Ελένη
Digital corpus of Greek Parliamentary Proceedings
Index› Period Β ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΙΣ› Sitting 20

1863.01.10

974 rows · 8,019 words · 122 turns

Date
1863.01.10
Presidency
Δ. ΚΡΙΕΖΗ
Period
Β ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΙΣ
Session
—
Source
ΕΠΙΣΗΜΟΣ ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΕΘΝΟΣΥΝΕΛΕΥΣΕΩΣ, VOLUME Α (1863)

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ Κʹ.

Τῆς 10 Ἰανουαρίου 1863.

(Πέμπτῃ).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὸν ὀνομαστικὸν κατάλογον εἴμεθα 166· ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικά.

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρόκειται νὰ δώσουν τὸν ὅρκον οἱ νεοελθόντες πληρεξούσιοι Κύριοι, Μιχάλος Καλαμῶν, καὶ ὁ Κ. Κοσονάκος Γυθείου. Ἔχομεν καὶ νέον τινὰ πληρεξούσιον, τὸν Κ. Σπυρ. Ἀντωνιάδην, ἐκλεχθέντα ἀπὸ τὸν σύλλογον τῶν ἐν Κρήτῃ ὁμογενῶν μας. Ἔχομεν ἀνὰ χεῖρας καὶ τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς τῶν Κρητῶν· πρέπει νὰ γίνῃ ἡ κλήρωσις. Μὲ τὰ πρακτικὰ τῆς Σμύρνης ἐλάβομεν καὶ τὰ πρακτικὰ τοῦ Μάντσεστερ, θὰ κληρώσωμεν καὶ αὐτήν. Γίνεται ἡ κλήρωσις.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Βούβουλης ἔχει τὸν λόγον.

§4ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, σπουδαία ὑπόθεσις, κατεπείγουσα, ἀφορῶσα πᾶν τὸ ναυτικὸν, μὲ ἀναγκάζει νὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοὶ δώσητε τὴν ἄδειαν νὰ λάβω τὸν λόγον ἐπὶ τῆς προκειμένης ὑποθέσεως, καίτοι οὔσης ἐκτὸς τῆς ἡμερησίας διατάξεως. Ὡς γνωρίζετε, Κύριοι πληρεξούσιοι, ἅπας ὁ ναυτικὸς βίος δὲν εἶναι ἄλλο παρὰ διηνεκὴς ἀγωνία, διηνεκὴς συμφορά· κατ’ ἔτος πολλοὶ ναυτικοὶ πνίγονται, ἄλλοι συντρίβονται, ἄλλων ὁ παγετὸς τὰ ἄκρα ξηραίνει, ἄλλοι γίνονται παίγνιον τῶν θαλασσίων κινδύνων, καὶ ἄλλοι τέλος πάντων γεγηρακότες ἐγκαταλιμπάνονται ἐν τῇ ἀγωνίᾳ καὶ τῇ θλίψει, καὶ οὐδεὶς πλέον αὐτοὺς ναυτολογεῖ. Πόσων δὲ ναυτικῶν γυναῖκες δὲν μένουσι χῆραι, πόσων τέκνα δὲν μένουσιν ὀρφανά! Τὸ μέγα καὶ ταλαίπωρον τοῦτο ναυτικὸν ἐκρίθη πατρικῆς μερίμνης καὶ περιθάλψεως ἄξιον. Ἐπὶ τῷ σκοπῷ τούτῳ ἐσυστήθη ναυτικὸν ἀπομαχικὸν ταμεῖον· κατὰ τὰ περὶ τοῦ ναυτικοῦ τούτου ταμείου νομοθετημένα, ὁ κακῶς ἔχων θαλάσσης ἐργάτης, ὁ τυφλὸς, ὁ χωλὸς, ὁ ἀνάπηρος, ἔχουσι ποῦ τὴν κεφαλὴν κλῖναι, αἱ δὲ χῆραι καὶ τὰ ὀρφανὰ τοῦ ναυτικοῦ, τὸν ὁποῖον κακὸς δαίμων ἀνήρπασε, περισσεύουσιν ἄρτου. Τὰ χρήματα αὐτὰ τοῦ ναυτικοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου, τὰ ὁποῖα συνεκροτήθησαν λεπτὸν πρὸς λεπτὸν ἀπὸ τοὺς καταπεπονημένους ποντοπόρους ναύτας, ζητεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ τὰ λάβῃ διὰ νὰ τὰ κατασπαταλεύσῃ, ὅπως κατεσπατάλευσε πάντα τὸν δημόσιον πλοῦτον. Ἡ πρᾶξις αὕτη, ἂν τελεσθῇ, εἶναι μία ἱεροσυλία.

§5ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Εἶναι δήμευσις, ἡ ὁποία δὲν ἐπιτρέπεται.

§6ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Καὶ τὶ δικαίωμα ἔχει ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ τὰ χρήματα αὐτὰ τοῦ ποντοπόρου καὶ καταπεπονημένου ναύτου; καὶ νὰ τὰ λάβῃ πότε; εἰς τὴν παραμονὴν τῆς ἡμέρας καθ’ ἣν πρόκειται ἡ Συνέλευσις νὰ λάβῃ τὴν κυριαρχικήν της ἐξουσίαν· καὶ νὰ τὰ κάμῃ τί; τὰ χρήματα ταῦτα, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, φοβοῦμαι ὅτι θὰ χρησιμεύσωσι δι’ ἀπαισίους ἰδιοτελείας καὶ φιλοδόξους σκοπούς. Τὰ χρήματα αὐτὰ, Κύριοι, εἶναι ἀναφαίρετον κτῆμα τοῦ καταπεπονημένου ποντοπόρου ναύτου. Τὰ χρήματα αὐτὰ δὲν ἔχει κανεὶς ἐξουσίαν νὰ τὰ λάβῃ. Μάλιστα, δυνάμεθα νὰ τὰ δώσωμεν, ἀλλὰ πότε; ὅταν ἡ Συνέλευσις ἔλθῃ ἐν τῇ κυριαρχικῇ της ἐξουσίᾳ, καὶ ἡ Κυβέρνησις ζητήσῃ αὐτὰ, καὶ μᾶς εἴπῃ, ὅτι τέλος πάντων δεινὴ εἶναι ἡ θέσις τῆς πατρίδος, καὶ θέλω αὐτὰ τὰ χρήματα διὰ νὰ ἐπουλώσω τὰς ἀνάγκας τῆς πατρίδος· τότε βεβαίως ἠθέλαμεν τὰ δώσει, καὶ μετὰ πάσης εὐχαριστήσεως. Πρὸς τοῦτο, Κύριοι, διὰ νὰ προλάβω αὐτὴν τὴν πρόθεσιν ἐνόμισα ἀναγκαῖον νὰ σᾶς κάμω γνωστὸν τοῦτο, καὶ ἂν τέλος πάντων νομίζητε, ὅτι δὲν ἔχομεν ἀκόμη τὴν κυριαρχικὴν δύναμιν ἐπὶ τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας, ἐπὶ τῆς προσωρινῆς Κυβερνήσεως, τοὐλάχιστον ἠθικῶς ἡ Συνέλευσις νὰ ἀποδοκιμάσῃ αὐτὴν τὴν ἱεροσυλίαν, τὴν ὁποίαν πρόκειται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐκτελέσῃ.

§7ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Ἔχομεν, ἔχομεν τὸ δικαίωμα αὐτό.

§8ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Γνωρίζω ὅτι πρὸ ἡμερῶν ἡ Κυβέρνησις ἤθελε νὰ λάβῃ τὰ χρήματα αὐτὰ, ἀλλ’ ἡ ἐπὶ τῶν συντάξεων ἐπιτροπὴ ἀπεποιήθη, καὶ μέχρι χθὲς ἀκόμη καταπιέζετο διὰ νὰ παραχωρήσῃ αὐτὰ, αὐτὴ δὲ δὲν ἤθελε.

§9ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Μάλιστα.

§10ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Καὶ ἤθελε προτιμήσει νὰ τῆς κόψουν μᾶλλον τὰς χεῖρας, παρὰ νὰ τὰ δώσῃ.

§11ΖΕΡΒΑΣ. Ἀνήκω καὶ ἐγὼ εἰς μίαν ναυτικὴν ἐπαρχίαν, τῆς ὁποίας οἱ κάτοικοι ἐλπίζουσι τὰς αὐτὰς εὐεργεσίας, τὰ αὐτὰ ἀποτελέσματα ἀπὸ τὸ ταμεῖον αὐτὸ, τὸ ὁποῖον ἀνεφέρθη· δὲν γνωρίζω ὅμως, κατὰ πόσον εἶναι ἀληθὲς τὸ περιστατικὸν αὐτὸ, τοῦ νὰ προβῇ ἡ Κυβέρνησις εἰς αὐτὸ τὸ μέτρον, καὶ νὰ ἐπιθέσῃ χεῖρα, ἐπὶ τοῦ ταμείου αὐτοῦ. Ἡ πολιτεία τῶν Ἀθηναίων—οὐχὶ τῶν σημερινῶν — συνέστησε ταμεῖον τι, τὰ χρήματα τοῦ ὁποίου ὠνομάζοντο θεωρικά· ὅλοι οἱ λόγιοι γνωρίζουσιν πῶς ἡ πολιτεία αὐτὴ ἐξησφάλισεν αὐτὰ τὰ χρήματα· ἔκαμε δρακόντιον ψήφισμα, δι’ οὗ ἐπέβαλε τὴν ποινὴν τοῦ θανάτου, ὄχι μόνον εἰς ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος ἤθελεν ἐπιπέσει χάριν διαρπαγῆς ἐπὶ τῶν χρημάτων αὐτῶν, ἀλλὰ καὶ εἰς ἐκεῖνον, ὅστις ἤθελε τολμήσει ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς νὰ προτείνῃ τὴν χρῆσιν αὐτῶν τῶν χρημάτων εἰς πάντα ἄλλον σκοπὸν, παρὰ δι’ ὃν ἦτο προωρισμένα. Τοιοῦτόν τι συνέβη καὶ ἐπὶ τοῦ προκειμένου ζητήματος. Τὸ ταμεῖον αὐτὸ, ὡς ἠκούσατε, χρησιμεύει πρὸς ἀνακούφισιν ἀνθρώπων μὴ δυναμένων νὰ μετέλθωσι τὸ ἐπάγγελμά των ἕνεκα ἀνικανότητος· φρονῶ λοιπὸν καὶ ἐγὼ ἐπίσης ὅτι ἐπ’ οὐδεμιᾷ περιπτώσει καὶ ἐπ’ οὐδεμιᾷ προφάσει δύναται οἴκοθεν ἡ Κυβέρνησις ἄνευ ἀνάγκης μεγίστης, ἄνευ κινδύνων ἐπαπειλούντων τὸν ὄλεθρον τῆς πατρίδος, νὰ ἐπιθέσῃ χεῖρα ἐπ’ αὐτῶν. Γνωρίζετε πολὺ καλὰ, Κύριοι, ὅτι ἐπὶ τῶν θεωρικῶν χρημάτων ἀπέναντι ἑνὸς ψηφίσματος δρακοντείου, ὡς σᾶς εἶπον, ἦλθεν ἕνας τῶν μεγάλων ῥητόρων, ὁ κορυφαῖος ὅλων, ὁ ἀπτόητος Δημοσθένης, ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος κανένα δὲν ἐφοβεῖτο, καὶ ἔκαμε μίαν πρότασιν, ὕψωσε φωνὴν καὶ εἶπε. Ἀλλὰ πότε, Κύριοι; ὅταν εἶδεν ὅτι ἡ Πατρίς του κινδυνεύει.

§12ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Καὶ τί εἶπε;

§13ΖΕΡΒΑΣ. Ἐπρότεινε τὴν κατάργησιν τοῦ ψηφίσματος· πότε ὅμως; ὅτε ὁ κίνδυνος, ἢ μᾶλλον εἰπεῖν, ὁ ὄλεθρος ἦτο πρὸ τῶν πυλῶν τῶν Ἀθηνῶν. Καὶ ἐγὼ, Κύριοι, συμφωνῶ μὲ τὸν προλαλήσαντα, ὅτι, ὅταν παρουσιασθῇ κίνδυνος μέγας, ὅστις δύναται νὰ καταποντίσῃ τὸ ὅλον, καὶ ἐν τῷ ὅλῳ ὑπάρχει καὶ τὸ μέρος, καὶ ὁ κίνδυνος αὐτὸς παρουσιασθῇ εἰς τὸ βῆμα αὐτὸ ἐκ μέρους τῆς Κιβερνήσεως, καὶ ἡ Συνέλευσις ἢ μία Βουλὴ βεβαιωθῇ ὅτι οὐκ ἔστιν ἄλλως γενέσθαι, τότε μάλιστα. Ὅλοι εὐχαρίστως, καὶ ἡμεῖς οἱ μετέχοντες αὐτοῦ τοῦ εὐεργετήματος, εἴμεθα σύμφωνοι νὰ γίνῃ ὁποιαδήποτε χρῆσις αὐτῶν, ὅταν ὁ κίνδυνος αὐτὸς ᾖναι βέβαιος, ἀλλὰ διὰ ῥητῆς ἀποφάσεως τῆς Συνελεύσεως, ἄλλως τε, Κύριοι, ἄνευ ῥητῆς ἀποφάσεως, πρέπει νὰ ἀποφανθῇ ἡ Συνέλευσις ὅτι πώποτε δὲν πρέπει ἐκ μέρους τῆς ἐξουσίας νὰ ἐπιτεθῇ χεὶρ, διότι ἄλλως, καθὼς καὶ ὁ προλαλήσας εἶπε, τοῦτο δὲν εἶναι, παρὰ μία ἱεροσυλία.

§14ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Τί προτείνετε λοιπόν;

§15ΖΕΡΒΑΣ. Τὸ συμπέρασμά μου εἶναι, ὅτι δὲν πρέπει νὰ γίνῃ χρῆσις αὐτῶν τῶν χρημάτων εἰς ἄλλην ὑπηρεσίαν, παρὰ διὰ ῥητῆς ἀποφάσεως τῆς Συνελεύσεως.

§16ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Νὰ παρουσιασθῇ ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν, διὰ νὰ μᾶς εἰπῇ, ἂν ἔγεινε τοιαύτη ζήτησις.

§17ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἐντὸς μιᾶς ὥρας νὰ σταλῇ ἀντίγραφον τῶν πρακτικῶν εἰς τὴν Κυβέρνησιν.

§18ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, ἐπιτρέψατε εἰς τὰς ἀνάγκας τῆς πατρίδος, εἰς τοὺς κινδύνους, οἵτινες αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὴν περικυκλώνουν, νὰ μείνῃ κατὰ μέρος ἡ ἡμερησία διάταξις. Θλιβερὰ, Κύριοι, καὶ ἀπαισία ἀπό τινων ἡμερῶν φημίζεται ἡ κατάστασίς τινων ἐπαρχιῶν, φρικώδη εἶναι τὰ ἀκούσματα, τὰ ὁποῖα κατὰ τὸν νομὸν Λακωνίας λέγονται καὶ γράφονται· χθὲς τὸ ἑσπέρας, Κύριοι, πληροφοροῦμαι ἐξωδίκως, ὅτι σπουδαῖαι καὶ ἐπίσημοι κατεπείγουσαι ἐπιστολαὶ ἔφθασαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀνακοινόνουσαι πρὸς αὐτὴν τὴν ἀποσύνθεσιν τῶν ἐπαρχιῶν ἐκείνων· ἄτομον πρὸς ἄτομον, χωρίον πρὸς χωρίον, φυλὴ πρὸς φυλὴν, ἤρχισαν τὸν ἐμφύλιον πόλεμον. Μὴ θορυβηθῆτε πρὸς ταῦτα, πιστεύω νὰ ᾖναι φῆμαι. Θορυβήσατε ὅμως πληρεξούσιοι τοῦ ἔθνους, θορυβήσατε, ὅταν ἀκούσητε, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, τὰ προσωρινὰ ἐκεῖνα μέτρα, τὰ ὁποῖα λαμβάνει πρὸς κατάπαυσιν αὐτῶν τῶν κακῶν, πρὸς ἀποδίωξιν αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων, τὰ προσωρινὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα λαμβάνει, τὰ δίδει εἰς χεῖρας ἀνθρώπων, οἵτινες δὲν ἀξίζουν νὰ ᾖναι τὴν σήμερον εἰς τὰς τάξεις τῆς ἐπαναστατικῆς κοινωνίας μας. Δύω πυροβόλα λοιπὸν, καὶ δύω λόχοι πεζικοῦ ἐνεπιστεύθησαν εἰς ἀνώτερον ἀξιωματικὸν, τοῦ ὁποίου τὴν ἱστορίαν ἔχω νὰ ἀναφέρω, τὸ ὄνομα δὲ θὰ ἠκούσατε. Ἠξεύρετε, Κύριοι, τὰ πρὸ τῆς 10 Ὀκτωβρίου, τὰ ἐπαναστατικὰ ἐκεῖνα κινήματα τῶν πρώτων ἐκείνων φιλελευθέρων ἀνδρῶν· ἠξεύρετε τὰς ἀγωνίας, εἰς τὰς ὁποίας εὑρίσκετο ὁ φιλελεύθερος λαὸς τῶν Πατρῶν, καὶ ἠξεύρετε τοὺς κινδύνους, ὅσους διέτρεχεν ἡ φιλόνομος ἐκείνη πόλις. Κατ’ αὐτῶν ἐπορεύετο τὸ τάγμα τοῦ Λαζαρέτου, τὸ τάγμα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἰς τὴν συνείδησιν καὶ τὴν καρδίαν του ἔφερε τὴν ἐπανάστασιν, ἐπὶ κεφαλῆς του ὅμως εἶχεν ἀνώτερον ἀξιωματικὸν, ἀντιστρατευόμενον τῆς ἐπαναστάσεως. Εὐτυχῶς, ὑπερίσχυσε τὸ τάγμα· διότι ἔπρεπε νὰ ὑπερισχύσῃ ἡ θέλησις τῶν καταπιεζομένων, ἔπρεπε νὰ ὑπερισχύσῃ ἡ φωνὴ τῆς ἐλευθερίας, καὶ τὸ τάγμα ἐκεῖνο ὕψωσε τὴν ἐρυθρὰν σημαίαν τῆς ἐλευθερίας, τὴν ὁποίαν ἐφύλαττεν εἰς τὴν καρδίαν του. Δὲν εἶναι τοῦ καιροῦ ἴσως νὰ ἀναμνήσωμεν τὰ εὐγενῆ ἐκεῖνα τῆς νεότητος τέκνα, τὰ ὁποῖα ἀνέλαβον τὴν πρωτοβουλίαν εἰς τὸ μέγα αὐτὸ ὑπὲρ πατρίδος ἔργον· μεταξὺ ὅμως αὐτῶν ὑπῆρξαν καί τινες ἐξ ἀντιθέτου καὶ φανατικῶς πολέμιοι τοῦ ἔργου τούτου, εἷς τῶν ὁποίων εἶναι ἐκεῖνος, πρὸς ὃν σήμερον ἐμπιστεύεται ἡ δύναμις, ἥτις μεταβαίνει νὰ καταπαύσῃ μίαν τοιαύτην ἴσως ἀντεπανάστασιν, ἕνα ἐμφύλιον πόλεμον.

§19ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Ὀνόμασέ τον.

§20ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Ἐὰν θέλετε, μάλιστα· ὁ Δημητρακαράκος, Κύριοι· ὁ Δημητρακαράκος οὗτος εἶναι ἐκεῖνος, ὅστις, ὅτε ὁλόκληρος ὁ στρατὸς, ὁλόκληρον τὸ τάγμα, ὁλόκληρος ἡ δύναμις μετὰ τῶν ἀξιωματικῶν, τοὺς ὁποίους προανέφερα, ἐκήρυξαν ὅτι θέλουσι νὰ ὑπηρετήσωσι τὴν ἐπανάστασιν, καὶ ὅτι ἀναγνωρίζουν μίαν προσωρινὴν Κυβέρνησιν, αὐτὸς, ὅτε τῷ παρουσίασαν νὰ ὑπογράψῃ τὸ πρωτόκολλον τῆς παραδοχῆς τῶν νέων ἰδεῶν, οὐχὶ μόνον δὲν ὑπέγραψεν, ἀλλ’ οὐδὲ παρεδέχθη· καὶ δὲν ἠρκέσθη εἰς τὸ ὄχι, ἀλλ’ ἀπεκάλεσε προδότας ἐκείνους, οἵτινες προεκινδύνευσαν ὑπὲρ τῶν ὅλων. Καὶ δὲν ἠρκέσθη εἰς τοῦτο, ἀλλὰ μετέβη ἀφεθεὶς ἐλεύθερος εἰς τὸ ἕτερον ἀτμόπλοιον, καὶ προσεπάθει νὰ παραπείσῃ τοὺς ἐν αὐτῷ στρατιώτας, ἀποκαλῶν προδότας καὶ ἐπιόρκους τοὺς ἐπαναστάτας· ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐπαπειλεῖτο καὶ ἐκεῖ ἡ ζωή του κατέφυγεν εἰς τὴν ξηράν. Ἐπικαλοῦμαι πρὸς τοῦτο μάρτυρας δύω ἐντίμους ἀξιωματικοὺς τὸν Κ. Μπουκαούρην καὶ τὸν Κ. Μαστραπᾶν. Ἐχάθη λοιπὸν, Κύριοι, ἡ ἐμπιστοσύνη, δυσπιστοῦμεν πολὺ ἀπό τινος καιροῦ εἰς τὰ τέκνα τῆς Φεβρουριανῆς ἐπαναστάσεως, δὲν δυνάμεθα νὰ ῥίψωμεν οὐδὲ ἓν βλέμμα εὐνοίας εἰς τὰς καρδίας ἐκείνων, οἵτινες κατὰ τὸν Ὀκτώβριον ἐτελείωσαν, ὅ,τι ἤρχισε τὸν Φεβρουάριον· καὶ ἔρχεται μία προσωρινὴ Κυβέρνησις, ἕνας ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, νὰ δεσμεύσῃ τὰς δυνάμεις τοῦ ἔθνους εἰς τὰς χεῖρας ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ὄχι μόνον ἐπρόδιδον, ἀλλὰ καὶ ἐξύβριζον ἐν ὀνόματι μιᾶς ἄλλης δυνάμεως· νομίζω δὲν εἶναι καιρὸς νὰ μείνωμεν εἰς τοῦτο, πλὴν ἐπικαλοῦμαι τὴν ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως καὶ προτείνω νὰ προσέλθῃ ὁ ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως δώσῃ διασαφήσεις.

§21ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Ὅλη ἡ Κυβέρνησις.

§22ΜΑΣΤΡΑΠΑΣ. Δὲν δέχεται κανεὶς ἀξιωματικὸς νὰ ὑπηρετήσῃ εἰς τὸν στρατόν! ἂν ᾖναι ἐκεῖ ὁ Δημητρακαράκος.

§23ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν λέγεται, καὶ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ τὸ πιστεύσω ὅτι οἱ νέοι ἀξιωματικοὶ παραιτοῦνται, διότι ἡ δύναμις αὕτη τίθεται ἐπὶ τοῦ ἀτμοδρόμονος, καὶ διετάχθη ὁ διευθυντὴς αὐτοῦ, ὁ συμπληρεξούσιος ἡμῶν Κ. Σαχτούρης, ν’ ἀναχωρήσῃ τιθέμενος ὑπὸ τὰς διαταγὰς τοῦ Δημητρακαράκου. Εἶναι φρίκη Κύριοι! Σᾶς εἶπον ἐν ἀρχῇ μὴ θορυβηθῆτε, καὶ εἶχον τὸν λόγον μου, ὁ λόγος εἶναι ἁπλούστατος. Ἄλλαι ἐπιστολαὶ ἐκ τῶν αὐτῶν ἐπαρχιῶν εἶναι μᾶλλον μέτριαι, καθόσον ἀφορᾷ τὸν ἐμφύλιον πόλεμον τοῦ νομοῦ ἐκείνου, καὶ πιστεύεται ὅτι αἱ φῆμαι αὗται διεδόθησαν ἐπίτηδες ἀπό τινας διὰ νὰ θέσουν εἰς χεῖρας ἀρχῆς τινὸς δύναμιν ἐν πρώτοις, ὅπως ὑποστηρίξῃ ἐκεῖ, τὶς οἶδεν ὁποῖα σχέδια· καὶ δεύτερον διὰ νὰ ἐπιβάλλουν εἰς τὴν συνείδησίν μας, προκειμένου περὶ ἐπικυρώσεως ἢ ἀκυρώσεως ἐκλογῶν τινων ἐχουσῶν σχέσιν μὲ τὰ μέρη ἐκεῖνα.

§24ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Κύριοι, δύω λέξεις ἔχω ἀκόμη νὰ προσθέσω, τὰς ὁποίας ὁ προαγορεύσας ἐλησμόνησεν ἴσως νὰ προσθέσῃ· ὁ Κ. Δημητρακαράκος, ὁ ἤδη στελλόμενος πρὸς κατάπαυσιν τῶν ταραχῶν εἰς τὴν Λακωνίαν, εἶναι ἐκεῖνος, ὅστις ἦλθεν εἰς Πάτρας ὑπὸ τὸν Λαζαρέτον νὰ καταβάλῃ ἐντὸς 4 ὡρῶν, ὡς εἶπεν ὁ Ναπολέων διὰ τὴν Ἰταλίαν, καὶ νὰ καταπνίξῃ τὴν ἐπανάστασιν τὴν ἐθνοσωτήριον. Ὁ Κ. Δημητρακαράκος, τὸν ὁποῖον ἄλλως τε ὑπολήπτομαι πολὺ (θόρυβος), ἂς μὲ συγχωρήσῃ νὰ τὸν ἀποκαλέσω ἐχθρὸν τῆς πατρίδος. Ὁ Κύριος Δημητρακαράκος, οὐχὶ μόνον δὲν ἠσπάσθη τὴν ἐπανάστασιν, ἀλλ’ ἀκόμη ἐπροσπάθησε παντὶ σθένει νὰ τὴν καταπνίξῃ. Μ’ ἀπεκάλεσε προδότην τῆς πατρίδος, Κύριοι, διότι ὑπηρέτουν τὴν ἐπανάστασιν μὲ τὰ ὅπλα εἰς τὰς χεῖρας, καὶ ὅτι αὐτὸς θέλει μένει πιστὸς εἰς τὸν ὅρκον, τὸν ὁποῖον ἔδωσεν εἰς τὸν Ὄθωνά του! Πῶς θέλετε, αὐτὸς ὁ Δημητρακαράκος, ὁ πιστὸς τοῦ Ὄθωνος, νὰ ἔλθῃ νὰ ὑπηρετήσῃ τὴν νέαν κατάστασιν τῶν πραγμάτων μας; Ἀλλὰ μήπως νομίζετε, ὅτι οὗτος εἶναι ὁ μόνος;

§25ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Εἶναι πολλοί;

§26ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Πλεῖστα ὅσα ἄτομα, πιστὰ εἰς τὸν Ὄθωνα, ὑπηρετοῦσι τὴν σήμερον. Εἰς τὸν Δημητρακαράκον ὅμως ἐνεπιστεύθη σπουδαία ὑπηρεσία.

§27ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΡΑΚΟΣ. Ψεύδεσαι.

§28ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Νὰ τὸ ἀνακαλέσῃ.

§29ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Σᾶς παρακαλῶ πολὺ νὰ μὴ συνερισθῆτε τὸν Κ. Δημητρακαράκον, διότι δὲν ἔχει ἴσως σώας τὰς φρένας, διότι εἶναι ἀπόπληκτος, εἶναι ἀσθενής· Κύριοι, λέγω, ὅτι δὲν εἶναι τὸ μόνον ἄτομον ὁ Κ. Δημητρακαράκος, ὅστις ὑπηρετεῖ τὴν σήμερον· ὅλα τὰ πρόσωπα τὰ ἔντιμα, τὰ λαβόντα μέρος εἰς τὴν ἐπανάστασιν, καταθλίβονται· προέβη ἡ Κυβέρνησις εἰς προβιβασμοὺς, ἔφερε τὴν παραλυσίαν τοῦ στρατοῦ· διατὶ, Κύριοι; βεβαίως δι’ ἕνα σκοπὸν, τὸν ὁποῖον αὐτὴ μόνη της γνωρίζει, καὶ ὅλοι τὸν γνωρίζομεν, ἀλλὰ δὲν εἶναι τῆς παρούσης ὥρας καὶ σιωπῶ. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἤθελεν εἶσθαι φρόνιμον νὰ προσκληθῇ ὁ Κ. ὑπουργὸς εἰς τὴν Συνέλευσιν νὰ μᾶς δώσῃ λόγον τῶν πράξεών του, καὶ διὰ τὸν διορισμὸν τοῦ Κ. Δημητρακαράκου, καὶ διὰ πολλοὺς ἄλλους Κυρίους ἀξιωματικοὺς, τοὺς ὁποίους κρατεῖ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν. Περαίνω τὸν λόγον μου καὶ καταβαίνω χωρὶς νὰ εἴπω τίποτε ἄλλο.

§30ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, δύο ζητήματα ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψιν ἡμῶν, ἐν ἐλλείψει ἡμερησίας διατάξεως, ἡ ὁποία ἤθελε μᾶς ἀπασχολήσει μακρὰν τῶν πραγματικῶν συμφερόντων τῆς πατρίδος· διότι, φρονῶ, ὅτι ἡ πατρὶς οὐδόλως κινδυνεύει, ἐὰν, πρὸς στιγμὴν, ἐπαρχιῶν τινῶν πληρεξούσιοι δὲν ἔλαβον διὰ τῆς ἐξελέγξεως αὑτῶν τὴν νόμιμον ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ εἴσοδον. Τὸ πρῶτον ζήτημα, ἤτοι περὶ δημεύσεως ξένης περιουσίας, διενεργουμένης ἀπὸ μέρους τῆς Κυβερνήσεως· εὐγνωμονῶ εἰς τοὺς προλαλήσαντας, ὅτι δὲν ἐξήντλησαν τὸ θέμα, καὶ μοὶ ἔδωκαν τὴν εὐχαρίστησιν νὰ τὴν ὀνομάσω, καὶ εἶναι, δήμευσιν· διότι τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον τοῦ ναυτικοῦ......

§31ΖΕΡΒΑΣ. Εἶναι ἱεροσυλία.

§32ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἱεροσυλία! ἠμπορεῖ νὰ μὴν εἶναι χριστιανοὶ καὶ δὲν τοὺς μέλλει τίποτε. Τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον τοῦ ναυτικοῦ, τὸ ταμεῖον τῶν χηρῶν καὶ ὀρφανῶν, τῶν ἀξιωματικῶν, ὑπαξιωματικῶν καὶ στρατιωτῶν τοῦ στρατοῦ, τὸ ταμεῖον τῶν ἀποστράτων, κατ’ οὐδένα λόγον, Κύριοι, δὲν ἀνήκουσιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἔτι περισσότερον δὲν ἀνήκουσιν εἰς τὰς ἀποφάσεις τῆς ἐθνοσυνελεύσεως· ἔτι περισσότερον εἶναι ξένη περιουσία, καὶ οὔτε ἀπόφασις τῆς Συνελεύσεως δύναται νὰ κανονίσῃ τὴν διαχείρισιν αὐτῶν. Μόνον ἐπειδὴ πολλὰ ἄτομα ἀνήκοντα εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ, ἢ ἀνήκοντα εἰς τὸ ἐμπορικὸν ἢ στρατιωτικὸν ναυτικὸν τῆς Ἑλλάδος, δὲν δύνανται, ὡς ἐκ τῆς ὑπηρεσίας των νὰ συνέρχωνται ἐπὶ τὸ αὐτὸ, ὠνομάσθη ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τῆς Κυβερνήσεως ἐπιτροπή· Ἡ ἐπιτροπὴ αὕτη ἐνεργεῖ πάλιν ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τῆς Κυβερνήσεως· οὐδὲν δικαίωμα οὐδεὶς ἔχει ἐπὶ τῶν χρημάτων αὐτῶν, παρὰ οἱ κύριοι, οἱ κεφαλαιοῦχοι. Καὶ δι’ αὐτὸ τοῦτο, Κύριοι, ὠνόμασα τὴν διαχείρισιν, τὴν ὁποίαν ἐσκόπει ἡ Κυβέρνησις νὰ κάμῃ, δήμευσιν. Ἡ δήμευσις δὲν ἐπετράπη, Κύριοι, εἰς περιουσίαν, ἐπὶ τῆς ὁποίας πολὺ πιθανὸν νὰ εἴχομεν νόμιμα δικαιώματα. Δεύτερον ζήτημα ἐτέθη ὑπ’ ὄψιν ἡμῶν, ἡ κακὴ κατάστασις τῆς μεσημβρινῆς Πελοποννήσου, ὅτι ἐπανάστασις ἐπαπειλεῖ τὸν τόπον ἐκεῖνον, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, λαμβάνουσα τὰ μέτρα αὑτῆς πρὸς καταστολὴν τῆς ἐπαναστάσεως, κάμνει χρῆσιν ἀτόμων, τὰ ὁποῖα, πρὸς τὸ παρὸν, Κύριοι, κατ’ οὐδένα λόγον δὲν δύνανται νὰ χαίρωσι τὴν ἐμπιστοσύνην τοῦ κοινοῦ. Ἀσχέτως ἀπὸ πᾶσαν ἄλλην περὶ τῶν διαφόρων αὐτῶν προσώπων ἰδέαν ἑνὸς ἑκάστου ἡμῶν ὑπάρχει εἷς χαρακτὴρ, ὅστις διαχωρίζει, πρὸς τὸ παρὸν, τὴν ἑλληνικὴν κοινωνίαν, ὡς ὁλομέλειαν, εἰς ἄτομα, ἤτοι ἀντεπαναστατικῶς φρονήσαντα ἢ καὶ φρονοῦντα εἰσέτι, καὶ εἰς ἄτομα ἐπαναστατικῶς φρονήσαντα καὶ φρονοῦντα. Ὅλα ταῦτα, Κύριοι, διήγειραν συζήτησιν, ἡ ὁποία, νομίζω, ἐφάνη ἀρκοῦσα εἰς τὴν ἐθνοσυνέλευσιν, ἵνα προκαλέσῃ τὴν Κυβέρνησιν νὰ δώσῃ ἐξηγήσεις. Κύριοι, ἐῤῥέθη ὅτι δὲν ἀποτελούμεθα εἰσέτι πράγματι ἐθνοσυνέλευσις. Ὁ λόγος οὗτος ἦτο γελοῖος. Ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας, καθ’ ἣν ἤλθομεν ἐνταῦθα, ἀπὸ τῆς 10 Δεκεμβρίου, εἴμεθα ἐθνοσυνέλευσις νόμιμος, ἐν ὅσῳ διὰ τῶν πραγμάτων δὲν ἀποδεικνύεται τὸ ἄνομον τῆς εἰσόδου ἀτόμων τινῶν ἐντὸς τοῦ περιβόλου τούτου. Ἀπόδειξις, Κύριε Λύσανδρε, ὅτι θεωρούμεθα νόμιμοι εἶναι, ὅτι ἀπεβάλαμεν, οὓς ἐνομίζαμεν ἀνόμους, δίδοντες κατ’ αὐτῶν τὴν ψῆφόν μας. Κύριοι, ἐκ μέρους μου θὰ μὲ συγχωρήσετε νὰ σᾶς εἴπω ἀκόμη δύο λέξεις· ἐξαιρέσει αὐτῶν τῶν δύο περιστατικῶν, τὰ ὁποῖα δικαίως μᾶς ἐτάραξαν, προσθέτω, ὅτι ἀπὸ ἡμερῶν πολλῶν ὑπόκωφος ταραχὴ διεδόθη εἰς ὅλας τὰς τάξεις τῆς ἑλληνικῆς κοινωνίας. Ἐὰν μὲ ἐρωτήσητε, εἶμαι εἰλικρινὴς νὰ σᾶς εἴπω καὶ τὰς δύο ἰδέας.

§33ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§34ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ὑπάρχει φόβος, Κύριοι, λέγουσί τινες, μὴ ἡ Κυβέρνησις, ἐὰν πρόκηται νὰ πέσῃ, δὲν παραδώσῃ τὴν ἐξουσίαν εἰς τὴν Συνέλευσιν, καὶ διὰ τῆς Συνελεύσεως εἰς ἑτέραν Κυβέρνησιν. Κύριοι, ὑπάρχει φόβος, λέγουσιν ἄλλοι, ὅτι, ἂν ἡ Κυβέρνησις ἡ παροῦσα στηριχθῇ διὰ τῆς ἐμπιστοσύνης τῆς Συνελεύσεως, φιλοδοξίαι τινὲς μὴ εὐχαριστημέναι θὰ διενεργήσωσιν, ὅ,τι δύνανται πρὸς κατάπτωσιν τῆς Κυβερνήσεως.

§35ΤΙΝΕΣ. Ψεύδονται.

§36ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κύριοι, λέγομεν ὅ,τι ἀκούομεν. Λοιπὸν, Κύριοι, πρὶν ἢ προχωρήσωμεν εἰς τὰς ἰδέας μας, πρὶν ἢ προσκαλέσωμεν τὴν Κυβέρνησιν νὰ δώσῃ λόγον τῆς τυχαίας αὐτῆς πράξεως περὶ τῆς ἀποστολῆς τοῦ ἀτμοδρόμονος, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον, κατ’ ἐμὲ, δὲν τὸ ἔχω σπουδαῖον, ἀπέναντι τόσων ἄλλων πραγμάτων, προτείνω τὸ ἑξῆς· «ἐντὸς δύο ὡρῶν νὰ προσκληθῇ πρῶτον ἡ Κυβέρνησις ἡ τριμελὴς, καὶ τὸ ὑπουργεῖον, νὰ δώσωσι πρῶτοι αὐτοὶ τὸν ὅρκον, τὸν ὁποῖον, ἅμα καταρτιζομένης τῆς ἐθνοσυνελεύσεως, ἔπρεπε νὰ προκαλέσωμεν νὰ δώσῃ ὁλόκληρον τὸ ἔθνος, σέβας καὶ ὑπακοὴν εἰς τὰς ἀποφάσεις τῆς ἐθνοσυνελεύσεως». Ἅμα κατηρτίσθη, Κύριοι, ἡ ἐθνοσυνέλευσις, ἡ Κυβέρνησις ὑπόκειται εἰς τὴν Συνέλευσιν, καθὼς ὑπόκεινται καὶ ὅλοι οἱ λειτουργοί. Ἀκόμη δὲν ἐδόθη ὅρκος οὔτε ἐκ μέρους τῶν ὑπαλλήλων οὔτε ἐκ μέρους τοῦ στρατοῦ· θὰ τὸν δώσωσι λέγουσί τινες, ὅταν καταρτισθῇ ἡ Συνέλευσις. Ἐγὼ τὴν θεωρῶ κατηρτισμένην. Ἡ Κυβέρνησις νὰ προκαλεσθῇ νὰ δώσῃ τὸν ὅρκον ἐντὸς δύο ὡρῶν, «σέβας καὶ ὑπακοὴν εἰς τὰς ἀποφάσεις τῆς ἐθνοσυνελεύσεως» καὶ τὸν ὅρκον τοῦτον νὰ τὸν μεταβιβάσῃ εἰς τὴν ὁλομέλειαν τῆς ὑπαλληλίας, εἰς τὴν ὁλομέλειαν τοῦ ἑλληνικοῦ ἔθνους, διὰ νὰ διακριθῶμεν, ποῖοι εἶναι οἱ πράγματι πατριῶται, καὶ ποῖοι δὲν εἶναι. Προτείνω εἰς συζήτησιν τὸ περὶ προκλήσεως εἰς ὁρκοδοσίαν.

§37ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἤκουσα δημεύσεις· πρὸς τί ἔρχεται ἕνας καὶ ζητεῖ ἐδῶ; Πρὸς φώτισιν; ἢ μεροληπτικῶς νὰ ἐκφράσῃ μίαν ἰδέαν; ἔρχεται διὰ διασάφησιν; Ὡμιλήσατε, Κύριε, περὶ ναυτικῶν· ἐπιθυμῶ νὰ δώσω λόγον.

§38ΖΕΡΒΑΣ. Διεδόθη, ὅτι προτίθεται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιβάλῃ χεῖρα εἰς τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον τῶν Ναυτικῶν· τοῦτο θέλομεν νὰ μάθωμεν ἐὰν ᾖναι ἀληθὲς ἢ ὄχι.

§39ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Καὶ δεύτερον, ὅτι ἔδωσεν ἀτμόπλοιον εἰς τὰς διαταγὰς ἀνθρώπου, ὅστις δὲν χαίρει κᾀμμίαν ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν ἐνεστῶσαν κατάστασιν τῶν πραγμάτων.

§40ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Περὶ τοῦ Ναυτικοῦ ταμείου καὶ τοῦ Ἀτμοδρόμονος, ὅτι τὸν ἐβάλαμεν εἰς ξένην κυριαρχίαν.

§41ΣΑΡΙΠΟΛΟΣ. Ὄχι εἰς ξένην κυριαρχίαν, ἀλλ’ εἰς τὰς διαταγὰς τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ, εἰς οὗ τὰς διαταγὰς ἐθέσατε τὸν Ἀτμοδρόμονα καὶ τὸν κύριον Σαχτούρην, ὅστις διετάχθη ἀμέσως ν’ ἀναχωρήσῃ.

§42ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἐκ προοιμίων, Κύριοι, κυρίως ὡς πληρεξούσιος λέγω, ὅτι τὸ βῆμα τοῦτο πρέπει νὰ ἔχῃ τὴν ἀλήθειαν, καὶ ὁσάκις πᾶς τις ἀναβαίνει εἰς αὐτὸ πρέπει νὰ ἐκφέρῃ καθαρὰς τὰς ἰδέας του καὶ τὰς γνώμας του· ἐὰν εἰς τὸν τύπον, ἐὰν εἰς τὰς ἰδιαιτέρας συνεντεύξεις καὶ συναναστροφὰς ὁ ἄνθρωπος πρέπει νὰ ἔχῃ αὐτὸν τὸν χαρακτῆρα, κυρίως αὐτὸ τὸ βῆμα πρέπει νὰ ᾖναι ὁ τόπος τῆς ἀκριβείας. Λυποῦμαι, ὅτι εἰς αὐτὴν τὴν περίστασιν, ὄχι ἀπὸ σκοπὸν, δὲν ἐτηρήθη, ὅπερ ἔπρεπε νὰ τηρηθῇ· καὶ νομίζω, ὅτι, ἐπειδὴ ἐκ προοιμίων ἤρχισεν ἡ Συνέλευσις νὰ λέγῃ, ὅτι τὰ προοίμια πρέπει νὰ τὰ καταθέσῃ θετικὰ καὶ ὁριστικὰ, διότι ταῦτα πρέπει νὰ ᾖναι προοίμια ἐπάξια καὶ τοῦ βάρους καὶ τῆς ὑπολήψεως, τὴν ὁποίαν ἔχει, καὶ τῶν ἐλπίδων, τὰς ὁποίας τὸ Ἔθνος τρέφει ὑπὲρ αὐτῆς, νὰ μὴ ἀρχίσωμεν ἐκ προοιμίων ἄνευ θετικότητος, μόνον διὰ νὰ κάμωμεν λόγον καὶ νὰ προσάπτωμεν μῶμον, ὅταν μῶμος δὲν ὑπάρχῃ. Λοιπὸν καὶ εἰς τὰ δύω εἶναι λανθασμένοι. Πρῶτον τὸ ἀπομαχικὸν Ταμεῖον ὑπάρχει εἰς τὴν θέσιν του.

§43ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ὁ λόγος εἶναι, ἐὰν διετέθησαν τὰ χρήματα.

§44ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ὄχι. Διὰ τοῦτο εἶπα, ὅτι τὸ βῆμα τοῦτο ἔπρεπε νὰ ἔχῃ τὴν ἀλήθειαν.

§45ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞ. Διὰ τοῦτο ἐζητήσαμεν ἐξηγήσεις.

§46ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Λοιπὸν κἀμμία διάθεσις τοῦ ἀπομαχικοῦ Ταμείου δὲν ἔγεινε μήτε κατὰ γράμμα μήτε ἐν πράγματι.

§47ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Νὰ γνωστοποιήσητε εἰς τὴν Συνέλευσιν, ἐὰν χθὲς δὲν ἔγεινε λόγος εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβητε τὰ χρήματα.

§48ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἐπανέρχομαι, Κύριοι, καὶ λέγω· ὅ,τι φρονοῦμεν εἶναι ἀδιάφορον, αἱ διασκέψεις δὲν δικάζονται εἰς αὐτὸν τὸν τόπον, δικάζονται ἰδιαιτέρως, τὰ πράγματα μόνον ἐξετάζονται ἐδῶ, ἐκεῖνα κατακρίνονται. Λοιπὸν τί μὲ ἐφέρατε, διὰ διασκέψεις; τί διασκέψεις;

§49ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Ἐζητήσαμεν νὰ τὸ προλάβωμεν, διότι ἐὰν τὰ ἐλαμβάνετε θὰ ἦτο πολὺ ἀργά.

§50ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Δὲν ἔπρεπε, Κύριοι, νὰ ἔχητε εἰς τὸν ἑαυτόν σας τόσον ἐγωϊσμὸν, διότι καὶ ἡμεῖς τὴν αὐτὴν φιλοτιμίαν ἔχομεν.

§51ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Καὶ μόλα ταῦτα τὰ χρήματα τοῦ στρατιωτικοῦ Ταμείου ἐλήφθησαν, Κύριε Ὑπουργέ.

§52ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Δὲν ἠξεύρω, Κύριε Συνταγματάρχα μὴ μὲ ἐρωτᾶτε εἰς πράγματα, τῶν ὁποίων δὲν ἔχω γνῶσιν. Σᾶς λέγω λοιπὸν ὅτι ἐσφαλμένως πολὺ καὶ λανθασμένως ἀναφέρεται, ὅτι ἐγένετο κἀμμία, ἢ παραμικρὰ διάθεσις εἰς τὸ ἀπομαχικὸν Ταμεῖον· τὸ ἀπομαχικὸν Ταμεῖον ὑπάρχει, ὅπως ὑπῆρχε, καὶ διαμένει. Ἀλλ’ ἤκουσα, ὅτι εἴπατε δημεύσεις ἐδῶ· τί ἐννοεῖτε δήμευσιν; Θετικῶς λέγω, ὅτι δὲν ἔγεινε τίποτε· ἀλλ’ ὁ Κύριος Συνταγματάρχης ὁ συνάδελφός μου εἶπεν, ὅτι ἔγεινεν ἀλλοῦ εἰς ἄλλο Ὑπουργεῖον· καὶ τοῦτο ὠνομάσατε δήμευσιν; ἰδοὺ τί συμβαίνει· δὲν ἠξεύρω τί ἔγεινεν, ἀλλ’ ἐὰν ἴσως ἐφαρμόζωνται αἱ λέξεις αἱ αὐταὶ πάντοτε. Γνωρίζετε, ὅτι διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς παρούσης καταστάσεως ἡ Κυβέρνησις θὰ δώσῃ λόγον. Πρὸ τῆς παρουσίας τῶν ἀντιπροσώπων, ἐν τῷ δικαιώματι τῆς εὐθύνης, τὴν ὁποίαν ἀνεδέχθη ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις, γνωρίζετε εἰς ποίαν θέσιν εὑρέθη, εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ προτείνῃ τότε ἓν δάνειον· τοῦ δανείου τούτου προσδιωρίσθη ὁ τόκος 6 τοῖς ἑκατὸν, καὶ πολλοὶ τῶν ἰδιωτῶν μαθόντες τοῦτο ἔσπευσαν νὰ ζητήσωσι μετοχάς. Ἔγεινε λόγος, ἀνίσως τὰ χρήματα, τὰ ὁποῖα ἔμενον ἐπὶ τόκῳ κατατεθειμένα εἰς τὴν Τράπεζαν, δὲν ἤθελεν ἦναι συμφερώτερον νὰ μεταβιβασθοῦν εἰς τὸ δάνειον ἐκεῖνο, ἐπὶ τόκῳ 6 τοῖς ἑκατόν. Ἐξητάσθη πραγματικῶς, ὅτι τὰ ἐν τῇ Τραπέζῃ παρακατατεθειμένα δὲν λαμβάνουν τόκον εἰμὴ 4½%. Καὶ ἐγὼ, Κύριοι, ἐγνωμοδότησα καὶ τώρα ἀποφαίνομαι, ὅτι διὰ τὰ Ταμεῖα καὶ τῶν Συντάξεων καὶ τῶν Ἀπομάχων συμφέρον εἶναι νὰ παρακατατεθῶσιν ἐκεῖ, ὅπου ἀπολαμβάνουν τόκον 6%, καὶ ὄχι εἰς ἓν Ταμεῖον, ὅπου δὲν εἶναι περισσότερον ἀπὸ 4%.

§53ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Καὶ εἰς τὴν Τουρκίαν δίδουν 50%.

§54ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἐπειδὴ ὡμίλησες περὶ Τουρκίας νὰ δείξῃς τὸ ἀναξιόχρεον τοῦ Ἔθνους, σὲ λέγω, ὅτι, ὅταν λέγῃς περὶ ἀναξιοχρέου, εἶναι μᾶλλον ἀξιόχρεον τὸ δημόσιον Ταμεῖον παρὰ τὰ ἰδιωτικά.

§55ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Κανεὶς δὲν τὸ ἠρνήθη αὐτὸ, Κύριε Ὑπουργέ!

§56ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἐρωτήσατε, καὶ ἐνθυμεῖσθε, ὅτι αἱ Τράπεζαι, ἐὰν δὲν ἐγίνοντο ἐξασφαλιστικοὶ Νόμοι, ποτὲ δὲν ἠμποροῦσαν νὰ ὑπάρξουν, ἐνῷ τὸ Ταμεῖον ποτὲ δὲν ὑπάγεται εἰς κινδύνους. Λοιπὸν βλέπετε, ὅτι πολὺ ἀσφαλέστερον εἶναι νὰ παρακατατεθῶσι τὰ χρήματα εἰς τὸ δάνειον ἐκεῖνο καὶ πρὸς τόκον μεγαλύτερον. Κύριοι, περὶ τοῦ Δημητρακαράκου σᾶς ἐρωτῶ· εἶναι ἓν ζήτημα· ἀπὸ ποῦ δὲν ἠξεύρω νὰ τὸ ἀρχίσω.

§57ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Σᾶς λέγω, ὅτι, διαδοθέντος χθὲς, ὅτι ἐπρόκειτο εἰς τὸν Νομὸν Λακωνίας ῥῆξις, διετάχθησαν δύω πυροβόλα καὶ δύω λόχοι νὰ μεταβῶσιν ἐκεῖ· διετάχθη προσέτι ὁ Ἀτμοδρόμων καὶ ὁ διευθυντὴς αὐτοῦ νὰ τεθῶσιν ὑπὸ τὰς διαταγὰς τοῦ Δημητρακαράκου, δηλ. ἐπὶ κεφαλῆς αὐτῆς τῆς δυνάμεως ἐστάλη ὁ Δημητρακαράκος.

§58ΤΡΙΓΓΕΤΑΣ. Σᾶς λέγω, ὅτι ἀνεκλήθη αὐτὴ ἡ διαταγή.

§59ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ὅ,τι ἀφορᾷ ἐμὲ θὰ ὁμιλήσω· καὶ ἀπὸ τὰς ἀρχὰς ἐκεῖ τοῦ νομοῦ, καὶ ἀπὸ τὸν ἐκεῖ παραπλέοντα κυβερνήτην τοῦ πλοίου τῆς Παράλου ἦλθον χθὲς εἰδήσεις, ὅτι Λάκωνές τινες ἔνοπλοι...

§60ΔΑΓΡΕΣ. Ποῖοι εἶναι ἐπὶ κεφαλῆς;

§61ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἄγνωστοι, δὲν ἐνθυμοῦμαι τὰ ὀνόματά των.

§62ΔΑΓΡΕΣ. Εἶναι συγγενεῖς τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν.

§63ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἐπέπεσον καὶ ἔφερον διαρπαγὰς εἰς ἓν χωρίον, δὲν ἐνθυμοῦμαι, διήρπασαν μίαν δημοσίαν ἀποθήκην, καὶ ἀλλοῦ ἐπαπειλοῦν βίαν. Μία ἀπὸ τὰς πόλεις, ἥτις ἔχει ὑποψίαν, εἶναι καὶ αἱ Καλάμαι. Γνωρίζετε, ὅτι ὅλαι αἱ πόλεις ἔχουν ὑποψίας· αἱ Καλάμαι δὲ εἶναι μία ἀπὸ τὰς γνωστὰς καὶ σπουδαίας πόλεις, καὶ ἔχει, καὶ ἐμπόριον, καὶ καταστάσεις, καὶ ἑπομένως ὡς ἐγγυτέρα εἰς τὴν Λακωνίαν εἶναι ὕποπτος μήπως χάσῃ. Ἔγεινε λοιπὸν ἀνάγκη ν’ ἀποσταλῇ μία δύναμις ἐκεῖ διὰ νὰ περιστείλῃ τὰς ἀταξίας καὶ τὰς λεηλασίας· αὐταὶ κατὰ πόσον ἐπεκτάνθησαν δὲν γνωρίζω· νὰ σταλῇ λέγω μία δύναμις· καὶ ἐπειδὴ δὲν εἴχομεν ἄλλο πλοῖον ἐδῶ, βέβαια τὸν ἀτμοδρόμονα δὲν τὸν ἔχομεν διὰ νὰ τὸν βλέπωμεν, δὲν τὸν ἔχομεν διὰ πανηγύρεις, ἀλλὰ διὰ νὰ ὑπηρετῇ. Λοιπὸν διετάχθη νὰ παραλάβῃ τὸ ἀπόσπασμα καὶ νὰ τὸ φέρῃ εἰς τὰς Καλάμας, ἢ ὅπου ἡ ἀνάγκη τὸ καλέσει, νὰ συνεννοῆται δὲ μὲ τὸν Νομάρχην καὶ μὲ τὸν Διοικητὴν τοῦ ἀποσπάσματος εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν.

§64ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Αὐτὸς ὁ ἀτμοδρόμων καλὸν ἦτο νὰ ἐγύριζε.

§65ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ὁ Δημητρακαράκος εἶχε διορισθῆ;

§66ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Δὲν ἠξεύρω.

§67ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Τότε λοιπὸν, Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Ναυτικῶν, μὴ ἀποκρίνεσθε.

§68ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἔχει καμμίαν προγραφὴν αὐτὸς ὁ Δημητρακαράκος; δὲν γνωρίζω.

§69ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἔχει τὴν ἠθικὴν προγραφὴν, τὴν ὁποίαν ἔχει ὁ Μπότσαρης, ὁ Σῖμος, ὁ Γενναῖος καὶ οἱ ἄλλοι, τοὺς ὁποίους κακῶς πράξαντες δὲν προεγράψατε.

§70ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Καθόσον ἀφορᾷ τὸν ἀτμοδρόμονα, λέγω, ὅτι διετάχθη νὰ πράξῃ, ὅ,τι ἡ ὑπηρεσία τὸ καλεῖ, διότι εἶναι τὸ πλέον πολυδάπανον πλοῖον, τὸ ὁποῖον ἔχομεν.

§71ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Ὁ ἀτμοδρόμων θὰ μένῃ εἰς τὰς Καλάμας; Καὶ ἐπὶ πόσον χρόνον, καὶ μὲ ποῖον θὰ συνεννοῆται;

§72ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Εἶπα, ὅτι ὁ ἀτμοδρόμων διετάχθη νὰ παραλάβῃ τὸ ἀπόσπασμα μὲ τὰ ἀναγκαῖα ἐφόδια, νὰ μεταβῇ εἰς τὰς Καλάμας καὶ νὰ τὸ ἀποβιβάσῃ ἐκεῖ ἢ ὅπου ἤθελε τὸ καλέσει ἡ ἀνάγκη.

§73ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Ἀνεγνωρισμένη ἀπὸ ποῖον;

§74ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἀπὸ τὴν ἀταξίαν· νὰ συνεννοῆται μὲ τὸν Νομάρχην καὶ μὲ τὸν Διοικητὴν τοῦ ἀποσπάσματος καὶ νὰ δίδῃ τὴν ἀνήκουσαν συνδρομήν. Αὐτὴ εἶναι ἡ τάξις τῆς ὑπηρεσίας.

§75ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, παρακαίρως καὶ ἀκανονίστως ἔφεραν εἰς τὴν Συνέλευσιν διάφορα καὶ ἄσχετα πρὸς ἄλληλα ζητήματα, καὶ δι’ αὐτὸ γίνεται καὶ ἡ συζήτησις ἀκανονίστως (θόρυβος). Παρακαίρως, λέγω, Κύριοι, διότι ὅταν γίνεται μία συζήτησις περὶ ἑνὸς πράγματος, ἀναγκαίως πρέπει νὰ ἐπέλθῃ καὶ μία ἀπόφασις· καὶ ἡ ἀπόφασις δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐπέλθῃ, πρὶν ἢ καταρτισθῇ ἡ Συνέλευσις νομίμως, (θόρυβος). Ὅσον θέλετε φωνάζετε, ἐγὼ δὲν ἀπαντῶ. Διὰ νὰ καταρτισθῇ δὲ ἡ Συνέλευσις νομίμως, πρέπει νὰ προηγηθῇ ἡ ἐκλογὴ τοῦ ὁριστικοῦ προέδρου (θόρυβος). Ἠμπορεῖτε νὰ μὲ ἀντικρούσητε ἐδῶ εἰς τὸ βῆμα οἱ θορυβοῦντες καὶ ἔχοντες ἐναντίαν ἰδέαν. Ἐν ὅσῳ λοιπὸν, Κύριοι δὲν ἐκλεχθῇ τὸ ὁριστικὸν προεδρεῖον, ἡ Συνέλευσις δὲν εἶναι νομίμως κατηρτισμένη, ἑπομένως καμμία ἀπόφασις αὐτῆς δὲν ἔχει ἰσχὺν, εἰμὴ μόνον καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν, διότι σήμερον, Κύριοι, ἡ Συνέλευσις ἐνεργεῖ ὡς Σῶμα ἐξελεγκτικὸν τῶν ἐκλογῶν, ὡς Σῶμα δικαστικόν. Ἰδοὺ λοιπὸν διατὶ λέγω ὅτι παρακαίρως ἐῤῥίφθησαν τὰ ὑπὸ συζήτησιν ζητήματα εἰς τὸ μέσον. Ἀκανονίστως δὲ, διότι ἐῤῥίφθησαν τρία ζητήματα, μὴ ἔχοντα κἀμμίαν σχέσιν πρὸς ἄλληλα, ὡς προεῖπον. Ὁ εἷς λέγει, ὅτι ἔγεινε σφετερισμὸς τῶν χρημάτων τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου, τὸ ὁποῖον οὔτε ἀναιρῶ, οὔτε ἐπιβεβαιῶ, καὶ διὰ τὸ ὁποῖον, ἂν ᾖναι ἀληθὲς, πρέπει νὰ δώσῃ λόγον ἡ Κυβέρνησις· ὁ ἄλλος λέγει, ὅτι διωρίσθη ἀκατάλληλος διοικητὴς τοῦ ἀποσπάσματος τὸ ὁποῖον στέλλεται πρὸς διατήρησιν τῆς τάξεως εἰς Μεσσηνίαν. Τρίτος τις προτείνει νὰ ἔλθῃ ἀμέσως ἡ Κυβέρνησις ἐνώπιον τῆς Συνελεύσεως νὰ ὁρκισθῇ, διὰ νὰ παγιωθῇ ἡ τάξις· δὲν ἐννοῶ τῇ ἀληθείᾳ αὐτὸν τὸν τρόπον τῆς συζητήσεως. Πρῶτον, κατὰ κοινοβουλευτικὸν ἔθιμον, ὅταν πρόκηται νὰ γείνῃ μία ἐπερώτησις κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ἐπερώτησις αὕτη πρέπει νὰ διατυπωθῇ καὶ νὰ εἰδοποιηθῇ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔλθῃ ἐνταῦθα νὰ ᾖναι παροῦσα νὰ ἀκούσῃ τὴν κατηγορίαν καὶ νὰ ἀπολογηθῇ· ἡμεῖς διαπληκτιζόμεθα ἤδη μεταξύ μας χωρὶς ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ καμμίαν εἴδησιν. Κατηγορεῖται ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἐσφετερίσθη τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον; ἔπρεπε προηγουμένως νὰ προσκληθῇ ἐδῶ νὰ δώσῃ λόγον καὶ κατόπιν νὰ ἔλθωμεν εἰς μίαν ἀπόφασιν οἱανδήποτε. Εὑρέθη τυχαίως ἐνταῦθα ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν καὶ ἀνῄρεσε τὰ πάντα χωρὶς ν’ ἀντικρουσθῇ. Κατηγορεῖται ἀφ’ ἑτέρου ἡ Κυβέρνησις, ὅτι διώρισε τὸν Δημητρακαράκον διοικητὴν τοῦ ἀποσπάσματος, τὸ ὁποῖον στέλλεται εἰς Μεσσηνίαν πρὸς διατήρησιν τῆς τάξεως. Δὲν ἐπιδοκιμάζω, Κύριοι, τὸν διορισμὸν αὐτὸν, ἀλλὰ λέγω, ὅτι δὲν ἦτον ἡ κατάλληλος ὥρα αὐτῆς τῆς συζητήσεως, καθόσον ἔπρεπε νὰ διατυπωθῇ καὶ αὐτὴ ἡ κατηγορία καὶ νὰ κοινοποιηθῇ εἰς τὸν ἁρμόδιον ὑπουργὸν, νὰ προσκληθῇ ὁ ὑπουργὸς νὰ ἔλθῃ νὰ ἀπολογηθῇ, νὰ τὸν ἀκούσωμεν καὶ νὰ ἔλθωμεν ἔπειτα εἰς μίαν ἀπόφασιν. Ἀλλ’ ἐνῷ ἐγένετο συζήτησις περὶ αὐτῶν τῶν δύω ἀντικειμένων, τὰ ὁποῖα, ἐπαναλαμβάνω, δὲν ἔχουσι κἀμμίαν σχέσιν πρὸς ἄλληλα, ῥίπτεται ἐν τῷ μέσῳ μία τρίτη πρότασις νὰ ἔλθῃ ἐντὸς δύω ὡρῶν ἡ Κυβέρνησις νὰ ὁρκισθῇ. Μὰ Κύριοι, ἡ Κυβέρνησις εἶναι ὡρκισμένη· οἱ ὑπάλληλοι τῆς Κυβερνήσεως ἔδωκαν τὸν ὅρκον, τὸν ὁποῖον αὐτὴ ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις ἐκανόνισε διὰ ψηφίσματος. Λοιπὸν ποῖον ἄλλον ὅρκον ἀπαιτεῖτε νὰ δώσωσιν; ἀλλὰ καὶ ἂν ἦναι ἀναγκαῖος νέος ὅρκος, πρέπει νὰ προηγηθῇ ψήφισμα τῆς Συνελεύσεως, τὸ ὁποῖον νὰ κανονίσῃ τὸν τύπον τοῦ νέου ὅρκου. Ἐπομένως τίς ἡ ἀνάγκη νὰ ἔλθῃ ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις νὰ ὁρκισθῇ, ἀφοῦ μετὰ τρεῖς ἡμέρας θὰ ἔχωμεν νέαν Κυβέρνησιν; ὁ ὅρκος, νομίζετε, εἶναι αὐτὸς ὁ ὁποῖος θὰ θέσῃ τέρμα εἰς τὰ δεινὰ, τὰ ὁποῖα ἐπαπειλοῦν τὸν τόπον κατὰ τοὺς προαγορεύσαντας; βεβαίως ὄχι· ἠμποροῦν νὰ δοθοῦν ἑκατὸν ὅρκοι· ἂν δὲν ληφθοῦν τὰ κατάλληλα μέτρα πρὸς καταστολὴν αὐτῶν τῶν κακῶν, τὰ ὁποῖα ἐξετέθησαν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, τὰ κακὰ ταῦτα δὲν παύουν. Ἀποκρούω λοιπὸν τὴν πρότασιν αὐτὴν ὡς ματαίαν καὶ ἄσκοπον, διότι, ὡς προεῖπον, μετ’ ὀλίγας ἡμέρας θὰ ἔχωμεν νέαν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία θὰ δώσῃ ἀναγκαίως τὸν ζητούμενον ὅρκον. Ἐκτὸς τούτων ὅλων, Κύριοι, ἐφέρθησαν ἐν τῷ μέσῳ τῆς Συνελεύσεως καὶ ἔγειναν ἀντικείμενον συζητήσεως καὶ φῆμαι αἱ ὁποῖαι διατρέχουσιν εἰς τὴν ἀγοράν. Ἀλλοίμονον, Κύριοι, ἐὰν ἡ Συνέλευσις ἤθελεν εἶσθαι καταδικασμένη ν’ ἀκούῃ τὰς φήμας αὐτὰς, καὶ νὰ τὰς φέρῃ ἑκάστοτε ἐν τῷ μέσῳ, νὰ τὰς συζητῇ καὶ νὰ τὰς ἐξετάζῃ. Αἱ φῆμαι, αἱ ὁποῖαι διατρέχουν ἔξω εἰς τὴν ἀγορὰν, δὲν εἶναι ἀντικείμενον συζητήσεως· ἐδῶ πρέπει νὰ ἔρχωνται πράγματα ὡρισμένα, πράγματα καθαρὰ καὶ σπουδαῖα, καὶ ἂν ἦναι ἀνάγκη, νὰ προσκαλῆται καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀπολογηθῇ ἢ νὰ δώσῃ πληροφορίας καὶ ἔπειτα νὰ προέλθῃ ἡ Συνέλευσις εἰς μίαν ἀπόφασιν, εἴτε ἐπιδοκιμαστικὴν, εἴτε ἀποδοκιμαστικήν. Σᾶς λέγουν ὅτι, ὑπάρχουν φῆμαι, ὅτι, ἂν ἡ ἐνεστῶσα Κυβέρνησις δὲν ἐγκριθῇ ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως, θὰ διαταραχθῇ ἡ ἡσυχία καὶ τάξις· ὅτι ὑπάρχουν ἄλλαι φῆμαι, ὅτι ἐὰν ἡ παροῦσα Κυβέρνησις ἐγκριθῇ ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως, θὰ ἐγερθοῦν φιλοδοξίαι αἱ ὁποῖαι θὰ προκαλέσωσιν ἐπίσης ταραχάς. Αἴ! ἔπειτα τί ἔχομεν νὰ δικάσωμεν; τὸ ἀποτέλεσμα αὐτῆς τῆς συζητήσεως ποῖον εἶναι;

§76ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Καλὸν εἶναι νὰ προλαμβάνῃ τις, καὶ νὰ λαμβάνῃ τὰ μέτρα κατὰ ἐνδεχομένων περιστάσεων.

§77ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μέτρα ἐπὶ φημῶν δὲν λαμβάνονται· λαμβάνονται μέτρα ἐπὶ γεγονότων ὡρισμένων, ἐπὶ πραγμάτων ἐπικειμένων. Ὁμολογῶ καὶ ἐγὼ, ὅτι ἡ κατάστασίς μας δὲν εἶναι καλὴ, δὲν εἶναι εὐάρεστος· καὶ ἐδῶ πρέπει νὰ σκεφθῶμεν σπουδαίως: Εἶπον προχθὲς, ὅτι ἡ ἐπαρχία τῆς Μονεμβασίας εἶναι τὸ ἀντικείμενον τῆς λεηλασίας ἐκ μέρους τῶν ἐπιδραμόντων αὐτόθι Λακώνων καὶ ἐξέθεσα τὴν λυπηρὰν αὐτὴν κατάστασιν μετὰ τῶν συναδέλφων μου εἰς τὴν Κυβέρνησιν· ὀφείλω δὲ νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔλαβεν ὅλα τὰ μέτρα διὰ νὰ φέρῃ ἓν εὐάρεστον ἀποτέλεσμα κατὰ τῆς τοιαύτης καταστάσεως καὶ δύναμαι νὰ βεβαιώσω τὴν Συνέλευσιν, ὅτι ἤδη ἐπανῆλθεν ἡ τάξις εἰς τὴν ἐπαρχίαν ἐκείνην κατὰ τὰς τελευταίας πληροφορίας μου. Ἐννοῶ, ὅτι περὶ τοιούτων ἀντικειμένων πρέπει νὰ γίνεται συζήτησις, δὲν δέχομαι ὅμως, ὅτι πρέπει νὰ γίνεται τοιαύτη συζήτησις διὰ τὰς φήμας, αἱ ὁποῖαι διατρέχουν εἰς τὰς ἀγορὰς, εἰς τὰ καφφενεῖα, διότι αἱ τοιαῦται φῆμαι εἶναι ἀνάξιαι συζητήσεως. Συμπεραίνων τὸν λόγον μου, Κύριοι, ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω, ὅτι πρέπει νὰ ἤμεθα κανονικοὶ εἰς τὰς συζητήσεις μας. Ἐὰν ἡ Συνέλευσις νομίζῃ, ὅτι δύναται νὰ προέλθῃ εἰς τοιαύτας συζητήσεις, πρὶν ἢ καταρτισθῇ νομίμως, ὡς προεξέθηκα, ἔπρεπε πρῶτον νὰ ἐξαντληθῇ τὸ ἓν ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐφέρθη εἰς τὴν Συνέλευσιν, ἀφοῦ ἀκουσθῇ προηγουμένως καὶ ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς, μετὰ τὴν ἐξάντλησιν αὐτῆς τῆς συζητήσεως νὰ μεταβῶμεν εἰς τὸ δεύτερον καὶ οὕτω καθ’ ἑξῆς· ἀλλὰ νὰ προκαλῶμεν συζητήσεις ἀκανονίστως, τοῦτό μοι φαίνεται ὅτι, δὲν εἶναι οὔτε λογικὸν οὔτε συμφέρον, διότι ἐξαντλοῦμεν καιρὸν πολύτιμον ἀνωφελῶς, ἐν ᾧ ἡ πατρίς μας εὑρίσκεται εἰς κρισίμους τῳόντι περιστάσεις.

§78ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Κύριοι, εἷς λόγος, τὸν ὁποῖον ἐπέφερον ἐτάραξε τὰ ὦτά τινων. Καλῶς ἔχει· ἀλλὰ πρέπει ἐπίσης εὐαίσθητος νὰ ᾖναι καὶ ἡ καρδία. Τὸν λόγον αὐτὸν δὲν ἐπρόφερα διὰ νὰ φέρω ἀντίῤῥησιν ὡς πρὸς τὴν ἐμπιστοσύνην, ἥτις πρέπει νὰ ὑπάρχῃ εἰς τὴν ἐθνικὴν πίστιν. Τοῦτο εἶπον διὰ νὰ προκαλέσω τὴν προσοχὴν ὡς πρὸς τὴν διαχείρισιν τὴν χρηματικὴν, τὴν γινομένην εἰς τὸ ἐθνικὸν ταμεῖον. Τὴν πίστιν τὴν ἐθνικὴν, Κύριοι, τὴν ζηλεύω, ὡς ὅλοι ὑμεῖς· ἀλλ’ ἠξεύρετε, ὅτι ἕνεκα κακῆς διαχειρίσεως τοῦ παρελθόντος, ὁποίαν φήμην ἀπέδωκαν εἰς τὸ Ἑλληνικὸν ἔθνος, ἀλλὰ δὲν ἔπταιε τὸ ἔθνος, ἀλλ’ αὐτὴ ἡ ἀχρεία κυβέρνησις. Αὐτὸ πρέπει νὰ προλάβωμεν, Κύριοι· ἐδῶ ἤθελον νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν ὑμῶν, ὥστε ἡ διαχείρισις νὰ ᾖναι καλὴ, διὰ νὰ ἔχωμεν καὶ τὴν πίστιν. Πρέπει νὰ λέγωμεν τὴν σκάφην, σκάφην, ἂν θέλωμεν νὰ ὑπάρχωμεν, ἂν θέλωμεν νὰ πράξωμεν μεγάλα καὶ καλά. Ἠξεύρετε, ὅτι ἔγεινεν ἓν δάνειον, καὶ κατὰ πόσον ἐπέτυχε· διατί τοῦτο; ἀφίνω ὑμᾶς νὰ τὸ κρίνετε· αὐτὴ ἦτο ἡ ἔννοια τοῦ λόγου μου καὶ οὐδεμία ἄλλη.

§79ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Πάλιν εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ σᾶς ζητήσω συγχώρησιν, διότι ἀκόμη ὑποφέρω, καὶ δὲν δύναμαι νὰ ὁμιλήσω δυνατά. Κύριοι πληρεξούσιοι, καταγινόμενος εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, τὴν ὁποίαν τὸ ἔθνος μοὶ ἐπεφόρτισεν, ἀκούω καὶ γίνεται λόγος περὶ τοῦ διορισμοῦ ἑνὸς ἐντίμου ἀξιωματικοῦ, ὁ ὁποῖος εἶχε διαταχθῆ κατὰ συνέπειαν κυβερνητικῆς ἐν Συμβουλίῳ πράξεως διὰ νὰ ὑπάγῃ νὰ ἐκτελέσῃ τὴν ἐμπιστευθεῖσαν εἰς αὐτὸν ἐντολήν. Ἔλαβα τὰς διαταγὰς τῆς Σεβαστῆς Κυβερνήσεως, μετέβην εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν, καὶ αὐθωρεὶ προσεκάλεσα τοὺς ἁρμοδίους σωματάρχας, ἵνα ἐκτελέσωσι τὰς διαταγάς. (θόρυβος). Ὁ στρατιωτικὸς διοικητὴς καὶ ἄλλοι ἦσαν παρόντες. Τὸ πρωῒ μεταβὰς εἰς τοῦ Κυρίου Προέδρου ἤκουσα, ὅτι πολλὰ παράπονα διηγέρθησαν. Ἀμέσως μετέβην εἰς τὸ ὑπουργεῖον, πρὶν ἤδη συνέλθῃ ἡ Ἐθνικὴ Συνέλευσις, καὶ ἀνεκάλεσα τὴν διαταγὴν τὴν διορίσασαν τὸν ἀξιωματικὸν, καὶ προσεκάλεσα αὐθωρεὶ τὸν στρατιωτικὸν διοικητὴν νὰ μοὶ προτείνῃ ἕτερον κατάλληλον. Ἠξεύρετε, ὅτι τὰ μέτρα ταῦτα δὲν τὰ ὑπηγόρευσε κανεὶς ἄλλος λόγος, παρὰ ἡ δημοσία ἀσφάλεια καὶ ἡ τάξις τῶν ἐπαρχιῶν Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς καὶ Μεσσηνίας, περὶ τῶν ὁποίων νομίζω, ὅτι πρὸ ὀλίγου ἀνέφερεν ὁ Κύριος πληρεξούσιος Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς. Κύριοι, ὁ ἀξιωματικὸς αὐτὸς, περὶ τοῦ ὁποίου ἐγένετο λόγος, καὶ ὁ ὁποῖος ἐκίνησε τὴν περιέργειαν τοῦ κοινοῦ, μοὶ ἐζητήθη ὀλίγας ἡμέρας μετὰ τὴν ἐπανάστασιν ἀπὸ τὸν Νομάρχην Φθιώτιδος, τὸν ἔντιμον πληρεξούσιον Εὐρυτανίας, τὸν φίλον μου Κύριον Ζῶτον· καὶ οὐχὶ μόνον ὁ Νομάρχης τὸν ἐζήτησεν, ἀλλὰ καὶ ὁ στρατηγὸς Παπακώστας, καὶ ὁ συνταγματάρχης Κλίμακας, ἀλλὰ δὲν τοῖς ἐδόθη. Μετὰ τὴν ἔνδοξον νύκτα τῆς 10ης πρὸς τὴν 11ην Ὀκτωβρίου, ἀφοῦ ἐξετέλεσα τὸ χρέος μου καὶ ὡς πολίτης καὶ ὡς στρατιώτης, ἐπανῆλθον εἰς τὴν οἰκίαν μου ἵνα ἡσυχάσω, ὅτε μὲ προσκαλεῖ ὁ Πρόεδρος καὶ μοὶ λέγει ὅτι εἰς αὐτὰς τὰς κρισίμους περιστάσεις πρέπει νὰ ὑπηρετήσω τὴν πατρίδα, καὶ μοὶ ἀναθέτει τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν, ὅπερ εἶναι ἡ μεγίστη δι’ ἐμὲ τιμὴ καὶ ἀνωτέρα τῆς ἱκανότητός μου. Τὸν παρεκάλεσα νὰ ἐκλέξῃ ἱκανότερον, ἀλλ’ ἐπέμεινεν. Ἔκτοτε οὐδὲν ἄλλο προσεπάθουν, οὐδεμία ἄλλη ἰδέα μὲ ἀπησχόλει, εἰ μὴ ἡ μόρφωσις τοῦ στρατοῦ, καὶ ἡ τήρησις τῆς τάξεως καὶ τῆς ἡσυχίας καὶ πειθαρχίας. Καὶ καυχῶμαι, ὅτι προΐσταμαι τοιούτου στρατοῦ, ὅστις πάντοτε καὶ παντοῦ εἰς ὅλας τὰς περιστάσεις τῆς πατρίδος κατεπάτησε καὶ ὅρκους καὶ νομοθεσίαν σιδηρὰν, καὶ πειθαρχίαν, ἐπιβληθεῖσαν ἀπὸ ἓν σύστημα, τὸ ὁποῖον ὅλοι ἐγνωρίσαμεν, ὅλα τὰ κατεπάτησε διὰ νὰ ὑπερασπίσῃ τὴν ἐλευθερίαν καὶ τὰ δικαιώματα τοῦ πολίτου, καὶ τὸ ἔκαμε μὲ θυσίαν καὶ μὲ κίνδυνον τοῦ ἑαυτοῦ του.

§80ΑΘΑΝ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὸν ὅρκον του δὲν τὸν κατεπάτησεν ὁ στρατιώτης.

§81Δ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Μὰ Κύριε, Κυβερνήτα, ἔχω τὰς ἰδέας μου, σέβομαι τὰς πεποιθήσεις σας. Εἶπον λοιπὸν, ὅτι τὸν ἀξιωματικὸν αὐτὸν μοὶ τὸν ἐζήτησαν, ὅπως δυνηθῇ νὰ συντελέσῃ εἰς τὰς παρούσας περιστάσεις· ἀλλὰ λόγῳ συγγενείας καὶ λόγῳ τῶν περιστάσεων δὲν τὸν ἔδωσα. Ὁ ἀξιωματικὸς οὗτος μετὰ τὸ μέγα συμβὰν, ἀναγνωρίσας τὴν παροῦσαν κατάστασιν τῶν πραγμάτων καὶ δώσας τὸν ὅρκον ἐπανῆλθεν εἰς τὰς τάξεις του. Ὁ ἀξιωματικὸς οὗτος ὑπηρέτησε τὸ πλεῖστον μέρος τοῦ στρατιωτικοῦ του σταδίου κατὰ τὴν Στερεὰν Ἑλλάδα. Ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν ὅλων τῶν ἐντίμων πληρεξουσίων τοῦ σημαντικοῦ τούτου μέρους τῆς Ἑλλάδος, ὅπως μαρτυρήσωσι περὶ τῆς διαγωγῆς του, καὶ τῆς ἱκανότητός του. Ἐνόμισα, καὶ οὐχὶ αὐτογνωμόνως, ἀλλὰ καὶ ἐν γνώσει τοῦ συμβουλίου ὅλου καὶ τῆς Κυβερνήσεως, καὶ ἐνέδωκα εἰς τὸν διορισμὸν αὐτοῦ, οὐχὶ ἀπὸ συμπάθειαν, ἀλλὰ ἀπὸ τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἐδύνατο νὰ συντελέσῃ ἀποτελεσματικῶς, καθὼς, οὐχὶ ὡς στρατιώτης, ἀλλ’ ὡς ἁπλοῦς πολίτης κατὰ τὰς ἐκλογὰς, ὅπου διεταράχθη ἡ ἡσυχία ἐκεῖ, καὶ γνωρίζουν ὅλοι ὑπὸ ποίους, συνετέλεσε τὰ μέγιστα, καὶ ἔσωσεν ἀπὸ τὴν λεηλασίαν τὴν πόλιν τοῦ Γυθείου, καὶ προσέφερεν οὕτω τὴν μεγαλειτέραν ἐκδούλευσιν διὰ τὴν ἐπάνοδον καὶ στήριξιν τῆς ἡσυχίας καὶ τάξεως. Ὁπόταν ἐκπληρῶ τὸ καθῆκόν μου, τίποτε δὲν φοβοῦμαι, διότι ἐκπληρῶ ἓν καθῆκον πρὸς τὴν πατρίδα· ἐὰν ἔχουν λόγους οἵους δήποτε νὰ μὲ ἐλέγξουν, ἕτοιμος εἶμαι νὰ δώσω λόγον, καὶ ν’ ἀσπασθῶ, οἵα δήποτε καὶ ἂν ᾖναι ἡ ἀπόφασις τῆς Συνελεύσεως.

§82ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Ποῖον ἐπροτείνατε εἰς τὴν θέσιν του;

§83ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Δὲν μὲ ἐπρότειναν.

§84ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Διὰ τί τὸν ἀνεκαλέσατε;

§85ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Διότι διεγέρθησαν παράπονα.

§86ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Διὰ ποῖα παράπονα, Κύριε Ὑπουργέ;

§87ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Σᾶς εἶπα, κ’ ἐννοῶ, διότι δὲν ἦτο ἐκ τῶν πρώτων ἐπαναστατῶν.

§88ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ. Λέγω, Κύριοι, ὅτι εἶχα ζητήσει τὸν λόγον διὰ νὰ ὁμιλήσω περὶ τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου· ἀλλ’ ἐπειδὴ μὲ προέλαβον πολλοὶ, καὶ ὁ Κύριος Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ἦλθε καὶ ἔδωκε τὰς δεούσας διασαφήσεις, ἐννοεῖται ὅτι δὲν μοὶ μένουν, εἰμὴ μικρὰ πράγματα νὰ ἐκθέσω. Ὁ Κύριος Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν μᾶς εἶπεν, ὅτι τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον εὑρίσκεται εἰς τὴν αὐτὴν κατάστασιν. Ἐν τούτοις ἐξεφράσθησαν ὑπόνοιαι ὅτι ἀπεπειράθησαν νὰ θέσουν καὶ ἐπ’ αὐτοῦ χεῖρα (θόρυβος). Προτείνω λοιπὸν τὰ πρακτικὰ μὲ τὴν ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως, ὅτι δὲν πρέπει νὰ πειραχθῇ τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον, νὰ σταλῶσιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ νὰ γίνῃ ἀπόφασις περὶ τούτου.

§89ΘΡΑΣ. ΖΑΙΜΗΣ. Κύριοι! ἔρχομαι νὰ εἴπω πρὸς ἀντίκρουσιν τῆς προτάσεως, τὴν ὁποίαν ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος Πόρου ὑπέβαλεν εἰς τὴν Συνέλευσιν. Σᾶς εἶπεν, ὅτι, ἐπειδὴ ὑπάρχουν ὑπόνοιαι περὶ τῆς δημεύσεως τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου, τὰ πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως τῆς Συνελεύσεως πρέπει νὰ σταλῶσιν εἰς τὴν προσωρινὴν Κυβέρνησιν. Ὁ ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν, Κύριοι, Σᾶς ἐξέθεσε καθαρὰ τὸ ζήτημα περὶ τοῦ ὅλου τῶν χρημάτων τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου, καὶ προσέτι καὶ περὶ τῶν λοιπῶν ταμείων. Κύριοι! δήμευσις οὔτε κατὰ διάνοιαν δύναται νὰ ὑπάρξῃ ἀπὸ μέρους τῶν ὑπαλλήλων τῆς Κυβερνήσεως περὶ τῶν ἱερῶν αὐτῶν χρημάτων· ὁ ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν τὸ εἶπε πολὺ καθαρὰ, ὅτι ἐνόμισεν ἡ ἐπιτροπὴ καὶ ἴσως ἡ Κυβέρνησις, ὅτι τὰ χρήματα τοῦ ταμείου τούτου, ἀντὶ νὰ ἦναι παρακατατεθειμένα εἰς τὴν ἐθνικὴν τράπεζαν, ὅτι ἠμποροῦν καλλίτερα νὰ χρησιμεύσουν, ἐὰν ληφθῶσι διὰ νὰ μεταχειρισθῶσιν εἰς ἀγορὰν μετοχῶν εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον, διότι εἰς μὲν τὴν τράπεζαν λαμβάνουν τέσσαρα τοῖς ἑκατὸν, εἰς δὲ τὸ ἐθνικὸν δάνειον λαμβάνουν ἓξ τοῖς ἑκατόν· ἐννοεῖται λοιπὸν, ὅτι δὲν ἐπρόκειτο κατ’ οὐδένα λόγον δήμευσις, ἐπρόκειτο ἁπλῶς μετατόπισις τῶν χρημάτων τοῦ ταμείου ἀπὸ τὴν τράπεζαν εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον. Ἐὰν νομίζητε, Κύριοι, τὸ ὁποῖον βεβαίως ἡ Συνέλευσις δὲν τὸ φρονεῖ, ὅτι τὰ χρήματα ταῦτα κινδυνεύουσιν εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον, εἶναι ἄλλος λόγος (θόρυβος). Δὲν πρέπει βεβαίως νὰ ὑπάρχῃ ὑπόνοια τοιαύτη, ὅτι ἡ πίστις ἡ ἐθνικὴ εἶναι τοσοῦτον μικρὰ, ὥστε τὰ χρήματα ταῦτα τὰ ἱερὰ νὰ κινδυνεύσουν τοποθετούμενα εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον. Ἐννοεῖται λοιπὸν καλῶς, ὅτι δὲν ἐπρόκειτο περὶ δημεύσεως, ἐπρόκειτο ἁπλῶς περὶ μετατοπίσεως τῶν χρημάτων τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου, τῆς τοποθετήσεώς των εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον. Ἀπέναντι λοιπὸν τοιαύτης ὁμολογίας, τὴν ὁποίαν καθαρὰ Σᾶς ἐξέφρασεν ὁ ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν καὶ ἐγὼ ὁ ἴδιος ἀπὸ τὸ βῆμα Σᾶς λέγω, δὲν ἐννοῶ, ποῖαι ὑπόνοιαι δύνανται νὰ ἐμφωλεύωσιν εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι ὑπάρχει πρόθεσις δημεύσεως τῶν χρημάτων διὰ νὰ σταλῶσι τὰ πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως εἰς τὴν προσωρινὴν Κυβέρνησιν, καὶ νὰ ἐμποδισθῇ κίνδυνος τοσοῦτον μεγάλος· οὐδεὶς κίνδυνος ὑπάρχει, ἑπομένως δὲν ἐννοῶ, διὰ ποίους λόγους τὰ πρακτικὰ τῆς Συνελεύσεως πρέπει νὰ σταλῶσιν εἰς τὴν προσωρινὴν Κυβέρνησιν.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἀκόμη 15 διὰ νὰ ὁμιλήσουν, θέλει ἡ Συνέλευσις νὰ ἐξακολουθήσωμεν ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου;

§91ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§92ΔΑΓΡΕΣ. Προκειμένου νὰ ληφθῶσιν μέτρα περὶ τῆς ἐπανόδου τῆς τάξεως καὶ τῆς ἡσυχίας εἰς ἕνα νομόν, ὀφείλομεν νὰ μεταχειρισθῶμεν τὸ κατάλληλον προσωπικὸν καὶ τὰ κατάλληλα μέτρα· ἡ Κυβέρνησις τοῦτο ὤφειλε νὰ πράξῃ. Κύριοι, δὲν ἐκπίπτει ἡ ἐξουσία ἀπὸ τὴν θέσιν της, ὅταν καταδεχθῇ νὰ ζητήσῃ τὴν γνώμην τῶν πληρεξουσίων τοῦ νομοῦ ἐκείνου ἢ τῆς ἐπαρχίας ἐκείνης, εἰς ἣν ἀπειλεῖται ἡ τάξις. Τοιαῦτα μέτρα ἐλήφθησαν, χωρὶς νὰ τὸ μάθωμεν, ἀλλ’ ἐρωτᾶται ὁ Κύριος ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ποῖοι εἶναι οἱ κίνδυνοι οἱ ἀπειλοῦντες τὴν πόλιν τῶν Καλαμῶν; πρέπει νὰ ἤμεθα καθαροί· συγγενεῖς του τινὲς ἀπειλοῦν τὰς Καλάμας, ἄλλος συγγενής του στέλλεται πρὸς καταδίωξιν· εἶναι τοῦτο φρόνιμον; εἶναι εἰλικρινὴς ἐνέργεια ἐκ μέρους Κυβερνήσεως ἐχούσης τὴν ἐντολὴν καὶ τὸ καθῆκον νὰ φροντίζῃ πρὸς ἐξασφάλισιν τῆς τάξεως, τῆς ἰδιωτικῆς περιουσίας; ἂς ἀποκριθοῦν τὰ πράγματα· τοῦτο μόνον λέγω, ὅτι ἡ δυστυχὴς πόλις τῶν Καλαμῶν κινδυνεύει ἀπὸ αὐτοὺς ἐκείνους, οἵτινες ὑποκρίνονται ὅτι ἐνδιαφέρονται δι’ αὐτήν.

§93ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Κύριοι, δύω λέξεις ἐπὶ τοῦ ναυτικοῦ ταμείου, ἐπειδὴ ἐγὼ ἔφερα τὸ ζήτημα περὶ τοῦ ναυτικοῦ ταμείου, περὶ τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου. Κακῶς παρεξηγήθη ἡ ἰδέα μου· δὲν εἶπον ὅτι δυσπιστῶ νὰ καταθέσωσι τὰ χρήματα ταῦτα εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον· ποτὲ δὲν ἦλθεν εἰς τὸν νοῦν μου τοιαύτη ἰδέα· εἶπον καὶ λέγω εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι δὲν ἔχει κἀμμίαν ἐξουσίαν, κἀμμίαν δύναμιν νὰ ἐπέμβῃ εἰς ἰδιωτικὴν περιουσίαν. Τὸ ναυτικὸν ἀπομαχικὸν ταμεῖον δὲν συνεκροτήθη ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἀπολαμβάνουν ἀπὸ τοῦ δημοσίου, ὥστε δὲν ἔχει ἡ κυβέρνησις οὐδεμίαν ἐξουσίαν, οὔτε κατὰ διάνοιαν νὰ καταθέσῃ τὰ χρήματα ἀλλοῦ, ἔστω μὲ 20 καὶ μὲ 40 τοῖς ἑκατόν· αὐτὸ εἶναι ἔργον τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου. Ἐὰν ἐκείνη νομίζῃ, ὅτι δύναται νὰ εὕρῃ τόκον καλλίτερον, τότε δύναται νὰ τὰ καταθέσῃ. Σᾶς λέγω, ὅτι οὔτε αὐτὴ ἡ ἐπιτροπὴ οὔτε ἡ Κυβέρνησις δύναται νὰ τὸ κάμῃ. Ὁ νόμος λέγει, ὅτι τὰ χρήματα κατατίθενται ἐπὶ τόκῳ εἰς τὴν ἐθνικὴν Τράπεζαν· οὐδεμία διαχείρισις ἄλλως πως ἐπιτρέπεται. Ἂν ἡ Κυβέρνησις ἤθελε νὰ τὸ κάμῃ, ἔπρεπε νὰ φέρῃ ἕνα νόμον, τὸν ὁποῖον ἡ Συνέλευσις ἔπρεπε νὰ ἐπικυρώσῃ. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔπρεπεν οὔτε κἂν νὰ φαντασθῇ, ὅτι δύναται νὰ λάβῃ αὐτὰ τὰ χρήματα τώρα, ὅπου εἶναι εἰς τὰς παραμονὰς τῆς πτώσεώς της. Διὰ νὰ καταθέσῃ λοιπὸν αὐτὰ τὰ χρήματα εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον, πρέπει νὰ γείνῃ μία ἀπόφασις τῆς Συνελεύσεως. Τοῦτο εἶπον, καὶ ὄχι ὅτι δὲν ἐμπιστεύομαι εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον· καὶ ἐπαναλέγω, ὅτι τὰ χρήματα αὐτὰ εἶναι κτῆμα ἀναφαίρετον τῶν καταπεπονημένων ναυτῶν. Διὰ τοῦτο λοιπὸν ἡ κυβέρνησις οὔτε κατὰ διάνοιαν δύναται νὰ σκεφθῇ δι’ αὐτὰ τὰ χρήματα, ὡς δὲν δύναται νὰ σκεφθῇ διὰ τὰ χρήματα, τὰ ὁποῖα ἔχω εἰς τὴν τζέπην μου. Λοιπὸν οὔτε κἂν ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ κάμῃ λόγον δι’ αὐτὰ τὰ χρήματα.

§94ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Δύω λέξεις πρὸς διασάφησιν, διὰ νὰ μὴ παρεξηγῶμεν τὰ πράγματα, κ’ ἐμβαίνωμεν εἰς παρανόησιν. Ἐκ προοιμίων μάθετε, ὅτι κἀμμία χρῆσις δὲν ἔγεινε, μήτε τοῦ ἀπομαχικοῦ, μήτε κανενὸς ἄλλου ταμείου· ἐπληροφορήθη λοιπὸν ἡ Συνέλευσις, ὅτι κἀμμία χρῆσις αὐτοῦ τοῦ ταμείου δὲν ἔγεινε, καθὼς καὶ τῶν συντάξεων. Αὐθεντικῶς ὅμως παρατηροῦν, ὅτι δὲν δύναται, καὶ ὅτι εἶναι δήμευσις· εἰς τοῦτο ἐπανέρχομαι, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ ἀδικάστως καὶ ἀνεξετάστως, αὐθεντικῶς νὰ ἐξετασθῇ· ἡ Συνέλευσις μάλιστα ἠμπορεῖ καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν, διότι δὲν βλέπω τὸν λόγον, οὔτε τὸ συμφέρον, τὸ ὁποῖον ὑπαγορεύει αὐτὴν τὴν ἀπόφασιν. Καθόσον ἀφορᾷ τὸν νόμον, ὁ νόμος δὲν εἶναι, καθὼς εἶπεν ὁ προλαλήσας· κατὰ τὸν νόμον, τὸ ταμεῖον αὐτὸ διοικεῖται ἀπὸ ἐπιτροπὴν, ἐφορεύεται δὲ ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν, ἑπομένως ἡ κατάστασις αὕτη συνίσταται ἀπὸ τὰ ὅσα πληρώνουν ἕκαστος μέχρι τοῦ ἐσχάτου ἁλιέως, ὅστις πληρόνει ἡμίσειαν δραχμήν· αὐτῆ ἀποτελοῦν τὸ χρηματικὸν τοῦ ταμείου, τὸ ὁποῖον κατὰ μῆνα αὐξάνει καὶ συγκεντρόνεται εἰς χεῖρας τῆς ἐπιτροπῆς, παρακατατίθεται, λέγει ὁ νόμος, εἰς τὸ ταμεῖον, δὲν προσδιορίζει εἰς τὴν τράπεζαν, ὅπως λέγει ὁ προλαλήσας.

§95ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Εἰς τὴν Τράπεζαν λέγει· εἶμαι ἕνας τῶν συντακτῶν αὐτοῦ τοῦ νόμου.

§96ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Φέρω τὸν νόμον, τὸν ἐμελέτησα.

§97ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Ἐγὼ τὸν συνέταξα, καὶ δὲν ἠμπορεῖτε νὰ τὸν γνωρίζετε καλλίτερα ἀπὸ ἐμέ.

§98ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Γνωρίζω κ’ ἐγὼ τὸν νόμον, διότι δὲν ἐπῆγα εἰς τὸ ὑπουργεῖον χωρὶς νὰ ἐννοήσω τὴν ὑπηρεσίαν. Λέγω λοιπὸν, ὅτι τὸ ταμεῖον διοικεῖται ἀπὸ ἐπιτροπὴν, ἐφορεύεται ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν, καὶ κατατίθεται εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον.

§99ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Εἰς τὴν ἐθνικὴν Τράπεζαν.

§100ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Λοιπὸν, Κύριοι, ἐν τῇ εὐθύνῃ, τὴν ὁποίαν τὸ ἔθνος τῷ ἔδωκε καὶ ἐν τῇ πεποιθήτει του, θὰ διασκεφθῇ ὁ ἔχων τὴν ὑποχρέωσιν καὶ εὐθύνην· δὲν εἶναι προαποφασισμένον, ἀλλὰ περὶ τούτου θὰ σκεφθῇ ἡ Συνέλευσις. Τώρα λέγω, τὸ ταμεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον συντρέχει ὁ ἔσχατος ἁλιεὺς, ἀποκόπτων ἀπὸ τὸν ἄρτον τῆς ἡμέρας τὴν μισὴν δραχμὴν, τὴν ὁποίαν δίδει, θέλετε νὰ μὴ ἐπαυξάνῃ μὲ ἕνα τόκον μεγαλήτερον; Τὸ ταμεῖον, Κύριοι, ἔχει 100,000 δραχ. Κατ’ ἔτος λοιπὸν, παίρνει 4,000 δραχ. ἐνῷ ἂν τὰ ἔχῃ εἰς τὸ δάνειον θὰ λαμβάνῃ 6,000 δραχ. Ὅσον περισσοτέραν λοιπὸν ὠφέλειαν ἔχει, τόσον περισσοτέραν σύνταξιν ἐλπίζει ν’ ἀποκτίσῃ, ὅταν ἀποκάμῃ, ἢ ὅταν ἀπὸ περιστάσεις δυστυχίας ἀποστερηθῇ τὸν σύζυγόν της ἡ χήρα αὐτοῦ. Λοιπὸν ἐπαναλαμβάνω, ὅτι πρὸς ὄφελος τοῦ ταμείου, πρὸς συμφέρον τῶν φορολογουμένων ἔγεινε τοῦτο, καὶ δὲν ἠμπορεῖτε σήμερον προδικαστικῶς ν’ ἀποφασίσητε.

§101ΧΑΛΙΚΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐρωτῶ, ἂν ἔχει τὸ δικαίωμα ἡ Κυβέρνησις νὰ μεταβάλῃ τὴν χρῆσιν καὶ τὸν προορισμὸν τῶν χρημάτων τοῦ ταμείου αὐτοῦ ἄνευ τῆς ἀποφάσεως τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως.

§102ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Μ’ ἐρωτήσατε, ἐὰν φρονῶ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δύναται νὰ μεταβάλῃ τὴν χρῆσιν, τὴν διαχείρισιν καὶ τὸν προορισμὸν τοῦ ταμείου. Τὴν χρῆσιν καὶ τὸν προορισμὸν τὸν ὥρισεν ἕνας νόμος, καὶ κατὰ τὸν νόμον αὐτὸν δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ καμμία παράβασις· δὲν ἠξεύρω τότε κατὰ πόσον ἤθελεν ἐπιτρέψει καὶ ἡ ἀνάγκη τῆς Συνελεύσεως, καθόσον ἀφορᾷ τὴν τοποθέτησιν, τὴν μετάθεσιν τῶν χρημάτων ἀπὸ τὴν Τράπεζαν εἰς τὸ δάνειον, ὅταν ἡ Κυβέρνησις τὸ δάνειον τὸ εὕρῃ πρὸς τὸ συμφέρον τῶν φορολογουμένων καὶ τὸ συμφέρον τῶν ἐνδιαφερομένων, διότι ὑπὲρ αὐτῶν γίνεται ἡ σύνταξις τότε, συντεταγμένης τῆς Συνελεύσεως, θέλει τὸ φέρει εἰς τὴν θέσιν του· (θόρυβος).

§103ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. (θόρυβος).

§104ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ λογικὰ γυμνάσματα ἤλθομεν ἐδῶ; δὲν ἤλθομεν δι’ αὐτά.

§105ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Ἴσα, ἴσα, ἐπειδὴ δὲν ἤλθομεν δι’ αὐτὰ, πρέπει νὰ ὁμιλήσωμεν. Κύριοι πληρεξούσιοι, δὲν θὰ σᾶς ἐνασχολήσω ἐπὶ πολὺ, δύω μόνον λέξεις θὰ σᾶς εἴπω.

§106ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὰ τὰ θρονία τὰ ἔκαμε τὸ ἔθνος διὰ νὰ κάθωνται εἰς τὰς ἕδρας των· πρέπει νὰ τὰ λάβωμεν αὐτὰ ὡς παραδείγματα τῶν ἀρχαίων Ῥωμαίων, οἵτινες ἐκάθηντο εἰς τὰς ἕδρας των.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προβῶμεν εἰς τὴν συζήτησιν, μήτε ὁ ἀγορεύων ἠμπορεῖ νὰ ὁμιλήσῃ, μήτε κανεὶς ἄλλος ἠμπορεῖ νὰ τὸν ἀκούσῃ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἂν δὲν κάμωμεν ἡσυχίαν δὲν θὰ προβῶμεν.

§108ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Ἂς μοὶ συγχωρήσῃ ὁ Κύριος ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ τῷ κάμω μίαν ἐρώτησιν. Κατὰ τὴν ἀγόρευσίν του εἶπεν, ὅτι ὁ Κύριος ἀρχηγὸς τῶν σωμάτων ἐδῶ, ὁ στρατιωτικὸς διοικητὴς, ἐπῄνεσε τὴν πρᾶξίν του, διορίσαντος τὸν Κύριον Δημητρακαράκον διοικητὴν τοῦ ἀπερχομένου στρατοῦ εἰς Λακωνίαν, καὶ ὅτι κατόπιν παράπονά τινα τὸν ἠνάγκασαν ν’ ἀνακαλέσῃ τὸν διορισμόν του· ἀλλ’ ἔμεινε μὲ τὰ παράπονα αὐτὰ, χωρὶς νὰ μᾶς φωτίσῃ, ποῖα εἶναι αὐτά. Αὐτὸ θὰ παρακαλέσω πολὺ τὸν Κύριον ὑπουργόν. Εἶπεν ἁπλῶς, ὅτι παράπονα τὸν ἠνάγκασαν νὰ τὸν ἀνακαλέσῃ· ἀλλὰ τὶ εἴδους παράπονα, δὲν εἶπεν.

§109ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Διότι δὲν ἦτον ἀρχιεπαναστάτης.

§110ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Ἀκούω τὸν Κύριον ὑπουργὸν λέγοντα, ὅτι δὲν ἦτο ἀρχιεπαναστάτης· ἄρα ἦτον ἐπαναστάτης (θόρυβος). Ἔρχομαι ἀκολούθως νὰ κάμω τὴν ἄλλην παράκλησιν, νὰ μᾶς εἴπῃ, ποῖον εἶναι τὸ πρόσωπον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ διορίσῃ, διὰ νὰ κατευνάσῃ τὴν ἐπανάστασιν εἰς τὴν Μεσσηνίαν. Ἡ Συνέλευσις ὀφείλει νὰ ἠξεύρῃ αὐτὰ τὰ πράγματα, καὶ φρονῶ κατὰ τὴν ἰδέαν τὴν ἰδικήν μου, ὅτι ἔχω δικαίωμα καὶ χρέος νὰ τὸ μάθω, καὶ παρακαλῶ τὸν Κύριον ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μᾶς τὸ εἴπῃ.

§111ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχὴν τῆς σεβαστῆς Συνελεύσεως. Νομίζω, ὅτι σαφῶς καὶ καθαρῶς εἶπον, ὅτι δὲν ἦτο ἀρχιεπαναστάτης (θόρυβος). Ὁ Κύριος πληρεξούσιος, ἢ δὲν ἐπρόσεξεν, ἢ παρήκουσεν· εἶπε δὲ, ὅτι ἐχρεώστουν νὰ ὀνομάσω τὸν ἀρχηγὸν τοῦ ἀποσπάσματος, ὅστις θὰ σταλῇ πρὸς ἡσυχίαν καὶ τάξιν τοῦ μέρους ἐκείνου. Νομίζω, Κύριοι, ὅτι εἰς οἱανδήποτε περίστασιν, μία Κυβέρνησις, ἕνας ὑπουργὸς, δὲν ὀφείλει νὰ δώσῃ λόγον περὶ τῶν πράξεων, περὶ τῶν ἀποτελεσμάτων (θόρυβος). Ὁ Κύριος πληρεξούσιος Πατρῶν εἶπεν, ὅτι χρεωστῶ νὰ καταδείξω τὸ πρόσωπον κ’ ἔπειτα νὰ προβῶ. Ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν ὅλων ὑμῶν, ἂν τοιουτοτρόπως δύναται νὰ ὑπάρξῃ ὑπηρεσία, καὶ ἰδίως ὑπηρεσία στρατιωτική· δὲν ἔχω τίποτε περισσότερον νὰ εἴπω· ἔρχομαι δὲ εἰς ἓν ἄλλο ζήτημα προσωπικὸν, τὸ ὁποῖον ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος Καλαμῶν δὲν ἠξεύρω διὰ ποίους λόγους ἐπροκάλεσεν. Ἠθέλησε νὰ μὲ προκαλέσῃ, ὅτι δῆθεν συγγενεῖς μου ἀπεπειράθησαν νὰ εἰσβάλωσιν εἰς τὴν πόλιν τῶν Καλαμῶν. Λυποῦμαι τὰ μέγιστα, διότι ἀναγκάζομαι νὰ ὁμιλήσω περὶ τοιούτων πραγμάτων, λίαν ἐρεθιστικῶν εἰς τοιαύτην περίστασιν, ἀλλ’ οὐχ ἧττον θέλω κάμει τὸ χρέος μου, καὶ μετὰ θάῤῥους θέλω ἀπαντήσει εἰς τὸν ἔντιμον πληρεξούσιον. Γνωρίζω, ὡς ἐκ τῶν σοβαρῶν περιστάσεων, εἰς τὰς ὁποίας εὑρισκόμεθα, ὅτι, ἂν καὶ ἡ ἐπανάστασις τῆς 11 ἔγινε πανηγυρικῶς, ἐθνικῶς, καὶ οὐδαμῶς ἡ ἡσυχία καὶ ἡ τάξις δὲν διεταράχθη, ἀλλὰ δυστυχῶς εἰς τὴν σειρὰν τῶν ἐκλογῶν τοῦ ἡγεμόνος καὶ τῶν πληρεξουσίων, ἦτο ἀδύνατον νὰ μὴ ὑπάρξῃ μικρά τις συγκίνησις.

§112ΠΟΛΛΟΙ. Οὐχὶ τοῦ ἡγεμόνος.

§113ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Μὴ παρεξηγῆτε, Κύριοι, ὅποιος θέλει ὁμιλεῖ καὶ εἶμαι ἕτοιμος νὰ ἀπαντήσω. Εἶπε λοιπὸν, ὅτι συγγενεῖς μου εἰσέβαλον ἐντὸς τῆς πόλεως τῶν Καλαμῶν.

§114ΔΑΓΡΕΣ. Δὲν εἶπον ἐντός.

§115ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Παρακαλῶ, σιωπή· ὁ κανονισμὸς καὶ οὐχὶ ἐγὼ σοῦ τὸ ἐπιβάλλει· δὲν ἔχεις τὸ δικαίωμα νὰ διακόπτῃς· δὲν ἐπιβάλλω ἐγὼ τοῦτο, ἀλλ’ ὁ νόμος. Εἶπε λοιπὸν, ὅτι συγγενεῖς μου τινὲς διατρίβοντες εἰς Κιτριὲς, εἰς τὴν ἕδραν τῶν παλαιῶν ἡγεμόνων, ἀπειλοῦσι νὰ προσβάλωσι τὰς Καλάμας· μάλιστα, καὶ ἐγὼ τὸ ἤκουσα, καὶ ἐπισήμως ἀπὸ τὰς διαφόρους ἀρχὰς μοῦ ἦλθον εἰδήσεις, καὶ ἀμέσως ἐλήφθησαν τὰ μέτρα πρὸς κατάπαυσιν τῶν καταχθονίων σκοπῶν. Δυστυχῶς δὲν ἔχω ἀνὰ χεῖρας τὸ τηλεγράφημα, ἀλλ’ ὑπόσχομαι νὰ τὸ φέρω, τοῦ στρατηγοῦ Ἀντωνίου Μαυρομιχάλη καὶ τοῦ υἱοῦ του Πέτρου, ὅστις ἔτρεξεν ἀπὸ τὴν πόλιν καὶ εἶναι ἐπιφορτισμένος διὰ τὴν ἀσφάλειαν· τί γράφουν; «Ὑποψία τις ὑπάρχει, ὅτι εἰς Κιτριὲς εἶναι συνηγμένοι πολλοὶ διὰ νὰ εἰσβάλλουν εἰς τὰς Καλάμας· ἀλλὰ θὰ πέσω ἐγὼ λέγει ὁ Πέτρος, θὰ πέσῃ πατέρας καὶ ἐπὶ τῶν πτωμάτων θὰ πατήσωσιν αὐτοί.» Ἀπήντησα, «ὅτι λάβετε ὅσα μέτρα θέλετε καὶ κτυπήσατε ἐμὲ τὸν ἴδιον ἂν παρουσιασθῶ»· ταῦτα ἔχω καὶ τίποτε ἄλλο.

§116ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπεθύμουν νὰ μάθω, ἂν ἔχωμεν ὑπὸ συζήτησιν τὰ περὶ τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου καὶ τὰ περὶ Δημητρακαράκου.

§117ΒΟΙΔΗΣ. Ὡς πρὸς τὸν Κύριον Δημητρακαράκον εἶναι ὁ λόγος. Εἶμαι ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν Γυθείου· καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς διαμονῆς μου εἰς τὸ Γύθειον, συνειργάσθην μαζύ του, καὶ οὐχὶ μόνον συνετέλεσεν ὑπὲρ τῆς τάξεως, ἀλλὰ κατὰ μέγα μέρος ὠπισθοπόρησε τοὺς ἀντεπαναστάτας, ἀρχηγοὶ τῶν ὁποίων ἦσαν ἕνας Γουργούρης, γνωστὸς τοῖς πᾶσι τῆς Ναυπλίας, ἕνας Καλογερόγιαννης, ἕνας Πετροπουλάκος καὶ συντροφία. Ἐπειδὴ ὁ Δημητρακαράκος εἶχε συνεργασθῆ μαζύ μου καὶ συνετέλεσε κατὰ μέγα μέρος εἰς τὴν τάξιν, σᾶς λέγω καὶ ὡς ἀξιωματικὸς ἐφέρθη πολὺ καλά, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰ προτητερινά του, δὲν τὰ γνωρίζω. Εἷς τῶν συναδέλφων μου εἶπε κἄμποσα κατὰ τοῦ προσώπου αὐτοῦ, τὰ ὁποῖα ἐγὼ δὲν τὰ ἠξεύρω, ἀλλὰ εἰς τὴν διάρκειαν τῆς διαμονῆς μου, σᾶς βεβαιῶ μὲ τὸν λόγον τῆς τιμῆς μου, ἐφέρθη πολὺ καλά.

§118ΑΓΓΕΛΙΝΙΔΗΣ. Δὲν ἔχομεν κἀμμίαν ἐκλογὴν Κ. Πρόεδρε;

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι, ἐφωτίσθη ἡ Συνέλευσις ἀπὸ τὴν συζήτησιν.

§120ΔΑΓΡΕΣ. Ἠκούσατε Κύριοι ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν, ὅτι κυνδινεύει μία πόλις, δώσατέ μοι τὴν ἄδειαν νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις, ἂν ἐλήφθησαν τὰ ἀπαιτούμενα μέτρα ἢ πρέπῃ νὰ ὑπάγω καὶ ἐγὼ καὶ ἄλλος. Ὁ Κύριος Βούβουλης ἀναγιγνώσκει τὸ 5 ἄρθρον τοῦ νόμου περὶ ἀπομαχικοῦ ταμείου.

§121ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Σᾶς λέγω μόνον διὰ τί δὲν ἐβάλαμεν εἰς τὸν νόμον, ὅτι τίθενται τὰ χρήματα εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, ἐπειδὴ ὑποπτευόμεθα, μήπως ἡ Τράπεζα ἤθελεν ἀλλάξει ὀνομασίαν (θόρυβος).

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαλύεται ἡ Συνεδρίασις. (Ὥρα 3 Μ. Μ.)

1§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ Κʹ.
2Τῆς 10 Ἰανουαρίου 1863.
3(Πέμπτῃ).
4§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὸν ὀνομαστικὸν κατάλογον εἴμεθα 166·
5ἄρχεται ἡ συνεδρίασις.
6Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικά.
7§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρόκειται νὰ δώσουν τὸν ὅρκον οἱ νεοελθόντες
8πληρεξούσιοι Κύριοι, Μιχάλος Καλαμῶν, καὶ ὁ Κ. Κοσονάκος
9Γυθείου. Ἔχομεν καὶ νέον τινὰ πληρεξούσιον, τὸν Κ. Σπυρ.
10Ἀντωνιάδην, ἐκλεχθέντα ἀπὸ τὸν σύλλογον τῶν ἐν Κρήτῃ ὁ-
11μογενῶν μας. Ἔχομεν ἀνὰ χεῖρας καὶ τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλο-
12γῆς τῶν Κρητῶν· πρέπει νὰ γίνῃ ἡ κλήρωσις. Μὲ τὰ πρα-
13κτικὰ τῆς Σμύρνης ἐλάβομεν καὶ τὰ πρακτικὰ τοῦ Μάντσε-
14στερ, θὰ κληρώσωμεν καὶ αὐτήν.
15Γίνεται ἡ κλήρωσις.
16§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Βούβουλης ἔχει τὸν λόγον.
17§4ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, σπουδαία ὑπόθεσις, κα-
18τεπείγουσα, ἀφορῶσα πᾶν τὸ ναυτικὸν, μὲ ἀναγκάζει νὰ σᾶς
19παρακαλέσω νὰ μοὶ δώσητε τὴν ἄδειαν νὰ λάβω τὸν λόγον ἐ-
20πὶ τῆς προκειμένης ὑποθέσεως, καίτοι οὔσης ἐκτὸς τῆς ἡμερη-
21σίας διατάξεως. Ὡς γνωρίζετε, Κύριοι πληρεξούσιοι, ἅπας ὁ
22ναυτικὸς βίος δὲν εἶναι ἄλλο παρὰ διηνεκὴς ἀγωνία, διηνεκὴς
23συμφορά· κατ’ ἔτος πολλοὶ ναυτικοὶ πνίγονται, ἄλλοι συντρί-
24βονται, ἄλλων ὁ παγετὸς τὰ ἄκρα ξηραίνει, ἄλλοι γίνονται παί-
25γνιον τῶν θαλασσίων κινδύνων, καὶ ἄλλοι τέλος πάντων γε-
26γηρακότες ἐγκαταλιμπάνονται ἐν τῇ ἀγωνίᾳ καὶ τῇ θλίψει, καὶ
27οὐδεὶς πλέον αὐτοὺς ναυτολογεῖ. Πόσων δὲ ναυτικῶν γυναῖκες
28δὲν μένουσι χῆραι, πόσων τέκνα δὲν μένουσιν ὀρφανά! Τὸ μέγα
29καὶ ταλαίπωρον τοῦτο ναυτικὸν ἐκρίθη πατρικῆς μερίμνης
30καὶ περιθάλψεως ἄξιον. Ἐπὶ τῷ σκοπῷ τούτῳ ἐσυστήθη ναυ-
31τικὸν ἀπομαχικὸν ταμεῖον· κατὰ τὰ περὶ τοῦ ναυτικοῦ τούτου
32ταμείου νομοθετημένα, ὁ κακῶς ἔχων θαλάσσης ἐργάτης, ὁ τυ-
33φλὸς, ὁ χωλὸς, ὁ ἀνάπηρος, ἔχουσι ποῦ τὴν κεφαλὴν κλῖναι, αἱ
34δὲ χῆραι καὶ τὰ ὀρφανὰ τοῦ ναυτικοῦ, τὸν ὁποῖον κακὸς δαί-
35μων ἀνήρπασε, περισσεύουσιν ἄρτου. Τὰ χρήματα αὐτὰ τοῦ
36ναυτικοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου, τὰ ὁποῖα συνεκροτήθησαν λε-
37πτὸν πρὸς λεπτὸν ἀπὸ τοὺς καταπεπονημένους ποντοπόρους
38ναύτας, ζητεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ τὰ λάβῃ διὰ νὰ τὰ κατασπα-
39ταλεύσῃ, ὅπως κατεσπατάλευσε πάντα τὸν δημόσιον πλοῦτον.
40Ἡ πρᾶξις αὕτη, ἂν τελεσθῇ, εἶναι μία ἱεροσυλία.
41§5ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Εἶναι δήμευσις, ἡ ὁποία δὲν ἐπιτρέπεται.
42§6ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Καὶ τὶ δικαίωμα ἔχει ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ
43τὰ χρήματα αὐτὰ τοῦ ποντοπόρου καὶ καταπεπονημένου ναύτου;
44καὶ νὰ τὰ λάβῃ πότε; εἰς τὴν παραμονὴν τῆς ἡμέρας καθ’ ἣν πρό-
45κειται ἡ Συνέλευσις νὰ λάβῃ τὴν κυριαρχικήν της ἐξουσίαν· καὶ
46νὰ τὰ κάμῃ τί; τὰ χρήματα ταῦτα, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, φοβοῦ-
47μαι ὅτι θὰ χρησιμεύσωσι δι’ ἀπαισίους ἰδιοτελείας καὶ φιλοδό-
48ξους σκοπούς. Τὰ χρήματα αὐτὰ, Κύριοι, εἶναι ἀναφαίρετον
49κτῆμα τοῦ καταπεπονημένου ποντοπόρου ναύτου. Τὰ χρήματα
50αὐτὰ δὲν ἔχει κανεὶς ἐξουσίαν νὰ τὰ λάβῃ. Μάλιστα, δυνάμε-
51θα νὰ τὰ δώσωμεν, ἀλλὰ πότε; ὅταν ἡ Συνέλευσις ἔλθῃ ἐν τῇ
52κυριαρχικῇ της ἐξουσίᾳ, καὶ ἡ Κυβέρνησις ζητήσῃ αὐτὰ, καὶ μᾶς
53εἴπῃ, ὅτι τέλος πάντων δεινὴ εἶναι ἡ θέσις τῆς πατρίδος, καὶ
54θέλω αὐτὰ τὰ χρήματα διὰ νὰ ἐπουλώσω τὰς ἀνάγκας τῆς πα-
55τρίδος· τότε βεβαίως ἠθέλαμεν τὰ δώσει, καὶ μετὰ πάσης εὐχα-
56ριστήσεως. Πρὸς τοῦτο, Κύριοι, διὰ νὰ προλάβω αὐτὴν τὴν πρό-
57θεσιν ἐνόμισα ἀναγκαῖον νὰ σᾶς κάμω γνωστὸν τοῦτο, καὶ ἂν
58τέλος πάντων νομίζητε, ὅτι δὲν ἔχομεν ἀκόμη τὴν κυριαρ-
59χικὴν δύναμιν ἐπὶ τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας, ἐπὶ τῆς προσω-
60ρινῆς Κυβερνήσεως, τοὐλάχιστον ἠθικῶς ἡ Συνέλευσις νὰ ἀποδο-
61κιμάσῃ αὐτὴν τὴν ἱεροσυλίαν, τὴν ὁποίαν πρόκειται ἡ Κυβέρ-
62νησις νὰ ἐκτελέσῃ.
63§7ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Ἔχομεν, ἔχομεν τὸ δικαίωμα
64αὐτό.
65§8ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Γνωρίζω ὅτι πρὸ ἡμερῶν ἡ Κυβέρνησις ἤ-
66θελε νὰ λάβῃ τὰ χρήματα αὐτὰ, ἀλλ’ ἡ ἐπὶ τῶν συντάξεων ἐ-
67πιτροπὴ ἀπεποιήθη, καὶ μέχρι χθὲς ἀκόμη καταπιέζετο διὰ
68νὰ παραχωρήσῃ αὐτὰ, αὐτὴ δὲ δὲν ἤθελε.
69§9ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Μάλιστα.
70§10ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Καὶ ἤθελε προτιμήσει νὰ τῆς κόψουν μᾶλλον
71τὰς χεῖρας, παρὰ νὰ τὰ δώσῃ.
72§11ΖΕΡΒΑΣ. Ἀνήκω καὶ ἐγὼ εἰς μίαν ναυτικὴν ἐπαρχίαν, τῆς
73ὁποίας οἱ κάτοικοι ἐλπίζουσι τὰς αὐτὰς εὐεργεσίας, τὰ αὐ-
74τὰ ἀποτελέσματα ἀπὸ τὸ ταμεῖον αὐτὸ, τὸ ὁποῖον ἀνεφέρθη·
75δὲν γνωρίζω ὅμως, κατὰ πόσον εἶναι ἀληθὲς τὸ περιστατικὸν
76αὐτὸ, τοῦ νὰ προβῇ ἡ Κυβέρνησις εἰς αὐτὸ τὸ μέτρον, καὶ νὰ
77ἐπιθέσῃ χεῖρα, ἐπὶ τοῦ ταμείου αὐτοῦ.
78Ἡ πολιτεία τῶν Ἀθηναίων—οὐχὶ τῶν σημερινῶν — συνέστη-
79σε ταμεῖον τι, τὰ χρήματα τοῦ ὁποίου ὠνομάζοντο θεωρικά·
80ὅλοι οἱ λόγιοι γνωρίζουσιν πῶς ἡ πολιτεία αὐτὴ ἐξησφά-
81λισεν αὐτὰ τὰ χρήματα· ἔκαμε δρακόντιον ψήφισμα, δι’ οὗ
82ἐπέβαλε τὴν ποινὴν τοῦ θανάτου, ὄχι μόνον εἰς ἐκεῖνον, ὁ
83ὁποῖος ἤθελεν ἐπιπέσει χάριν διαρπαγῆς ἐπὶ τῶν χρημάτων
84αὐτῶν, ἀλλὰ καὶ εἰς ἐκεῖνον, ὅστις ἤθελε τολμήσει ἀπὸ τοῦ
85βήματος τῆς Βουλῆς νὰ προτείνῃ τὴν χρῆσιν αὐτῶν τῶν χρη-
86μάτων εἰς πάντα ἄλλον σκοπὸν, παρὰ δι’ ὃν ἦτο προωρισμέ-
87να. Τοιοῦτόν τι συνέβη καὶ ἐπὶ τοῦ προκειμένου ζητήματος.
88Τὸ ταμεῖον αὐτὸ, ὡς ἠκούσατε, χρησιμεύει πρὸς ἀνακούφισιν
89ἀνθρώπων μὴ δυναμένων νὰ μετέλθωσι τὸ ἐπάγγελμά των ἕνεκα
90ἀνικανότητος· φρονῶ λοιπὸν καὶ ἐγὼ ἐπίσης ὅτι ἐπ’ οὐδεμιᾷ
91περιπτώσει καὶ ἐπ’ οὐδεμιᾷ προφάσει δύναται οἴκοθεν ἡ Κυ-
92βέρνησις ἄνευ ἀνάγκης μεγίστης, ἄνευ κινδύνων ἐπαπειλούντων
93τὸν ὄλεθρον τῆς πατρίδος, νὰ ἐπιθέσῃ χεῖρα ἐπ’ αὐτῶν. Γνωρί-
94ζετε πολὺ καλὰ, Κύριοι, ὅτι ἐπὶ τῶν θεωρικῶν χρημάτων ἀ-
95πέναντι ἑνὸς ψηφίσματος δρακοντείου, ὡς σᾶς εἶπον, ἦλθεν ἕνας
96τῶν μεγάλων ῥητόρων, ὁ κορυφαῖος ὅλων, ὁ ἀπτόητος Δημο-
97σθένης, ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος κανένα δὲν ἐφοβεῖτο, καὶ ἔκαμε μίαν
98πρότασιν, ὕψωσε φωνὴν καὶ εἶπε. Ἀλλὰ πότε, Κύριοι; ὅταν εἶ-
99δεν ὅτι ἡ Πατρίς του κινδυνεύει.
100§12ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Καὶ τί εἶπε;
101§13ΖΕΡΒΑΣ. Ἐπρότεινε τὴν κατάργησιν τοῦ ψηφίσματος· πότε
102ὅμως; ὅτε ὁ κίνδυνος, ἢ μᾶλλον εἰπεῖν, ὁ ὄλεθρος ἦτο πρὸ τῶν
103πυλῶν τῶν Ἀθηνῶν. Καὶ ἐγὼ, Κύριοι, συμφωνῶ μὲ τὸν προλα-
104λήσαντα, ὅτι, ὅταν παρουσιασθῇ κίνδυνος μέγας, ὅστις δύναται
105νὰ καταποντίσῃ τὸ ὅλον, καὶ ἐν τῷ ὅλῳ ὑπάρχει καὶ τὸ μέρος,
106καὶ ὁ κίνδυνος αὐτὸς παρουσιασθῇ εἰς τὸ βῆμα αὐτὸ ἐκ μέρους
107τῆς Κιβερνήσεως, καὶ ἡ Συνέλευσις ἢ μία Βουλὴ βεβαιωθῇ ὅτι
108οὐκ ἔστιν ἄλλως γενέσθαι, τότε μάλιστα. Ὅλοι εὐχαρίστως,
109καὶ ἡμεῖς οἱ μετέχοντες αὐτοῦ τοῦ εὐεργετήματος, εἴμεθα σύμ-
110φωνοι νὰ γίνῃ ὁποιαδήποτε χρῆσις αὐτῶν, ὅταν ὁ κίνδυνος αὐ-
111τὸς ᾖναι βέβαιος, ἀλλὰ διὰ ῥητῆς ἀποφάσεως τῆς Συνελεύ-
112σεως, ἄλλως τε, Κύριοι, ἄνευ ῥητῆς ἀποφάσεως, πρέπει νὰ ἀπο-
113φανθῇ ἡ Συνέλευσις ὅτι πώποτε δὲν πρέπει ἐκ μέρους τῆς ἐξουσίας
114νὰ ἐπιτεθῇ χεὶρ, διότι ἄλλως, καθὼς καὶ ὁ προλαλήσας
115εἶπε, τοῦτο δὲν εἶναι, παρὰ μία ἱεροσυλία.
116§14ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Τί προτείνετε λοιπόν;
117§15ΖΕΡΒΑΣ. Τὸ συμπέρασμά μου εἶναι, ὅτι δὲν πρέπει νὰ γίνῃ
118χρῆσις αὐτῶν τῶν χρημάτων εἰς ἄλλην ὑπηρεσίαν, παρὰ διὰ
119ῥητῆς ἀποφάσεως τῆς Συνελεύσεως.
120§16ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Νὰ παρουσιασθῇ ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν
121Ναυτικῶν, διὰ νὰ μᾶς εἰπῇ, ἂν ἔγεινε τοιαύτη ζήτησις.
122§17ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἐντὸς μιᾶς ὥρας νὰ σταλῇ ἀντίγραφον τῶν
123πρακτικῶν εἰς τὴν Κυβέρνησιν.
124§18ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, ἐπιτρέψατε εἰς τὰς ἀνάγ-
125κας τῆς πατρίδος, εἰς τοὺς κινδύνους, οἵτινες αὐτὴν τὴν στιγμὴν
126τὴν περικυκλώνουν, νὰ μείνῃ κατὰ μέρος ἡ ἡμερησία διάταξις.
127Θλιβερὰ, Κύριοι, καὶ ἀπαισία ἀπό τινων ἡμερῶν φημίζεται ἡ κα-
128τάστασίς τινων ἐπαρχιῶν, φρικώδη εἶναι τὰ ἀκούσματα, τὰ ὁποῖα
129κατὰ τὸν νομὸν Λακωνίας λέγονται καὶ γράφονται· χθὲς τὸ ἑσπέ-
130ρας, Κύριοι, πληροφοροῦμαι ἐξωδίκως, ὅτι σπουδαῖαι καὶ ἐπίσημοι
131κατεπείγουσαι ἐπιστολαὶ ἔφθασαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀνακοι-
132νόνουσαι πρὸς αὐτὴν τὴν ἀποσύνθεσιν τῶν ἐπαρχιῶν ἐκείνων·
133ἄτομον πρὸς ἄτομον, χωρίον πρὸς χωρίον, φυλὴ πρὸς φυλὴν,
134ἤρχισαν τὸν ἐμφύλιον πόλεμον. Μὴ θορυβηθῆτε πρὸς ταῦτα, πι-
135στεύω νὰ ᾖναι φῆμαι. Θορυβήσατε ὅμως πληρεξούσιοι τοῦ ἔθνους,
136θορυβήσατε, ὅταν ἀκούσητε, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, τὰ προσωρινὰ ἐκεῖνα
137μέτρα, τὰ ὁποῖα λαμβάνει πρὸς κατάπαυσιν αὐτῶν τῶν κα-
138κῶν, πρὸς ἀποδίωξιν αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων, τὰ προσωρινὰ μέτρα,
139τὰ ὁποῖα λαμβάνει, τὰ δίδει εἰς χεῖρας ἀνθρώπων, οἵτινες δὲν
140ἀξίζουν νὰ ᾖναι τὴν σήμερον εἰς τὰς τάξεις τῆς ἐπαναστατικῆς
141κοινωνίας μας. Δύω πυροβόλα λοιπὸν, καὶ δύω λόχοι πεζικοῦ
142ἐνεπιστεύθησαν εἰς ἀνώτερον ἀξιωματικὸν, τοῦ ὁποίου τὴν ἱστο-
143ρίαν ἔχω νὰ ἀναφέρω, τὸ ὄνομα δὲ θὰ ἠκούσατε. Ἠξεύρετε,
144Κύριοι, τὰ πρὸ τῆς 10 Ὀκτωβρίου, τὰ ἐπαναστατικὰ ἐκεῖνα
145κινήματα τῶν πρώτων ἐκείνων φιλελευθέρων ἀνδρῶν· ἠξεύρετε
146τὰς ἀγωνίας, εἰς τὰς ὁποίας εὑρίσκετο ὁ φιλελεύθερος λαὸς τῶν
147Πατρῶν, καὶ ἠξεύρετε τοὺς κινδύνους, ὅσους διέτρεχεν ἡ φι-
148λόνομος ἐκείνη πόλις. Κατ’ αὐτῶν ἐπορεύετο τὸ τάγμα τοῦ
149Λαζαρέτου, τὸ τάγμα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἰς τὴν συνείδησιν καὶ
150τὴν καρδίαν του ἔφερε τὴν ἐπανάστασιν, ἐπὶ κεφαλῆς του ὅμως
151εἶχεν ἀνώτερον ἀξιωματικὸν, ἀντιστρατευόμενον τῆς ἐπα-
152ναστάσεως. Εὐτυχῶς, ὑπερίσχυσε τὸ τάγμα· διότι ἔπρεπε
153νὰ ὑπερισχύσῃ ἡ θέλησις τῶν καταπιεζομένων, ἔπρεπε νὰ
154ὑπερισχύσῃ ἡ φωνὴ τῆς ἐλευθερίας, καὶ τὸ τάγμα ἐκεῖνο
155ὕψωσε τὴν ἐρυθρὰν σημαίαν τῆς ἐλευθερίας, τὴν ὁποίαν ἐφύ-
156λαττεν εἰς τὴν καρδίαν του. Δὲν εἶναι τοῦ καιροῦ ἴσως νὰ
157ἀναμνήσωμεν τὰ εὐγενῆ ἐκεῖνα τῆς νεότητος τέκνα, τὰ ὁποῖα
158ἀνέλαβον τὴν πρωτοβουλίαν εἰς τὸ μέγα αὐτὸ ὑπὲρ πατρίδος
159ἔργον· μεταξὺ ὅμως αὐτῶν ὑπῆρξαν καί τινες ἐξ ἀντιθέτου
160καὶ φανατικῶς πολέμιοι τοῦ ἔργου τούτου, εἷς τῶν ὁποίων
161εἶναι ἐκεῖνος, πρὸς ὃν σήμερον ἐμπιστεύεται ἡ δύναμις, ἥτις
162μεταβαίνει νὰ καταπαύσῃ μίαν τοιαύτην ἴσως ἀντεπανάστασιν,
163ἕνα ἐμφύλιον πόλεμον.
164§19ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Ὀνόμασέ τον.
165§20ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Ἐὰν θέλετε, μάλιστα· ὁ Δημητρακαράκος,
166Κύριοι· ὁ Δημητρακαράκος οὗτος εἶναι ἐκεῖνος, ὅστις, ὅτε ὁλό-
167κληρος ὁ στρατὸς, ὁλόκληρον τὸ τάγμα, ὁλόκληρος ἡ δύναμις
168μετὰ τῶν ἀξιωματικῶν, τοὺς ὁποίους προανέφερα, ἐκήρυξαν ὅτι
169θέλουσι νὰ ὑπηρετήσωσι τὴν ἐπανάστασιν, καὶ ὅτι ἀναγνωρί-
170ζουν μίαν προσωρινὴν Κυβέρνησιν, αὐτὸς, ὅτε τῷ παρουσίασαν
171νὰ ὑπογράψῃ τὸ πρωτόκολλον τῆς παραδοχῆς τῶν νέων ἰδεῶν,
172οὐχὶ μόνον δὲν ὑπέγραψεν, ἀλλ’ οὐδὲ παρεδέχθη· καὶ δὲν ἠρκέ-
173σθη εἰς τὸ ὄχι, ἀλλ’ ἀπεκάλεσε προδότας ἐκείνους, οἵτινες προε-
174κινδύνευσαν ὑπὲρ τῶν ὅλων. Καὶ δὲν ἠρκέσθη εἰς τοῦτο, ἀλλὰ
175μετέβη ἀφεθεὶς ἐλεύθερος εἰς τὸ ἕτερον ἀτμόπλοιον, καὶ προ-
176σεπάθει νὰ παραπείσῃ τοὺς ἐν αὐτῷ στρατιώτας, ἀποκαλῶν
177προδότας καὶ ἐπιόρκους τοὺς ἐπαναστάτας· ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐπαπει-
178λεῖτο καὶ ἐκεῖ ἡ ζωή του κατέφυγεν εἰς τὴν ξηράν. Ἐπικαλοῦ-
179μαι πρὸς τοῦτο μάρτυρας δύω ἐντίμους ἀξιωματικοὺς τὸν
180Κ. Μπουκαούρην καὶ τὸν Κ. Μαστραπᾶν. Ἐχάθη λοιπὸν, Κύ-
181ριοι, ἡ ἐμπιστοσύνη, δυσπιστοῦμεν πολὺ ἀπό τινος καιροῦ εἰς
182τὰ τέκνα τῆς Φεβρουριανῆς ἐπαναστάσεως, δὲν δυνάμεθα νὰ
183ῥίψωμεν οὐδὲ ἓν βλέμμα εὐνοίας εἰς τὰς καρδίας ἐκείνων, οἵτι-
184νες κατὰ τὸν Ὀκτώβριον ἐτελείωσαν, ὅ,τι ἤρχισε τὸν Φεβρουά-
185ριον· καὶ ἔρχεται μία προσωρινὴ Κυβέρνησις, ἕνας ὑπουργὸς τῶν
186Στρατιωτικῶν, νὰ δεσμεύσῃ τὰς δυνάμεις τοῦ ἔθνους εἰς τὰς
187χεῖρας ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ὄχι μόνον ἐπρόδιδον, ἀλλὰ καὶ
188ἐξύβριζον ἐν ὀνόματι μιᾶς ἄλλης δυνάμεως· νομίζω δὲν εἶναι
189καιρὸς νὰ μείνωμεν εἰς τοῦτο, πλὴν ἐπικαλοῦμαι τὴν ἀπόφασιν
190τῆς Συνελεύσεως καὶ προτείνω νὰ προσέλθῃ ὁ ὑπουργὸς τῶν
191Στρατιωτικῶν, ὅπως δώσῃ διασαφήσεις.
192§21ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Ὅλη ἡ Κυβέρνησις.
193§22ΜΑΣΤΡΑΠΑΣ. Δὲν δέχεται κανεὶς ἀξιωματικὸς νὰ ὑπηρε-
194τήσῃ εἰς τὸν στρατόν! ἂν ᾖναι ἐκεῖ ὁ Δημητρακαράκος.
195§23ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν λέγεται, καὶ εἶμαι εἰς
196θέσιν νὰ τὸ πιστεύσω ὅτι οἱ νέοι ἀξιωματικοὶ παραιτοῦνται,
197διότι ἡ δύναμις αὕτη τίθεται ἐπὶ τοῦ ἀτμοδρόμονος, καὶ διε-
198τάχθη ὁ διευθυντὴς αὐτοῦ, ὁ συμπληρεξούσιος ἡμῶν Κ. Σαχ-
199τούρης, ν’ ἀναχωρήσῃ τιθέμενος ὑπὸ τὰς διαταγὰς τοῦ Δημη-
200τρακαράκου. Εἶναι φρίκη Κύριοι!
201Σᾶς εἶπον ἐν ἀρχῇ μὴ θορυβηθῆτε, καὶ εἶχον τὸν λόγον μου,
202ὁ λόγος εἶναι ἁπλούστατος. Ἄλλαι ἐπιστολαὶ ἐκ τῶν αὐτῶν
203ἐπαρχιῶν εἶναι μᾶλλον μέτριαι, καθόσον ἀφορᾷ τὸν ἐμφύλιον
204πόλεμον τοῦ νομοῦ ἐκείνου, καὶ πιστεύεται ὅτι αἱ φῆμαι αὗ-
205ται διεδόθησαν ἐπίτηδες ἀπό τινας διὰ νὰ θέσουν εἰς χεῖρας
206ἀρχῆς τινὸς δύναμιν ἐν πρώτοις, ὅπως ὑποστηρίξῃ ἐκεῖ, τὶς
207οἶδεν ὁποῖα σχέδια· καὶ δεύτερον διὰ νὰ ἐπιβάλλουν εἰς τὴν
208συνείδησίν μας, προκειμένου περὶ ἐπικυρώσεως ἢ ἀκυρώσεως
209ἐκλογῶν τινων ἐχουσῶν σχέσιν μὲ τὰ μέρη ἐκεῖνα.
210§24ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Κύριοι, δύω λέξεις ἔχω ἀκόμη νὰ προσ-
211θέσω, τὰς ὁποίας ὁ προαγορεύσας ἐλησμόνησεν ἴσως νὰ προσθέσῃ·
212ὁ Κ. Δημητρακαράκος, ὁ ἤδη στελλόμενος πρὸς κατάπαυσιν
213τῶν ταραχῶν εἰς τὴν Λακωνίαν, εἶναι ἐκεῖνος, ὅστις ἦλθεν εἰς
214Πάτρας ὑπὸ τὸν Λαζαρέτον νὰ καταβάλῃ ἐντὸς 4 ὡρῶν, ὡς
215εἶπεν ὁ Ναπολέων διὰ τὴν Ἰταλίαν, καὶ νὰ καταπνίξῃ τὴν ἐ-
216πανάστασιν τὴν ἐθνοσωτήριον. Ὁ Κ. Δημητρακαράκος, τὸν ὁ-
217ποῖον ἄλλως τε ὑπολήπτομαι πολὺ (θόρυβος), ἂς μὲ συγχω-
218ρήσῃ νὰ τὸν ἀποκαλέσω ἐχθρὸν τῆς πατρίδος. Ὁ Κύριος Δημη-
219τρακαράκος, οὐχὶ μόνον δὲν ἠσπάσθη τὴν ἐπανάστασιν, ἀλλ’
220ἀκόμη ἐπροσπάθησε παντὶ σθένει νὰ τὴν καταπνίξῃ. Μ’ ἀπε-
221κάλεσε προδότην τῆς πατρίδος, Κύριοι, διότι ὑπηρέτουν τὴν
222ἐπανάστασιν μὲ τὰ ὅπλα εἰς τὰς χεῖρας, καὶ ὅτι αὐτὸς θέλει
223μένει πιστὸς εἰς τὸν ὅρκον, τὸν ὁποῖον ἔδωσεν εἰς τὸν Ὄθωνά
224του! Πῶς θέλετε, αὐτὸς ὁ Δημητρακαράκος, ὁ πιστὸς τοῦ Ὄ-
225θωνος, νὰ ἔλθῃ νὰ ὑπηρετήσῃ τὴν νέαν κατάστασιν τῶν πραγ-
226μάτων μας; Ἀλλὰ μήπως νομίζετε, ὅτι οὗτος εἶναι ὁ μόνος;
227§25ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Εἶναι πολλοί;
228§26ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Πλεῖστα ὅσα ἄτομα, πιστὰ εἰς τὸν Ὄθωνα,
229ὑπηρετοῦσι τὴν σήμερον. Εἰς τὸν Δημητρακαράκον ὅμως ἐνεπι-
230στεύθη σπουδαία ὑπηρεσία.
231§27ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΡΑΚΟΣ. Ψεύδεσαι.
232§28ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Νὰ τὸ ἀνακαλέσῃ.
233§29ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Σᾶς παρακαλῶ πολὺ νὰ μὴ συνερισθῆτε
234τὸν Κ. Δημητρακαράκον, διότι δὲν ἔχει ἴσως σώας τὰς φρένας,
235διότι εἶναι ἀπόπληκτος, εἶναι ἀσθενής· Κύριοι, λέγω, ὅτι δὲν
236εἶναι τὸ μόνον ἄτομον ὁ Κ. Δημητρακαράκος, ὅστις ὑπηρετεῖ
237τὴν σήμερον· ὅλα τὰ πρόσωπα τὰ ἔντιμα, τὰ λαβόντα μέρος
238εἰς τὴν ἐπανάστασιν, καταθλίβονται· προέβη ἡ Κυβέρνησις
239εἰς προβιβασμοὺς, ἔφερε τὴν παραλυσίαν τοῦ στρατοῦ· διατὶ,
240Κύριοι; βεβαίως δι’ ἕνα σκοπὸν, τὸν ὁποῖον αὐτὴ μόνη της γνω-
241ρίζει, καὶ ὅλοι τὸν γνωρίζομεν, ἀλλὰ δὲν εἶναι τῆς παρούσης
242ὥρας καὶ σιωπῶ. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἤθελεν εἶσθαι φρόνιμον νὰ
243προσκληθῇ ὁ Κ. ὑπουργὸς εἰς τὴν Συνέλευσιν νὰ μᾶς δώσῃ
244λόγον τῶν πράξεών του, καὶ διὰ τὸν διορισμὸν τοῦ Κ. Δη-
245μητρακαράκου, καὶ διὰ πολλοὺς ἄλλους Κυρίους ἀξιωματι-
246κοὺς, τοὺς ὁποίους κρατεῖ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν. Περαίνω τὸν λό-
247γον μου καὶ καταβαίνω χωρὶς νὰ εἴπω τίποτε ἄλλο.
248§30ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, δύο ζητήματα ἐτέθησαν ὑπ’
249ὄψιν ἡμῶν, ἐν ἐλλείψει ἡμερησίας διατάξεως, ἡ ὁποία ἤθελε
250μᾶς ἀπασχολήσει μακρὰν τῶν πραγματικῶν συμφερόντων τῆς
251πατρίδος· διότι, φρονῶ, ὅτι ἡ πατρὶς οὐδόλως κινδυνεύει, ἐὰν,
252πρὸς στιγμὴν, ἐπαρχιῶν τινῶν πληρεξούσιοι δὲν ἔλαβον διὰ τῆς
253ἐξελέγξεως αὑτῶν τὴν νόμιμον ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ εἴσοδον.
254Τὸ πρῶτον ζήτημα, ἤτοι περὶ δημεύσεως ξένης περιουσίας, διε-
255νεργουμένης ἀπὸ μέρους τῆς Κυβερνήσεως· εὐγνωμονῶ εἰς τοὺς
256προλαλήσαντας, ὅτι δὲν ἐξήντλησαν τὸ θέμα, καὶ μοὶ ἔδωκαν
257τὴν εὐχαρίστησιν νὰ τὴν ὀνομάσω, καὶ εἶναι, δήμευσιν· διότι
258τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον τοῦ ναυτικοῦ......
259§31ΖΕΡΒΑΣ. Εἶναι ἱεροσυλία.
260§32ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἱεροσυλία! ἠμπορεῖ νὰ μὴν εἶναι χριστιανοὶ
261καὶ δὲν τοὺς μέλλει τίποτε. Τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον τοῦ ναυ-
262τικοῦ, τὸ ταμεῖον τῶν χηρῶν καὶ ὀρφανῶν, τῶν ἀξιωματικῶν,
263ὑπαξιωματικῶν καὶ στρατιωτῶν τοῦ στρατοῦ, τὸ ταμεῖον τῶν
264ἀποστράτων, κατ’ οὐδένα λόγον, Κύριοι, δὲν ἀνήκουσιν εἰς τὴν
265Κυβέρνησιν, ἔτι περισσότερον δὲν ἀνήκουσιν εἰς τὰς ἀποφάσεις
266τῆς ἐθνοσυνελεύσεως· ἔτι περισσότερον εἶναι ξένη περιουσία,
267καὶ οὔτε ἀπόφασις τῆς Συνελεύσεως δύναται νὰ κανονίσῃ τὴν
268διαχείρισιν αὐτῶν. Μόνον ἐπειδὴ πολλὰ ἄτομα ἀνήκοντα εἰς
269τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ, ἢ ἀνήκοντα εἰς τὸ ἐμπορικὸν ἢ στρα-
270τιωτικὸν ναυτικὸν τῆς Ἑλλάδος, δὲν δύνανται, ὡς ἐκ τῆς ὑπη-
271ρεσίας των νὰ συνέρχωνται ἐπὶ τὸ αὐτὸ, ὠνομάσθη ὑπὸ τὴν
272ἐποπτείαν τῆς Κυβερνήσεως ἐπιτροπή· Ἡ ἐπιτροπὴ αὕτη ἐνερ-
273γεῖ πάλιν ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τῆς Κυβερνήσεως· οὐδὲν δικαίωμα
274οὐδεὶς ἔχει ἐπὶ τῶν χρημάτων αὐτῶν, παρὰ οἱ κύριοι, οἱ κε-
275φαλαιοῦχοι. Καὶ δι’ αὐτὸ τοῦτο, Κύριοι, ὠνόμασα τὴν διαχείρι-
276σιν, τὴν ὁποίαν ἐσκόπει ἡ Κυβέρνησις νὰ κάμῃ, δήμευσιν. Ἡ
277δήμευσις δὲν ἐπετράπη, Κύριοι, εἰς περιουσίαν, ἐπὶ τῆς ὁποίας
278πολὺ πιθανὸν νὰ εἴχομεν νόμιμα δικαιώματα. Δεύτερον ζή-
279τημα ἐτέθη ὑπ’ ὄψιν ἡμῶν, ἡ κακὴ κατάστασις τῆς μεσημ-
280βρινῆς Πελοποννήσου, ὅτι ἐπανάστασις ἐπαπειλεῖ τὸν τόπον
281ἐκεῖνον, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, λαμβάνουσα τὰ μέτρα αὑτῆς πρὸς
282καταστολὴν τῆς ἐπαναστάσεως, κάμνει χρῆσιν ἀτόμων, τὰ
283ὁποῖα, πρὸς τὸ παρὸν, Κύριοι, κατ’ οὐδένα λόγον δὲν δύνανται νὰ
284χαίρωσι τὴν ἐμπιστοσύνην τοῦ κοινοῦ. Ἀσχέτως ἀπὸ πᾶσαν
285ἄλλην περὶ τῶν διαφόρων αὐτῶν προσώπων ἰδέαν ἑνὸς ἑκάστου
286ἡμῶν ὑπάρχει εἷς χαρακτὴρ, ὅστις διαχωρίζει, πρὸς τὸ παρὸν,
287τὴν ἑλληνικὴν κοινωνίαν, ὡς ὁλομέλειαν, εἰς ἄτομα, ἤτοι ἀντε-
288παναστατικῶς φρονήσαντα ἢ καὶ φρονοῦντα εἰσέτι, καὶ εἰς ἄτο-
289μα ἐπαναστατικῶς φρονήσαντα καὶ φρονοῦντα. Ὅλα ταῦτα, Κύριοι,
290διήγειραν συζήτησιν, ἡ ὁποία, νομίζω, ἐφάνη ἀρκοῦσα εἰς τὴν
291ἐθνοσυνέλευσιν, ἵνα προκαλέσῃ τὴν Κυβέρνησιν νὰ δώσῃ ἐξηγήσεις.
292Κύριοι, ἐῤῥέθη ὅτι δὲν ἀποτελούμεθα εἰσέτι πράγματι ἐθνοσυνέ-
293λευσις. Ὁ λόγος οὗτος ἦτο γελοῖος. Ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας, καθ’
294ἣν ἤλθομεν ἐνταῦθα, ἀπὸ τῆς 10 Δεκεμβρίου, εἴμεθα ἐθνοσυνέλευ-
295σις νόμιμος, ἐν ὅσῳ διὰ τῶν πραγμάτων δὲν ἀποδεικνύεται τὸ
296ἄνομον τῆς εἰσόδου ἀτόμων τινῶν ἐντὸς τοῦ περιβόλου τούτου.
297Ἀπόδειξις, Κύριε Λύσανδρε, ὅτι θεωρούμεθα νόμιμοι εἶναι, ὅτι
298ἀπεβάλαμεν, οὓς ἐνομίζαμεν ἀνόμους, δίδοντες κατ’ αὐτῶν τὴν ψῆ-
299φόν μας. Κύριοι, ἐκ μέρους μου θὰ μὲ συγχωρήσετε νὰ σᾶς εἴπω
300ἀκόμη δύο λέξεις· ἐξαιρέσει αὐτῶν τῶν δύο περιστατικῶν, τὰ
301ὁποῖα δικαίως μᾶς ἐτάραξαν, προσθέτω, ὅτι ἀπὸ ἡμερῶν πολ-
302λῶν ὑπόκωφος ταραχὴ διεδόθη εἰς ὅλας τὰς τάξεις τῆς ἑλληνι-
303κῆς κοινωνίας. Ἐὰν μὲ ἐρωτήσητε, εἶμαι εἰλικρινὴς νὰ σᾶς εἴπω
304καὶ τὰς δύο ἰδέας.
305§33ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.
306§34ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ὑπάρχει φόβος, Κύριοι, λέγουσί τινες, μὴ ἡ
307Κυβέρνησις, ἐὰν πρόκηται νὰ πέσῃ, δὲν παραδώσῃ τὴν ἐξουσίαν
308εἰς τὴν Συνέλευσιν, καὶ διὰ τῆς Συνελεύσεως εἰς ἑτέραν Κυβέρ-
309νησιν. Κύριοι, ὑπάρχει φόβος, λέγουσιν ἄλλοι, ὅτι, ἂν ἡ Κυ-
310βέρνησις ἡ παροῦσα στηριχθῇ διὰ τῆς ἐμπιστοσύνης τῆς Συνε-
311λεύσεως, φιλοδοξίαι τινὲς μὴ εὐχαριστημέναι θὰ διενεργήσωσιν,
312ὅ,τι δύνανται πρὸς κατάπτωσιν τῆς Κυβερνήσεως.
313§35ΤΙΝΕΣ. Ψεύδονται.
314§36ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κύριοι, λέγομεν ὅ,τι ἀκούομεν. Λοιπὸν, Κύριοι,
315πρὶν ἢ προχωρήσωμεν εἰς τὰς ἰδέας μας, πρὶν ἢ προσκαλέσωμεν τὴν
316Κυβέρνησιν νὰ δώσῃ λόγον τῆς τυχαίας αὐτῆς πράξεως περὶ
317τῆς ἀποστολῆς τοῦ ἀτμοδρόμονος, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον, κατ’
318ἐμὲ, δὲν τὸ ἔχω σπουδαῖον, ἀπέναντι τόσων ἄλλων πραγμάτων,
319προτείνω τὸ ἑξῆς· «ἐντὸς δύο ὡρῶν νὰ προσκληθῇ πρῶτον ἡ
320Κυβέρνησις ἡ τριμελὴς, καὶ τὸ ὑπουργεῖον, νὰ δώσωσι πρῶτοι
321αὐτοὶ τὸν ὅρκον, τὸν ὁποῖον, ἅμα καταρτιζομένης τῆς ἐθνο-
322συνελεύσεως, ἔπρεπε νὰ προκαλέσωμεν νὰ δώσῃ ὁλόκληρον τὸ
323ἔθνος, σέβας καὶ ὑπακοὴν εἰς τὰς ἀποφάσεις τῆς ἐθνοσυνε-
324λεύσεως». Ἅμα κατηρτίσθη, Κύριοι, ἡ ἐθνοσυνέλευσις, ἡ Κυβέρ-
325νησις ὑπόκειται εἰς τὴν Συνέλευσιν, καθὼς ὑπόκεινται καὶ ὅλοι
326οἱ λειτουργοί. Ἀκόμη δὲν ἐδόθη ὅρκος οὔτε ἐκ μέρους τῶν ὑπαλ-
327λήλων οὔτε ἐκ μέρους τοῦ στρατοῦ· θὰ τὸν δώσωσι λέγουσί
328τινες, ὅταν καταρτισθῇ ἡ Συνέλευσις. Ἐγὼ τὴν θεωρῶ κατηρ-
329τισμένην. Ἡ Κυβέρνησις νὰ προκαλεσθῇ νὰ δώσῃ τὸν ὅρκον ἐν-
330τὸς δύο ὡρῶν, «σέβας καὶ ὑπακοὴν εἰς τὰς ἀποφάσεις τῆς
331ἐθνοσυνελεύσεως» καὶ τὸν ὅρκον τοῦτον νὰ τὸν μεταβιβάσῃ
332εἰς τὴν ὁλομέλειαν τῆς ὑπαλληλίας, εἰς τὴν ὁλομέλειαν τοῦ
333ἑλληνικοῦ ἔθνους, διὰ νὰ διακριθῶμεν, ποῖοι εἶναι οἱ πράγματι
334πατριῶται, καὶ ποῖοι δὲν εἶναι. Προτείνω εἰς συζήτησιν τὸ
335περὶ προκλήσεως εἰς ὁρκοδοσίαν.
336§37ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἤκουσα δημεύσεις· πρὸς
337τί ἔρχεται ἕνας καὶ ζητεῖ ἐδῶ; Πρὸς φώτισιν; ἢ μεροληπ-
338τικῶς νὰ ἐκφράσῃ μίαν ἰδέαν; ἔρχεται διὰ διασάφησιν; Ὡμι-
339λήσατε, Κύριε, περὶ ναυτικῶν· ἐπιθυμῶ νὰ δώσω λόγον.
340§38ΖΕΡΒΑΣ. Διεδόθη, ὅτι προτίθεται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιβάλῃ
341χεῖρα εἰς τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον τῶν Ναυτικῶν· τοῦτο θέλομεν
342νὰ μάθωμεν ἐὰν ᾖναι ἀληθὲς ἢ ὄχι.
343§39ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Καὶ δεύτερον, ὅτι ἔδωσεν ἀτμόπλοιον
344εἰς τὰς διαταγὰς ἀνθρώπου, ὅστις δὲν χαίρει κᾀμμίαν ἐμπι-
345στοσύνην εἰς τὴν ἐνεστῶσαν κατάστασιν τῶν πραγμάτων.
346§40ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Περὶ τοῦ Ναυτικοῦ ταμείου καὶ τοῦ Ἀτμο-
347δρόμονος, ὅτι τὸν ἐβάλαμεν εἰς ξένην κυριαρχίαν.
348§41ΣΑΡΙΠΟΛΟΣ. Ὄχι εἰς ξένην κυριαρχίαν, ἀλλ’ εἰς τὰς δια-
349ταγὰς τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ, εἰς οὗ τὰς διαταγὰς ἐθέσατε τὸν
350Ἀτμοδρόμονα καὶ τὸν κύριον Σαχτούρην, ὅστις διετάχθη ἀμέ-
351σως ν’ ἀναχωρήσῃ.
352§42ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἐκ προοιμίων, Κύριοι, κυρίως ὡς πληρε-
353ξούσιος λέγω, ὅτι τὸ βῆμα τοῦτο πρέπει νὰ ἔχῃ τὴν ἀλήθειαν,
354καὶ ὁσάκις πᾶς τις ἀναβαίνει εἰς αὐτὸ πρέπει νὰ ἐκφέρῃ καθα-
355ρὰς τὰς ἰδέας του καὶ τὰς γνώμας του· ἐὰν εἰς τὸν τύπον, ἐὰν εἰς
356τὰς ἰδιαιτέρας συνεντεύξεις καὶ συναναστροφὰς ὁ ἄνθρωπος πρέπει
357νὰ ἔχῃ αὐτὸν τὸν χαρακτῆρα, κυρίως αὐτὸ τὸ βῆμα πρέπει νὰ ᾖναι
358ὁ τόπος τῆς ἀκριβείας. Λυποῦμαι, ὅτι εἰς αὐτὴν τὴν περίστα-
359σιν, ὄχι ἀπὸ σκοπὸν, δὲν ἐτηρήθη, ὅπερ ἔπρεπε νὰ τηρηθῇ· καὶ
360νομίζω, ὅτι, ἐπειδὴ ἐκ προοιμίων ἤρχισεν ἡ Συνέλευσις νὰ
361λέγῃ, ὅτι τὰ προοίμια πρέπει νὰ τὰ καταθέσῃ θετικὰ καὶ
362ὁριστικὰ, διότι ταῦτα πρέπει νὰ ᾖναι προοίμια ἐπάξια καὶ
363τοῦ βάρους καὶ τῆς ὑπολήψεως, τὴν ὁποίαν ἔχει, καὶ τῶν ἐλ-
364πίδων, τὰς ὁποίας τὸ Ἔθνος τρέφει ὑπὲρ αὐτῆς, νὰ μὴ ἀρχί-
365σωμεν ἐκ προοιμίων ἄνευ θετικότητος, μόνον διὰ νὰ κάμωμεν
366λόγον καὶ νὰ προσάπτωμεν μῶμον, ὅταν μῶμος δὲν ὑπάρχῃ.
367Λοιπὸν καὶ εἰς τὰ δύω εἶναι λανθασμένοι. Πρῶτον τὸ ἀπομα-
368χικὸν Ταμεῖον ὑπάρχει εἰς τὴν θέσιν του.
369§43ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ὁ λόγος εἶναι, ἐὰν διετέθησαν τὰ
370χρήματα.
371§44ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ὄχι. Διὰ τοῦτο εἶπα, ὅτι τὸ βῆμα τοῦτο
372ἔπρεπε νὰ ἔχῃ τὴν ἀλήθειαν.
373§45ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞ. Διὰ τοῦτο ἐζητήσαμεν ἐξηγήσεις.
374§46ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Λοιπὸν κἀμμία διάθεσις τοῦ ἀπομαχικοῦ
375Ταμείου δὲν ἔγεινε μήτε κατὰ γράμμα μήτε ἐν πράγματι.
376§47ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Νὰ γνωστοποιήσητε εἰς τὴν Συνέλευσιν,
377ἐὰν χθὲς δὲν ἔγεινε λόγος εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβητε τὰ
378χρήματα.
379§48ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἐπανέρχομαι, Κύριοι, καὶ λέγω· ὅ,τι φρο-
380νοῦμεν εἶναι ἀδιάφορον, αἱ διασκέψεις δὲν δικάζονται εἰς αὐτὸν
381τὸν τόπον, δικάζονται ἰδιαιτέρως, τὰ πράγματα μόνον ἐξετά-
382ζονται ἐδῶ, ἐκεῖνα κατακρίνονται. Λοιπὸν τί μὲ ἐφέρατε, διὰ
383διασκέψεις; τί διασκέψεις;
384§49ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Ἐζητήσαμεν νὰ τὸ προλάβωμεν, διότι ἐὰν τὰ
385ἐλαμβάνετε θὰ ἦτο πολὺ ἀργά.
386§50ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Δὲν ἔπρεπε, Κύριοι, νὰ ἔχητε εἰς τὸν ἑαυ-
387τόν σας τόσον ἐγωϊσμὸν, διότι καὶ ἡμεῖς τὴν αὐτὴν φιλοτι-
388μίαν ἔχομεν.
389§51ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Καὶ μόλα ταῦτα τὰ χρήματα τοῦ στρατιω-
390τικοῦ Ταμείου ἐλήφθησαν, Κύριε Ὑπουργέ.
391§52ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Δὲν ἠξεύρω, Κύριε Συνταγματάρχα μὴ
392μὲ ἐρωτᾶτε εἰς πράγματα, τῶν ὁποίων δὲν ἔχω γνῶσιν. Σᾶς
393λέγω λοιπὸν ὅτι ἐσφαλμένως πολὺ καὶ λανθασμένως ἀναφέρε-
394ται, ὅτι ἐγένετο κἀμμία, ἢ παραμικρὰ διάθεσις εἰς τὸ ἀπομα-
395χικὸν Ταμεῖον· τὸ ἀπομαχικὸν Ταμεῖον ὑπάρχει, ὅπως ὑπῆρ-
396χε, καὶ διαμένει. Ἀλλ’ ἤκουσα, ὅτι εἴπατε δημεύσεις ἐδῶ· τί
397ἐννοεῖτε δήμευσιν; Θετικῶς λέγω, ὅτι δὲν ἔγεινε τίποτε· ἀλλ’
398ὁ Κύριος Συνταγματάρχης ὁ συνάδελφός μου εἶπεν, ὅτι ἔγει-
399νεν ἀλλοῦ εἰς ἄλλο Ὑπουργεῖον· καὶ τοῦτο ὠνομάσατε δήμευ-
400σιν; ἰδοὺ τί συμβαίνει· δὲν ἠξεύρω τί ἔγεινεν, ἀλλ’ ἐὰν ἴσως
401ἐφαρμόζωνται αἱ λέξεις αἱ αὐταὶ πάντοτε. Γνωρίζετε, ὅτι διὰ
402τὰς ἀνάγκας τῆς παρούσης καταστάσεως ἡ Κυβέρνησις θὰ δώσῃ
403λόγον. Πρὸ τῆς παρουσίας τῶν ἀντιπροσώπων, ἐν τῷ δικαιώ-
404ματι τῆς εὐθύνης, τὴν ὁποίαν ἀνεδέχθη ἡ προσωρινὴ Κυ-
405βέρνησις, γνωρίζετε εἰς ποίαν θέσιν εὑρέθη, εὑρέθη εἰς τὴν
406ἀνάγκην νὰ προτείνῃ τότε ἓν δάνειον· τοῦ δανείου τούτου προσ-
407διωρίσθη ὁ τόκος 6 τοῖς ἑκατὸν, καὶ πολλοὶ τῶν ἰδιωτῶν μα-
408θόντες τοῦτο ἔσπευσαν νὰ ζητήσωσι μετοχάς. Ἔγεινε λόγος,
409ἀνίσως τὰ χρήματα, τὰ ὁποῖα ἔμενον ἐπὶ τόκῳ κατατεθειμένα
410εἰς τὴν Τράπεζαν, δὲν ἤθελεν ἦναι συμφερώτερον νὰ μεταβιβασθοῦν
411εἰς τὸ δάνειον ἐκεῖνο, ἐπὶ τόκῳ 6 τοῖς ἑκατόν. Ἐξητάσθη πραγ-
412ματικῶς, ὅτι τὰ ἐν τῇ Τραπέζῃ παρακατατεθειμένα δὲν λαμ-
413βάνουν τόκον εἰμὴ 4½%. Καὶ ἐγὼ, Κύριοι, ἐγνωμοδό-
414τησα καὶ τώρα ἀποφαίνομαι, ὅτι διὰ τὰ Ταμεῖα καὶ τῶν Συν-
415τάξεων καὶ τῶν Ἀπομάχων συμφέρον εἶναι νὰ παρακατατεθῶ-
416σιν ἐκεῖ, ὅπου ἀπολαμβάνουν τόκον 6%, καὶ ὄχι εἰς ἓν Τα-
417μεῖον, ὅπου δὲν εἶναι περισσότερον ἀπὸ 4%.
418§53ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Καὶ εἰς τὴν Τουρκίαν δίδουν 50%.
419§54ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἐπειδὴ ὡμίλησες περὶ Τουρκίας νὰ δείξῃς
420τὸ ἀναξιόχρεον τοῦ Ἔθνους, σὲ λέγω, ὅτι, ὅταν λέγῃς περὶ
421ἀναξιοχρέου, εἶναι μᾶλλον ἀξιόχρεον τὸ δημόσιον Ταμεῖον παρὰ
422τὰ ἰδιωτικά.
423§55ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Κανεὶς δὲν τὸ ἠρνήθη αὐτὸ, Κύριε Ὑπουργέ!
424§56ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἐρωτήσατε, καὶ ἐνθυμεῖσθε, ὅτι αἱ Τρά-
425πεζαι, ἐὰν δὲν ἐγίνοντο ἐξασφαλιστικοὶ Νόμοι, ποτὲ δὲν ἠμ-
426ποροῦσαν νὰ ὑπάρξουν, ἐνῷ τὸ Ταμεῖον ποτὲ δὲν ὑπάγεται εἰς
427κινδύνους. Λοιπὸν βλέπετε, ὅτι πολὺ ἀσφαλέστερον εἶναι νὰ
428παρακατατεθῶσι τὰ χρήματα εἰς τὸ δάνειον ἐκεῖνο καὶ πρὸς
429τόκον μεγαλύτερον.
430Κύριοι, περὶ τοῦ Δημητρακαράκου σᾶς ἐρωτῶ· εἶναι ἓν ζή-
431τημα· ἀπὸ ποῦ δὲν ἠξεύρω νὰ τὸ ἀρχίσω.
432§57ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Σᾶς λέγω, ὅτι, διαδοθέντος χθὲς, ὅτι ἐπρό-
433κειτο εἰς τὸν Νομὸν Λακωνίας ῥῆξις, διετάχθησαν δύω πυ-
434ροβόλα καὶ δύω λόχοι νὰ μεταβῶσιν ἐκεῖ· διετάχθη προσέτι ὁ
435Ἀτμοδρόμων καὶ ὁ διευθυντὴς αὐτοῦ νὰ τεθῶσιν ὑπὸ τὰς δια-
436ταγὰς τοῦ Δημητρακαράκου, δηλ. ἐπὶ κεφαλῆς αὐτῆς τῆς
437δυνάμεως ἐστάλη ὁ Δημητρακαράκος.
438§58ΤΡΙΓΓΕΤΑΣ. Σᾶς λέγω, ὅτι ἀνεκλήθη αὐτὴ ἡ διαταγή.
439§59ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ὅ,τι ἀφορᾷ ἐμὲ θὰ ὁμιλήσω· καὶ ἀπὸ τὰς
440ἀρχὰς ἐκεῖ τοῦ νομοῦ, καὶ ἀπὸ τὸν ἐκεῖ παραπλέοντα κυβερ-
441νήτην τοῦ πλοίου τῆς Παράλου ἦλθον χθὲς εἰδήσεις, ὅτι Λά-
442κωνές τινες ἔνοπλοι...
443§60ΔΑΓΡΕΣ. Ποῖοι εἶναι ἐπὶ κεφαλῆς;
444§61ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἄγνωστοι, δὲν ἐνθυμοῦμαι τὰ ὀνόμα-
445τά των.
446§62ΔΑΓΡΕΣ. Εἶναι συγγενεῖς τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν.
447§63ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἐπέπεσον καὶ ἔφερον διαρπαγὰς εἰς ἓν χω-
448ρίον, δὲν ἐνθυμοῦμαι, διήρπασαν μίαν δημοσίαν ἀποθήκην, καὶ
449ἀλλοῦ ἐπαπειλοῦν βίαν. Μία ἀπὸ τὰς πόλεις, ἥτις ἔχει ὑπο-
450ψίαν, εἶναι καὶ αἱ Καλάμαι. Γνωρίζετε, ὅτι ὅλαι αἱ πόλεις
451ἔχουν ὑποψίας· αἱ Καλάμαι δὲ εἶναι μία ἀπὸ τὰς γνωστὰς καὶ
452σπουδαίας πόλεις, καὶ ἔχει, καὶ ἐμπόριον, καὶ καταστάσεις, καὶ
453ἑπομένως ὡς ἐγγυτέρα εἰς τὴν Λακωνίαν εἶναι ὕποπτος
454μήπως χάσῃ. Ἔγεινε λοιπὸν ἀνάγκη ν’ ἀποσταλῇ μία δύ-
455ναμις ἐκεῖ διὰ νὰ περιστείλῃ τὰς ἀταξίας καὶ τὰς λεηλα-
456σίας· αὐταὶ κατὰ πόσον ἐπεκτάνθησαν δὲν γνωρίζω· νὰ
457σταλῇ λέγω μία δύναμις· καὶ ἐπειδὴ δὲν εἴχομεν ἄλλο πλοῖον
458ἐδῶ, βέβαια τὸν ἀτμοδρόμονα δὲν τὸν ἔχομεν διὰ νὰ τὸν βλέπω-
459μεν, δὲν τὸν ἔχομεν διὰ πανηγύρεις, ἀλλὰ διὰ νὰ ὑπηρετῇ.
460Λοιπὸν διετάχθη νὰ παραλάβῃ τὸ ἀπόσπασμα καὶ νὰ τὸ φέρῃ
461εἰς τὰς Καλάμας, ἢ ὅπου ἡ ἀνάγκη τὸ καλέσει, νὰ συνεννοῆται
462δὲ μὲ τὸν Νομάρχην καὶ μὲ τὸν Διοικητὴν τοῦ ἀποσπάσματος
463εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν.
464§64ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Αὐτὸς ὁ ἀτμοδρόμων καλὸν ἦτο νὰ ἐγύριζε.
465§65ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ὁ Δημητρακαράκος εἶχε διορισθῆ;
466§66ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Δὲν ἠξεύρω.
467§67ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Τότε λοιπὸν, Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Ναυτικῶν, μὴ
468ἀποκρίνεσθε.
469§68ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἔχει καμμίαν προγραφὴν αὐτὸς ὁ Δημη-
470τρακαράκος; δὲν γνωρίζω.
471§69ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἔχει τὴν ἠθικὴν προγραφὴν, τὴν ὁποίαν ἔχει
472ὁ Μπότσαρης, ὁ Σῖμος, ὁ Γενναῖος καὶ οἱ ἄλλοι, τοὺς ὁποίους
473κακῶς πράξαντες δὲν προεγράψατε.
474§70ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Καθόσον ἀφορᾷ τὸν ἀτμοδρόμονα, λέγω,
475ὅτι διετάχθη νὰ πράξῃ, ὅ,τι ἡ ὑπηρεσία τὸ καλεῖ, διότι εἶναι
476τὸ πλέον πολυδάπανον πλοῖον, τὸ ὁποῖον ἔχομεν.
477§71ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Ὁ ἀτμοδρόμων θὰ μένῃ εἰς τὰς Καλά-
478μας; Καὶ ἐπὶ πόσον χρόνον, καὶ μὲ ποῖον θὰ συνεννοῆται;
479§72ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Εἶπα, ὅτι ὁ ἀτμοδρόμων διετάχθη νὰ παρα-
480λάβῃ τὸ ἀπόσπασμα μὲ τὰ ἀναγκαῖα ἐφόδια, νὰ μεταβῇ εἰς
481τὰς Καλάμας καὶ νὰ τὸ ἀποβιβάσῃ ἐκεῖ ἢ ὅπου ἤθελε τὸ κα-
482λέσει ἡ ἀνάγκη.
483§73ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Ἀνεγνωρισμένη ἀπὸ ποῖον;
484§74ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἀπὸ τὴν ἀταξίαν· νὰ συνεννοῆται μὲ τὸν
485Νομάρχην καὶ μὲ τὸν Διοικητὴν τοῦ ἀποσπάσματος καὶ νὰ
486δίδῃ τὴν ἀνήκουσαν συνδρομήν. Αὐτὴ εἶναι ἡ τάξις τῆς ὑπη-
487ρεσίας.
488§75ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, παρακαίρως καὶ
489ἀκανονίστως ἔφεραν εἰς τὴν Συνέλευσιν διάφορα καὶ ἄσχετα
490πρὸς ἄλληλα ζητήματα, καὶ δι’ αὐτὸ γίνεται καὶ ἡ συζήτησις
491ἀκανονίστως (θόρυβος). Παρακαίρως, λέγω, Κύριοι, διότι ὅταν
492γίνεται μία συζήτησις περὶ ἑνὸς πράγματος, ἀναγκαίως πρέπει
493νὰ ἐπέλθῃ καὶ μία ἀπόφασις· καὶ ἡ ἀπόφασις δὲν ἠμπορεῖ
494νὰ ἐπέλθῃ, πρὶν ἢ καταρτισθῇ ἡ Συνέλευσις νομίμως, (θόρυ-
495βος). Ὅσον θέλετε φωνάζετε, ἐγὼ δὲν ἀπαντῶ. Διὰ νὰ καταρτι-
496σθῇ δὲ ἡ Συνέλευσις νομίμως, πρέπει νὰ προηγηθῇ ἡ ἐκλογὴ
497τοῦ ὁριστικοῦ προέδρου (θόρυβος). Ἠμπορεῖτε νὰ μὲ ἀντικρούσητε
498ἐδῶ εἰς τὸ βῆμα οἱ θορυβοῦντες καὶ ἔχοντες ἐναντίαν
499ἰδέαν. Ἐν ὅσῳ λοιπὸν, Κύριοι δὲν ἐκλεχθῇ τὸ ὁριστικὸν
500προεδρεῖον, ἡ Συνέλευσις δὲν εἶναι νομίμως κατηρτισμένη, ἑπο-
501μένως καμμία ἀπόφασις αὐτῆς δὲν ἔχει ἰσχὺν, εἰμὴ μόνον καθ’
502ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐξέλεγξιν τῶν ἐκλογῶν, διότι σήμερον, Κύριοι, ἡ
503Συνέλευσις ἐνεργεῖ ὡς Σῶμα ἐξελεγκτικὸν τῶν ἐκλογῶν, ὡς Σῶ-
504μα δικαστικόν. Ἰδοὺ λοιπὸν διατὶ λέγω ὅτι παρακαίρως ἐῤῥί-
505φθησαν τὰ ὑπὸ συζήτησιν ζητήματα εἰς τὸ μέσον. Ἀκανονί-
506στως δὲ, διότι ἐῤῥίφθησαν τρία ζητήματα, μὴ ἔχοντα κἀμ-
507μίαν σχέσιν πρὸς ἄλληλα, ὡς προεῖπον. Ὁ εἷς λέγει, ὅτι ἔγεινε
508σφετερισμὸς τῶν χρημάτων τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου, τὸ
509ὁποῖον οὔτε ἀναιρῶ, οὔτε ἐπιβεβαιῶ, καὶ διὰ τὸ ὁποῖον,
510ἂν ᾖναι ἀληθὲς, πρέπει νὰ δώσῃ λόγον ἡ Κυβέρνησις· ὁ
511ἄλλος λέγει, ὅτι διωρίσθη ἀκατάλληλος διοικητὴς τοῦ ἀπο-
512σπάσματος τὸ ὁποῖον στέλλεται πρὸς διατήρησιν τῆς τά-
513ξεως εἰς Μεσσηνίαν. Τρίτος τις προτείνει νὰ ἔλθῃ ἀμέσως
514ἡ Κυβέρνησις ἐνώπιον τῆς Συνελεύσεως νὰ ὁρκισθῇ, διὰ νὰ
515παγιωθῇ ἡ τάξις· δὲν ἐννοῶ τῇ ἀληθείᾳ αὐτὸν τὸν τρόπον τῆς
516συζητήσεως. Πρῶτον, κατὰ κοινοβουλευτικὸν ἔθιμον, ὅταν πρό-
517κηται νὰ γείνῃ μία ἐπερώτησις κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ἐπε-
518ρώτησις αὕτη πρέπει νὰ διατυπωθῇ καὶ νὰ εἰδοποιηθῇ ἡ Κυ-
519βέρνησις νὰ ἔλθῃ ἐνταῦθα νὰ ᾖναι παροῦσα νὰ ἀκούσῃ τὴν
520κατηγορίαν καὶ νὰ ἀπολογηθῇ· ἡμεῖς διαπληκτιζόμεθα ἤδη με-
521ταξύ μας χωρὶς ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ καμμίαν εἴδησιν. Κατη-
522γορεῖται ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἐσφετερίσθη τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον;
523ἔπρεπε προηγουμένως νὰ προσκληθῇ ἐδῶ νὰ δώσῃ λόγον καὶ
524κατόπιν νὰ ἔλθωμεν εἰς μίαν ἀπόφασιν οἱανδήποτε.
525Εὑρέθη τυχαίως ἐνταῦθα ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν καὶ
526ἀνῄρεσε τὰ πάντα χωρὶς ν’ ἀντικρουσθῇ. Κατηγορεῖται ἀφ’ ἑτέρου
527ἡ Κυβέρνησις, ὅτι διώρισε τὸν Δημητρακαράκον διοικητὴν τοῦ
528ἀποσπάσματος, τὸ ὁποῖον στέλλεται εἰς Μεσσηνίαν πρὸς διατή-
529ρησιν τῆς τάξεως. Δὲν ἐπιδοκιμάζω, Κύριοι, τὸν διορισμὸν αὐτὸν,
530ἀλλὰ λέγω, ὅτι δὲν ἦτον ἡ κατάλληλος ὥρα αὐτῆς τῆς συζητή-
531σεως, καθόσον ἔπρεπε νὰ διατυπωθῇ καὶ αὐτὴ ἡ κατηγορία καὶ
532νὰ κοινοποιηθῇ εἰς τὸν ἁρμόδιον ὑπουργὸν, νὰ προσκληθῇ ὁ ὑπουρ-
533γὸς νὰ ἔλθῃ νὰ ἀπολογηθῇ, νὰ τὸν ἀκούσωμεν καὶ νὰ ἔλθωμεν
534ἔπειτα εἰς μίαν ἀπόφασιν. Ἀλλ’ ἐνῷ ἐγένετο συζήτησις περὶ
535αὐτῶν τῶν δύω ἀντικειμένων, τὰ ὁποῖα, ἐπαναλαμβάνω, δὲν
536ἔχουσι κἀμμίαν σχέσιν πρὸς ἄλληλα, ῥίπτεται ἐν τῷ μέσῳ μία
537τρίτη πρότασις νὰ ἔλθῃ ἐντὸς δύω ὡρῶν ἡ Κυβέρνησις νὰ ὁρκι-
538σθῇ. Μὰ Κύριοι, ἡ Κυβέρνησις εἶναι ὡρκισμένη· οἱ ὑπάλληλοι τῆς
539Κυβερνήσεως ἔδωκαν τὸν ὅρκον, τὸν ὁποῖον αὐτὴ ἡ προσωρινὴ
540Κυβέρνησις ἐκανόνισε διὰ ψηφίσματος. Λοιπὸν ποῖον ἄλλον ὅρκον
541ἀπαιτεῖτε νὰ δώσωσιν; ἀλλὰ καὶ ἂν ἦναι ἀναγκαῖος νέος ὅρ-
542κος, πρέπει νὰ προηγηθῇ ψήφισμα τῆς Συνελεύσεως, τὸ ὁποῖον
543νὰ κανονίσῃ τὸν τύπον τοῦ νέου ὅρκου. Ἐπομένως τίς ἡ ἀνάγκη
544νὰ ἔλθῃ ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις νὰ ὁρκισθῇ, ἀφοῦ μετὰ τρεῖς ἡμέ-
545ρας θὰ ἔχωμεν νέαν Κυβέρνησιν; ὁ ὅρκος, νομίζετε, εἶναι αὐτὸς
546ὁ ὁποῖος θὰ θέσῃ τέρμα εἰς τὰ δεινὰ, τὰ ὁποῖα ἐπαπειλοῦν τὸν
547τόπον κατὰ τοὺς προαγορεύσαντας; βεβαίως ὄχι· ἠμποροῦν νὰ
548δοθοῦν ἑκατὸν ὅρκοι· ἂν δὲν ληφθοῦν τὰ κατάλληλα μέτρα πρὸς
549καταστολὴν αὐτῶν τῶν κακῶν, τὰ ὁποῖα ἐξετέθησαν ἀπὸ τοῦ βή-
550ματος τούτου, τὰ κακὰ ταῦτα δὲν παύουν. Ἀποκρούω λοιπὸν
551τὴν πρότασιν αὐτὴν ὡς ματαίαν καὶ ἄσκοπον, διότι, ὡς προεῖ-
552πον, μετ’ ὀλίγας ἡμέρας θὰ ἔχωμεν νέαν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία θὰ
553δώσῃ ἀναγκαίως τὸν ζητούμενον ὅρκον. Ἐκτὸς τούτων ὅλων,
554Κύριοι, ἐφέρθησαν ἐν τῷ μέσῳ τῆς Συνελεύσεως καὶ ἔγειναν ἀν-
555τικείμενον συζητήσεως καὶ φῆμαι αἱ ὁποῖαι διατρέχουσιν εἰς
556τὴν ἀγοράν. Ἀλλοίμονον, Κύριοι, ἐὰν ἡ Συνέλευσις ἤθελεν εἶσθαι
557καταδικασμένη ν’ ἀκούῃ τὰς φήμας αὐτὰς, καὶ νὰ τὰς φέρῃ
558ἑκάστοτε ἐν τῷ μέσῳ, νὰ τὰς συζητῇ καὶ νὰ τὰς ἐξετάζῃ. Αἱ
559φῆμαι, αἱ ὁποῖαι διατρέχουν ἔξω εἰς τὴν ἀγορὰν, δὲν εἶναι ἀν-
560τικείμενον συζητήσεως· ἐδῶ πρέπει νὰ ἔρχωνται πράγματα
561ὡρισμένα, πράγματα καθαρὰ καὶ σπουδαῖα, καὶ ἂν ἦναι ἀνάγκη,
562νὰ προσκαλῆται καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀπολογηθῇ ἢ νὰ δώσῃ πλη-
563ροφορίας καὶ ἔπειτα νὰ προέλθῃ ἡ Συνέλευσις εἰς μίαν ἀπόφασιν,
564εἴτε ἐπιδοκιμαστικὴν, εἴτε ἀποδοκιμαστικήν. Σᾶς λέγουν ὅτι,
565ὑπάρχουν φῆμαι, ὅτι, ἂν ἡ ἐνεστῶσα Κυβέρνησις δὲν ἐγκριθῇ
566ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως, θὰ διαταραχθῇ ἡ ἡσυχία καὶ τάξις· ὅτι
567ὑπάρχουν ἄλλαι φῆμαι, ὅτι ἐὰν ἡ παροῦσα Κυβέρνησις ἐγκρι-
568θῇ ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως, θὰ ἐγερθοῦν φιλοδοξίαι αἱ ὁποῖαι θὰ
569προκαλέσωσιν ἐπίσης ταραχάς. Αἴ! ἔπειτα τί ἔχομεν νὰ δικά-
570σωμεν; τὸ ἀποτέλεσμα αὐτῆς τῆς συζητήσεως ποῖον εἶναι;
571§76ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Καλὸν εἶναι νὰ προλαμβάνῃ τις, καὶ
572νὰ λαμβάνῃ τὰ μέτρα κατὰ ἐνδεχομένων περιστάσεων.
573§77ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μέτρα ἐπὶ φημῶν δὲν λαμβάνονται·
574λαμβάνονται μέτρα ἐπὶ γεγονότων ὡρισμένων, ἐπὶ πραγμάτων
575ἐπικειμένων. Ὁμολογῶ καὶ ἐγὼ, ὅτι ἡ κατάστασίς μας δὲν
576εἶναι καλὴ, δὲν εἶναι εὐάρεστος· καὶ ἐδῶ πρέπει νὰ σκεφθῶ-
577μεν σπουδαίως: Εἶπον προχθὲς, ὅτι ἡ ἐπαρχία τῆς Μονεμ-
578βασίας εἶναι τὸ ἀντικείμενον τῆς λεηλασίας ἐκ μέρους τῶν
579ἐπιδραμόντων αὐτόθι Λακώνων καὶ ἐξέθεσα τὴν λυπηρὰν αὐτὴν
580κατάστασιν μετὰ τῶν συναδέλφων μου εἰς τὴν Κυβέρνησιν· ὀ-
581φείλω δὲ νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔλαβεν ὅλα τὰ μέτρα
582διὰ νὰ φέρῃ ἓν εὐάρεστον ἀποτέλεσμα κατὰ τῆς τοιαύτης κα-
583ταστάσεως καὶ δύναμαι νὰ βεβαιώσω τὴν Συνέλευσιν, ὅτι ἤδη
584ἐπανῆλθεν ἡ τάξις εἰς τὴν ἐπαρχίαν ἐκείνην κατὰ τὰς τελευ-
585ταίας πληροφορίας μου. Ἐννοῶ, ὅτι περὶ τοιούτων ἀντικειμένων
586πρέπει νὰ γίνεται συζήτησις, δὲν δέχομαι ὅμως, ὅτι πρέπει νὰ
587γίνεται τοιαύτη συζήτησις διὰ τὰς φήμας, αἱ ὁποῖαι διατρέχουν
588εἰς τὰς ἀγορὰς, εἰς τὰ καφφενεῖα, διότι αἱ τοιαῦται φῆμαι εἶναι
589ἀνάξιαι συζητήσεως. Συμπεραίνων τὸν λόγον μου, Κύριοι, ἐπανα-
590λαμβάνω νὰ εἴπω, ὅτι πρέπει νὰ ἤμεθα κανονικοὶ εἰς τὰς συζη-
591τήσεις μας. Ἐὰν ἡ Συνέλευσις νομίζῃ, ὅτι δύναται νὰ προέλθῃ εἰς
592τοιαύτας συζητήσεις, πρὶν ἢ καταρτισθῇ νομίμως, ὡς προεξέθηκα,
593ἔπρεπε πρῶτον νὰ ἐξαντληθῇ τὸ ἓν ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐφέρθη
594εἰς τὴν Συνέλευσιν, ἀφοῦ ἀκουσθῇ προηγουμένως καὶ ὁ ἁρμόδιος
595ὑπουργὸς, μετὰ τὴν ἐξάντλησιν αὐτῆς τῆς συζητήσεως νὰ μετα-
596βῶμεν εἰς τὸ δεύτερον καὶ οὕτω καθ’ ἑξῆς· ἀλλὰ νὰ προκαλῶμεν
597συζητήσεις ἀκανονίστως, τοῦτό μοι φαίνεται ὅτι, δὲν εἶναι οὔτε
598λογικὸν οὔτε συμφέρον, διότι ἐξαντλοῦμεν καιρὸν πολύτιμον ἀ-
599νωφελῶς, ἐν ᾧ ἡ πατρίς μας εὑρίσκεται εἰς κρισίμους τῳόντι
600περιστάσεις.
601§78ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Κύριοι, εἷς λόγος, τὸν ὁποῖον ἐπέφερον ἐτά-
602ραξε τὰ ὦτά τινων. Καλῶς ἔχει· ἀλλὰ πρέπει ἐπίσης εὐαίσθη-
603τος νὰ ᾖναι καὶ ἡ καρδία. Τὸν λόγον αὐτὸν δὲν ἐπρόφερα διὰ
604νὰ φέρω ἀντίῤῥησιν ὡς πρὸς τὴν ἐμπιστοσύνην, ἥτις πρέπει νὰ
605ὑπάρχῃ εἰς τὴν ἐθνικὴν πίστιν. Τοῦτο εἶπον διὰ νὰ προκαλέσω
606τὴν προσοχὴν ὡς πρὸς τὴν διαχείρισιν τὴν χρηματικὴν, τὴν
607γινομένην εἰς τὸ ἐθνικὸν ταμεῖον. Τὴν πίστιν τὴν ἐθνικὴν,
608Κύριοι, τὴν ζηλεύω, ὡς ὅλοι ὑμεῖς· ἀλλ’ ἠξεύρετε, ὅτι ἕνεκα
609κακῆς διαχειρίσεως τοῦ παρελθόντος, ὁποίαν φήμην ἀπέδωκαν
610εἰς τὸ Ἑλληνικὸν ἔθνος, ἀλλὰ δὲν ἔπταιε τὸ ἔθνος, ἀλλ’ αὐτὴ ἡ
611ἀχρεία κυβέρνησις. Αὐτὸ πρέπει νὰ προλάβωμεν, Κύριοι· ἐδῶ
612ἤθελον νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν ὑμῶν, ὥστε ἡ διαχείρισις
613νὰ ᾖναι καλὴ, διὰ νὰ ἔχωμεν καὶ τὴν πίστιν. Πρέπει νὰ λέ-
614γωμεν τὴν σκάφην, σκάφην, ἂν θέλωμεν νὰ ὑπάρχωμεν, ἂν
615θέλωμεν νὰ πράξωμεν μεγάλα καὶ καλά. Ἠξεύρετε, ὅτι ἔγει-
616νεν ἓν δάνειον, καὶ κατὰ πόσον ἐπέτυχε· διατί τοῦτο; ἀφίνω
617ὑμᾶς νὰ τὸ κρίνετε· αὐτὴ ἦτο ἡ ἔννοια τοῦ λόγου μου καὶ
618οὐδεμία ἄλλη.
619§79ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Πάλιν εἶμαι ἠναγκασμένος
620νὰ σᾶς ζητήσω συγχώρησιν, διότι ἀκόμη ὑποφέρω, καὶ δὲν δύ-
621ναμαι νὰ ὁμιλήσω δυνατά.
622Κύριοι πληρεξούσιοι, καταγινόμενος εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, τὴν
623ὁποίαν τὸ ἔθνος μοὶ ἐπεφόρτισεν, ἀκούω καὶ γίνεται λόγος περὶ
624τοῦ διορισμοῦ ἑνὸς ἐντίμου ἀξιωματικοῦ, ὁ ὁποῖος εἶχε δια-
625ταχθῆ κατὰ συνέπειαν κυβερνητικῆς ἐν Συμβουλίῳ πράξεως
626διὰ νὰ ὑπάγῃ νὰ ἐκτελέσῃ τὴν ἐμπιστευθεῖσαν εἰς αὐτὸν ἐντο-
627λήν. Ἔλαβα τὰς διαταγὰς τῆς Σεβαστῆς Κυβερνήσεως, μετέβην
628εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν, καὶ αὐθωρεὶ προσεκάλεσα
629τοὺς ἁρμοδίους σωματάρχας, ἵνα ἐκτελέσωσι τὰς διαταγάς.
630(θόρυβος). Ὁ στρατιωτικὸς διοικητὴς καὶ ἄλλοι ἦσαν παρόντες.
631Τὸ πρωῒ μεταβὰς εἰς τοῦ Κυρίου Προέδρου ἤκουσα, ὅτι πολλὰ
632παράπονα διηγέρθησαν. Ἀμέσως μετέβην εἰς τὸ ὑπουργεῖον,
633πρὶν ἤδη συνέλθῃ ἡ Ἐθνικὴ Συνέλευσις, καὶ ἀνεκάλεσα τὴν δια-
634ταγὴν τὴν διορίσασαν τὸν ἀξιωματικὸν, καὶ προσεκάλεσα αὐ-
635θωρεὶ τὸν στρατιωτικὸν διοικητὴν νὰ μοὶ προτείνῃ ἕτερον κα-
636τάλληλον.
637Ἠξεύρετε, ὅτι τὰ μέτρα ταῦτα δὲν τὰ ὑπηγόρευσε κανεὶς
638ἄλλος λόγος, παρὰ ἡ δημοσία ἀσφάλεια καὶ ἡ τάξις τῶν ἐπαρ-
639χιῶν Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς καὶ Μεσσηνίας, περὶ τῶν ὁποίων νο-
640μίζω, ὅτι πρὸ ὀλίγου ἀνέφερεν ὁ Κύριος πληρεξούσιος Ἐπιδαύ-
641ρου Λιμηρᾶς. Κύριοι, ὁ ἀξιωματικὸς αὐτὸς, περὶ τοῦ ὁποίου
642ἐγένετο λόγος, καὶ ὁ ὁποῖος ἐκίνησε τὴν περιέργειαν τοῦ κοινοῦ,
643μοὶ ἐζητήθη ὀλίγας ἡμέρας μετὰ τὴν ἐπανάστασιν ἀπὸ τὸν
644Νομάρχην Φθιώτιδος, τὸν ἔντιμον πληρεξούσιον Εὐρυτανίας, τὸν
645φίλον μου Κύριον Ζῶτον· καὶ οὐχὶ μόνον ὁ Νομάρχης τὸν
646ἐζήτησεν, ἀλλὰ καὶ ὁ στρατηγὸς Παπακώστας, καὶ ὁ συν-
647ταγματάρχης Κλίμακας, ἀλλὰ δὲν τοῖς ἐδόθη.
648Μετὰ τὴν ἔνδοξον νύκτα τῆς 10ης πρὸς τὴν 11ην Ὀκτω-
649βρίου, ἀφοῦ ἐξετέλεσα τὸ χρέος μου καὶ ὡς πολίτης καὶ
650ὡς στρατιώτης, ἐπανῆλθον εἰς τὴν οἰκίαν μου ἵνα ἡσυχάσω,
651ὅτε μὲ προσκαλεῖ ὁ Πρόεδρος καὶ μοὶ λέγει ὅτι εἰς αὐτὰς τὰς
652κρισίμους περιστάσεις πρέπει νὰ ὑπηρετήσω τὴν πατρίδα, καὶ
653μοὶ ἀναθέτει τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν, ὅπερ εἶναι ἡ
654μεγίστη δι’ ἐμὲ τιμὴ καὶ ἀνωτέρα τῆς ἱκανότητός μου. Τὸν παρε-
655κάλεσα νὰ ἐκλέξῃ ἱκανότερον, ἀλλ’ ἐπέμεινεν. Ἔκτοτε οὐδὲν
656ἄλλο προσεπάθουν, οὐδεμία ἄλλη ἰδέα μὲ ἀπησχόλει, εἰ μὴ ἡ
657μόρφωσις τοῦ στρατοῦ, καὶ ἡ τήρησις τῆς τάξεως καὶ τῆς ἡ-
658συχίας καὶ πειθαρχίας. Καὶ καυχῶμαι, ὅτι προΐσταμαι τοιού-
659του στρατοῦ, ὅστις πάντοτε καὶ παντοῦ εἰς ὅλας τὰς περι-
660στάσεις τῆς πατρίδος κατεπάτησε καὶ ὅρκους καὶ νομοθεσίαν
661σιδηρὰν, καὶ πειθαρχίαν, ἐπιβληθεῖσαν ἀπὸ ἓν σύστημα, τὸ
662ὁποῖον ὅλοι ἐγνωρίσαμεν, ὅλα τὰ κατεπάτησε διὰ νὰ ὑπερα-
663σπίσῃ τὴν ἐλευθερίαν καὶ τὰ δικαιώματα τοῦ πολίτου, καὶ
664τὸ ἔκαμε μὲ θυσίαν καὶ μὲ κίνδυνον τοῦ ἑαυτοῦ του.
665§80ΑΘΑΝ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὸν ὅρκον του δὲν τὸν κατεπάτησεν ὁ
666στρατιώτης.
667§81Δ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Μὰ Κύριε, Κυβερνήτα, ἔχω τὰς ἰδέας
668μου, σέβομαι τὰς πεποιθήσεις σας. Εἶπον λοιπὸν, ὅτι τὸν ἀξιω-
669ματικὸν αὐτὸν μοὶ τὸν ἐζήτησαν, ὅπως δυνηθῇ νὰ συντελέσῃ
670εἰς τὰς παρούσας περιστάσεις· ἀλλὰ λόγῳ συγγενείας καὶ λόγῳ
671τῶν περιστάσεων δὲν τὸν ἔδωσα. Ὁ ἀξιωματικὸς οὗτος μετὰ τὸ
672μέγα συμβὰν, ἀναγνωρίσας τὴν παροῦσαν κατάστασιν τῶν πραγ-
673μάτων καὶ δώσας τὸν ὅρκον ἐπανῆλθεν εἰς τὰς τάξεις του. Ὁ ἀξιω-
674ματικὸς οὗτος ὑπηρέτησε τὸ πλεῖστον μέρος τοῦ στρατιωτικοῦ
675του σταδίου κατὰ τὴν Στερεὰν Ἑλλάδα. Ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρ-
676τυρίαν ὅλων τῶν ἐντίμων πληρεξουσίων τοῦ σημαντικοῦ τούτου
677μέρους τῆς Ἑλλάδος, ὅπως μαρτυρήσωσι περὶ τῆς διαγωγῆς του,
678καὶ τῆς ἱκανότητός του. Ἐνόμισα, καὶ οὐχὶ αὐτογνωμόνως,
679ἀλλὰ καὶ ἐν γνώσει τοῦ συμβουλίου ὅλου καὶ τῆς Κυβερνήσεως,
680καὶ ἐνέδωκα εἰς τὸν διορισμὸν αὐτοῦ, οὐχὶ ἀπὸ συμπάθειαν,
681ἀλλὰ ἀπὸ τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἐδύνατο νὰ συντελέσῃ ἀποτελε-
682σματικῶς, καθὼς, οὐχὶ ὡς στρατιώτης, ἀλλ’ ὡς ἁπλοῦς πολίτης
683κατὰ τὰς ἐκλογὰς, ὅπου διεταράχθη ἡ ἡσυχία ἐκεῖ, καὶ γνω-
684ρίζουν ὅλοι ὑπὸ ποίους, συνετέλεσε τὰ μέγιστα, καὶ ἔσωσεν ἀπὸ
685τὴν λεηλασίαν τὴν πόλιν τοῦ Γυθείου, καὶ προσέφερεν οὕτω
686τὴν μεγαλειτέραν ἐκδούλευσιν διὰ τὴν ἐπάνοδον καὶ στήριξιν
687τῆς ἡσυχίας καὶ τάξεως. Ὁπόταν ἐκπληρῶ τὸ καθῆκόν μου,
688τίποτε δὲν φοβοῦμαι, διότι ἐκπληρῶ ἓν καθῆκον πρὸς τὴν πα-
689τρίδα· ἐὰν ἔχουν λόγους οἵους δήποτε νὰ μὲ ἐλέγξουν, ἕτοιμος
690εἶμαι νὰ δώσω λόγον, καὶ ν’ ἀσπασθῶ, οἵα δήποτε καὶ ἂν ᾖναι
691ἡ ἀπόφασις τῆς Συνελεύσεως.
692§82ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Ποῖον ἐπροτείνατε εἰς τὴν θέσιν του;
693§83ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Δὲν μὲ ἐπρότειναν.
694§84ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Διὰ τί τὸν ἀνεκαλέσατε;
695§85ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Διότι διεγέρθησαν παράπονα.
696§86ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Διὰ ποῖα παράπονα, Κύριε Ὑπουργέ;
697§87ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Σᾶς εἶπα, κ’ ἐννοῶ, διότι δὲν ἦτο ἐκ
698τῶν πρώτων ἐπαναστατῶν.
699§88ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ. Λέγω, Κύριοι, ὅτι εἶχα ζητήσει τὸν λόγον
700διὰ νὰ ὁμιλήσω περὶ τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου· ἀλλ’ ἐπειδὴ
701μὲ προέλαβον πολλοὶ, καὶ ὁ Κύριος Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν
702ἦλθε καὶ ἔδωκε τὰς δεούσας διασαφήσεις, ἐννοεῖται ὅτι δὲν μοὶ
703μένουν, εἰμὴ μικρὰ πράγματα νὰ ἐκθέσω. Ὁ Κύριος Ὑπουργὸς
704τῶν Ναυτικῶν μᾶς εἶπεν, ὅτι τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον εὑρί-
705σκεται εἰς τὴν αὐτὴν κατάστασιν. Ἐν τούτοις ἐξεφράσθησαν
706ὑπόνοιαι ὅτι ἀπεπειράθησαν νὰ θέσουν καὶ ἐπ’ αὐτοῦ χεῖρα
707(θόρυβος). Προτείνω λοιπὸν τὰ πρακτικὰ μὲ τὴν ἀπόφασιν τῆς
708Συνελεύσεως, ὅτι δὲν πρέπει νὰ πειραχθῇ τὸ ἀπομαχικὸν τα-
709μεῖον, νὰ σταλῶσιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ νὰ γίνῃ ἀπόφα-
710σις περὶ τούτου.
711§89ΘΡΑΣ. ΖΑΙΜΗΣ. Κύριοι! ἔρχομαι νὰ εἴπω πρὸς ἀντίκρουσιν
712τῆς προτάσεως, τὴν ὁποίαν ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος Πόρου
713ὑπέβαλεν εἰς τὴν Συνέλευσιν. Σᾶς εἶπεν, ὅτι, ἐπειδὴ ὑπάρχουν
714ὑπόνοιαι περὶ τῆς δημεύσεως τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου, τὰ
715πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως τῆς Συνελεύσεως πρέ-
716πει νὰ σταλῶσιν εἰς τὴν προσωρινὴν Κυβέρνησιν. Ὁ ὑπουργὸς
717τῶν Ναυτικῶν, Κύριοι, Σᾶς ἐξέθεσε καθαρὰ τὸ ζήτημα περὶ τοῦ
718ὅλου τῶν χρημάτων τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου, καὶ προσέτι καὶ
719περὶ τῶν λοιπῶν ταμείων. Κύριοι! δήμευσις οὔτε κατὰ διάνοιαν
720δύναται νὰ ὑπάρξῃ ἀπὸ μέρους τῶν ὑπαλλήλων τῆς Κυβερνήσεως
721περὶ τῶν ἱερῶν αὐτῶν χρημάτων· ὁ ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν τὸ
722εἶπε πολὺ καθαρὰ, ὅτι ἐνόμισεν ἡ ἐπιτροπὴ καὶ ἴσως ἡ Κυβέρ-
723νησις, ὅτι τὰ χρήματα τοῦ ταμείου τούτου, ἀντὶ νὰ ἦναι παρα-
724κατατεθειμένα εἰς τὴν ἐθνικὴν τράπεζαν, ὅτι ἠμποροῦν καλλίτερα
725νὰ χρησιμεύσουν, ἐὰν ληφθῶσι διὰ νὰ μεταχειρισθῶσιν εἰς
726ἀγορὰν μετοχῶν εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον, διότι εἰς μὲν τὴν τρά-
727πεζαν λαμβάνουν τέσσαρα τοῖς ἑκατὸν, εἰς δὲ τὸ ἐθνικὸν δά-
728νειον λαμβάνουν ἓξ τοῖς ἑκατόν· ἐννοεῖται λοιπὸν, ὅτι δὲν ἐπρό-
729κειτο κατ’ οὐδένα λόγον δήμευσις, ἐπρόκειτο ἁπλῶς μετατόπι-
730σις τῶν χρημάτων τοῦ ταμείου ἀπὸ τὴν τράπεζαν εἰς τὸ ἐ-
731θνικὸν δάνειον. Ἐὰν νομίζητε, Κύριοι, τὸ ὁποῖον βεβαίως ἡ Συνέ-
732λευσις δὲν τὸ φρονεῖ, ὅτι τὰ χρήματα ταῦτα κινδυνεύουσιν εἰς
733τὸ ἐθνικὸν δάνειον, εἶναι ἄλλος λόγος (θόρυβος). Δὲν πρέπει
734βεβαίως νὰ ὑπάρχῃ ὑπόνοια τοιαύτη, ὅτι ἡ πίστις ἡ ἐθνικὴ
735εἶναι τοσοῦτον μικρὰ, ὥστε τὰ χρήματα ταῦτα τὰ ἱερὰ νὰ
736κινδυνεύσουν τοποθετούμενα εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον. Ἐννοεῖται
737λοιπὸν καλῶς, ὅτι δὲν ἐπρόκειτο περὶ δημεύσεως, ἐπρόκειτο
738ἁπλῶς περὶ μετατοπίσεως τῶν χρημάτων τοῦ ἀπομαχικοῦ τα-
739μείου, τῆς τοποθετήσεώς των εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον. Ἀπέ-
740ναντι λοιπὸν τοιαύτης ὁμολογίας, τὴν ὁποίαν καθαρὰ Σᾶς ἐξέ-
741φρασεν ὁ ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν καὶ ἐγὼ ὁ ἴδιος ἀπὸ τὸ βῆμα
742Σᾶς λέγω, δὲν ἐννοῶ, ποῖαι ὑπόνοιαι δύνανται νὰ ἐμφωλεύωσιν
743εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι ὑπάρχει πρόθεσις δημεύσεως τῶν χρη-
744μάτων διὰ νὰ σταλῶσι τὰ πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριά-
745σεως εἰς τὴν προσωρινὴν Κυβέρνησιν, καὶ νὰ ἐμποδισθῇ κίνδυνος
746τοσοῦτον μεγάλος· οὐδεὶς κίνδυνος ὑπάρχει, ἑπομένως δὲν ἐννοῶ,
747διὰ ποίους λόγους τὰ πρακτικὰ τῆς Συνελεύσεως πρέπει νὰ
748σταλῶσιν εἰς τὴν προσωρινὴν Κυβέρνησιν.
749§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἀκόμη 15 διὰ νὰ ὁμιλήσουν, θέλει ἡ
750Συνέλευσις νὰ ἐξακολουθήσωμεν ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου;
751§91ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.
752§92ΔΑΓΡΕΣ. Προκειμένου νὰ ληφθῶσιν μέτρα περὶ τῆς ἐπανόδου
753τῆς τάξεως καὶ τῆς ἡσυχίας εἰς ἕνα νομόν, ὀφείλομεν νὰ με-
754ταχειρισθῶμεν τὸ κατάλληλον προσωπικὸν καὶ τὰ κατάλληλα
755μέτρα· ἡ Κυβέρνησις τοῦτο ὤφειλε νὰ πράξῃ. Κύριοι, δὲν ἐκπί-
756πτει ἡ ἐξουσία ἀπὸ τὴν θέσιν της, ὅταν καταδεχθῇ νὰ ζη-
757τήσῃ τὴν γνώμην τῶν πληρεξουσίων τοῦ νομοῦ ἐκείνου ἢ τῆς
758ἐπαρχίας ἐκείνης, εἰς ἣν ἀπειλεῖται ἡ τάξις. Τοιαῦτα μέτρα
759ἐλήφθησαν, χωρὶς νὰ τὸ μάθωμεν, ἀλλ’ ἐρωτᾶται ὁ Κύριος
760ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ποῖοι εἶναι οἱ κίνδυνοι οἱ ἀπει-
761λοῦντες τὴν πόλιν τῶν Καλαμῶν; πρέπει νὰ ἤμεθα καθαροί·
762συγγενεῖς του τινὲς ἀπειλοῦν τὰς Καλάμας, ἄλλος συγ-
763γενής του στέλλεται πρὸς καταδίωξιν· εἶναι τοῦτο φρό-
764νιμον; εἶναι εἰλικρινὴς ἐνέργεια ἐκ μέρους Κυβερνήσεως ἐ-
765χούσης τὴν ἐντολὴν καὶ τὸ καθῆκον νὰ φροντίζῃ πρὸς ἐξασφά-
766λισιν τῆς τάξεως, τῆς ἰδιωτικῆς περιουσίας; ἂς ἀποκριθοῦν τὰ
767πράγματα· τοῦτο μόνον λέγω, ὅτι ἡ δυστυχὴς πόλις τῶν Καλα-
768μῶν κινδυνεύει ἀπὸ αὐτοὺς ἐκείνους, οἵτινες ὑποκρίνονται ὅτι ἐν-
769διαφέρονται δι’ αὐτήν.
770§93ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Κύριοι, δύω λέξεις ἐπὶ τοῦ ναυτικοῦ ταμείου,
771ἐπειδὴ ἐγὼ ἔφερα τὸ ζήτημα περὶ τοῦ ναυτικοῦ ταμείου, περὶ
772τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου. Κακῶς παρεξηγήθη ἡ ἰδέα μου· δὲν
773εἶπον ὅτι δυσπιστῶ νὰ καταθέσωσι τὰ χρήματα ταῦτα εἰς
774τὸ ἐθνικὸν δάνειον· ποτὲ δὲν ἦλθεν εἰς τὸν νοῦν μου τοιαύτη ἰδέα·
775εἶπον καὶ λέγω εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι δὲν ἔχει κἀμμίαν ἐξου-
776σίαν, κἀμμίαν δύναμιν νὰ ἐπέμβῃ εἰς ἰδιωτικὴν περιουσίαν. Τὸ
777ναυτικὸν ἀπομαχικὸν ταμεῖον δὲν συνεκροτήθη ἀπὸ ἐκείνους,
778οἱ ὁποῖοι ἀπολαμβάνουν ἀπὸ τοῦ δημοσίου, ὥστε δὲν ἔχει ἡ κυ-
779βέρνησις οὐδεμίαν ἐξουσίαν, οὔτε κατὰ διάνοιαν νὰ καταθέσῃ
780τὰ χρήματα ἀλλοῦ, ἔστω μὲ 20 καὶ μὲ 40 τοῖς ἑκατόν· αὐτὸ
781εἶναι ἔργον τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου. Ἐὰν ἐκείνη
782νομίζῃ, ὅτι δύναται νὰ εὕρῃ τόκον καλλίτερον, τότε δύναται
783νὰ τὰ καταθέσῃ. Σᾶς λέγω, ὅτι οὔτε αὐτὴ ἡ ἐπιτροπὴ οὔτε ἡ Κυ-
784βέρνησις δύναται νὰ τὸ κάμῃ. Ὁ νόμος λέγει, ὅτι τὰ χρήματα
785κατατίθενται ἐπὶ τόκῳ εἰς τὴν ἐθνικὴν Τράπεζαν· οὐδεμία δια-
786χείρισις ἄλλως πως ἐπιτρέπεται. Ἂν ἡ Κυβέρνησις ἤθελε νὰ τὸ
787κάμῃ, ἔπρεπε νὰ φέρῃ ἕνα νόμον, τὸν ὁποῖον ἡ Συνέλευσις ἔ-
788πρεπε νὰ ἐπικυρώσῃ. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔπρεπεν οὔτε κἂν νὰ
789φαντασθῇ, ὅτι δύναται νὰ λάβῃ αὐτὰ τὰ χρήματα τώρα, ὅπου
790εἶναι εἰς τὰς παραμονὰς τῆς πτώσεώς της. Διὰ νὰ καταθέσῃ
791λοιπὸν αὐτὰ τὰ χρήματα εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον, πρέπει νὰ
792γείνῃ μία ἀπόφασις τῆς Συνελεύσεως. Τοῦτο εἶπον, καὶ ὄχι
793ὅτι δὲν ἐμπιστεύομαι εἰς τὸ ἐθνικὸν δάνειον· καὶ ἐπαναλέγω, ὅτι
794τὰ χρήματα αὐτὰ εἶναι κτῆμα ἀναφαίρετον τῶν καταπεπονη-
795μένων ναυτῶν. Διὰ τοῦτο λοιπὸν ἡ κυβέρνησις οὔτε κατὰ διά-
796νοιαν δύναται νὰ σκεφθῇ δι’ αὐτὰ τὰ χρήματα, ὡς δὲν δύναται
797νὰ σκεφθῇ διὰ τὰ χρήματα, τὰ ὁποῖα ἔχω εἰς τὴν τζέπην
798μου. Λοιπὸν οὔτε κἂν ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ κάμῃ
799λόγον δι’ αὐτὰ τὰ χρήματα.
800§94ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Δύω λέξεις πρὸς διασάφησιν, διὰ νὰ μὴ πα-
801ρεξηγῶμεν τὰ πράγματα, κ’ ἐμβαίνωμεν εἰς παρανόησιν. Ἐκ
802προοιμίων μάθετε, ὅτι κἀμμία χρῆσις δὲν ἔγεινε, μήτε τοῦ
803ἀπομαχικοῦ, μήτε κανενὸς ἄλλου ταμείου· ἐπληροφορήθη λοι-
804πὸν ἡ Συνέλευσις, ὅτι κἀμμία χρῆσις αὐτοῦ τοῦ ταμείου δὲν
805ἔγεινε, καθὼς καὶ τῶν συντάξεων. Αὐθεντικῶς ὅμως παρατη-
806ροῦν, ὅτι δὲν δύναται, καὶ ὅτι εἶναι δήμευσις· εἰς τοῦτο ἐπα-
807νέρχομαι, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ ἀδικάστως καὶ ἀνεξετάστως, αὐθεν-
808τικῶς νὰ ἐξετασθῇ· ἡ Συνέλευσις μάλιστα ἠμπορεῖ καὶ ἡ
809Κυβέρνησις νὰ τὸ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν, διότι δὲν βλέπω τὸν λόγον,
810οὔτε τὸ συμφέρον, τὸ ὁποῖον ὑπαγορεύει αὐτὴν τὴν ἀπόφασιν.
811Καθόσον ἀφορᾷ τὸν νόμον, ὁ νόμος δὲν εἶναι, καθὼς εἶπεν ὁ
812προλαλήσας· κατὰ τὸν νόμον, τὸ ταμεῖον αὐτὸ διοικεῖται ἀπὸ
813ἐπιτροπὴν, ἐφορεύεται δὲ ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν, ἑπομένως ἡ κα-
814τάστασις αὕτη συνίσταται ἀπὸ τὰ ὅσα πληρώνουν ἕκαστος μέ-
815χρι τοῦ ἐσχάτου ἁλιέως, ὅστις πληρόνει ἡμίσειαν δραχμήν· αὐ-
816τῆ ἀποτελοῦν τὸ χρηματικὸν τοῦ ταμείου, τὸ ὁποῖον κατὰ
817μῆνα αὐξάνει καὶ συγκεντρόνεται εἰς χεῖρας τῆς ἐπιτροπῆς,
818παρακατατίθεται, λέγει ὁ νόμος, εἰς τὸ ταμεῖον, δὲν προσδιο-
819ρίζει εἰς τὴν τράπεζαν, ὅπως λέγει ὁ προλαλήσας.
820§95ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Εἰς τὴν Τράπεζαν λέγει· εἶμαι ἕνας τῶν συν-
821τακτῶν αὐτοῦ τοῦ νόμου.
822§96ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Φέρω τὸν νόμον, τὸν ἐμελέτησα.
823§97ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Ἐγὼ τὸν συνέταξα, καὶ δὲν ἠμπορεῖτε νὰ
824τὸν γνωρίζετε καλλίτερα ἀπὸ ἐμέ.
825§98ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Γνωρίζω κ’ ἐγὼ τὸν νόμον, διότι δὲν ἐπῆγα
826εἰς τὸ ὑπουργεῖον χωρὶς νὰ ἐννοήσω τὴν ὑπηρεσίαν. Λέγω λοι-
827πὸν, ὅτι τὸ ταμεῖον διοικεῖται ἀπὸ ἐπιτροπὴν, ἐφορεύεται ἀπὸ
828τὸν ὑπουργὸν, καὶ κατατίθεται εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον.
829§99ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Εἰς τὴν ἐθνικὴν Τράπεζαν.
830§100ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Λοιπὸν, Κύριοι, ἐν τῇ εὐθύνῃ, τὴν ὁποίαν
831τὸ ἔθνος τῷ ἔδωκε καὶ ἐν τῇ πεποιθήτει του, θὰ διασκεφθῇ ὁ
832ἔχων τὴν ὑποχρέωσιν καὶ εὐθύνην· δὲν εἶναι προαποφασισμένον,
833ἀλλὰ περὶ τούτου θὰ σκεφθῇ ἡ Συνέλευσις. Τώρα λέγω, τὸ ταμεῖ-
834ον, εἰς τὸ ὁποῖον συντρέχει ὁ ἔσχατος ἁλιεὺς, ἀποκόπτων ἀπὸ τὸν
835ἄρτον τῆς ἡμέρας τὴν μισὴν δραχμὴν, τὴν ὁποίαν δίδει, θέλετε
836νὰ μὴ ἐπαυξάνῃ μὲ ἕνα τόκον μεγαλήτερον; Τὸ ταμεῖον, Κύριοι,
837ἔχει 100,000 δραχ. Κατ’ ἔτος λοιπὸν, παίρνει 4,000 δραχ.
838ἐνῷ ἂν τὰ ἔχῃ εἰς τὸ δάνειον θὰ λαμβάνῃ 6,000 δραχ. Ὅσον
839περισσοτέραν λοιπὸν ὠφέλειαν ἔχει, τόσον περισσοτέραν σύντα-
840ξιν ἐλπίζει ν’ ἀποκτίσῃ, ὅταν ἀποκάμῃ, ἢ ὅταν ἀπὸ περιστά-
841σεις δυστυχίας ἀποστερηθῇ τὸν σύζυγόν της ἡ χήρα αὐτοῦ.
842Λοιπὸν ἐπαναλαμβάνω, ὅτι πρὸς ὄφελος τοῦ ταμείου, πρὸς
843συμφέρον τῶν φορολογουμένων ἔγεινε τοῦτο, καὶ δὲν ἠμπορεῖτε
844σήμερον προδικαστικῶς ν’ ἀποφασίσητε.
845§101ΧΑΛΙΚΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐρωτῶ, ἂν ἔχει τὸ δικαίωμα ἡ Κυβέρ-
846νησις νὰ μεταβάλῃ τὴν χρῆσιν καὶ τὸν προορισμὸν τῶν χρημάτων
847τοῦ ταμείου αὐτοῦ ἄνευ τῆς ἀποφάσεως τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως.
848§102ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Μ’ ἐρωτήσατε, ἐὰν φρονῶ, ὅτι ἡ Κυβέρνη-
849σις δύναται νὰ μεταβάλῃ τὴν χρῆσιν, τὴν διαχείρισιν καὶ τὸν
850προορισμὸν τοῦ ταμείου. Τὴν χρῆσιν καὶ τὸν προορισμὸν τὸν
851ὥρισεν ἕνας νόμος, καὶ κατὰ τὸν νόμον αὐτὸν δὲν ἠμπορεῖ νὰ
852γίνῃ καμμία παράβασις· δὲν ἠξεύρω τότε κατὰ πόσον ἤθελεν
853ἐπιτρέψει καὶ ἡ ἀνάγκη τῆς Συνελεύσεως, καθόσον ἀφορᾷ τὴν
854τοποθέτησιν, τὴν μετάθεσιν τῶν χρημάτων ἀπὸ τὴν Τράπεζαν
855εἰς τὸ δάνειον, ὅταν ἡ Κυβέρνησις τὸ δάνειον τὸ εὕρῃ πρὸς τὸ
856συμφέρον τῶν φορολογουμένων καὶ τὸ συμφέρον τῶν ἐνδιαφερο-
857μένων, διότι ὑπὲρ αὐτῶν γίνεται ἡ σύνταξις τότε, συντεταγ-
858μένης τῆς Συνελεύσεως, θέλει τὸ φέρει εἰς τὴν θέσιν του· (θόρυ-
859βος).
860§103ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. (θόρυβος).
861§104ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ λογικὰ γυμνάσματα ἤλθομεν ἐδῶ;
862δὲν ἤλθομεν δι’ αὐτά.
863§105ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Ἴσα, ἴσα, ἐπειδὴ δὲν ἤλθομεν δι’ αὐτὰ,
864πρέπει νὰ ὁμιλήσωμεν. Κύριοι πληρεξούσιοι, δὲν θὰ σᾶς ἐνα-
865σχολήσω ἐπὶ πολὺ, δύω μόνον λέξεις θὰ σᾶς εἴπω.
866§106ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὰ τὰ θρονία τὰ ἔκαμε τὸ ἔθνος διὰ
867νὰ κάθωνται εἰς τὰς ἕδρας των· πρέπει νὰ τὰ λάβωμεν αὐτὰ ὡς
868παραδείγματα τῶν ἀρχαίων Ῥωμαίων, οἵτινες ἐκάθηντο εἰς τὰς
869ἕδρας των.
870§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προ-
871βῶμεν εἰς τὴν συζήτησιν, μήτε ὁ ἀγορεύων ἠμπορεῖ νὰ ὁμιλή-
872σῃ, μήτε κανεὶς ἄλλος ἠμπορεῖ νὰ τὸν ἀκούσῃ κατ’ αὐτὸν τὸν
873τρόπον, ἂν δὲν κάμωμεν ἡσυχίαν δὲν θὰ προβῶμεν.
874§108ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Ἂς μοὶ συγχωρήσῃ ὁ Κύριος ὑπουργὸς τῶν
875Στρατιωτικῶν νὰ τῷ κάμω μίαν ἐρώτησιν. Κατὰ τὴν ἀγόρευ-
876σίν του εἶπεν, ὅτι ὁ Κύριος ἀρχηγὸς τῶν σωμάτων ἐδῶ, ὁ
877στρατιωτικὸς διοικητὴς, ἐπῄνεσε τὴν πρᾶξίν του, διορίσαντος
878τὸν Κύριον Δημητρακαράκον διοικητὴν τοῦ ἀπερχομένου στρα-
879τοῦ εἰς Λακωνίαν, καὶ ὅτι κατόπιν παράπονά τινα τὸν ἠνάγκα-
880σαν ν’ ἀνακαλέσῃ τὸν διορισμόν του· ἀλλ’ ἔμεινε μὲ τὰ παρά-
881πονα αὐτὰ, χωρὶς νὰ μᾶς φωτίσῃ, ποῖα εἶναι αὐτά. Αὐτὸ θὰ
882παρακαλέσω πολὺ τὸν Κύριον ὑπουργόν. Εἶπεν ἁπλῶς, ὅτι πα-
883ράπονα τὸν ἠνάγκασαν νὰ τὸν ἀνακαλέσῃ· ἀλλὰ τὶ εἴδους πα-
884ράπονα, δὲν εἶπεν.
885§109ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Διότι δὲν ἦτον ἀρχιεπαναστάτης.
886§110ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Ἀκούω τὸν Κύριον ὑπουργὸν λέγοντα, ὅτι
887δὲν ἦτο ἀρχιεπαναστάτης· ἄρα ἦτον ἐπαναστάτης (θόρυβος). Ἔρ-
888χομαι ἀκολούθως νὰ κάμω τὴν ἄλλην παράκλησιν, νὰ μᾶς εἴπῃ,
889ποῖον εἶναι τὸ πρόσωπον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ διορίσῃ, διὰ νὰ
890κατευνάσῃ τὴν ἐπανάστασιν εἰς τὴν Μεσσηνίαν. Ἡ Συνέλευσις
891ὀφείλει νὰ ἠξεύρῃ αὐτὰ τὰ πράγματα, καὶ φρονῶ κατὰ τὴν
892ἰδέαν τὴν ἰδικήν μου, ὅτι ἔχω δικαίωμα καὶ χρέος νὰ τὸ μάθω,
893καὶ παρακαλῶ τὸν Κύριον ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μᾶς
894τὸ εἴπῃ.
895§111ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχὴν τῆς σεβα-
896στῆς Συνελεύσεως. Νομίζω, ὅτι σαφῶς καὶ καθαρῶς εἶπον, ὅτι
897δὲν ἦτο ἀρχιεπαναστάτης (θόρυβος). Ὁ Κύριος πληρεξούσιος, ἢ
898δὲν ἐπρόσεξεν, ἢ παρήκουσεν· εἶπε δὲ, ὅτι ἐχρεώστουν νὰ ὀνομάσω
899τὸν ἀρχηγὸν τοῦ ἀποσπάσματος, ὅστις θὰ σταλῇ πρὸς ἡσυχίαν
900καὶ τάξιν τοῦ μέρους ἐκείνου. Νομίζω, Κύριοι, ὅτι εἰς οἱανδή-
901ποτε περίστασιν, μία Κυβέρνησις, ἕνας ὑπουργὸς, δὲν ὀφείλει
902νὰ δώσῃ λόγον περὶ τῶν πράξεων, περὶ τῶν ἀποτελεσμάτων
903(θόρυβος). Ὁ Κύριος πληρεξούσιος Πατρῶν εἶπεν, ὅτι χρεωστῶ
904νὰ καταδείξω τὸ πρόσωπον κ’ ἔπειτα νὰ προβῶ. Ἐπικαλοῦμαι
905τὴν μαρτυρίαν ὅλων ὑμῶν, ἂν τοιουτοτρόπως δύναται νὰ ὑπάρξῃ
906ὑπηρεσία, καὶ ἰδίως ὑπηρεσία στρατιωτική· δὲν ἔχω τίποτε
907περισσότερον νὰ εἴπω· ἔρχομαι δὲ εἰς ἓν ἄλλο ζήτημα προσω-
908πικὸν, τὸ ὁποῖον ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος Καλαμῶν δὲν ἠξεύρω
909διὰ ποίους λόγους ἐπροκάλεσεν. Ἠθέλησε νὰ μὲ προκαλέσῃ, ὅτι
910δῆθεν συγγενεῖς μου ἀπεπειράθησαν νὰ εἰσβάλωσιν εἰς τὴν πό-
911λιν τῶν Καλαμῶν. Λυποῦμαι τὰ μέγιστα, διότι ἀναγκάζομαι νὰ
912ὁμιλήσω περὶ τοιούτων πραγμάτων, λίαν ἐρεθιστικῶν εἰς τοιαύ-
913την περίστασιν, ἀλλ’ οὐχ ἧττον θέλω κάμει τὸ χρέος μου, καὶ
914μετὰ θάῤῥους θέλω ἀπαντήσει εἰς τὸν ἔντιμον πληρεξούσιον.
915Γνωρίζω, ὡς ἐκ τῶν σοβαρῶν περιστάσεων, εἰς τὰς ὁποίας εὑρι-
916σκόμεθα, ὅτι, ἂν καὶ ἡ ἐπανάστασις τῆς 11 ἔγινε πανηγυρικῶς,
917ἐθνικῶς, καὶ οὐδαμῶς ἡ ἡσυχία καὶ ἡ τάξις δὲν διεταράχθη,
918ἀλλὰ δυστυχῶς εἰς τὴν σειρὰν τῶν ἐκλογῶν τοῦ ἡγεμόνος καὶ
919τῶν πληρεξουσίων, ἦτο ἀδύνατον νὰ μὴ ὑπάρξῃ μικρά τις συγ-
920κίνησις.
921§112ΠΟΛΛΟΙ. Οὐχὶ τοῦ ἡγεμόνος.
922§113ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Μὴ παρεξηγῆτε, Κύριοι, ὅποιος θέλει ὁμιλεῖ καὶ
923εἶμαι ἕτοιμος νὰ ἀπαντήσω. Εἶπε λοιπὸν, ὅτι συγγενεῖς μου
924εἰσέβαλον ἐντὸς τῆς πόλεως τῶν Καλαμῶν.
925§114ΔΑΓΡΕΣ. Δὲν εἶπον ἐντός.
926§115ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Παρακαλῶ, σιωπή· ὁ κανονισμὸς καὶ οὐχὶ ἐγὼ
927σοῦ τὸ ἐπιβάλλει· δὲν ἔχεις τὸ δικαίωμα νὰ διακόπτῃς· δὲν ἐ-
928πιβάλλω ἐγὼ τοῦτο, ἀλλ’ ὁ νόμος. Εἶπε λοιπὸν, ὅτι συγγενεῖς
929μου τινὲς διατρίβοντες εἰς Κιτριὲς, εἰς τὴν ἕδραν τῶν παλαιῶν
930ἡγεμόνων, ἀπειλοῦσι νὰ προσβάλωσι τὰς Καλάμας· μάλιστα,
931καὶ ἐγὼ τὸ ἤκουσα, καὶ ἐπισήμως ἀπὸ τὰς διαφόρους ἀρχὰς
932μοῦ ἦλθον εἰδήσεις, καὶ ἀμέσως ἐλήφθησαν τὰ μέτρα πρὸς κα-
933τάπαυσιν τῶν καταχθονίων σκοπῶν. Δυστυχῶς δὲν ἔχω ἀνὰ
934χεῖρας τὸ τηλεγράφημα, ἀλλ’ ὑπόσχομαι νὰ τὸ φέρω, τοῦ στρα-
935τηγοῦ Ἀντωνίου Μαυρομιχάλη καὶ τοῦ υἱοῦ του Πέτρου, ὅστις
936ἔτρεξεν ἀπὸ τὴν πόλιν καὶ εἶναι ἐπιφορτισμένος διὰ τὴν ἀσφά-
937λειαν· τί γράφουν; «Ὑποψία τις ὑπάρχει, ὅτι εἰς Κιτριὲς εἶναι
938συνηγμένοι πολλοὶ διὰ νὰ εἰσβάλλουν εἰς τὰς Καλάμας· ἀλλὰ
939θὰ πέσω ἐγὼ λέγει ὁ Πέτρος, θὰ πέσῃ πατέρας καὶ ἐπὶ τῶν
940πτωμάτων θὰ πατήσωσιν αὐτοί.» Ἀπήντησα, «ὅτι λάβετε ὅσα
941μέτρα θέλετε καὶ κτυπήσατε ἐμὲ τὸν ἴδιον ἂν παρουσιασθῶ»·
942ταῦτα ἔχω καὶ τίποτε ἄλλο.
943§116ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπεθύμουν νὰ μάθω, ἂν ἔχωμεν
944ὑπὸ συζήτησιν τὰ περὶ τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου καὶ τὰ περὶ
945Δημητρακαράκου.
946§117ΒΟΙΔΗΣ. Ὡς πρὸς τὸν Κύριον Δημητρακαράκον εἶναι ὁ λό-
947γος. Εἶμαι ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν Γυθείου· καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν
948τῆς διαμονῆς μου εἰς τὸ Γύθειον, συνειργάσθην μαζύ του, καὶ
949οὐχὶ μόνον συνετέλεσεν ὑπὲρ τῆς τάξεως, ἀλλὰ κατὰ μέγα μέ-
950ρος ὠπισθοπόρησε τοὺς ἀντεπαναστάτας, ἀρχηγοὶ τῶν ὁποίων
951ἦσαν ἕνας Γουργούρης, γνωστὸς τοῖς πᾶσι τῆς Ναυπλίας, ἕνας
952Καλογερόγιαννης, ἕνας Πετροπουλάκος καὶ συντροφία. Ἐπει-
953δὴ ὁ Δημητρακαράκος εἶχε συνεργασθῆ μαζύ μου καὶ συν-
954ετέλεσε κατὰ μέγα μέρος εἰς τὴν τάξιν, σᾶς λέγω καὶ ὡς ἀξιω-
955ματικὸς ἐφέρθη πολὺ καλά, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰ προτητερινά του,
956δὲν τὰ γνωρίζω. Εἷς τῶν συναδέλφων μου εἶπε κἄμποσα κατὰ
957τοῦ προσώπου αὐτοῦ, τὰ ὁποῖα ἐγὼ δὲν τὰ ἠξεύρω, ἀλλὰ εἰς
958τὴν διάρκειαν τῆς διαμονῆς μου, σᾶς βεβαιῶ μὲ τὸν λόγον τῆς
959τιμῆς μου, ἐφέρθη πολὺ καλά.
960§118ΑΓΓΕΛΙΝΙΔΗΣ. Δὲν ἔχομεν κἀμμίαν ἐκλογὴν Κ. Πρόεδρε;
961§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι, ἐφωτίσθη ἡ Συνέλευσις ἀπὸ τὴν συζή-
962τησιν.
963§120ΔΑΓΡΕΣ. Ἠκούσατε Κύριοι ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν, ὅτι κυνδινεύει
964μία πόλις, δώσατέ μοι τὴν ἄδειαν νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις, ἂν
965ἐλήφθησαν τὰ ἀπαιτούμενα μέτρα ἢ πρέπῃ νὰ ὑπάγω καὶ ἐγὼ
966καὶ ἄλλος.
967Ὁ Κύριος Βούβουλης ἀναγιγνώσκει τὸ 5 ἄρθρον τοῦ νό-
968μου περὶ ἀπομαχικοῦ ταμείου.
969§121ΒΟΥΒΟΥΛΗΣ. Σᾶς λέγω μόνον διὰ τί δὲν ἐβάλαμεν εἰς τὸν
970νόμον, ὅτι τίθενται τὰ χρήματα εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν,
971ἐπειδὴ ὑποπτευόμεθα, μήπως ἡ Τράπεζα ἤθελεν ἀλλάξει ὀνο-
972μασίαν (θόρυβος).
973§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαλύεται ἡ Συνεδρίασις.
974(Ὥρα 3 Μ. Μ.)