1863.03.11

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ ΞΖʹ.

Τῆς 11 Μαρτίου 1863.

(Δευτέρα).

Ὥρα 12 παρὰ ¼.

Ἀναγνωσθέντος τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου, καὶ τῆς Συνελεύσεως πλήρους εὑρεθείσης, ἤρξατο ἡ συνεδρίασις. Ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γνωστοποιῶ κατὰ πρῶτον εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι χθὲς ὁ Κ. ἀρχηγὸς τῆς Ἐθνοφυλακῆς μεθ’ ὅλων τῶν ἀξιωματικῶν αὐτῆς καὶ τῆς φάλαγγος ἐπαρουσιάσθησαν ἐνταῦθα ἐνώπιον τοῦ Προεδρείου καὶ ἀπήγγειλε μίαν προσλαλιάν· εἷς ἐκ τῶν στενογράφων, ὅστις ἦτον ἐδῶ, τὴν ἐστενογράφησεν, ἂν θέλητε νὰ τὴν ἀκούσητε, καθὼς καὶ τὴν ἰδικήν μου ἀντιφώνησιν.

§2ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, Μάλιστα. (Ἀναγινώσκονται).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Ἀναγνώστης Ζητουνιάτης ζητεῖ τριακονθήμερον ἄδειαν ἀπουσίας.

§4ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ τῷ δοθῇ.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Πληρεξούσιος Φθιώτιδος Κ. Μυλωνᾶς ἐπίσης ζητεῖ 30 ἡμερῶν ἄδειαν.

§6ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ τῷ δοθῇ.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Πληρεξούσιος Αἰνιὰν ζητεῖ 20 ἡμερῶν ἄδειαν.

§8ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ τῷ δοθῇ.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Δημήτριος Κωστάκης ἀναφέρει, ὅτι ἐπαύθη ἀπὸ χθὲς ἄνευ λόγου ἀπὸ τὴν θέσιν τοῦ Ἐλεγκτοῦ Σύρου.

§10ΠΕΤΡΙΝΟΣ. Νὰ τεθῇ εἰς τὰ ἀρχεῖα. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἀκούωμεν τοιαῦτα πράγματα.

§11ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι καλὸν νὰ τεθῇ εἰς τὰ ἀρχεῖα, διότι αἴφνης ἐξετάζοντες δυνάμεθα νὰ πεισθῶμεν, ὅτι οἱ ὑπουργοὶ ἐνόμισαν, ὅτι καταλαβόντες τὰς θέσεις δὲν πρέπει νὰ κάμνουν ἄλλο, παρὰ νὰ εἰσάγουν τοὺς ἐδικούς των.

§12Γ. ΛΑΣΚΑΡΙΔΗΣ. Νομίζω, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν εἰς τὴν ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν Ἐπιτροπήν;

§14ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἴτησις Νικολάου Γρηγοριάδου λιθογράφου, ἀνεγνωρισμένου ὡς τοιούτου παρὰ τοῦ διευθυντοῦ τοῦ Πολυτεχνείου· αὐτὸς ζητεῖ νὰ τῷ χορηγηθῶσι δύω λιθογραφικαὶ πλάκες ἐκ τῆς Ἐθνικῆς Λιθογραφίας πρὸς λιθογράφισιν δύω εἰκόνων τοῦ Πατριάρχου Γρηγορίου.

§16ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ σταλῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν.

§17ΛΟΓΙΩΤΑΤΙΔΗΣ. Ἂν ᾖναι καθὼς αἱ ἔξω εἰκόνες νὰ λείπουν.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠξεύρομεν, ἂν πρόκηται περὶ τούτου. Ὁ Κύριος Πρόεδρος ὑποβάλλει εἰσέτι ἀναφοράς τινας περὶ ἀπονομῆς συντάξεων, αἵτινες παραπέμπονται εἰς τὴν ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν Ἐπιτροπήν.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ἰωάννης Κίτζου ἰατρὸς ζητεῖ νὰ διορισθῇ ἐμβολιαστὴς Ἀττικῆς ὡς ἰατρὸς καὶ ἔμπειρος πρὸς τὸ τοιοῦτον ἀντὶ τοῦ ὑπάρχοντος, ὄντος ἀκαταλλήλου καὶ ἀμαθοῦς.

§20ΠΟΛΛΟΙ. Εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν. Ὁ Κύριος Πρόεδρος ὑποβάλλει εἰσέτι ἑτέρας τινὰς ἀναφορὰς, αἵτινες παραπέμπονται εἰς τὰς οἰκείας ἐπιτροπάς.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει μία ἔκθεσις, ἥτις ὑπεβλήθη ὡς κατεπείγουσα παρὰ τῶν αἰτούντων· εἶναι 17 ὑπάλληλοι τηλεγραφηταὶ, οἵτινες ἔχουν μίαν ἀναφορὰν, δι’ ἧς παραπονοῦνται, ὅτι ἡ διεύθυνσις δὲν γνωρίζει τὸν κλάδον, καὶ δὲν ἠξεύρει νὰ διατάττῃ τὰ δέοντα, καὶ λέγουν, ὅτι ἂν δὲν ληφθῇ πρόνοια, θὰ ἀναγκασθοῦν καὶ οἱ 17 νὰ δώσουν τὰς παραιτήσεις των.

§22ΠΟΛΛΟΙ. Εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καλλίτερον εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον.

§24ΔΑΓΡΕΣ. Ἤμην μίαν ἡμέραν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτε ἦλθον οἱ τηλεγραφηταὶ αὐτοὶ μὲ μίαν ἀναφορὰν κατὰ τοῦ διευθυντοῦ των, ἐγὼ ἐκ τῆς ἐξηγήσεως αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων ἐνόησα, ὅτι αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι θέλουν νὰ ὑποδείξουν ἢ νὰ ἐπιβάλουν εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἕνα ἄνθρωπον τῆς ἐμπιστοσύνης των.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τότε θὰ τὴν ἀποῤῥίψῃ τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον. Ὑπάρχει μία ἀναφορὰ ὑπογεγραμμένη παρὰ τοῦ Κυρίου Τράϊμπερ καὶ Γ. Βιτάλη, ἥτις λέγει ὅτι ἐξαιτοῦνται ἵνα ληφθῶσι παρὰ τῆς Συνελεύσεως ὑπ’ ὄψιν τὰ κατὰ τῆς ἐκλογῆς Ἀλεξανδρείας παράπονα πεντακοσίων ἑξήκοντα ὁμογενῶν. Ἰδοὺ τί ἔμαθα, ἡ μὲν ἐκλογὴ ἐπεραιώθη καὶ ἐπεκυρώθη· ὑπάρχουν ὅμως φαίνεται ἐνστάσεις τινὲς, τὰς ὁποίας οἱ προτείνοντες ἐπεθύμουν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ἡ Συνέλευσις πρὶν ἐπιληφθῇ αὐτῆς τῆς ἐκλογῆς· ἐντοσούτῳ τοῦτο δὲν ἔγεινεν. Ἐπαρουσίασαν ἔπειτα πρὸ ἑνὸς μηνὸς μίαν ἀναφορὰν ἐπὶ Βάλβη, ὅστις ἔχων ὑπ’ ὄψιν αὐτὴν, ἔθεσε τὸ ζήτημα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, καὶ τὸ εὗρον οὕτω· μοὶ ἔγεινε παρατήρησις πρὸ ὀλίγου ἐξ ἑνὸς τῶν Πληρεξουσίων τῆς Ἀλεξανδρείας, ὅτι αὐτὸ δὲν εἶναι ἀντικείμενον τῆς ἡμερησίας διατάξεως, διότι ἡ ἐκλογὴ ἐπεραιώθη· τώρα ἐπανέρχεται ἡ ἀναφορά. Ἰδοὺ τὸ ἀποτέλεσμα, τὸ ὁποῖον ἐζητεῖτο διὰ τῆς πρώτης. Ζητοῦσιν ἤδη νὰ θεραπευθῶσι τὰ δίκαια αὐτῶν, καθὼς λέγουν, παράπονα.

§26ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Νομίζω καλὸν, Κύριοι, νὰ γείνῃ λόγος περὶ τούτου, καθόσον ἐνθυμεῖσθε, ὅτι ὁ πρῶτος, ὅστις ἔκαμεν ἐνστάσεις κατὰ τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς, ἤμην ἐγὼ, βέβαιος ὅτι αἱ ἐνστάσεις, τὰς ὁποίας ἔφερον δι’ ὀλίγων λέξεων, ἤθελον ὑποστηριχθῆ καὶ ὑπὸ τῶν ἐπισήμων ἐγγράφων. Πρὸς ἱκανοποίησιν λοιπὸν ἰδικήν μου εἶναι πρέπον σήμερον νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν τὰ παράπονα τῶν ἀναφερομένων, διότι δὲν θέλω νὰ πιστεύσῃ τις, ὅτι δι’ ἑνὸς ἢ δι’ ἄλλου προσωπικὰ συμφέροντα ὁρμώμενός τις ἔρχεται νὰ σᾶς κάμῃ παρομοίας ἐνστάσεις.

§27ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§28ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Τὰ ἔγγραφα ταῦτα δὲν εἶχε παρουσιάσει ὁ Κύριος Σαρίπολος ἐν καιρῷ· καὶ θέλω νὰ πεισθῶ, ἐὰν τὰ ἴδια μέσα, τὰ ὁποῖα μεταχειρίζονται ἐνίοτε τινὲς δικηγόροι, μετεχειρίσθη καὶ ὁ ἀντιπρόσωπος ἐνταῦθα, ὅπως γίνῃ ἐκπρόθεσμον τὸ δίκαιον τῶν ἐνισταμένων· ἂν καὶ δὲν θέλω νὰ τῷ ἀποδώσω τὸ ἄδικον, θέλω ὅμως νὰ δικαιολογηθῇ, διὰ νὰ δυνηθῶ καὶ ἐγὼ νὰ δικαιολογηθῶ ἐπίσης.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂν θέλετε, νὰ τεθῇ τὸ ζήτημα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§30ΚΑΛΟΣ. Δὲν εἶναι ἀντικείμενον ἡμερησίας διατάξεως τὸ ζήτημα αὐτό· ἡ ἐκλογὴ ἐπεκυρώθη· ἐπικυρωθείσης δὲ τῆς ἐκλογῆς πᾶσα ἔνστασις εἶναι ἀπαράδεκτος. Ἐὰν οἱ ἀναφερόμενοι ἔχουν ἰσχυροὺς λόγους νὰ ὑποπτεύωνται κατὰ τοῦ Κυρίου Σαριπόλου, ὁ τύπος εἶναι ἐλεύθερος, ἡ Συνέλευσις δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ τὸ πλῆκτρον τοῦ ἑνὸς κατὰ τοῦ ἄλλου.

§31ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Εἶναι γλῶσσα, τὴν ὁποίαν μετεχειρίζοντο ἄλλους καιροὺς καὶ εἰς ἄλλα σώματα κοινοβουλευτικά· ὅταν προσεβάλλετο εἷς βουλευτὴς ἢ γερουσιαστὴς ἐν τῇ ἰδιότητι αὐτοῦ, ἀπήντων πρὸς αὐτὸν οὕτω πως, «ἄπελθε εἰς τὰ δικαστήρια»· ἐνταῦθα εὐτυχῶς δὲν προσβάλλομαι ἐγὼ, προσβάλλεται ἡ ἀνεξαρτησία τοῦ χαρακτῆρος ἑνὸς πληρεξουσίου, προσβάλλεται ὁ Σαρίπολος, καὶ δι’ ἀναφορῶν πρὸς ἡμᾶς καὶ διὰ τῶν ἐφημερίδων· ἰδοὺ ἀναγνώσατε, ἐὰν θέλετε, τὴν Ἐλπίδα.

§32ΤΙΝΕΣ. Εἶναι περιττόν.

§33ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Ἡ γνώμη μου εἶναι νὰ δώσητε αὐτὰ τὰ ἔγγραφα εἰς μίαν Ἐπιτροπήν, ἥτις νὰ ἀποφανθῇ κατὰ πόσον ἔχουν δίκαιον οἱ ἀναφερόμενοι.

§34ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ πρότασις, ἥτις σᾶς γίνεται ἀπὸ τὸν Πληρεξούσιον, εἶναι νὰ ὑποβληθῶσι τὰ ἔγγραφα εἰς μίαν Ἐπιτροπήν.

§36ΗΡ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Μοὶ κακοφαίνεται, διότι δὲν εἶναι παρὼν ὁ Κύριος Σαρίπολος, ὅστις ἦτο ὁ ἁρμοδιώτατος ν’ ἀπαντήσῃ εἰς τὸν προλαλήσαντα νὰ διευκρινήσῃ τὸ ζήτημα οὕτως, ὥστε ἡ Συνέλευσις νὰ ἀναγνωρίσῃ, ἐὰν δικαίως ἐδύνατο νὰ ἀποστείλῃ ἔγγραφα, ἀποβλέποντα τὴν ὑπόληψιν αὐτοῦ τοῦ ἀτόμου, εἰς Ἐπιτροπὴν καὶ νὰ καταστήσῃ τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτὴν δικαστήριον, διότι σήμερον δὲν πρόκειται νὰ δικάσωμεν περὶ τῆς ἐκλογῆς. Διὰ τοῦτο φρονῶ νὰ ἀναβληθῇ τὸ γεγονὸς αὐτὸ, ἡ περίστασις αὐτὴ, μέχρις οὗ ἐμφανισθῇ ὁ Κύριος Σαρίπολος διὰ νὰ δώσῃ μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸν προαγορεύσαντα.

§37ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Τὸν Κύριον Σαρίπολον δὲν ἠμποροῦμεν νὰ δικάσωμεν, διότι δὲν εἴμεθα δικασταί. Ἡ Συνέλευσις πρέπει νὰ μεταβῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ νὰ μὴ κάμνωμεν πράγματα ὅλως διόλου ξένα εἰς τὴν Συνέλευσιν.

§38ΛΟΓΙΩΤΑΤΙΔΗΣ. Ὁ λόγος εἶναι, Κύριε Μεσσηνέζη, ὅτι ὁ Κύριος Σαρίπολος ἐξηπάτησε τὴν Συνέλευσιν.

§39ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Ἀρκεῖ, ὅτι κάμνομεν ἐπερωτήσεις κατὰ τῶν Ὑπουργῶν, ἀλλὰ καὶ καθ’ ἡμῶν αὐτῶν!

§40ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Γνωρίζετε, Κύριε Μεσσηνέζη, ὅτι ὁ Κύριος Σαρίπολος κατεκράτησε καὶ πολλὰς ἐπιστολὰς ἰδιαιτέρας;

§41ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Συνέλευσις.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ὅσοι παραδέχονται, πρὶν ἀποφασισθῇ ἡ τύχη τῆς ἀναφορᾶς αὐτῆς, νὰ ἀκουσθῇ ὁ Κύριος Σαρίπολος, ἐκεῖνοι νὰ σηκωθοῦν. (Ἀνίστανται ὀλίγοι). Ἑπομένως ἡ Συνέλευσις ἠμπορεῖ νὰ ἀποφασίσῃ περὶ τούτου, ὅ,τι θέλει.

§43ΤΙΝΕΣ. Εἰς τὰ ἀρχεῖα.

§44ΠΕΤΡΙΝΟΣ. Κύριοι, προτείνω αὐτὴ ἡ ἀναφορὰ νὰ τεθῇ εἰς τὰ ἀρχεῖα.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ὅσοι παραδέχονται νὰ τεθῇ εἰς τὰ ἀρχεῖα νὰ σηκωθῶσιν» (ἀμφίβολον τὸ ἀποτέλεσμα) λοιπὸν τὸ ἀνάπαλιν Κύριοι. «Ὅσοι δὲν παραδέχονται νὰ τεθῇ εἰς τὰ ἀρχεῖα νὰ σηκωθῶσιν· (ἀνίστανται οἱ ὀλιγώτεροι). Κατὰ τὴν ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως καὶ κατὰ τὸ δίκαιον πρόκειται ν’ ἀναγνωσθῇ ἡ ἀπολογία τοῦ Τσαβελάκου, τὸν ὁποῖον κατ’ ἐρήμην ἐδίκασεν ἡ Συνέλευσις· παρακαλῶ δὲ μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν πρὸ παντὸς ἄλλου νὰ μοὶ ἐπιτραπῇ ν’ ἀποτείνω μίαν δικαιολογημένην ἐρώτησιν εἰς τὴν Συνέλευσιν. Ἀναγινώσκεται ἡ ἀπολογία.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐρώτησις τὴν ὁποίαν προτίθεμαι νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Συνέλευσιν εἶναι ἡ ἑξῆς· ἡ Συνέλευσις γνωρίζει, ὅτι ἐδίκασε κατ’ ἐρήμην, γνωρίζει τὴν ἀρχὴν, ὅτι ἕκαστος κατ’ ἐρήμην δικασθεὶς δύναται ν’ ἀνακόψῃ καὶ ν’ ἀπολογηθῇ, καὶ ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη ἤδη, διότι ἐπέτρεψε νὰ δώσῃ τὴν ἀπολογίαν του ἐγγράφως. Ποινὴ δὲν ἐπιβάλλεται, εἰμὴ ἂν γείνῃ ψήφισμα καὶ γνωστοποιηθῇ εἰς τὸν καταδικαζόμενον· ἑπομένως παρατηρῶ ἐκ τῆς ἀναφορᾶς αὐτῆς, ὅτι ὁ ἀναφερόμενος κάμνει ἔνστασιν περὶ ἁρμοδιότητος, θέλει νὰ μὴ ἀφαιρεθῇ ἀπὸ τοὺς φυσικοὺς αὐτοῦ δικαστὰς, οἱ ὁποῖοι εἶναι μία ἐγγύησις διὰ τὸν κατηγορούμενον, ζητεῖ νὰ ἀνακριθῇ ἡ πρᾶξίς του καὶ νὰ φανῇ κατὰ πόσον εἶναι ἔνοχος καὶ νὰ ὑποβληθῇ εἰς τὴν ἁρμόζουσαν αὐτῷ δικαιοδοσίαν. Ἡ πρᾶξις αὕτη προνοεῖται ἀπὸ τὸν ποινικὸν νόμον, διότι ἄλλη κατηγορία δὲν εἶναι, εἰμὴ ὅτι προσέβαλε τὴν τιμὴν ἄλλου, πρὸς τὸν ὁποῖον ἐχρεώστει διὰ τὴν ἰδιότητά του σεβασμόν· ὑπάρχει ἄρθρον τοῦ ποινικοῦ νόμου ῥητόν, προβλέπον τὰς περιστάσεις καὶ τὰς ποινάς· ἐὰν λοιπὸν ἡ Συνέλευσις, ἀφοῦ παρεδέχθη τὴν ἀρχὴν τῆς ἀνακοπῆς, θεωρήσῃ ὅτι ἡ ἔνστασις εἶναι εὔλογος, νομίζω, ὅτι δυνάμεθα νὰ παραπέμψωμεν εἰς τὸν ἁρμόδιον στρατιωτικὸν ἢ πολιτικὸν ἀνακριτὴν ἐφ’ ὅσον ἀπαιτοῦσιν αἱ ἰδιότητες τοῦ προσώπου αὐτοῦ καὶ νὰ ἀνακριθῇ καὶ νὰ ὑποβληθῇ εἰς τὸ ἁρμόδιον δικαστήριον.

§47ΔΙΟΜΗΔΗΣ ΚΥΡΙΑΚΟΥ. Περὶ τῆς ἀναφορᾶς ταύτης ἔλαβον γνῶσιν καὶ προτοῦ φερθῇ εἰς τὴν Συνέλευσιν· δὲν μοὶ ἤρεσαν πάντα τὰ ἐν αὐτῇ, ἀλλὰ δὲν ἐνόμισα πρέπον νὰ ὑποδείξω οἴκοθεν πῶς ἔπρεπε νὰ γείνῃ· παρευρέθην καὶ κατὰ τὴν πρώτην συνεδρίασιν τῆς Συνελεύσεως, ὅτε ἀπεφασίσθη ἡ καταδίκη· εὑρέθην λοιπὸν εἰς καιρὸν νὰ σκεφθῶ περὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου. Ἐγὼ φρονῶ, ὅτι ἡ Συνέλευσις πᾶν ὅ,τι ἔπραξε, τὸ ἔπραξεν ἐν τῇ ἁρμοδιότητί της, καὶ δὲν ἔχω κᾀμμίαν ἀμφιβολίαν περὶ τούτου· φρονῶ μετὰ πολλῶν ἄλλων, ὅτι δὲν ἐννοοῦμεν τὴν θέσιν τῆς Συνελεύσεως ἀπέναντι τοῦ Ἔθνους, ἐὰν παρασυρώμεθα ἀπὸ διατάξεις τοῦ ἰδιωτικοῦ δικαίου, αἱ ὁποῖαι ἔχουσιν ἐφαρμογὴν παντοῦ ἀλλοῦ, ἢ εἰς τὴν Συνέλευσιν καὶ μάλιστα εἰς τὰς σημερινὰς περιστάσεις. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι, ὅ,τιδήποτε καὶ ἂν σκέπτωνται ἄλλοι, ἐνόσῳ ὑπάρχει ἡ Ἐθνικὴ Συνέλευσις, οὐδεμία ἄλλη ἐξουσία δύναται νομίμως νὰ περιορίσῃ αὐτήν. Ἡ Ἑλλὰς δὲν εἶναι αἱ Ἀθῆναι, ἀλλ’ ἅπασαι αἱ ἐπαρχίαι αὐτῆς καὶ οἱ ἁπανταχοῦ τοῦ κόσμου Ἕλληνες· ἡ δὲ Ἑλλὰς δὲν ἀναγνωρίζει ἄλλην ἐξουσίαν, εἰμὴ τὴν Συνέλευσιν, καὶ πρέπει νὰ τὸ ἀκούσωσι πάντες ἐκεῖνοι, εἰς τοὺς ὁποίους συμφέρει ὡς ἐκ τῆς θέσεώς των νὰ τὸ μάθωσιν. Ἡ ἀνωτάτη ἀρχὴ, ἡ κυρίαρχος, ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ἐπιβάλλῃ τὰς ποινὰς, συνήθως ὅμως δὲν τὸ κάμνει λόγῳ οἰκονομίας τοῦ χρόνου καὶ δι’ ἄλλους δευτερεύοντας λόγους ἀκριβεστέρας ἀπονομῆς τῆς δικαιοσύνης, καὶ διὰ τοῦτο θεσπίζει ἰδίαν δικαστικὴν ἐξουσίαν, Σώματα δικαστικὰ, εἰς τὰ ὁποῖα ἀναθέτει τὴν ἐκ συστήματος ἐξέτασιν καὶ ἐκδίκασιν τῶν διενέξεων καὶ ἐγκλημάτων, τὰ δὲ Σώματα ταῦτα πᾶν ὅ,τι ἐνεργοῦσι, τὸ πράττουσι κατ’ ἐντολὴν, par délégation, καὶ ἐν ὀνόματι τῆς ὑπερτάτης ἀρχῆς. Ἐξ ἀναλογίας σᾶς ἀναφέρω καὶ τοὺς ἀπολύτους μονάρχας, οἱ ὁποῖοι ἀξιοῦντες, ὅτι εἰς αὐτοὺς καὶ μόνους ἀνήκει ἡ ὑπερτάτη κυριαρχία, πρεσβεύουσιν ὅτι ἡ θέλησίς των εἶναι ὁ νόμος. Διὰ ταῦτα ἡ ἀνωτάτη ἐξουσία ἐν ἀνάγκῃ ἀποῤῥοφᾷ ὅλας τὰς δευτερευούσας ἐξουσίας. Ὅθεν καὶ ἡ Συνέλευσις εἰς τὰς ἐκτάκτους περιστάσεις εἰς τὰς ὁποίας εὑρίσκεται καὶ αὐτὴ καὶ τὸ Ἔθνος, ὀρθῶς ἐθεώρησεν ἑαυτὴν ἁρμοδίαν εἰς τὸ νὰ πράξῃ ὅτι ἔπραξε. Δὲν εἶναι δὲ ἰσχυρὸν τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι ἐνδέχεται τοιουτοτρόπως πράττοντες νὰ παρασυρώμεθα ἀπὸ πάθη, διότι μόνον εἰς σπανιωτάτας περιστάσεις πρέπει νὰ ἀναδεχώμεθα τοιαύτην ἁρμοδιότητα, καὶ διότι μήτε αὐτοὶ οἱ τακτικοὶ δικασταὶ δὲν εἶναι ἀπηλλαγμένοι ἀπὸ τὰ ἀνθρώπινα πάθη καὶ σφάλματα· δὲν προέβημεν δὲ εἰς τὴν καταδικαστικὴν ἀπόφασιν ἀπὸ πάθος, ἀλλὰ ἀπὸ πολιτικὴν καὶ δικαίαν ἀγανάκτησιν διὰ τὴν προσβολὴν, τὴν γενομένην κατὰ τῆς ἐθνικῆς μεγαλειότητος καὶ οὐχὶ κατὰ τοῦ προσώπου τοῦ δεῖνος πληρεξουσίου. Ἐν τούτοις, ἐπειδὴ ὁ καταδικασθεὶς ἔκαμε διὰ τῆς ἀναφορᾶς του ἀνακοπὴν τῆς ἐρήμην ἀποφάσεως, δυνάμεθα ἤδη, ἐπελθόντος διὰ τῆς καταδίκης τοῦ πολιτικοῦ ἀποτελέσματος, νὰ ἐλαττώσωμεν τὴν ποινὴν ἢ καὶ νὰ ἐξαλείψωμεν αὐτὴν διὰ τῆς χάριτος. Ἀπαντῶ εἰς τὸν διακόψαντά με, ὅτι ὑπάρχει νόμος στρατιωτικὸς, ὁ ὁποῖος λέγει, ὅτι ὁ προσβαλὼν ἀνωτέραν ἀρχὴν δύναται νὰ τιμωρηθῇ μὲ καθαίρεσιν καὶ μὲ δύω μηνῶν κράτησιν. Ἄρα προϋπῆρχεν ὡρισμένη ποινὴ, τὴν ὁποίαν ἠδύνατο νὰ ἐφαρμόσῃ ἡ ἐπὶ τούτῳ εἰδικὴ ἀρχὴ, ἑπομένως δύναται νὰ τὴν ἐπιβάλλῃ καὶ ὁλόκληρον Ἔθνος διὰ τῆς Συνελεύσεως.

§48ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ τοῦ δοθῇ χάρις.

§49ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Καὶ ἐγὼ φρονῶ, ὅτι δύναται νὰ τῷ δοθῇ χάρις.

§50Κ. ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ. Κύριοι, δὲν ἔφερον ἐγὼ τὴν κατηγορίαν, ἦλθον νὰ ἐκθέσω τότε, ὅτε ἔγεινεν ἡ κατηγορία, τὸ ἱστορικὸν τῆς δυσαρέστου αὐτῆς σκηνῆς. Βεβαιωθῆτε, ὅτι δὲν σᾶς ἐξέθεσα παρ’ ἀκριβῶς τὴν ἀλήθειαν, πρὸς τούτοις μάλιστα ὑπῆρχεν ἐκεῖ καὶ ἕτερος πληρεξούσιος, ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος Ἀττικῆς, ὁ Κύριος Κολιάτσος. Ἀποκρούω λοιπὸν ὡς μὴ ἀληθῆ καὶ μὴ ἀκριβῆ τὴν ἔκθεσιν τοῦ Κυρίου Τσαβελάκου, οὐχ ἧττον καθ’ ὅσον ᾤκτειρα τὸν ἄνθρωπον κατ’ ἐκείνην τὴν στιγμήν, ἐλθόντα νὰ σατυρήσῃ τὴν Συνέλευσιν ἢ τὸν πληρεξούσιον ἢ νὰ προσβάλλῃ κατὰ πρόσωπον, καί τοι εἰδὼς τὴν ἰδιότητα αὐτοῦ, ἐξακολουθῶ νὰ τὸν οἰκτείρω, καὶ δὲν εἶμαι μὲ τὴν γνώμην ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι νομίζουν, ὅτι ἡ Συνέλευσις ἐν τῇ κυριαρχίᾳ αὐτῆς δὲν δύναται νὰ δικάσῃ καὶ νὰ ἐπιβάλῃ ποινὰς, αἱ ὁποῖαι δὲν προβλέπονται ἀπὸ κανένα νόμον καὶ αἱ ὁποῖαι δὲν δύνανται νὰ ἑρμηνευθῶσιν ἐξ ἀναλογίας, διότι οἱ ὑπάρχοντες νόμοι δὲν δύνανται νὰ ἑρμηνευθῶσιν ἐξ ἀναλογίας, καθὼς ὅλοι τὸ γνωρίζετε. Ἡ Συνέλευσις ὅμως οὐχ ἧττον, νομίζω, λαμβάνουσα ὑπ’ ὄψιν τοὺς ἀγῶνας τῶν στρατιωτῶν, οἱ ὁποῖοι μετὰ τόσης δοκιμασίας κατώρθωσαν νὰ ὑψωθῶσιν εἰς ἕνα βαθμὸν, λαμβάνοντες ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἐν στιγμῇ παραφορᾶς, ὅτι στρατιωτικὸς προσβάλλων ἓν πρόσωπον τιμωρεῖται ἐκτὸς τῆς φυλακίσεως μὲ τὴν στέρησιν τοῦ βαθμοῦ του, τὸν ὁποῖον μετὰ πολλοῦ κόπου ἀπέκτησε, λαμβάνοντες ὑπ’ ὄψιν ὅτι αὐτὸς καὶ ἐν τῇ ἀναφορᾷ αὑτοῦ δεικνύει τινὰ μεταμέλειαν, ἂν καὶ οὐχὶ καθ’ ὁλοκληρίαν, γνωμοδοτῶ καὶ ὡς παθὼν, οὐδόλως δὲ μνησικακῶν ἐναντίον αὐτῆς τῆς πράξεως, καὶ παρακαλῶ τὴν Συνέλευσιν νὰ προβῇ εἰς τὴν ἄρσιν τῆς ἀποφάσεώς της, καὶ νὰ τοῦ χαρίσῃ ὁλοσχερῶς καὶ τὴν τιμωρίαν καὶ τὸν βαθμόν του.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅταν ἡ Συνέλευσις (θόρυβος).

§52ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Μετὰ τὰ λεχθέντα παρὰ τοῦ Κυρίου Βατικιώτου ἡ Συνέλευσις αἴρει τὴν ποινὴν καὶ ἀπονέμει χάριν καὶ ἀποκαθιστᾷ αὐτὸν εἰς τὸν βαθμόν του (θόρυβος).

§53ΒΛ. ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἡ Συνέλευσις κατεδίκασε τὸν Τσαβελάκον, αὐτὸς ἔκαμεν ἀνακοπὴν, ἡ Συνέλευσις θὰ ἐκδώσῃ ἀπόφασιν καὶ οὐχὶ χάριν (θόρυβος). Ἐὰν ἡ Συνέλευσις ὅμως νομίζῃ νὰ δώσῃ χάριν εἶναι ἀνάγκη νὰ γίνῃ πρᾶξις τοιαύτη ἀποκρούουσα τὴν ἀπολογίαν τοῦ Τσαβελάκου, ἐπιμένει εἰς τὴν ἀπόφασίν της καὶ χαρίζει τὴν ποινήν.»

§54ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Ὡς ἔγεινεν ἡ πρότασις τοῦ Κ. Βαλτινοῦ σημαίνει, ὅτι ὁ Τσαβελάκος ἔχει δίκαιον καὶ ὁ Βατικιώτης ἄδικον. Πρέπει οὕτω πως νὰ τεθῇ· «μετὰ τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ Κυρίου Βατικιώτου ἡ Συνέλευσις ἀπονέμει χάριν εἰς τὸν καταδικασθέντα Τσαβελάκον καὶ ἀποκαθιστᾷ αὐτὸν εἰς τὰ πολιτικὰ καὶ στρατιωτικά του δικαιώματα.»

§55ΒΛ. ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Τὰ στρατιωτικά του δικαιώματα δὲν εἶχον ἀφαιρεθῆ παρὰ μόνον ὁ βαθμός.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναγινώσκω τὴν πρότασιν «Ἡ Συνέλευσις μετὰ τὰ λεχθέντα παρὰ τοῦ Πληρεξουσίου Κυρίου Βατικιώτου ἀπονέμει χάριν εἰς τὸν καταδικασθέντα Τσαβελάκον καὶ ἀποκαθιστᾷ αὐτὸν εἰς τὸν βαθμόν του.»

§57ΑΘ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Νομίζω ὅτι αὐτὸ προσβάλλει τὴν Συνέλευσιν θὰ εἴπῃ ὅτι ἐπιβάλλει εἰς τὴν Συνέλευσιν (θόρυβος).

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Συνέλευσις εἶναι κυρίαρχος, ἀλλὰ πρέπει νὰ σκεφθῇ νὰ κάμῃ πράγματα, τὰ ὁποῖα εἶναι σύμφωνα καὶ μὲ τὸν νόμον καὶ τὰς ἀρχὰς τοῦ δικαίου καὶ ὄχι νὰ ἀφαρπάζεται (θόρυβος). Ἐδῶ ἐδικάσατε κατ’ ἐρήμην, ἠθελήσατε νὰ ἀκούσητε μίαν ἀπολογίαν, πρέπει νὰ ἐπέλθῃ τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἀποφάσεως, τὴν ὁποίαν ἐξεφέρατε (θόρυβος). Ἐγὼ ὡς Πληρεξούσιος ὡς πρὸς τοῦτο δὲν εἶμαι σύμφωνος, ἀφοῦ ἡ Συνέλευσις θέλει νὰ ἀποκλείσῃ τὸν λόγον, ἂς τὸ κάμῃ, ἐγὼ ἔχω ἄλλας ἀρχάς. Ὅσοι παραδέχονται λοιπὸν τὴν πρότασιν, ὅπως τὴν ἀνέγνωσα, ἂς σηκωθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη.

§59ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Νὰ διαταχθῇ ἡ ἀποφυλάκισίς του.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔρχεται μετὰ ταῦτα ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Ἀχόλου, μία πρότασις ᾐτιολογημένη, ἡ ὁποία ἀπολήγει εἰς τὸ παρὸν ψήφισμα. Ἡ Συνέλευσις ψηφίζει, Τὴν σύστασιν ἰδίου Πρωτοδικείου ἐν τῇ πόλει τοῦ Πύργου, ἔχοντος δικαιοδοσίαν ἐπὶ τῆς ἐπαρχίας Ἠλείας καὶ Ὀλυμπίας.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κύριος Ἄχολος ποίαν ἡμέραν ὁρίζει πρὸς συζήτησιν.

§62ΑΧΟΛΟΣ. Τὴν Τετάρτην.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἑτέρα πρότασις τοῦ Κυρίου Κουμουνδούρου ᾐτιολογημένη καὶ αὐτὴ ἐπὶ τῶν ἐμφυτεύσεων εἰς γῆν ἐθνικήν.

§64ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὰ τμήματα.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κύριος Κουμουνδοῦρος ὁρίζει ὡς ἡμέραν συζητήσεως τὴν Παρασκευήν.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει μία ἄλλη πρότασις τοῦ Κυρίου Τσέλιου.

§67ΤΣΕΛΙΟΣ. Παρακαλῶ νὰ ἀναγνωσθῇ καὶ νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὰ Τμήματα. (Ἀναγινώσκεται ἡ πρότασις καὶ δι’ αὐτῆς προτείνεται συνοικισμὸς τῆς πόλεως Ἀστακοῦ.)

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει παρὰ τοῦ Κ. Εὐμορφοπούλου ἓν πολύφυλλον ὑπόμνημα περὶ καταργήσεως τῶν Τελωνείων τῆς Ἑλλάδος. Νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν ἐπιτροπήν;

§69ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§70ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Εἰς τὰ τμήματα.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὰ Τμήματα; λοιπὸν τότε πρέπει νὰ τυπωθῇ.

§72ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει μία ἄλλη πρότασις, νὰ παραπεμφθῇ πρῶτον εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν, καὶ ἂν τὴν θεωρήσῃ ἀρκετὰ σπουδαίαν, τότε νὰ τυπωθῇ.

§74ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Νομίζω, ὅτι αὕτη πρέπει νὰ συζητηθῇ συνάμα μετὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ γείνῃ γνωστὴ προηγουμένως· ἡ ἐπιτροπὴ νὰ γνωμοδοτήσῃ, ἐὰν πρέπῃ νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὰ τμήματα. Ὑπάρχει μία πρότασις τοῦ Κυρίου πληρεξουσίου Ζιμπρακάκη. Ἀναγινώσκεται ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Ζιμπρακάκη περὶ κυρώσεως τῶν εἰς τὸ μέλλον προβιβασμῶν ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ποίαν ἡμέραν προσδιορίζετε;

§77ΤΙΝΕΣ. Εἶναι κατεπείγουσα.

§78ΕΤΕΡΟΙ. Εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν στρατιωτικῶν (θόρυβος).

§79ΖΙΜΒΡΑΚΑΚΗΣ. Προτείνω ἡ πρότασις αὕτη νὰ συζητηθῇ σήμερον.

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρῶτον πρέπει νὰ ἐρωτηθῇ, ἐὰν ἡ Συνέλευσις παραδέχεται τὸ κατεπεῖγον....

§81ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἐὰν εἰς τὴν πρότασιν αὐτὴν συμπεριελαμβάνωνται καὶ οἱ ἀπὸ τῆς 18 Ὀκτωβρίου ἢ ἀπὸ τὸν φεβρουάριον τοῦ 1862 μέχρι τοῦδε προβιβασμοὶ ἤθελον παραδεχθῆ νὰ συζητηθῇ σήμερον· ἐπειδὴ ὅμως ἀπὸ τώρα καὶ εἰς τὸ μέλλον, πιθανὸν νὰ μὴ γίνουν ἄλλοι προβιβασμοὶ, δι’ αὐτὸ προτείνω νὰ μὴ θεωρηθῇ κατεπείγουσα (θόρυβος).

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν, ἐὰν θεωρῇ τὸ ζήτημα τοῦτο κατεπεῖγον καὶ τότε θὰ τυπωθῇ καὶ τὴν πέμπτην θὰ συζητηθῇ. Ὅσοι τὴν θεωροῦν ὡς κατεπείγουσαν, ἂς σηκωθοῦν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη ὡς κατεπείγουσα. Τώρα εἶναι ἄλλο ζήτημα, ἐὰν ᾖναι τόσον κατεπείγουσα, ὥστε σήμερον νὰ συζητηθῇ.

§83Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἡμεῖς ἔχομεν κανονισμόν, τὸ ἄρθρον 33 λέγει· «θὰ τυπωθῇ, θὰ διανεμηθῇ καὶ μετὰ 24 ὥρας θὰ συζητηθῇ.»

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κανονισμὸς εἶναι τοιοῦτος, ὅπως εἴπατε· τὸν ἐπεκαλέσθην καὶ ἐγὼ τρὶς ἤδη. Ὑπάρχει ὅμως πρότασις, ὑποστηριζομένη ἀπὸ διαφόρους, νὰ γίνῃ ἐξαίρεσις τοῦ Κανονισμοῦ, ὅπως ἔγεινε δύο, τρεῖς φοράς (θόρυβος).

§85ΑΘ. Γ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, ἔχομεν ἕνα κανονισμόν, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀποτέλεσμα τῆς ἰδίας μας ἀποφάσεως. Σήμερον ἐρχόμεθα νὰ παραβιάσωμεν τὸ ἄρθρον 33 τοῦ κανονισμοῦ. Τί ἔπρεπεν εἰς αὐτὴν τὴν περίστασιν νὰ κάμῃ ὁ πληρεξούσιος, ὁ ὁποῖος εἰσῆξε τὴν πρότασιν, περὶ τῆς ὁποίας ἡμεῖς προτείνομεν τὴν τύπωσιν; Ἔπρεπε προηγουμένως νὰ κάμῃ ἄλλην πρότασιν, διὰ τῆς ὁποίας νὰ διορθώσῃ τὸ ἄρθρον τοῦ κανονισμοῦ, καὶ μετὰ ταῦτα νὰ προβῶμεν εἰς τὴν συζήτησιν καὶ ἀπόφασιν περὶ αὐτῆς τῆς προτάσεως. Ἄλλως τί ἐβγῆκεν ἀπὸ σήμερον ἕως αὔριον; Καὶ ἰδοὺ τὸ κακόν· ἐγὼ φέρω μίαν πρότασιν, εἶμαι προμελετημένος, προτείνω τὸ κατεπεῖγον καὶ προκαλῶ συζήτησιν, τὴν ὁποίαν αἰφνιδίως ἀκούει ἡ Συνέλευσις καὶ δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ τὴν συζητήσῃ ὡρίμως. Εἶναι εὔκολον καθεὶς νὰ παρουσιάζηται προμελετημένος, νὰ πετᾷ μίαν πρότασιν, καὶ ἑπομένως νὰ θεωρῆται αἰφνιδίως εἴτε ἀπὸ τὴν πλειονοψηφίαν, εἴτε δὲν ἠξεύρω πως ὡς κατεπείγουσα. Τότε ἡ συζήτησις δὲν εἶναι ὥριμος· τὸ ἀποτέλεσμα τότε δὲν εἶναι ὁποῖον ἀπαιτεῖται νὰ ᾖναι. Προτείνω λοιπὸν νὰ τυπωθῇ, ὅπως λέγει ὁ κανονισμὸς, ἄλλως Κύριοι, πρέπει νὰ διορθώσητε πρῶτον τὸ ἄρθρον. (θόρυβος).

§86ΖΙΜΒΡΑΚΑΚΗΣ. Κύριοι, τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν ἔφερα σήμερον εἰς τὴν Συνέλευσιν, αὕτη ἀντίκειται ἐπὶ τῶν ἰδίων μου συμφερόντων, ἐπὶ τῶν συμφερόντων τοῦ ἀδελφοῦ μου καὶ ἐπὶ τῶν συμφερόντων πολλῶν φίλων μου ἀκόμη, δικαιουμένων εἰς προβιβασμόν, συνεπείᾳ τῶν ἤδη γενομένων προβιβασμῶν παρὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Διὰ νὰ ἐμποδισθῇ ὅμως τοῦτο, ἕνεκα τῶν σπουδαίων περιστάσεων, εἰς τὰς ὁποίας εὑρισκόμεθα, ἕνεκα τῆς οἰκονομικῆς κρίσεως, ἕνεκα τῆς ὁποίας ἐξεπέσαμεν τὸν ἄρτον ἀπὸ τὰ δυστυχῆ τέκνα τῶν στρατιωτικῶν, διὰ αὐτὸ ζητῶ νὰ συζητηθῇ κατεπειγόντως σήμερον, διότι ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν σήμερον ἐκοινοποίησεν ἀπείρους προβιβασμοὺς ἄνευ ἀνάγκης, καθὼς θὰ καταδείξω, ὅτι παρεβιάσθησαν οἱ ὀργανικοὶ νόμοι, θὰ καταδείξω, ὅτι ἔγειναν προβιβασμοὶ ἄνευ ἀνάγκης τῆς ὑπηρεσίας. Διὰ τὸν λόγον λοιπὸν αὐτὸν καὶ διὰ τὴν οἰκονομίαν τοῦ δημοσίου πλούτου, διότι δὲν πρέπει νὰ σπαταλᾶται ὁ δημόσιος πλοῦτος, προτείνω νὰ συζητηθῇ σήμερον ὡς κατεπείγουσα (θόρυβος).

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ σᾶς ὑπενθυμίσω τὸν κανονισμὸν, ὅστις λέγει, ὅτι «ἀπαγορεύεται εἰς τοὺς Πληρεξουσίους νὰ διακόπτωσι τὸν ἀγορεύοντα» ἄλλως τε, Κύριοι, καταντᾷ μία ἀτυχία τὸ νὰ σηκόνεται ὁ ἕνας καὶ ὁ ἄλλος νὰ διακόπτῃ τὸν ἀγορεύοντα. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ ἔχουν οἱ Κύριοι Πληρεξούσιοι ὑπομονὴν, ὅταν ἕνας ἀγορεύῃ, νὰ τὸν ἀκούουν (θόρυβος). Λοιπὸν θὰ ἐρωτηθῇ ἡ Συνέλευσις, ἐὰν θέλῃ νὰ συζητηθῇ σήμερον· ὅσοι παραδέχονται νὰ συζητηθῇ σήμερον αὐτὴ ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Ζιμπρακάκη νὰ σηκωθοῦν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι), παρεδέχθη. Εἶναι μία ἄλλη πρότασις τοῦ Κυρίου Καλλιγᾶ καὶ τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ περὶ φορολογίας τῶν ἐκ πωλήσεων ἀκινήτων προερχομένων ἀντιτίμων, ὡς καὶ τῶν κληρονομιῶν, δωρεῶν κτλ. Ποίαν ἡμέραν προσδιορίζετε;

§88ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Συμφώνως μετὰ τοῦ ἐγγείου φόρου. Ἀναγινώσκεται μία πρότασις τοῦ Κυρίου Καλλιγᾶ καὶ Καλοῦ περὶ ἀνανεώσεως τοῦ διαλελυμένου ἤδη Δημοτικοῦ Συμβουλίου Ἀθηνῶν. Ποίαν ἡμέραν προσδιορίζετε;

§89ΚΑΛΟΣ. Τὸ θεωρῶ κατεπεῖγον.

§90ΠΟΛΛΟΙ. Μπᾶ, μπᾶ!

§91ΚΑΛΟΣ. Κύριοι, μετὰ τὸ συμβὰν τῆς 10 πρὸς τὴν 11 8βρίου τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον Ἀθηνῶν διελύθη εἰς τὰ ἐξ ὧν συνετέθη, ἑπομένως ἤδη δὲν ὑπάρχει. Ἔκτοτε ἡ κατάστασις τοῦ Δήμου εἶναι κακή· δὲν δύναται οὔτε φόρους νὰ εἰσπράξῃ, οὔτε πληρωμὰς νὰ κάμῃ (θόρυβος). Ἀφήσατε νὰ συζητηθῇ, ἂν ὄχι σήμερον, τοὐλάχιστον μεθαύριον.

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν περὶ τοῦ κατεπείγοντος· ὅσοι παραδέχονται, ὅτι αὕτη ἡ πρότασις εἶναι κατεπείγουσα νὰ σηκωθοῦν· (ἐγείρονται τρεῖς)· δὲν παρεδέχθη. Λοιπὸν ποίαν ἡμέραν προσδιορίζετε;

§93ΚΑΛΟΣ. Ἂς σταλῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ Δημοτικοῦ Νόμου.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει καὶ μία τελευταία πρότασις τοῦ Κυρίου Δαγρὲ περὶ χορηγήσεως ἀναλόγου συντάξεως εἰς τὰ ἀνήλικα τέκνα τοῦ Ἰωάννου Δαμιανοῦ.

§95ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπήν.

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ σταλῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν, ἡ ὁποία ἔχει ὑπ’ ὄψιν καὶ ἄλλας προτάσεις περὶ τῶν Γερουσιαστῶν.

§97ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Δὲν ἔχει νὰ κάμῃ ἡ Γερουσία μὲ τὸν Δαμιανόν. Δὲν εἶναι αὐτὴ ἡ τάξις. Ὁ πατέρας τῆς χήρας ἔχει 1,000,000 δραχ. ἠμπορεῖ νὰ τὴν θρέψῃ. Ἐνταῦθα ὁρκίζεται εἷς Πληρεξούσιος Κωνσταντινουπόλεως, ὁ Κύριος Πανᾶς.

§98ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ν’ ἀκούσωμεν τὸ εἰσιτήριόν του. Ἀνεγνώσθη.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἰδοὺ καὶ ἑτέρα πρότασις τοῦ Κ. Δαγρέ. «Ἡ ἐν Ἀθήναις κτλ. ψηφίζει· καταργεῖ τοὺς βαθμοὺς πάντων τῶν βαθμολογηθέντων ξηρᾶς καὶ θαλάσσης διὰ θεσπίσματος τῆς Προσωρινῆς Κυβερνήσεως ἀπὸ 12 Δεκεμβρίου ε. ε. μέχρι σήμερον δοθέντας εἰς ἀνθυπασπιστὰς, εἰς ἁπλοῦς πολίτας, πρωτόπλους δοκίμους, καὶ δοκίμους ὡς καὶ ἀπομάχους. Λοιπὸν νὰ προσδιορίσῃ ποίαν ἡμέραν θέλῃ.

§100ΠΟΛΛΟΙ. Σήμερον, τώρα.

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Χρεωστῶ κατὰ τὸν κανονισμὸν νὰ σᾶς ἀναγγείλω, ὅτι ὑπάρχουν ἐκθέσεις τῶν ἐκλογῶν.

§102ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, πρέπει ν’ ἀναγνωσθοῦν. Ὁ Κ. Μαυρομαρᾶς ἀναγινώσκει τὴν ἔκθεσιν τῆς ἐκλογῆς Βιτωλίων. Πρὸς τὴν Βʹ. ἐν Ἀθήναις ἐθνικὴν τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσιν Ἡ Δʹ. ἐπὶ τῆς ἐξελέγξεως τῶν ἐκλογῶν Ἐπιτροπὴ τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως ταύτης, λαβοῦσα ὑπ’ ὄψιν ἅπαντα τὰ ἀφορῶντα τὴν παρὰ τῶν ἐν τῇ προξενικῇ περιφερείᾳ Βιτωλίων ὑπηκόων Ἑλλήνων ἐκλογὴν πληρεξουσίου ἔγγραφα καὶ διελθοῦσα ταῦτα μετὰ πλείστης ὅσης ἐπιστασίας καὶ ἀκριβείας παρατηρεῖ ὅτι, ἂν καὶ ἡ ἐκλογὴ αὕτη, διενεργηθεῖσα ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἀπὸ 31 8βρίου τοῦ 1862 ἔτους ψηφίσματος τῆς προσωρινῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐν ἄκρᾳ ἡσυχίᾳ καὶ τάξει φέρει ὅλους τοὺς νομίμους τύπους, καὶ μηδεμιᾶς ἐνστάσεως γενομένης τότε, ἀναδεικνυομένου κατὰ τὰ πρακτικὰ ὡς πληρεξουσίου τοῦ Κυρίου Θεοδ. Γ. Ὀρφανίδου διὰ ψήφων 26 ἀναβαίνοντος τοῦ ὁλικοῦ ἀριθμοῦ τῶν ψηφοφόρων εἰς 54 ἐξ ὧν μόνον 26 ἐψηφοφόρησαν, τοῦ δὲ ἀριθμοῦ τῶν ψυχῶν εἰς 135 οὐχ ἧττον ὅμως ἔχουσα ὑπ’ ὄψιν της τὴν ἔνστασιν τοῦ Κυρίου Ἀλεξ. Δοσίου διατεινομένου ὅτι ἡ ἐκλογὴ αὕτη εἶναι ὅλως εἰκονικὴ καὶ ἐκθέτοντος ὡρισμένως περιστατικά τινα κλονίζοντα τὴν πεποίθησιν παντὸς ὡς παρουσιαζομένων ἀρκετῶν ἐνδείξεων, καὶ ἐπιδείξαντος συνάμα ἰδιοχείρους ἐπιστολὰς τοῦ Κυρίου Ὑποπροξένου (ἃς ὅμως δὲν παρεκατέθεσεν), ἐξ ὧν καταφαίνεται ὅτι εἰς τὴν προξενικὴν ταύτην περιφέρειαν δὲν ὑπάρχει ὁ πρὸς ἐκλογὴν πληρεξουσίου ἀπαιτούμενος ἀριθμὸς, καὶ ὅτι, ἐνῷ εἰς μίαν ἐπιστολὴν του λέγει ὅτι εἰς Βιτώλια μόνον 7 ἢ 8 ὑπήκοοι Ἕλληνες ὑπάρχουν, εἰς τὸν κατάλογον φαίνονται εἴκοσι καὶ εἷς. Διὰ ταῦτα ἀπέχουσα ἡ Ἐπιτροπὴ νὰ ἀναφέρῃ ὁριστικὴν γνώμην ὑποβάλλει τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς ταύτης εἰς τὴν ὁλομέλειαν τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως διὰ τὰ περαιτέρω. Ἀθῆναι τῇ 7 Μαρτίου 1863.

Ἡ Ἐπιτροπὴ

ΑΣΗΜΑΚΗΣ Σ. ΧΑΡΑΛΑΜΠΗΣ, ΓΡ. ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ,

Θ. ΚΑΝΑΚΑΡΗΣ, Θ. ΠΑΠΑΚΩΣΤΑΣ.

Ὁ Εἰσηγητὴς

Κ. ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ.

§103Α. ΔΟΣΙΟΣ. Ἡ ἐκλογὴ αὐτὴ, ἂν καὶ κατὰ πρώτην ὄψιν δὲν παρουσιάζῃ οὐδεμίαν ἔλλειψιν, εἶναι ὅμως ἐξ ἐκείνων, εἰς τὰς ὁποίας, ὅσον τις ἐμβαθύνει, τοσοῦτον ἀνακαλύπτει τὴν εἰκονικότητα, τὴν ἀπάτην καὶ τὸν δόλον. Ὁ κατάλογος Κύριοι τῶν ψηφοφόρων τοῦ προξενείου παρουσιάζει 54 ἄτομα ὡς ἔχοντα τὸ δικαίωμα ψήφου, ὁ δὲ κατάλογος αὐτὸς φέρει ἡμερομηνίαν τῆς 15 Ἰανουαρίου 1863. Ὑπάρχει, Κύριοι, εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν ὑπ’ ἀριθ. 407 ἔγγραφον τοῦ αὐτοῦ Προξένου τῆς 3 Ἰανουαρίου ὅπου ἐμφαίνονται μόνον 42 ἄτομα ἐντὸς τῆς περιφερείας ἔχοντα τὸ δικαίωμα τοῦ ψηφοφόρου· τὸ δὲ περιεργότερον εἶναι ὅτι εἰς ἐκεῖνον τὸν κατάλογον φαίνονται μόνον 46 ὡς ἔγγαμοι ἐνταῦθα δὲ ἔγγαμοι 28. Εἶναι λοιπὸν τώρα πιθανὸν νὰ ἐπαυξηθῇ τόσον ἐντὸς δώδεκα ἡμερῶν ὁ πληθυσμὸς τῆς περιφερείας αὐτῆς; καὶ ὅτι ἔγειναν 12 γάμοι; αὐτὸ τὸ ἀφίνω νὰ τὸ κρίνῃ ἕκαστος ἐξ ὑμῶν. Ἔρχομαι εἰς τὸ ὄνομα ὑπ’ ἀριθ. 2 τοῦ καταλόγου, Θεόδωρος Κωνσταντίνου. Βλέπομεν ὅτι εἶναι ἐγγεγραμμένος εἰς τὸν κατάλογον καὶ ψηφοφορεῖ, ἐνῷ δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα, καὶ ἄλλοι εἰσέτι· π. χ. εἷς ἄλλος, τοῦ ὁποίου τὸ ἐπάγγελμα ἀναφέρεται ὅτι εἶναι στρατιωτικὸς μουσικὸς, ἐνῷ εἶναι γνωστὸν ὅτι εἰς τὴν Τουρκίαν ξένος ὑπήκοος στρατιωτικὸς δὲν ἠμπορεῖ νὰ ᾖναι, ἑπομένως βλέπετε ὅτι εἶναι ἄνθρωποι μὴ ἔχοντες τὰ προσόντα καὶ τὸ δικαίωμα τοῦ ψηφοφόρου. Ἔρχομαι εἰς ἓν ἄλλο πολὺ σπουδαῖον· οἱ ἐν Βιτωλίοις ὁμογενεῖς φαίνονται ὅτι ἐξέλεξαν τὸν Κ. Ὀρφανίδην. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὴν ἑξῆς ἐπιστολὴν ὑπογεγραμμένην παρὰ τοῦ Κ. Προξένου, τοῦ Βαλιάνου, πρὸς ἕνα ἔμπορον τὸν Κ. Ξενοφωντίδην.

§104ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει.

§105ΔΟΣΙΟΣ. Ἰδοὺ τί λέγει ἡ ἐπιστολὴ «τὰ ὀνόματα τῶν ἀπαιτούντων ἵνα ἐκλεχθῶσιν ὡς πληρεξούσιοι εἶναι τῶν Κυρίων Α. Πραΐδη......

§106ΠΟΛΛΟΙ. Αὐτὰ εἶναι παλιόχαρτα, δὲν εἶναι ἐπίσημα.

§107Α. ΔΟΣΙΟΣ. Ἀκυρώσαμεν, Κύριοι, τὴν ἐκλογὴν τοῦ Καΐρου χωρὶς νὰ ἔχωμεν κανὲν ἐπίσημον ἔγγραφον· «τὰ ὀνόματα τῶν ἀπαιτούντων ἵνα ἐκλεχθῶσι......

§108ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν εἶναι συγχωρημένον νὰ ἀναγινώσκωνται ἐπιστολαί.

§109Α. ΔΟΣΙΟΣ. Ὁ Κ. Πρόξενος Βαλιάνος λέγει ὅτι τέσσαρες εἶναι οἱ ἀπαιτηταὶ διὰ τὴν ἐκλογὴν τῶν πληρεξουσίων· εἶναι δ’ οὗτοι οἱ ΚΚ. Ὀρφανίδης, Βικέλλας, Δαμιανὸς καὶ Πραΐδης· λέγει δὲ ὅτι ἕκαστος τῶν 4 τούτων ὑποστηρίζεται παρά τινων ἐν τῇ περιφερείᾳ ὑπηκόων, ἀναφέρων ὀνομαστὶ καὶ τοὺς ὑποστηρίζοντας. Πῶς λοιπὸν εἶναι δυνατὸν νὰ πιστεύσωμεν ὅτι ἐνῷ 4 πρόσωπα ὑποστηρίζονται, ἡ παμψηφία ὑποστηρίζεται παρ’ ἑνὸς καὶ μόνου, τὸ δὲ ὄνομα τοῦ Δαμιανοῦ ἀναφέρει, ὅτι ὑποστηρίζεται παρὰ τῶν ἐν Καρζᾷ ὑπηκόων, ἐνῷ βλέπομεν εἰς τὸν κατάλογον ὅτι παρελείφθησαν ὅλως διόλου, καὶ ἐνῷ ἡ πόλις αὐτὴ εἶναι κέντρον Ἑλληνισμοῦ ἐν τῇ Μακεδονίᾳ (θόρυβος). Βλέπω, Κύριοι, ὅτι ἡ ἐκλογὴ θὰ ἐπικυρωθῇ, ἀλλὰ μοὶ εἶναι ἀδιάφορον, θὰ ἐκθέσω τὰς ἰδέας μου.

§110ΚΟΚΚΙΝΟΣ. Ἐψηφοφορήσατε ὑπὲρ τῶν Καρπαθίων Κ. Δόσιε.

§111Α. ΔΟΣΙΟΣ. Θέλω σᾶς ἐξηγήσει, Κύριοι, πῶς ὑπάρχει τὸ πρᾶγμα. Ὑπάρχουν 50 οἰκογένειαι ἐν Βιτωλίοις, ἀλλ’ ὁ Κύριος Πρόξενος Βαλιάνος, ὢν ἐνταῦθα κατὰ τὸν καιρὸν τῆς μεταβολῆς τοῦ Ὀκτωβρίου, ἐπηρεάσθη παρὰ πολλῶν φίλων του νὰ ἐνεργήσῃ εἴτε ὑπὲρ τοῦ ἑνὸς, εἴτε ὑπὲρ τοῦ ἄλλου· τοῦτο τὸ γνωρίζω, διότι ὡμίλησα καὶ ὁ ἴδιος μετ’ αὐτοῦ· ἐπηρεάσθη ὑπὲρ τεσσάρων προσώπων καὶ ἐκτὸς τούτου ὑπὲρ ἄλλου τινὸς προσώπου ἰσχύοντος, ἀλλὰ τὸ ὁποῖον εὗρεν ἀλλοῦ νὰ ἐκλεχθῇ. Εὑρεθεὶς λοιπὸν στενοχωρημένος ὁ Κ. Πρόξενος, μὴ ἐπιθυμῶν φαίνεται νὰ παραμελήσῃ τὰς ἀπαιτήσεις οὐδενὸς τῶν φίλων του, ἔγραψεν εἰς τὴν ἐπιστολὴν αὐτὴν, ὅτι δὲν ὑπάρχουσιν ἐκεῖ οἱ ἀπαιτούμενοι ὑπήκοοι, ἀλλὰ μετὰ ταῦτα μεταμεληθεὶς, ἔκαμε τὴν εἰκονικὴν αὐτὴν ἐκλογὴν ὑπὲρ ἑνὸς καὶ μόνου καὶ μᾶς τὴν παρουσιάζει σήμερον· ἂν θέλετε νὰ τὴν ἐπικυρώσητε, ἄλλο πρᾶγμα, ἀλλ’ εἶναι εἰκονική.

§112ΠΟΛΛΟΙ. Ἐφωτίσθημεν.

§113ΟΡΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριοι! Λαμβάνω τὸν λόγον διὰ νὰ ὑπερασπίσω ὄχι τὸν ἑαυτόν μου, ἀλλὰ τὸ δίκαιον, διότι τὸ δίκαιον καὶ μόνον τὸ δίκαιον πρέπει νὰ ᾖναι σεβαστὸν ἐν τῷ περιβόλῳ τούτῳ. Ἐξελέχθην ἔκ τινος προξενικῆς περιφερείας δυνάμει ἑνὸς γνωστοῦ ψηφίσματος τῆς προσωρινῆς Κυβερνήσεως, τὸ ὁποῖον ἐχειροκροτήθη καὶ ἐν τῇ Ἑλλάδι καὶ ἐν τῷ ἐξωτερικῷ, διότι δι’ αὐτοῦ τρόπον τινὰ ἐπεκτείνεται τὸ ἐκλογικὸν δικαίωμα καὶ ἐν τῷ ἐξωτερικῷ καὶ δι’ αὐτοῦ παρεκάθησαν ἐν τῷ περιβόλῳ τούτῳ πολλὰ ἀξιότιμα πρόσωπα. Λοιπὸν ἐξελέχθην καὶ ἐγὼ παρὰ τῆς προξενικῆς περιφερείας Βιτωλίων· ἡ ἐκλογὴ διεξήχθη νομιμώτατα, καμμίαν παρατήρησιν ἡ ἐξελεγκτικὴ ἐπιτροπὴ ἀκυρωτικὴν ἐπ’ αὐτῆς τῆς ἐκλογῆς δὲν ἠδυνήθη νὰ ἐπιφέρῃ, ἀλλ’ ὁ προλαλήσας σᾶς προτείνει νὰ ἀκυρώσητε ταύτην τὴν ἐκλογήν. Ἐγὼ εἰς ἀπάντησιν τὸν ἐπαινῶ καὶ τὸν θαυμάζω, καὶ τὸν ἐπαινῶ μὲν, διότι ἔχει πολὺ θάῤῥος, τὸ νὰ θελήσῃ τις νὰ φέρῃ ἀντίῤῥησιν ἐπὶ πραγμάτων λίαν καλῶς κειμένων, πρέπει νὰ ἔχῃ τῳόντι παραπολὺ θάῤῥος, τὸν θαυμάζω δὲ, Κύριοι, διὰ τοὺς κόπους, τοὺς ὁποίους κατέβαλε· 30 ἡμέρας ὑπῆρξεν ἐκκρεμὴς αὐτὴ ἡ ἐκλογὴ, — σᾶς βεβαιῶ, ὅτι πολλοὺς κόπους κατέβαλε νὰ τρέξῃ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν, εἰς ὅλους τοὺς φίλους του, εἰς ὅλους τοὺς ἐχθρούς μου διὰ νὰ εὕρῃ ἐπιστολὰς ἀναφερομένας εἰς τρίτα πρόσωπα, νὰ κατορθώσῃ τέλος πάντων νὰ εὕρῃ ἕνα Ἀριάδνειον μίτον διὰ νὰ διεξέλθῃ αὐτὸ τὸ Μακεδονικὸν ζήτημα! (γέλωτες) Ἦλθε καί σᾶς εἶπε πολλὰς ἐνστάσεις· ἐγὼ τὰς ἐνστάσεις τὰς παραδέχομαι, διότι ὁ ἐμφύλιος πόλεμος ὑπάρχει εἰς αὐτάς· ἡ μία ἀκυροῖ τὴν ἑτέραν· ἂν θέλετε νὰ σᾶς τὰς ἀναγνώσω.

§114ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§115ΟΡΦΑΝΙΔΗΣ. Ὑπακούω, διότι πιστεύω, ὅτι δὲν ἔχετε καιρὸν εἰς διαχύσεις. Μία ἐκ τῶν ἐνστάσεων εἶναι ἡ ἀκόλουθος, ὅτι ἔκ τινος ἐγγράφου τοῦ προξένου εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν ἀναφέρεται, ὅτι εἰς τὸν κατάλογον τοῦ Προξένου ὑπάρχουν 42 ὑπήκοοι ἐκ τῶν ὁποίων 24 ἔγγαμοι καὶ 18 ἄγαμοι, ἐγὼ τοὺς χαρίζω τοὺς 18 ἀγάμους καὶ τὸν μουσικὸν, ὅστις εἶναι ὑπήκοος Ἕλλην ἐν ἀδείᾳ εὑρισκόμενος ἐκεῖ. Ὅταν ἐγὼ ἤμην εἰς τὰ Βιτώλια τὸ θέρος τοῦτο, εἶδα πολλοὺς Ἕλληνας ἐκεῖ· ὁ ἀναφερόμενος λοιπὸν μουσικὸς δὲν εἶναι ἐν ὑπηρεσίᾳ Τουρκικῇ, Κύριε Δόσιε. Κρατῶ, λοιπὸν μόνον τοὺς 24 ἐγγάμους διὰ λογαριασμόν μου (γέλωτες), οἱ 24 αὐτοὶ κάμνουν 24 οἰκογενείας, ἡ δὲ οἰκογένεια λογαριάζεται μὲ τὸν ἀριθμὸν 5, 5x24=120+18=138, ὁ δὲ κατάλογος φέρει 135· σᾶς βεβαιῶ δὲ ἐν συνειδήσει, ὅτι ὁ πρόξενος εἶναι σχεδὸν σχολαστικὸς διὰ τὴν αὐστηρότητά του, ἂς μοὶ συγχωρηθῇ ἡ ἔκφρασις, ὥστε δὲν περιέλαβεν εἰς τὸν κατάλογον ὅλους τοὺς ὑπάρχοντας Ἕλληνας, ἀλλ’ ἠθέλησε νὰ περιλάβῃ μόνον τοὺς ἀδιαφιλονεικήτους. Ἐπειδὴ ἡ ἐκλογὴ ἐγένετο εἰς τὸ κέντρον τοῦ Τουρκικοῦ μέρους, δὲν ἠθέλησε νὰ δώσῃ ἀφορμὴν νὰ ψηφοφορήσουν ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι ἦσαν φιλονεικούμενοι ἀπὸ τὴν τοπικὴν ἀρχήν.

§116ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκεῖ, ἐφωτίσθημεν.

§117ΟΡΦΑΝΙΔΗΣ. Διὰ νὰ ἴδητε δὲ ποία φιλία ὑπάρχει μεταξὺ ἐμοῦ καὶ τοῦ Προξένου, τὸν ὁποῖον ἄλλως τε τιμῶ, μάθετε, ὅτι εἶχα δώσει ἀναφορὰν κατ’ αὐτοῦ, διότι εἴτε διὰ τὸν χειμῶνα, διότι τὰ Βιτώλια κεῖνται 2500 πόδας ὑψηλὰ, εἴτε δι’ ἄλλην αἰτίαν ἠργοπόρησεν ἡ ἐκλογή· μάλιστα φέρω μάρτυρα τὸν Κ. Δεληγεώργην, τὸν ὁποῖον ἠρώτησα καὶ μοῦ εἶπε νὰ κάμω τὴν ἀναφορὰν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ τὴν Προσωρ. Κυβέρνησιν· ἀλλ’ ἐνῷ ἡ ἀναφορὰ ἐγίνετο, ἡ ἐκλογὴ εἶχεν ἐνεργηθῆ καὶ ὁ Πρόξενος ἀπαντᾷ τὴν ἀκόλουθον φιλοφρονητικωτάτην ἐπιστολὴν, τὴν ὁποίαν ἔλαβον ἀπὸ τὰ ἀρχεῖα, ὄχι τὰ ἰδιωτικὰ Κ. Δόσιε, ἀλλὰ τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν. (τὴν ἀνέγνω). Σᾶς λέγω λοιπὸν, ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ προστασία καὶ φιλία, τὴν ὁποίαν εἶχον μὲ τὸν Πρόξενον.

§118ΠΟΛΛΟΙ. Ἐφωτίσθημεν.

§119ΟΡΦΑΝΙΔΗΣ. Λοιπὸν Κύριοι, ἐὰν ἐν τῇ εὐθυδικίᾳ σας, ἐὰν ἐν τῇ συνέσει σας εὕρητε, ὅτι πραγματικῶς ζητῶ διὰ μιᾶς παρανομίας νὰ εἰσπηδήσω ἐν τῷ περιβόλῳ τούτῳ, σᾶς παρακαλῶ νὰ μὲ κατακρίνητε, σᾶς παρακαλῶ ὅμως νὰ εὕρητε ἐντιμοτέραν τινὰ αἰτίαν, διότι διὰ μιᾶς τοιαύτης ὑποψίας προσβάλλετε τὴν τιμὴν δύω συγχρόνως ἀνθρώπων, καὶ ἐμοῦ καὶ τὴν τοῦ Προξένου.

§120ΠΟΛΛΟΙ. Ἐφωτίσθημεν.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ὅσοι παραδέχονται ὡς νόμιμον πληρεξούσιον Βιτωλίων τὸν Κ. Ὀρφανίδην, νὰ σηκωθοῦν». (ἀνίστανται σχεδὸν ὅλοι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη.

§122ΟΡΦΑΝΙΔΗΣ. Σᾶς εὐχαριστῶ κύριοι, διότι ἐξετιμήσατε τὸ δίκαιον, εὐχαριστῶ δὲ καὶ τοὺς καταψηφίσαντας, διότι ὑποθέτω ὅτι δὲν ἐκινήθησαν ὑπ’ οὐδενὸς πάθους ἢ ἄλλου λόγου, ἀλλὰ λόγῳ μᾶλλον ὑπερβολικοῦ ζήλου. Ὁ Κ. Βατικιώτης ἀναγινώσκει τὴν ἔκθεσιν ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Ἀδριανουπόλεως.

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§124ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ὅσοι παραδέχονται τὸν Κ. Σαρίπολον ὡς πληρεξούσιον νόμιμον Ἀδριανουπόλεως, νὰ σηκωθοῦν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι).

§126ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, ἐνθυμεῖσθε ὅτι, ὅταν ἔκαμα λόγον περὶ τοῦ Κ. Σαριπόλου, ὑπεσχέθη εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι μετὰ τὴν ἐξέλεγξιν τῆς ἐκλογῆς Ἀνδριανουπόλεως καὶ Βηρυττοῦ, θὰ ἀποφασίσῃ ποίαν ἐκ τῶν τριῶν θὰ κρατήσῃ. Αἱ ἐκλογαὶ αὗται ἐπεραιώθησαν· ὀφείλει ἀπὸ τοῦ βήματος νὰ ὁμιλήσῃ καὶ νὰ εἴπῃ ποίαν ἐκλογὴν προτιμᾷ.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπενθυμίζω εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι πρό τινος καιροῦ ἔκαμα λόγον περὶ τούτου καὶ ἡ Συνέλευσις ἀπεφάσισε τὴν παρελθοῦσαν δευτέραν νὰ δηλώσουν ὅλοι, ἀλλὰ κᾀνεὶς δὲν ἐδήλωσε· θέλετε νὰ τοὺς προσκαλέσω ἐγγράφως.

§128ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄλλως θὰ γίνῃ κλήρωσις.

§130ΣΑΡΙΠΟΛΟΣ. Ἔχω πραγματικῶς τὴν ἰδέαν, ὅτι οὐδεὶς δύναται νὰ ᾖναι πληρεξούσιος εἰμὴ ἑνὸς καὶ μόνου μέρους, ἀλλὰ ζητῶ διὰ τῶν ὀφθαλμῶν πλὴν δὲν εὑρίσκω αὐτὸν τὸν συνάδελφόν μας Κ. Πετσάλην, ὅστις ἔχει τὴν ἐναντίαν ἰδέαν καὶ ὅστις φρονεῖ ὅτι ἔχει λόγους πειστικωτάτους νὰ πείσῃ τὴν Συνέλευσιν, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ᾖναι εἷς πληρεξούσιος ἐκ δύω ἢ καὶ πλειόνων ἐκλογικῶν συλλόγων. Ἐπεθύμουν ν’ ἀκούσω τοὺς λόγους τοῦ Κ. Πετσάλη, διὰ νὰ ἴδω ἂν ἠμπορῶ νὰ πεισθῶ καὶ ἐγώ. Εἶμαι τῆς ἐναντίας γνώμης εἶπον· ἂν ὅμως ὁ Κ. Πετσάλης μετὰ ταῦτα πείσῃ τὴν Συνέλευσιν ὅτι δύναται νὰ μείνῃ πληρεξούσιος δύω ἐπαρχιῶν τῆς Χαλκίδος καὶ τοῦ Ξηροχωρίου, τότε διατί νὰ στερηθῶ ἐγὼ τῆς τιμῆς νὰ μείνω πληρεξούσιος ἀπὸ τριῶν ἐκλογῶν;

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν θὰ προσκαλέσω ὅλους ἐγγράφως τὴν τετάρτην.

§132ΣΑΡΙΠΟΛΟΣ. Ἐλθὼν ὀλίγον βραδέως εἰς τὴν Συνέλευσιν ἤκουσα, ὅτι εἷς τῶν Κυρίων πληρεξουσίων ἔκαμε λόγον ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου αἰτιάσεων πικρῶν κατ’ ἐμοῦ, αἱ αἰτιάσεις αὗται, ἐὰν ἦταν ἀληθεῖς, ἤθελον βεβαίως προσβάλει τὴν ὑπόληψίν μου, καὶ ἐγκολάψει τὴν πρώτην κηλῖδα εἰς τὸν βίον μου· εὐτυχῶς ὅμως δύναμαι νὰ καυχηθῶ, ὅτι δὲν προσβάλλομαι, καὶ τὰ διαδοθέντα διὰ μιᾶς Ἐφημερίδος εἶναι αἰτιάσεις ἀνυπόστατοι. Ἰδοὺ πῶς ἔχει αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις. Γνωρίζετε, Κύριοι, ὅτι τινὲς τῶν συναδέλφων ὑμῶν εἴμεθα καὶ εἰς ἄλλας ὑπηρεσίας, οἷον καθηγηταὶ καὶ δικηγόροι· κατὰ συνέπειαν, ἐπιμαρτύρομαι δὲ καὶ τὸ Σεβαστ. Προεδρεῖον, εἴπομεν πολλάκις, ὅτι ἐπιμελούμενοι νὰ ἐρχώμεθα πάντοτε εἰς τὰς συνεδριάσεις τῆς Συνελεύσεως, ὅταν αἱ ἐργασίαι αὐτῆς ἄρχωνται νὰ ὦσι σπουδαῖαι, ἤτοι μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν καὶ τῶν λοιπῶν κατὰ τὴν ἔναρξιν πάσης συνεδριάσεως παρεμπιπτόντων, οὐχ ἧττον ὀφείλομεν νὰ ἐκπληρώσωμεν καὶ τὰ πρὸς τοὺς φοιτητὰς καὶ πελάτας μας καθήκοντα· κατὰ συνέπειαν τούτου τὰς πρωΐας δαπανῶμεν εἰς τὰ δικαστήρια καὶ τὰς ἐν τῷ πανεπιστημίῳ παραδόσεις μας, ἀφοῦ δὲ τελειώσωμεν τὰς ἐργασίας ταύτας ἐρχόμεθα ἐνταῦθα· τοῦτο συνέβη καὶ κατὰ τὴν προκειμένην ὑπόθεσιν. Οἱ ἐν Ἀλεξανδρείᾳ μοὶ ἔκαμαν τὴν τιμὴν νὰ μὲ θέσουν πληρεξούσιον· ἡ τιμὴ αὕτη ἦτο μεγαλειτέρα δι’ ἐμὲ, διότι συνέθεντό μοι ὑποψήφιον Πληρεξούσιον τὸν Ναύαρχον Κανάρην. Μοὶ ἔγραψαν ἀλλεπαλλήλως ἐπιστολὰς, ἐγὼ δ’ ἀνέφερα καὶ εἰς ἄλλα ἀξιότιμα πρόσωπα, εἰς τὰ ὁποῖα ἐπίσης ἐξ Ἀλεξανδρείας ἔγραφον, ὡς εἰς τὸν Κύριον Μελᾶν, τὸν ὁποῖον παρεκάλεσα νὰ ὁμιλήσῃ περὶ αὐτῆς τῆς ἐκλογῆς, καθ’ ἧς ἤθελα λαλήσει καὶ ἐγώ. Ὁ Κύριος Μελᾶς μοὶ ἔδωκε μίαν συμβουλὴν ἀξιόλογον· δὲν συμφέρει, μοὶ εἶπε, νὰ λαλήσῃς, διότι ὄντος ἐνδιαφερομένου προσώπου, οἱ λόγοι σου δὲν θὰ ἔχουν τὴν σπουδαιότητα, τὴν ὁποίαν ἤθελον ἔχει λόγοι ἄλλου Πληρεξουσίου μὴ ἐνδιαφερομένου εἰς τὸ ἀποτέλεσμα. Συνεννοήθην λοιπὸν μὲ ἄλλους Πληρεξουσίους, μὲ τὸν Κύριον Μιλτιάδην Κανάρην, τὸν Κύριον Δ. Γρίβαν, τὸν Κύριον Παπαζαφειρόπουλον καὶ ἄλλους ἵνα λαλήσωσιν ἀντ’ ἐμοῦ. Εἰς τοῦτο τὸ μεταξὺ μοὶ ἐστάλη ἓν κιβώτιον ἐγγράφων ἐξ Ἀλεξανδρείας. Ὁμολογῶ ὅτι ἐξεπλάγην, καὶ ἀνελογίσθην, ὅτι οἷον Ἡράκλειον ἔργον δι’ ἐμὲ, τὸν ἱκανῶς καὶ ὑπὲρ τὰς δυνάμεις μου ἴσως πολυάσχολον, ἤθελεν εἶσθαι νὰ διεξέλθω καὶ μελετήσω ἅπαντα τὰ ἐν τῷ κιβωτίῳ· μήπω λοιπὸν εὐκαιρῶν δὲν τὸ ἠνέῳξα, καὶ διὰ τοῦτο οὔτε τὴν πρὸς τὸν Ναύαρχον Κανάρην ἐπιστολὴν εἶδον, οὔτε τὴν σὺν αὐτῇ πρὸς ἐμὲ ἐξήγαγον τοῦ κιβωτίου. Ἀνέφερα ὅμως ἀμέσως τὴν παραλαβὴν αὐτοῦ εἰς τοὺς προειρημένους συμπληρεξουσίους καὶ τοὺς παρεκάλεσα, ἐπειδὴ ἐγὼ δὲν παρευρίσκομαι κατὰ τὰς ἐνάρξεις τῶν συνεδριάσεων, νὰ μὲ εἰδοποιήσουν ἅμα κληρωθῇ ἡ ἐκλογὴ Ἀλεξανδρείας, ὅπως λάβω τὸ κιβώτιον, τὸ μεταφέρω εἰς τὴν οἰκίαν ἑνὸς ἐξ αὐτῶν καὶ ἐξετάσωμεν ὁμοῦ τὰ ἔγγραφα αὐτά· καὶ ἐννοεῖται, ὅτι ἀναδεχθεὶς τὴν ἐντολὴν νὰ ὑποβάλω τὰς ἐνστάσεις τῶν Ἀλεξανδρέων εἰς τοὺς ὁμοφρονοῦντάς μοι διὰ τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς ταύτης, ἤθελα ἐκπληρώσει ὁσίως τὴν ἐντολὴν ταύτην, ἵνα δικαιώσω τὴν τιμὴν, ἣν μοὶ ἔκαμαν θέντες με ὑποψήφιον. Ταῦτα προδιενεργήσας καὶ μὴ ἰδὼν ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει τῆς 17 Ἰανουαρίου ὀνομαστὶ ἐγγεγραμμένην τὴν ἐκλογὴν Ἀλεξανδρείας, ἐπαναπαύθην εἰς τὸ ὅτι οἱ συνάδελφοί μου ἤθελον ἐν καιρῷ μὲ εἰδοποιήσει. Τὰ ἔγγραφα παρέλαβον τὴν 12 Ἰανουαρίου, διὰ φορτωτικῆς σταλέντα μοι μὲ τὸ Αὐστριακὸν ἀτμόπλουν, καὶ τὴν παραλαβὴν ἀνήγγειλα τοῖς φίλοις, οὓς ἑκάστοτε ἠρώτων, ἂν ἡ τῆς Ἀλεξανδρείας ἐκλογὴ ἐκληρώθη, ἀλλὰ μοὶ ἀπήντων ἀρνητικῶς. Παρατηρῶ δὲ, καὶ τὸ διαβεβαιῶ ἐπὶ τῇ τιμῇ μου, ὅτι ἠγνόουν ὅλως τὴν ἄφιξιν τοῦ Κυρίου Σουλτάνη, ὃν οὐδαμῶς ἐγνώριζα, οὔτε προσωπικῶς, οὔτ’ ἄλλως πως. Ἐπῆλθεν ἐν τούτοις ἡ 17 Ἰανουαρίου ἡμέρα πέμπτη τῆς ἑβδομάδος καὶ κατὰ συνέπειαν ἡμέρα συνεδριάσεως τοῦ Ἀρείου Πάγου· ἐκείνην δὲ τὴν ἡμέραν συνεζήτησα τέσσαρας ὑποθέσεις, κατὰ τὴν τελευταίαν μάλιστα ἀντίδικον εἶχα τὸν Κύριον Διομήδην. Ἐπιμαρτύρομαι τὸν Κύριον Καλλιγᾶν καὶ τὸν Κύριον Διομήδην, ὅστις μάλιστα δύναται, ἐδῶ παρὼν, νὰ διαβεβαιώσῃ, ἂν ὅτε ἤλθομεν ἀπὸ τοῦ Ἀρείου Πάγου καὶ ἐμάθομεν τὴν κύρωσιν τῆς ἐκλογῆς Ἀλεξανδρείας δὲν ἐξέφρασα πρὸς αὐτὸν τὴν θλῖψίν μου διότι δὲν παρευρέθην.

§133ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Μάλιστα εἶναι ἀληθῆ τὰ λεγόμενα ὑπὸ τοῦ Κυρίου Σαριπόλου.

§134ΣΑΡΙΠΟΛΟΣ. Βλέπετε λοιπὸν, ὅτι ἤμην προδιατεθειμένος νὰ τὴν προσβάλω, διότι ἐπεθύμουν πραγματικῶς, διότι κατ’ αὐτὴν ἔλαβον χώραν ἀνομήματα κατὰ τὴν ὑπ’ ἐμοῦ σχηματισθεῖσαν πεποίθησιν ἐκ τῶν ἐπιστολῶν τῶν Ἀλεξανδρέων. Ἀφοῦ ἐκυρώθη ὅμως, εἵπετο, ὅτι ἐγὼ δὲν ἠδυνάμην πλέον νὰ ἔλθω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου νὰ προσβάλω τὴν ἐκλογήν· τοῦτο ἀπῄτουν οἱ γράψαντές μοι· ἀλλ’ ἐγὼ, ὁ λαβὼν τὴν τιμὴν νὰ διατελέσω Καθηγητὴς τοῦ Συνταγματικοῦ Δικαίου, δὲν ἠδυνάμην ἄνευ παραλογισμοῦ ἐσχάτου νὰ προσβάλω τὸ δεδικασμένον! Δυσηρεστήθησαν κατ’ ἐμοῦ οἱ ἐντολεῖς μου καὶ πικρῶς παρεπονέθησαν, ἰδίᾳ τε καὶ διὰ τοῦ τύπου, ὑποπτεύσαντες ὅτι οἱ Κύριοι Σουλτάνης, Δεληγεώργης καὶ Ζαΐμης μὲ προκατέλαβον! Ἄνθρωπος, τοῦ ὁποίου αἱ τρίχες ἐλευκάνθησαν ἐν τῇ κοινωνίᾳ, ν’ ἀκούῃ ἑαυτὸν συγκατηγορούμενον μετὰ τοῦ Κυρίου Ζαΐμη καὶ Δεληγεώργη, δὲν ἠδύνατο ν’ ἀντιτάξῃ παρὰ τὴν περιφρόνησιν τῆς σιωπῆς· ἐπὶ δύω μῆνας λοιπὸν περιεφρόνουν τὰς κατηγορίας ταύτας, διότι ἐθεώρουν ἀνάξιον ἀπολογίας νὰ παρουσιασθῇ ὁ Σαρίπολος νὰ εἴπῃ, ὅτι δὲν διεφθάρη· ἦτο πολὺ ταπεινόν· ν’ ἀπολογηθῇ δὲ ὑπὲρ τοῦ Κυρίου Ζαΐμη καὶ Δεληγεώργη, τὸ ἐθεώρουν ἐπίσης ἀνάξιον. Τὸν Κύριον Σουλτάνην τὸν ἐγνώρισα ἐν τῷ περιβόλῳ τούτῳ μετὰ τὴν κύρωσιν τῆς ἐκλογῆς του, ὡς ἐγνώρισα καὶ πολλοὺς ἄλλους Κυρίους Πληρεξουσίους, ἀλλὰ μετ’ αὐτοῦ οὐδεὶς δεσμὸς ἢ σχέσις μὲ συνδέει ἔτι καὶ νῦν. Κατὰ συνέπειαν τούτου, νομίζω, ὅτι ἀποτρίβω τὸν μῶμον, τὸν ὁποῖον διὰ μιᾶς ἐφημερίδος ἠθέλησαν νὰ μοὶ ἀποδώσωσι· καὶ πιστεύω, ὅτι ἡ Συνέλευσις θεωρεῖ, ὅτι δὲν εἶναι δίκαιον ἓν μέλος αὐτῆς νὰ θεωρῆται προσβεβλημένον. Ἂν ὑπάρχουν λόγοι καὶ πράγματα κατ’ ἐμοῦ, μάλιστα· ἐάν νομίζητε, ὅτι ἡ Συνέλευσις δύναται νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν ἐκλογὴν τῆς Ἀλεξανδρείας, ἐγὼ δὲν ἐναντιόνομαι· ἀλλὰ θέλω νὰ πεισθῇ ἡ Συνέλευσις, ὅτι ἐκ μέρους μου οὐδεὶς ὑπῆρξε πλάγιος σκοπός. Ἐθεώρουν τὴν ἐντολὴν ταύτην ἱερὰν, ἤθελον τὴν ἐκτελέσει, ἀλλὰ κατὰ τοὺς νομίμους τύπους καὶ ἐντὸς τοῦ νομίμου χρόνου· παρελθόντος τοῦ χρόνου ἠδύναντο μὲν νὰ μὲ μεμφθῶσιν, ὅτι δὲν κατέβαλον ἐγὼ ὅσους κόπους ἠξίουν οἱ Ἀλεξανδρεῖς νὰ καταβάλω, ἀλλὰ δὲν ἐδικαιοῦντο διὰ τοῦτο νὰ ἐξακοντίσωσι λόγους τοσοῦτον δυσμενεῖς κατ’ ἐμοῦ καὶ διὰ τὰς ἴσως δικαίας κατὰ τοῦ Σουλτάνη αἰτιάσεις των νὰ ἐκθέσουν ἄνθρωπον ἀθῶον, ἐμὲ, προθύμως καὶ χάριν τῆς τιμῆς, ἣν μοὶ ἔκαμον ἀναδεχθέντα τὸν ἀγῶνα. Τὸ κιβώτιον δὲν τὸ παρέδωκα, διότι τὸ ἐκράτουν νὰ τὸ παραδώσω μετὰ τὴν κλήρωσιν πρὸς τὴν λαχοῦσαν ἐπιτροπὴν καὶ ἀφοῦ ἤθελον διεξέλθει τὰ ἐν αὐτῷ οἱ ὁρισθησόμενοι ὑπὸ τῶν φίλων ῥήτορες ὅπως προσβάλωσι τὴν ἐκλογήν. Προσθέσατε καὶ τοῦτο, ὅτι ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει δὲν ἦτο ῥητῶς ἐγγεγραμμένη τῆς Ἀλεξανδρείας ἡ ἐκλογή· τοὐναντίον δὲ ἡ ἐκλογὴ Ἀδριανουπόλεως, ἢ τοῦ Βουκουρεστίου, αἵτινες εἶναι ἀπὸ τὰς παλαιὰς, ὡς καὶ ἡ τῆς Οἰτύλου, τῆς Καρύστου καὶ ἄλλαι, αἱ ὁποῖαι ἐκληρώθησαν πολὺ πρότερον καὶ ὅμως τότε δὲν εἶχον εἰσέτι ἐξελεγχθῆ· δὲν ἠδυνάμην λοιπὸν νὰ ὑποθέσω, ὅτι ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἔφθασαν τὴν δευτέραν, ἀνεφέροντο εἰς ἐκλογὴν, ἥτις ἤθελεν ἐκδικασθῆ τὴν πέμπτην. Ἐξετάσατε τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τῆς 16 Ἰανουαρίου, καὶ θέλετε ἰδεῖ, ὅτι (θόρυβος) ὅσα εἶπον ὑμῖν εἶναι ἀληθῆ.

§135ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Δὲν εἶμαι ἐκεῖνος, ὅστις κατόπιν ἑνὸς δεδικασμένου ἔρχομαι νὰ ζητήσω τὴν ἀναθεώρησιν, δὲν εἶμαι ἐκεῖνος, ὅστις ἔρχομαι νὰ κατηγορήσω τὸν Κύριον Σαρίπολον, οὔτε τοιαύτην πρόθεσιν εἶχον, ὑποστηρίζων κατηγορίαν κατ’ αὐτοῦ, ἥτις διέρχεται τὴν κοινὴν γνώμην καὶ διατρανοῦται εἰς δημόσια φύλλα δεξιὰ καὶ ἀριστερά· δὲν εἶμαι ἐκεῖνος τέλος, ὅστις ἔρχομαι νὰ ἐπιβάλω τὸ πρῶτον στίγμα· ὡς εἶπεν ὁ ἴδιος, κατὰ τῆς κοινωνικῆς ὑπολήψεώς του· ἓν μόνον δικαιοῦμαι νὰ εἴπω ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης, ὅτι ὁ Κύριος Σαρίπολος δὲν ἀνταπεκρίθη, ὡς φαίνεται, εἰς τὴν ἐμπιστοσύνην τῶν ἐν Ἀλεξανδρείᾳ ὁμογενῶν, οἵτινες διὰ τῆς ἀναφορᾶς των σήμερον καὶ δι’ ἐμοῦ παραπονοῦνται πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Συνέλευσιν, ὅτι δὲν ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψιν αἱ ἐνστάσεις των, καθ’ ἣν ἐποχὴν ἐξηλέγχετο ἡ ἐκλογὴ αὐτῶν, αἰτία δὲ ἐγένετο ὁ Κύριος Σαρίπολος. Γνωρίζετε, Κύριοι, πόσον μακρὺ στάδιον διέτρεξεν ἡ ἐξέλεγξις τῆς περὶ ἧς ὁ λόγος ἐκλογῆς ἐν τῷ Σώματι τούτῳ· ἠξεύρετε ἐπίσης, ὅτι ὅλαι αἱ ἐνστάσεις γίνονται δεκταὶ, πρῶτον, ἐὰν κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἐκλογῆς ἐπαρουσιάσθησαν καὶ ἐνεγράφησαν εἰς τὰ πρακτικὰ, ἢ καθ’ ὃν χρόνον ἐξελέγχονται ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς. Δὲν δύναται δὲ νὰ μοῦ ἀρνηθῇ ὁ Κύριος Σαρίπολος, ὅτι καθ’ ἣν ἐποχὴν ἐσυζητεῖτο ἡ ἐκλογὴ αὕτη ἐν τῇ ἐπιτροπῇ, αἱ ἐπ’ αὐτῆς ἐνστάσεις εὑρίσκοντο εἰς χεῖράς του καὶ καθῆκον εἶχε νὰ παρουσιασθῇ καὶ καταθέσῃ τὰ ἐμπιστευθέντα αὐτῷ ἔγγραφα καὶ ἐκπληρώσῃ οὕτως ἱερὰν ἐντολὴν νὰ παρουσιάσῃ τὰς ἐνστάσεις, ἢ νὰ καταθέσῃ αὐτὰς εἰς τὸ Προεδρεῖον. Ὄχι μόνον τοῦτο δὲν ἔπραξεν ὁ Κύριος Σαρίπολος, ἀλλ’ ἀκόμη καὶ ἰδιαιτέρας ἐπιστολὰς ἀπευθυνομένας εἰς τρίτον πρόσωπον, αἵτινες τοῦ ἐστάλησαν ὁμοῦ μὲ τὰ περὶ ὧν ὁ λόγος ἔγγραφα, τὰς ἐκράτησεν! ἐπιστολὰς, Κύριοι, αἵτινες ἐπεγράφοντο εἰς ἕτερον, ἐχρεώστει ὁ Κ. Σαρίπολος νὰ τὰς διαβιβάσῃ ἀμέσως, ἂν δὲν ἤθελε νὰ παρεξηγηθῇ σήμερον, καὶ ὅμως δὲν τὸ ἔπραξε· δὲν τὸ ἔπραξεν ἴσως ἐν γνώσει, ἀλλ’ ἐξ ἀμελείας. Τοῦτο δὲν ἔρχομαι νὰ ἐξετάσω, ἀφίνω εἰς ὑμᾶς, ἀφίνω εἰς τὴν κοινὴν γνώμην νὰ ἐκτιμήσῃ τὸ γεγονὸς σχετικῶς ὡς πρὸς τὴν σπουδαιότητα τῆς ἐντολῆς καὶ τὸ ἄλλοθεν ἐπενεχθὲν ἀποτέλεσμα, καθόσον βέβαιον εἶναι, ὅτι ἠδίκησε μεγάλως τοὺς παραπονουμένους. Τὸ δεδικασμένον τῆς Συνελεύσεως δὲν δύναμαι νὰ τὸ προσβάλω· θλίβομαι μόνον διὰ τὴν θέσιν, εἰς ἣν ὁ Κ. Σαρίπολος ἔφερε τοὺς ἐνισταμένους καὶ πρὸ πάντων τὴν Συνέλευσιν, Κύριοι, τῆς ὁποίας ἡ θέσις, ὁμολογήσατε, εἶναι δύσκολος σήμερον, διότι, ἐὰν λάβητε σήμερον ὑπ’ ὄψιν, ἔστω καὶ ἐξωδίκως τὰ ἔγγραφα καὶ τὰς ἐπιστολὰς, αἵτινες ὑποβάλλονται ὑμῖν διὰ τοῦ Προεδρείου, θέλετε ἰδεῖ πόσον ἠδικήσαμεν τὴν ἐξέλεγξιν τῆς ἐκλογῆς, μὴ λαβόντες ταῦτα ὑπ’ ὄψιν, διότι ὁ Κύριος Σαρίπολος παρέλειψεν ἢ δὲν ἐνόμισε καλὸν νὰ τὰ παρουσιάσῃ ἐν καιρῷ. Νομίζω συγχρόνως, ὅτι κἄτι τι ἐσημειώθη καὶ εἰς τὰ πρακτικὰ ἐπὶ τῆς ἐπικυρώσεως τῆς ἐκλογῆς ταύτης· ὥστε κατὰ τοῦτο ἔχω νὰ μεμφθῶ τὸν Κύριον Σαρίπολον, καὶ διότι κατεκράτησεν, ὡς μὴ ὤφειλεν, ἰδιαιτέρας ἐπιστολὰς σκανδαλωδῶς, ὡς φαίνεται σήμερον, διότι, ἂν τουλάχιστον αἱ ἐπιστολαὶ αὗται, ἐδίδοντο εἰς ἄλλον, θὰ εἶχε πλειοτέραν βεβαιωθῆτε προθυμίαν τοῦ Κ. Σαριπόλου νὰ ὑπηρετήσῃ τοὺς ἔξω ὁμογενεῖς, ὑποστηρίζων δικαιώματα ἱερά. Καθόσον δὲ ἀφορᾷ τὰ ἄρθρα τῶν Ἐφημερίδων, βεβαίως δὲν εἶμαι ἐγὼ ὁ ἁρμόδιος, οὔτε ἡ Συνέλευσις νὰ ἀποφανθῇ, ἐναπόκειται εἰς τὴν εὐαισθησίαν τοῦ κατηγορουμένου νὰ ἐκτιμήσῃ καὶ ἀπολογηθῇ.

§136ΣΑΡΙΠΟΛΟΣ. Ὁ Κύριος Βρατσάνος ἢ δὲν ἔδωκε διόλου προσοχὴν εἰς τοὺς λόγους μου, ἢ πρὸς σκοπὸν διέστρεψεν αὐτούς· σᾶς εἶπον, ὅτι ἔλαβον ἓν κιβώτιον, τὸ ὁποῖον δὲν ἠνέῳξα· ἐν αὐτῷ τῷ κιβωτίῳ εὑρίσκετο ἡ ἐπιστολὴ τοῦ Κ. Κανάρη, καθὼς καὶ ἄλλη δι’ ἐμὲ, τὰς ὁποίας δὲν ἐγνώριζα.

§137ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Μὲ ἀναγκάζετε, Κύριε, νὰ διαψεύσω ὅ,τι λέγετε, διότι ἐγὼ ἰσχυρίζομαι, ὅτι σᾶς ἐστάλη φάκελλος, τὸν ὁποῖον ἠνεῴξατε ἀμέσως καὶ ὅμως τοῦ περιεχομένου δὲν ἐκάματε χρῆσιν.

§138ΣΑΡΙΠΟΛΟΣ. Ὑπῆρχε μία ἐπιστολὴ τοῦ Κ. Κανάρη, καὶ ἄλλη πρὸς ἐμέ· τὸ κιβώτιον δὲν τὸ ἤνοιξα, διότι ἐνόμιζα, ὅτι περιείχοντο ἔγγραφα· ἰδοὺ ἡ καθαρὰ ἀλήθεια. Τὴν δευτέραν ἦλθε, τὴν τρίτην τὸ παρέλαβον ἀπὸ τὸ Τελωνεῖον καὶ τὴν πέμπτην ἐγένετο ἡ κύρωσις τῆς ἐκλογῆς. Τολμᾶτε νὰ διαψεύσητε τοὺς λόγους μου, ἔστω· δὲν ὑποβιβάζομαι ν’ ἀπαντήσω.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κύριος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἔχει τὸν λόγον διὰ νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὰς γενομένας εἰς αὐτὸν ἐπερωτήσεις.

§140ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΤΩΝ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Κύριοι πληρεξούσιοι! χθὲς προσεκλήθην ἀπὸ τὸν Κ. Πρόεδρον τῆς Συνελεύσεως νὰ ἐμφανισθῶ ἐνώπιον ὑμῶν, ἵνα ἐξηγήσω καὶ δώσω διασαφήσεις ἐπὶ τῶν γενομένων κατ’ αὐτὰς προβιβασμῶν· δὲν ἤκουσα τὸν ἐπερωτήσαντα Κύριον πληρεξούσιον καὶ διὰ τοῦτο τὸν παρακαλῶ νὰ ἐπαναλάβῃ καὶ διατυπώσῃ τὴν ἐπερώτησίν του.

§141ΖΙΜΒΡΑΚΑΚΗΣ. Ἡ ἐπερώτησις, τὴν ὁποίαν ἔκαμα εἰς τὸν Κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν εἶναι, ἐὰν οἱ γενόμενοι προβιβασμοὶ εἴς τε τὸ πυροβολικὸν, πεζικὸν καὶ ἄλλα σώματα, ἐγένοντο κατ’ ἀνάγκην τῆς ὑπηρεσίας, ἢ δι’ οἱονδήποτε ἄλλον λόγον τοὺς ἔκαμε.

§142ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΤΩΝ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Προβιβασμοὶ ἐγένοντο μόνον εἰς τὸ Πεζικὸν καὶ Πυροβολικὸν, εἰς ἄλλα σώματα ὄχι· καὶ αὐτοὶ οἱ προβιβασμοὶ τοῦ Πυροβολικοῦ ἔγειναν κατ’ ἀνάγκην τῆς ὑπηρεσίας, ἐπίσης καὶ εἰς τὸ Πεζικόν. Ἠδυνάμην νὰ ἐνεργήσω καὶ ἄλλους προβιβασμοὺς, ἀλλὰ περιωρίσθην εἰς τοὺς γενομένους, διότι ἐπὶ τοῦ παρόντος ἡ ἀνάγκη τῆς ὑπηρεσίας δὲν ἀπαιτεῖ νὰ γείνουν ἄλλοι· εἰς αὐτὸ μόνον περιορίζεται ἡ ἐπερώτησις;

§143ΤΙΝΕΣ. Ποία εἶναι ἡ ἀνάγκη τῆς ὑπηρεσίας;

§144ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Ἡ ἀνάγκη τῆς ὑπηρεσίας εἰς τὸ Πυροβολικὸν εἶναι αὐτή· πρὸ καιροῦ ἀνθυπολοχαγοὶ ἐδιοικοῦσαν τοὺς λόχους· ὡς ἔχοντας καὶ τὸν ἀπαιτούμενον χρόνον, τοὐτέστι συμπληρώσαντας τὸ χρονικὸν διάστημα, τὸ ὁποῖον ἀπαιτεῖται διὰ προαγωγὴν εἰς ἀνώτερον βαθμὸν ἐνόμισα ἀναγκαῖον διὰ νὰ τοὺς ἐνθαῤῥύνω ἔτι περισσότερον εἰς τὴν ἀκριβῆ ἐκπλήρωσιν τῶν καθηκόντων, νὰ τοὺς προβιβάσω. Αὐτοὶ οἱ προβιβασμοὶ δὲν ἔγειναν κατ’ ἐκλογὴν, ἀλλ’ ὅλοι κατ’ ἀρχαιότητα. Ἐδυνάμην νὰ ἐνεργήσω καὶ εἰς τὸ Σῶμα τοῦτο ἄλλους, ἀλλὰ δὲν τοὺς ἔκρινα ἀναγκαίους.

§145ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετά.

§146ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Εἰς τὸ πεζικὸν ἐνήργησα μερικοὺς προβιβασμοὺς κατ’ ἀρχαιότητα καὶ σύμφωνα πρὸς τὸν Νόμον, ὅστις ἀπονέμει τὰ ⅔ κατ’ ἐκλογήν· ἐνήργησα λοιπὸν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ Νόμου.

§147ΠΟΛΛΟΙ. Πολὺ καλά.

§148ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε καὶ ἐμὲ νὰ κάμω μίαν πρότασιν;

§149ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Ἂν ἐπιθυμῇ ἡ Συνέλευσις νὰ ὁμιλήσω ἐν γένει περὶ προβιβασμῶν, θέλω ἐκθέσει μίαν γνώμην ἔτι περισσότερον διὰ νὰ ἐξασφαλισθῶ εἰς τὸ μέλλον ὡς πρὸς αὐτούς.

§150ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§151ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Ὡς πρὸς τοὺς προβιβασμοὺς ἐν γένει, νομίζω, ὅτι ὑφίσταται ἀμοιβαία ὑποχρέωσις ἀναμφίλεκτος, ὑποχρέωσις μεταξὺ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ ἀξιωματικὸς δὲν δύναται νὰ ἀπαιτήσῃ προβιβασμὸν, ἐν ὅσῳ δὲν κέκτηται τὰ προσόντα καὶ ἐν ὅσῳ δὲν ὑπάρχει κενὴ θέσις πρὸς πραγματοποίησιν· ἀφ’ ἑτέρου δὲ ἡ Κυβέρνησις δὲν δύναται ἐπίσης νὰ ἐμποδίσῃ τὴν προαγωγὴν τοῦ ἀξιωματικοῦ, ἀλλ’ ὀφείλει νὰ τὸν προβιβάζῃ, ὑπαρχούσης θέσεως κενῆς καὶ τῶν πρὸς προβιβασμὸν προσόντων. Ἴσως τινὲς θὰ μοὶ εἴπωσιν, ὅτι αἱ δυσχέρειαι τοῦ Ταμείου δὲν ἐπιτρέπουν τοὺς προβιβασμούς· ἀλλ’ εἰς τοῦτο ἀντιλέγω, ὅτι εἰς ὅλους τοὺς στρατοὺς ἐνεργοῦνται οἱ προβιβασμοὶ κατὰ τὸν ῥηθέντα κανόνα, ἐντὸς τῶν καταστατικῶν τῆς δυνάμεως καὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ. Καὶ καθ’ ὅσον μὲν ἀφορᾷ τὰς οἰκονομικὰς δυσχερείας εἰς τὰς ὁποίας εὑρισκόμεθα ἐπὶ τοῦ παρόντος, παρατηρῶ ὅτι, ά) τὸ περιπλέον τῶν ἀποδοχῶν τὸ προερχόμενον ἐκ τῶν προβιβασμῶν, δὲν χορηγεῖται εἰμὴ μετὰ παρέλευσιν 3 μηνῶν· ἀλλ’ ἐὰν ἡ Κυβέρνησις, τὸ Δημόσιον Ταμεῖον δὲν ᾖναι καὶ τότε εἰς κατάστασιν καλὴν, δηλ. ᾖναι εἰς οἰκονομικὴν δυσχέρειαν, δύναμαι ἀπὸ τοῦδε νὰ βεβαιώσω τὴν Συνέλευσιν, ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ ἔχουσιν ἀρκετὴν φιλοτιμίαν καὶ ἀρκετὸν πατριωτισμὸν οὐχὶ μόνον νὰ παραιτηθῶσι τῆς μικρᾶς ταύτης ὠφελείας, ἀλλὰ νὰ ὑπηρετήσωσιν ἀμισθὶ, ἐὰν ἡ ἀνάγκη τῆς πατρίδος τὸ καλέσῃ. Τοῦτο, Κύριοι, ἐγένετο καὶ ἄλλοτε. Μετὰ τὸν θάνατον τοῦ Κυβερνήτου Καποδιστρίου, τὰ οἰκονομικὰ τῆς Ἑλλάδος εὑρέθησαν εἰς χειροτέραν ἔτι κατάστασιν· μολαταῦτα προβιβασμοὶ ἐνεργοῦντο, καὶ ἐγὼ αὐτὸς ἐπροβιβάσθην λοχαγὸς καὶ διωρίσθην ἐπιθεωρητὴς τῆς Στρατιωτικῆς Σχολῆς, ἐν τῇ ὁποίᾳ ὁ Κ. ταγματάρχης Ζιμπρακάκης διετέλει τότε ὡς μαθητής.

§152ΖΙΜΒΡΑΚΑΚΗΣ. Ἤμην ἀνθυπολοχαγὸς τοῦ Πυροβολικοῦ.

§153ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Λοιπὸν λέγω, ὅτι ἐνθυμεῖσθε τὰς περιστάσεις ἐκείνας. Λέγω, λοιπὸν ὅτι, ὅταν ὑπάρχωσιν εἰς σώματά τινα κεναὶ θέσεις καὶ ὅταν διὰ τῆς πληρώσεως τῶν θέσεων τούτων δὲν ὑπερβαίνωμεν οὔτε τὰς καταστάσεις τῆς δυνάμεως, οὔτε τοῦ προϋπολογισμοῦ, ὅταν, λέγω, οἱ προβιβαζόμενοι δὲν ἐπιδιώκωσιν ὑλικὰ συμφέροντα, ἀλλὰ μόνον τὸν βαθμὸν, τὸν ὁποῖον δικαιοῦνται νὰ λάβωσιν, καὶ ὅταν ἐκ τῶν προβιβασμῶν τούτων δυνάμεθα νὰ ἐπιφέρωμεν βελτίωσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, δὲν βλέπω διὰ τί νὰ ἐμποδισθῶσιν αὐτοὶ οἱ προβιβασμοί.

§154ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετὰ, Κύριε ὑπουργέ.

§155ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Ἐγὼ διεύθυνα καὶ ἄλλοτε τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, ὄχι μόνον γνωρίζω τὰ τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Στρατοῦ, ἀλλ’ ἐμβαθύνω καὶ εἰς τὰ οἰκονομικά· καὶ μολονότι τότε ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ Στρατοῦ δὲν ὑπερέβαινε τὰ 5,000,000 δραχμὰς, ἐπαρουσίασα εἰς τοὺς ἀπολογισμοὺς περίσσευμα 150,000 δραχμῶν. Δὲν ἐνεργῶ προβιβασμοὺς, εἰμὴ ὅταν θεωρῶ αὐτοὺς ἀναγκαίους· αὐταὶ εἶναι αἱ ἀρχαί μου.

§156ΠΟΛΛΟΙ. Πολὺ καλὰ, Κύριε ὑπουργέ.

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀκόμη μία ἀρχαιοτέρα ἐπερώτησις τοῦ Ἠλία Μαυρομιχάλη.

§158ΤΙΝΕΣ. Τὴν ἀποσύρει, Κύριε Πρόεδρε.

§159Χ. ΖΙΜΒΡΑΚΑΚΗΣ. Δὲν θέλω κάμει μάθημα στρατιωτικῆς ἱστορίας ἐνταῦθα, ἵνα ἐξηγήσω τί ἐστὶ στρατὸς καὶ εἰς τί χρησιμεύει ὁ στρατὸς εἰς ἑκάστην Ἐπικράτειαν. Ἔρχομαι μόνον νὰ εἴπω τινὰ ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως, ἣν ἀπηύθυνα πρὸς τὸν Κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος διεβεβαίωσε τὴν Συνέλευσιν, ὅτι οἱ γενόμενοι προβιβασμοὶ ἐγένοντο κατ’ ἀνάγκην τῆς ὑπηρεσίας, ἔρχομαι, Κύριοι, ν’ ἀποδείξω ὅτι τοῦτο δὲν ἔχει οὕτως. Ἰδοὺ τί ὑπάρχει εἰς τὸν Ἑλληνικὸν στρατόν. Ὁ Ἑλληνικὸς στρατὸς, ὡς ὅλοι οἱ στρατοὶ τῆς Εὐρώπης, εἶναι ὡργανισμένος· ἕκαστον δὲ σῶμα ἔχει ἴδιον ὀργανισμὸν κατὰ τὸ ὀργανικὸν διάταγμα αὐτοῦ τοῦ σώματος· εἰς τὸ ὀργανικὸν τοῦτο διάταγμα ὁρίζονται πάντες οἱ βαθμοφόροι, οἱ δυνάμενοι νὰ ὑπηρετήσωσιν ἐν τῷ Σώματι. Δὲν δύναται ἄρα ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν δυνάμει τοῦ διατάγματος τούτου νὰ προβιβάσῃ εἰς μὴ νενομοθετημένην θέσιν οὐδένα τῶν ἀξιωματικῶν· τότε μόνον δύναται νὰ πράξῃ τοῦτο, ὁσάκις ὑπάρχει χηρεύουσα θέσις. Ἔρχομαι ἤδη νὰ ἐξετάσω, ἂν ἀληθῶς οἱ γενόμενοι προβιβασμοὶ ἔγειναν κατ’ ἀνάγκην τῆς ὑπηρεσίας, καὶ ἂν ὑπῆρχον χηρεύουσαι θέσεις· ἄρχομαι δὲ ἀπὸ τοῦ πυροβολικοῦ. Κατὰ τὸ ὀργανικὸν διάταγμα, Κύριοι, τὸ ὁποῖον ὀργανίζει τὸ σῶμα τοῦτο πρέπει νὰ ὑπάρχωσιν ἐπιτελεῖς, εἷς ἀντισυνταγματάρχης διοικητὴς, εἷς ταγματάρχης ὑποδιοικητὴς, εἷς ὑπολοχαγὸς ὑπασπιστὴς κτλ. Ἔρχομαι ἤδη εἰς τὸν σχηματισμὸν τῶν λόχων. Ἕκαστος λόχος ἔχει ἕνα λοχαγὸν, ἕνα ὑπολοχαγὸν καὶ δύο ἀνθυπολοχαγούς. Τὸ ὀργανικὸν διάταγμα φέρει πέντε λόχους τοῦ πυροβολικοῦ· ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις ἐσχημάτισε καὶ λόχον ζευγιτῶν, πλὴν τοῦτο δὲν εἶναι τῆς παρούσης περιστάσεως νὰ τὸ ἐξετάσωμεν, διότι καὶ εἰς ἄλλα Κράτη ὑπάρχει, ἀλλ’ εὑρίσκονται ὑπὸ ἄλλας περιστάσεις. Ἐν τούτοις διὰ τοὺς πέντε αὐτοὺς λόχους τοῦ πυροβολικοῦ ἀπαιτοῦνται κατ’ ἀνάγκην πέντε λοχαγοὶ, ἀπαιτεῖται καὶ ἄλλος λοχαγὸς τοῦ ὁπλοστασίου, γίνονται ἕξ. Τὸ ὁπλοστάσιον ἀπαιτεῖται νὰ διευθύνηται παρ’ ἑνὸς ἀντισυνταγματάρχου, ἐν δὲ τῷ τμήματι τοῦ πυροβολικοῦ ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Στρατιωτικῶν ἕτερος ἀντισυνταγματάρχης· ἐπίσης τὸ τάγμα τοῦ Πυροβολικοῦ διοικεῖται παρ’ ἑνὸς ἀντισυνταγματάρχου· ὥστε οἱ νομοθετηθέντες βαθμολόγοι τοῦ πυροβολικοῦ εἰς τρεῖς ἀντισυνταγματάρχαι· ὁ ὑποδιοικητὴς ἢ ὑποδιευθυντὴς τοῦ ὀπλοστασίου καὶ πρόεδρος τοῦ οἰκονομικοῦ ἀπαιτεῖται νὰ ᾖναι ταγματάρχης· ὁ ὑποδιοικητὴς τοῦ τάγματος τοῦ πυροβολικοῦ ἀπαιτεῖται ἐπίσης νὰ ᾖναι ταγματάρχης, ὥστε κατὰ τὰ διατάγματα ἀπαιτεῖται νὰ ᾖναι τρεῖς ἀντισυνταγματάρχαι καὶ δύω ταγματάρχαι. Ἂς ἐξετάσωμεν ἤδη τοὺς βαθμολόγους, ἵνα ἴδωμεν, ἂν πραγματικῶς τόσοι ὑπάρχουσι, καὶ διατὶ οἱ πλεονάζοντες μισθοδοτοῦνται, ἐνῷ δὲν ὑπηρετοῦσι, καὶ τέλος ἐὰν ὁ ἀρτίως γενόμενος προβιβασμὸς τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου μου Κ. Παπαδιαμαντοπούλου ἦτο κατ’ ἀνάγκην τῆς ὑπηρεσίας ἢ προεβιβάσθη ἕνεκα τῆς Ὀκτωβριανῆς ἐπαναστάσεως, ἐνῷ τόσοι ἄλλοι ἀξιωματικοὶ ἔλαβον μέρος εἴς τε τὴν Ναυπλιακὴν ἐπανάστασιν καὶ εἰς τὴν ἐνταῦθα· δὲν δύναμαι νὰ πιστεύσω, ὅτι ὁ Κ. Παπαδιαμαντόπουλος, ὁ ὁποῖος τοσαύτας προσήνεγκεν ἐκδουλεύσεις εἰς τὴν ἐπανάστασιν, ἐδέχθη διὰ τὸν τελευταῖον λόγον ἀμοιβὴν μὴ προερχομένην ἀπὸ τὸ Ἔθνος, καθόσον ὡς πολλοὶ ἐξ ὑμῶν, Κύριοι, ἐνθυμεῖσθε, κατὰ τὴν μεταπολίτευσιν τῆς τρίτης Σεπτεμβρίου καὶ ὁ στρατηγὸς Καλλέργης δὲν ἐδέχθη προβιβασμὸν εἰμὴ παρὰ τῆς Συνελεύσεως καὶ μετὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τῶν ἐργασιῶν αὐτῆς· πολλοὶ ἀξιωματικοὶ καὶ τότε ἐπαρουσιάσθησαν ὡς ἐπαναστάται, ἐνθυμοῦμαι τοῦτο καλῶς καθόσον διεύθυνον τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν. Ὁ στρατηγὸς ὅμως Καλλέργης ὑπέβαλε διὰ τῆς Κυβερνήσεως κατάλογον συνωμοτῶν εἰς τὴν Συνέλευσιν ἐκ δέκα ἓξ προσώπων καὶ δι’ αὐτοὺς ἐζήτησε τὴν ἐθνικὴν ἀμοιβήν· ἡ δὲ ἐθνικὴ Συνέλευσις ἀπεφάσισε διὰ ψηφίσματός της νὰ παρέχηται ἰσοβίως ὁ μισθὸς εἰς τούτους, διότι ὅταν ὁ βασιλεὺς ἤθελεν ἔλθει εἰς τὴν ἐνέργειαν τῶν καθηκόντων του πολὺ πιθανὸν νὰ εὕρισκον καταδίωξιν, ὅπως καὶ ἐγένετο· τὸ ψήφισμα τοῦτο κατ’ ἐμὲ διέστρεψεν ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ὄθωνος, διότι τὸ ψήφισμα δὲν ἐννόει βεβαίως νὰ λαμβάνωσιν οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι τὸν μισθὸν τοῦ βαθμοῦ, ὃν εἶχον κατὰ τὴν μεταπολίτευσιν· ἀλλὰ τὸν μισθὸν τοῦ βαθμοῦ, ὃν ἤθελον ἔχει ὅταν ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ὄθωνος ἤθελεν εὑρεθῇ εἰς θέσιν νὰ καταφερθῇ καθ’ ὅλων ἢ κατά τινος τούτων. — Ἐπανερχόμενος εἰς τὸ θέμα τῆς ὁμιλίας μου, λέγω, ὅτι οὐδόλως πιστεύω, ὅτι ὁ προβιβασμὸς τοῦ Κ. Παπαδιαμαντοπούλου ἐγένετο συνεπεία ἐπαναστατικῶν δικαιωμάτων. Δὲν ἐννοῶ ὅμως ἐξ ἄλλου καὶ τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον, ὑπαρχόντων πέντε ἀντισυνταγματαρχῶν εἰς τὸ πυροβολικὸν, ἀντὶ τριῶν ἀναγκαιούντων, νὰ προβιβασθῇ καὶ ἕκτος. Ἀντισυνταγματάρχαι τοῦ πυροβολικοῦ εἰσὶν οἱ ΚΚ. Πάνος Κορωναῖος, Β. Σαπουντζάκης, Δ. Βότζαρης, Γ. Μομφεράτος, ὁ ὁποῖος νῦν διευθύνει τὸ ὁπλοστάσιον, καὶ Θ. Κυδωνάκης, ὁ ὁποῖος τεθεὶς εἰς ἀργίαν μετὰ τὴν δοθεῖσαν ἀμνηστείαν διὰ τὰ Ναυπλιακὰ προεβιβάσθη μετὰ τὴν μεταπολίτευσιν συνεπεία ψηφίσματος τῆς προσωρινῆς Κυβερνήσεως, δι’ οὗ προεβιβάσθησαν λαβόντες καὶ τὴν ἀρχαιότητά των ἅπαντες οἱ ἀξιωματικοὶ, ὧν εἶχε καταπατηθῇ ἡ ἀρχαιότης συνεπείᾳ τῶν Ναυπλιακῶν. Ὥστε παρατηρεῖτε ὅτι ὑπάρχουσι πέντε ἀντισυνταγματάρχαι· δὲν βλέπω δὲ, ὁποία ὑπῆρχεν ἀνάγκη καὶ ἑτέρου προβιβασμοῦ ἐνῷ κατὰ τὸ καταστατικὸν διάταγμα ἠδύνατο καὶ ἐν ἐλλείψει ἀντισυνταγματάρχου νὰ διοικῇ τὸ τάγμα εἷς ταγματάρχης. Ταῦτα καθόσον ἀφορᾷ τοὺς διοικητάς· ἂς ἔλθωμεν ἤδη εἰς τοὺς ὑποδιοικητάς. Αἱ θέσεις τῶν ταγματαρχῶν ὑποδιοικητῶν εἰς τὸ πυροβολικὸν εἰσὶ δύω, ἡ μία ἡ τοῦ ὁπλοστασίου, καὶ ἡ ἑτέρα ἡ τοῦ τάγματος τοῦ πυροβολικοῦ, καὶ ἐν τούτοις ὑπάρχουσι πέντε ταγματάρχαι, ἤτοι ὁ Χ. Ζυμπρακάκης, ὁ Πονηρόπουλος, ὁ Ἀργυρόπουλος, ὁ Συνοδινὸς καὶ ὁ Κωνσταντέλλης· ὥστε ὡς βλέπετε, πλεονάζουν τρεῖς, ἐκτὸς τοῦ ἑνὸς, ὑπηρετοῦντος ἐν τῷ ά. τμήματι τοῦ ὑπουργείου, καὶ τῶν δύο ἑτέρων τῶν ἀναγκαιούντων εἰς τὰς νομοθετημένας θέσεις, οἱ δύο πλεονάζοντες εἰς ποίαν ὑπηρεσίαν διατελοῦσι καὶ διατὶ μισθοδοτοῦνται; Ἂς ἔλθωμεν ἤδη εἰς τοὺς ὑποδεεστέρους ἀξιωματικοὺς τοῦ αὐτοῦ σώματος. Τὸ τάγμα τοῦ πυροβολικοῦ κατὰ τὸ καταστατικὸν αὐτοῦ, ἔχει πέντε λόχους, δι’ οὓς ἀπαιτοῦνται πέντε λοχαγοὶ εἷς διὰ τὸν λόχον τῶν ζευγιτῶν, καὶ εἷς διὰ τὸν λόχον τοῦ ὁπλοστασίου, τὸ ὅλον ἑπτά· δύο διὰ τὴν ἐφορείαν τοῦ ὑλικοῦ, ἐννέα· εἷς εἰσηγητὴς τοῦ τμήματος τοῦ πυροβολικοῦ ἐν τῷ ὑπουργείῳ, δέκα· εἷς εἰς τὸ ἐν Ἐρασίνῳ πυριτοποιεῖον, ἕνδεκα, καὶ εἷς εἰς τὴν Στρατιωτικὴν Σχολὴν, δώδεκα. Ἔχω δὲ τὴν τιμὴν, Κύριοι, νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι λοχαγοὶ τοῦ Πυροβολικοῦ ὑπάρχουσι δέκα πέντε, οἱ ἐφεξῆς, Σαρδέλλης, Σκοῦφος, Δαμεσίνας, Ἡρ. Πετιμεζᾶς, Σ. Πετιμεζᾶς, Κακαναράκης, Τομαρόπουλος, Τουρνάκης, Κριτζούτας, Καγγελάρης, Λεβίδης, Πικέρνης, Νανίδης, Παναγιωτόπουλος καὶ Χαντζερῆς· θέσεις τῶν ὑπολοχαγῶν, κατὰ τὰ καταστατικὰ, ὑπάρχουσιν ἐν τῷ Τάγματι τοῦ Πυροβολικοῦ ἓξ καὶ μία ἡ τοῦ ὑπασπιστοῦ ἑπτά· μία ἡ τοῦ λόχου τῶν τεχνιτῶν ὀκτώ· μία ἡ τοῦ ὑπασπιστοῦ τοῦ ὁπλοστασίου ἐννέα, καὶ μία ἡ τοῦ καυσιλοποιείου τοῦ μηδέποτε σχηματισθέντος, δέκα· καὶ ἐν τούτοις, Κύριοι, ὑπάρχουσι δέκα τρεῖς ὑπολοχαγοὶ, ἤτοι ὁ Μοσχόπουλος, ὁ Ν. Χατζιπέτρου, Ε. Χατζιπέτρου, Κουντουμᾶς, Μαγγίνας, Βάσσος, Κλίμακας, Μάννος, Χέλμης, Ῥάϊνεκ, Ῥόδιος, Κυργούσιος καὶ Σέκερης· εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἐξ αὐτῶν ἐστάλη εἰς Εὐρώπην ὁ Κ. Ῥάϊνεκ πρὸς ἐκπαίδευσιν, ἀλλ’ ἐννοεῖται ὅτι πρέπει νὰ κατέχῃ θέσιν τινὰ ἐν τῷ στρατῷ, ἄλλως ἤθελεν εἶσθαι γελοῖον, ἀφοῦ ἐστάλη εἰς Εὐρώπην πρὸς τελειοτέραν μόρφωσιν, ἐπανερχόμενος νὰ μένῃ ἄνευ θέσεως· ἐνῷ λοιπὸν, Κύριοι, ὡς βλέπετε, πλεονάζουν τρεῖς ὑπολοχαγοὶ, προεβιβάσθησαν ἕτεροι πέντε, ἤτοι ὁ Πραΐδης, ὁ Μαμούρης, ὁ Κολοκοτρώνης, ὁ Μαστραπᾶς καὶ ὁ Ἀντωνόβιτζ. Δὲν ἀρνοῦμαι, Κύριοι, ὅτι οἱ ἀξιότιμοι οὗτοι ἀξιωματικοὶ κέκτηνται δικαιώματα καὶ ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ καὶ ἐν τῇ ἐπαναστάσει· ἀλλ’ ἐὰν ὁ προβιβασμὸς αὐτῶν ἐγένετο λόγῳ τῶν πρὸς τὴν Ἐπανάστασιν ἐκδουλεύσεών των, νομίζω ὅτι ἦτο δικαιότερον ἡ Ἐθνικὴ Συνέλευσις ν’ ἀποφασίσῃ δι’ αὐτοὺς, καθὼς καὶ διὰ πάντα ἄλλον, καὶ μετὰ τὸ τέλος τῶν ἐργασιῶν νὰ ἐκδώσῃ ψήφισμα, δι’ οὗ νὰ ἀμείψῃ τοὺς συντελέσαντας, ἀφοῦ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰς πρὸς τὴν πατρίδα ὑπηρεσίας, τότε δὲ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἐδικαιοῦτο νὰ πράξῃ τοῦτο κατ’ ἐντολὴν τῆς Συνελεύσεως, καίτοι μὴ ὑπαρχουσῶν θέσεων κενῶν· ἤδη ὅμως μὴ ὑπαρχουσῶν θέσεων, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν αὐτεπαγγέλτως δὲν ἐδικαιοῦτο νὰ πράξῃ τοῦτο. Τὸ δικαιότερον πάντων θὰ ἦτο ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μᾶς φέρῃ τὰ ὀργανικὰ διατάγματα καὶ τοὺς ὀνομαστικοὺς τῶν ἀξιωματικῶν καταλόγους, οὓς ἔχει ἐν τῷ Ὑπουργείῳ, ἵνα ἴδητε, ποία εἶναι ἡ ὀργανικὴ δύναμις ἑκάστου Σώματος καὶ πόσοι βαθμολόγοι ὑπάρχουσιν, ἵνα βεβαιωθῇ ἡ Συνέλευσις, ἐὰν ὑπάρχουν κεναὶ θέσεις, αἱ ὁποῖαι προεκάλεσαν τοὺς προβιβασμοὺς τούτους. Παρατηρῶ δὲ, ὅτι πολλοὶ τῶν Κ. ἀξιωματικῶν τῶν διαφόρων ὅπλων μισθοδοτοῦνται μὲ τὸν μισθὸν τῆς ἐνεργείας χωρὶς νὰ ὑπηρετῶσιν εἰς οὐδὲν σῶμα· εἶναι δὲ ἄδικον νὰ μισθοδοτῶνται οὗτοι χωρὶς νὰ ὑπηρετῶσι, περιφερόμενοι εἰς τὰς ἀγυιὰς, ἐνῷ ἄλλοι ὑπηρετοῦντες ἀπολαμβάνουσιν ὅ,τι καὶ αὐτοὶ, καὶ ἐκτὸς τούτου ἀφ’ ἑνὸς ἡ ἀργία των, ἀφ’ ἑτέρου ἡ δυσαρέσκειά των, διότι δὲν τοποθετοῦνται εἰς ὑπηρεσίαν, συντελεῖ τὰ μάλα εἰς τὴν σημερινὴν κακὴν τοῦ στρατοῦ κατάστασιν· λέγων ταῦτα, δὲν ἐννοῶ νὰ προσβάλω τοὺς Κυρίους τούτους ἀξιωματικοὺς, ἀλλ’ ἐννοῶ, ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι νὰ διορισθῶσι σύμφωνα μὲ τὰ καταστατικὰ τῶν σωμάτων εἰς τὰ διάφορα τοῦ στρατοῦ σώματα καὶ στρατιωτικὰ καταστήματα, οἱ πλεονάζοντες τῆς ὀργανικῆς δυνάμεως νὰ τεθῶσι σύμφωνα μὲ τὸν περὶ καταστάσεως τῶν ἀξιωματικῶν νόμον εἴς τινα κατηγορίαν ἢ εἰς τὴν ἐφεδρείαν, καὶ ν’ ἀποσπασθῶσιν ὅσοι τούτων εἰσὶ κατάλληλοι πρὸς ἐκγύμνασιν τῆς Ἐθνοφυλακῆς. Προχθὲς εἰς τὴν πρότασιν τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ στρατοῦ ἤκουσα νὰ γίνεται λόγος περὶ καταργήσεως τοῦ Ἀναθεωρητικοῦ δικαστηρίου, καθὼς καὶ τῶν Φρουραρχείων, ἐξαιρέσει Ἀθηνῶν καὶ Ναυπλίου· κατόπιν τῶν προτεινομένων οἰκονομικῶν μέτρων, χάριν τῶν ὁποίων κόπτεται ὁ ἄρτος πολλῶν οἰκογενειαρχῶν ἀξιωματικῶν, δὲν εἶναι βεβαίως δίκαιον νὰ πληρόνητε μισθοὺς εἰς ἀνθρώπους μὴ ὑπηρετοῦντας· ἕκαστος ἀξιωματικὸς πρέπει νὰ ἔχῃ τὴν ἐν τῷ στρατῷ θέσιν του, ἂν δὲν ἔχῃ τοιαύτην, θὰ εἴπῃ, ὅτι δὲν δύναται νὰ κάμνῃ ὑπηρεσίαν· ἐρωτῶ νὰ μοὶ εἴπητε τὸν λόγον, δι’ ὃν οἱ ἀξιωματικοὶ δὲν τοποθετοῦνται σύμφωνα μὲ τὰ καταστατικὰ εἰς τὰς οἰκείας θέσεις, ἔστω καὶ ἰδανικῶς· οἱ πλεῖστοι τούτων, πιστεύω, ὅτι ἂν καὶ δὲν ᾖναι συνωμόται, εἰσὶν ὅμως κατ’ αὐστηρὸν δίκαιον ἐπαναστάται, διότι, ὅταν ἐπανέστη ὁ στρατὸς μετὰ τῶν πολιτῶν, ἐπειδὴ τὸ ἔθνος ἐνόησεν ὅτι κακῶς κυβερνᾶται, καὶ ἐπανέστη ἵνα καταργήσῃ τὴν δυναστείαν τοῦ Ὄθωνος, οἱ ἄνθρωποι οὗτοι, προσκληθέντες νὰ ἀσπασθῶσι τὴν νέαν τάξιν τῶν πραγμάτων, δὲν ἠρνήθησαν, ὁρκισθέντες δὲ, παρεδέχθησαν αὐτὴν καὶ ἔμειναν ἐπί τινα χρόνον εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, ἀγνοῶ δὲ, διατί οἱ ἄνθρωποι οὗτοι ἀπεμακρύνθησαν· ἂν μεταξὺ αὐτῶν ὑπάρχωσί τινες, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι ἀνεκτοὶ ἕνεκα δεδικαιολογημένης αἰτίας, ὡς ἐκ τῶν περιστάσεων, δὲν πρέπει μὲν ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ νὰ ὑπηρετῶσι σήμερον ἐν τῷ στρατῷ, ἀλλ’ οὐχ ἧττον πρέπει νὰ κατέχωσιν ἰδανικῶς τὴν ἐν αὐτῷ θέσιν των, ἀναπληρούμενοι παρὰ τῶν ἀνεχομένων ὑπὸ τῶν σημερινῶν περιστάσεων, οἱ δὲ ἀξιωματικοὶ οὗτοι ἵνα μὴ μισθοδοτούμενοι κάθηνται ἄεργοι, νὰ σταλῶσιν ὅπου ἡ ἀνάγκη τὸ καλεῖ πρὸς ἐκγύμνασιν τῆς Ἐθνοφυλακῆς. Διὰ τοῦτο προτείνω, ὅπως διορισθῇ παρὰ τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως Ἐπιτροπὴ, ἥτις νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν κατάστασιν τοῦ στρατοῦ καὶ ἴδῃ, ἂν ἡ ὑπάρχουσα δύναμις εἶναι σύμφωνος πρὸς τὰ ὀργανικὰ διατάγματα.

§160ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Συνεστήθη τοιαύτη Ἐπιτροπὴ, ἥτις ἐργάζεται.

§161ΖΙΜΒΡΑΚΑΚΗΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ, ἡ ὁποία ὑπάρχει, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ εἴπω, ὅτι εἶχε συστηθῆ καὶ ἐπὶ τοῦ προλαβόντος ὑπουργείου, τῆς ὁποίας ἦσαν μέλη ὁ Κ. Παππαδιαμαντόπουλος, Ἀρτέμης Μίχου, καὶ ἐγώ. Προσκληθέντες δὲ παρὰ τοῦ τότε ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ γνωμοδοτήσωμεν διὰ τοὺς ἐκτὸς ὑπηρεσίας ἀξιωματικοὺς τίνες δύνανται νὰ ἐπανέλθωσιν εἰς ὑπηρεσίαν καὶ τίνες ὄχι, καὶ τὸν λόγον, δι’ ὃν δὲν δύνανται νὰ ἐπανέλθωσιν, ἀπηντήσαμεν ὅτι ὑπάρχει ὁ περὶ καταστάσεως τῶν ἀξιωματικῶν νόμος, ὁ ὁποῖος δὲν μᾶς ἐπιτρέπει νὰ γνωμοδοτήσωμεν ἐναντίον τῶν προβλεπομένων παρ’ αὐτοῦ περιπτώσεων περὶ τῆς εἰς ἀργίαν τοποθετήσεως ἀξιωματικῶν. Ἐσχάτως δὲ ἐν συμβουλίῳ πολλῶν ἐκ τῶν ἐπαναστατῶν ἀξιωματικῶν ἐνώπιον τοῦ νῦν ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ὑπεστήριξαν, προκειμένου περὶ τῆς καταστάσεως τοῦ στρατοῦ, ὅτι οἱ σκελετοὶ τῶν ταγμάτων πρέπει νὰ πληρωθῶσιν, ἔστω καὶ ἰδανικῶς· ἐπειδὴ ὡς ἐκ τῶν παρεκτροπῶν, εἰς ἃς ἑκάστοτε ὑποπίπτει ὁ στρατὸς, θεωρεῖται ὡς ἐγγύησις διὰ τὴν κοινωνίαν καὶ τὴν σημερινὴν τῶν πραγμάτων κατάστασιν νὰ διαχειρίζωνται καὶ διευθύνωσι τὸν στρατὸν οἱ ἐπαναστάται ἀξιωματικοί. Ἐπειδὴ ὅμως τὸ κώλυμα τοῦτο, ὅπερ ἐμποδίζει πολλοὺς τῶν ἀξιωματικῶν, καὶ ἰδίως τῶν ἀνωτέρων, τοῦ νὰ λάβωσι μέρος εἰς τὸν στρατὸν κατὰ τὰς σημερινὰς περιστάσεις δὲν θέλει εἶσθαι διαρκὲς, διὰ τοῦτο μετὰ τὴν παρέλευσιν τῆς ἀνωμάλου ταύτης καταστάσεως οἱ ἀξιωματικοὶ ἔχοντες τὰς θέσεις των καὶ ἐν τῷ στρατῷ, δύνανται νὰ καθέξωσιν αὐτὰς χωρὶς νὰ ἀναγκασθῶμεν σήμερον ν’ ἀδικήσωμεν ἀφ’ ἑνὸς αὐτοὺς καὶ ἀφ’ ἑτέρου τὸ Δημόσιον διὰ τὰς δαπάνας τὰς ἐκ τῶν νέων προβιβασμῶν προερχομένας. Πολλοὶ, Κύριοι, προβιβασμοὶ ἐγένοντο ὡς ἐκ τῆς διαλύσεως τῆς βουλῆς τῶν 62, πολλοὶ ὡσαύτως ὡς ἐκ τῆς Ναυπλιακῆς ἐπαναστάσεως καὶ κατόπιν ἐκείνων ἄλλοι μετὰ τὴν κατάργησιν τῆς δυναστείας τοῦ Ὄθωνος. Λοιπὸν, Κύριοι, ἀνάγκη νὰ θέσωμεν φραγμὸν εἰς τὴν ἰδιοτροπίαν τοῦ Ὑπουργοῦ καὶ ὡς πρὸς τοὺς προβιβασμοὺς καὶ ὡς πρὸς τὴν κατὰ θέλησιν ἀπομάκρυνσιν τῶν ἀξιωματικῶν ἐκ τοῦ στρατοῦ, διότι, ἂν ὁ Ὑπουργὸς κατ’ ἀρέσκειαν ἀποσπᾷ ἀπὸ τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ οἱονδήποτε ἀξιωματικὸν ἀποστέλλων αὐτὸν πρὸς ἐκγύμνασιν δῆθεν τῆς Ἐθνοφυλακῆς, ἀντ’ αὐτοῦ δὲ προβιβάζῃ ἕτερον, ὁ ἀξιωματικὸς αὐτὸς, ὁ ὁποῖος μετέβη καὶ ἐξεπλήρωσε μέγα καὶ ἱερὸν καθῆκον πρὸς τὴν πατρίδα, ἐπανερχόμενος μετὰ τὴν ἐκπλήρωσιν αὐτοῦ δὲν εὑρίσκει θέσιν ἐν τῷ στρατῷ καθὰ πληρωθεῖσαν παρ’ ἄλλου, ὥστε ἀντὶ ἀμοιβῆς εὑρίσκει τιμωρίαν, διότι ἐξεπλήρωσε τὸ πρὸς τὴν πατρίδα καθῆκον· (εὖγε) ὥστε νομίζω δίκαιον, οἱ ἀξιωματικοὶ, οἱ δυνάμενοι νὰ ὑπηρετῶσιν ἐπαξίως ἐν τῷ στρατῷ, νὰ τοποθετῶνται εἰς τὰ στελέχη τῶν ταγμάτων, καὶ ἂν ᾖναι ἀνάγκη νὰ σταλῶσιν εἰς τὴν Ἐθνοφυλακὴν, ἡ θέσις αὐτῶν νὰ μένῃ κενὴ, οὐδέποτε δὲ νὰ προβιβάζηταί τις ἐν τῷ στρατῷ, ἐὰν δὲν πληροῦνται οἱ ὅροι τοῦ περὶ προβιβασμῶν νόμου. Ἵνα δὲ ὅσα εἶπον πραγματοποιηθῶσιν, ἀνάγκη ἡ Συνέλευσις νὰ σχηματίσῃ Ἐπιτροπὴν ἐκ καταλλήλων προσώπων, ἵνα ἐργασθῇ εἰς τὰ ἀφορῶντα τὴν τακτοποίησιν τοῦ στρατοῦ, διότι αὕτη θὰ ἔχῃ τὴν δύναμιν νὰ πράξῃ ὅ,τι Ἐπιτροπὴ διοριζομένη ἰδιαιτέρως παρὰ τοῦ Ὑπουργοῦ θὰ ἀδυνατῇ νὰ πράξῃ. Ἤδη δὲ ἐρωτῶ τὸν Κύριον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μᾶς εἴπῃ, ἂν τοὺς προβιβασμοὺς, οὓς εἰς τὸ πεζικὸν ἐνήργησεν, ὑπηγόρευσεν ἡ ἀνάγκη τῆς ὑπηρεσίας, διότι, ὡς νομίζω, οἱ προβιβασθέντες τρεῖς ὡς ὑπολοχαγοὶ, ἤτοι Βάσος, Μαυρομιχάλης καὶ Λεωτσάκος, καίτοι προβιβασθέντες, δὲν ὡρίσθη δι’ αὐτοὺς, ποία εἶναι ἡ θέσις των ἐν τῷ στρατῷ· ὡς νομίζω δὲ, οἱ Κύριοι οὗτοι ἀξιωματικοὶ δὲν ἦσαν ἐκ τῶν ἀρχαιοτέρων ἀνθυπολοχαγῶν, ἑπομένως φαίνεται ὅτι ὁ Κύριος Ὑπουργὸς προεβίβασεν αὐτοὺς λόγῳ ἴσως ἐπαναστατικῶν δικαιωμάτων.

§162ΒΑΣΣΟΣ. Ὄχι, κατ’ ἀρχαιότητα.

§163ΖΙΜΒΡΑΚΑΚΗΣ. Οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι προεβιβάσθησαν τὴν προηγουμένην ἡμέραν καὶ τὴν ἐπιοῦσαν ἠγέρθησαν πλεῖστα παράπονα, ἰδίως δὲ ἀπὸ τὸν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ ἐργαζόμενον ἀνθυπολοχαγὸν Γρηγοριάδην, ὅστις παρουσιασθεὶς ἐνώπιον τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν εἶπεν, ὅτι ὄχι μόνον θέλει παραιτηθῆ τοῦ βαθμοῦ του, ἀλλὰ θέλει ἐγκαταλείψει καὶ αὐτὴν τὴν ἐθνικότητά του, ἂν δὲν δικαιωθῇ. Ὅθεν συνεπεία τῶν παραπόνων τούτων προεβίβασε καὶ τοὺς ἑξῆς, Πλαπούταν, Μπουκουβαλάκον, Γρηγοριάδην, Παπαδόπουλον, Ζαχαρίαν, Μακρῆν, Παμπούκην, Δημητρόπουλον, Γκίλην Νικόλαον καὶ Γεώργιον Ἀλεξάνδρου, τοῦ ὁποίου ὁ προβιβασμὸς καί τοι κοινοποιηθεὶς εἰς τὸ Φρουραρχεῖον ἀνεστάλη, ἀγνοῶ διὰ ποίους λόγους. Οἱ προβιβασμοὶ τῶν ἀνωτέρω ἐγένοντο τὴν ἐπιοῦσαν ὅπως δικαιολογηθῶσιν οἱ τῆς προτεραίας, καὶ ἐν τούτοις αἱ θέσεις αὐτῶν δὲν ὡρίσθησαν ἐν τῷ στρατῷ. Ἐκτὸς ὅμως τούτου ἐρωτῶ τὸν Κύριον Ὑπουργὸν, διὰ τί κατεπάτησε τὴν ἀρχαιότητα τοῦ Ἀλεξάνδρου καὶ Πονηροπούλου, καὶ μάλιστα τοῦ τελευταίου ὑπηρετοῦντος ἐν τῷ δεκάτῳ τάγματι; Ἂν ὑπάρχῃ ὁ λόγος, ὅτι οἱ ἄνθρωποι οὗτοι ὑπηρέτησαν τὸ παρελθὸν, νομίζω, ὅτι καὶ πολλοὶ ἄλλοι ὑπάγονται εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν· ὁ Πονηρόπουλος ἦτον εἰς τὸ Ναύπλιον κατὰ τὴν Φεβρουαρινὴν ἐπανάστασιν, διατελῶν δὲ τότε ἐγὼ ὡς στρατιωτικὸς διοικητὴς ἐκεῖ, κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἀνακωχῆς, ἡμέραν τινὰ, ἠνοίξαμεν μετὰ τοῦ Φρουράρχου Κυρίου Βότσαρη τὴν πύλην τοῦ Φρουρίου, ἀφοῦ δὲ ἐξήλθομεν εἰς τὸ πρόχωμα συνεξῆλθον καὶ πολλοὶ ἄλλοι, ἐν οἷς καὶ οἱ ῥηθέντες ἀξιωματικοὶ Πονηρόπουλος καί ὁ Ἀντωναρόπουλος, ἐξελθόντες δὲ μετέβησαν μέχρι τῆς οἰκίας τοῦ Κυρίου Καλλέργη, ὅπως συνδιαλεχθῶσι μετὰ τοῦ λοχαγοῦ τῆς προφυλακῆς τοῦ ἐχθρικοῦ στρατοπέδου Κυρίου Δανοπούλου· ἐπανελθόντες ἡμεῖς εἰς τὸ φρούριον μετά τινας ὥρας καὶ κλείσαντες τὴν πύλην ἐμάθομεν τὴν ἑσπέραν, ὅτι οἱ διαληφθέντες ἀξιωματικοὶ δὲν ἐπανῆλθον. Καὶ μ’ ὅλα ταῦτα ὑπάρχουσι καὶ ἕτεροι ἀξιωματικοὶ σήμερον ὑπηρετοῦντες ἐν τῷ στρατῷ, ἐξ ὧν ἄλλοι μὲν ἔφυγον ἐκ τοῦ Ναυπλίου μὲ τὰς γυναῖκας, καὶ ἄλλοι μετημφιεσμένοι ὑπὸ διαφόρους μορφάς· ὑπάρχουσιν ἀξιωματικοὶ, οἵτινες, ὅταν ἡ ῥαδιουργία εἶχεν ἁπλώσει τὰ δίκτυά της εἰς τὴν φρουρὰν τοῦ Ναυπλίου καὶ προσεπάθει νὰ καταστρέψῃ τὴν ἐπανάστασιν, τὸ μέσον ἰδίως, εἰς ὃ κατέφυγεν, ἦτον ἡ δραπέτευσις ἐκ τῆς φρουρᾶς, ἵνα διὰ τοῦ τρόπου τούτου φέρουν τὴν παραλυσίαν· εἷς μάλιστα λοχαγὸς τοῦ πυροβολικοῦ, ὁ Ι. Σκοῦφος, τοῦ ὁποίου ἓν παιδίον ἐφονεύθη, παρουσιασθεὶς εἰς τὸν στρατιωτικὸν ἀρχηγὸν Κύριον Ἀρτέμιον Μίχου, ἐζήτησε διὰ παντὸς τρόπου νὰ τὸν πείσῃ νὰ ἐπιτρέψῃ εἰς αὐτὸν νὰ ἐξέλθῃ τοῦ φρουρίου, αἰτιολογῶν τὴν αἴτησίν του ταύτην διὰ τῆς λυπηρᾶς καταστάσεως τῆς οἰκογενείας του, τὴν ὁποίαν λαθραίως εἶχεν ἐκβάλει τοῦ φρουρίου· συγκατατεθέντος δὲ τοῦ ἀρχηγοῦ, διετάχθην νὰ ἀνοίξω τὴν πύλην τοῦ φρουρίου τὴν νύκτα, ἵνα μὴ ἴδωσιν αὐτὸν οἱ στρατιῶται, καὶ ἐκβάλω αὐτὸν τοῦ φρουρίου· ὁ ἀξιωματικὸς οὗτος φοβηθεὶς καὶ ὑποπτευόμενος μήπως τὸν κακοποιήσωμεν, ἦτο εἰς ἄκρον ἀνήσυχος, ὅτε ἀφίχθημεν εἰς τὴν πύλην· ἰδὼν δὲ αὐτὸν οὕτως ἔχοντα τὸν ἐνεθάῤῥυνα εἰπὼν αὐτῷ, ὅτι οὐδόλως πρέπει νὰ ἀνησυχῇ, διότι οὐδόλως ἀνέχομαι νὰ πράξω τι ἀντιβαῖνον εἰς τὴν τιμὴν τοῦ στρατιώτου· συνοδεύσας αὐτὸν μὲ τοὺς Κρήτας ἐκτὸς τοῦ φρουρίου, ἔπεμψα αὐτὸν μετά τινων ἐκ τούτων καὶ τὸν παρέδωκα εἰς τὰς προφυλακὰς τοῦ ἐχθρικοῦ στρατοπέδου. Ὑπάρχουσιν ἐπίσης, Κύριοι, ἀξιωματικοὶ ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ, οἵτινες, ὅπως δραπετεύσωσιν ἐκ τοῦ φρουρίου, ἐχώθησαν τὴν νύκτα μέχρι λαιμοῦ εἰς τὸν βόρβορον, ἐξελθόντες ἀπὸ τὸ ὁπλοστάσιον εἰς τὸ ἀπέναντι μέρος τοῦ φρουρίου, ὅπου κεῖνται τὰ βυρσοδεψεῖα. Ἀφοῦ λοιπὸν ὑπάρχουσι τοιοῦτοι ἄνθρωποι ἐν ὑπηρεσίᾳ τοιαῦτα πράξαντες ἐν Ναυπλίῳ, ὁ ῥηθεὶς Πονηρόπουλος, διατελῶν εἰς τὸ δέκατον τάγμα τὸ φρουροῦν εἰς Χαλκίδα, δὲν ἐννοῶ διὰ τὶ δὲν προεβιβάσθη, ἀφοῦ ἔπραξεν ὀλιγώτερα ἄλλων προβιβασθέντων. Ἐὰν ἔπρεπεν, ἐπαναλαμβάνω, νὰ γίνωσι προβιβασμοὶ λόγῳ ἀμοιβῆς Ἐθνικῆς, τοῦτο ἦτον ἔργον τῆς Ἐθνικῆς Συνελεύσεως· νομίζω, ὅτι κατέδειξα ὅτι δὲν δύναται ὁ Ὑπουργὸς νὰ ἐνεργῇ προβιβασμοὺς κατ’ ἀρέσκειαν, εἰμὴ κατ’ ἀνάγκην καὶ σύμφωνα πρὸς τὸν νόμον. Ἂν σήμερον ὁ Ῥάϊνεκ, ὁ Κουντουμᾶς καὶ ὁ Ῥόδιος ἦναι εἰς τὴν Εὐρώπην, πρέπει νὰ ἔχωσι θέσιν ἐν τῷ στρατῷ, ὥστε εἶναι ὅλως παράνομον νὰ πληρωθῶσιν αἱ θέσεις αὐτῶν. Ἂς διορίσῃ ἡ Κυβέρνησις Ἐπιτροπὴν, ἥτις συμμορφουμένη μὲ τὸν νόμον, νὰ ἐξετάσῃ, ποῖοι ἐκ τῶν ἐκτὸς ὑπηρεσίας ἀξιωματικῶν στεροῦνται τῶν πρὸς ἐκστρατείαν ἰδιοτήτων, καὶ τούτους ἂς θέσῃ εἰς τὰς κατηγορίας, εἰς ἃς ὁ περὶ καταστάσεως τῶν ἀξιωματικῶν νόμος ὁρίζει. Πρὸς ὑποστήριξιν δὲ τῶν λεχθέντων λέγω, ὅτι καὶ ἐπὶ τῇ περιπτώσει, καθ’ ἣν οἱ θεωρηθέντες κατάλληλοι μὲν διὰ τὴν ὑπηρεσίαν, μὴ ἀνεκτοὶ ὅμως ἐκ τῶν περιστάσεων, καί τοι παραδεχθέντες τὴν μεταβολὴν καὶ ὁρκισθέντες πίστιν, μολαταῦτα, καὶ ἂν καταδικασθῶσιν εἰς ἀργίαν, αἱ θέσεις αὐτῶν πρέπει νὰ ἦναι κεναὶ κατὰ τὸν νόμον, μέχρις οὗ παρέλθει ἓν ἔτος.

§164ΒΑΣΟΣ. Λανθάνεσθε, δὲν πρέπει νὰ μένῃ ἡ θέσις κενὴ δι’ ἓν ἔτος δι’ ὅλας τὰς κατηγορίας τῆς ἀργίας.

§165ΖΙΜΒΡΑΚΑΚΗΣ. Λανθάνεσθε ὑμεῖς, γνωρίζω καλῶς τὸν νόμον. Ὡς διὰ μακρῶν ἀνέπτυξα, οἱ ἀξιωματικοὶ ἑκάστου τάγματος πρέπει νὰ ᾖναι ὡρισμένοι· καὶ ἐν τούτοις πολλοὶ βαθμολόγοι εἰσὶν ὑπεράριθμοι, καὶ ἂν ὁ Κύριος Ὑπουργὸς εὐηρεστηθῇ νὰ μᾶς παρουσιάσῃ τὸν κατάλογον τῶν διαφόρων βαθμολόγων τοῦ στρατοῦ, θέλετε πεισθῆ εἰς τοὺς λόγους μου· ἐκ τῆς ἑξῆς δὲ σημειώσεως, ἣν ὑποβάλλω ὑμῖν, θέλετε λάβει ὡς ἔγγιστα γνῶσιν τῶν ὑπαρχόντων βαθμολόγων, εἶναι δὲ οὗτοι· συνταγματάρχαι ὀκτὼ, ἀντισυνταγματάρχαι δέκα ἐννέα, ταγματάρχαι εἴκοσι ἓξ, λοχαγοὶ ὀγδοήκοντα, ὑπολοχαγοὶ ὀγδοήκοντα ὀκτὼ, ἐκτὸς τῶν προβιβασθέντων ἀρτίως, ἀνθυπολοχαγοὶ τεσσαράκοντα καὶ ἐκ τῶν ἀνθυπασπιστῶν μετὰ τὴν μεταπολίτευσιν πεντήκοντα, τὸ ὅλον ἐννενήκοντα· τὰ τάγματα δὲ, τὰ ὁποῖα ἔχομεν, εἰσὶ δέκα· ἕκαστον ἐξ αὐτῶν πρέπει νὰ διοικῆται ὑφ’ ἑνὸς ἀντισυνταγματάρχου, ἕκαστον δὲ τάγμα ἔχει ἓξ λόχους, ἕκαστος δὲ λόχος ἔχει ἕνα λοχαγὸν, ἕνα ὑπολοχαγὸν καὶ ἕνα ἀνθυπολοχαγόν· ὥστε διὰ τὰ δέκα τάγματα ἐκτὸς τῶν διοικητῶν καὶ ὑποδιοικητῶν ἔχομεν ἀνάγκην ἑξήκοντα λοχαγῶν, ἑξήκοντα ὑπολοχαγῶν καὶ ἑξήκοντα ἀνθυπολοχαγῶν προστιθεμένων δέκα ὑπασπιστῶν, ὑπολοχαγῶν ἢ ἀνθυπολοχαγῶν· ἂν δὲ εὐαρεστηθῇ ὁ κύριος Ὑπουργὸς νὰ μᾶς παρουσιάσῃ τὸ ἀναγκαιοῦν διὰ τὰ στρατιωτικὰ καταστήματα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον προσωπικὸν, θέλετε πεισθῆ, ὅτι ἔχομεν πλεονάζοντας βαθμολόγους εἰς ὅλους τοὺς βαθμούς· ὥστε οὐδόλως ὑπῆρχεν ἡ ἀνάγκη νέων προβιβασμῶν. Οἱ προβιβασμοὶ τῶν ἀξιωματικῶν, Κύριοι, διαφέρουσι τῶν προβιβασμῶν, οὓς ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις ἐνήργησεν εἰς τὴν τάξιν τῶν ὑπαξιωματικῶν. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις προβᾶσα εἰς τὸ μέτρον τοῦτο ἔσφαλε καὶ ἔσφαλε μεγάλως· οὐχ ἧττον ὅμως τὸ κακὸν, τὸ ὁποῖον ἀναγκασθεῖσα ἴσως ἐκ τῶν περιστάσεων ἔπραξε, εἶναι θεραπευτὸν, διότι, ληξάσης τῆς θητείας ἑνὸς ὑπαξιωματικοῦ, ἡ Κυβέρνησις δύναται νὰ ἀπολύσῃ αὐτὸν τῆς ὑπηρεσίας, ἐνῷ τὸν ἀξιωματικὸν δὲν δύναται οὐδόλως. Ἂν προβῶμεν καὶ ἤδη εἰς τοὺς προβιβασμοὺς τῶν ἀξιωματικῶν, νομίζω ὅτι δὲν θέλομεν δυνηθῆ νὰ θέσωμεν τέρμα, διὰ τὸν λόγον ὅτι αἱ φιλοτιμίαι καὶ αἱ ἀπαιτήσεις θέλουν ἀείποτε παρουσιάζεσθαι, τὸ δὲ ἐκ τούτου κακὸν θέλει εἶσθαι ἀνυπολόγιστον. Ἠξεύρετε, Κύριοι, ὅτι οἱ παρὰ τῆς προσωρινῆς Κυβερνήσεως γενόμενοι προβιβασμοὶ ὁποίαν αὔξησιν ἐπέφεραν εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Οἱ ἀπόμαχοι, Κύριοι, τοὺς ὁποίους τὸ ὑπουργεῖον ἐκεῖνο ἔκαμε, φέρουν αὔξησιν 300,000 δραχ. κατ’ ἔτος. Οἱ ὑπεράριθμοι τῆς ὀργανικῆς δυνάμεως τοῦ στρατοῦ προβιβασθέντες ὑπαξιωματικοὶ φέρουν αὔξησιν 300,000 δραχμάς. Διότι ἠξεύρετε, Κύριοι, ὅτι ἀντὶ ἑνὸς ἐπιλοχίου, δύω λοχιῶν καὶ ὀκτὼ δεκανέων ἀναγκαιούντων εἰς ἕκαστον λόχον, ὑπάρχουσιν ἤδη ἀνὰ δέκα ἐπιλοχίαι, εἴκοσι λοχίαι καὶ ἄπειρον πλῆθος δεκανέων. Ἐπίσης οἱ προβιβασμοὶ τῶν ὑπαξιωματικῶν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ ἔφεραν αὔξησιν 550,000 δραχμῶν· ὥστε, ὡς παρατηρεῖτε, σήμερον ὁ στρατὸς καταντᾷ νὰ συγκροτῆται κατὰ τὸ πλεῖστον ἀπὸ βαθμολόγους. Δὲν πρέπει, Κύριοι, εἰς ταῦτα νὰ ἀδιαφορῶμεν, καθόσον ὀλιγωροῦντες εἰς τὸ σπουδαῖον τοῦτο ζήτημα διττῶς βλάπτομεν τὴν πατρίδα. Ἐπίσης, Κύριοι, ὀφείλω νὰ φέρω εἰς γνῶσιν ὑμῶν, ὅτι εἰς τὸν στρατὸν πληρώνονται διπλᾶ ὑπομίσθια, ἅτινα φέρουσιν αὔξησιν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν 400,000 δραχμῶν. Ἐν συνόλῳ, Κύριοι, αἱ μετὰ τὴν μεταπολίτευσιν λαβοῦσαι χώραν μεταβολαὶ εἰς τὸν στρατὸν, ἀφοῦ ἔφεραν αὐτὸν εἰς ἣν εὑρίσκεται ἤδη κατάστασιν, ἐπηύξησαν καὶ τὸν προϋπολογισμὸν κατὰ 1,550,000 δραχμῶν. Καὶ ἐν τούτοις ἡμεῖς ζητοῦμεν ἀσημάντους οἰκονομίας κόπτοντες τὸν ἄρτον ἀπὸ τὰς οἰκογενίας πολλῶν δυστυχῶν ὑπαλλήλων. Κύριοι, παρατηρῶ, ὅτι πρὸς ἀντίδρασιν τῆς ὁποίας ἐγὼ σήμερον ὑπέβαλον προτάσεως πρὸς περιστολὴν τῶν ἐνεργουμένων προβιβασμῶν, ἐπαρουσίασαν ἄλλας προτάσεις πρὸς κατάργησιν τῶν ἀπὸ τὴν μεταπολίτευσιν γενομένων προβιβασμῶν· αἱ προτάσεις αὗται προσκόπτουσαι εἰς τὴν ἐφαρμογὴν, οὐδένα νομίζω προτίθενται σκοπὸν, ἢ τὴν ὁπωσδήποτε οὐδετέρωσιν τῆς ὑπ’ ἐμοῦ ὑποβληθείσης προτάσεως. Διότι, ἂν ἡ Συνέλευσις προβῇ εἰς τὴν ἀφαίρεσιν τῶν ἕνεκα τῶν ἀνωμάλων περιστάσεων δοθέντων βαθμῶν, εἶναι τὸ αὐτὸ ὡς νὰ προκαλῶμεν μίαν ἐπανάστασιν, διότι πῶς δύνασθε νὰ εἴπητε ἤδη εἰς τὸν προβιβασθέντα ἀνθυπασπιστὴν, ὅτι σὲ ἐπαναφέρω εἰς τὴν τάξιν τοῦ λοχίου, ἢ δεκανέως, εἰς ἣν ἀνῆκες, τοῦ δὲ ἐπιλοχίου, λοχίου καὶ δεκανέως ὅτι σὲ ἐπαναφέρω εἰς τὴν τάξιν τοῦ στρατιώτου χωρὶς νὰ συνταράξητε διὰ τῆς τοιαύτης ἀποφάσεως τὸ πᾶν ἐν τῷ στρατῷ; ἄλλως τε, ὡς εἶπον, οἱ πλεονάζοντες οὗτοι βαθμολόγοι ἀπὸ τὴν ὀργανικὴν τοῦ στρατοῦ δύναμιν δύνανται νὰ χρησιμεύσωσι πρὸς ἐκγύμνασιν τῆς ἐθνοφυλακῆς, ἢ, ληξάσης τῆς θητείας των, ν’ ἀπολυθῶσι τῆς ὑπηρεσίας. Δὲν ἔχει ὅμως οὕτω καὶ ἐπὶ τῶν ἀξιωματικῶν, καθόσον ὁ βαθμὸς τοῦ ἀξιωματικοῦ εἶναι κτῆμα αὐτοῦ ἀναφαίρετον κατὰ τὸν θεμελιώδη τοῦ Κράτους Νόμον. Νομίζω, ὅτι ὁ Κύριος Ὑπουργὸς θέλει μοὶ εὐγνωμονεῖ διὰ τὴν πρότασιν ταύτην· διότι, ἂν ἡ Συνέλευσις θέσῃ ἓν τέρμα εἰς τὰς ἀπείρους αὐτὰς ἀπαιτήσεις, καὶ τὸ Ἔθνος θέλει ὠφελήσει, καὶ τὸ Ὑπουργεῖον θέλει ἀπαλλάξει τῶν ἐνοχλήσεων, αἵτινες ἑκάστοτε θέλουν γίνεσθαι πρόσκομμα εἰς τὴν ἐνέργειαν τῶν σπουδαίων αὐτοῦ καθηκόντων. Δι’ αὐτὸ ἡ πρότασις, ἣν ὑπέβαλον, ἀφορᾷ τὴν παρεμπόδισιν τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ κακοῦ, διότι δὲν εἶναι λογικὸν, ἀφ’ οὗ ἅπαξ ἐγένετο ἓν ἀτόπημα, νὰ ἀφήσωμεν αὐτὸ νὰ προβαίνῃ. Ἡ πρότασις αὕτη, Κύριοι, ἀντιβαίνει, ἂν θέλετε, εἰς τὸ ἴδιόν μου συμφέρον, τῶν συγγενῶν μου καὶ φίλων μου, οὐχ ἧττον ὅμως θεωρῶ τὸ γενικὸν συμφέρον ἀνώτερον παντὸς ἰδιωτικοῦ συμφέροντος (Εὖγε). Ἀνακεφαλαιόνων τὸν λόγον μου, προτείνω τὸν διορισμὸν μιᾶς ἐπιτροπῆς παρὰ τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως, ἥτις ἀνεξαρτήτως πάσης ἐπιῤῥοίας νὰ σκεφθῇ περὶ τῆς καταστάσεως τοῦ στρατοῦ καὶ περὶ τῶν διατελούντων ἄνευ ὑπηρεσίας ἀξιωματικῶν, ἵνα ὅσοι τούτων εἰσὶ κατάλληλοι διὰ τὴν ἐνεργὸν ὑπηρεσίαν τοῦ στρατοῦ τοποθετηθῶσι σύμφωνα μὲ τὰ ὀργανικὰ διατάγματα εἰς τὰ στελέχη τῶν σωμάτων, οἱ δὲ λοιποὶ νὰ τεθῶσιν εἰς τὴν ἐφεδρείαν, ἢ εἴς τινα κατηγορίαν, ὡς ὁ περὶ καταστάσεως τῶν ἀξιωματικῶν νόμος ὁρίζει· διότι θεωρῶ ἄδικον νὰ μισθοδοτῶνται μὲ πλήρη τὸν μισθόν των χωρὶς νὰ ὑπηρετῶσι, ἐκτὸς δὲ τούτου νὰ συντρέχωσι, δυσαρεστημένοι ὄντες, εἰς τὴν παραλυσίαν τοῦ στρατοῦ. Διὰ τοῦ μέτρου τούτου, τοποθετουμένων τῶν καταλλήλων ἀξιωματικῶν εἰς τὰς θέσεις των, ἔστω καὶ ἰδανικῶς, παύει πᾶσα πλαγία ἐνέργεια ἐκ μέρους τῶν ὑποδεεστέρων. Προχθὲς, καί τοι ἤμην ἐναντίας ἰδέας διὰ τὴν κατάργησιν τῶν ἐπιμισθίων τῶν ὑπασπιστῶν, τῶν ὁπλαρχηγῶν, τῶν διοικητῶν τῶν λόχων, τῶν λοχαγῶν ἐκπληρούντων καθήκοντα προέδρων, τῶν οἰκονομικῶν συμβουλίων, καθόσον τὰ ἐπιμίσθια ταῦτα δικαίως ἔπρεπε ν’ ἀποδίδωνται εἰς αὐτοὺς ὡς ἐπιβαλλομένης ἀνωτέρας εἰς αὐτοὺς ὑπηρεσίας καὶ εὐθύνης, οὐχ ἧττον ὅμως εὐχαριστήθην ἐνδομύχως, διότι διὰ τῆς καταργήσεως ταύτης τῶν ἐπιμισθίων καὶ τῆς παρεμποδίσεως τῶν προβιβασμῶν παρεμποδίζεται πᾶσα παράνομος ἐνέργεια ἢ ἀξίωσις. Αὗται, Κύριοι, εἶναι αἱ περὶ στρατοῦ ἰδέαι μου· διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὴν σεβαστὴν Συνέλευσιν ὅπως, λαμβάνουσα ὑπ’ ὄψιν τὰς παρατηρήσεις μου ταύτας, θέση φραγμὸν εἰς τὴν περαιτέρω ἐπέκτασιν τῶν προβιβασμῶν ἄνευ νενομισμένης αἰτίας· ὅσον δ’ ἀφορᾷ τοὺς δικαιουμένους ἀμοιβῆς ἕνεκα τῶν πρὸς τὴν πατρίδα ἐκδουλεύσεών των, μόνη ἡ Πατρὶς, καὶ οὐχὶ ὁ ὑπουργὸς, εἶναι ἁρμοδία νὰ τοὺς ἀνταμείψῃ.

§166ΣΜΟΛΕΝΤΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Κύριοι, καὶ ἄλλοτε εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εἴπω, ὅτι θέλω προσπαθήσει, καθόσον μοὶ εἶναι δυνατὸν, νὰ ἐπαναφέρω τοὺς βαθμολόγους εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ, ἐφ’ ὅσον εἶναι δυνατὸν, διότι διὰ μερικοὺς εἶναι ἀδύνατον. Εἷς λοχαγὸς κατὰ διαταγὴν τῆς πρώην Κυβερνήσεως εἶχε τόπον διαμονῆς εἰς τὸ χωρίον Κιβέρη ἀπέναντι τοῦ Ναυπλίου· ἐσχάτως ἐζήτησε τὴν ἄδειαν νὰ μεταβῇ εἰς Ναύπλιον, καὶ μόλις ἔφθασεν ἐκεῖ οἱ πολῖται ἐζήτησαν τὴν ἀπομάκρυνσίν του· εἶναι ἑπομένως δυνατὸν αὐτὸς νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ ἐπὶ τοῦ παρόντος; ὄχι, εἶναι ἀδύνατον. Εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν εὑρίσκονται καὶ πολλοὶ ἄλλοι. Ὁ προλαλήσας Κύριος πληρεξούσιος σᾶς ἀνέφερε πολλοὺς, ἀλλ’ οἱ περισότεροι ἐξ αὐτῶν εἶναι κατ’ αἴτησίν των εἰς ἄλλην ὑπηρεσίαν, εἶναι εἰς τὸ στρατιωτικὸν σχολεῖον δύω λοχαγοὶ, εἶναι εἰς τὸ ὁπλοστάσιον δύω λοχαγοὶ, εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν δύω· ὥστε κατὰ τὰς καταστάσεις, τὰς ὁποίας εἶχον τότε ὑπ’ ὄψιν, προτοῦ νὰ ἐνεργήσω αὐτοὺς τοὺς προβιβασμοὺς, ἀνθυπολοχαγοὶ ἀνεπλήρωσαν ὑπολοχαγούς· λοιπὸν, γενομένων τῶν ἀνθυπολοχαγῶν ὑπολοχαγῶν, αἱ ἐλλείπουσαι θέσεις ἀνεπληρώθησαν, ὥστε δὲν ἔχομεν κᾀνένα ὑπεράριθμον καὶ κᾀμμίαν αὔξησιν δαπάνης. Ὡς πρὸς τὸν ἀντισυνταγματάρχην Παπαδιαμαντόπουλον, αὐτὸς διωρίσθη ἀπὸ ἀνωτέραν θέσιν εἰς τὴν διοίκησιν τοῦ πυροβολικοῦ. Ἐκ τῶν ταγματαρχῶν εἶναι ἐκτὸς ὑπηρεσίας μόνον ὁ ταγματάρχης Κύριος Ζιμπρακάκης, καὶ τοῦτο, διότι ἐζήτησε μόνος του νὰ ἐπασχοληθῇ εἰς τὴν γύμνασιν τῆς Ἐθνοφυλακῆς τῶν Κυκλάδων. Ἐκ τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ δὲν διώρισα ἀξιωματικοὺς διὰ τὴν γύμνασιν τῆς Ἐθνοφυλακῆς, διώρισα πάντοτε ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται σήμερον ἄνευ ὑπηρεσίας καὶ μερικοὺς, τοὺς ὁποίους ἐζήτησαν ὀνομαστί. Ὁ Ἀνθυπολοχαγὸς Πονηρόπουλος παρελείφθη εἰς τοὺς προβιβασμοὺς, τοὺς ὁποίους ἐνήργησεν ἡ πρώην Κυβέρνησις κατὰ πρότασιν τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς φεβρουριανῆς ἐπαναστάσεως, διότι ἀφοῦ εἴπομεν ἅπαξ τὸ ἓν, πρέπει νὰ τὰ εἴπωμεν ὅλα — διότι τῷ ἀποδίδουν, ὅτι πρὸ τῆς παραδόσεως τοῦ φρουρίου ἔφυγεν ἐκ τῶν ἐπάλξεων τοῦ φρουρίου καὶ διὰ τοῦτο δὲν ἤθελον νὰ τὸν παραδεχθοῦν οἱ ἄλλοι ἀξιωματικοὶ — καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον δὲν ἠδυνάμην οὔτε ἐγὼ νὰ τὸν προβιβάσω. Διώρισα μίαν ἐπιτροπὴν, συγκειμένην ἐκ πολλῶν ἀξιωματικῶν, διὰ νὰ ἐκκαθαρίσουν πόσοι τῶν ἐκ τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ εὑρισκομένων ἀξιωματικῶν δύνανται εἰς τὰς παρούσας περιστάσεις νὰ ἐπανέλθουν χωρὶς ἡ ἐπάνοδός των νὰ προξενήσῃ διαίρεσιν εἰς τὸν στρατὸν. Ὁ Ἀνθυπολοχαγὸς Ἀλεξάνδρου παρελείφθη, ἐπρόκειτο νὰ προβιβασθῇ, εἶναι ἀληθὲς, ἀλλὰ παρελείφθη, διότι συμβάντα τινὰ, τὰ ὁποῖα ἔλαβον χώραν κατὰ τὴν 11 Ὀκτωβρίου, δὲν ἐπέτρεψαν νὰ προβιβασθῇ εἰς τὰς παρούσας περιστάσεις. Ὡς πρὸς τοὺς ἀνθυπασπιστὰς εἶναι ἀληθὲς ὅ,τι εἶπεν ὁ Κύριος προλαλήσας πληρεξούσιος· οἱ προβιβασμοὶ τῶν ἀνθυπασπιστῶν καὶ τῶν λοιπῶν ὑπαξιωματικῶν, ὄχι 500000, καθὼς εἶπεν, ἀλλὰ 600000 δραχμῶν ἐπέφερον αὔξησιν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν. Ἐπίσης τὰ διάφορα ἐπιμίσθια καὶ οἱ προβιβασμοὶ καὶ αἱ ἀκανόνιστοι κατατάξεις εἰς τὸν λόχον τῶν ἀπομάχων· ὁ νόμος ἀπαγορεύει τὸν προβιβασμὸν εἰς τὸν λόχον τῶν ἀπομάχων, καὶ δὲν ἠδυνάμην ἄλλους νὰ κατατάξω, διότι ἤδη ὑπερέβη ὁ πρώην ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν τὴν πρέπουσαν δύναμίν του κατὰ 400 ἄνδρας. Ὡς πρὸς τὰς καταστάσεις τῶν δυνάμεων ὅλων τῶν σωμάτων, δὲν εἶναι ἀνάγκη, Κύριοι, νὰ σᾶς παρουσιάσω αὐτὰς, διότι εὑρίσκονται εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Εἰς τὸν προϋπολογισμὸν εὑρίσκετε κατὰ στήλας τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀξιωματικῶν, τῶν ὑπαξιωματικῶν καὶ ὅλων τῶν στρατιωτῶν. Τέλος ἐπαναλαμβάνω, ὅτι οἱ προβιβασμοὶ, τοὺς ὁποίους ἐνήργησα, δὲν ἐπηύξησαν καθόλου τὸν προϋπολογισμὸν, καὶ ἠδυνάμην νὰ τοὺς ἐνεργήσω, διότι ἡ ὑπηρεσία τοὺς ἀπαιτοῦσε.

§167ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ὁ Κύριος Ζιμπρακάκης κατηγόρησε μόνον τοὺς κατ’ ἐκλογὴν προβιβασμοὺς καὶ δὲν ἀνέφερε καὶ τὰ ὀνόματα τῶν παραλειφθέντων, καὶ διὰ τοῦτο ἐπερίμενον νὰ ἀκούσω καὶ αὐτῶν τὰ ὀνόματα. (Θόρυβος)

§168ΣΜΟΛΕΝΤΣ. Τὰ ὀνόματα εἶναι δύω, ὁ Πονηρόπουλος καὶ ὁ Ἀλεξάνδρου (θόρυβος). Κατὰ τὸν νόμον τὰ ⅔ προβιβάζονται κατ’ ἀρχαιότητα καὶ τὸ ⅓ κατ’ ἐκλογήν. Ὑποθέσατε, ὅτι ἓξ προβιβάζονται κατ’ ἀρχαιότητα, ἠμπορεῖτε τότε νὰ προβιβάσητε τρεῖς κατ’ ἐκλογήν.

§169ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἠρώτησα στρατιωτικοὺς καὶ μοῦ εἶπον, ὅτι εἰς τοὺς κατ’ ἐκλογὴν προβιβασμοὺς ἀπαιτοῦνται διατυπώσεις τινὲς, ἐξετάσεις κτλ.

§170ΣΜΟΛΕΝΤΣ. Αὗται αἱ διατυπώσεις δὲν ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψιν διὰ τοὺς προβιβασθέντας, εἶχον ἄλλα προσόντα.

§171Κ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ φίλος καὶ συναγωνιστής μου Κύριος Ζιμπρακάκης....

§172ΖΑΤΟΥΝΙΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἂς διατηρηθῇ ὀλίγον ἡ ἡσυχία, δὲν ἀκούεται τίποτε.

§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ πάντοτε παραγγέλλω, ἀλλ’ αἱ παραγγελίαι μου δὲν ἐκπληροῦνται.

§174ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ φίλος καὶ συναγωνιστής μου κατὰ τὰ 1862 Κύριος Ζιμπρακάκης ἐξέτασε τὴν ὑπόθεσιν μὲ ἐκείνην τὴν ἀκρίβειαν, τῆς ὁποίας ἐν Ναυπλίῳ, μάρτυρες εἶναι ὁ Κύριος Γρίβας καὶ ἄλλοι πολλοὶ, ἔδωκε πολλάκις τρανὰ δείγματα. Ἐπὶ τέλους ἐπέφερεν, ὅτι ἐκ τῶν τοιούτων ἀταξιῶν προῆλθε μία ζημία εἰς τὸ δημόσιον πλέον τοῦ 1,000,000 δραχμῶν. Θὰ ὑποτεθῇ, ὅτι συντείνομεν εἰς τὴν σπατάλην τοῦ δημοσίου πλούτου, ἐὰν τὸ γεγονὸς τοῦτο, ἐχόμενον ἀληθείας τυχὸν, δὲν τὸ παραδεχθῶμεν καὶ ἡμεῖς, διότι ὁ Κύριος Ζιμπρακάκης εἶναι παρατηρητὴς καλὸς, ἀλλ’ οὐχ’ ἧττον ὀφείλομεν καὶ ἡμεῖς νὰ ἀναγνωρίσωμεν, ὅτι ἡ σπατάλη αὕτη, ἐὰν ἀληθῶς ἐπῆλθε, πρέπει νὰ παύσῃ, ὄχι μόνον νὰ παύσῃ, ἀλλὰ καὶ νὰ ἐπανορθωθῇ αὐτὴ ἡ ζημία. Διότι, Κύριοι, μία πολιτεία, ὅταν παύῃ νὰ ἐνεργῇ περαιτέρω ἐγκλήματα, πρέπει νὰ δώσῃ λόγον καὶ ἐκείνων τῶν ἐγκλημάτων, τὰ ὁποῖα τυχὸν ἔπραξεν, ἐὰν αἱ πράξεις αὗται δύνανται νὰ χαρακτηρισθῶσιν ὡς ἐγκλήματα. Δὲν μὲ μέλλει, ἂν ἡ σπατάλη αὕτη προῆλθεν ἐκ μέρους τοῦ Κυρίου Μαυρομιχάλη, ἢ ὁποιουδήποτε ἄλλου, ἀρκεῖ ν’ ἀποδειχθῇ, ὅτι ἔγεινε σπατάλη καὶ ὀφείλει ἐκεῖνος, ἐξ αἰτίας τοῦ ὁποίου προῆλθε, νὰ δώσῃ λόγον, ἐξώφλησιν. Λοιπὸν σήμερον δὲν πρέπει νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἀπαγορεύομεν ἀπὸ τοῦ νῦν εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ἐνεργήσῃ περαιτέρω προβιβασμούς. Καθόσον ἀφορᾷ τὴν εἰδικότητα τῶν στρατιωτικῶν, ἐννοεῖται, ὅτι δὲν εἶμαι ὁ ἁρμόδιος κριτὴς, οὐχ’ ἧττον ὅμως πολλάκις ἤκουσα, καὶ καθημέραν ἀκούω παρ’ ἀξιοπίστων προσώπων διαφόρους γνώμας, πλείστας τῶν ὁποίων ἀσπάζομαι· καὶ ἐπειδὴ ὁ νῦν ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν Κύριος Σμόλεντς ὀρθῶς εἶπεν, ὅτι διὰ δύω λόγους μόνον, καὶ ἴσως καὶ ὁ Κύριος Ζιμπρακάκης τὸ εἶπε, δύνανται νὰ γίνωνται προβιβασμοὶ εἰς τὸ στρατιωτικὸν, ὅταν ὑπάρχουν θέσεις κεναὶ, ἢ ὅταν ἡ ἀνάγκη τῆς ὑπηρεσίας τὸ προκαλεῖ· εἰς ἀμφοτέρας δὲ αὐτὰς τὰς περιστάσεις νὰ προτιμῶνται ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι παρέχουν ἐγγυήσεις εἰς τὸ Κράτος, ἔρχομαι νὰ εἴπω, ὅτι ἐδῶ βλέπω ἓν σφάλμα μικρὸν, καὶ μὲ συγχωρεῖ ὁ Κύριος Ὑπουργὸς νὰ τῷ ὑπομνήσω τὸ λάθος, εἰς τὸ ὁποῖον ὑπέπεσεν, ἀντὶ νὰ φέρῃ πλείονα τοῦ ὀργανικοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἀξιωματικῶν πρόσωπα, ὤφειλε καὶ ὀφείλει, μοὶ φαίνεται, ν’ ἀπομακρύνῃ ἀμέσως, καὶ ἀπορῶ πῶς δὲν ἀπεμάκρυνεν ὅλους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι δὲν παρέχουν, ὡς ἐκ τοῦ ἐπαναστατικοῦ χαρακτῆρός των, ἐγγυήσεις εἰς τὸν στρατόν· καὶ ἰδοὺ, ὅτι ἀνοίγονται τόσαι θέσεις διὰ νὰ τὰς καταλάβουν ὅλοι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἔδωκαν αὐτὰς τὰς ἐγγυήσεις, αὐτὰ τὰ δείγματα. Μοὶ φαίνεται, ὅτι τοῦτο τὸ λάθος ἴσως καὶ ἡ Συνέλευσις εὐαρεστηθῇ νὰ τὸ ἀναγνωρίσῃ ὡς μὴ προερχόμενον ἀπὸ τὸν νῦν ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν. Καθόσον δ’ ἀφορᾷ τὴν σπατάλην μοὶ φαίνεται, ὅτι εἶναι καλὸν νὰ γείνῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον τελευταῖον προτείνει ὁ Κύριος Ζιμπρακάκης, νὰ συστηθῇ ἐπιτροπὴ, εἰς τὴν ὁποίαν νὰ συμπράξουν καὶ μέλη τῆς Συνελεύσεως, διὰ νὰ ἐξακριβωθῶσιν αἱ ἀταξίαι καὶ ἀνωμαλίαι, διότι δὲν ἀρκεῖ νὰ λέγωμεν, ὅτι κακῶς ἐπροβιβάσθησαν 20, 30, 40, 50, ἢ ὅτι ἀδίκως παρελείφθησαν 20, 30, πρέπει ν’ ἀποδειχθῇ. Νὰ συστηθῇ λοιπὸν ἐπιτροπὴ, εἰς τὴν ὁποίαν νὰ συμπράξουν καὶ μέλη τῆς Συνελεύσεως, ἐπιτροπὴ ὅμως, πάλιν κατὰ τὸ λέγειν τοῦ Κυρίου Ζιμπρακάκη, παρέχουσα κατὰ τὰς παρούσας περιστάσεις τὰς ἀπαιτουμένας, τὰς ἀποχρώσας ἐγγυήσεις διὰ νὰ ἐξετάσῃ, ποῖοι ἐπροβιβάσθησαν κακῶς, καὶ ποῖοι παρελείφθησαν νὰ προβιβασθοῦν, διότι ἡ μεγαλητέρα ἀδικία εἰς τὸν Κόσμον τοῦτον εἶναι, τὸ νὰ παραγνωρίζωνται τὰ δικαιώματα τῶν ὑπηρετούντων στρατιωτικῶς μάλιστα τὴν πατρίδα. Εἶναι μία ἀποθάῤῥυνσις εἰς τὸ μέλλον, πρὸς τοὺς πολίτας ἐκείνους γενομένη, οἱ ὁποῖοι δύνανται νὰ εὐεργετήσωσι, νὰ σώσωσι καὶ ἄλλοτε τὴν πατρίδα, καὶ δὲν τὸ πράττουν, διότι δὲν ἀντεμείφθησαν ἀρκούντως· διότι λέγουν· ἰδοὺ οἱ πατέρες μας τί ἀπήλαυσαν, ἰδοὺ ἡμεῖς τί ἀπηλαύσαμεν. Πρέπει λοιπὸν ὅλα αὐτὰ νὰ ἐξετασθῶσιν. Ἡ ἐπιτροπὴ αὕτη πρέπει, ἐννοεῖται, νὰ σύγκηται ἀπὸ στρατιωτικοὺς, καὶ δὲν πρέπει νὰ χωρίζωνται αἱ Ἐπαναστάσεις· καὶ τοῦ Ὀκτωβρίου ἡ Ἐπανάστασις ἀποτελεσματικὴ ὑπῆρξε, καὶ τῆς Ναυπλίας ἡ Ἐπανάστασις στρατιωτικῶς συνέπραξεν εἰς αὐτήν. Ἡ ἐπιτροπὴ νὰ σύγκηται ἀπὸ Ἐπαναστάτας, καὶ νὰ ἐκλέξῃ, καὶ νὰ προσθέσῃ π. χ. τὸν Κύριον Λύσανδρον Βιλαέτην, ὁ ὁποῖος ἔχει γνώσεις εἰδικὰς, τὸν δεῖνα καὶ τὸν δεῖνα, διότι ἄλλως ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐγένετο μία ἀδικία, καὶ ἢ πρέπει νὰ παύσουν αὐτοὶ, ἢ πρέπει νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ κ’ ἐμένα ν’ ἀδικήσω......(θόρυβος). Οἱ προβιβασμοὶ πρέπει νὰ περιβάλλουν ἐκείνους τοὺς στρατιώτας, οἱ ὁποῖοι ἐξεπλήρωσαν τὸ χρέος των κατὰ τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν, ἢ τὴν ἐπανάστασιν, ἕνεκα τῆς ὁποίας ἐξεδιώχθη ὁ Ὄθων. Ὁ βαθμὸς εἶναι ἰδιοκτησία ἀναφαίρετος, ἀλλὰ τὸν βαθμὸν αὐτὸν, ἤτοι τὴν ἰδιοκτησίαν αὐτὴν, δὲν ἠμπορεῖ ν’ ἀρπάσῃ κἀνεὶς, πρέπει νὰ τὸν λάβῃ δυνάμει ἑνὸς δικαιώματος, ἢ τοῦ δικαιώματος τῆς ἀρχαιότητος, ἢ τοῦ δικαιώματος τῶν ἐκδουλεύσεων. Μάλιστα ἐγὼ λέγω, Κύριοι, ὅτι ἕνας ἔρχεται εἰς τὸν στρατὸν, καὶ αὔριον παρουσιάζεται μία ὑπόθεσις σπουδαία καὶ αὐτὸ συντελεῖ καὶ γίνεται ἥρως τοῦ δράματος· αὐτὸς πρέπει νὰ προταχθῇ παντὸς ἄλλου, ἂν καὶ οὗτος ὑπηρετῇ 30 χρόνια. Τελειόνων τὸν λόγον λέγω, ὅτι εἶναι καλὸν νὰ συστηθῇ Ἐπιτροπὴ, ἡ ὁποία νὰ ἐξετάσῃ ἀκριβῶς τὸ πρᾶγμα καὶ ν’ ἀπονείμῃ τὴν δικαιοσύνην, διότι ἐὰν ἡ δικαιοσύνη δὲν ἀπονέμηται ἴση, θὰ ὑπάρχουν αἰώνια αὐτὰ τὰ παράπονα, τὰ ὁποῖα θ’ ἀπολήξουν εἰς κακὰς συνεπείας.

§175ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ ΒΙΛΑΕΤΗΣ. Κύριοι, ἀκούσατε τὴν φωνὴν αὐτὴν, ἡ ὁποία θὰ ἐξέλθῃ ἀπὸ τοῦτο τὸ βῆμα, διότι θὰ τὴν ἀκούσητε μετὰ 10 ἡμέρας ἐξερχομένην ἀπὸ τὸν φορολογούμενον. Μᾶς προέταξαν φόβους, ὅτι θὰ γένῃ μία ἀποστασία, ἂς γείνῃ, ἐδῶ εἶμαι, θὰ ὁμιλήσω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον βλέπω ἀναγκαῖον, τὸ ὁποῖον βλέπω συμφέρον. Ἡσυχία θὰ ὑπάρχῃ, ὅταν θελήσωμεν νὰ διευκολύνωμεν ἐκεῖνον τὸν λαὸν, ὁ ὁποῖος ἐλῃστεύθη, ἐγυμνώθη 30 ἔτη. Τοῦτο μὴ πράξαντες εἶναι ἀδύνατον, μήτε στρατὸς, μήτε κἀνένας νὰ ἐγγυηθῇ τὴν ἡσυχίαν· ὁ στρατὸς δὲν εἶναι, εἰμὴ μέλος τῆς κοινωνίας, καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ θέλῃ, παρ’ ὅ,τι θέλει ἡ κοινωνία· ἄλλως πρέπει νὰ θεωρηθῇ ὁ στρατιώτης, ὅτι δὲν ἀναγνωρίζει τὴν πατρίδα του, ὅτι δὲν ἀναγνωρίζει τὴν γέννησίν του. Ἦλθον λοιπὸν ἐγὼ νὰ ἐκκαθαρίσω αὐτὸ τὸ ζήτημα, καὶ δὲν μὲ φοβίζει τίποτε.

§176ΤΙΝΕΣ. Δὲν φοβεῖται κἀνένας.

§177ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Τόσον καλήτερα. Δύω τινὲς ἠγόρευσαν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, καὶ ἀπὸ τὰς ἀγορεύσεις αὐτῶν βλέπετε τὴν θέσιν μας. Ὁ πρῶτος ἀγορεύσας Κ. Ὑπουργὸς τί σᾶς λέγει· Ἡ ἀνάγκη τῆς ὑπηρεσίας ἐξωστράκισεν, ἔβγαλεν ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος δὲν παρέχει ἐγγυήσεις, ὁ ὁποῖος δὲν δίδει τὰ πιστά. Αἲ, Κύριοι, ἐὰν κάθε Ὑπουργὸς, ὁ ὁποῖος ἀναβιβάζεται εἰς αὐτὴν τὴν θέσιν, ἀποκαθίσταται δικαστὴς ἀνέκκλητος, αὐθαίρετος, δὲν ἠξεύρω, ἂν ἠμπορῇ νὰ ὑπάρχῃ αὐτὴ ἡ κοινωνία, ἐὰν ἔχῃ κἀνεὶς σῶον τὸ κεφάλι του εἰς τοὺς ὤμους του. Ἀκούετε, εἰς τὰ 1863, εἰς ἐπαναστατικὴν ἐποχὴν νὰ ἔχῃ τὸ θάῤῥος ὁ Ὑπουργὸς νὰ λέγῃ· τὸν ἔπαυσα, τὸν μετέθεσα, τὸν προεβίβασα δι’ ἀνάγκην τῆς ὑπηρεσίας, ἔτσι ἤθελον. Ἀλλοίμονον! εἰς αὐτὸ τὸ Ἔθνος, πολλὰ ὀλίγον πρέπει νὰ περιμένῃ ἀπ’ αὐτὴν τὴν Συνέλευσιν, ἡ ὁποία δὲ τοῦ ἀπαντᾷ· σὲ εἰσάγω εἰς δίκην, σὲ καταδικάζω, σὲ ἀποκεφαλίζω. Ἐὰν τὸ ἔλεγεν ἐπὶ τοῦ Ὄθωνος ὁ Κύριος Σμόλεντς θὰ ἦτο συγχωρημένος....

§178ΣΜΟΛΕΝΤΣ. Τίποτε ἀπ’ αὐτὰ δὲν εἶπον.

§179ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Καὶ ποῖος τοῦ ἔδωκε τὸ δικαίωμα τοῦ Κυρίου Ὑπουργοῦ, ἢ τοῦ ἑνὸς, ἢ τοῦ ἄλλου διὰ νὰ προβιβάσῃ, ὅπως θέλει; Μήπως ἡ Ἐπανάστασις ἀποβλέπει μόνον τὸν Κύριον Ὑπουργόν; Ἡ Ἐπανάστασις εἶναι ἐδική μας· καὶ ἂν τὴν ὑπηρετῇ 30 ἔτη, δὲν δίδω τὸ δικαίωμα εἰς κἀνένα νὰ εἴπῃ, ὅτι ἡ Ἐπανάστασις εἶναι ἰδική του· ἡ Ἐπανάστασις αὕτη εἶναι τοῦ Ἔθνους ὅλου. Ἔρχεται λοιπὸν ἕνας Ὑπουργὸς καὶ λέγει· ἐγὼ γνωρίζω τὸν ἐπαναστάτην, ἐγὼ ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ τὸν διαθέσω. Τί νὰ διαθέσῃ; τὸ αἷμα τοῦ πτωχοῦ; Δὲν δύναται νὰ διαθέσῃ εἰς μίαν Ἐπανάστασιν οὐδεὶς, ὅποιον τίτλον καὶ ἂν φέρῃ, δὲν δύναται νὰ διαθέσῃ Ἐθνικὴν περιουσίαν, δὲν δύναται νὰ διαθέσῃ τιμὰς, δὲν δύναται νὰ διαθέσῃ βαθμοὺς, δὲν δύναται νὰ διαθέσῃ κανένα, εἰμὴ μόνον τὸ Ἔθνος εἶναι ἐκεῖνο, καὶ τὰς ὑπηρεσίας καὶ τὰ δικαιώματα μόνον τὸ Ἔθνος εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἠμπορεῖ νὰ τὰ ἐξετάσῃ, ὄχι ὁ καθένας κατὰ τὸ δοκοῦν αὐτῷ.

§180ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ὁμιλεῖτε ἀπὸ τὰς πρώτας ἡμέρας τῆς Ἐπαναστάσεως;

§181ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Δὲν ἀκούω τίποτε. Ἀπορῶ πῶς ὁ Κύριος Ζιμπρακάκης, ἐνῷ ἔκαμε μίαν ἐκτενῆ ἐξιστόρησιν τῆς καταστάσεως αὐτῆς, πῶς ὁ Κ. Ζιμπρακάκης, ὁ ὁποῖος δὲν στερεῖται, οὔτε τόλμης, οὔτε πατριωτισμοῦ, πῶς ἠμπόρεσε νὰ δικαιώσῃ, καὶ πῶς ἐθεώρησε ἀναγκαῖον νὰ προτείνῃ αὐτὴν τὴν γνώμην, ὅτι ἑνὸς ἑκατομμυρίου δαπάνη προσετέθη εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Δὲν εἶμαι φειδωλὸς, Κύριοι, εἰς τὴν ἀμοιβὴν τῶν ὑπηρετησάντων, εἶμαι μάλιστα ἴσως ἴσως πολὺ γενναῖος· ἀλλὰ κατ’ αὐτὸν τον τρόπον νὰ διαθέσῃ ἕνας ὑπουργὸς ἢ ἕνας ἄλλος, ἓν ἥμισυ ἑκατομμύριον κατὰ τὸ δοκοῦν αὐτῷ, σᾶς βεβαιῶ, ναὶ ἂς ᾖναι ὁποιοσδήποτε καὶ ἂν ᾖναι, θέλει.... πρέπει νὰ τιμωρηθῇ. Πρόκειται περὶ ὑπηρεσίας, Κύριοι, ἀνθρώπων ὑπηρετησάντων; Πηγαίνω παρέκει, δίδω ἀμοιβὴν εἰς τὰ παιδιά του τὴν γυναῖκά του, ἀλλὰ τὴν ἀμοιβὴν ταύτην θὰ τὴν δώσω ἐγὼ τὸ Ἔθνος, ὄχι ἕνας ὑπουργὸς, διότι κἀνένας ὑπουργὸς δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ βαθμολογήσῃ λοχαγὸν, ὑπολοχαγὸν, ἀνθυπολοχαγὸν καὶ καθεξῆς. Οἱ Πληρεξούσιοι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι φοβοῦνται νὰ εἴπουν τὴν ἀλήθειαν, κάμνουν κακά.

§182ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κανένα ὑπάλληλον ἐσυστήσατε εἰς τὸ ὑπουργεῖον;

§183ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Κύριοι, ἐστάθηκα 15 χρόνια βουλευτὴς, καὶ ὅταν ἐπήγαινα, τὸ ἔπερνα μὲ τὸ σπαθί μου. Δὲν ἐθώπευα τὸν Ὄθωνα, εἶμαι ἴσως ἴσως ἀπὸ τοὺς ὀλίγους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐθώπευσαν τὸν Ὄθωνα, καὶ ἀπὸ τὸ βῆμα τοῦτο, ὅταν οἱ ἄλλοι ἐκρύπτοντο ἐξέφερον φωνὴν, τὴν ὁποίαν ἠπείλησεν ὁ Ὄθων· καὶ ὑμεῖς οἱ ἴδιοι ἐλέγετε, μᾶς ἔβγαλες ἀπὸ τὴν ἐντροπήν· ἄλλοι ὅμως δὲν ἔλαβον τὸ θάῤῥος, καὶ ἂς εἶχον καὶ σπαθιὰ καὶ ἂς εἶχον καὶ διαβόλους. Ἀπὸ τὴν συζήτησιν αὐτὴν ἐβγῆκαν δύω τινά· πρῶτον ἐδείξατε τὴν ἀκολασίαν, ἡ ὁποία εἶναι νὰ σταματήσητε τοὺς προβιβασμοὺς, ν’ ἀμνηστεύσητε, οὕτως εἰπεῖν, τοὺς πράξαντας· ὄχι, Κύριοι, τὸ ἔργον δὲν εἶναι τυχαῖον, δὲν ἐπιβάλλει εἰς τὸν λαὸν βάρος ἂν ἐξοδεύωνται περισσότερα, δὲν εἶναι αὐτό· τὸ χειρότερον εἶναι ἡ παραλυσία τοῦ στρατοῦ. Ἡ αὐθαιρεσία ἡ παρανομία πρέπει νὰ δικασθῇ. Ἐν τῇ μεγαλειότητί της ἡ Συνέλευσις ἠμπορεῖ νὰ τοὺς ἀμνηστεύσῃ, πρέπει ὅμως νὰ τοὺς κρίνῃ ἀδεκάστως· πρέπει νὰ εὕρωμεν ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐβαθμολόγησαν, ὑπαγορευόμενοι ἀπὸ λόγους ἰσχυροὺς, ἐκείνους ὅλους, ὅπου δὲν ὑπηγορεύθησαν ἀπὸ λόγους ἰσχυροὺς, πρέπει νὰ τοὺς δικάσωμεν, καὶ ἄλλο ἀκόμη, πρέπει νὰ βάλωμεν τοὺς Ἕλληνας νὰ μὴν ὑπακούουν εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι τοὺς διέφθειραν, πρέπει νὰ κόψωμεν αὐτὸ τὸ μέσον τῆς διαφθορᾶς (θόρυβος). Λέγω λοιπόν· τὸ ἓν εἶναι τὸ νὰ ἐξετασθῶσιν οἱ λόγοι αὐτοὶ, τὸ δεύτερον εἶναι ἀπὸ σήμερον καὶ εἰς τὸ ἑξῆς οὐδεὶς βαθμὸς πρέπει νὰ δοθῇ, καὶ πᾶσα πρότασις βαθμολογίας πρέπει νὰ εἰσάγεται εἰς τὴν Συνέλευσιν, καὶ ἡ Συνέλευσις ν’ ἀποφασίσῃ. Κ. Ζιμπρακάκη, θὰ δικαιολογήσω καὶ νομικῶς τὴν πρότασίν σου. Αὐτὴ ἡ πρότασις ἐγένετο καὶ ὑπάρχει εἰς τὸ Σύνταγμα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐγράφη εἰς τὴν ἐποχὴν, ἡ ὁποία εἶναι γεγραμμένη εἰς τὴν ἱστορίαν μὲ ἀνεξαλείπτους χαρακτῆρας· εἶναι εἰς τὸ Σύνταγμα τοῦ Ἄστρους. Εἰς τὸ Σύνταγμα τοῦ Ἄστρους εἶναι ῥητὴ διάταξις, οἱ βαθμοὶ νὰ προτείνωνται ἀπὸ τὸ ἐκτελεστικὸν, καὶ τὸ βουλευτικὸν νὰ ἐπικυρώσῃ, ἂν θέλῃ. Βλέπετε λοιπὸν, ὅτι ἡ Συνέλευσις δὲν ἀναδέχεται ἓν δικαίωμα, ἓν ἔργον, τὸ ὁποῖον εἶναι ἰδικόν της, ἀλλὰ τὸ ἔργον αὐτὸ τὸ ἀνέθεσε τὸ Ἔθνος καὶ εἰς τὸ βουλευτικὸν Σῶμα, καὶ τὸ βουλευτικὸν Σῶμα εἶναι πολὺ κατώτερον ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν, καὶ ἡ Συνέλευσις ἔχει δικαιώματα πολὺ περισσότερα, διὰ νὰ ἀναδεχθῇ αὐτὸ τὸ ἔργον Προτείνω λοιπὸν νὰ διορισθῇ ἐπιτροπὴ ἀπὸ μὴ στρατιωτικούς· τὸ λέγω καθαρά....

§184ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Δὲν ἔχει τὴν ἐμπιστοσύνην.

§185ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Ὄχι! ἔχω ὅλην τὴν ὑπόληψιν, καὶ ὅσοι εἶναι ἐδῶ εἶναι καὶ φίλοι μου προσωπικοί. Δὲν εἶναι εἰς αὐτὴν ἐκείνην τὴν ὑποχρέωσιν ὁ Λύσανδρος, ὁ Γιάννης, ὁ Κώστας, εἰς τὴν ὁποίαν εἶναι ὁ Παῦλος, ὁ Δῆμος, ὁ Ἀποστόλης. Δὲν θέλω λοιπὸν νὰ τὸν βάλω εἰς τὴν δυσάρεστον θέσιν τὸν φίλον μου τὸν Κύριον Βαλτινὸν, τὸν φίλον μου τὸν Κύριον Ζιμβρακάκην, ἢ ἕνα ἄλλον, διὰ νὰ δικάσῃ τοῦτο· θὰ τὸ δικάσω ἐγὼ καὶ θὰ τὸ δικάσω ἐντίμως καὶ εἰλικρινῶς. Νὰ διορισθῇ ἐπιτροπὴ τῆς Συνελεύσεως ὀλιγάριθμος, ἡ ὁποία νὰ ἐξετάσῃ τοὺς διανεμομένους βαθμοὺς, νὰ φέρῃ ἐκεῖ εἰς τὴν ἕδραν τοὺς Κυρίους Ὑπουργοὺς, νὰ φέρῃ τὰ πρόσωπα τὰ κατάλληλα καὶ νὰ ἐξετάσῃ ὡς δικαστὴς ἀνέκκλητος ὡς πρὸς αὐτὰ, ἔκκλητος ὡς πρὸς τὴν Συνέλευσιν, καὶ νὰ ὑποβάλλῃ εἰς τὴν Συνέλευσιν, ποῖα εἶναι τὰ αἴτια, τὰ ὁποῖα ἔκαμον τοὺς ὑπουργοὺς νὰ προβιβάσουν καὶ νὰ δεχθοῦν ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ὑποστηρίζονται διὰ δόλου....

§186Κ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τοὺς προβιβασμοὺς αὐτοὺς μόνον ὁ ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν κάμνει, ἢ ὑποβάλλει εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὁλόκληρον;

§187ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Νὰ σᾶς εἴπω κάτι ἄλλο. Τώρα, τώρα....Νὰ σᾶς εἴπω, Κύριοι, ἐνθυμεῖσθε, ὅτε ὡμίλησα εἰς τὸ περὶ οἰκονομίας, ὅτι ἐθεώρησα, ὅτι τοὺς προβιβασμοὺς αὐτοὺς τοὺς μετεχειρίσθη, ὄχι ἀπὸ λόγους δικαιοσύνης, ὄχι ἀπὸ λόγους ἱκανότητος, ἀλλ’ ἀπὸ λόγους διαφθορᾶς ἐν τῷ συμφέροντί του ὁ Ὄθων, ἐνθυμεῖσθε; ἔρχομαι εἰς αὐτὸ τὸ ζήτημα· οἱ γενόμενοι προβιβασμοὶ ἀπὸ τὸν Βότσαρην νὰ ἐξετασθῶσι καὶ αὐτοί, καὶ ἂν ἡ ἀνάγκη τῆς ὑπηρεσίας ὑπηγόρευσεν αὐτοὺς τοὺς προβιβασμούς, ἡ ἐπιτροπὴ νὰ τοὺς ἀναθέσῃ εἰς τὴν Συνέλευσιν, καὶ αὐτὴ νὰ δικάσῃ. Ὁδηγίαι δὲ νὰ δοθῶσιν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν τοὺς ὑπάρχοντας κανονισμοὺς, τὰ διατάγματα καὶ τοὺς νόμους διὰ νὰ δικάσῃ εἰλικρινῶς.

§188ΚΑΛΟΣ. Ἂν καὶ μὴ φορολογούμενος, προκειμένου περὶ ζητήματος, ἀφορῶντος τὸ Δημόσιον, ἀφορῶντος τὸ μέλλον τῆς Πατρίδος, ἔχω, φρονῶ, τὸ δικαίωμα νὰ φέρω τὸν λόγον· ὅπως ὁ Κύριος Λύσανδρος ὡς φορολογούμενος σᾶς εἶπε, τοῦτο μᾶς ἐνδιαφέρει, οὕτως ἠμποροῦν νὰ ἔλθουν καὶ ἄλλοι, ὅταν πρόκηται περὶ τῆς Ἐπαναστάσεως ἐνδιαφέρει τὴν Ἐπανάστασιν (θόρυβος καὶ ἀποδοκιμασίαι). Ὀφείλομεν, Κύριοι, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου νὰ ἐκφράζωμεν λόγους, οἵτινες δύνανται νὰ ἔχωσιν ἀποτελέσματα πρακτικὰ, νὰ δύνανται νὰ φέρωσι τὴν θεραπείαν τοῦ κακοῦ, καὶ ὄχι τὴν ἐπαύξησιν τοῦ κακοῦ. Ὁ λόγος εἶναι περὶ οἰκονομίας, ἀλλ’ οἰκονομίας δικαίας, συμβιβαζομένης μὲ τὴν κατάστασιν τῶν πραγμάτων μὲ τὸν σκοπὸν τῆς ἐπαναστάσεως, μὲ τὴν διατήρησιν τῆς τάξεως. Ὁ προαγορεύσας πρῶτος Κύριος Ζιμβρακάκης σᾶς ἐξέθεσε τὴν κατάστασιν τοῦ στρατοῦ.

§189ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Ἐμὲ θὰ ἔχῃ σύντροφον ὁ στρατὸς, ὄχι ἐσέ.

§190ΚΑΛΟΣ. Ὁ Κύριος Ζιμβρακάκης σᾶς ἐξήγησε τὴν κατάστασιν τοῦ στρατοῦ. Βεβαίως εἰς ἐμὲ τὸν πολίτην δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔλθω εἰς ἐξηγήσεις περὶ τῆς καταστάσεως τοῦ στρατοῦ. Ἀλλὰ σᾶς λέγω, Κύριοι, ὅτι, ἐὰν καθ’ ὅλου ἀποδειχθῶσι καλαὶ αἱ παρατηρήσεις τοῦ Κυρίου Ζιμπρακάκη καὶ πραγματοποιηθῶσιν οἱ λόγοι του, ἴσως αὐτὸς οὗτος ἔλθῃ εἰς τὸ βῆμα καὶ κάμῃ ἐπερωτήσεις κατὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, διατὶ παρέλειψεν ἐπαναστάτας, καὶ ἔφερε βαθμολόγους θεωρουμένους δῆθεν ἀντεπαναστάτας. Ἐὰν περιωρίζετο ὁ ἐπερωτήσας τὸν Ὑπουργὸν εἰς ὅ,τι αὐτὸς ἔπραξε παρὰ τὰ κανονισμένα καὶ παρὰ τὰς πολιτικὰς ἀνάγκας, τότε βεβαίως καὶ ἐγὼ ἤθελα συμφωνήσει μετ’ αὐτοῦ, ὅτι ἔχει δίκαιον. Ἀλλ’ ἦλθεν εἰς θεωρίας, τὰς ὁποίας ὅλοι ἴσως ἀποδεχόμεθα, ἀλλὰ δὲν δυνάμεθα, δὲν πρέπει νὰ ἐφαρμόσωμεν. Πραγματικῶς ἐγένοντο παρεκτροπαὶ, ἀλλ’ ἐγένοντο χάριν μιᾶς ἐπαναστάσεως, μιᾶς ἀνωμαλίας, ἕνεκα τῆς ὁποίας κατέχομεν ἤδη αὐτὴν τὴν θέσιν τοῦ Πληρεξουσίου· ἡ τοιαύτη ἀνωμαλία ἔφερε τὴν ἀνωμαλίαν τοῦ στρατοῦ· δὲν ἠδύνατο μήτε ἡ Προσωρινὴ, μήτε ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις νὰ μείνῃ ἐντὸς τῶν στενῶν ὁρίων, τὰ ὁποῖα διαγράφουσιν οἱ ὑπάρχοντες νόμοι καὶ τὰ καταστατικὰ τοῦ στρατοῦ.

§191ΔΑΓΡΕΣ. Ἡ ἀταξία ἔφερε τὴν Συνέλευσιν ἐδῶ;

§192ΚΑΛΟΣ. Ναὶ, ἡ ἀνατροπὴ τοῦ παρελθόντος. Καὶ πῶς θέλετε, Κύριοι; Ἡ Προσωρινὴ ἐκείνη Κυβέρνησις ἠδύνατο νὰ μὴ πράξῃ τι ἐναντίον τοῦ Νόμου, ἐναντίον τοῦ καταστατικοῦ περὶ στρατοῦ; Ἂν ἔπρεπε καὶ πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ καταστατικὸν ἐκεῖνο, ἴσως οἱ περισσότεροι τῶν ἐν τῇ συνελεύσει ταύτῃ εὑρισκομένων ἀξιωματικῶν νὰ ἀφήσωσι τὴν κεφαλήν των ἀλλοῦ! Ἀλλ’ ὄχι δὲν ἔπρεπεν! Οὔτε τότε, οὔτε σήμερον, δὲν πρέπει νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἡ Προσωρινὴ Κυβέρνησις καθὼς καὶ ἡ σημερινὴ δὲν ἠδύνατο νὰ πράξῃ προβιβασμούς· ὀφείλομεν νὰ ἐξετάσωμεν τοῦτο ὄχι μὲ αὐστηρότητα· ἀλλ’ ὑπὸ τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν, καὶ ἐὰν ἐδικαιοῦτο νὰ κάμῃ προβιβασμούς· ἐπῆλθεν ἡ δαπάνη, ἐπηύξησεν ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους διὰ τῶν προβιβασμῶν, ἀλλ’ ἡ δαπάνη αὐτὴ εἶναι μικρὰ χάριν τοῦ μέλλοντος, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ καθιερωθῇ διὰ τῆς μεταβολῆς· εἶναι προτιμότερον νὰ δαπανῶμεν ἔστω καὶ παρὰ τὴν δύναμίν μας, παρὰ νὰ μείνωμεν εἰς τὸ παρελθόν· ἐὰν δὲν ἤρχετο αὐτὴ ἡ κατάστασις, βεβαίως δὲν ἤρχετο καὶ ἡ σημερινὴ ἡμέρα. Δὲν ἐζήτησαν οἱ ἐπαναστάται δικαιώματα καὶ ἀμοιβὰς, ὡς σᾶς εἶπον τινὲς, ἀπήτησαν δικαιοσύνην. Ἐάν τινες τῶν ἀξιωματικῶν ἐπροβιβάσθησαν, διότι παρηγκωνίσθησαν ἀπὸ τὸ παρελθὸν σύστημα, ἐὰν προχθὲς ἐγένοντο προβιβασμοὶ, ἐγένοντο διὰ λόγους ὑπηρεσίας. Αἱ θέσεις δὲν πρέπει νὰ μένωσι κεναὶ, διότι, ἂν ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις δὲν πληρώσῃ ταύτας, αὔριον θὰ ἐπαναφέρῃ μία ἄλλη τοὺς κατ’ ἀνάγκην καὶ δίκαιον ἀπομακρυνθέντας· ἦτον ἐντὸς τῶν δικαιωμάτων τοῦ ὑπουργοῦ νὰ προβιβάσῃ τινάς. Ἓν μόνον βλέπω, ἀλλὰ δὲν γνωρίζω, κατὰ πόσον εἶναι ἀληθές. Ὅταν κατὰ πρῶτον ἐπροβιβάσθησαν τρεῖς, οἱ μὲν εἶχον σειρὰν, ὁ δὲ ἦτο πέμπτος ἢ ἕκτος, τί δὲ συμβαίνει μετὰ ταῦτα; Ἔρχεται ὁ Ὑπουργὸς καὶ προβιβάζει ἄλλους 9, ὅπως δικαιολογήσῃ τὴν πρώτην πρᾶξίν του. Ἐπερίμενα τὸν Κ. Ζιμβρακάκην νὰ κάμῃ ῥητὴν τὴν διάκρισιν· αὐτὸ, ὅπερ ἦτο τὸ κύριον θέμα, ὁ Κ. Ζιμπρακάκης τὸ παρέλειψε· ἦλθεν εἰς γενικὰς θεωρίας, τὰς ὁποίας σήμερον δὲν δυνάμεθα νὰ ἐφαρμόσωμεν. Αἰτία τῆς καταστάσεως ταύτης εἰς τὸν στρατὸν καὶ τῶν μεταβολῶν εἶναι ἡ πολιτικὴ κατάστασις· ὅπως ἐγένοντο ἐν τῇ κοινωνίᾳ μεταβολαί τινες, οὕτως ἐγένοντο καὶ εἰς τὸν στρατὸν ἀταξίαι ἐν μέρει. Μὴ ταράττεσθε, ὅταν λέγω, ὅτι ἡ καταστροφὴ τοῦ παρελθόντος μᾶς ἔφερεν ἐδῶ· καὶ ὅταν λέγῃς, Κ. Λύσανδρε, ὅτι εἶσαι φορολογούμενος, καὶ ὡς τοιοῦτος δύνασαι νὰ λαλῇς, σοῦ λέγω, ὅτι ἔχω περισσότερα δικαιώματα ἀπὸ σέ.

§193ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Κ. Καλὲ, σὺ ἐμπιστεύθης....

§194ΚΑΛΟΣ. Δὲν ἐμπιστεύθην ποτὲ (θόρυβος). Κύριοι, βεβαίως σήμερον τὸ Ὑπουργεῖον δὲν δύναται ν’ ἀπονείμῃ βαθμοὺς, διότι ἡ ἀπονομὴ τῶν βαθμῶν συναπάγεται βάρη διαρκῆ· ὁ βαθμολογούμενος ἀποκτᾷ δικαιώματα συντάξεως· καὶ ἐπειδὴ τὸν νόμον σήμερον τὸν καθιεροῖ ἡ Συνέλευσις φρονῶ καὶ ἐγὼ, ὅτι ἡ Προσωρ. Κυβέρνησις, εἴτε καλῶς, εἴτε κακῶς ἔπραξε τὸ τοιοῦτον, εἶναι συγγνωστέα καθόσον ἐφρόνει, ὅτι τῇ ἐδόθη μὲ τὴν ἐκτελεστικὴν καὶ ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία· ἀλλ’ ἀπὸ τῆς Συνελεύσεως καὶ ἐντεῦθεν φρονῶ, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον δὲν δύναται νὰ προβιβάσῃ καὶ ἐν ἀνάγκῃ ἀκόμη τῆς ὑπηρεσίας ἀξιωματικοὺς, χωρὶς νὰ ζητήσῃ τὴν συγκατάθεσιν τῆς Συνελεύσεως. Θὰ μοὶ εἴπητε ὅτι τὸ ὑπουργεῖον ἀποῤῥέει ἀπὸ τὴν πλειονοψηφίαν τῆς Συνελεύσεως, καὶ πᾶν ὅ,τι πράττει, τὸ πράττει ἡ πλειονοψηφία· δὲν ἔχει ὅμως οὕτω τὸ πρᾶγμα, διότι τὸ πρῶτον εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἀποῤῥέει ἐκ τῆς πλειοψηφίας, τὸ δεύτερον ὄχι, διότι πλειονοψηφία κυμαίνεται καὶ μεταβάλλεται καθέκαστην, καὶ προσέτι ὅτι αἱ πράξεις, αἵτινες ἀντιβαίνουσιν εἰς τὸ κοινὸν συμφέρον καὶ βλάπτωσιν ἄλλα συμφέροντα μερικὰ ἢ γενικὰ, δὲν εἶναι ἀποδεκτέαι παρὰ τῆς Συνελεύσεως, ἀλλὰ καὶ τοὺς τελευταίους προβιβασμοὺς ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ἐξετάσῃ. Καθόσον ἀφορᾷ τὸ παρελθὸν δικαιοῦται ἡ Συνέλευσις νὰ ἐξετάζῃ τὰς βαθμολογίας, ἀλλὰ σᾶς λέγω, ὅτι δὲν σᾶς συμφέρει νὰ τὸ ἐξετάσητε, διότι τὶ θὰ κάμετε; Δὲν ἔπρεπε βέβαια νὰ κάμῃ τόσους προβιβασμοὺς ἡ Προσ. Κυβέρνησις, ἀλλὰ σήμερον ἂν θελήσητε ν’ ἀνατρέψητε τὰς πράξεις τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης, ἀνατρέπετε τὰς βάσεις τὰς τάξεως. Ἡ Προσωρ. Κυβέρνησις ἐνόμισεν ἑαυτὴν ἱκανὴν καὶ νὰ νομοθετῇ δυνάμει τῆς ἐξουσίας ἐκείνης, τὴν ὁποίαν κακῶς ἴσως ἐνόμισε τότε, ὅτι ἔλαβε παρὰ τοῦ λαοῦ. Ἐὰν δὲ ἀπένειμεν εἰς τοὺς πολίτας βαθμούς τινας, τοῦτο δικαιούμεθα νὰ ἐξετάσωμεν καὶ νὰ κηρύξωμεν τὸν Ὑπουργὸν αἴτιον καταχρήσεως, οὐχὶ δὲ καὶ νὰ ἀφαιρέσωμεν τὸν ἀπονεμηθέντα βαθμόν· ἔχει ἡ Ἐθνικὴ Συνέλευσις τὴν ἀπόλυτον κυριαρχίαν, ἀλλὰ δὲν συμφέρει, δὲν πρέπει, ἕνεκα τῆς πολιτικῆς ἀνάγκης, νὰ προβῇ εἰς μέτρα αὐστηρὰ, δυνάμενα εἰς τὰς σημερινὰς μάλιστα περιστάσεις, καθ’ ἃς πανταχόθεν ἐπιζητεῖται ἡ διατάραξις τῆς τάξεως, καὶ ἡ διὰ παντὸς τρόπου ἀποτυχία τῆς ἐπαναστάσεως, νὰ ἔχωσιν ὀλεθρίας διὰ τὸ μέλλον συνεπείας.

§195ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κύριοι, ἐὰν ἐλυπήθην ποτὲ, ὅτι ἀντὶ ἄλλου σταδίου ἐξέλεξα τὸ στρατιωτικὸν, σᾶς λέγω εἰλικρινῶς, ὅτι σήμερον ἐλυπήθην· ἐλυπήθην δὲ, Κύριοι, διότι ὁσάκις ἔρχεται ζήτημα στρατιωτικὸν εἰς τὴν κρίσιν ἡμῶν, βλέπω μετὰ λύπης, ὅτι ὅλοι ὅσοι κατὰ καλὴν τύχην δὲν εἶναι στρατιωτικοὶ (θόρυβος), πολλοὶ τέλος πάντων, οἵτινες κατὰ καλὴν τύχην δὲν εἶναι στρατιωτικοὶ, θεωροῦσι, δὲν ξεύρω πῶς, ἀλλὰ πραγματικῶς, θεωροῦσι τὸν στρατὸν τῆς Ἑλλάδος κηφῆνας τρεφομένους (ἀποδοκιμασία, ὄχι, ὄχι).

§196ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Ἔτζι μᾶς θεωροῦσιν.

§197ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ὁ Κύριος Λύσανδρος Βιλαέτης ἀπὸ τοῦ βήματος καὶ τῆς θέσεώς του εἶπεν, ἡμεῖς οἱ φορολογούμενοι ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλήσωμεν, καὶ ἑπομένως ἐννοεῖ ὄχι οἱ κηφῆνες στρατιῶται (ἀποδοκιμασία).

§198ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡ. Ὄχι ὄχι δὲν τὸ εἶπεν.

§199ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἡμεῖς οἱ φορολογούμενοι ἀπὸ τὸν ἱδρῶτα, τὸν ὁποῖον ζῆτε ἐσεῖς οἱ στρατιῶται, μάλιστα ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλήσωμεν. Κύριοι, ἐπιθυμῶ, ἕκαστος τῶν πληρεξουσίων ἐρχόμενος εἰς τὸ βῆμα νὰ μετρᾷ τοὺς λόγους του.

§200ΔΑΓΡΕΣ. Μετρήσατε τοὺς ἰδικούς σας, Κύριε, πρῶτον.

§201ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ὡραιότατα ἔθεσε τὸ θέμα ὁ προλαλήσας. Ὁ Κύριος Ζιμπρακάκης δὲν ἦλθε νὰ κατηγορήσῃ τὸν Κύριον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, οὔτε ἠθέλησε ν’ ἀναμίξῃ εἰς τὴν κατηγορίαν του τὸν παύσαντα νὰ ὑπάρχῃ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν Κύριον Μαυρομιχάλην. Ὁ Κύριος Ζιμπρακάκης ἦλθε καὶ ἔθεσεν ὑπ’ ὄψιν τῆς Συνελεύσεως τὰς κατ’ αὐτὸν κρίσεις ἐπὶ τῆς καταστάσεως τοῦ στρατοῦ. Κύριοι, θὰ μὲ συγχωρήσητε, ὑπάρχουσι πολλὰ ζητήματα, τὰ ὁποῖα εἰδικοὶ καὶ ὄχι ὅλοι οἱ ἄνθρωποι δύνανται νὰ τὰ γνωρίζουν. Οὐδέποτε ὑπάρχουσι ζητήματα φορολογικὰ, σιωπῶ. Ἐπεθυμοῦσα καὶ εἰς τὰ στρατιωτικὰ νὰ τείνωμεν τὸ οὖς, ὅσοι δὲν γνωρίζομεν κατὰ βάθος τὸν στρατιωτικὸν ὀργανισμὸν, καὶ νὰ κρίνωμεν μετὰ ταῦτα. Κύριοι, ἀληθῶς ὑπάρχουν νόμοι ὀργανικοί· ἐκ τῶν νόμων τῶν στρατιωτικῶν τῶν ὀργανικῶν προκύπτουσι τὰ καταστατικὰ ἑκάστου σώματος καὶ τάγματος, καὶ εἰς τὰ καταστατικὰ ταῦτα διατάγματα ἐμφαίνεται ὅλος ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀξιωματικῶν καὶ ὁ βαθμὸς ἑκάστου· μεταξὺ ὅμως ὅλων τούτων, ὅσοι θέλετε νὰ μοὶ χαρίσητε τὴν προσοχήν σας, θέλετε ἀνεύρει, ὅτι, ἐὰν ὑπάρχωσι διάφοροι κλάδοι, ἐὰν ὑπάρχωσι διάφορα ἐν τῷ στρατῷ καταστήματα, ἂν ὑπάρχωσι φρουραρχεῖα, ἄλλα καὶ ἄλλα τοῦ στρατοῦ ἐκπαιδευτήρια, ἀξιωματικοὶ τοῦ πεζικοῦ, τοῦ πυροβολικοῦ, ἀξιωματικοὶ τοῦ ἱππικοῦ τὰ διευθύνουν· ἕπεται λοιπὸν Κύριοι, ὅτι εἰς τὸν γενικὸν κατάλογον τῶν ἀξιωματικῶν, τὸν ὁποῖον παρουσιάζουσι, ὀφείλομεν νὰ μὴ περιοριζώμεθα εἰς τὸ ὅπλον. Ἐὰν ὑπάρχουν ἀξιωματικοὶ τοῦ πυροβολικοῦ, δὲν πρέπει νὰ περιορισθῶμεν, ἂν ἐξετάσωμεν τὰ καταστατικὰ διατάγματα τοῦ πυροβολικοῦ, καθόσον ἀξιωματικοὶ τοῦ πυροβολικοῦ ἀσχολοῦνται καὶ ἔξω τοῦ σώματος, τὸ αὐτὸ δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν καὶ δι’ ἀξιωματικοὺς τοῦ πεζικοῦ καὶ τοῦ ἱππικοῦ. Κύριοι, μοὶ ἐφάνη λίαν παράδοξον σήμερον νὰ ἐπιτιθέμεθα κατὰ τοῦ Ὑπουργοῦ, σήμερον νὰ λέγωμεν εἰς τοὺς Ὑπουργοὺς, διὰ τί προβιβάζετε; ἐνῷ ἡμεῖς οἱ ἴδιοι, Κύριοι, χθὲς τοῖς ἐδώσαμεν τὸ δικαίωμα τοῦτο. Μὴ ἐπιτιθέμεθα κατὰ τῶν ὑπουργῶν, Κύριοι! ἀλλὰ ἐπιθυμητέον, ὁσάκις ψηφοφοροῦμεν, νὰ μὴ ἀπατώμεθα ἴσως τόσον ταχέως. Ὅταν κατεστρώσωμεν τὰ δικαιώματα τῆς Κυβερνήσεως, Κύριοι, λόγος ἐγένετο, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἔχῃ τὸ δικαίωμα τοῦ προβιβασμοῦ εἰς τὸν στρατὸν καὶ ἀπολύτως μεγάλη πλειονοψηφία τῆς Συνελεύσεως εἶπεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀνάγκη νὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα τοῦτο. Ἐλύθη δὲ τοῦτο ὑπὲρ τῆς Κυβερνήσεως, διότι ἐγὼ αὐτὸς ὡμίλησα καὶ μὲ ὑπεστήριξεν ὁ συνταγματάρχης Κύριος Κορωναῖος, διότι σᾶς εἴπαμεν, ὅτι οὐδεὶς προβιβασμὸς εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἐκτὸς τῶν διοργανικῶν διαταγμάτων, ἐκτὸς τῶν νομοθετημένων θέσεων· ἂν ποτὲ ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἐνεργήσῃ τοιοῦτόν τι, ὑποπίπτει καὶ αὐτὸς Κύριοι, ὄχι μόνον εἰς τὴν ἐπιθεώρησιν τῆς Συνελεύσεως, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν καταδίκην, ἐὰν ᾖναι ἀνάγκη, ὅπως ἕκαστος Ὑπουργὸς ὑπόκειται εἰς δίκην καὶ καταδίκην διὰ πᾶσαν πρᾶξιν ἣν ἤθελεν ἐνεργήσει ἐκτὸς τῆς δικαιοδοσίας του. Αὐτὸ σᾶς εἴπαμεν, Κύριοι, καὶ τότε καὶ ἀπεφάνθη ἡ Συνέλευσις, οὐδέποτε μᾶς δοθῇ ἀφορμὴ ἐδῶ εἴμεθα ἡμεῖς νὰ τὰ περιστείλωμεν. Ἀλλὰ, Κύριοι, πραγματικῶς ἐὰν ἐξετάσωμεν τὸ ζήτημα ὑπὸ τυχαίαν ἔποψιν, πλῆθος ἀξιωματικῶν ὑπάρχει, ἂν τὸ ἐξετάσωμεν λέγω τυχαίως θὰ παραξενευθῶμεν πῶς γίνονται προβιβασμοί· σᾶς λέγω λοιπὸν μετὰ θάῤῥους, ὅτι πάντοτε ἡ Κυβέρνησις θὰ δύναται νὰ προβιβάσῃ, διότι ἑκάστοτε θὰ τῆς παρουσιάζηται περίστασις, καὶ ἂν ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν προβιβάζῃ, πιστεύω, ὅτι εἶναι ὀλιγώτερον μεμπτέος τῶν Ὑπουργῶν ἐκείνων, οἵτινες ἐνδίδοντες εἰς τὴν πίεσιν τοῦ ἑνὸς καὶ τοῦ ἄλλου παύουσιν οἰκονομικοὺς ἐφόρους, ταμίας, νομάρχας, εἰσαγγελεῖς καὶ ἄλλους.

§202ΠΟΛΛΟΙ. Κανείς.

§203ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κύριοι, ὀφείλομεν ν’ ἀναγνωρίσωμεν τοῦτο, ὅτι καὶ ὁ πεσὼν Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν Κύριος Μαυρομιχάλης οὐδεμίαν ἀμοιβὴν εἰς τὴν ἐπανάστασιν ἔλαβε, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ σῶμα τῶν Κυρίων ἀξιωματικῶν. Οἱ ἀξιωματικοὶ ἐκεῖνοι, ὅσους εἶχα τὴν τιμὴν νὰ τοὺς ὁμιλήσω, ἐνόμισαν πάντοτε, ὅτι δὲν ἐξεπλήρωσαν, εἰμὴ τὸ πρὸς τὴν πατρίδα καθῆκον, οὐδεμίαν ἀπαίτησιν ἔχει οὐδεὶς τῶν Κυρίων ἐκείνων ἀξιωματικῶν, τὸ λέγω μετὰ θάῤῥους, διότι εἶμαι βέβαιος, οὐδεμίαν περὶ προβιβασμοῦ περὶ προαγωγῆς ἑαυτῶν ἔκαμεν ἀπαίτησιν. Ὅταν ὑπῆρχεν ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις, ἐγὼ αὐτὸς ἐζήτησα καὶ ἡ Συνέλευσις δὲν παρεδέχθη, εἶναι σημειωμένον εἰς τὰ πρακτικὰ, νὰ ἔλθῃ ὁ τότε ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν διὰ νὰ ἀπαντήσῃ καθόσον ἀφορᾷ τοὺς τότε γενομένους εἰς τοὺς κατωτέρους βαθμοὺς τῶν ἀξιωματικῶν προβιβασμοὺς, τοὺς τῶν ἀνθυπασπιστῶν ἐννοῶ Κύριοι, καὶ πάλιν ἐπαναλαμβάνω, τότε ἦτον μεμπτέος ὁ τότε Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, τώρα ὅμως δὲν εἶναι, διότι ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, Κύριοι, ἦλθε καὶ σᾶς εἶπεν εἰς τὴν οὕτως γενομένην περιληπτικὴν λογοδοσίαν του, τὸ εἶπε μετὰ θάῤῥους καὶ οὐδεὶς τῷ ἀντεῖπεν, εἶπεν, ὅτι ἡ ἐπανάστασις μὲ ὑπεχρέωσε νὰ κάμω προβιβασμοὺς πολλοὺς εἰς τὰς τάξεις τῶν ὑπαξιωματικῶν καὶ ἐκ τῶν ὑπαξιωματικῶν εἰς τὰς τάξεις τῶν ἀνθυπασπιστῶν. Κύριοι, ἐγὼ ἤμην καὶ εἶμαι πάντοτε ὁ κατήγορος τοῦ Κ. Μαυρομιχάλη, σήμερον ὅμως ἀναγκάζομαι νὰ ὁμιλήσω ὑπὲρ αὐτοῦ, διότι διὰ τῆς σιωπῆς της τότε ἡ Συνέλευσις παρεδέξατο τὰ γεγονότα.

§204ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Δὲν τὰ παραδέχθη.

§205ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κύριοι, εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἐκτὸς τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ τῆς ἐνεργετικῆς ὑπηρεσίας ὑπάρχει πληθὺς ἀξιωματικῶν. Εἶναι ἀνάγκη, Κύριοι, νὰ λέγωμεν μετὰ θάῤῥους τὰς πεποιθήσεις μας, οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι, δὲν ἠξεύρω πῶς, εὑρίσκονται ἐκτὸς τῶν τάξεων, ἀλλ’ οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι, Κύριοι, ἂν ἐξετάσωμεν πλησιέστερα τὸ πρᾶγμα, δύνανται νὰ διαιρεθῶσιν εἰς κατηγορίας· τῶν ἀξιωματικῶν τούτων, Κύριοι, πολλοὶ τυχαίως, παραδόξως εὑρέθησαν ξένοι τοῦ κινήματος· λέγω τυχαίως καὶ λέγω πολλοὶ, καὶ ἠξεύρετε διὰ τὶ; τὸ λέγω πάλιν μετὰ θάῤῥους, διότι ὅλοι ὅσοι εἶχον τὴν τόλμην νὰ ἀναδεχθῶσι τὴν ἐν τῷ στρατῷ μύησιν τῶν ἐπαναστατικῶν ἀρχῶν, κατέφυγον εἰς τὴν τάξιν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐδύναντο νὰ κλονίσωσι τὴν ἀρχὴν τοῦ στρατοῦ πρὸς τὴν πειθαρχίαν καὶ ὑπακοήν. Γνωρίζω ἄνθρωπον, Κύριοι, τὸν ὁποῖον δὲν ἐπιθυμῶ νὰ ὀνομάσω, ὅστις ἔσχε τὸ θάῤῥος, νὰ συγκινήσῃ ὁλόκληρον τάγμα, χωρὶς νὰ καταφύγῃ εἰς οὐδένα τῶν 20 ἢ 30 ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι διηύθυνον τὸ τάγμα ἐκεῖνο, ἀλλ’ οἱ ἀξιωματικοὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι τὴν ἐπαύριον τοῦ κινήματος ἐνόμισαν, ὅτι δύνανται νὰ λάβωσι μέρος εἰς τὴν διοίκησιν τοῦ σώματος ἐκείνου, (αὐτὸ ἔγινε καὶ ἀλλοῦ, ἦτον ἀνάγκη νὰ μείνωσιν ἔξω τοῦ σώματος ἦτον ἀνάγκη, διότι ἡ κατάστασις τοῦ στρατοῦ ἦτον τοιαύτη, πίστιν ἴσως ἴσως οἱ στρατιῶται δὲν ἐδύναντο νὰ ἔχωσιν εἰς αὐτοὺς καθόσον οἱ στρατιῶται δὲν ἐδύναντο νὰ ἐμβλέψωσι παρὰ εἰς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα πρὸ τῶν ὀφθαλμῶν αὐτῶν ἐγίνοντο, ἔβλεπον τὸν δεῖνα ἀξιωματικὸν λαβόντα τὴν πρωτοβουλίαν νὰ ἀφαρπάσῃ τὸ σῶμα, ἐνόμισαν, ὅτι ὅλοι οἱ ἄλλοι ἦσαν ἐχθροὶ τοῦ κινήματος· αὐτὸ ἦτο μία ἀπάτη, ἀλλ’ ἀπὸ τὴν ἀπάτην ἐκείνην δὲν ἐδύναντο οἱ συνωμόται ἀξιωματικοὶ νὰ ἐξαγάγωσι διὰ μιᾶς τὸν στρατόν. Λοιπὸν, Κύριοι, ἡ κατηγορία τῶν ἀξιωματικῶν βέβαια σιγὰ σιγὰ ἔπρεπε νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὰς τάξεις, ἡ κατηγορία αὕτη τῶν ἀξιωματικῶν πιστεύω, ὅτι θέλει ἐπανέλθει ταχέως, διότι ὁ ὑπουργὸς τῶν στρατιωτικῶν πρὸ ἡμερῶν ἀκόμη ἔχει ἐπ’ αὐτὸ τοῦτο συστημένην ἐπιτροπήν. Ὑπάρχει ὅμως, Κύριοι, μεταξὺ τῶν ἀξιωματικῶν, τῶν ἔξω οὕτως εἰπεῖν τῶν πραγμάτων, καὶ τάξις μὴ δυναμένη ἴσως ποτὲ νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὰ πράγματα· τοῦτο ἡ ἐπιτροπὴ ἐκείνη ἐν τῇ εὐθύνῃ της θὰ ὁρίσῃ ἐξακριβόνουσα βεβαίως τὰ πράγματα. Βλέπετε λοιπὸν, ὅτι καθόσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς τάξεως, τῆς θέσεως τῶν ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἔξω τῶν πραγμάτων, τὸ ὑπουργεῖον πρὸ ἡμερῶν ἐπελήφθη καὶ οὕτως εἰπεῖν ἐπρόλαβε τὴν ἐπιθυμίαν τῆς Συνελεύσεως. Καθόσον δὲ ἀφορᾷ τοὺς γενομένους ὑπεραρίθμους προβιβασμοὺς, ὡς καὶ πρὶν εἶπον, ἡ Συνέλευσις βεβαίως ἔχει ἄπειρα καὶ ἀπόλυτα τὰ δικαιώματά της, ἂς κρίνῃ καὶ ἀποφασίσῃ. Εἶπον καὶ πρὸ ὀλίγου, ὅτι ἤμην κατήγορος τοῦ Κ. Μαυρομιχάλη, ἔρχομαι καὶ τὸν ὑπερασπίζομαι. Ὁ Κύριος Μαυρομιχάλης ἐνήργησεν εἰς τὰς τάξεις τῶν ἀνθυπασπιστῶν πλείστους ὅσους προβιβασμούς· τὴν ἀρχὴν τοῦ σκανδάλου τούτου, Κύριοι, ἂς τὸ ὁμολογήσωμεν, τὴν ἔδωσαν ὅσοι ἐνόμισαν, ὅτι ἦτον ἀπόλυτος ἀνάγκη, ἀπόλυτος καὶ ταχεῖα νὰ ἀποδοθῇ δικαιοσύνη εἰς τὴν τάξιν ἐκείνων, οἵτινες ὑπηρέτησαν τὴν πατρίδα δι’ ἔργου καὶ ἐβοήθησαν τοὺς συνωμότας ἀξιωματικοὺς, ἐννοεῖται, ὅτι ὁμιλῶ περὶ τῶν ὑπαξιωματικῶν· ἡ ἰδέα λοιπὸν, Κύριοι, δὲν ἦλθεν εἰς τὸν ὑπουργὸν, ἀλλ’ ἂς ὁμολογήσωμεν ἐπεβλήθη ἀπὸ τὰς περιστάσεις, ἀπὸ τὰς πιέσεις τῶν ἐπαναστατῶν. Ἐὰν μετὰ ταῦτα Κύριοι, τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν μετὰ τοὺς πρώτους προβιβασμοὺς ἐν τῷ στρατῷ ἐνήργησαν δευτέρους προβιβασμοὺς ἢ καὶ τρίτους, τοῦτο ἦτο καθαρὰ τῆς ὑπηρεσίας ἐνέργεια· ἐθεωρήθησαν πλεῖστοι ἀδικηθέντες, ὁ ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, πιστεύω τοὐλάχιστον ὅτι τοὺς μετὰ ταῦτα προβιβασμοὺς τοὺς ἐνήργησεν ἐπὶ τῇ βάσει γνωμοδοτήσεως ἐπιτροπῆς διαταχθείσης τὴν ἐπανόρθωσιν τῶν τυχὸν ἀδικημάτων. Βλέπετε λοιπὸν, ὅτι δὲν μένει ἐκκρεμὲς παρὰ μόνον τὸ ζήτημα τοῦ λόχου τῶν ἀπομάχων, καὶ περὶ τούτου οὐδὲν λέγω. Τὸ περὶ τοῦ λόχου τῶν ἀπομάχων, Κύριοι, εἶναι ἓν ζήτημα λίαν σπουδαῖον. Μοὶ γίνεται παρατήρησις, ὅτι καὶ ἐκ τῆς τάξεως τῶν πολιτῶν ἐγένοντο προβιβασμοὶ καὶ κατατάξεις εἰς τὸν στρατόν· ἐὰν ἐγένοντο εἰς τὸν στρατὸν κατατάξεις λόγῳ ἀμοιβῆς, ὁ Ὑπουργὸς τῶν στρατιωτικῶν ὁ τότε προσκαλούμενος θὰ δώσῃ ἀπολογίαν, καὶ μετὰ ταῦτα ἡ Συνέλευσις δύναται, λαμβάνουσα ὑπ’ ὄψιν τοὺς λόγους του, νὰ ἀποφασίσῃ περὶ αὐτοῦ· δὲν ἠμποροῦμεν τυχαίως νὰ εἴπωμεν, ὅτι ὅστις ἔγινεν ἀπὸ πολίτης ἀνθυπασπιστὴς πρέπει νὰ ἀποβληθῇ, ἴσως ἔχει κεκτημένα δικαιώματα, πρέπει νὰ μᾶς εἴπῃ ποῖον καὶ ποῖον. Περαίνων τὸν λόγον μου Κύριοι, λέγω, ὅτι πρὸς τὸ παρὸν οὐδόλως ἔχομεν ἀνάγκην συστάσεως ἐκτάκτου ἐπιτροπῆς διὰ τὰ γεγονότα, εἶναι ἑπόμενον δε, ὅτι πάντοτε οἱ κατὰ καιροὺς Ὑπουργοὶ, ἐὰν προσκρούσωσιν εἰς τὰ διατεταγμένα, ὅτι θέλουσι δώσει λόγον τῶν πράξεών των, διότι καθὼς σᾶς εἶπα, πᾶς προβιβασμὸς παράνομος γενόμενος εἶναι ὑπέρβασις δικαιοδοσίας καὶ ὁ Ὑπουργὸς ὁ τοιοῦτον ἐνεργήσας δικάζεται· κατὰ συνέπειαν εἶναι περιττὴ ἡ σύστασις εἰδικῆς ἐπιτροπῆς.

§206ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Εἰς τὸ προσωπικὸν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀπαντήσω. Παραμορφόνουν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον λέγω ἀπέναντι 2,000 ἀνθρώπων· διὰ τὴν ὑπόληψίν μου δὲν συγχωρῶ εἰς κἀνένα νὰ ὁμιλῇ οὕτως.

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ, Κύριε Λύσανδρε, ἤκουσα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἴπατε, ὅτι θέλετε νὰ λάβητε τὸν λόγον, διότι προσεβλήθητε προσωπικῶς.

§208ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Πρέπει νὰ ὁμιλήσω.

§209ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν θέλετε αὐθαιρέτως νὰ λάβητε τὸν λόγον, τότε ἄλλο πρᾶγμα. Ὑπάρχουν ἄλλοι ἐγγεγραμμένοι, ὁ Κύριος Λύσανδρος φρονεῖ, ὅτι προσεβλήθη προσωπικῶς· ὁ κανονισμὸς τοῦ δίδει τὸ δικαίωμα καὶ δὲν δύναμαι νὰ τοῦ τὸ ἀφαιρέσω· ἀλλ’ ἐνόσῳ ἐξήρτηται ἀπὸ ἐμὲ ἔχω ἕνα δισταγμόν. Ἐγὼ φρονῶ, ὅτι ὅσα εἶπεν ὁ Κύριος Βαλτινὸς ἦσαν ἐκφράσεις ἰδεῶν ἰδικαί του, ἰδεῶν, αἱ ὁποῖαι δὲν προσβάλλουν ἀτομικῶς καὶ προσωπικῶς κἀνένα· θὰ ἐρωτήσω λοιπὸν τὴν Συνέλευσιν, διότι νομίζω, ὅτι ἐξέφρασεν ἰδέας, αἱ ὁποῖαι ἠμποροῦν νὰ δυσαρεστήσουν ὄχι μόνον τὸν Λύσανδρον, ἀλλὰ καὶ ἄλλους· τὸ κατ’ ἐμὲ δὲν τὸ ἐθεώρησα ὡς προσωπικὸν τὸ ῥηθὲν ὑπὸ τοῦ Κυρίου Βαλτινοῦ, καὶ διὰ τοῦτο θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν.

§210ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Ὄχι, δὲν ἐρωτᾶται εἰς τὰ προσωπικὰ ἡ Συνέλευσις.

§211ΠΟΛΛΟΙ. Ἂς ὁμιλήσῃ, ἂς ὁμιλήσῃ.

§212ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Κύριοι, ἠκροάσθητε μετ’ εὐνοίας τὰ ὅσα εἶπον ἀπὸ τοῦ βήματος, ἠκροάσθητε ἐπίσης μετὰ προσοχῆς τὰ ὅσα εἶπεν ὁ Βαλτινός· θὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν τιμήν σας καὶ τὴν συνείδησίν σας. Ἠκούσατε ἀπὸ ἐμὲ νὰ ὀνομάσω τὸν στρατὸν κηφῆνας;

§213ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§214ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Εἶπες· ἡμεῖς οἱ φορολογούμενοι....

§215ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Αἴ! Κύριε Βαλτινὲ, πρόσεχε! ἔχω περισοτέρους χρόνους, δὲν τοὺς διήνυσα ματαίως, ἀλλὰ καὶ ὁ στρατὸς καὶ ὁ πολίτης, καὶ ὁ ἀδικημένος εὗρον φωνὴν εἰς ἐμὲ πραγματικῶς, καὶ τὴν ηὗραν τότε, ὅτε ἄλλοι ἴσως ἐκολάκευσαν, δὲν ἐτολμοῦσαν.

§216ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§217ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Ἐπικαλοῦμαι τὸν στρατόν· τί εἶπα ἐγώ; Εἶπα, δὲν θέλω νὰ τὸν ἀφήσω εἰς τὴν διάθεσιν, τὴν κακοβουλίαν, οὕτως εἰπεῖν· εἶπα, ὅτι ὁ ὑπηρετήσας τὴν πατρίδα ν’ ἀμειφθῇ γενναίως, νὰ δώσητε σύνταξιν εἰς τὰ παιδιὰ του, εἰς τὴν γυναῖκά του. Αἴ! μὰ Κύριε Βαλτινὲ, αὐτὰ τὰ εἶπα ὄχι τώρα ἀλλὰ τότε ὅτε ἄλλοι ἴσως δὲν ἐτολμοῦσαν νὰ ὁμιλήσουν. Ἔρχεσαι λοιπὸν μὲ τόσον θάῤῥος ἐνώπιον τοσούτου ἀκροατηρίου νὰ μοῦ βάλῃς εἰς τὸ στόμα λόγια, τὰ ὁποῖα δὲν εἶπα; Δὲν ἀξίζει διὰ τὴν Συνέλευσιν! εἶμαι τόσον προσεκτικὸς καὶ τόσον ἐκτιμῶ τὸν καθένα, ὥστε καὶ ἐν τῇ παραφορᾷ μου δὲν δύναμαι ... ἔχω αὐτὴν τὴν διάκρισιν καὶ τὴν γενναιότητα, καὶ ἂν μοῦ ἔλθῃ λόγος, εἶμαι παλληκάρι, κτυπῶ καὶ κτυπῶ κατὰ πρόσωπον· ὁ τίμιος ἄνθρωπος ἔρχεται, καὶ τὸ λέγω μετὰ παῤῥησίας, ὄχι δολίως.

§218ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετὰ, Κύριε Λύσανδρε.

§219ΛΥΣΑΝΔΡΟΣ. Λέγω λοιπὸν, ὅτι καὶ σήμερον καὶ αὔριον ἐδῶ θὰ εἶμαι, ἂς μὴν εἰξεύρω λέξεις καὶ λόγους ὡραίους· ἔρχεται καὶ Μάρτιος καὶ Ἀπρίλιος καὶ θὰ τὸ δείξουν τὰ πράγματα.

§220ΗΡ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἶναι γνωστὸν καὶ εἰς τὴν Συνέλευσιν καὶ εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα, ὅτι μετὰ τὴν ἐπανάστασιν ἐσχηματίσθη μία προσωρινὴ Κυβέρνησις, εἶναι γνωστὸν ἐπίσης, ὅτι εἰς τὴν προσωρινὴν Κυβέρνησιν ὁ λαὸς καὶ ὁ στρατὸς ἔδωκεν ἓν δικαίωμα· τὸ δικαίωμα τοῦτο πολλοὶ κρείττονες ἐμοῦ κατὰ τὴν νομομάθειαν ὑπεστήριξαν καὶ ἀνεγνώρισαν. Τὸ δικαίωμα αὐτὸ τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης ἦτο, ὅτι ἐδύνατο νὰ νομοθετῇ καὶ βεβαίως ἡ Συνέλευσις, συγκαλεσθεῖσα ἐδῶ, συνῆλθεν ὕστερον ἀπὸ ἐκλογὰς, τὰς ὁποίας αὐτὴ ἐνομοθέτησεν. Ἑπομένως, Κύριοι, ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις εἶχε τὸ δικαίωμα ν’ ἀποδώσῃ δικαιοσύνην εἰς ἐκείνους, τοὺς ὁποίους ἐνόμιζεν ἀξίους εἴτε προβιβασμοῦ, εἴτε ἄλλων δωρημάτων. Ἐὰν κακὴν χρῆσιν ἔκαμεν αὐτοῦ τοῦ δικαιώματος, ἡ Συνέλευσις ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ τῆς ζητήσῃ λόγον. Ἡ Συνέλευσις ἐνθυμεῖται ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου τὸν προλαλήσαντα πολλάκις κατακρίναντα τὴν πορείαν τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης καὶ ἰδίως τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Ἐνθυμεῖται τὸ ζήτημα τῆς πολυθρυλλήτου ἐκείνης φιάλης, τὸ ὁποῖον ἔῤῥιψεν ἐν τῷ μέσῳ τῆς Συνελεύσεως διὰ νὰ ταπεινώσῃ τὴν τιμὴν ἑνὸς προσώπου; καὶ τὸ παράπονον εἰς ἐκείνην τὴν ἐποχὴν ἦτον ὅτι ἐκεῖνος ὁ Ὑπουργὸς ἐπροχώρησεν εἰς τί; Εἰς τὸν προβιβασμὸν ἑνὸς ὑπαξιωματικοῦ. Ἔκαμε πραγματικῶς ἓν λάθος, ἓν λάθος διορθωτόν· ἐπροβίβασε δηλαδὴ ἕνα ὑπαξιωματικὸν, τοῦ ὁποίου τὰ δικαιώματα ἀφαιρεῖ ὁ χρόνος, δὲν ἔπραξεν ἀδικίαν, τὴν ὁποίαν δὲν ἠδύνατο νὰ τὴν ἀφαιρέσῃ ὁ χρόνος· δὲν ἔπραξεν ἀδικίαν, ἣν, ὅταν πραχθῇ, κατὰ τὸν νόμον οὔτε ἡ Συνέλευσις οὔτε ὁ Βασιλεὺς, ὅστις μέλλει νὰ ἔλθῃ, δύναται νὰ τὴν διορθώσῃ, διότι ὁ βαθμὸς ἀξιωματικοῦ εἶναι δικαίωμα, τὸ ὁποῖόν τις ἀποκτᾷ· καὶ ἐὰν καὶ ἡ Ἐθνοσυνέλευσις αὐτὴ ἤθελε νὰ τὸ ἀφαιρέσῃ, ἡ δικαιοσύνη, ἥτις προστατεύει τὴν κοινωνίαν ἐναντίον παρανόμου ἀποφάσεως, θὰ τοῦ τὸ ἀποδώσῃ. Καὶ τί λοιπὸν, Κύριε Βαλτινέ; Σὺ, ὅστις τόσον πικρῶς κατέκρινας τοὺς προβιβασμοὺς, οὓς ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη ἔπραξε, νομίζεις, ὅτι πρέπει, διότι ἐπράχθη ἓν ἄτοπον, τὸ ἄτοπον τοῦτο νὰ ἐξακολουθῇ; Νομίζετε, ὅτι πρέπει πᾶσα Κυβέρνησις ἐρχομένη κατόπιν ἄλλης πρέπει νὰ πράττῃ ἄτοπα διὰ νὰ μᾶς ῥίψῃ εἰς τὸ χάος, τὴν παραλυσίαν καὶ τὴν ἀποσύνθεσιν; Νομίζετε, διότι ἡ Συνέλευσις ἔδωκεν ἓν δικαίωμα εἰς μίαν Κυβέρνησιν, διότι τῆς ἐχάρισε ἓν προνόμιον, ὅτι δύναται καὶ νὰ τὸ καταχρασθῇ, καὶ ἡμεῖς νὰ σιγῶμεν ἐνώπιον αὐτῆς; Αἴ! Κύριοι, ἐνθυμηθῆτε ὅτι ὑπῆρχε νόμος, ὅστις ἐπροστάτευε τὰ δικαιώματα τοῦ στρατοῦ, ὁπότε ἐκάθητο ἐδῶ εἷς ἡγεμὼν, ἀνεγνωρισμένος ὑπὸ τοῦ ἔθνους. Ἐνθυμηθῆτε ὅτι οὐδεὶς ὑπουργὸς ἠδύνατο νὰ προβιβάσῃ, διότι ὁ θεμελιώδης ἐκεῖνος νόμος ἔδιδε τὸ δικαίωμα αὐτὸ μόνον εἰς τὸν κυρίαρχον τοῦ τόπου, καθόσον ὁ Βασιλεὺς διανέμει τοὺς βαθμοὺς καὶ τὰ παράσημα. Ἀλλὰ διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ καὶ ἀπὸ τὴν ἐνδεχομένην αὐθαιρεσίαν καὶ ἀπὸ τὰ πάθη τὴν διάθεσιν αὐτῆς τῆς ἐθνικῆς περιουσίας, εἶπεν ὅτι πρέπει τὸ διάταγμα αὐτὸ νὰ τὸ ὑπογράφῃ καὶ ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς, διότι μόνος ὁ ὑπουργὸς εἶχε τὴν εὐθύνην καὶ ἔπρεπε νὰ δώσῃ λόγον διὰ τὰς παρανομίας του. Ὁ ταγματάρχης Κύριος Ζιμπρακάκης, ὁ πληρεξούσιος τῶν Κρητῶν, ἔφερεν ἐνώπιον τῆς Συνελεύσεως ἓν ζήτημα καθαρὸν, τὸ ὁποῖον ἔθεσεν ὑπὸ τὴν προστασίαν τοῦ νόμου, καὶ ὅστις ἔρχεται ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου νὰ διαφιλονεικήσῃ τὸ ζήτημα τοῦτο ὑπὲρ τῶν παρανόμων πράξεων, τότε πρέπει νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι ἡ ἀποσύνθεσις μᾶς πλησιάζει. Ἠγέρθη τὸ ἔθνος ὁλόκληρον διὰ νὰ διώξῃ ἕνα τύραννον, διότι ἐνόμιζεν ὅτι αὐτὸς παρέλυσε τὰ δικαιώματά του, καὶ σήμερον θέλετε νὰ δώσωμεν ἐξουσίαν εἰς ἄτομα ἴσην μὲ τὴν ἐξουσίαν, τὴν ὁποίαν εἶχεν ἐκεῖνος, θέλετε ἀπέναντι αὐτῆς τῆς ἐξουσίας νὰ σταυρώσωμεν τὰς χεῖρας; Καὶ δὲν φοβούμεθα μήπως αὐτὰ τὰ ἄτομα σπρώξωσιν εἰς βαθμὸν τοιοῦτον τὰ πράγματα, ὥστε νὰ ταράξωσι καὶ αὐτὴν τὴν ἡσυχίαν τῆς Συνελεύσεως; Θέλω σᾶς δώσει τὸν λόγον· εἶναι σπουδαῖος, θὰ τὸν ῥίψω ἐντὸς τῆς Συνελεύσεως μετὰ θάῤῥους. Ἡ δικαιολόγησις ἐκείνων, εἰς οὓς ἐδώκαμεν τὴν ἄδειαν νὰ ἐφαρμόζωσι τοὺς νόμους πρέπει νὰ μᾶς καταπείθῃ, καὶ ἂν ἀνακαλύψωμεν ὅτι κακῶς οἱ ἐντολεῖς μᾶς μεταχειρίζονται αὐτοὺς, δυνάμεθα ν’ ἀνακαλέσωμεν αὐτοὺς τοὺς νόμους. Ἠθέλησε νὰ παρομοιάσῃ ὁ προλαλήσας Κ. Βαλτινὸς τοὺς στρατιωτικοὺς προβιβασμοὺς μὲ τοὺς διορισμοὺς τῶν πολιτικῶν θέσεων, ἀλλ’ ἂς μοὶ συγχωρήσῃ νὰ τὸν εἴπω, ὅτι δεινῶς πλανᾶται.

§221ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Δὲν εἶπα τοῦτο.

§222ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἂν δὲν τὸ εἴπατε, δὲν χάνετε τίποτε, διότι, ἂν ἀπαντῶ εἰς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα δὲν εἴπατε, τότε δὲν ἀκούομαι. Ἐδώκαμεν δικαιώματα εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν εἰς ὅλους τοὺς Ὑπουργοὺς, καὶ τί κάμνουν αὐτοί; Διορίζουν Ἐφόρους, Ταμίας, Ἐπάρχους, Νομάρχας, ἀλλ’ οἱ διορισμοὶ αὐτοὶ δίδουν δικαιώματα; Ὁ Νομάρχης διοριζόμενος θὰ μείνῃ διὰ βίου Νομάρχης; Ἔπεται λοιπὸν ἐδῶ· ἀκούσατε καὶ προσέξατε, Κύριοι, ὅτι ὁ Νομάρχης δὲν ἀποκτᾷ δικαιώματα (θόρυβος). Ἠξεύρετε πότε ἀποκτᾷ αὐτὸ τὸ δικαίωμα; ἐπειδὴ ὁ ἐξάδελφός μου ἀπὸ τὴν θέσιν του μοὶ ἔκαμε μίαν παρατήρησιν, «ὅταν ὑπηρετήσῃ χρόνον ὡρισμένον ἀπὸ τὸν νόμον·» ἀλλ’ ὁ ἀξιωματικὸς τὸ ἀποκτᾷ, ἀφ’ ἧς στιγμῆς ὑπογραφῇ τὸ διάταγμα, ἄρα εἶναι μεγάλη ἡ διαφορά. Εἰξεύρω πολὺ καλὰ ὅτι κατόπιν θὰ ἔλθωσιν ἄλλοι νομομαθέστεροι νὰ μὲ ἀναιρέσωσιν ἴσως. Ἂν μὲ πείσωσι, θὰ συμφωνήσω μὲ αὐτούς· ἀλλ’, ἂν ἀκούσωσι τοὺς λόγους μου δὲν θὰ πάθωσι κανὲν κακὸν, εἰμποροῦν εἰς τὴν μωρολογίαν μέσα νὰ εὕρωσί τι δίκαιον, τὶ καλόν. Λοιπὸν, Κύριοι, γνωρίζετε ἤδη τὸ παραγόμενον ἐκ τοῦ προβιβασμοῦ δικαίωμα καὶ κατόπιν αὐτοῦ τοῦ δικαιώματος πρέπει νὰ τρέξῃ ἡ Συνέλευσις, ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ δικαιώματος πρέπει νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν της, διότι αὐτοῦ τοῦ δικαιώματος ἐγένετο κατάχρησις. Ἐὰν λοιπὸν ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν διότι ἔλαβε παρ’ ἡμῶν τὴν ἐξουσίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἐξ ὑποθέσεως καὶ ἀσκεῖ ὑπὸ εὐθύνην του, δηλαδὴ τὸ δικαίωμα νὰ διορίζῃ, νὰ παύῃ, νὰ μεταθέτῃ καὶ νὰ ἐξαφανίζῃ, πιστεύσατε τότε, ὅτι θέλει παρακολουθήσει ἓν μέγα ἀδίκημα, τὸ ὁποῖον ἡ εὐθύνη τοῦ ὑπουργοῦ δὲν τὸ διορθώνει· ἡ εὐθύνη τοῦ ὑπουργοῦ συνίσταται εἰς τὸ νὰ τιμωρηθῇ, εἰς τὸ νὰ ῥιφθῇ εἰς τὰς φυλακάς· ἀλλὰ τὸ ἀδίκημα θὰ μείνῃ εἰς τὴν κοινωνίαν καὶ εἰς τὸ ἔθνος. Ἠξεύρετε, ὅτι ἡ ἀπόκτησις τοῦ στρατιωτικοῦ βαθμοῦ δὲν στερεῖται παρὰ διὰ δικαστικῆς ἀποφάσεως, ὁ βαθμὸς ἀφοῦ τοῦ δοθῇ εἶναι ἰδιοκτησία του, καθὼς ἡ ἄμπελος, καθὼς ὁ ἀγρὸς τοῦ γεωργοῦ, οὐδεὶς δύναται νὰ τοῦ τὴν ἀφαιρέσῃ, παρὰ μόνον ἡ δικαιοσύνη. Καὶ τὰ ἐπιχειρήματα τὰ ὁποῖα ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος τῶν Κρητῶν, Κύριος Ζιμβρακάκης, ἔφερεν ἐνώπιόν σας, εἶναι ἀναμφισβήτητα, καὶ τότε μόνον δύνανται νὰ ᾖναι ἀμφισβητήσιμα, ὅταν ἐκεῖνο τὸ βιβλίον τὸ ὁποῖον ὠνομάσαμεν καταστατικὸν τοῦ στρατοῦ νόμον, ὅταν ἐκεῖνο τὸ ἄλλο, τὸ ὁποῖον ὠνομάσαμεν ὀργανικὸν, ὅταν ἐν γένει πᾶν βιβλίον, πᾶν διάταγμα τὸ ξεσχίσωμεν καὶ τὸ ῥίψωμεν ἐκτὸς τῆς αἰθούσης τῆς Συνελεύσεως, τότε βεβαίως ὅλα τὰ παράπονα τοῦ Κ. Ζιμβρακάκη εἶναι ἀνύπαρκτα, ἀβάσιμα, καὶ, ὅσα εἶπον οἱ κατ’ αὐτοῦ λαλήσαντες εἶναι βάσιμα ὑπαρκτὰ, διότι τότε ἐνεργοῦμεν ὑπὸ τὸ κράτος ἀχαλινώτου ἐλευθερίας, δὲν ἔχομεν νόμους νὰ μᾶς δεσμεύωσιν, καὶ ὁ ὑπουργὸς δύναται νὰ μᾶς ὀνομάσῃ ὅλους συνταγματάρχας, στρατηγούς. Ἀλλ’ ἐν ὅσῳ τὰ διατάγματα τὰ καταστατικὰ ὑφίστανται, καὶ πρέπει νὰ ὑφίστανται, ἐν ὅσῳ ὑφίσταται ὁ στρατὸς, καὶ πρέπει νὰ ὑφίστανται, ἐν ὅσῳ δὲν κατορθώσωμεν νὰ φέρωμεν εἰς τὴν Συνέλευσιν τὴν ἐπιψήφισιν ἑνὸς νέου ὀργανισμοῦ, ὀφείλετε νὰ σταματήσητε ἐνώπιον αὐτῶν τῶν φραγμῶν, τοὺς ὁποίους ὁπωσδήποτε τὸ ἔθνος ἔχει καὶ παραδέχεται σήμερον. Λέγω λοιπὸν, ὅτι ἂν ἡ Συνέλευσις παραδεχθῇ ὅτι αὐτὸς ὁ φραγμὸς ὑφίσταται, οἱ προβιβασμοὶ, τοὺς ὁποίους ἐπροκάλεσεν ὁ Κ. ὑπουργὸς δὲν δικαιολογοῦνται. Ναὶ, Κύριοι, καὶ εἰς τὸν Βάσον, καὶ εἰς τὸν Μαυρομιχάλην καὶ εἰς τοὺς ἄλλους οἵτινες ὑπηρέτησαν πολυειδῶς καὶ πολυτρόπως τὴν πατρίδα καὶ τὴν ἐπανάστασιν ἀνάγκη καὶ μεγαλειτέρων βαθμῶν.

§223ΒΑΣΟΣ. Δὲν τὸν ἔλαβα ὡς ἐπαναστάτης.

§224ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ναὶ, λέγω, ὅλοι οἱ νέοι οἱ προβιβασθέντες εἶναι τέκνα ἀγαθὰ τῆς πατρίδος καὶ μὲ αἰσθήματα, εἰς τὰ ὁποῖα ἀνήκει δικαιωματικῶς ἡ προαγωγή. Ἀλλὰ, Κύριε ὑπουργὲ, ἐλθὲ, δὸς αὐτὰς τὰς πληροφορίας εἰς τὴν Συνέλευσιν, καὶ τότε ἐγὼ πρῶτος ἤθελον ἐγερθῇ νὰ ὑπερασπίσω τὰς πράξεις σου· ἀλλ’ ὅταν μὲ λέγῃς, ἔχω ἀνάγκην νὰ κάμω αὐτοὺς τοὺς ὑπολοχαγοὺς διὰ νὰ διοικήσωσι τοὺς λόχους, ἔχω δικαίωμα νὰ σοὶ εἴπω ὅτι ἐξ ἴσου διοικεῖ ὁ ἀνθυπολοχαγὸς ὡς καὶ ὁ ὑπολοχαγός· βεβαίως εἷς βαθμὸς, ὁ ὁποῖος δίδεται εἰς ἓν ἄτομον, δὲν δύναται νὰ τὸ ἀναδείξῃ ἱκανώτερον ἀπὸ στιγμῆς εἰς στιγμὴν διὰ νὰ δεχθῇ καθήκοντα ἀνώτερα· λοιπὸν δὲν εἶναι καλλίτερον νὰ λύσωμεν αὐτὸ τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον πολλάκις θὰ μᾶς βασανίζῃ, νὰ ἐλαφρύνωμεν καὶ τὴν Κυβέρνησιν δι’ ἑνὸς τρόπου, ὁ ὁποῖος εἶναι συμβιβαστικὸς καὶ πρὸς τὰς ἀπαιτήσεις καὶ τὰς ἀνάγκας τοῦ στρατοῦ; Ναὶ, Κύριοι, πρέπει νὰ λύσωμεν τὸ ζήτημα, καὶ τὸ ζήτημα εἶναι σπουδαῖον, δὲν δύναται κανεὶς νὰ ἀρνηθῇ ὅτι ὁ στρατὸς εὑρίσκεται εἰς τὸ χάος, ὅτι ὁ στρατὸς εἶναι εἰς κατάστασιν ἀπελπιστικὴν, νομίζω, ὅτι εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται, περιῆλθεν ἕνεκα τῶν περιστάσεων· ἀλλὰ πρέπει ἡμεῖς, συνελθόντες ἐδῶ, νὰ μὴ προλάβωμεν τὰς ἑπομένας περιστάσεις, καὶ νὰ τὸν ἀφήσωμεν νὰ καταντήσῃ μέχρις ἐντελοῦς παραλυσίας καὶ ἀποσυνθέσεως; τοῦτο δὲν τὸ φρονῶ, καὶ πιστεύω ὅτι οὔτε ἡ Συνέλευσις τὸ φρονεῖ. Λοιπὸν, Κύριε ὑπουργὲ, ὅταν ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη, τὴν ὁποίαν τόσον δεινῶς κατεκρίναμεν δι’ αὐτοὺς τοὺς προβιβασμοὺς, ὤθησε, κατὰ τὴν κρίσιν καὶ σοῦ τοῦ ἰδίου, τὰ πράγματα εἰς ἀνεπανόρθωτον κατάστασιν, νομίζεις ὅτι σὺ, προβαίνων εἰς προβιβασμοὺς, πρέπει νὰ τὰ δυσχεραίνῃς; νομίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ στενοχωρῇς τὴν Συνέλευσιν ἑκάστοτε μὲ ζητήματα, τὰ ὁποῖα δὲν πρέπει νὰ τὴν ἀπασχολῶσιν οὐδόλως, ἡμεῖς σὲ ὠνομάσαμεν ὑπουργὸν ἐμπιστευόμενοι εἰς τὰ φῶτά σου, εἰς τὴν παρελθοῦσαν πεῖράν σου, λοιπὸν ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ σοὶ εἴπωμεν, τί ὀφείλεις νὰ πράξῃς πρὸς τὸ καλὸν τοῦ στρατοῦ καὶ πρὸς ἱκανοποίησιν τῆς Συνελεύσεως ὡς πρὸς αὐτὸ τὸ ἀντικείμενον· ὤφειλες, Κύριε, νὰ καταστρώσῃς μίαν κατάστασιν ὅλων τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ, καὶ ἐν τῇ καταστάσει ταύτῃ νὰ ἐμφαίνηται ῥητῶς καὶ καθαρῶς, ποῦ ἕκαστος τῶν ἐν ὑπηρεσίᾳ ἀξιωματικῶν εὑρίσκεται, καὶ ἐὰν ἡ θέσις, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται, προστατεύεται ἀπὸ τὸν νόμον, ἀπὸ τὰ κανονισμένα, νὰ μᾶς φέρῃς εἰς τὴν κατάστασιν ταύτην δευτέραν σειρὰν καὶ νὰ μᾶς εἴπῃς, αὐτοὶ τῆς δευτέρας σειρᾶς ἐτέθησαν εἰς αὐτὴν ἕνεκα τῶν περιστάσεων τῆς ἐπαναστάσεως, νὰ μᾶς φέρῃς τρίτην σειρὰν καὶ νὰ μᾶς εἴπῃς ὅτι αὐτοὶ εἶναι τοὺς ὁποίους ἡ ἐπανάστασις εὗρε, καὶ τοὺς ὁποίους ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις ἐτοποθέτησε, συνάμα δὲ, ποῦ καλῶς, καὶ ποῦ κακῶς ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις ἐτοποθέτησε, νά φέρῃς ἔπειτα συμπεράσματα καὶ νὰ μᾶς εἴπῃς, διὰ νὰ ὑπάρξῃ στρατὸς καὶ νὰ δικαιολογηθῶσιν οἱ προβιβασμοὶ, πρέπει νὰ ὀργανισθῇ, διότι ἐκλονίσθη ἕνεκα τῶν περιστάσεων. Ταῦτα ἐπεριμέναμεν νὰ μᾶς εἴπῃς, διότι εἶναι προϊὸν τῆς ἐξουσίας, τῆς μεγάλης ἐξουσίας, τῆς αὐτοκρατορικῆς, τὴν ὁποίαν ἔχομεν χωρὶς φιλοπροσωπείαν, διότι ἔχεις, καὶ ὡς πληρεξούσιος καὶ ὡς ὑπουργὸς, τὸ καθῆκον νὰ μὴ ἀποβλέπῃς εἰς τὰ πρόσωπα, ἀλλ’ εἰς τὸ δίκαιον. Ἰδοὺ ὁ τρόπος, διὰ τοῦ ὁποίου δυνάμεθα νὰ ὀργανίσωμεν τὸν στρατόν. Νὰ μᾶς φωτίσῃς προσέτι, ὅτι αὐτοὶ οἱ ἀξιωματικοὶ εἶναι ἀνεπίδεκτοι ὑπηρεσίας λόγῳ ἀνικανότητος, ἐκεῖνος λόγῳ ἠθικῶν περιστάσεων, οἱ ἄλλοι λόγῳ ἐπαναστατικῷ, καὶ μετὰ ταῦτα νὰ μᾶς εἴπῃς, ἰδοὺ τί ἐναπέμεινεν εἰς τὸ πυροβολικὸν, ἰδοὺ εἰς τὸ ἱππικὸν, ἰδοὺ εἰς τὸ πεζικὸν, αὐτὴ εἶναι ἡ σειρὰ τῆς ἀρχαιότητος, καὶ τότε δὲν ἤθελον διστάσει, ἂν ἡ Συνέλευσις πεισθῇ, νὰ σοὶ ἐπιτρέψω νὰ κάμῃς οὐχὶ μόνον τὸν ἀνθυπολοχαγὸν ὑπολοχαγὸν, ἀλλὰ καὶ λοχαγὸν, διότι ἡ περίστασις καὶ τὰ πράγματα οὕτως ἀπέδειξαν, καὶ τότε μόνον, τότε ὁ στρατὸς ἤθελε λάβει ἁρμονίαν τακτικὴν, ἤθελεν ἐπανέλθει εἰς τὸ στοιχεῖον τῆς πειθαρχίας καὶ μὲ ὄμμα φαιδρὸν ἤθελεν ἀποβλέψει εἰς τὴν ἀποκατάστασιν τῶν ταγμάτων του καὶ ἤθελεν ἀποβάλει ἐκείνας τὰς ἕξεις τὰς πλαγίας, τὰς ὁποίας ἡ ἐπανάστασις καὶ ἡ ἀναρχία τοῦ ἔδωκεν. Ἐπειδὴ λοιπὸν, καθὼς προεῖπον, ἡ ἀπόκτησις τοῦ βαθμοῦ εἶναι ἰδιοκτησία ἀναφαίρετος, οἱ δὲ βαθμοὶ διανέμονται ἤδη οὐχὶ πρὸς τὸ συμφέρον τῆς ὑπηρεσίας καὶ τῆς ἀνάγκης, ἀλλὰ πρὸς οἰκονομίαν προσώπων, ἡ Συνέλευσις ὀφείλει, ἕνεκα τῆς εὐθύνης τὴν ὁποίαν ἔχει ἀπέναντι τοῦ ἔθνους, νὰ κρατήσῃ εἰς ἑαυτὴν τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον οἱ νόμοι τοῦ παρελθόντος ἐχορήγουν εἰς τὸν Ἡγεμόνα, διότι αὐτὴ ἡ Συνέλευσις εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία ἀντιπροσωπεύει τὸν Ἡγεμόνα τοῦ ἔθνους, διότι ἄλλως, Κύριοι, ἂν σήμερον ὁ Κύριος ὑπουργὸς, ὁ ὁποῖος εἶναι ἄνθρωπος ἔχων πεῖράν τινα τῶν προσώπων, παυθῇ, καὶ ἡ Συνέλευσις ἴσως ἀπὸ πλάνην ἀναθέσῃ εἰς ἕτερον τὸ ὑπουργεῖον, τότε πρέπει νὰ περιμένωμεν ἄφευκτα μίαν μεγάλην ἀδικίαν, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τοὺς προβιβασμοὺς, καὶ φοβοῦμαι πολὺ, μὴ ὁ στρατὸς λάβῃ τόσους προβιβασμοὺς, ὅσους καὶ παρὰ τοῦ μακαρίτου Κωλέττου εἰς τὰ Μέγαρα. Διὰ τοῦτο προτείνω εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὁσάκις ὁ Κ. ὑπουργὸς νομίζει, ὅτι πρέπει νὰ κάμῃ μεταβολὰς εἰς τὸν στρατὸν, νὰ ὑποβάλλῃ τὰς μεταβολὰς ταύτας εἰς τὴν ἔγκρισιν τῆς Συνελεύσεως, καὶ δὲν πρέπει, Κύριοι, διὰ τοῦτο νὰ προσβάλλωνται αἱ φιλοτιμίαι. (θόρυβος). Ἂν ἐκουράσθητε, Κύριοι, θὰ παύσω, σᾶς παρακαλῶ ὅμως νὰ μὲ ἀκούσητε ἔτι μικρόν. Λέγων ταῦτα δὲν ἐννοῶ νὰ προσβάλλω τὴν φιλοτιμίαν τοῦ ὑπουργοῦ, μολονότι ἡ Συνέλευσις, ὅταν θέλῃ νὰ κρατήσῃ ἓν δικαίωμα εἰς ἑαυτὴν πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ ἔθνους, δύναται καὶ τοῦτο νὰ κάμῃ. Προτείνω λοιπὸν εἰς τὴν Συνέλευσιν νὰ παραδεχθῇ αὐτὴν τὴν πρότασιν, ὁσάκις δηλ. τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἔχει ἀνάγκην νὰ κάμῃ στρατιωτικὰς μεταβολὰς νὰ ὑποβάλῃ ὁ ὑπουργὸς τὰς αἰτήσεις του εἰς τὴν Συνέλευσιν καὶ κατὰ τὴν ἔγκρισιν τῆς Συνελεύσεως νὰ ἐνεργῇ.

§225ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ ἀναβληθῇ, Κύριε Πρόεδρε, διὰ τὴν ἑπομένην συνεδρίασιν.

§226ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλὰ, διαλύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 6 καὶ 1/0 Μ. Μ.)

Ὁ Πρόεδρος

Α. ΜΩΡΑΙΤΙΝΗΣ.

Οἱ Γραμματεῖς Τηλ. Ι. Ῥούκης.