεως τῆς ὑπηρεσίας καὶ τῆς ἀφαιρέσεως τῶν περιττῶν δαπανῶν· αὐτὴ ἦτον ἡ λογικωτέρα σειρὰ τὴν ὁποίαν ἠθέλομεν ἀκολουθήσει, ἐπιλαμβανόμενοι τῶν οἰκονομικῶν συζητήσεων. Τώρα νομίζω, ὅτι, ἂν ἀκολουθήσωμεν τὴν τακτικὴν, τὴν ὁποίαν τινὲς παραδέχονται ἀνὰ ἓν τεμάχιον προϋπολογισμοῦ νὰ συζητήσωμεν, θὰ εὑρεθῶμεν μετέπειτα μετημελημένοι, διότι ἐξετάζοντες ἕνα κλάδον δημοσίας ὑπηρεσίας θέλομεν ἴσως ἐπιφέρει ἐλαττώσεις ἐπ’ αὐτοῦ, ἐν ᾧ μετὰ ταῦτα ἴσως ἴδωμεν, ὅτι ὅ,τι μετεβάλομεν δὲν ἦτο ὀρθὸν νὰ τὸ κάμωμεν.

§159ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Τὸ μόνον, ὃ δυνάμεθα νὰ κάμωμεν ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ, εἶναι νὰ ἐλαττώσωμεν τὰ ἔξοδα, διότι ἀπεδείχθη, ὅτι αἱ δαπάναι ἔφθασαν εἰς ὑπερβολὴν, καὶ ἀπὸ τὴν ἐλάττωσιν τῶν ἐξόδων πρέπει ν’ ἀρχίσωμεν. Οἱ ἄλλοι λέγουν ν’ αὐξήσωμεν τοὺς φόρους· ἡμεῖς λέγομεν ὄχι· μίαν ἀρχὴν ἔχομεν, νὰ ἐλαττώσωμεν τὰ ἔξοδα, ὥστε νὰ ἰδῶμεν ἂν ἐπαρκοῦμεν μὲ τὰ ὑπάρχοντα ἔσοδα. Δὲν ἀρκεῖ, Κύριοι, νὰ βάλετε φόρους, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἰδῆτε καὶ κατὰ πόσον εἶναι εἰσπρακτέοι καὶ κατὰ πόσον θὰ πραγματοποιηθῶσιν, ἄλλως θὰ μείνωσιν εἰς τὸ χαρτί. Ἡ φορολογία εἶναι συνήθεια, δυσκόλως συνηθίζεται. Λέγω λοιπὸν, Κύριοι, ὅτι πρῶτον πρέπει ν’ ἀρχίσωμεν ἀπὸ τὰ ἔξοδα, καὶ ὅσον ἐνδέχεται νὰ φέρωμεν οἰκονομίας, καὶ ἂν ἰδῶμεν, ὅτι δὲν φθάνομεν εἰς τὸν σκοπὸν, τότε δυνάμεθα νὰ σκεφθῶμεν ἄλλως, καθ’ ὅσον ἡ ἐπίθεσις νέων φόρων, ἂν καὶ εἶναι λόγος ἁπλοῦς, εἶναι ὅμως τὸ πρᾶγμα δύσκολον.

§160ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ὅταν ἐκάμομεν τὴν ἐλάττωσιν τῶν δημητριακῶν καρπῶν, ἐνοήσαμεν νὰ προσθέσωμεν καὶ νέους φόρους, ὥστε ἡ ἐλάττωσις τῶν φόρων τῆς γεωργίας νὰ συμβαδίζῃ μὲ τὸν φόρον τῶν ἀστικῶν κτημάτων, ἐπειδὴ ταῦτα ἐπλήρωνον μικρὸν ποσόν· ὥστε ἔκτοτε εἶχεν ἀποφασισθῆ ἡ ἐπιβολὴ νέων φόρων.

§161ΔΡΟΣΟΣ. Ἡ διαφορὰ μεταξὺ τοῦ ἑνὸς συστήματος καὶ τοῦ ἑτέρου τῆς ἐργασίας τῆς Συνελεύσεως δὲν συνίσταται εἰς ἄλλο, παρ’ εἰς τὸ, ἂν ἐπιληφθῶμεν τώρα τῆς ἐπεξεργασίας τοῦ προϋπολογισμοῦ, θὰ ἔχωμεν οἰκονομίαν μεγαλητέραν, καθ’ ὅσον ταχύτερον θὰ ἐφαρμοσθῶσιν αἱ παρὰ τῆς ἐπιτροπῆς προτεινόμεναι ἐλαττώσεις τῶν ἐξόδων· ἐὰν δὲ ἐπιληφθῶμεν τῆς συζητήσεως τῶν φορολογικῶν νόμων, θὰ στερηθῶμεν τῆς οἰκονομίας τῶν ἐξόδων, διότι ταῦτα ἐξακολουθοῦν νὰ γίνωνται ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ προϋπολογισμοῦ, τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις ὑπέβαλεν εἰς τὴν Συνέλευσιν. Ἐνῷ ἂν προτιμήσωμεν τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, οὐδεμία προσγίνεται βλάβη, διότι μετ’ αὐτὴν ἀμέσως θέλομεν ἐπιληφθῆ τῆς συζητήσεως τῶν φορολογικῶν νόμων.

§162ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἡ κοινωνία αἰσθάνεται δύω ἀνάγκας. Δὲν πρόκειται μόνον νὰ περιορίσωμεν τὰ ἔξοδα, ἀλλὰ νὰ γίνηται δικαία καὶ ἡ διανομὴ τῶν φόρων, νὰ ἐλαττώσωμεν εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι πληρώνουν πολὺ, καὶ νὰ πληρώσουν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐπλήρωνον διόλου. Ναὶ, Κύριοι, δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἀμφιβολία, ὅτι ὁ κάτοικος τῶν πόλεων θέλει πληρώσει τὸν φόρον του, καὶ δὲν θέλει ἀρνηθῆ ἢ ἀντισταθῆ. Αὐτὴν τὴν ἀνάγκην τὴν ἀναγνωρίζει καὶ συναισθάνεται ἡ Συνέλευσις, ἕνεκα τούτου, ὅταν ἦλθεν αὐτὸ τὸ ζήτημα, ἀπεφάνθη ῥητῶς καὶ ὡρισμένως, ὅτι πρέπει νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τῶν νόμων αὐτῶν· ἡ Συνέλευσις θέλει τὴν δικαιοσύνην, τὴν ἴσην διανομὴν τῶν φόρων, καὶ τὴν ἀπαλλαγὴν τοῦ χωρικοῦ ἀπὸ τοὺς ὑπερβάλλοντας. Μετὰ ταῦτα, Κύριοι, ἔρχεται τὸ ζήτημα τῆς συντάξεως τοῦ προϋπολογισμοῦ. Εἰς τὴν Ἑλλάδα ἠκολούθησεν ἕως τώρα ἡ Κυβέρνησις ἕνα πολὺ φρόνιμον σύστημα, καὶ τὸ ὁποῖον εἶναι ἀπαραιτήτως ἀναγκαῖον· πρῶτον, εἰς τὴν Ἑλλάδα οἱ φόροι δὲν εἶναι ὅλοι βέβαιοι, οἱ πλεῖστοι εἶναι τυχαῖοι. Δεύτερον, εἰς τὴν Ἑλλάδα δὲν ὑπάρχουν μέσα, δὲν ὑπάρχουν πόροι, ὥστε ὅταν παρουσιασθῇ ἔλλειμμα εἰς τὸν προϋπολογισμὸν νὰ δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ προστρέχῃ εἰς νέους φόρους, νὰ κάμῃ δάνειον κλπ. ά.) διότι κεφάλαια δὲν ὑπάρχουν εἰς τὴν Ἑλλάδα· βʹ.) διότι οἱ φόροι εἶναι ἀρκετοὶ, ὥστε δὲν δύναται νὰ προστεθῶσι νέοι. Αἱ Κυβερνήσεις προσδιώριζον τὰ ἔσοδα καὶ ἀναλόγως τῶν ἐσόδων ἐκανόνιζον τὰ ἔξοδα, διότι αἱ ἀνάγκαι εἰς τὴν Ἑλλάδα εἶναι πολλαί· δὲν ἔχομεν δρόμους, δὲν ἔχομεν λιμένας, καὶ ὅλαι αὑταὶ αἱ ἀνάγκαι εἶναι κατεπείγουσαι. Ἂν τώρα μὲ βάλετε νὰ συντάξω προϋπολογισμὸν, θὰ εἴπω νὰ προστεθῶσι δέκα ἑκατομμύρια διὰ νὰ κάμωμεν δρόμους· ὥστε εἰς τὴν Ἑλλάδα δὲν ἠμποροῦμεν νὰ προσδιορίσωμεν πρῶτον τὰς ἀνάγκας, καὶ ἔπειτα νὰ ἴδωμεν πόθεν θὰ τὰς καλύψωμεν. Αὐτὸ προτείνω νὰ γείνῃ καὶ ἤδη, νὰ ἴδωμεν πρῶτον πόσα χρήματα ἔχομεν καὶ ἔπειτα ποίας ἀνάγκας θὰ καλύψωμεν, δηλ. ποῖαι εἶναι αἱ μᾶλλον κατεπείγουσαι. Τί ἔκαμεν ἡ ἐπιτροπὴ, ἡ ὁποία καυχᾶται διὰ τὰς οἰκονομίας, τὰς ὁποίας ἐπέφερεν; ἀφῄρεσε τὰ ἔξοδα τῆς ὁδοποιΐας καὶ τῶν δημοσίων ἔργων. Δὲν εἶναι οἰκονομία αὐτὴ, Κύριοι, εἶναι σπατάλη, καταστροφὴ τῶν δημοσίων ἔργων, τῆς δημοσίου ὑπηρεσίας. Ἐρωτῶ τὴν Ἐπιτροπὴν, τί ἔσοδα θὰ παρουσιάσῃ, ἐπὶ ποίᾳ βάσει θὰ συντάξῃ τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐσόδων; Εἶναι ἐκκρεμεῖς δύω νόμοι ἐνώπιον τῆς Συνελεύσεως, οἱ ὁποῖοι θὰ φέρουν ἔσοδα πολὺ σπουδαῖα· τοὺς ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν ἡ Ἐπιτροπή; Βλέπετε, ὅτι κατ’ ἀνάγκην πρέπει νὰ προσδιωρισθῶσι τὰ ἔσοδα πρῶτον. Ὑποθέσατε, ὅτι κάμνετε προϋπολογισμόν τινα ἐξόδων, ὅτι φθάνουν μέχρις εἴκοσιν ἑκατομμυρίων, ἀλλὰ τοσαῦτα, ἀποδεικνύεται κατόπιν, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ εἰσπράξωμεν, καὶ ἑπομένως θὰ εὑρεθῶμεν τότε εἰς δυσάρεστον θέσιν, θὰ καταστρέψωμεν σήμερον ὅ,τι χθὲς ἀνηγείραμεν· ἀλλ’ ἐὰν ἤρχισαν αἱ ὑποχρεώσεις καὶ τὰ δικαιώματα τρίτων; Λέγω λοιπὸν, καὶ σύμφωνον μὲ τὰ πεπραγμένα εἶναι, νὰ κανονίσωμεν τὰ ἔσοδα πρῶτον.

§163ΠΑΛΑΜΗΔΗΣ. Εἶμαι ἐναντίος εἰς τὸ νὰ ἀρχίσωμεν ἤδη ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐσόδων, καὶ συμφώνως πρὸς αὐτὰ νὰ φέρωμεν τὰ ἔξοδα. Ἡ πολιτεία χρεωστεῖ ἤδη νὰ ἐπαρκεσθῇ εἰς κάθε ἔξοδον, τὸ ὁποῖον τῆς ἀναγκαιοῖ, καὶ ἀφοῦ αὐτὸ ὑπολογίσῃ, τότε ἔρχεται κατὰ χρέος νὰ εὕρῃ τὸν τρόπον τῆς συμπληρώσεως. Οἱ δὲ τρόποι εἶναι διάφοροι· ἀλλ’ ἂς μάθῃ ὁ Κύριος συνάδελφός μου, ὅτι διὰ τοῦ ἐναντίου τρόπου εἰς τὴν Ἑλλάδα δὲν κατωρθώσαμεν νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ πέρας τῶν προσδιωρισθέντων ἔργων, καὶ πολλὰ ἀκόμη οὔτε τὰ ἐπιχειρίσθημεν, διότι ἠρχίζαμεν ἀπὸ τὰ ἔσοδα, τὰ δὲ ἔξοδα ὡς τυχαῖα καὶ πάρεργα ἐθεωροῦντο. Ταῦτα εἰσὶ πράγματα, Κύριοι. Ἐνθυμοῦμαι καλῶς, ὅτε τελευταῖον ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἤμην, προχωρῶν εἰς τὴν ἐνέργειαν τῶν προσδιορισθέντων δημοσίων ἔργων, ἐβιάσθην νὰ ἐγκαταλείψω αὐτὰ ἐν τῷ μέσῳ τῆς ἐργασίας, διότι ζητήσας χρήματα, ἤκουσα ἀνελπίστως, ὅτι δὲν ἔχομεν χρήματα, ὡς ἐξοδευθέντα ὅπου δὲν ἔπρεπεν, ἐνῷ ὅλα εἶχον προϋπολογισθῆ εἰς αὐτὰ τὰ ἔξοδα καὶ διὰ ῥητῶν πιστώσεων Ἡ ἀνάγκη τοῦ προϋπολογισμοῦ εἶναι κατεπείγουσα, εἶναι ἐκ τῶν ὧν οὐκ ἄνευ νὰ προηγηθῇ ἤδη, διότι ἐξ αὐτοῦ θὰ ἴδωμεν καὶ ποῖα ἐλλείμματα ἔχομεν, καὶ ἀναλόγως θὰ φέρωμεν τὰς δεούσας θεραπείας, διότι, ἂν ἀρχίσωμεν ν’ ἀφαιρῶμεν ἀπὸ ἐδῶ καὶ νὰ προσθέτωμεν ἀπὸ ἐκεῖ, εἰς οὐδὲν θὰ φθάσωμεν λογικὸν ἀποτέλεσμα. Πρέπει νὰ μάθωμεν προηγουμένως τὸ ἔλλειμμα, καθότι καὶ ἐκεῖνοι, τοὺς ὁποίους πρόκειται νὰ φορολογήσωμεν πρὸς τοῦτο κατὰ προσθήκην νέων φόρων, ὑπάρχουν ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι πληρώνουν ὁπωσδήποτε ἕνα φόρον ἐκ τῶν ἤδη ὁρισθέντων. Πάντες οἱ τοιοῦτοι, Κύριοι, εἶναι Ἕλληνες, καὶ ὁ ἔχων οἰκίαν ἔχει συγχρόνως καὶ ἀγρόν. Σήμερον ἐλαφρύνοντες τοὺς γεωργοὺς δικαίως, πρέπει νὰ ἴδωμεν κατὰ πόσον θὰ ἐπιβαρύνωμεν τοὺς ἄλλους ὡσαύτως· διότι κἀνεὶς δὲν μένει, ὡς εἶπον, ἀφορολόγητος, ἐκτὸς ἂν ὑπάρχῃ τις, ὁ ὁποῖος ἔχει οἰκίαν μόνον. Εἰς τὰς ἐπαρχίας ὅλοι, ὅσοι ἔχουν οἰκίας, ἔχουν ἀγροὺς καὶ ἀμπέλια ἢ ὑπόκεινται εἰς ἓν ἐπιτήδευμα· ἑπομένως δὲν θὰ ἐφαρμόσωμεν τὸ δὴ λεγόμενον, «Ὅ,τι ἀφαιροῦμεν μὲ τὴν μίαν χεῖρα, τὸ προσθέτομεν μὲ τὴν ἄλλην.» Πρέπει λοιπὸν νὰ ὑπολογίσωμεν πρῶτον τὰ ἀπολύτως ἀναγκαῖα ἔξοδά μας καὶ ἔπειτα τὰ ὑπάρχοντα ἔσοδά μας, χωρὶς νὰ ἀρνηθῶμεν τὴν δέουσαν πρόνοιαν πρὸς συμπλήρωσιν τῶν τελευταίων. Τοῦτο εἶναι καθῆκόν μας καὶ αἱ παροῦσαι περιστάσεις ἀπαιτοῦσιν. Ἐκτὸς δὲ τούτου ὁ προκείμενος προϋπολογισμὸς εἶναι διὰ τὸ παρὸν μόνον ἔτος, αἱ δὲ ἐπ’ αὐτοῦ οἰκονομίαι ἀφορῶσι τὸ δεύτερον αὐτοῦ ἑξάμηνον. Πᾶσαι δὲ αἱ διὰ τὸ παρὸν ἔτος περὶ ἐσόδων καὶ ἐξόδων ἀποφάσεις μας αὐτὸ μόνον ἀποκλειστικῶς ἀποβλέπουσι, διότι αὗται δὲν ἀνάγονται εἰς τὰ συντακτικὰ καθήκοντα, ἀλλὰ τὰ τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας, τὴν ὁποίαν καὶ ταύτην ἔχει ἐν ἑαυτῇ ἡ Συνέλευσις. Ὅθεν πρέπει νὰ ἴδωμεν προηγουμένως τὰ ἀποτελέσματα τῶν ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ δυνατῶν οἰκονομιῶν, καὶ τότε, ἴσως, ἀντὶ νὰ θέσωμεν φόρον ἐφ’ ἁπασῶν τῶν οἰκιῶν ἐν ταῖς ἐπαρχίαις ἀπὸ 5 ἕως 40 ἀναλόγως τῆς ἀξίας των, κατὰ τὴν πρότασιν τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ, τὸν θέτομεν ἀπὸ 2 ἕως 3· καὶ ἀντὶ νὰ ἐκτιμήσωμεν ἐν γένει τὰς ἐν Ἀθήναις, Σύρῳ καὶ Πάτραις ὡς πρὸς τὰ δυνατὰ ἐνοίκια αὐτῶν καὶ νὰ ὑποχρεώσωμεν τοὺς ἰδιοκτήτας νὰ πληρώσωσι φόρον ἐφ’ ὅλου τοῦ ποσοῦ τοῦ ὑποτεθέντος ἐνοικίου πρὸς 5% καὶ οὐχὶ πρὸς 4, ὡς διαλαμβάνει ὁ περὶ φόρου οἰκοδομῶν ὑπάρχων Νόμος, ἴσως αὐξήσωμεν μόνον τὸν φόρον τοῦτον ἐπὶ μόνων τῶν ἐνοικιαζομένων, ὡς συνήθη πρὸς ὅλους, κατὰ τὰ ὑποβαλλόμενα νομοσχέδια ὑπὸ τοῦ αὐτοῦ Κ. Κεχαγιᾶ καὶ τοῦ Κ. Κουμουνδούρου. Κύριοι, διὰ τὴν ἐπιβολὴν παντὸς νέου φόρου πρέπει νὰ αἰτιολογήσωμεν ἀποχρώντως τὴν ἀνάγκην· πρέπει νὰ ἀποφύγωμεν τοιούτους, ὅταν ᾖναι περιττοὶ ἢ νὰ τοὺς ἀντικαταστήσωμεν δι’ ἄλλων εὐκολωτέρων, καὶ δὲν πρέπει νὰ παρασυρώμεθα ἀπὸ τὰς ἀπολύτους ἰδέας τινῶν, τοῦ νὰ ἔχωμεν ὁπωσδήποτε ἄφθονα τὰ κεφάλαια. Τοῦτο ἦτον ἐπιθυμητὸν νὰ γίνῃ χωρὶς νὰ ὑποφέρῃ ἡ κοινωνία. Ἐπὶ τῶν προκειμένων ὅμως περιστάσεων, ἂς ἀρκεσθῶμεν εἰς τὰ ἀπολύτως ἀναγκαῖα καὶ ἂς εὐχηθῶμεν νὰ ἔχωμεν αὐτὰ ταῦτα.

§164ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι πρωτοφανὴς ἡ συζήτησις, ἂν πρέπῃ νὰ προηγηθῇ ἡ ἐπιψήφισις τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων, ἢ τῶν ἐσόδων· πολλάκις τοιαῦται συζητήσεις εἰς τὰ κοινοβούλια τῆς Εὐρώπης ἐγένοντο, ἀλλὰ τὸ ζήτημα δὲν ἐλύθη ὁριστικῶς οὔτε ὑπὲρ τοῦ ἑνός, οὔτε ὑπὲρ τοῦ ἄλλου τρόπου. Προκειμένου λόγου περὶ τακτικῆς πορείας τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλοίμονον εἰς τὸν ἄθλιον ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος κατὰ φαντασίαν, ἢ καθὼς ἐνόμιζεν ἀναγκαῖον, ἐσχημάτιζε τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων, ἀδιάφορον ἂν ὑπάρχουν ἔσοδα ἢ ὄχι, καὶ ἔλεγεν ὅτι πρέπει νὰ ψηφισθῇ. Ἐπίσης ἀλλοίμονον εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος κατὰ φαντασίαν ἢ κατὰ διάθεσιν, ὡς ἐνόμιζε, συνέταξε τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐσόδων καὶ ἀκολούθως, ἀδιαφορῶν διὰ τὴν ἀσφάλειαν καὶ διὰ τὰς ἄλλας ἀνάγκας τοῦ κράτους, ὑπεστήριζεν ὅτι δὲν ἔχει παρὰ τοιαῦτα ἔσοδα νὰ δαπανήσῃ· τὰ δύω ταῦτα συστήματα συνδέονται, ὁ προϋπολογισμὸς τῶν ἐσόδων ἐπηρεάζει τὰ τῶν ἐξόδων καὶ τἀνάπαλιν. Εἰς ἐκτάκτους μόνον περιστάσεις, ὅτε πρόκειται περὶ πολέμου, περὶ παραγωγικῶν ἔργων, περὶ δαπανῶν, αἱ ὁποῖαι μέλλουσι νὰ ὠφελήσωσι τὸ μέλλον, δὲν λαμβάνομεν ὑπ’ ὄψιν τὰ ἔσοδα, ἀλλὰ διὰ δανείων, δι’ ἐκτάκτων φόρων καὶ ἐράνων αὐξάνομεν τοὺς πόρους. Ἡ Ἑλλάς, Κύριοι, σήμερον εὑρίσκεται εἰς ἐξαιρετικὴν θέσιν· δὲν ἔχομεν ἀνάγκην νὰ καταφύγωμεν οὔτε εἰς τὴν πεῖραν πρὸς λύσιν τοῦ ζητήματος· δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐξετάσωμεν, ἐὰν ἀπολύτως πρέπῃ νὰ προηγηθῇ ἡ συζήτησις τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐσόδων ἢ τῶν ἐξόδων· σήμερον εὑρισκόμεθα εἰς ἔκτακτον περίστασιν, διότι δὲν πρόκειται νὰ προτείνωμεν παραγωγικὰ ἔργα, ἀλλὰ νὰ συντάξωμεν προϋπολογισμόν, τοῦ ὁποίου ἡ διάρκεια εἶναι ἑξάμηνος. Ὁ προϋπολογισμὸς εἶναι ὁ καθρέπτης τῶν ἀναγκῶν καὶ τῆς ἐνεργητικῆς καταστάσεως τοῦ Κράτους, καὶ ἡ ἔκφρασις τῆς πολιτικῆς Κυβερνήσεως. Σήμερον αἱ ἀνάγκαι τοῦ Κράτους, ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως δὲν εἶναι ἄλλη, ἢ νὰ συντηρήσῃ τὸ Κράτος μέχρι τέλους τοῦ ἔτους. Πρέπει νὰ ἔχωμεν ταύτην τὴν βάσιν διὰ νὰ ἔλθωμεν εἰς ἓν ἀποτέλεσμα· πρέπει νὰ προβλέψωμεν τὰ ἀναγκαῖα ἔξοδα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα, χωρὶς ἡ ἀσφάλεια νὰ παραβλαφθῇ, χωρὶς νὰ μεγαλυνθῶσιν αἱ δαπάναι ἐκεῖναι, τὰς ὁποίας προκαλοῦσιν αἱ κατεπείγουσαι ἀνάγκαι τοῦ Ἔθνους, ἐπιδιώκοντες τὴν δυνατὴν οἰκονομίαν. Ὁ προϋπολογισμὸς, τὸν ὁποῖον θὰ συντάξωμεν σήμερον, θέλει χρησιμεύσει ὡς βάσις τῶν μελλόντων προϋπολογισμῶν, ἐπὶ τῆς ὁποίας θέλομεν προσθέσει ὅλας τὰς δαπάνας, τὰς ὁποίας ἡ πρόοδος τοῦ πολιτισμοῦ ἢ αἱ μέλλουσαι ἀνάγκαι τοῦ Ἔθνους θέλουσι μᾶς ὑπαγορεύσει. Ἔχοντες τὰ δύω ταῦτα ὑπ’ ὄψιν, δὲν εἶναι ἀνάγκη συζητοῦντες τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων νὰ ἔχωμεν ἀνὰ χεῖρας συγχρόνως καὶ τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐσόδων, τὰ ὁποῖα οὐδεμίαν δύνανται νὰ ἔχωσιν ἐπιῤῥοὴν ἐπὶ τῶν ἀπολύτως πρὸς συντήρησιν ἀναγκαίων ἐξόδων. Μόνη δύναται νὰ γίνῃ ἀντίῤῥησις, ὅτι ἔπρεπε τοὐλάχιστον νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν ὅλους τοὺς προϋπολογισμοὺς τῶν ἐξόδων διὰ νὰ ἰδῶμεν τὸ σύνολον, ἀλλὰ καὶ τοῦτο δὲν εἶναι ἀναγκαῖον· ὅταν ἀναχωρήσωμεν ἀπὸ τὸ σύστημα τὸ παραδεχθὲν ὅτι ἐπιζητοῦμεν οἰκονομίας χωρὶς νὰ παραβλάψωμεν τὴν ἡσυχίαν καὶ τὴν ἀσφάλειαν τοῦ Κράτους, νομίζετε, Κύριοι, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν, σήμερον νὰ ἐφαρμόσωμεν τὸν νέον ψηφισθησόμενον νόμον περὶ τοῦ φόρου τῶν οἰκοδομῶν, διότι δὲν ἔχομεν ὅλα τὰ μέσα καὶ τὰς στατιστικὰς πληροφορίας πρὸς ἐπιψήφισιν τοῦ νόμου τούτου; ἀλλ’ ἡ συζήτησις αὕτη εἶναι πρόωρος, ἐν καιρῷ δὲ θέλω ἀποδείξει, ὅτι ἡ ἐφαρμογὴ τοιούτου νόμου διὰ τὸ τρέχον ἔτος εἶναι ἀδύνατος· λοιπὸν συμπεραίνω ὅτι πρέπει νὰ κάμωμεν τὰς δυνατὰς οἰκονομίας, τὸ δὲ ἔλλειμμα νὰ τὸ ἀναπληρώσωμεν διὰ προσηκόντων μέσων, δυνάμεθα δὲ νὰ προχωρήσωμεν ἐξετάζοντες τοὺς κατὰ μέρος προϋπολογισμοὺς τῶν ἐξόδων χωρὶς νὰ ἔχωμεν τὸ σύνολον αὐτῶν ὑπ’ ὄψιν.

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πιστεύω, ὅτι ἐφωτίσθη ἡ Συνέλευσις.

§166ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Μάλιστα Μάλιστα.

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐκ τῆς συζητήσεως προέκυψαν τὰ ἑξῆς. Ὑπῆρχε διαφωνία ἂν πρέπει νὰ προταχθῇ ἡ συζήτησις τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων ἢ ἡ τῶν φορολογικῶν Νόμων· περὶ τούτου, ἐπειδὴ ὑπάρχει διαφωνία, πρέπει νὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν. Ὅσοι παραδέχονται ὅτι πρέπει νὰ προηγηθῇ ἡ συζήτησις τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων νὰ σηκωθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη. Θέλετε νὰ προχωρήσωμεν τώρα;

§168ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Ὄχι, ὄχι, αὔριον.

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαλύεται ἡ Συνεδρίασις. Ὥρα 3¼. Μ. Μ.

Ὁ Πρόεδρος

ΔΙΟΜΗΔΗΣ ΚΥΡΙΑΚΟΥ.

Οἱ Γραμματεῖς Α. Σωμάκης. Χ. Γερογιάννης